·चरित्र म्यूलिण : TEEEEEE ॥ श्रीजिनाय नमः॥ ॥ श्रीस्यूलिनश्चरित्रं ॥ (कर्ता श्रीजयानंदसूरिः ) उपावी प्रसिह करनार पंमित श्रावक हीरालाल हंसराज ( जामनगरवाळा) वीरा वर्यश्रिये वोऽस्तु । जिनेशे जगदर्चितः ॥ रागादिरोधको विश्व-बोधको बुइविष्ट- पः ॥ १ ॥ श्रीवीरशासनांनोज-नासनकनन्नोमणेः ॥ स्थूलिन्नमुनीस्य ! चरित्रं किमपि ब्रुवे ॥ ॥ अत्रैव नरतक्षेत्रे । विचित्रे विविधैर्जनैः ॥ पाडलीपुत्रमित्यस्ति । पुरं सुरपुरोप- मं ॥ ३ ॥ तत्रानूभूपतिश्रेप्टो । विनूतिन्नरन्नासुरः ॥ प्रतापतपनः कीर्ति-कौमुदीधौतदिङ्- मुखः ॥ ४ ॥ त्यांगनोगमहार्यश्रीः। प्रजापालनपंडितः॥ नंद इत्याख्यया ख्यातो । न्याय- मविहंगमः ॥ ५ ॥ युग्मं ।। गुरुमंत्री सुरेऽस्य । श्रुतशीलो नलस्य च ॥ नवो वासुदेव- स्य । श्रेणिकस्यालयो यथा ॥ ६ ॥ तथा तस्य नरेंस्य । शकडाल इति श्रुतः ॥ मंत्री मं-

·No text on this page.

·म्यूजिक चरित्र म दर्शने ॥ १५ ॥ अतो मौन व्यधादेष । नादाशजापि किंचन || नुत्तराशं विना वातं । न वर्पत्यं चुदोऽपि दि ॥ १७॥ दिनैः कतिपयैः मोऽध । खिन्नश्चिने व्यचिंतयत् ॥ कपरे वर्षण- मिर । निष्फलाजनि मे स्तुतिः ॥ १ए ॥ स झातकारणः स्तोतु-मारेने मंत्रियः प्रियां ।। येनोपायं विना लाध्यं । दुःसाध्यं नैव साध्यते ॥ २० ॥ तयाथ तुष्टया पृष्टो । वद विप्र प्र- योजनं || सोऽवादीन्मत्कवित्वानि । त्वन लौ प्रशंसतु ॥ २१ ॥ तयाथ जगदे मंत्री । स्वा- मिन्नेप हिजः सदा ।। कवित्वान्याशया कृत्वा । समुपैति नृपांतिकं ॥ २२॥ श्रशंसया च युष्माकं । निराशः प्रत्यहं ब्रजेत् ॥ तन्नोचितं यतः संतः । प्राणैरप्युपकुर्वते ।। २३ ।। प्रोचे प्रत्युत्तरं मंत्री। मिथ्यात्वं न स्तवीम्यहं ॥ सावदन्नैव मिथ्यात्वं । स्यात्कवित्वादिशंसया ॥ ॥ २४॥ मिथ्यात्वं तत्कुदेवादि-वर्णनं यघिीयते ॥ अतो मतिन्त्रमादस्य । माशानशं कृया वृथा ॥ २५ ॥ एवं प्रतिदिनं पत्न्या । प्रोच्यतेस्म स धीलखः ॥ अंघस्त्रीवालमूर्खाणा-मान हो वलवान् यतः ॥ २६ ।। अयोपरोधतो मंत्री । तचः प्रत्यपद्यत ॥ नद्या शश्वघहत्या किं । दृढोऽप्यनि नियते ॥ २७ ॥ पागते तत्कवित्वानां । पार्थिवस्य पुरोऽन्यदा ॥ अहो न- EFFFFFFFFFFFFFFFFFFFFFFFFEEEEEEEEEEEEEEEEEEEE ·. स्वृति चरित्र Amar । अवलोद्दामो-निवझिकुलोनवः ॥ ७॥ युग्मं ।। प्रेमपात्रं पुण्यवती । पवित्रा परमाईती॥ नार्या लक्ष्मीवती तस्या-लिबलक्ष्मीरिव श्रिया ॥ ॥ तस्यानूनामुन्नौ पुत्रौ । स्थूलन- सिरीयको ।। कुलशीलगुणोदारौ । रूपतः स्मरसोदरौ ॥ ५ ॥ आग्नन यक्षा यकदिन्ना । नूता च नूनदिनका ॥ सेणा वेणा रेणा तथा । तत्पुभ्यः स- त विश्रुताः ॥ १० ॥ तत्र वेश्यान्नवत्कोशा । कलानां कुलमंदिरं ॥ स्वसौंदर्याङितस्वर्ग-रम- णीरामणीयका ॥ ११ ॥ स्थूलिनक्षेऽवसत्तस्या । मंदिरे मुदितोऽनि ॥ ततोऽधृतकुलोदार-- नागे निश्चिंतमानसः ॥ १२ ॥ प्रायश्चाययुरासनं । पृथ्वीशं प्रमदालताः ॥ इत्यमात्यो नृप- स्यांग-रहं चक्रे सिरीयकं ॥ १३ ॥ विद्याविशारदस्तत्रा-ऽनवहररुचिहिजः ॥ कवीनां वा- दिनां वैयाकरणानां शिरोमणिः ॥ १४ ॥ घनाशया घराघीशं । प्रातरेत्यानिशं सुधीः॥ अ- टोत्तरशतैः श्लोकै-नव्यै दें स शंसति ॥ १५ ॥ नंदोऽप्यस्मै धनं दित्सु-मैत्रिणो मुखमीक- ते ॥ मंत्रिमंत्रानुगा येन । राजानः स्युश्चिरायुपः ॥ १६ ॥ सम्यग्दर्शनपूतात्मा । ततो मंत्रीत्यचिंतयत् ॥ संशयैपां कवित्वानां ( म्लानिः स्यान्म- ..

·चरित्र
स्थैलिय
|| ॥
तावाच्यत मंत्रिणा ॥ ३८ ॥ लौकिकानीदृशान्येवं । पठेयुमत्सुता अपि ॥ राजाहानाय्या-
पाग्यताः । कौतुकी येन नालसः ॥ ३ ॥ अथ प्रकुपितो राजा । तस्य दानं न्यवारयत् ॥
उपाया मंत्रिणां येन । निग्रहानुग्रहकमाः ॥ ४० ॥ सोऽय व्यचिंतयालत्यो-ऽप्यतत्योऽहं कृ.
तोऽमुना ॥ विगोपितश्च लोकेषु । तत्सर्वं नवतीदृशं ॥ ४१ ।।
यथ प्रपंचं नव्यं सो-ऽमंडयत्स्वप्रसिइये ।। यतः कलिं विना लोके । नारदो नैव तिष्ट-
ति ॥ ४२ ॥ गंगांतरेवुयंत्रं स । उनं संस्थाप्य धीवलात् ।। व्यमुंचत्तत दीनार-ग्रंथि गत्वा
स्वयं निशि ॥ ३ ॥ गंगां प्रातःक्षणे स्तुत्वा । हत्वा यवं निजांहिणा ॥ आदादनौ धनं धी-
मान् । प्रपंची नान्यथा यतः ॥ ४४ ॥ दर्शयनथ लोकानां । दत्ते गंगेति सोऽब्रवीत् ॥ ततः
प्रसिद्धिरस्येति । प्रश्रिता पृथिवीतले ॥ ४५ ॥ नूनमैप जिः सत्यो । झानी ध्यानी गुणी क-
विः ॥ गंगादेव्यपि यहत्ते । नंदवांवितं धनं ॥ ६ ॥ तत् श्रुत्वा विस्मितो राजा-मात्यम्मू-
चेऽस्य जानवी ॥ धनं समीहितं दत्ते । मंविन लत्यमदोऽपि किं || १७ || स्थिराणां जाय-
ते लक्ष्मी-रिति लोकश्रुतेः पुनः॥ दिनमद्यतनं स्थित्वा । प्रातः सर्वं विलोकयेः ॥ ७ ।।
॥ ५॥

·चरित्र FEFEFEF स्थलिए ॥ ४ ॥ FFFE व्यानि काव्यानी-त्यवदत्सचिवाग्रणीः ॥ २० ॥ श्वं प्रशंसया तस्य । प्रीनः पृथ्वीपतिस्ततः ॥ प्रादात्प्रतिदिनं तस्मै । दिनाराष्टशतं मु- दा ॥ श्ए ॥ तेन राजप्रसादेन । पौरपूज्योऽपि सोऽजनि ॥ राजमान्यस्य वाचापि । जीव्यते हनुकूलया ॥ ३० ॥ केषुचिहासरेष्वेवं । गतेषु सचिवस्ततः ॥ तेनानर्थकदानेन । दूनो नृप- मदोऽवदत् ।। ३१ ॥ देव दानं किमेताव-दृथास्मै दीयतेऽन्वदं ॥ सोचे ते श्लाघनं दत्ने । सर्व- मेतयं न हि ॥ १५ ॥ यदि स्वयं वयं दद्मः । किं न दद्मः पुरा ततः ॥ मंत्री प्रोचे प्रनो नामुं । प्रशंसामि प्रतारकं ॥ ३३ ॥ स्वकीकृत्याऽन्यकाव्यानि । पुरो वः पापरित्ययं ॥ एत. पठितकाव्यानि ! मत्पुन्योऽपि पति यत् ।। ३४ ॥ विस्मितो वसुधाधीशः । संशयाकुलि. तांतरः ॥ परीक्षितुं हिजाति तं । प्रोवाचामात्यपुंगवं ॥ ३५ ॥ कल्ये त्वमस्य पागते । स्व- सुता अपि पाठयेः ॥ येनान्यतत्कृतानां च ! काव्यानां ज्ञायतेंतरं ॥ २६ ॥ एकश्रुतादिपागस्ता । मंत्रिणा निजपुत्रिकाः ॥ जवन्यंतरितास्तत्र । स्थापिताः स्थिति- शालिना ॥ १७ ॥ प्रातर्विप्रस्तथैवागात् । पूर्ववत्पतिस्म च ॥ यावत् स्थितोऽस्ति दानार्थ ।

·चरित्रं
स्थति
11 3 ॥
क्ष्य निजं धनं ॥ शृणु शिकां हिजैवं न । शून्यं मोच्यं पुनः क्वचित् ॥ ५ ॥ इत्युक्त्वा लो-
ऽर्पयामास । तं ग्रंथि सर्वसाक्षिकं ॥ तेनासौ तां दशां लेने । या मृतेरपि दुस्सहा ॥६७ ।।
मंत्री मोचे प्रत्नोऽत्रासौ । विप्रतारयितुं जनं ।। सायं स्वयं धनं दिप्त्वा । प्रातातीति मूढ-
धीः ॥ ६ ॥ साधु ज्ञातमिदं उने-त्यालपन्नृपतिर्ययौ ॥ विस्मयस्मेरनयनो। लोकोऽपी.
त्यवदत्तदा ॥ ६ ॥ घाटी अंवाहरस्थाने । पानीयाचा प्रदीपनं ॥ अमृताहा विषावेशो । य-
दस्माकूटमीदृशं ॥ ६३ ॥ अहो कौटिल्यकोटित्व-महो कपटपाटवं ॥ अहो कैतवकौविद्य-
महो वंचनचातुरी॥ ६४ ॥ घिधिगेतस्य पामिन्यं । यदनेन कुकर्मणा ॥ विप्रा विगोपिताः
सर्वे । सबै शास्त्रं च दूपितं ।। ६५ ।। इति लोकोक्तिमाकये । सकर्णोऽन्यथ स हिजः ॥ ल
जितो मुखमाचाघ । पलाय्यागानिजालयं ।। ६६ ॥
श्रय दध्यावयं चिने । मंत्रिणा मेऽद्य तत्कृतं ॥ यत्क्रुधा सिंहशार्दूल-शत्रवोऽपि न कुर्व-
ते ॥ ६५ ॥ या दत्तोऽस्ति पाशोऽसौ । मयि मत्सरिणामुना ॥ अतो मयापि देयोऽस्य । रं.
गपाशो हाम्रो ध्रुवं ।। ६० ॥ नयं नास्मान्मम कापि । निर्धनस्य जिन्मनः ॥ नयमस्यैव
॥8॥

·धूलि इत्युक्त्वा तद्दिनं नूपं । संस्थाप्य कथमप्य लो ।। तत्प्रपंचमश्रो ज्ञातुं । प्रैपीत्तत्राप्तपूरुपं ॥णा चरित्र शरस्तवांतरे सोऽस्यात् । पक्षीवानुपलक्षितः ॥ उनं वररुचिं तत्र । न्यस्यंत ग्रंथिमैक्षत ॥ ।। ५७ ॥ तजीवितमिवादाय । सोऽपि तां ग्रंथिमादरात् ॥ सचिवस्यार्पयामास । सहायैः किं न साध्यते ॥ १ ॥ प्रातस्तत्रागमन्नंडः । मचिवादिसमन्वितः ॥ स्तोतुं सविस्तरं लोऽपि । गंगां प्रववृते जडः ॥ ५२ ॥ स स्तवांले पदाघाता-चालयनन यंत्रकं ॥ नाप न्यस्तामपि ग्रं- किं । कूटमंते यता कटु ॥ ५३ ॥ सोऽत्र लजान्नयनांतः । किमेतदिति विस्मिता॥ विह्वलचितयामास । वैपरीत्यमदो वि. धेः ॥ ५५ ॥ एकत्तोऽलौ नृपोऽप्यागा-न्मंत्रिमुख्यजनान्वितः ॥ सहसोपस्थितं ह्येतन्या- साऽननमन्यतः ॥ ५५ ॥ मंध्ययोचे त्वया विमान न्यस्तं यत्र किं धनं ॥ कदाचिदैवतो दि स्या-दिग्धस्यापि विस्मृतिः ॥ ५६ ।। अथवा न्यस्तमप्येत-गृहीतं किमु केनचित् ॥ ६ ॥ नैतत्संनाव्यते येन । नंदनूमौ न तस्करः ॥ ५७ ॥ किमेवं वीकसे नीचैः । प्रदत्से नोत्तरं च किं ॥ नक्कमेवारस वेदांते । धूतों धृष्टो दि मौनताकू ॥ ५७ ॥ मा विषीद गृहाणेद-मुपल. : - .

·चरित || || स्थलि वनांतोदय क्रीमतो बालान । दत्वा दत्वा सुखादिकां ॥ सर्वेष्वपि पयिष्वेवं । पाठयामास म हिजः ॥३॥राजा न वेति यदसौ। शकमालः करिष्यति ॥ व्यापाद्य नंदं ताज्ये । श्रीयकं स्थापयिष्यति । ७२ ॥ राजपाट्यां वजन् राजा । श्रुत्वा ताक्यमन्यदा ॥ विस्मि- तश्चिंतयामासा-मन्ना श्रूयते किमु ।। ७३ ॥ अथवा सत्यमेवेदं । यतो लोकोऽप्यदः पठेत् ॥ नारीवालवचोऽमोघ-ममोघं देवदर्शनं ॥ ४ ॥ समग्रामथ सामग्री। चरैर्गेहेऽस्य वीक्ष्य मः ॥ संजातनिर्णयः स्फार-मत्सरो हृद्यचिंतयत् ॥ ५ ॥ अहो क्रूरः कृतघ्नोऽसौ । मंत्री चेन्मय्यपीदृशः ॥ तदवश्यं निहंतव्यः । सकुटुंवोऽपि शत्रुवत् ॥ ६ ॥ एवं क्रुको नृपो या- व-दालीनोऽस्ति निजासने ॥ तावदेत्यानमन्मंत्री । नूपोऽनूच पराङ्मुखः ॥ ७ ॥ नोतो मंत्री गूद गत्वा । पुत्रमूचे सिरीयकं ॥ जीवयाद्य नृपे क्रुई । कुटुंवं मम मृत्युना ॥ ७ ॥ नोचेत्सर्वमिदं नूपो। हनिष्यति कुटुंबकं ॥ नायुक्तमप्यदो येन । लोकेऽपि श्रूयते वचः ॥ || GL || त्यजेदेकं कुलस्यार्थे । ग्रामस्यार्थे कुलं त्यजेत् ॥ ग्रामं जनपदस्यार्थे । श्रात्मार्थ पृथिवीं त्यजेत् ॥ ए० ॥ ततो नूपं नमतं मां। वन्स खऊन घातयेः ॥ लाजवेदौ यतस्तद्- ..

