Agarchand Bhairondan Sethiya Jain Parmarthik Sanstha, Bikaner

Harsvajasik-3

Shree Mohan Lal G · 2011/08

PDF Proofread

Front matter

No text on this page.

સુચીપત્ર.
આ પુસ્તક સાથે આ કંવરા એક જવાન કાયૅવાહક
કેરી નગીનચંદ કપુરચંદનું ચિત્ર છે. જેથી પિતા
પવિત્ર કર શનિ મુનિરાજી હલાદક મહાજ
- ઉપદેથી એક - મદરનું ભવ્ય
મકાજ સુરત પી
પુરાં પુદા દ્રવ્ય ખરચી બધી જેવું જેની અંદર
ઉકત ગુરુ મહારાજ તથ, તેમના શિલ્પનું અથવઃ બીજા
મનું પુરૂ નવી પેજના છે. અને તે સમયે
છે. ખર્ચ વધી ૭૦૦ રૂ. રપ) પીકો તેને
અલવવા અને તે ધેલા છે. અને સંઘ પર ૧૦૦૦)
- પદ છે. તે મૂઘ વિરથી ચીમનું એડહe:
જે કવર કાન ૨ સુરત પરનું પુસ્તક ત્રિક
ધારા ધર વિગેરે પર છે, તે રીતે નવું, અને
5 કામ ચકડ કમિટીમાં . અને પુત્ર રત્ન
ફાઈ કરીનચંદ છે. જેમના પિ૦ ચિર કમર
9 અનેક દમદા કામમાં ઉર ર. અાપવો છે તે
પિરંતુ આ દશ કલિક = માં પણ ૧૦૧) રૂપિયાની
દાદ અપ છે, છે કે નીર કપુરચંદ

No text on this page.

No text on this page.

No text on this page.

નવતરાજ |
શ્રી દશવૈકાલિક સૂત્ર ભાગ૩ જે
ભાષાંતર
અથે પાંચમું અધ્યયન.
હવે પિંપણ નામનું પાંચમું અધ્યયન કહે છે કે સ્ત્ર
અધ્યયનને પૂર્વના અધ્યયન સાથે આ પ્રમાણે સંબંધ છે
ચોથા અધ્યયનમાં સાધુને આચાર, છ છવ નિકાય ને આશ્રય
થાય છે, એવું કહ્યું હતું. અહીંયાં તે ધર્મકાય રહે તે આ
છ છવ નિકાયની રક્ષા બને છે, અને ધર્મકાયને આહારવિન
વધતા મુખ્યત્વે ન રહે, એ આહાર દેષિત અને નિર્વ
એમ બે પ્રકારે છે, તેમાં નિર્વધ આહાર સાધુએ છે. એટલા
માટે કહે છે,

No text on this page.

- नामंटवणापिंटो, कचे भावे अ होड नायव्यो । गुडओयणाइ बचे, भावे कोहाइया उरो॥२३॥ નામ પિંડ, નાપિક દ્રપિંડ પિંક એમ ચાર જે. છે. નાક પર સુગમ છે દ્રવ્ય પિંટમાં છે, અને કિક દ્રવ્ય છે, તે દ્રવ્ય પિંડ છે, અને પિંડમાં કંધ, नम:, सेमरहै. पिडि नंयाए जन्हा, ते उडया लंबया य नना। मंधारयनि जीवं, ऋन्मेणदृश्यगारेण || २३६ ।। ९५५. पि५.३.२२. १६.द.45, नेपाल ने अन्न ११ ६२५ वि ४२. २.ना. . . FREE: ............. दमणानिविहा, नविनाचिनमानदव्यागं । दुपयन्दमयअश्या,नग्गयकग्निावशदुमाजी२३७। कि... ९३३.३.२५. मन निर

No text on this page.