·चरित्रं म्यूक्षिण मद्येन । नयं नवति नाजने ॥ ६ए । यह प्रायेण लोकेऽत्र । पूर्णस्यैव जयं नयेत् ।। वि- धुंतुदोऽपि यचं । ग्रसते पूर्णिमादिने ॥ ७० ॥ यथा घटोंबुपूर्णोऽपि । कर्क रेण विन्निद्यते ॥ पादः प्रौढोऽपि वा स्वल्प-कंटकेनापि विध्यते ॥ १॥ तथासौ नृपमान्योऽपि । सचिवः शक्तिमानपि ॥ मयोपायेन इंतव्यः । किमुपायैर्न साध्यते ॥ ७ ॥ कुगरेण सदमेन । सुवेदः स्याद्यया द्रुमः ॥ तथा स्यानिजयुक्त्याथ । सुखच्छेद्यो ह्यसौ मया ॥ ७ ॥ वर्यवीर्यानिगमेण । रामेणापि वित्तीपणः ॥ रावणोच्चित्तये सम्यग् । स्वीक- तोऽनूदनीष्टदः ॥ १४ ॥ तृणैस्तृणानि वध्यते । लोहं लोहेन कृत्यते ।। इति लोकोक्तितोऽप्य- स्य । निजः कोऽप्याहतो वरं ॥ ७ ॥ इत्यालोच्य समं मंत्रि-दास्या मैत्रीमलौ व्यधात् ।। नास्त्यकृत्यविधौ सीमा । प्रायो दुष्टात्मनां नृणां ।। ७६ ॥ लेखशाला पुरे प्रौढां । पाठयन कपटोत्कटः । मुपकस्येव मार्जार-स्तस्य विज्ञण्यवैदत ।। ७७ ॥ विवाहे श्रीयकस्याथ । प्रा. नृताय महीपतेः ॥ सामग्री रच्यमानां सो-झासीहासीमुखानदा ॥ ७० ॥ तदेव विश्मा- साद्य । शाकिनीव उराशयः ॥ हृदि प्रमुदितो जज्ञे । धिम् नीचजनज़ुनित ॥ ७० ॥ --

·चरित्रं
स्मृति
॥११॥
वनांतोऽन्यत्र मागमः ।। सोऽध तत्र गतो धीमा-नेवं चित्ते व्यचिंतयत् ।। २ ।।
यस्याः पितुर्मतिर्जझे । यया परवशो नरः ॥ लोकक्ष्यं यतो याति । मुझं तां कः श्र-
येत्सुधीः ॥ ३ ॥ यथैकमुश्या मत्य-मुंशपंचकमाप्यते पाणी पादे मुखे कंठे । गेहे सा
धीयते कथं ॥ ४ ॥ इह लोके परं दुःखं । परलोके च दुर्गतिः ॥ यस्याः संपर्कतः पुंसां ।
सा मुश मुश्तिा शुन्ना ॥ ५ ॥ नाऽशनं न शयनं न मनं । स्यात्कदापि समये नियो-
गिनां ।। किंच नान्यदपि शर्मसाधनं । ताहनेऽपि सति रंकका अमी॥६॥ अधिकारानिन्नि-
माले-र्मागपत्यानिनिर्दिनः ।। शीघ्रं नरकवांग चे-हिनमेकं पुरोहितः ॥ ७ ॥ अश्वतरीणां
गन्नों । दुर्जनमैत्री नियोगिनां लक्ष्मीः ॥ स्थूलत्वं श्वयथुन्नवं । विना विकारेण नाप्यते ।।
मुज्ञयां जिनमुश्यं । ग्राह्या यत्संगतो जनः ।। इह लोके जगइंद्यः । परलोके महासुखी ॥
॥ ॥ इत्यालोच्य स्वयं ठित्वा । प्रावृतं रन्नकवलें ॥ कृत्वा रजोहृतं नूप-मन्येत्यादोऽवद-
चः ॥ १० ॥ धर्मलानोऽस्तु ते राज-नालोचितमिदं मया ॥ विस्मितोऽवग्नृपः सुष्टु । नि-
वहेः स्वीकृतं व्रतं ।। ११ ।।
॥११॥

·चरित्र
स्थूलिई झा-स्तकंयंति विशेषतः ॥ १ ॥ श्रुत्वेति शोकसनार-संन्नृतः पिहितश्रवाः ॥ श्राः पापं
न शृणोमीति । शुधीः सोऽन्यधाचदा ॥ ए२ ॥ मंत्र्यूचे वत्स विज्ञोऽसि । वचो मन्यस्य
1100 मे हितं ॥ निघ्नतो मां नृपत्वेमात् । किंचिने नास्ति दूषणं ॥ ए३ । सोऽप मेने तदादिष्टं ।
तत्तवाकरोच सः ॥ राजोचे किमदोऽकापी- हा श्रीयक धर्म ते ॥ ४ ॥ श्रीयकोऽवग्
विनो यो वो । नेप्टो नोऽपि तथैव सः ॥ स्वामिवैरीति संभाव्य । हतोऽप्येप न दूयते (एए।
कृत्वोर्ध्व देहिकं स्माद । श्रीयकं नूपतिस्त
स्ततः ॥ ग्रहाणेमां पितुर्मुशं । तनव च में-
विराट् ॥ ए६ । सोचे वृक्षेऽस्ति मनाता । स्थूलन इति श्रुतः ॥ कोशाग्रहे गुणग्रामा-
निरामः सुन्नगाग्रणी ॥ ए७ ॥ तुष्टो राजा विशेपेण । तमयाजूहवनतः ॥ यतो लिपन-
पामात्या । वृक्ष एव प्रशंसिताः ॥ ए॥ लोऽपि हादशवपाते । तदा नृपनरेरितः ॥ निर्य-
यौ तद्ग्रहात्किंचि-चिंताचकितचेतनः ॥ एए !! क्रमान्नृपांतिकं प्राप्तः । प्रनाम नरेश्वर
॥ नूपः प्रोचे गृहाणेमां । मुझं मुश्तिशात्रवां ॥ १० ॥ सोऽवग्मुशमुपादास्ये । विचायव
परे । विमृश्य विहितं कार्य । विक्रियां याति यन हि ॥१॥ राजाचे चिंतयाशोक-
॥१०॥

·चरित्रं FFE-EFFFFFFFFFFFFFFFFFF * N स्थूलि०।। युः स्वीयशा हि किं ॥ २२ ॥ विज्ञाय तं तथा विप्रं । कृतार्थोऽनूत् सिरीयकः ॥ नपाये प्र- वले प्राप्ते । नोपेयं उर्खन्नं यतः ॥ २३ ॥ शकडालमहामात्य-मृतेः प्रन्नति स हिजः॥ निः- ॥१३॥ शल्यो राजसेवायै । प्रवृत्तः प्रतिवासरं ॥ २४ ॥ शकमालगुणग्रामं । स्मृत्वा नूपोऽन्यदावद- त् ॥ सन्तायां सत्यलोकानां । पश्यतां श्रीयकाग्रतः ॥ २५ ॥ शक्तो नक्तो महामात्यः । शकडालोऽनवन्मम ॥ एवमेव मृतो यत्त-द्वायते शक्यवद्धृशं ॥ २६ ॥ श्रीयकोऽप्यवदद्देव । दोपः स्तोकोऽपि तेऽत्र न । मद्यपोऽयं वररुचिः । सर्वपापमदो व्यधात् ॥ २७ ॥ विस्मितो- ऽवग्नृपः सत्यं । मद्यपोऽयं हिजः किमु ॥ श्वो वोऽमुं दर्शयिष्यामी-त्यवदत् श्रीयकः पुनः ॥२॥हितीयेऽह्रि श्रीयकोऽपि । सन्यानामीयुषां सदः ॥ शिक्षितेन स्वपुंसा श-गेकैकं पद्म- मार्पयत् ॥ २५ ॥ तदा तत्रोपविष्टस्य । मंत्री वररुचेः पुनः॥ दापयामास मदन-फलन्ना- वितमंबुजं ॥ ३० ॥ तेन घातेन सद्योऽपि । व्याकुलीनूतमानसः ॥ रात्रिपीतां चंइहास-म- दिरां सोऽवमनतः ॥ ३१ ॥ धिक्कतो निखिलैलोकै-निर्ययौ सदसस्तदा ॥ पातकं पातयत्येव । यजुप्तमपि निर्मितं ॥ ३२ ।। प्रायश्चिनं दऽर्विप्राः । स्मास्तिस्य नृपाझया । सुतप्तत्रपुणः ॥

·स्यूलिग
चरित
दध्यौ राजा मिपादेष । ध्रुवं कोशागृहे गमी ॥ अतः प्रासादशंगस्थ-स्तं गछतं व्यलोक-
यत् ॥ १२ ॥ मृतकेन्यो जनो यत्र । धूत्करोति पलायते ॥ तस्मिन्मार्गेऽपि स ययौ । निर्वि-
कारमना मुनिः ॥ १३ ॥ तेनाथ नूनृता मंत्री । श्रीयको विदधे तदा ॥ स्थूलन्नस्तु संन्नू-
ति--सूरेः शिष्योऽनवत्पुनः ॥ १४ ॥ श्रीयकोऽय महामंत्री । स्वभ्रातुः स्नेहतः सदा !! को-
शायाः सदने याति । बंधुस्नेहो हि इस्त्यजः ॥ १५ ॥ स्थूलनरता सान्यं । पुमांसं न स-
मीदते ॥ नत्तमेपु यतः स्नेह-स्तादृशामपि तादृशः॥ १६ ।। स्थूलनावियोगार्ता । श्रीयकं
वीक्ष्य साऽरुदत् ॥ इटेड यतो ऽखं । दुःखार्तानां नवीनवेत् ॥१॥ श्रीयकोऽप्यवदत्कोशां
। विवायवदनस्तदा ॥ शृणु श्रव्यं वचो भ्रातृ-जाये मे युक्तिसंयुतं ॥ १७ ॥ यदस्माकं मृत-
स्तातः । सोदरोऽनूच यद्गती ॥ ननुस्ते यहियोगश्च । तत्रायं कारणं हिजः ॥ १७ ॥ हिजो-
ऽयमुपकोशायां । त्वजाम्यामस्ति रागवान् ॥ यावत्तावत्खलस्यास्य । कुरु कांचित्प्रतिक्रियां
॥३॥ नपकोशां निजां जामि । तथा वद मनस्विनि । विप्रतार्य विधत्तेऽमुं । मद्यपाने रतंय.
था ॥ १ ॥ तचः सा प्रतिझायो-पकोशामप्यमानयत् ॥ तज्ञाक्यान्मद्यपः सोऽनू-न कु-
14
॥ १२ ॥

·स्यूलिप ॥१५॥ धनं ॥ ४ ॥ सुकरा लशुरोः सेवा । सुकरा शास्त्रसंगतिः ॥ सुकरा सक्रिया लोके । कर चरित्र चित्तशोधनं ॥ ४५ ॥ जलदालनया वस्त्रं । वह्नितापनयार्जुनं ॥ यथा निर्मलतामेति । चित्तं कामजयात्तथा ।। ४६ स दुष्करतरः प्रायः । प्राणिनामविवे किनां ।। सुजया रिपवो वाहा । उर्जया ह्यांनराः पुनः ॥ ७ ॥ मत्तेन्नकुंजदलने भुवि संति शूराः केऽपि प्रचंममृगराजज- येऽपि शक्ताः ॥ किंतु ब्रवीमि वलिना नवतां पुरस्तात् । कंदर्पदर्पदलने विरला मनुष्याः || ॥ ४ ॥ अथवा-ग्रहाय बह्नौ बहवो विशति । शशस्वैः स्वगात्राणि विदारयति ॥ कृच्वाणि चित्राणि समाचरति । मारारिवीरं विरला जयंति ॥ भए॥ यौवनेऽसौ स्मरजयो । विशेपाहिपमोंगिनां ।। स्तरोऽब्धिः स्वन्नावेन । किं पुनीमा नीषणः ॥ ५० ॥ यतः-अतिवाहितमतिगहनं । विनापवादेन यौवनं येन ॥ दोपनिघाने ज- न्मनि । किन प्राप्तं फलं तेन ॥ ५१ ॥ ये न स्खति ते ददाः । कृष्णकेशतमोन्नरे ॥ वा 21 १५ ॥ इके तु सदायोति-शिरःस्थपलितेंडुतः ॥ ५॥ ततः समग्रसामग्री-संन्नवे सति सांप्रत ॥ कृत्वा कामजयं कुर्वे । स्वं कृतार्थमकंटकं ॥ ५३॥ एवं सद्ध्यानवान् स्थूल-नशेऽपि सुतपः- + ·स्थति - A पानं । तेन मृत्युमवाप सः॥३३॥ यतः-उष्टानां दुर्जनानां च । पापिनां क्रूरकर्मणां ॥ अ चरित्रं नाचारप्रवृत्तानां । पापं फलति तन्नेवे ॥ ३४ ॥ अथ श्रीस्थूलनशेऽपि । विहरन् गुरुन्निः स- मं ॥ चित्ते चिंतामिमां चक्रे । चारित्रचतुराशयः ॥३५॥ एकैकयोगयोगेन । ययुर्जीवाः परंप- दं ॥ अनंता इति जैनें-शासनझानिनो जगुः ॥ ३६ ॥ पुलिंदः प्राग्नवे पंच-परमेष्टिपराय- गः ॥ राजपुत्रोऽनवशज-सिंहः सिंहपराक्रमः ॥ ३७॥ अशोको मालिकः पूजां । प्रथय- नवनिः सुमैः ॥ नवे नवे नवनवां । संप्राप परमां रमां ॥ ३० ॥ संगमोऽपि मुनेर्दाना- दाप सर्वार्थसंगम ।। सुदर्शनोऽपि शीलेन । धा लेने महोदयं ॥ ३५ ॥ ढंढणाद्यास्तपस्त- प्त्वा-कलयन केवल श्रियं ॥नावतो नरताद्यास्ते-निवन् भुवननूपणं ॥ ४० ॥ एवमेकैक- संयोग-प्रयोगप्रगुणाशयाः ॥ मुक्तिमापुरतः सम्यग् । योगमेकमहं श्रये ॥ १ ॥ सुकरं मलघारित्वं । सुकरं करं तपः ॥ सुकरः संवरोऽकाणां । उकरं चित्तशोधनं १४ ॥ ॥ ४२ ॥ सुकर वनवासित्वं । सुकरं शैललेवनं ॥ सुकरः सरितां संगो । सुकरं चित्तशोध. नं ॥४|| सुकराऽातापना तीव्रा । सुकर मौनधारणं । सुकरं चोर्ध्वसंस्थान। बुकरं चित्तशो- -- INK-

·चरित्र
लिण
11.3॥
पुष्टं विना कष्टं । नाप्यते विमलं फलं ६४ ॥ दृष्ट्वा तेषां तपस्तीव्र । सिंहसपरिघट्टिकाः
शमं गता यतो लोके । तपस्तेजोऽतिस्सहं ॥ ६५ ॥ अथ श्रीस्थूलनशेऽपि । नत्वा गुरुप.
दांबुजं || धन्यंमन्यश्चलनाप । क्रमाकोशागृहांगणं ॥६६॥ धर्माशिः प्रददे तेन । नोच्चकै.
नेव सादरं ॥ निविशेषमनस्काः स्यु-र्यतः मर्वत्र निर्ममाः । ६७ ॥ तं दृष्ट्वा मुदिता दासी।
मयूरीव महांबुदं ॥ कोशापुरः प्रमोदेन । गत्वोवाच वचस्विनी ॥ ६ ॥ वाप्यसे विधि
त्वं । खेदं त्यज सुखं नज ॥ मन्यले त्वं सुरादीनां । कृते यस्योपयाचितं ।। ६ए। क्लिश्यसे
विविधैः क्लेशैः । खिद्यसेऽतिघनं हृदि । पृवसि प्रत्यहं प्रज्ञान् । क्षुधानि विमुंचसि ॥ ७॥
वियोगाद्यस्य ते जातो। वासरो वत्सरोपम. ॥ मासः प्राणप्रवासानः । शतयामा च शर्व.
री॥ १ ॥ स ते प्राणप्रियो जर्ता । नाग्योंगपुरंदरः ॥ संप्राप्तो ारदेशेऽस्ति । यतिवेप-
घरोऽधुना ॥ ४२ ॥ इति तज्ञाक्यमाकर्घ । सानूउच्छ्वसिता मुदा ॥ वारिसिता सुवल्लीव ।
दत्तस्त्रेदेव दीपिका ॥ ७ ॥
ग्रहो नाग्यमदो नाग्य । पुण्यं जागरितं मम ॥ एवं ब्रुवाणा संप्राप्ता । तत्र यत्रास्त्य-
FEEEEEEEEEEEEEEEEEEEEEEEEEEEEEEEEEEEEEEEEEFEE
॥१॥

·चरित्र स्थूलिण EFEE परः ॥ विहृत्य नूतले नूयः । पाटलीपुत्रमागमत् ॥ ५४ ॥ तत्र स्वपरयोनिं । नूयांसं वी- स्य सूरयः ॥ चतुर्मासीकृते तस्थु-दहा लानार्थिनो यतः ॥५५॥ वर्षाकालमुखेऽन्येद्यु-राग- त्य गुरुसन्निधौ ॥ साधवोऽसाधयन्नाना-निग्रहानिति साग्रहाः ॥५६॥ साधुरेकोऽवदत्तत्र । प्रनो सिंहगुहांतरे ॥ चतुर्मासीमवस्थास्ये । कृतोत्सर्ग नपोषितः ॥ ५७ ॥ छितीयोऽवम् विनो पूर्व-युक्त्यैव नवदाइया । स्थास्याम्यहं स्थिरस्वांतः । कूपकांचितदारुणि ।। ५७ ॥ ततः प्रोचे तृतीयोऽपि । तेनैव विधिना विनो ॥ स्थास्यामि नीमभुजग-बिलान्यणे न- योषितः॥पए ॥ यावद्योग्यान्मुनीन्मत्वा । गुरुस्तानन्वमन्यत || तावन्नत्वा पुरो नूय । स्थूलनोऽब्रवी- दिति ॥ ६ ॥ प्रन्नोऽहं पनसाहारः । कोशाया मंदिरोदरे ॥ चतुर्मासी विधास्यामि । यु- आमदादेशतो मुदा ॥ ६१ । नेपयुज्य गुरुः स्माद । वत्स वात्सल्यसागर || निर्वहेः सुकृतं सुष्टु । स्थितिरेषा सतां यतः ॥ ६ ॥ सोऽपि तचनं चारु । तथेति प्रत्यपद्यत ॥ इटलब्धं यतः पुंसा-ममृतादतिरिच्यते ॥ ६३ ।। अश्राद्यास्ते त्रयोऽप्युक्त-स्थानेषु यतयो ययुः॥ यतः EEEEEEEEEEEEFEFE

·चरित्रं
स्थति
॥ १॥
॥ विश्राम्यति वरवायां । प्राप्य श्रांतो यतः स्फुटं ॥ ५ ॥ प्रावृट्कालेऽथ संप्राप्ते । व्याप्त
व्योम घनघनैः ॥ प्रानीयप्रकरैः पृथ्वी । धारासारैस्तदंतरं ।। ६ ।। वारिदा विद्युदुद्योतै-वि.
श्वं वीक्ष्योरगर्जितैः ।। घोपयंतीच न स्थूल-नादन्यो मुनिः क्षितौ ॥ ७ ॥ नूतनांनोधरां-
नोन्नि-मिरंकुरिता तदा !! चित्रं तत्र मुनेः क्षेत्रे । न पुनर्मदनांकुरः ॥ ७ ॥ जिह्मता प-
रिवेपायैः । सूय घोरप्यनूतदा ॥ ज्ञानोद्योतस्तथैवास्य । मुनेरासीत्पन्नास्वरः ॥ ए ॥ तदा-
नृत् केतकामादै-मेंदुरैर्ऋमरनमः ॥ महनों पुनस्तस्य । सुस्थिरस्य मतिन्त्रमः ।। ए ॥त-
स्मिन्नवसरे इंसाः । सरांसि सहसाऽत्यजत् ॥ गुणहंसाः पुनर्नोऽस्य । सदा स्वहं तु मानसं
॥ ए१ ॥ पदार्या नीरसा येऽत्र । सरसास्तेऽनवन् समे ॥ सदा शांतरसासक्तं । विनक तं
महामुनि । ए२ ॥ तस्मिन् वर्षाप्रकऽनू-दो दायनृतामपि ॥ साधोस्तस्य पुनः
शील-
सुमेरोन कथंचन ॥ ए३ ॥ अथाहंकारसंन्नार-स्फारो मारो मनस्यथ ॥चिंतयामासिवाने
। दायमस्य विलोक्यतां ॥ ए ॥ वाढं मदीयो 'नूत्वासौ । शत्रूणां मिलितोऽधुना ॥ तदा-
झां मौलिना धने । तऽपं कलयत्यलं ॥ ५ ॥
॥ १॥

·.. Aikya .. स्धूलिए सौ मुनिः ॥३४॥ करौ नियोज्य विनया-नतांगी सा मृगेकणा ॥ सुधामधुरया वाचो-वाच वाचंयमश्वरं ॥ ५ ॥ लनाथ नाथ जाताहं । फलितं मे मनोरथैः ॥ यत्तवाऽचिंतितोऽद्या- ॥ १७॥ नू-त्सहसैव समागमः ।। ७६ ॥ वसंतुस्रं विना पिक्या । रथांग्या वा रविं विना ॥ यथा का. लः करालः स्या-वां विनानूनया मम ॥ ७ ॥ प्रन्नो पुण्यनरं प्राप्ता । सप्रसादं प्रसीद मे ॥ सर्वत्र स्नेहलाः संतः । किं पुनः स्नेहले जने ॥ ७० ॥ त्वं मे गतिर्मतिस्त्वं मे | त्राणं त्वं मम जीवितं ॥ श्वासस्त्वं मे हृदाधारो । वहिरद्यापि किं ततः ॥ उए || स्माद श्रीस्थूलन- शेऽपि । त्वत्तः किंचिदुपाश्रयं ॥ चतुर्मासीकृते याचे । यतिस्थितिरियं यतः ॥ ७ ॥ सोचे नाथ निजाधीने । पदार्थे प्रार्थना वृथा ॥ यन्मदीयं मदीयस्य । तत्ते स्यानिखिलं न किं ॥१॥ नैवं वद मुनिः स्माइ । सोपचारमिदं वचः ॥ अणगाग वयं येन । परगेह निवासिनः ॥ २ ॥ अथ सा विस्मिता दध्यौ । नवीनोऽयमिवाजनि ॥ तथाप्यंतगृहे प्राप्तो॥ १०॥ । व्याप्तो नोगैविष्यति ॥ ३ ॥ पुनः स्मेरानना स्माह । साधु सोपाश्रयार्थिनं । विशाला चित्रशालास्ति । योग्या चेद् गृह्यतां ततः ॥ ७ ॥ इत्युक्ते तामलंचके । मुनिर्दिवमिवार्यमा ·स्पॅक्षिण चरित ॥ २१ ॥ को दि चंदनकाननं ॥ ५ ॥ एकस्य नरमात्रस्य । कृते जन्मार्जितं यशः ॥ हारयेत्को बुधो यस्माद् । युइस्य विषमा गतिः॥ ६ ॥ यतः-- पुप्पैरपि न योदव्यं । किं पुनर्निशितायुधैः ॥ युई विजयसंदेहः । प्रधानपुरुपक्षयः ॥ ।। 3 ।। अतश्चैनं यतिं विप्रं । मर्मज्ञ स्वगृहागतं ॥ मुंच मुंच विनाप्येनं । विश्वं जेता यतो नवान |॥ ॥ पादस्यैकस्य नंगे किं । खंजः शतपदी नवेत् ॥ विदोरेकस्य शोपे कि। न्यू नाऽयं स्यान्महांबुधिः ॥ ए ॥ एवं तस्या वचः श्रुत्वा । पुनः प्रोवाच मन्मथः || मुग्धे बाद बिमूढानि । न तत्वशासि सर्वश्रा ।। १० । ठिक स्वल्पेऽपि पोतः किं । पायोधौ नैव मजति 11 न दुर्गे गृह्यते वैरी-दुर्गाशे पातितेऽपि किं ॥ ११ ॥ एकस्मिनजिते शत्री । सर्वमप्यजितं नवेत् ।। एकदापि सती लुप्त-शीला स्यादसती सदा ॥ १२ ॥ नपेक्षां न बुधः कुर्या-दृणरोगरिपुप्विद ॥ उपेक्षिता हि वईते । बर्हिता दुः- खदायिनः ॥ १३ ॥ वैरवैश्वानरव्याधियादव्यसनलक्षणाः ॥ महानाय जायते । वकाराः पंच वर्दिताः ॥१७॥ २१ ।।

·स्यूलि चरित्र CAREEEEEEEEEEEEEEEEEEEFFFEE तत्पदं पोपयत्येप । मत्परक्षयकांक्षया ॥ श्यताप्यस्य नो तृप्ति-रागात्स्थानेऽपि यन्म- म ॥ ६ ॥ तदसौ शक्तिमानस्तु । इंतव्यो व्रतधार्यपि ॥ शर्जितं सहते हि । न स्तोकम- पि मानिनः ।। ए॥ यतः-वैश्वानरः करस्पर्श । मृगेंः श्वापदस्वनं ॥ क्षत्रियाश्च रिपुके- पं न सहते कदाचन ॥ ॥ शैला येनाग्निना दग्धाः । पुरः के तस्य पादपाः॥ नत्पा- दिता गजा येन । का वायोस्तस्य पुंन्निका ॥ ए॥ योऽहं हुंकारमात्रेण । विजेतुं विश्वम- प्यलं ।। अहंपूर्विकया यं मां । सेवंते देवदानवाः ॥ एए ॥ तस्य मे पुरतः कोऽयं । यतिनू- तनतापमः ॥ यन्मयासो जितपूर्वः । तस्मिार्यः कथं जडः ॥ २० ॥ इति क्रोधोधुरो या- व-द्योऽमुत्तिष्टते स्मरः ॥ रतिः ससंघमा तावत् । पप्रच क्रोधकारणं ॥१॥ सोऽपि संकेप- तस्तस्यो-दंतं नं मूलतोऽब्रवीत् ॥ रिपूत्कर्षे हि सावझं । मनः प्रायो मनस्विनां ॥ ॥ वृ- तांत तं समाकर्ण्य । साप्यन्नूदिस्मिता तदा ॥ दृष्टे श्रुते वा नो ऽर्थे । विस्मयी को न जा- यते ॥ ३ ॥ पुनर्विचार्य चतुरा । स्मरं स्माद रतिस्तदा ॥ नाथ कृप्तरिपून्माय । विचारय व- चो मम ॥ ४ ॥ को नाम कीलिकादेतोः । प्रासादोबेदमिति ॥ जस्मने नस्मसात्कुर्यात् । २०॥

·चरित्र
स्थति
।
॥२३॥
तंप्रति ॥ २५ ॥ न दिशो विदिशो नापि । नाकाशं न च काश्यपी ॥ आलोकि केवलं लो.
कैः । शराद्वैतमयं यथा ॥ ६ ॥ स्थूलनशेऽपि विज्ञाय । स्मरं प्रकटमत्सरं । सदर्शनम-
हामात्य-शक्तिसंशोनिविक्रमः ॥ २७ ॥ पंचांगयोगयोगेन । कृतपंचांगरक्षणः॥ सलीलं शी-
लखनाही । जिनादेशशिरस्ककः ॥ २७ ॥ चारुचारित्रलगंध-सिंधुरस्कंधसंगतः ॥ सुनिर्म-
लतरध्यान-करवालकरालितः ॥ २७ ॥ सक्रियाफलकापास्त-शत्रुशस्वन्नरः स्वयं ।। विवेका-
दिमहाबीर-दीरविस्फारितांतिकः ॥ ३० ॥
शमादिसुतसंदोह-संन्नावितसमीपकः ॥ संथमादिसुसामंत-संगसंग्रामन्नृहरः ॥ ३१ ॥
श्रुतझानपरावनों-पदेशपठनस्वनः ॥ रणसूर्यगणोक-विज्ञवितरिपुत्रजः ॥ ३२ ॥ पूर्वापमा-
नसंचार-स्मरणोपुरमत्सरः ॥ नर्सयन्नति तं यो-मढौकत दृढाशयः ॥ ३३ ॥ रे रे काम
जगक्षम । जगरिन् दुराशय ॥ फल्गुवटिगत वाचाल । किं दृप्यसि मुधा जड ॥३॥ रे
रे स्वयमनंगोऽसि । सहायास्तेऽवलाः पुनः॥ तातोऽपि ते मनः क्लीवं । तूलवच्चातिचंचलं ।३५।
तत्किं केन बलेनैवं । मदमुझदसे मुघा ॥ प्रतिज्ञापि श्रुता नास्ति । नीतिरेणापि किं त्वया
॥१६॥

·स्थति चरित्र तस्माइिपुरयं द्यो । मा नेपीः स्नेहकातरे ॥ जगजैत्रगुणं त्वं मां । प्रागपि ज्ञातव- त्यति ॥ १५ ॥ अथ स्माद रतिः स्वामिन् । युक्तमेव त्वयोदितं ॥ तथापि सज्जय निजं । सै. न्यं नीतिरियं यतः ॥ १६ ॥ यतः-एको ध्यानमुलौ पाठः । त्रयो गीतं चतुः पयं ।। पंचस- प्त कृषि कुर्यात् । संग्रामो बहुन्निर्जनैः ॥ १७ ॥ यतः--तृणैराबाद्यते गेहं । तंतुनिर्वध्यते गजः ।। इति मत्वा विन्नो विधि । समुदायो जयावहः ।। १७ ।। इति तचनव्यक्त-युस्या कामोऽपि रंजितः॥ कणाददैन्यः सैन्यसं वृत्तः शीघ्रमन्नूदिति ॥ १५ ॥ रागद्वेषादिसामंत-सं- मौत्तममानसः ।। मिथ्यात्वानिघऽमंत्रि-मंत्रमंत्रितपौरुषः ॥ २० ॥ गर्योध्धुरगजारूढः । स्नेहसन्नाहशोनितः ॥ हास्यादिसबलस्वीय-सुतश्रेणिसमावृतः ॥ २१॥ क्रोधादिबुदिरह- योषधोरणिवंधुरः ॥ निजौजसा जगन्मन्य-मानो मानोवतस्तुणं ॥ २२ ॥ गीतसंगीतसंन्ना- र-संनूतस्वरसंचयः ॥ कृतउंन्निनिःस्वान-पटहादिपटुभ्रमः ॥ २३ ॥ मुंचन्नुदारहुंकारान् । गर्जनत्युजितं स्मरः ॥ दूरापाती शीघ्रवेधी । दुढौके योडुमुधुरः ॥ वा कुडलीकृतान-कोदंडो विषयाशुगान् ॥ विविधान् विविधदेपै-स्तमा चिकेप AM- ॥२२॥ है ·चरित्रं । स्यूजिक पीठे । पक्कपत्रमिव क्षणात ॥ महानिनिर्मिता स्पर्धा । पतनाय यतो नवेत् ॥४७॥ नटाः क्रोधादयः सबै । इते तस्मिन्महीपतौ ॥ अरकाः कापि तिष्टति । चके जन्मेऽपि किं दृढाः ।। ॥ २५॥ ॥ अथ प्रमुदितदें वै-श्चक्रे जयजयारवः ॥ तादृप्रवीरजैत्रेऽस्मिन् । को न विस्मयवान् जनः ॥ ४॥ ॥ अथ कोशानिया वेश्या । रतिदेच्या तदा मुदा ॥ कदलीगनगौरांगी। चंद- वश्वा मृगेकणा ॥ ५० ॥ जयंती गमने इंसां-स्तजयंती सुधां गिरा ॥ क्षोन्नयंती हशा वि. श्यं । मोहयंती रुचा जनं ॥ ५२ ॥ रूपतः किल रंन्नेव । तौजाग्यात्सुरसुंदरी ॥ लक्ष्मी - वएवतो वापि । प्रत्यहं दमामुपागता ॥ ५५ ॥ रणत्कनकमंजीरा । स्फुरक्षारगया हृदि । ऊणकांचीकलापा च । चलन्निर्मलकुंझला ।। ५३ ॥ दिव्यांगरागसौरन्य-जरवातितदिड्मुखा ॥ टुकूलैः सुकुमालैश्च । सर्वताऽपि सुशोनिता ।। ५४ ॥ स्वन्नावसुन्नमा सार-शृंगारेण वि- नूपिता ।। जगन्मोहनबक्षीव । मुनिपार्श्वप्नुपाययौ ॥ ५५ ॥ पनिः कुलकं ॥ अग्र यौवनलंयोग-दर्शितानेकवित्रमा || व्यन्नाहिद्युलतेवैपा । मुनिमेघांतिके तदा ।। ॥ ५६ ॥ मोटयंती तनुयष्टिं । दर्शयंती निजस्थितिं ॥ पश्यंती कलाकेलि । मनः केपां ज २५॥ -

·स्थूलिण
चरित
।। २४ ॥
॥ ३६ ।। यतः-अविमृश्य स्वपरयोः । शक्तिमुनिष्टते तु यः ॥ लोऽब्दशदेशरत्नवत् । प्रोल्ल-
लग्नंगजंगनाक् ॥ ३७ ॥ अस्माकं पूर्वजैः पूर्वं । परान्नूतोऽपि नूरिशः ॥ तदन्वयन्नवं किं मां
। तत्तुल्यं नैव पश्यसि ॥ ३० ॥ सिंह जाता ध्रुवं सिंहा । इति सत्या जनश्रुतिः ॥ किंतु ता-
मपि विस्मार्य । समायातोऽसि दुर्मते ।। ३९ ।।
इत्याक्षिप्य खरैक्यैि-स्तवस्त्रौघं निरस्य च ॥ यावत्खजप्रहारानं । विधत्ते विधुरं मु-
निः ।। 10 ॥ तावचमादिनिर्वी रैः । क्रोधाद्याः सुलटवजाः ॥ तथा जर्जरितां वांगं । यथा
चक्रुः पलायने || ४१ ॥ परासुंस्तानश्री वीक्ष्य । कामः क्रोधादिकानिजान् ॥ पुनर्यो मधा-
विष्ट । कोपाविष्टः कृतांतवत् ॥ ४२ ॥ विमुंचन विशिखवातं । शमादीस्त्रासयनयं ॥रेरे
हिज पलायस्व । विब्रुवन्नित्ययुध्यत ॥ ४३ ॥ अथ श्रीस्यूलनशेऽपि । सर्वशास्त्रकृतश्रमः ॥
कुंडलीकृतवान् कोपात् । सम्यक् सद्योगकार्मुकं ।। ४ ।। स्वधैर्यध्यानटंकारं । स्फारं कृत्वा
रणोपुरः ॥ स्वाध्यायशरसन्नारैः । स्खलयामास तत्क्षणं ॥ ४५ ॥ खजव्यग्रकरो वीरः। सं-
प्राप्यावसरं ततः ॥ तथा जघान तं वामं । कामं मर्मणि मर्मवित् ॥ ४६ ॥ यथा पपात नू-
॥ २ ॥

·चरित
स्मृति
॥33॥
प्यदं ॥ ६ ॥ प्रस्तावको मुनिः स्माह । मौनं नई हितं ततं । जिनेश अप्यनुत्पन्न केव-
ला नी बदति यत् ॥ ६॥ ॥ यतः-मुंच मुंच पतत्येवं । नामुंचत्पतितं क्ष्यं ॥ उन्नयोः प-
तितं श्रुत्वा । मौनं सर्वार्थसाधनं ॥ ७० ॥ मुनित्रयकथां मत्वा । श्रेटिवाक्ययं तथा ॥ इ.
दमेव सतामिष्टं । मौनं मर्वार्थलाधनं ।। ७१ ॥ यत्वयोक्तं व्रतं तो । देहेनानेन टुकरं ।। त.
न नत्यं यतो देहो । देवैरप्येष उर्खन्नः ॥ ७२ ।। न दिव्येनापि देहेन । साध्यमस्य प्रसाध्य-
ते ।। अयं मोक्षावधिप्राप्ति-प्रभुदेहो न नाकिनां ॥ १२॥ देहोऽयं कोमलस्तेऽस्ति । यदवादि
तदप्यसत् ।। जलं विशति सर्वत्र । कठिनोऽपीद नोपलः ॥ ७३ ॥ पायःपूरे सुखं तस्थुः ।
कोमलत्वेन येतसाः ॥ मूलाउन्मूलिता वृक्षाः । कोरत्वेन तीरगाः ॥ ४ ॥ मुंच मुंच व्रतं-
तीनं । त्वयोक्तमिति नोचितं ॥ प्रतिपन्नं यतः संतो) न त्यति मृतावपि ॥ ५ ॥ यतः-
मृखों वरं अश्वरितो न विद्वान् । वरं गृहस्थो न यतिः कुशीलः । निःस्वो वरं नो घ-
नवानदाता । क्लीवो वरं स्वीकृतमुग न शस्तः ॥ ७६ ॥ ज चल मंदरो सुखें । सायरोल-
स लयलदिसिचकं ।। तहवि हु सत्पुरिसाणं । पयंपिझं नानदा होई ॥ ७७ ॥ प्रतिपन्नानि
॥ २७ ॥