પ पिण्डेसणा य सव्वा संखेवेणोयरड नवसु कोडीनु । न हणइन पण्ड, नकिणड कारावणअणुमईहि नव।। | ૨૦ || . આ અધ્યયનને શામાં. અવતાર થાય છે. તે કહે છે. પિતા જેના બેતાલીસ ભેદ ઉદગમ વિગેરે છે. તે કંકામાં નવકેટીમાં અવતરે છે. તે આ પ્રમાણે છે (૧) પિતે ન હો ન રાધે ન ખરીદી કરે. અને બીજા પાસે ન હવે, ન રંધો ન ખરીદી કર, તથા મારનારા રાંધનાર તથા ખરીદ કરનારને આજ્ઞા ન આપે પ્રસરા પણ ન કરે, એટલે કરાવવું અને અનુછેદવું. તે પરુ નિધિ થશે. આ નવે પ્રકારની વિરુ બે પ્રકારે કરાય છે. सा नवहा दुह कीरड, उगमकोडी विलोहिकोडी ॥ छनु पदमाओयरड,कीयतियम्मी विलोहि उ॥२४॥ ઉમટી અને વિધિ કે.ટો છે. તેમાં હવું. હરાવવું -અમદવુ, રાંધવું, રંધાવવું. અને એનું દવું. તે ઉમટી અને તે જ વિધિ કરી છે એટલે તેમાં તેને સમાવેશ થાય છે. અને પાછલા ત્રણ ખરીદવું. ખરીદવું. અને ખરીદવાને જે કર ર દા વિશે.ધિક ટીમ સમય છે. તેજ વાતુ

No text on this page.

રાષ્ટ્ર મિચ્છા, રાજતમળવનારૂં
નવે નવ સત્તાવાર, નવના જુગારદા
નવ, અદાર, સતાવીશ, પન, નેવુ, તથા બરેલીનર
અને બાવાથ–પૂર્વાચાર્યના કહેવા પ્રમાણે આ રીતે છે. હું
કરેલા નવ ફરી રાગ અને દ્વેષ એ બે ગુણવ.ધી
ત નવકેટીનેજ વિધ્યાત્વ અાન
અને વિજાત વેટ gવાથી સત્તાવાર વાય. તેને રહેવું
વટ ગુઘવાથી પિન થાય તથા તે ન દશ
પ્રમણ કર્મ વડે ગુણુવા નેવું વિશુદ્ધ દિશાય છે. તથા તેને
જાન દાન રિત્ર એ ત્રણ દિ ગુરાયા બતર થાય છે.
આ નામ નિજ નિપ કર્યો. હવે સુવ પક નિક
નિકને અવસર છે. વિરે પૂર્વ માટ છે. સૂત્ર બહુગમમ:
અખલિત યુયુત ઉચ્ચારવું છે. તે આ પ્રમાવે છે.
संपत्ते भिक्खकालंमि, अन तो अमुच्छियो ।
કુળ મજે, મજા પણ આશા
से गामे वा नगरे वा, गोअनगगओ मुणी ।
મંg. એરિ રેરા

No text on this page.

पुरओ जुगमायाए, पेहमाणो महिं बरे। वनंतो वीअहरियाई, पाणे अ दगमहि ॥३॥ સામે યુગ માત્ર એટલે પિતાના શરીર પ્રમાણ અથવા ગાડાના ઉંટડા પ્રમાણે જેટલી લાંબી કદિ જમીન ઉપર રાખી ચાલે, અને તેમાં બીજ, હરિત ત્યાગે. આ બે વસ્તુના કહેવાથી એમ જાવું કે સાધુએ દેખીને પગ મુક્તાં તેમાં જે વનસ્પતિ પડી હોય તે તેના ઉપર પગ ન મુકે, તથા પ્રાણુ તે બે ઈન્દ્રિય વિગેર હાલતાં ચાલતાં નાનાં મોટાં કે જીવે હેય તે દેખે, તથા પાણી અને માટી અને તેથીજ અગ્નિ અને વાયુ પણ લાવવા. અર્થાત્ સાધુ પિતે પગ મુકતાં નીચે જુવે તથા બાજુએ જુવે કે મારાથી એકેન્દ્રિયથી પંચેન્દ્રિય સુધી કેઈપણુ જીવ દુઃખ ન પામે.) આ ગાળામાં જે દ્રષ્ટિનું માપ બતાવ્યું છે તેનાથી લાંબી દષ્ટિએ દેખે તે બરાબર જીવ રક્ષા ન થાય, અને ઘણું નજીક જેવું બનવું અશક્ય છે, માટે ધીમેથી જેઈને ચાલે. ओषायं विसमं खाणुं, विजलं परिवजए । સંખે ન જ્ઞા, વિમાને પરમે શા =ોછ ગાથામાં પરજીવની રક્ષા બતાવી અને આ ગાથામાં સ્વરક્ષા બતાવી કે પિતે અપાત એટલે ખાડા હિS

No text on this page.