·चरित्रं स्थलिण २६ N FFER हार न ॥ ५७ ॥ प्रतिक्षणं प्रदिपंती । कटाक्षान विशिखानिव ॥ पुष्णंती प्रचुरस्नेहं । निः- स्नेहेऽपि महामुनी ॥ ५॥ विलासान् हावन्नावादीन । सा ततान तथा यथा ॥ दृपन्मयो- ऽपि वति । पुत्रकः केऽपरे नराः ॥ ५॥ ॥ परमध्युष्टकोटीनां । रोम्णामस्य महामुनेः ।। नकमप्यचलज्ञेम । पश्याहो दाळमनुतं ॥ ३० ॥ अथ सा लेहला स्माद । शृणु स्वामिन वचो मम ।। तपस्या जगृहे केन । हेतुना क्लेशकारिणी ॥ ६१॥ वेदं तव वपुर्देव । ललत्क- मलकोमलं ।। कगेरकायसंसाध्यं । क्वेदं कप्टकर व्रतं ॥ १२ ॥ अजनालैहिपालानं । कवचं केतकीदलः। नौपट्टो नेत्रवस्त्रैर्वा । सुदृढेरपि किं नवेत् ॥६॥ एवं तव शरीरेण । कोमलेन सिरीश्वत् ॥ कथं हि शक्यते कत्तुं । उईरव्रतधारणं ।। ६४ ॥ तदेनं मुंच मुंचाशु । जज जोगनरं निजं ॥ पश्यत्या अपि कष्टं ते । हृदयं नावि मे ध्धिा ॥६५॥ जल्पंतीमिति तां ज्ञात्वा । साधुः कामातुरां नृशं । मौनमेव व्यधाद्यस्य । पुरः किंचिगुणाय न ।। ६६ ।। नां- बुपूरे प्रविष्टव्यं । वक्तव्यं न रुषां नरे ।। ज्वरादौ नौपधं देयं । नीतिरेषा विपश्चितां ॥ ६ ॥ क्षणात्प्रशांतकामा सा । जगाद पुनरप्यमुं ॥ अन्यदूरेऽस्तु तत्सर्वं । नार्हा किं वक्तुम- । m ॥ २६ ॥ -

·स्पेलिग
चरित्र
|| DUL
चलिष्टोऽपि सुनस्दा-निमनः शोककर्दमे ।। गौतमोऽप्याप न ज्ञानं । वीरस्नेहविशेषतः
॥ ॥ दनं मर्दनं बंधं । झोरं निःपीलनं तथा ।। तिलोऽपि ललते स्नेहात् । स स्नेहल्य-
जनोचितः ।। GU || स्नेदः स्तोकोऽयि जीवानां । यावत्तावन्न निर्वृतिः ॥ पश्य स्नेहदयांद-
व । दीपः प्राप्नोनि निवृति ॥ ॥ अग्रवा-----यत्र स्नेहो नय तत्र । स्नेहः शोकस्य कार-
रणं । स्नेह मूलानि दुःखानि । तस्मिल्यक्ते परं सुखं ॥ १ ॥ श्रीमन्नेमिकुमारेण । नवज-
मार्जिताऽपि हि ॥ राजीमत्या महास्नेह-स्त्यक्तः सर्वसुखार्थिना ।। ए२ ॥ तथा मयाप्य-
सो मुग्थे । मुक्तो मुक्तिसुखाया ।। वृक्षानुगा यतः संतो । न दुप्या विऽपामपि ।। ए३ ॥
नूया जगाद ला कोशा । प्रतिन्ना रत्नासुरा ।। नाथ नीतिज्ञ वाक्यं मे । पुनः करणांतरे कु-
रु ॥ ए४ ॥ वहधैं त्यज्यते स्तोकं । नीतिरेपास्ति विश्रुता ।। स्तोकार्थे यत्पुनरि । त्यक्तवा-
न तन सांप्रतं ॥ ५ ॥ यस्माहाश्रमादन्यो । रम्यो धर्मोऽस्ति नो भुवि ॥ यत्र प्रदीयते
दानं । दीनानाथादिदेहिनां ।। ए६ ॥ स्वर्गे सुखं न धर्मोऽस्ति । व्रते धर्मोस्ति नो सुखं ।। त-
दृश्यं गृहवाग्मऽस्ति । तत्यक्त्वा किं व्रते स्थितः ॥ ७ ॥
।
॥ ९॥

·स्यूलिए
चरित्र
॥२॥
महतां । युगांतेपि चतंति न ॥ अगस्तिवचनबो विध्योऽद्यापि न वाईते || || एकां.
तेऽप्यातं यत्स्यात् । सतां तदपि उस्त्यजं ॥ किं पुनः सर्वसिमादि-साक्षिक स्वीकृतं व्रत ।
॥ ए॥ तदेतन्नैव मुंचामि । प्राणांतेऽपि निजातं ।। न नियमपि मुच्येत । किं पुनः
श्रे-
य दृशं ॥ ७० ॥ यतः--मकृदपि यत्प्रतिपन्नं । कथमपि तन्न त्यति सत्पुरुषाः ॥ऽस्त्य-
जति कलंकं । नोन्नति वमवानलं सिंधुः ॥ ७१ ॥ अथ साऽचिंतयश्चित्ते। यदेपोऽवग् वरं हि
तत् ॥ वदतः स्यात्प्रतीकारो । मौनदेनो हि सुस्तरः॥ २ ॥
एवं विचिंत्य चतुरा । जगाद पुनरप्यमुं ॥ चिररुढं प्रन्नो प्रौढं । स्नेहं त्वं त्यक्तवान् क-
थं ॥ ७३ | मुनिः प्राह प्रमख्ने त्वं । बाढ़ विज्ञापि वेत्ति नो । दुःखानां कारणं यस्तु ।
स स्नेहः क्रियते कथं ॥ ५ ॥ यस्माक्ष्यालाः करालास्ते । वध्यंते बंधनैर्नृशं । बाढं मूढा
नरो येन । स्वकाये कृमितां व्रजेत् ।। ५ ॥ नूपणोद्यानवाप्यादौ । मोहितास्त्रिदशा अपि ।।
मृत्वा तत्रैव जायते । पृथ्वीकायादियोनिषु ॥ ६ ॥ गेहस्नेहनिवशात्मा । श्रेष्टी तापसनाम-
का || शूकरोरगतांजे । विगहो स्नेहचेष्टितं ॥ ७ ॥
EEEEEEEEEEEEEEEEEEEEEEEEE
山山山山山山山山山山山山山
trCEEEEEEEEEEEEEEE
॥26॥

·चरित्र
स्वृत्रिम । नमिवत्सर्वदा सुखी ॥ ७ ॥ वढूनां कलहो नित्यं । धान्यां संघर्षणं नवेत् ॥ एकाकी वि-
चरिष्यामि । कुमारी वलयं यथा ॥ ए॥ तस्मादिचारचतुरे । विचार्यैवं चिरं मया ॥ शर्म
ME धर्ममयं मत्वा । व्रतमेवेदमाहतं ॥१०॥ यतः-न च राजन्नयं न च चौरन्नय-मिहलोक-
सुखं परलोकहित ।। नरदेवनतं वरकीर्तिकरं । श्रमणत्वमिदं रमणीयतरं ॥ ११ ॥ नैवास्ति
राजगजस्य । तत्सुखं नैव देवराजस्य ॥ यत्सुखमिदैव साघो-लोंकव्यापाररहितस्य ॥१॥
साधूनां चरितं प्रोक्तं । विशोपा विंशतिर्जिनैः ॥ श्रादानां तु सपादोऽसौ। तत् कथं संश्र.
यऽल्पक ॥ १३॥
मरुलपपमादृदयं । साधुश्रावकयोर्विदन ॥ श्राइधर्म समारब्धं । न अक्षामपि संदधे ॥
॥ १५ ॥ श्राइः शुहोऽपि लिहते ! तप्तायोगोलसनिन्नः ॥ नापितः श्रीजिनैस्तेन । न श्रा.
इन्चे स्पृहापि मे ।। १५ ।। एवं तस्य वचः श्रुत्वा । सा प्राप्तप्रतिन्ना पुनः || जगाद जगदा-
नंद । श्रव्यं मे श्रूयतां वचः ।। १६ ।। नाकिनोऽपि निवृत्त्यर्थे । नारी चेन्निकटेऽनिशं । अयं.
ति शमिनोऽप्येवं । तर्हि केऽन्ये नरादयः ॥ १७ ॥ यथा-गौरी रुइस्य विष्णोः श्रीः। सावि.
॥१॥

·स्थूलिण
FFEE
चरित
॥३० ॥
श्रुत्वेति वचनं तस्या । युक्तियुक्तमसौ मुनिः ॥ विस्मितः पुनरप्यूचे । प्रत्युत्तरमनुनरं
।। ए ॥ यदूचे गेहवालानो । धर्मोऽन्योऽस्तीति तन्मृपा ॥ यत्तत्र कणिकत्वेन । धर्मोऽल्पो
मरुबारिवत् ॥ ७ ॥ पातकं प्रचुरं तत्र | त्रिकालप्राप्तियोगतः ॥ प्राप्यते लवणांनाधौ।का.
रपानीयवत्सदा || ३०० ॥ तस्माहाश्रमे मुग्धे । पापव्यापमये वयं ॥ स्थातुं नाल्पमपी-
छामो । हंसवत्याविले जले ॥ १ ॥ नानाशाप्रसरल्लोन्न-परिग्रहपरिछदैः ॥ गेहिनां गेदिवा-
सेऽपि । सौख्यं स्वप्नेऽपि नोनवेत् ॥ २॥ आशा हि परमं दुःख-माशानाशो महासुखं ॥
॥ आशापाशं परिजेद्य । सुखं सुष्वाप पिंगला ॥३॥ यथा जलौधैर्जलधि
नैः ॥ तथा लोनाद्रनैश्य-रतृप्तो दुःखन्नाग गृही ॥ ४ ॥ यतः---
तृप्तो न पुत्रैः सगरः। कुचिकर्णो न गोधनैः ॥ न धान्यैस्तिलकः श्रेष्टी । न नंदः कन-
कोत्करैः ॥५॥ सामिपः कुररो बाढं । वाध्यतेऽन्यैः खगैर्यथा। परित्यक्तामिषः सोऽपि । कु-
ररः सुखमभुते ॥६॥ एवं धनधनो गेही। पीड्यते राजदस्युन्निः ॥ परिग्रहपरित्यागात् ।
स स्यात्सर्वसुखास्पदं ॥ ७॥ गते हते मृते शोकः । परिबदवतो नवेत् ॥ परिचदपरित्यागी
-रतृप्तश्चामिरिंध-
॥ ३० ॥

·चरित रलि na समः ॥ प्रतिश्रोतोगमिकृष्ण-चित्रकः किं क्वचित्रवेत् ॥ २॥ ध्रियते यनिवृत्त्यर्थ । नारीति गदितं त्वया | तन्न सत्यं यतस्तस्यां । सत्यां सौख्यं कुतो नृणां ॥ ९ ॥ जातेति श्रुतमा- वापि । बिवाहार्दा विदोपतः ॥ विधवा वानपत्यापि । कन्या पित्रोः सदार्तिदा ।। ३० ॥ य. यापे ग्मयत्येपा । रमणी ललिता ततः ॥ प्राचादयेच यहोपै-स्ततः स्त्री कश्यते बुधैः ।। ॥३१॥ यतो मारयति होगी । कुमारी गदिता ततः ॥ अवलान् कुरुते लोकान् । येन तेनो- व्यतेऽवला ॥ ३२ ॥ दोपानिजानिजाह्वान-रित्यायैर्वक्ति या स्फुटं ॥ नारी नागीव नियतं ! निधनाप नृणाम सौ ॥ ३३ ॥ बंधूनां स्नेहवज्ञानां । विना नारी न विच्युतिः ॥ तालकस्य नि- धा बंध । यत्कुर्यात्कुंचिका क्षणात् ॥ ३४ ॥ स्नेहो हल्लविहल्लान्यां । कोणिकस्य महाननू- तू ।। पद्मावत्याः प्रपंचेन । पंचत्वं प्राप तत्क्षणात् ॥ ३५ ॥ चंश्लेखेव वक्रा स्त्री। मदिरेव वि. माहिका ॥ विद्युलतेव चपला । निम्नगेवातिनीचगा ॥३६॥ स्वगेहशोपिकान्योको-नूपिका दो- पमंदिरं ।। कलर्मूलं कलंकाना-मालयो महिला मता ॥ ३७ ॥ मुख्या यत्रावला वालो । रा- जा मंत्री निरकरः ॥ तत्र देशे न वास्तव्यं । नीतिरप्येतदूचुपी ॥ ३० ॥ । h % ·चरित्रं स्यूलिण त्री ब्रह्मणस्तथा ॥ वह्नः स्वाहा शचीइस्य । रोहिणी रजनीपतेः ॥१७॥ रत्नादेवी रवेस्ता- रा। गी:पतेः श्रीभुवो रतिः ॥ श्राइदेवस्य धूमोर्णा । प्रियाः स्युरिति नाकिनां ॥ १ ॥ अ- रुंधती वशिष्टस्य । यमदग्नेस्तु रेणुका || अहल्या गौतमस्येति । नार्या स्युर्य मिनामपि ।। ॥ २० ॥ तदा स्वाभिन्मम त्यागं । गतराग करोपि किं ॥ विगायत्यत्र लोकोऽपि । येनाचा- रमुचं जनं ॥ २१ ॥ अथ श्रीस्थूलनशेऽपि । जगन्नईकरः पुनः ॥ प्रबोधवंधुरो वाच-मुवा- च चतुराशयः ॥ १२ ॥ दयिताः संति देवानां । मुनीनां महिलास्तथा ॥ नवत्या यहचोऽवादि । तन्मे नालादि वाग्मिनि ॥ १३ ॥ तथा देवमहर्षीणां । सहशामपि नामतः ॥ क्रियाफलविन्नागेन । दृश्य- ते महदंतरं ॥ २४ ॥ वाजिवारणलोहानां । काष्टपापाणवाससां ।। वस्तूनां सदृशां नाना । यथा स्यान्महदंतरं ॥ २५ ॥ लौकिकास्ते त्वया प्रोक्ता । ये देवा दयिताप्रियाः ॥ महिला- पहिला ये तु । मुनयस्तेऽपि तादृशाः ॥ २६ ॥ वयं लोकोत्तराचार-चतुरा देवर्षिन्निस्तु तैः ।। वाढं विसदृशैन । नवामः सदृशाः कयं ॥ २७ ॥ अनुश्रोतःतरित्काट-तृणपत्रादिन्तिः ·स्यूलिप हो मर्मजारकः ॥ ४५ ॥ नारी यत्कुरुतेऽनथै । नाऽरी रोपन्नृतोऽपि तत् ॥ इति झान्दा म- या त्यक्ता । रक्तापि नवती नृशं ॥ ५० ॥ श्रुत्वेति वचनं तस्य । श्रितमौनापि सा पुनः ।। अवादी हिकटा वेश्या । कोशा तं मुनिपुंगवं ॥ ५१ ॥ स्वामिन् स्वयं नयं यो न । वेति लो. ऽन्यं तु पृचति । अतस्त्वं पृच्छ्याने देव । वद विज्ञोऽसि धीनिधे ॥ ५ ॥ दयामूलो जिना. धीश-धर्मः सम्यगुदाहृतः ॥ परपीमामकृत्वैवा-राध्यते स तु निर्मलः ।। ५३ ॥ तमाराम- नाः स्वामिन् । स्वयं सर्वात्मना सदा || सम्यग्मनोवचःकायैः । परपीमां विमुंचसि ॥५४॥ निजात्मनः पुनः पीडां । तपोन्निईस्तपैरिह ॥ यत्त्वं करोपि तत्केयं । परस्परविरोधिता ।५५। राशि के च पीडेयं । समवेत्यवदन जिनाः ॥ कुर्वनिजात्मनः पामां । तने का वि. पी विनो॥ ५६ ॥ इति तछाक्यमाकर्य । सकर्णः सोऽवदन्मुनिः ॥ साधु साधूदितं विझे । विशेष वेत्ति नो पुनः ॥ ५७ ॥ परपीडा यथा नार्दा । स्वपीडापि तथांगिनां ॥ किंतु क्या- पि स्वपीडेयं । कारणाक्रियते बुधैः ॥ ५ ॥ यथा मलीमसं वालः । कृत्वा कारादिमिश्रि- तं ॥ श्रास्फाल्यते शिलापृष्टे । शुद्ध्य धनिकैरपि ॥ ५ए ! यथा रोगातुरो वैद्यै-श्छेददाहा- ॥३५॥ - ·स्थूलिए चरित्र FEEEEEEEEE ॥३४॥ REFEREFEFFFFFFFFFFFFFFFFFFFFFFFFFFFFFFFFERE: नारीरंगो नृणां प्रायो । गर्भवासप्रसंगदः ॥ धापि निवृतेदता । तइंगो नोचितस्ततः ॥ ॥ १५ ॥ रोलिता राज्यन्नाजोऽपि । वंचिताश्चतुरा अपि ॥ खंडिताः पंमिताः सर्वे । यया स्त्री सातिःखदा ॥ ४० ॥ लोकेऽपि श्रूयने नार्या । नर्तितोऽतौ महेश्वरः ॥ ब्रह्मा चतुर्मुखश्चके । सहस्राक्षश्च देवराट् ॥ ४१ ॥ प्रद्योतो बंधनैर्वको । विक्रमश्च विगोपितः ॥ इलापुत्रोऽपि न- टितो। नारीनिरिति विश्रुतं ।। ४ ।। सुकुमालिकया देव्या । जितशधुर्महीपतिः ॥ प्राणप्र- दोऽपि पापिन्या। सरित्परे अपातितः ॥ ५॥ दृढदेवीरता पूर्व । मालवानामधीश्वरः ॥ अ- श्रोतव्यां दशां लेने । पृथ्वीचंशे विदेशगः ॥ ४ ॥ प्रदेशी पृथिवीपालो । वल्लन्नासूर्यकांत- या ॥ धवो धर्मी घरानायो । मूढया हा हतस्तया ॥ ४५ ॥ एवं संख्यातिगाः के के । पुरु- पाः प्राणसंशये ॥ पातिताः प्रमदान्तिनों । ततस्ताः कः श्रयेत्सुधीः ॥ ६ ॥ नवडतं नवक्ता । एव न विदुर्जनाः ।। यदुन्मत्तगुणं वेत्ति । रु६ एवापरो न तु ।। ॥ ७ ॥ कृतपुण्यादयः पूर्व । वंचिता विधुरा अपि । नवतीनिरियं वा । कस्य चित्रं क- रोति न ॥ ७ ॥ तदलं वचसा येन । निषि मर्मनापणं ॥ शस्त्रघातादपि प्रोक्तो। पुस्त- Hamar ·स्थति चरित्रं ॥ नाम् ॥ ३० ॥ एवं निराहताप्ये । प्रोवाच पुनरप्यमुं॥ देव व्रतानि तीव्राणि । क्रियते केन देतुना ॥ १ ॥ सुखाय यदि तान्येवा-तानि नोज्यानि किं व्रतैः॥ धान्यौधे गेहगे को दि । कृपिकमादि संयत् ॥ ७२ ॥ त्यक्त्वाप्तं शर्म योऽप्यन्य-सौख्याप्त्यै यतते नरः ॥न- नते तन्द्रनव्यूहे । घटस्फोटोपभं स्फुटं ॥ ३३ ॥ नतोदरस्थपुत्राप्त्यै । कटीस्थतनयोप्रनं ।। स्वप्नदृष्टासु खाद्यर्थ । प्रत्यक्षसुखमोचनं ॥ ४ ॥ एवमाप्तं सुखं मुंचन । त्वं नव्यसुखलिप्स- या ॥ उत्नयभ्रष्टतां गंता । प्रन्नो जंबुकवद् ध्रुवं ॥ ५ ॥ मांसं तटांते परिमुच्य जंबुको । मीनापलंज्ञाय लघु प्रधावति ॥ मीनो जलांतः प्रविवेश सत्वरं । मांस च गृद्धो हरतिस्म तद्यथा ॥ १६ ॥ हित्वैहिकं वैपयिकं सुखं तथा । येऽमुत्रसौख्यप्रसराय धाविताः ॥ ते वं. चयंति स्वमदो लदोन्नय-भ्रष्टा नरास्तीव्रतपोव्रतादिना ॥ ७ ॥ इति तचनप्रीतो । वाचमूचे मुनीश्वरः ॥ दुःखागारेऽत्र संसारे । सुखांशोऽपि न वि- यते ॥ 8 ॥ शैत्यं नैव यथा वह्नौ । शौच्यं नांत्यजपाटके ॥ नामृतं वा मुखे सा। संसा- रे न सुखं तया ॥ ॥ विषयात्सुखमित्येपा । ब्रांतिर्मुढात्मनां नृणां ॥ तृपा नां जलनां- ।

·स्थति चरित्रं ग्नितापनैः ॥ लंघनैः कटुकक्वात्रैः । पाटवार्थ चिकित्स्यते ॥ ६० ॥ यांगमईकै राझो-ऽति- नकैः स्वपदादिन्तिः ॥ समाध्यर्थ विधीयेत । सर्वांगोपांगमईनं ॥६॥ तथा कर्ममलक्लियो । जीवोऽयं सुविवेकिन्निः ॥ तपोऽनलैस्ताप्यमानः । स्वर्णवयोध्यते- तरां ॥ ६२ ॥ यहा नैषात्मनः पीडा । क्रीमा किंतु सुखाप्तितः ॥ तदुःखमपि नोच्येत । यदं- ते स्यात्परं सुखं ॥६॥ अथ किंचिहिना दुःखं । सौख्यमप्याप्यते न हि ।। सुशिक्षितो हि त. नयः । सुखश्रेणिं समाश्रयेत् ॥ ६४ ।। कर्णो विनूपणं विध-शिवनो वालक्तकं नखः ॥ ती. क्ष्णौन्निनः करः शोना । दुःखादेते गुणास्पदं ॥ ६५ ॥ एवं यदिह लोकेऽपि । दुःखं सोढं सु. खावई ॥ तजिनोक्तेः पुनः लोढं । कथं नानंतसौख्यकृत् ॥ ६६ ॥ यथा च स्कंदकाचार्य- शिष्याः पंचशतीमिताः ॥ यंत्रोचदुःखसहना-लेनिरे दुर्लन्नं सुखं ॥ ६७ ॥ अवंतिसुकुमालो- ऽपि । त्रियामोत्पन्नकटतः ॥ विमानं नलिनीगुल्मा-निधं साधितवान् सुधीः ॥६॥ सुको- शलोऽपि सुमुनि-र्याधीग्रस्तवपुस्तदा ॥ हेलया कलयामास । पुःखतो हि महासुखं ॥णा यथा माहग्जनोऽप्येष । सर्वझोपज्ञवाक्यतः ॥ सहमानस्तपःकष्टं । कथं नानंतसौख्य- ·म्वृत्रिण चरित . भर स्य तृगं नारी । निरी। निरीहस्य तृणं नृपः ।। ए ॥ नूयो जगाद सा स्वामिन् । शृणु नत्यं वची मम ॥ प्रस्ताव विहितं कार्य । सवै संजायते शुन्नं ।। ए || फलंत्यवसरे वृक्षा। बिनापि जल सेचनं । वारिदा अप्यनादूता । वर्षेति वसुधातले ॥ २ ॥ तपस्यापि तथा का. ले । कलिता फलदा नबत ।। यतो नीतौ बुधैः प्रोक्ताः । पुमर्धावसरा इति ॥ ५३ ।। व यस्याये वगं विद्यां । क्षितीये नृतं सुखं ॥ तृतीये वंधुरं धर्म । सुधीः संसाधयेत्क- मान || ए ॥ तत्क्रमत्यागतः शर्म-स्थाने धर्म करोपि किं ॥ यतो वैकालिकं विझ । मध्य- काले न शोन्नते ॥ ५ ॥ एवमुक्तस्तया साधु-झति तवृदयाशयः ॥ अबोचचनं चारु । चंदनस्यदशीतलं ।। ६ ।। क्रमस्तक्ष्यते । यत्र स्यात्क्रमसंक्रमः॥ क्षणिके जीवितव्ये तु । क्रमाक्रमका वृथा ॥ ए || शेपकार्येप्वपि प्रायो । विलंबो हानिकृन्मतः॥ ततःमलि- हवेत-धर्मस्य त्वरिता गतिः ॥ एG || पुरा श्रीवाहुबलिना । नगवानादिमो जिनः ॥ च. तुर्गामविलंबेन । नाबंदि घिगिमं ततः ॥ एए ॥ यदई वेझि तनैव । वेनीति यहचः पुरा ।। प्रतिमुक्तमुनिप्रोक्तं । दने बोध न कस्य तत् ॥ ४० ॥ तो मृत्युरितो व्याधि-रितो विपदि- A 10 || ३॥

·चरित्रं स्यूलिए ति-मृगतृष्णासु किं न हि ॥ ७० ॥ अथवा सौख्यमेवेदं । न स्यानीतिरियं यतः ॥ तत्सु- खं नएधते नैव । यदंते दुःखसंगमः ॥ १ ॥ ताम्रस्वर्णान्तरणानं । गुडलिप्तपत्समं ॥ म- ॥ ३७॥ धुविंदूपमं वापि । सुखं विषयसंनवं ॥ ७२ ॥ दुःखं मेरूपमं यत्र। सुखं सर्पपसाननं ॥ वि- पयास्ते सुखं प्रोक्ता । लोकैनिंदितदीपवत् ॥ ३ ॥ श्वाऽस्थि शुष्कं मुखे लात्वा । विप्वा पादक्ष्यांतरे ॥ लिहन लालां निजां मूढो । मन्यते रसनिर्गमं ॥ ७ ॥ एवं कामातुरः प्रा- गी। स्वशोपं पोपसन्निनं ॥ मन्यमानो महामोह-ललितं घिमिदं नृणां ॥ ५ ॥ येच्यः हयादयो रोगाः । वादेः साधारणाश्च ये ॥ न तृप्तो जायते यस्तु । जंतुरंगारद्यथा ॥६॥ यतः-असुरसुरपतीनां यो न नोगेषु तृप्तः । कथमिह मनुजानां तस्य नोगेषु तृप्तिः ॥ ज- लनिधिजलपानाद्यो न जातो वितृष्ण-स्तृणशिखरगतांनःपानतः किं स तृप्येत् ॥ ७ ॥ इत्येतान विपयान दुःख-रूपान संकल्पनासुखान् ॥ परित्यज्य परब्रह्म-सुखास्वादे र- तिं कुरु ॥ 6 ॥ अविदितपरमानंदो । वदति जनो विषय एव रमणीयः॥ तिलतैलमेव मि. एं । येन न दृष्टं घृतं क्वापि ॥ ए ॥ तृणं ब्रह्मविदां स्वर्ग-स्तृणं शूरस्य जीवितं ॥ विरक्त- ३८॥

·स्मृति अथ श्रीस्थूलन्नोऽपि । प्रोवाच वचनं शुचि ॥ शृणु प्रत्युत्तरं न । नस्सन्नारसंन्नृतं चरित ॥ ११ ॥ पृष्ट्वा ग्रामांतरे गम्य-मिति नैकांतिका स्थितिः ।। पृष्ट्वापि गम्यते क्वापि । क्वाप्य. 11 ? | पृष्ट्व कारणात् ॥ १२ ॥ यथा स्वकार्यसिद्ध्यर्थं । कुमाराः श्रेणिकादयः ॥ स्वजायादीनना. पृच्च्य । ययुलोक इति श्रुतिः ॥ १३ ॥ तथा मादृग्जनोऽप्येष । निजकार्येकसि.इये ।। यता- याददे तने । नोपालंनोचितः स्फुटं ॥ १४॥ अथवा यो हितोऽत्यंत । यस्यात्मीयो नृशं न- बेत् ।। स एव पृच्च्यते कार्य-पृचाहोऽपि परो न हि ॥ १५ ॥ स्वकार्यतत्परे लोके । परका- यपराड्मुखे ॥ अयं मे हितकारीति । चिंत्यमानोऽपि नाप्यते ॥ १६॥ यता ----वृदं कीण- फलं त्यजति विहगाः शुष्कं सरः सारसाः । पुष्पं पर्युपितं त्यजति मधुपा दग्धं वनतिं मृ. गाः ॥ निव्यं पुरुपं त्यजति गणिका भ्रष्टं नृपं सेवकाः । सर्वः स्वार्थवशाऊनोऽन्तिरमते नो कस्य को वक्षन्नः ॥ १७ ॥ अपि च--- गांगं गांगेयं सुयुवतिकपोलस्थलगतं । न वा शु-mar || कि मुक्तामणिहरसिजास्वादरसिकः ॥ न कोटीरारूढः स्मरति च सवित्री मणिचय-स्ततो मन्ये लोकः स्वसुखनिरतः स्नहविरतः ॥ १७ ॥ आत्मीयोऽपि जनः कोऽपि । जगत्यत्व न द्र.

·चरित
स्यूलिण
॥ ४०॥
।
तो जरा ॥ चतुरंगा जनं यत्रा-नित्यता हंति निरं ॥१॥ तस्मिन्नसारे संसारे । सततं व-
सतां सतां ॥ धर्मः क्रमागतः कार्यः। श्रामिति करोति कः॥ ॥
नित्यायुष्का झानिनोऽपि । ध्रुवनावि शिवा जिनाः ॥ धर्मे च न प्रमाद्यति । तत्कणं
मादृशोऽलसः ॥ ३ ॥ प्राज्यन्नोज्यं यथा प्राप्य । रंकः स्यानृशमुत्सुकः ॥ धर्मयोग तथा ल-
व्ध्वा । न विलंवेत धीधनः ॥ ४ ॥ यतः श्वःकार्यमद्य कुर्वीत । पूर्वाह्ने चापराविकं ।। मृ.
त्युन हि प्रतीक्षेत । कृतं वास्य न वा कृतं ।। ५ ।। पुनः कोशा गतावेशा । शोकादेशविसं-
स्थुला ॥ निःश्वस्य पुरतः साघोर्वाक्यमेवमवोचत ॥ ६॥ नाय किं क्रियते किं वा । चिं-
त्यते किं च जलप्यते ॥ त्वादशा अपि संतश्चे-जाताः सन्मार्गलोपकाः ॥ ७ ॥ प्रायः प्राघू.
कोऽप्येकं । वासरं यत्र संवसेत् ॥ तमनापृब्य नो याति । लोकस्थितिरियं यतः ॥ ७ ॥
हादशाब्दी प्रनो यत्र । भुक्तः सुप्तस्तथा स्थितः ।। अनापृत्य प्रस्नो तां मा-मपि त्वं यात-
वान् कथं ॥ ॥ ॥ अथ नो तव दोपोऽयं । दोषो मत्पूर्वकर्मणां ॥ यशस्त्वादृशोऽप्यासी-
का जनाचारमोचकः ॥ १० ॥
|
॥10॥

·নি
चरित्र
॥ १३ ॥
लहमा कयं ॥ २७ ॥ अथ प्रोवाच वचनं । वाचंयमशिरोमणिः !! आवयोरेक्यमित्यूचे । न.
चन्या तन्न ताम्बिकं ॥ ३० ॥ यतो जातिप्रतिन्तिः । प्रकाररैक्यभावयोः ॥ नूनं नान्त्येव य-
द्यस्ति । संशयः श्रूयतां ततः ॥ ३१ ॥ त्वं ताहग्जातिसंता । विप्रजातिनवत्वहं ।। एवं जा-
तिविनंदना-बयारक्यं न जायते ॥ ३२ ॥ नवत्याकारतो नार । पुरुषाकार नृत्त्वदं ॥ एब-
माकारतोऽप्येप । विन्नेदो नौ नवेनृशं ।। ३३ ।। नाम्ना त्वनि कोशति । स्थूलन्नत्वई पु.
नः ॥ नामस्थानन्नवोऽप्येर । विन्नेदो नावयोः किमु ॥ ३४ ॥ त्वं निजाचारचतुरा । यत्या.
चाररतस्त्वई ॥ ऐक्यमाचरतोऽप्येवं । समुत्पद्येत नौ कथं ॥ ३५ ॥ इत्यायनेकधान्नेदैः । पा-
क्ये प्रकटे लति । कथंकारं वदेदेश्यं । नवती मोदमोहिता ॥ ३६ ॥ अथवा गाढमप्येक्यं
। कयोश्चितस्तुनोनवेत् ॥ कस्यचिहस्तुनो योगा-हिनेटो नवति क्षणात् ॥ ३७ ॥ स्वर्णपा-
ग्दयोर्य-द्वाढमैक्यं कृतं नवेत् ॥ ज्वलज्ज्वलनसंपर्का-छिन्नेदो नवति कृतं ॥ ३० ॥ यह
देवयं कचित्पात्रे । कृतं स्यान्दीरनीरयोः ॥ राजहंसरलज्ञातो । रयात्पार्थक्यमाश्रयेत् ॥३॥
प्रन्नूतकालतो नूत-मैक्यं स्यान्मल वस्त्रयोः ॥ जलप्रक्षालनायोगा-दृशं पार्थक्यमश्नुते ॥४०॥
॥ ६ ॥

·न्यूलिग FEEF चरित्र तु ॥१२॥ .. श्यते ॥ यद्यात्मीयो नवेनहिं । त्यत्वात्मीयं ब्रजेन दि॥१५॥ विघटते सुताः प्रायो । विघटते च बांधवाः ॥ सर्व विघटते विश्वं । धर्मात्मानौ नि- श्वलौ ॥ २०॥ प्रात्मा दुःप्रस्थितो वैरी । मित्रं सुप्रस्थितः पुनः ॥ इत्यहाक्यतः स्वीया-. मायं मे हितन्मतः ॥ १ ॥ इति युक्तियादेव । पृष्टव्यः स्यानिजात्मकः । स च प्रागे- व पृष्टोऽस्ति । न नकरो नृशं ॥ २२ ॥ अथ च--श्रेयांसि बहुविघ्नानि | अवधार्य जना- दितं ॥ पृवादिना निजार्थस्य । विनाशं विदधीत का ॥ २३ ॥ गौतमादिवरैविप्रै-स्तपस्या जगृहे यदा । तदा न तैर्निजाः पृष्टाः । स्तार्थनंशो हि मूर्खता ॥ २४ ॥ तथा चाईकुमारेण । स्वराज्यादि व्रतेच्छुना ॥ ताताद्यप्रश्नतो भुक्त-महो सच्चरितं शुचि ॥ २५ ॥ सनत्कुमार- सदृशाः । संता संख्यातिगाः पुरा ।। स्वार्थमप्रश्नतश्चक्रु-रहो गांज़ीर्यमजुतं ॥ २६ ॥ इत्ये- तदनुसारेण । मयापि नवतीमुखान् ॥ अपृष्ट्वैवाददे दीक्षा । उस्त्यजो हि निजक्रमः ॥७॥ एवं निरुत्तरीनाव-गमिताप्युक्तियुक्तिन्तिः ।। दुस्त्यजाशावशादेपा । पुनः प्रोवाच धीम- ती ॥ २७ ॥ त्वदीयाहं मदीयस्त्व-मावयोरैक्यमित्यनूत् ॥ तत्त्यक्त्वा नाय पार्थक्य-माहे ॥४२॥ FFFFFFE r