તેટલા માટે ભગવાનની આજ્ઞામાં રહેલે સાધુ ઉપર કહેલા ખાડા વિગેરેના માગે બીજો ભાગ હોય તે માગે ન જાય, પ ભાગના અભાવે અથવા લાંબે દર જવાની શકિત ન હેય તે તે ભાગે સંભાળીને ચાલે, પણ પિતાને કે બીજે જેને પીડા ન થાય, તેમ યનાધો ચાલે. इंगालं छारियं रासिं, तुमरानि च गोमयं । लसरस्खेहिं पाएहिं, संजओ तं नहकमे ।।७।। હવ વિશેષ પ્રકારે પૃથ્વી કાયની યતન કહે છે. કેય- લો રાણી (ડ) તથા ખારને તથા ખાના ફેતરને તથા છાણાને સમૃડ હોય ત્યાં ચિત પૃથ્વીની રજ વિગેરેથી ખરડાયેલા પિતાના પગ દેય તે તેમાં ન ચાલે ? પિતાનાથી તે ઢગલામાં ચાલતાં પૃથ્વીકાયની વિરાધના ન થાય. न चरेज्ज वासे वासंते, महियाए वा पडंतिए । महावाए व वायंते, तिरिन्छसंपाइमेनु वा ॥८॥ આ સૂત્રમાં પાણીના જેની દશા બતાવે છે. જયારે વરસાદ પડે ત્યારે સાધુ બહાર ન નીકળે, અને નીકળે હાથ તે કેવી જગ્યાએ રહે અથવા ી ફરફર પડે ત્યારે પણું ન નીકળે, અથવા જેવો વય વાત છે તે સાધુ બહાર ન નીકળે, કાર કે તેમાં જમીનની સચિન જ ઉડીને

No text on this page.

તેટલા માટે ભગવાનની આરામાં રહેલા સાધુ ઉપર કહલા ખાડા વિગેરેના માર્ગે બીજે માર હોય તે તે માગે ન જાય, પશુ માગના અભાવે અથવા લાબે દર જવાની શક્તિ ન હોય તે તે માર્ગે સંભાળીને ચાલે, પણ પિતાને કે બીજા જેને પીડા ન થાય, તેમ મન્નાધો ચાલે. इंगालं छारियं रासिं, तुसरासिं च गोमयं । ससरक्खेहिं पाएहिं, संजओतं नहकमे ||७॥ હવે વિશેષ પ્રકારે પૃથ્વી કાયની યતના કહે છે. કેય લાને રાસી (૩) તથા ખારને તથા ચોખાના ફેતરાને તથા છાણને સમૃદ્ધ હોય ત્યાં સચિત પૃવીની રજ વિગેરેથી ખરડાયેલા પિતાના પગ હોય તે તેમાં ન ચાલે કે પિતાનાથી તે ઢગલામાં ચાલતાં પૃથ્વીકાયની વિરાધના ન થાય, न चरेज्ज वासे वासंते, महियाए वा पडंतिए। महाबाए व वायंते, तिरिच्छसंपाइमेसु वा ॥८॥ આ સૂત્રમાં પોતાના જીવનની રક્ષા બતાવે છે, જયારે વરસાદ પડે ત્યારે સાધુ બહાર ન નીકળે, અને નીકળે છે, તે ઢાલી જગ્યાએ ઉભે રહે અથવા છી ફરફર પડે ત્યારે પણ ન નીકળે, અથવા જોરથી વાયરો વાતે હેય તે સાધુ બહાર ન નીકળે, કારણ કે તેમાં જમીનની સચિત રજ ઉોને

No text on this page.

s
કરે છે. અને એટલે જે થઇ દુરનું સ્થાન
ત્યાં વારંવાર . ત્યાંના લંદી x નિકિરિ ને.
નદી તેને પણ હર છે. તથા તે દુર કુકરની
શિ- વિદેપ કરવાથી ફક્સ છે જ જાય છે. અને
મધુપડું મૂકી દેવાનો કરે ચાય છે, તો સાધુ નું
બેઠાં ફરી છે. પણ દૂર થાય છે. આ જં
દર્દ પર આ પ્રમાણે દે છે. તે કિક અને
દર કયું ખંડન કાનું મન થાય છે. દા. તે
અંદર તે ચિન વન થર્વ ધ રેરી નું
૧૪ કર જુ દા દે. છેકે , -. -
- દયા દરેક મિત્ર કરે છે તેને દરતાં
અદ-દીને દ. ૯ છે, તે રૂપ મ થતાં
કન્ય દેવ હારે છે ૩ ક. . અધર સર :
જીત્ર ઘર રર કે જાધુના પચિ અને
એ પથ છે.
तन्हा गोंविनाशिना, दोन दुग्गवडणं ।
= નામં, ગુ માિ શા
દર પરનો દે જે કરું છું :(દ

No text on this page.