·स्यति
चरित्र
॥
यथा जलं तृपराक्रांतः । क्षुधितश्च सुन्नोजनं ॥ ५० ॥ अजिब्रह्मवानेय । मम स्वामीत्यतः
स्वयं || राजद नरं मुक्त्वा । ब्रह्मव्रतमुपाददे ॥ १ ॥
धन्यंमन्या प्रणम्यान । मुनीनामीशमादरात् ॥ एवं प्राज्यप्रमोदेन । प्रशशंस मनस्वि-
नी ।। ५२ ॥ स्वामिन् शाम्यसुधांनोधि-मध्यमऊनलालस ॥ सदा शांतरसास्वाद-कृताह्लाद
चिरं जय ॥ ५॥ जय त्रिजगतीवीर । जय घीर शिरोमणे ॥ जय नीरधिगंन्नीर । जय
संसारपारग ॥ ५५ ॥ अनिरामगुणग्राम । भुवनैकविनूपण ॥ जय जंगमतीर्थान्न । विगता-
शेपदपण ॥ ५५ ॥ श्रेयस्वी नाथ नेशाच । वचस्वी नैव वापतेः ॥ तरणे स्ति तेजस्वी ।
तपस्वी त्वत्परो न तु ॥ ५६ ॥ योगिनां परमो योगी । मुनीनां परमो मुनिः ॥ ज्ञानिनांप
रमो झानी । त्वं तादृग्योगयोगतः ॥ ५७ ॥ शूराः सहस्रशो विश्वे । लक्ष्मीशा लकशोऽपि
च ॥ कोटिशोऽपि क्रियानिष्टा-स्त्वादृशा नेश योगिनः ॥ ५० ॥ त्वत्तुल्यो नाथ विश्वेऽपि
मुनिमथितमन्मयः ॥ न दृष्टो न श्रुतः क्वापि । न नूतो न भविष्यति ।। पाए ।
लोई लिहरसस्पर्शा-या कनकतां व्रजेत् ॥ चारु चंदनगंधाक्षा । मलेंडीत्वं वदर्यपि
|॥ ४५ ॥

·चरित्र स्थूलिण ॥४४॥ FFFEEEEEEEEEEEEEEE तथा स्नेहवशादेव-मावयोरप्यन्नूत्कियत् ॥ सम्यग्ज्ञानसमायोगा-दद्य नेदोऽनवमृशं ॥ १ ॥ अस्मिन्नपारे संसारे । ब्रमतां नविनां नृशं ॥ सर्वप्राणिषु संबंधा-सर्वे संबंधिनों. गिनः ॥ ४२ ।। मातृपितृसहस्राणि । पुत्रदारशतानि च ॥ युगे युगे व्यतीतानि । कस्य ते क- स्य वा वयं ॥४३॥ एवं विसंस्थुला विश्व-स्थिति विज्ञाय कोविदे ॥ ममतां दुःखदा मुक्त्वा । समतां सुखदां श्रय ॥४४॥ अमानममतादोष-खिता दुःखन्नाजनं । अस्मिन् नवेऽ- पि संजाता । मानवा मम्मणादयः॥ ४५ ॥ पृथ्वीचंज्ञदयः पूर्वं । समतासंगशालिनः ॥ गृ- हवासजुपोऽप्यापुः । केवलज्ञानमुज्ज्वलं ॥ ५ ॥ एवमुक्त्वा मुनी देण । प्रबुश मुदितानना ॥ प्रोवाच वचनं कोशा । प्रणम्येति महामु. निं ॥ ६ ॥ यासां पाटकपार्थेऽपि । यतयो यांति नो मुने ॥ त्वं तासां यगृहेष्वस्था-स्त- हिताय ध्रुवं मम ॥ ७ ॥ तत्प्रसीद प्रनो देहि । धर्म सम्यग्यथोचितं ॥ यत्ययाचिताः सं- तः । किं पुनर्याचिता जनैः ।। धन ॥ योग्यतामय विज्ञाय । स्यूलनशे महामुनिः ॥ श्राश्य- ममुपादिवत् । सर्वशर्मनिबंधनं ।। धए ॥ तं श्रुत्वा श्रझ्या श्राइ-धर्म जग्राह सा तथा ॥ ४४ ॥ तं ·चरित स्मृति 1183 al 45 स्त । वयोऽपि मुनिपुंगवाः ॥ संपूर्य चतुरो मासा-नाययुर्गुरुसन्निधौ ॥ ७१ ॥ साधूस्ताना- गतान वीक्ष्य । कारदेशे मुदा तदा ॥ स्वागतं वो गुरुः स्माद । हंहो ऽस्करकारकाः ॥२॥ अश्य कोशां समापृश्य । स्यूलनशेऽप्युपागतः ॥ सहसैव समुचाय । गुरुर्गुरुमुदावदत् ।। ३३ ।। अस्ति ते स्वागतं धीर । कृतऽकरटुप्कर । वरसंवरसंरुइ-दुईरस्मरतस्कर ॥७॥ इति श्रुत्वा गुरार्वाक्यं । सासूयास्ते तपस्विनः ।। मिथोऽवोचन्नदो कोह-गनौचित्यं गुरोरपि ॥ ५ ॥ यामात्यपुत्र इत्येवं । माम्यन्नाजोऽपि सूरयः ॥ हाहामुं वहु मन्यते । महत्त्वात्क- स्य न प्रियः ॥ ६ ॥ अथवा मुखमालोक्य । तिलकं कुर्वते जनाः ॥ यो वायुदेति लोकेऽ. पि । वद्यते स च नापरः ॥ ७ ॥ इति तत्वविदोऽप्यते । दधुर्मत्सरमुधुरं ॥ तडित्तापमिवां- नोदा-दीपदीपादिवांजनं ॥ ७० ॥ यस्मादोपाः प्रवाईते। रोगा इव कुपथ्यतः॥ नश्यति स- मुगव्युद्दा । महावातादिवांवुदाः ॥ ७ ॥ विवेकः दीयते हिमं । दीपवत्सर्पदर्शनात् ॥ पु- एवमुनीयते चोचः । कशानोरिव पारदः ॥ ७ ॥ सोऽपि संतापसंतार-कारको यदि मत्सरः॥ दधे तैर्मुनिनिस्तेन । पुस्त्यजो मत्सरो || ४ || M

·स्थूलित
चरित्र
॥४६॥
॥ ३० ॥ तथा संबंधतः सर्व-विरत्यन्युद्यतस्य ते ॥ रतिर्देशविरत्यां मे । जाता संगाजुगा य-
तः ॥ ६ ॥ त्वं मे स्वामी समस्तार्थ-सायदानात्पुराप्पन्नूः ।। अधुना धर्मदानेन । जातो ध-
मगुरुः पुनः ॥ ६ ॥ त्वया मे ददता धर्म । दत्तास्वैलोक्यसंपदः ॥ तेन ते नाऽनृणा स्या-
मुपकारशतैरपि ॥ ६३ ॥ संसारेऽस्मिन् मन्नोऽपारे । मजंती मोहसागरे । पुण्यपोतप्रदानेन
। जवताहं समुध्धृता ।। ६४ ॥
स्वामिस्ते गुणसंन्नारं । स्फारं वक्तुं यथास्थितं ॥ वाचामीगोऽपि चेन्नालं । तदि के -
न्ये तु मादृशाः ॥ ६५ ॥ यन्मोहमूढया पाप-परया वचनादिन्तिः ॥ कृतो ध्यानरिघातस्ते ।
तत्क्षमस्व कमानिधे ।। ६६ ॥ इत्यायुक्त्वा निजाचारं । त्यक्त्वा सा विरतौ रता || प्रशांत-
मानसा साधु । सेवतेस्म दिवानिशं ॥६७ ।। पूजयंती जिनाधीशं । पती श्रीजिनागमं !
स्मरंती श्रीनमस्कारं । सृजती सुकृतक्रियां ॥ ६७ ।। एवमेपातिचक्राम ! वासरान पुएबना.
सुरान् ॥ यतो नाग्यौघलन्येऽर्थे । नालसा अप्युदासते ॥६५॥ साधुः श्रीम्थूलनशेऽपि । सं-
यमारामसंस्थितः ॥ समग्रां गमयामास । चातुर्मासी समाथि ना !॥ ७० ॥ अथ निरगुदादे-
॥
॥ ४६॥

·स्वैलिए चरित्र साप न्येषां । किं पुनर्गुणशालिनां ॥ ए ॥ एवं स वार्यमाणोऽपि । जगाम जडधोडुनं ।। नुपदेशं न मन्यते । प्रायो दि जडवुझ्यः॥ ए३ ।। तत्र प्राप्तेन तेनाय । वसतिर्याचिता तदा ॥ तया सास्मै दे लोऽपि । मुदितस्तत्र त- स्थिवान् ॥ ए४ ॥ वीक्ष्य तस्या विलासादीन् । सोऽनुरक्तोऽन्नवत्रणात् ॥ ग्रामो हि मृद्र टो वारि-वारं संसोढुमकमः ॥ ५ ॥ निजां स्पही स विस्मार्य । प्रार्थयामास तामथ ॥मा- निनामपि यन्मार-विकारो विपमः खलु ॥ ए६ ॥ सापि तं धोमती नैछन् । ज्ञाततत्वा जि- तड़िया || तत्प्रबोधरुते किंतु । नतिस्मेति तं तदा ॥ ए ॥ धनवश्या ध्रुवं वेश्याः । स्यु- रिति त्वं न वेत्ति किं ॥ तासां कामोऽपि कुष्टी स्या-इनहीनोऽस्ति यो नरः ॥ एG || अत. स्त्वं विविवोपायैः । समर्जय घनं धनं ॥ सोचे च वेद्मि नोपायं ॥ साऽवक् तहिं हितं शृणु ॥ ४ ॥ इत्ते नेपालन्नूपालः । साधूनां रत्नकंवलं ॥ तं लात्वात्र समागवे-मयि चेदर्थवानसि ॥५०॥ तत् श्रुत्वा तत्तया कत्तुं । प्रावृप्यपि चचाल सः ॥ यदियैिर्जितो जंतु-रकृत्यं कुरुते न किं॥ ॥ यतः-खाद्यमपि खादति । अप्यपेयं पिवंति च || अगम्यं चापि गछति । || ए॥

·स्थूलिण चरित्र 186॥ 山山山山山山山山山山山山山山山山山山山山山山山山 ध्रुवं ।। १ ॥ मुनी पीठमहापीठौ । प्रापितो येन हीनतां ॥ सोऽपि प्रोच्चपदाप्त्यै तै-मत्सरः शिश्रिये जडैः ॥शा यथावरः पशूनां स्या-ध्वंसी वेधश्च वाजिनां ॥ हिपानां पालकःप्रो- चै-र्गुणानां मत्सरस्तथा ॥ ७३ । बरं ज्वालाकुले तीव्र । ज्वलने ज्वालितं वपुः ॥ न पुन- गुणगौरांगे । मत्सरोऽल्पोऽपि निर्मितः ॥ ४ ॥ इत्यादिः शास्त्रगस्तेषां । विचारः सकलोऽ. पि हि ॥ मत्सरेण समाचादि । राहुणेव दिवाकरः ।। ५ ।। अथ ते चिंतयत्येवं । ज्ञातं गु- रुविवेचनं ।। हीनोऽप्यसि यदसा-वुत्कृष्टा अपि नो वयं ॥ ६ ॥ चित्रशालानिवासेन । य- हवानोजनेन च ।। दुष्करत्वं नवेञ्चेत्तत् । साध्यमस्मातिरप्यदः ॥ ७ ॥ इति ध्यात्वा हृदा स्यूल-नक्षेप्युदितमत्सराः ॥ परस्परं प्रीतियुजो-ऽष्टौ मासानत्यवाहयन् ॥ ७ ॥ अथ सिंहगुहासाधुः । प्रथमं प्रावृडागमे ॥ गुरुं विज्ञापयामास । पूर्वनाववशादिति ॥ ॥ ए ! स्वामिन्नेषा चतुर्मासी । नवदादेशलेशतः ॥ कोशागृहेऽस्तु मे स्थूल-नस्येवाति- पुष्करा || ए ॥ तनावमथ विझायो-पयुज्याऽवग्गुरुस्तदा ॥ वत्स नैषा चतुर्मासी । परि. णाममनोहरा !! ए१ ॥ तेन मत्सरमुत्सार्य । तिष्ट स्वनुमते सुखं ॥ त्याज्योऽसौ मत्सरोऽ. 长长长长长长长长长长安长安长安长长长长长长长长长长长长长 ||४॥ FFFFFEEFE

·चरित्र
स्थैलि०
।
मिप्यामि गुरोः पायें । पापव्यापत्वशुध्ये ॥ १३ ॥ कोशापि तं तदा प्रोचे । दंतव्यं तत्त्वया
मुन ॥ ब्रह्मस्ययापि बोधार्थ । यदेवमसि खेदितः ॥ १४ ॥
स्वामीति नणित्वासा-वागत्य गुरुलन्निधौ | सम्यगालोचयामास । प्रपेदे च तपोऽर्पि-
तं ॥ १५ ॥ नपालब्धोऽय गुरुणा । ज्ञातं नो स्वपरांतरं ।। स्थूलनशेऽपि सेहे तां । चिरस्ने-
युतामपि ॥ १६ ॥ त्वं तु तां विगतस्नेहा-मपि प्रार्थितवान नृशं ।। अर्थार्जनाहिगुप्तश्च ।
तनेऽनात्मशतां हि धिक् ॥ १७ ॥ लज्जितोऽथ गुरुं नत्वा । विनीतोऽक्षमयत्तदा ॥ विशेपेण
विशेषज्ञः । स्थूलन्नमदोऽवदत् ॥ १७ ॥ स्वामिंस्त्वं धुरि धीराणा-मवीराणामहं पुनः ॥
गुणिनां त्वं शिरोरत्नं । निर्गुणानामहं पुनः ॥ १७ ॥ यथा सिंहेन गामायुः । खद्योतस्तपने-
न वा ॥ रूप ईमानो नृशं हानि । म्लानिं च लन्नतेतरां ॥ २० ॥
तथा भया त्वया साई । स्पईमानेन दुर्विया ॥ हारितं सुकृतं स्वीय-मर्जितं यशोऽ-
विकं ॥ २१ ॥ निंदनात्मानमत्यर्थ-मिति सानुशयाशयः ॥ कमयामाल सानंदं । स्थूलन्नई
महामुनि ॥ २२ ॥ पुनः किंचिनवोनिन-दुःखौघः स महामुनिः ।। स्वस्य च स्थूलनपस्यां
la
॥५॥

·चरित्र स्थूलिण ॥ ५॥ हृपीकवशगा नराः ॥२॥ गत्वा नूपालमत्र्यर्थ्य । प्राप्यासौ रत्नकवलं ॥ संगोप्य दंडके स- म्यग् । ववलेऽय विमूढपीः ॥ ३ ॥ क्वापि पख्यां मुनि दृष्ट्वा । कीरस्तरुशिरःस्थितः ॥ चौ- रसेनापतेः स्वामिन् । लदं यातीत्यवक् तदा ॥४॥ सोचाय संघमात्साधुं । वीक्ष्योपेक्षा विनिर्ममे ॥ तस्मिन् गतेऽवदत् कीरो। गतं लहं हहा मुधा ॥ ५॥ तत् श्रुत्वा चौरसेना- नीः । पुनः शंकितमानसः ॥ पृष्टे गत्वाऽमिलत्साघो-रप्रादीच शुकोदितं ।। ६ ॥ साधुरप्य- वदनीतः । पुरतोऽस्य यथास्थितं !! कृपया तेन मुक्तोऽसौ । स्थानमागानिजं क्रमात् ॥७॥ अस्यै तं सोऽर्पयामास । विमलं रत्नकवलं ॥ सापि चंदनिकामध्ये । प्राक्षिपत्तं विशिष्टधी: ॥७॥ सोऽथ तां वारयन्नूचे । मुग्धे मूढेऽकरोः किमु ।। कंबलः क्लेशलब्धोऽसौ । मलक्लिन्नः कृ- तो हहा ॥ ए ॥ सावग् नाहं विमूढास्मि । किंतु मूढो नवान नृशं ॥ सप्तधातुमये यन्मे । देहे चंदनिकाधिके ॥ १० ॥ एतस्माद्बहुतः शुई। संयम वं सुदुर्लन्नं ॥ इहसे मलिनं कर्तुं । तते साधो वदामि किं ॥ ११ ॥ प्रबुहस्तजिरा जात-संवेगस्तामवग्मुनिः॥ साध्वहं वोधितः साधु । संसाराऽदितस्त्वया ॥ १२ ॥ मिथ्या मे दुष्कृतं नूया-धर्मलानोऽस्तु तेऽनघे ॥ ग- ए० ॥

·चरित लिण एको विवेको विश्वकपक्षणप्रवणो नवेत् ।। लोऽपि तत्र क्षणे चक्रे । मऽपेक्षा महाम- नाः ॥ ३५ ॥ अंधविकलं लोकं । प्रपतंतं नवावटे ॥ हेलया पाति यद् झानं । तन्मे तत्र क्षण गतं ।। ६५ ।। एवं प्रशमनतोप-विचाराद्याः परे शताः । कत्यन्ये व्यमुचनो मां । स- हायाचिरलंचिताः ॥ १६ ।। यहा पतनकाले स्या-त्प्रतीपं निखिलं नृणां ॥ तेन मे विपमे जाता । निजा अपि परा श्य !! ३७ ।। गुणी लंगृह्यतेऽन्योऽपि । तदन्यः स्वोऽपि मुच्यते ॥ देवजश्चिते व्याधि-गुह्यते चान्यदौषधं ॥ ३० ॥ नक्तं च-यांति न्यायप्रपन्नस्य । तियचो. ऽपि सहायतां ॥ अपंधानं तु गच्छंतं । सोदरोऽपि विमुंचति ॥ ३९ ॥ गुर्वाशाखमनाया। जाता मे मानखंगना ॥ यादृशं दीयते दानं । तादृशं प्राप्यते फलं ।। ४० ॥ यहा गुगाप पायं । यद् झानं स्वपरांतरं ॥ यतः प्रत्येति नो मूखौं । विकटं नट्टकं विना ॥ ४१ ।। य. श्रा--विमृश्य रुतं काय । न गुणाय नृणां भवेत् ।। किंतु तं तनुते पापं । जीवतां या- नि यो न दि॥ ४२ ॥ या श्रीजयराजेन । चूतः सर्वरुजापहः ॥ रनसाबेदितो जज्ञे । नृशं संतापपोपकः ॥

·स्थूलिण
चरित्र
॥५२॥
।
तरं चित्ते व्यचारयत् ॥ २३ ॥ स्थूलत्नईण विजितः । कामोऽयं त्रिजगजयी ॥ तेनाप्यहं जि-
तो यत्त-तेन साम्यं कुतो मम ॥ २५ ॥ कोशा श्रीस्थूलनदेश । प्रबोध्य श्राविका कृता ।।
तयाई बोधितो यन-नेन साम्यं कुतो मम ॥ २५ ॥ सिंहवत्स्निग्धन्नोज्योऽसौ । वशी रुक्षा-
शनोऽप्यहं ॥ कामी कपोतवद्यत्र । तेन साम्यं कुतो मम ॥ २६ ॥ यत्रासौ चतुरो मासान
। क्षणवत्तस्थिवान् सुखं । तत्राहं चतुरो मासान् । विगुप्तः कणवासतः ॥ २७॥ ततः क
स्थूलनशेऽसौ । धैर्यधोरणिबंधुरः ॥ तरवस्तूलवत्काई । वर्यवैर्यविवर्जितः ॥ २० ॥ सुवर्णे-
न समं गुंजा । तोल्यते यद्यपीश्वरैः ॥ अग्निस्थानेऽल्पसत्वत्वा-तत्तुल्या स्यात्तथापि न ॥
॥श्णा तश्राहं स्थूलनदेश । लमो मुनितयाऽनवं ।। परं सत्वक्षणेऽनूवं । तत्तुल्यो न कथंचन
॥ ३० ॥ मेरुसर्पपयोरब्धि-विशेश्च स्यायदंतरं ॥ तस्मादप्यधिकं तस्य । मुनेश्च मम सत्वतः
॥३१॥ यत्नेनापि लमं स्पी-ऽनात्मझेन मया कृता ॥ युक्तं तस्याः फलं प्राप्तं । यऽतं तहिलूयते
॥ ३२ ॥ यक्ष-अहो मे मंदनाग्यत्वं । पश्यतु विबुधा जनाः ॥ सहायैर्यदहं त्यक्त-श्चिरं प-
रिचितैरपि ।। ३३ ॥
॥ ५३॥

·चरित्रं
स्वति श्रीस्थल नई मुनि ॥ ५१ ॥ यया न सूर्यादधिका दिवि ग्रहाः। कटपमानो फलिनोऽपि नू-
रहाः ॥ सज्जात्यजांवृनदतो न धातवः । श्रीस्थूलनशन तयात्र साधवः ॥ ५२ ॥ लोकोत्तरा
॥ ५५ ॥ गुणगाणाः किल यस्य शत्या । लोकोचरं विमलशीलमलं सलीलं ॥ लोकोत्तरं सकलचित्रकर
चरित्रं । लोकोत्तरः त जयताच कडालमृनुः ।। ५३ ॥ भुजै नन्नो लेखनिका सुमेरुः । सिंधुर्म-
पीनाजनमेव पूर्व ॥ चेलखको लेखपतिस्तदा स्या-संख्या गुणानां शकमालसूनोः ॥५॥
अन्यरप्युक्त-श्रीशांतिनाथादपरो न दानी । दानशदपरो न मानी ॥ श्रीशालिनशद-
परो न नोगी। श्रीस्थूलतज्ञदपरो न योगी ॥ ५५ ॥ याते दिने विधिवशाहिपरीतन्नावं ।
दई जिननि निजहस्तगतापि शस्त्री ॥ श्रीस्थूलनविजये यदियं वनूव । पण्यांगनापि तव
दर्पक दर्पदंत्री ॥ ५६ ॥ रे काम वामनयना तव मुख्यमस्त्रं । वीरा वसंतपिकपंचमचंमु.
ख्याः ॥ त्वत्लवका हरिविरंचिमहेश्वराद्या । हाहा हताश मुनिनापि कथं हतस्त्वं ॥ ५ ॥
श्रीनंदिरणार यानेमिमुनीश्वराई-बुध्ध्या त्वया मदन रे मुनिरेप दृष्टः ॥ ज्ञातं न नेमिमु-
निजंबुसुदर्शनानां । तुर्यो नविष्यति निहत्य रणांगणे मां ॥ ५ ॥ श्रीनेमितोऽपि शकमाल.
॥ ५५ ॥

·स्मृतिण चरित्र ४॥ SEEEEEEEEEEFFFFFFFFFFFFFFFEEFFFFFFFFFFFFFFFFEE ॥ ४५ ॥ यथा चारन्नटा नारी । नकुलं हितकारकं ॥ अविमृश्य स्वयं हत्वा । संतापं प्राप संतृतं ।। ४ ॥ तपाहमप्यदः कार्य । कृत्वा रत्नसयोगतः ॥ प्रापं प्रचुरसंतापं । नीतिवाक्यं हि नान्यथा ॥ ४५ ॥ यत:--लगुणमपगुणं वा कुर्वता कार्यजातं । परिणतिरबधार्या यत्न- तः पंहितेन ॥ अतिरन्नसतानां कर्मणामाविपत्ते-नवति हृदयदाही शल्यतुल्यो विपाकः ॥ ४६ ॥ इत्यादि चिंतयन्नुञ्चै-य॑क्तन्नक्तिन्नरान्वितः ॥ स्थूलनामुनि मोदात् । स्तोतुमेवं प्रचक्रमे ॥ ४ ॥ श्रीस्थूलन शकमालकुलावतंस । विश्वत्रयीविमलमानसराजहंस ॥ स- म्यक्सलीलशुचिशीलगुणैकशंस । जीयाः प्रन्नो रचितसिरिमारिरंस ॥ ४ ॥ गिरौ गुहा- यां विजने वनांतरे । वासं अयंती वशिनः सहस्रशः ॥ हम्येऽतिरम्ये युवतिजनांतिके । व- शी स एकः शकडालनंदनः || ए ॥ योऽनौ प्रविष्टोऽपि हि नैव दग्ध-खिन्नो न खजा- ग्रकृतप्रचारः ॥ कृष्णाहिरंधेऽप्युपितो न दष्टो । नाक्तोंजनागारनिवास्यहो यः॥ ५० ॥ वेश्या रागवती लदा तदनुगा बनी रसैन्नॊजनं । शुभ्रं धाम मनोहरं वपुरहो नव्यो व. यःसंगमः ॥ कालोऽयं जलदाविलस्तदपि यः कामं जिगायादरा-तं वंदे युवतिप्रबोधजनक || ए७॥ FFFFFFF

·নি0
चरित्र
113॥
स
.
तये ॥ तेनाम्रलंविका विधा । शरण केन सुंदरा ॥ ६ ॥ अनुपुंखं शरश्रेणी-माविद्ध्या हीच
चश्चात् ॥ मूलं ठित्वा समाप्य । तत्स्थेनास्यै समर्पिता ॥ ६५ ॥ तथाप्यरंजितस्वांता ।
कोशा स्मितनितानना ॥ तंप्रत्यवम् वचो विछन् । दुष्करं शिदितस्य किं ॥ ७० ॥
यय तर्पपगो सा | शुन्यग्र सुमसंगते ॥ स्वनृत्यं दर्शयामास । नानान्नंगिमनोहर
१ || रंजितो रश्रिकोऽत्यर्थे । कल यामलया तया ॥ प्रशंसंस्तां तया प्रोचे । शृणु बचिम
यानं ॥ ७२ ।। नृत्यं न दुष्करं नाम्र-लुंबीछेदोऽपि दुष्करः ॥ दुष्करं स्यूल नशेऽयं । य-
जनावशिक्षितं ॥ १३ ॥ यतः न डुकरं ग्रंवियलंबितोडनं । न उकरं सरसवनचियं च ।।
नं पुकरं जं च महाणुनावो। जंलो मुगी पमयवर्णमि वुछो ॥ ७४ ॥ नोगान् समं मया
यत्र । बादशाब्दानि भुक्तवान् ॥ असं मितव्रतः सोऽस्था-त्तत्रैव वरवेश्मनि ॥ ५ ॥ वत्रुप-
चारता दुग्धं । यथा स्वीसंगतस्तथा ॥ योगिनां प्यते चेतः । स्थूलनामुनि विना ॥ ७६ ॥
स्वीपाश्य कस्तथा स्थातुं । दिनमेकमपि कमः ॥ यथाऽस्थाचतुरो मासान् । स्थूलन्नक्षेऽनुत-
व्रतः ।। 93 || याहारः परसाधारः । पवित्रा चित्रशालिका ॥ रामानिरामा सविधे । यौव-
॥3॥

·स्यूलिस चरित्रं ॥ ५६॥ सुतं विचार्य । मन्यामहे वयममुं नटमेकमेव ॥ देवोऽर्गिमधिरुह्य जिगाय मोदं । यन्मो. हनालयमयं तु वशी प्रविश्य ॥ पए । कोशाचलाचलगंचलचालनोत्य-संकेतकंप्रवपुषः प- तिताः कुमाराः ॥ श्रीस्थूलन्न विषमायुधदंदशूक-दष्टोऽपि पूर्वमनया न मृतोऽसि चित्रं ॥ ॥ ६ ॥ स्त्रीविभ्रमैश्चलति लालमना न धीरः। श्रीस्थूललइ श्व तादृशसंकटेऽपि ॥ चूर्णा- यते उपदयोऽपि जलायते च । वैडूर्य मेति विकृति ज्वलनात्पुनर्न ॥ ६१ ॥ इति स्तुत्वा नृशं त्नत्तया । स्थूलन्नई महामुनि ॥ स मोदमेदुरः साधुः । स्वं कृतार्थ- समन्यत ।। ६२ ॥ संसाध्यानशनं शुभ-संयमाः सुसमाधिना ॥ संन्नूतिविजयाचार्या-स्वि. दिवं प्रापुरन्यदा ॥ ६३ ॥ कोशा राझान्यदैकस्य । रथिकस्य ददे मुदा । सोऽपि तस्या गृहे वासं । व्यधाच विविधेया ॥६॥ लकलान्निः कलान्तिः स । विज्ञानैर्विविधैरपि ।। न तां रं. जयितुं शक्तो-ऽजनि साईर्मरंजितां ॥ ३५ ॥ किंतु सा धीमती तस्य । पुरतः पुण्यहेतवे ।। स्यूल जगुणग्रामं । प्रशशंस प्रमोदतः ॥ ६६ ।। न तोपाचरञ्चैनं । शुचिशीलगुणार्थिनी ॥ क्षीरपानं यतः कृत्वा । कारनीरं क ईहते ।। ६७ । अशोकवनिकामध्ये । नीत्वा तां चित्रदे. ॥ ५६ ।।

·चरित्र ग्घृलिण । । तदा नेपालदेशेऽजूद् । घादशांगधरो गुरुः ॥ नवाहुर्घतमहा-प्राणध्यानो युगोनमः ॥ I! Gru || मघाटकेन संघस्तं । पूर्वीएयध्यापयेत्यवक् ॥ पचनेऽत्र समागत्य । स्थूलन्नादिका- नमुनीन ॥ श्रुत्वेति तचः तोचे । प्राप्तिवानस्मि सांप्रतं ॥ हादशाव्दमितमदा-प्राण- ध्यानप्रवेशतः ॥ १ ॥ संघाटको निवृत्त्याथ । तत्संघस्य न्यवेदयत् ॥ संघः संघाटके प्रेप्य। पुनस् प्रोचिवानिति ॥ २ ॥ संघाज्ञां मन्यते यो न । को दंडस्तस्य जायते ॥ लोऽवलमो दाट्यंत विमं । सोचे तत्ते किमूचितं ॥ ५३ ।। नीतोऽयक् सोऽपराधं मे । संघाऽमुं दाम्य- तु धृव । नत्तमानां यतः कोपः । प्रणामांतः प्ररूपितः ॥ ए ॥ शिष्यान् प्रेपयतु माझान | पाग्याम्यशगे यथा ॥ श्रीजिनाझेब संघाझा । मान्या मानवतामपि ।। ए ॥ संझान्नू- म्यागतस्येका-मेकां निकाक्षणागतः। कालवेलादणे चोन्ने तिश्चावश्यक तया ॥ull एवं सप्ताहि दास्येऽदं वाचनाः शिष्यसंहतेः ॥ ध्यानमध्येऽपि येनोक्तः। परार्थः स्वा. तोऽधिकः ॥ १६ ॥ यस्मादतर्मुहूर्नेन । मातृकेचाखिलं श्रुतं ॥ आदेरंतं ततोऽप्यादि । याव. जापत लीलया । ए॥ ध्यानस्य तस्य पर्यंते । वाचनाः सकलं दिनं ॥ प्रदास्यामीत्युदित्या- ।। एए।

·चरित धूलिण ॥७॥ नं पावनं तनौ ॥ ७ ॥ एकैकमप्यदः पुंसां । व्रतलोपाय तत्पुनः ॥ चतुष्टयमपि स्थूल-न- इस्य व्रतपोपकं ।। उए । रमणीरजनीरौई। वसंतो यौवने वने ॥ स्मरचौरेण मुष्यते । स्थूलन्नई विना परे । ॥ ॥ चित्रकृच्चरितं स्तुत्वा । स्थूलनामुनीश्वरं ॥ पुनरन्यस्तवे युक्तं । मौनमेव मनोहरं ॥ १ ॥ धवलोऽसि जवि सुंदर । तहवि तए मऊ रंजियं हिययं ॥ रागन्तरियमि दियए । विसयविरत्तो न रत्तोसि ॥ २ ॥ सोचे शुनगुणः कोऽसौ । नृशमेवं प्रशस्यते ॥ स्माह सा स्थूलनशेऽयं । स्वामी धर्मगुरुश्च मे ॥ ७३ ॥ पप्रन स्थूलनस्य । चरित्रं सोऽग्र विस्मितः ॥ सा मूलतोऽवदत्तेन । बुझेऽगृह्णाहृतं द्रुतं ॥ ४ ॥ तस्मिन्नवसरेऽानू-दुष्काला हादशा- ब्दिकः॥ जग्मुर्मुमुक्तवस्तेन । तटे वाईरितस्ततः ॥ ५ ॥ तत्रातिक्रम्य दुष्कालं । करालं ते महर्षयः ॥ सुन्निवसंन्नवे नूयः । पामलीपुत्रमाययुः ॥ ६ ॥ गुणनाऽन्नावतस्तेषां । सिहां- तो विस्मृतस्तदा ।। शास्त्रे स्वामिनि सुंदयाँ । न स्थैर्य जायते यतः ॥ ७ ॥ स्मारं स्मार परावत्यै-कादशांगी यतिध्वजैः ॥ यत्नतो मेलिता यस्मा-दनिर्विमं श्रियः पदं ॥30॥ ॥ ५॥ FFFFFFFFFFFEEL ·म्यूलिण चरित्रं दि सायवः ॥ ॥ इतश्च तत्रैव पुरे । स्यूलन्नस्य जामयः ॥ सप्तोपात्तव्रताः संति । य- शायाः शुननयमाः ॥ १० ॥ अपोद्यानस्थितान् ॥ सूरीन् । स्थूलन्नइसमन्वितान् ॥ ज्ञात्वा ते बंदितुं जग्मु-वैद्याः कत्यर्पयो हि न ॥ ११ ॥ वंदित्वा विधिवत्सरि-पाद प्रमोदतः ।। नाः पप्रच्छुः प्रत्नी कास्ति । स्यूलनशे महामुनिः ।। १५ ।। सूरयोऽप्यवदन्नस्ति । परत्र गु- गयनली । अहेरिव गणानीता। नवंति यतयो यतः ।। १३ ॥ तत् श्रुत्वा ता ययुस्तत्र । नं- तुं दृाऽपि तं मुनिं ।। गुणानुरागवाहस्य । दूरे हि किमु देहिनः ॥ १४॥ यायांतीः सोदरा वीक्ष्य । स किंचियिताशयः ॥ लब्धि दर्शयितुं स्वीयां । सिंहरूपोऽन्नवत्ततः ।। १५ ।। सिंह ममीक्ष्य नीतास्ताः। पुञ्चगुरुमन्निधौ ॥ सिंदेन नक्षितः स्वामि-बायर्यो वर्यगुणो हहा ॥१६॥ कंचे गुरून हि मिंदः । मनाता लब्धिनाजनं ।। तत् श्रुत्वा नक्तितो गत्वा । नेमुस्तं नक्ति- नासुराः ॥ १७ ॥ सोऽपि स्वरूपमपाक्षीत् । स्वकुलस्याखिलं तदा ॥ सहवासो निजैयन । कग्रानामाकरो मतः ॥ १७ ॥ यज्ञाप्युवाच नगवन् । ब्राता वः श्रीयकोऽन्यदा ॥ वैराग्याव- तमादाय । वर्याचारचणोऽजनि ॥ १५ ॥ वार्पिकेऽथ समायाते । कमात्पर्वएसौ मुनिः ॥ ।

·लिए
६०॥
सौ । व्यसृजत्तन्मुनिध्यं ॥ ए ॥ स्थूलनशदिका तत्र । साधुपंचशती तदा ॥ गताध्येतुं य-
तो झान-कृते कुर्यान किं जनः ।। एए ॥ साध्येतुमकमात्यर्थ । वाचनानामन्नावतः॥ परा.
नज्यागमत्पश्चात् । पागे हि कठिनो यतः ॥ ६०० ॥ एक एव स्थितस्तत्र । स्थूलनः स्थि-
राशयः । सिद्धिः सर्वापि येन स्याद् । ध्रुवमेकाग्रचेतसां ॥१॥ प्राज्ञः श्रीस्थूलनशेऽपि । नइ-
वाहुपदांतिके ॥ अपाठीदष्टन्निईः । पूर्वाणामष्टकं तदा ॥ २ ॥ तेन ध्यानावसानेऽथ । स पृ.
टोलवाहुना ॥ वत्त किं खिद्यसे सोऽवम् । न खिद्येऽहं कथंचन ॥ ३ ॥ अप्राकीत्स्थूलन-
शेऽपि । विनयानं मुनीश्वरं ॥ नगवन् किं मयाधीतं । शेषं वा किमु तिष्ठति ॥ ॥ नइ-
वाहुस्ततः स्माद । वत्स स्वछमते शृणु ॥ अधीतं सर्षपं मेरुं । शेपं बुध्यस्व धीनिधे ॥ ५ ॥
श्रुत्वेति यत्नतः सोऽपि । पतिस्म तदंतिके || यतः पूर्वं श्रुतज्ञानं । संयमश्च ततः परं
॥६॥ सूरिरप्यन्वहं प्राझं। प्रपाठयत्ति तं मुदा ॥ यतः सुकेबमासाद्य । बीजं को न वपे-
हुधः ।। ७ ।। दशपूर्वी दिवस्तूना । तेनाधीतातियत्नतः॥ यतोऽन्यासवशाहिद्या-नवद्या जा.
यते नृणां ॥6॥ सूरयोऽय समं तेन । विहरतो वसुंधरां ॥ पाडलीपुत्रमागच-नैकवस्था
॥६०॥

·चरित्रं लिए ॥६॥ या ॥ तनयाख्यानपूर्व च । श्रीसंघाय समर्पितं ॥ ३१ ॥ चूले हे प्रथमांगस्य । प्रथमाध्यय- मध्यं ॥ दशवकालिकस्यान्य-दिति मंधेन योजितं ॥ ३२ ॥ इत्युदित्वा मुनि नत्वा । मुदा ताः स्थानमाययुः ॥ न तिटंति चिरं कालं । यत्साध्व्यः साधुसनिवौ ॥ ३३ ॥ हितीयेऽथ दिने स्थूल-नशे विनयान्वितः ॥ गत्वा गुवैतिकेऽवोच-देहि मे वाचनां विन्नो ॥ ३४ ॥ सन्निोन्नृशं तस्मिन् । वाचनां नो ददौ तदा ॥ मौनमेव श्रयेद्येनौ-चित्यानस्यति नो बुधाः ।। ३५ !! पप्रच कारणं सोऽय । गुरुः स्माइ रुपा ततः ॥ न वेत्स्यजीर्णपूर्णोऽस्ति । पाउनस्थोचितोऽपि न ॥ १६ ॥ यतः-यजी तपसः क्रोधो । ज्ञानाजीर्णमहंकृतिः ॥ परत- तिः क्रियाऽजील-मन्नाजी विसूचिका !! ३७ ॥ तत् श्रुत्वा स निजं दोपं । स्मृत्वा ह्याक- मुच्चकैः ॥ नैतत्पुनः करिष्यामी-त्युदित्वाऽकमयगुरुं ॥ ३७॥ सूरिः प्रसन्नचित्तोऽय | दत्वा शिक्षा ययोचितां । पुनस्तं पापयामास । संतो हि नतवत्सलाः ॥ ३ए । नेदं देयं त्वयान्य- स्य । पुनः प्रोवाच तं गुरुः ॥ स्तोकसत्वा यतः सत्त्वा । न्नाविनोऽतः परं भुवि ॥ ४० ॥ तन्नति प्रतिपद्यासौ । तत्तथैवाकरोनतः ॥ तेनोबिन्ना चतुःपूर्वी । दशमांतं विवस्तुयुग् 10 ·चरित्रं FEE स्धूलिण असमर्थोऽप्यनतार्थ । मूढया कारितो मया ॥ २० ॥ निशीथे क्षुत्तुपाव्याप्तः। सोऽजनि व्या- कुलो नृशं । नोप्यतापं हि सहते । कोमलः कुसुमोच्चयः ॥ १ ॥ गृहीतानशनः सोऽय । ॥ ६ ॥E स्मृतदेवगुरुक्षमः ॥ समाधिमरणात्सद्यो । विपद्य त्रिदिवं ययौ ॥ १२ ॥ ततोऽनुशयसंन्नार- संन्नृतां मामञोजनां ॥ संघोऽवोचत् शुन्ने शोकं । त्यज निर्माहि नोजनं ॥ ३३ ॥ दोषः स्तोकोऽपि ते नास्ति । पापवार्ता कुतस्ततः ॥ पापं लगति उष्टेन । चेतसा तत्तवास्ति न । ॥ २४ ॥ यतः- मन एव मनुष्याणां । कारणं बंधमोक्षयोः ॥ बंधस्तु विषयासंगि। मुक्तिनिर्विषयं मनः ॥ २५ ॥ अतः समाधिमाधाय । वचो मन्यस्व नोऽधुना ॥ संघोऽहतोऽपि मान्योऽयं । किं पुनः शेपदेहिनां ॥ २६ ॥ इत्युक्तामप्य/जानां । नृशं मां संशयाकुलां ॥ विदेहे देवतानैपी- त्। कणेनापि जिनांतिके ॥ २७ ॥ नत्वा पृष्टः। प्रभुः स्माद मुनिहत्यात्र नो तव ।। ततः प्र- मुदितावाचं । देहि प्रनो सुखादिकां ॥ २७ ॥नावना च विमुक्तिश्च । रतिकल्पमधापरं ।। तथा विचित्रचर्येत्य-ध्ययनानां चतुष्टयं ॥ २५ ॥ स्वामिना मे स्वयं दत्तं । श्रुतमेव धृतं म. ६२॥

·चरित x म्यूनि० ।। ग-गीयमानगुणाकरः ॥ ५० ॥ बंदारुबंदविहितो-पचारनरजासुरः ॥ पदे पदे वंदमानः । पुरीचन्यानि नक्तितः ।। ५३ ।। क्रमेण पूर्वमित्रस्य । धनदेवस्य सद्मनि ।। जंगमामरशाखी- व । जगाम भुवनानुनः ॥ ५४॥ धनश्वर्यपि दृष्ट्वा तं ! धनदेवप्रिया तदा ॥ ववंदे व्यक्तन्न- क्याशु । बंद्याः कस्य न तामाः ॥ ५५ ॥ गुरूपवेशनाई सा-दापयन्महदासनं ॥ अंगण- स्यऽमरतगै । नालबालं करोति कः ॥ ५६ ॥ अलंचक्रे गुरुरपि । प्रतिलिख्य तदासनं ॥ रं- गनंगं न कुर्वति । यतः कस्यापि कोविदाः ।। ५3 || ततस्तां धर्मनिर्वाह-वार्नया सरिराम- पि ॥ नादरं प्राणयामास । यतया यप्रियंकराः ।। ५७ ॥ ननुर्वियोगविधुरा-मप्रादीनां गु- सन्ततः ॥ धनंदयो धवः किं ते । लावलारे न दृश्यते ॥ एए || धनेश्वर्यप्यदः प्राह । न - सो नगवामम || II धनं सर्वमन्नूडे । यहिय॑यतेस्म तत् ॥ ६० ॥ तृलादपि लघुन्तेन । ग्लोऽयहीनोऽनवापुरे ॥ अर्थानां गौरवं येन | नराणां नो पुनर्यतः ॥ ६ ॥ ततोऽनौ पूर्वजनिधी-माप पश्यन्नपि हितौ ॥ विपरीते विधौ येन । श्रीः करस्था- पिनदयति ।। ६२ ॥ ततो देशांतरे सोऽगा-व्योपार्जनवांग्या ॥ श्राशया नास्ति तल्लोके । ६५ ॥ ..

·स्धूलिण चरित्र ॥६॥ FFFFFFFFF ॥१॥ सोऽधीतबादशांगोऽथ | तृजन ादशधा तपः ॥ नावना घादश ध्यायन । नाति- स्म हादशात्मवत् ॥ ४२ ॥ गुरुयोग्यममुं ज्ञात्वा । श्रित्वा श्रीसंघसंमतं ॥ सुदिने सुकणे स्वीये । पढेऽतिष्टिपदादरात् ॥ ४३ || सप्तत्यग्रे वर्षशते । वीरमोक्षाजते सति ॥ समाधिना ययौ स्वर्ग । नवादुरपि प्रभुः ॥ ४५ ॥ अथ श्रीस्थूलनशेऽपि । सचक्रकृतसंमदः ॥ नानु- वनासयामास । भुवनं निजगोगणैः ॥ ४५ ॥ स्थूलनशेऽय नगवान् । गुरुगुणिगणाग्रगीः ।। विहरनन्यदा प्राप । श्रावस्ती नगरी क्रमात् ॥ ६ ॥ तस्थौ तत्र प्रभुर्वाह्यो-द्याने बहुपरिव- दः ॥ विधिना वंदितुं चागात् । प्रमोदात्तत्पुरोजनः ॥७॥ ततोऽसौ नगवांश्चके । देशनां बो- घबंधुरां || साम्यन्नाजां यतः स्वार्थ-परायी सदृशौ सदा ॥ ४० ॥ सनायामय सूर्गः। श्रा. वस्तीवासिनं हिजं ॥ धनदेवं निजं मित्र-मदृष्ट्वैवमचिंतयत् ॥ ४ ॥ नूनं स मे सुहन्नास्ति । पुर्याभिह कुतोऽन्यथा ॥ सर्वोऽप्यागात्पुरीलोकः । स्नेहलोऽपि पुनर्न सः॥ ५० ॥ देशांतरगतोऽयं स्याद् । ग्लानो वा स्यादिति स्वयं ॥ गत्वास्य गेहे जानामि । सोऽनु- ग्राह्यो यतो मम ॥ ५१ ॥ एवं विचिंन्य नगवान् । स्थूलनशे वनाचतः ॥ सुस्वरश्राविकाव- ६४ ॥

·स्मृति चरित्र यान्यदा मुदा ॥ १४ ॥ ततोऽसौ वसतो गत्वा । स्थूलनामवंदत ॥ यतयो जंगमं तीर्थ-मि. ति यद झानिनां वचः ।। ५ ।। स लब्धधर्मलानाशी-सृष्टः प्रोचे कृतांजलिः॥ दारिद्यसागरं तीनः । प्रत्तोऽदं त्वत्प्रसादतः ॥ ७६ ॥ ततोऽदं त्वत्प्रसादस्या-ऽनृणः स्यां न कथंचन ॥ त्वं में स्वामी गुरुस्त्वं च । तदादिश करोमि किं ॥७॥ गुरुः स्माद नवान् नूयात् । प्रत्यहं पर- माईतः ॥ तन्युक्त्या धनदेवो । निजं स्थानं पुनर्ययौ ॥ ७० ॥ अजायेतामुन्नौ शिप्यो। स्थू. ल नगुगेरथ ॥ पार्यमहागिरिश्चार्य-सुदस्तीति सुविश्रुतौ ॥ ७ए ॥ यकार्यया जनन्येव । तौ वाल्यादपि पालिती ॥ तेनायोपपदी जाती । महागिरिसुदस्तिनौ ॥ ७० ॥ निरतीचारचारित्रौ । स्थूलन्नपदांतिके ॥ दशपूर्वीमिमौ सांगा-मधीयातेस्म हेलया ।। || G? || गीतायौ वाग्मिनों लब्धि-मंतौ गुणगणान्वितौ ॥ श्रायुप्मंती क्रियानिष्टौ । पवित्री सर्वसंमती ॥ ७२ ॥ निजानुरूपी विज्ञाय । स्थूलनशेऽपि तो मुनी । अस्थापयनिजे पट्टे । कृत्तातुचमहोत्सवं ।। ७३ ॥ एवं श्रीस्थूल नशेऽपि । विहत्य सुचिरं क्षितौ ॥ प्रपनानशनः काल । कृत्या प्राप सुरालपं ॥ ७॥ नून्नामिनीनालललामलीलः । सदा स्वयं शीलितशु- ·स्थूलिण चरित्र ॥ ६६ ॥ यजनैनों विधीयते ॥ ६ ॥ तजेहेऽथ निधिस्थान । ज्ञात्वा श्रुतबलागुरुः ॥ आख्यातुं स्पृह- यामास । तस्यै कारुण्यसागरः ॥ ६४ ॥ व्याजाहर्मोपदेशस्य । ततोऽनौ हस्तसंझया ॥ अ. धोनागस्थितनिधि-स्तंन्नं तस्यै प्रदर्शयन् ।। ६५ ॥ अवादीदयि संसारो । विपमः पश्यकी. दृशः ॥ गृहमीग् पतेस्ते च । व्यवसायश्च तादृशः ।। ६६ ॥ मुहुर्मुहुर्धनेश्वर्या । श्चमाख्या. य सूरिराट् ॥ विहर्तुमन्यत्र गतो । विहारो यद्यतिप्रियः ॥ ६ ॥ विना लानोदयं कर्म । घ. नदेवोऽप्यथ विजः ।। गतो यादृक् ताहगागात् । कुतः पुण्यं विना फलं ॥ ६७ ॥ वृत्तांत स्थू- सनस्य । स्माह तस्य धनेश्वरी ॥ सोऽपि प्रमुदितोऽपृवत् । किमूचे नगवानिति ॥ ६ ॥ सान्यधात्स्थूबन्नद्रोऽत्र । व्यघात्सर्मदेशनां ॥ विधाय संमुखं हस्तं । स्तनस्यास्य मुहुर्मुहुः ॥णा धनदेवस्ततो दध्यौ । तादृग्ज्ञानमहोदधिः ॥ तनुते तादृशी चेष्टां । शिशुवन्नैव निष्फलां ॥ ७१ ॥ यत्करान्निनयश्चक्रे । स्तनमुद्दिश्य सूरिणा ॥ अस्य स्तंजस्य तन्नून-मधः संन्नाव्यते निधिः ॥ ७ ॥ धनदेवो धनेनानू-तेनायं धनदोपमः ॥ प्रसन्ना गुरवः किं किं । न प्रसाद वितन्वते ।। ७३ ॥ ततोऽसौ स्थूलन्नश्स्य । स्वमित्रस्योपकारिणः ॥ पाटलीपुरमगम-इंदना.

·No text on this page.

·स्थूलिग
चरित्रं
॥ ६ ॥
शीलः ॥ सध्यानविध्यापितकर्मकीलः । पुण्यक्रियायोगगतप्रमीलः ॥ ५॥ निरुकाम-
प्रचुरप्रचारः । प्रकाशिताशेपविचारचारः ।। पीयूषयूपोपमवाक्यन्नारः । संत्यक्तसंसारिकसौ-
ख्यसारः ॥ ६ ॥
दुर्योधलोकप्रतिवोधदकः । सदा नमदानवदेव यदः ॥ श्रीस्थूलनशे वसुधातलेऽत्र । जी-
याचिरं पंकजपत्रनेत्रः ॥ ७ ॥ एवं श्रीस्थूलनप्रवरमुनिपतेः पुएघलावण्यमूर्तेः । सर्पत्कं.
दर्पवीरप्रकटपटुजय प्राप्तसुप्राज्यकीर्तेः ॥ एतचित्रं चरित्रं कृतसुकृतजनश्रीजयानंदलेव्यं । श-
श्वनव्यव्रजानां प्रथयतु परमां शुशीलप्रवृत्तिं ॥ ७ ॥ इति श्रीजयानंदमूरिरचितं श्रीस्थू-
लन्नस्य चरित्रं संपूर्ण ॥ श्रीरस्तु ॥ आ ग्रंथ श्रीजामनगरनिवासी पंडित श्रावक हीराला-
ल हंसराजे स्वपरना श्रेयमाटे पोताना श्रीजैनन्नास्करोदय गपखानामां गपी प्रसिह क-
यो . ॥ श्रीरस्तु ॥
॥ समाप्तोऽयं ग्रंथयो गुरुश्रीमचारित्रनिजयसुप्रसादात् ॥
॥६॥

·No text on this page.

·॥ इति श्रीस्थूलिनदचरित्रं समाप्तं ॥