૧૫
આકામાં દેખતે ન ચાલે તેમ ભાવઘી ઉંચ કુલને ગર્વ કરતે
ન ચાલે તેમ અનવનીત એટલે દ્રવ્યથી નીચું દેખતે ન ચાલે
અને ભાવથી લબ્ધિ વિનાને લેવાથી દીન પવું બનાવતે ન ચાલ
અપ્રદ એટલેહવું નદી, તથા અનાકુલ એટલે કે ધાદિત
તથા દદિને “જા ભાગ” એટલે વઘા છે અને તેથી
દમન કરીને મુનિ ચાલે. આ પ્રમાણે ન ચાલે તે ઘણા રે
લાગે છે. તે બતાવે છે. જેમકે આકાશમાં જેને વહેતા લોકો
તેની હાંસી કરે, કે ત્યા ઘઈને ઉરે શું જે હશે? નવા
અભિમાન કરવાથી સમિતિ નપળે ના ઘણું નીચું જેને
ગ્રાહે હે. કહે છે કે કઈ બગલની માફક દવા છે. અને
દો પર બનાવે તે તેને ઢાકે કુ. સિન્ડ (રદ) ગીત
હસતે ચાલે છે કે બીના ગાં વહાલા ને શક જાવ કે
નેને જેને જ છે, . તેમાં પ જ દે
દીને અજે.૫ ઇ.
કર નાં, wrom |
જ મિકિ, કુર્ત નવાં નવા
-: ૮ નડે છે. અને હા , તા -

No text on this page.

૧૭ હોય અથવા સંકહેશનાં સ્થાન હોય તેને સાધુ ફરથી તાજે કરકે, મોટા પુરૂષોના ઘરમાં, અનેક પ્રકારની છાની વાત હોય તે હેર ન થવા દેવા માટે તેઓ બંદોબસ્ત રાખે છે. તેમાંની વાત બહાર પડે તે માપુ ઉપર શક આવે છે. અને તેથી સાધુને પીટા પણ કરે. पढिकुटकुलं न पविले, मामगं परिवज्जए । अचिअनकुलं न पविले, चिअनं पविमे कुलं॥१७॥ જે ઘરે નિધ કરવા ગ્ય હોય તે કહે છે. જે કાળ માટેનાં તે સુતક વાળાં ઘરે ના ઘણા કાળ માટેનાં તે જે ઘવાળે અનાચાર કરવાથી લોકોએ તલાં હેય તે ઘરમાં સાધુ ગોચરી ન જાય. જાય તે જનધર્મની કે નિંદા કરે તથા કોઈ ગૃહસ્થ એમ કહે કે, મારા ઘરમાં ના આવવું, તે ત્યાં ન જાય. તેમ જેને દેખવાથી, સાબુ ઉપર આ પ્રીતિ થાય એટલે એ કે તે માટે કઈ કારણને લઈને ના નહિ પણ મને એવું કરે તે ત્યાં સાધુએ ગોચરી ન જવું, પણ ચિયત્ત એટલે જેમને આપના ધર્મ ભાવના વધે ત્યાં ગેચરી જવું, તેથી દાન દેનારને પણ માન પુન્ય બંધાય છે. साणीपावारपिहिअं, अप्पणा नावपंगुरे । कवाडं नो पणुल्लिज्जा, उग्गहलि अजाइआ॥१८॥ ચા ટાટને અથવા કપડાને પડદા છે, અથવા પ્રાવાર

No text on this page.

ઘાત થાય આ બન્ને શરીરને નુકશાન કત છે માટે સેબની
હેય તેને પાત વિગેરે પીને વેવ્ય સ્થાનમાં અચિત્ત પણ
લઈ જઈને વિધિએ ઝાડે પીશાબકી આ સંબંધમાં એવા
નિકિત નામના સૂત્રમાં વિશેષ ખુલ્લા છે ત્યા જે,
णीअदुवारं तमलं, कुदृगं परिवज्जए ।
રિવો, પાળદુહા (1) રગ
નીચે દરવાજો હાય તથા અંધારા વાળ એર હોય તેમાં
સાધુ ગાચરી નલ કારકે તેમાં પડેલી ચીજ અંધારાને લીધે
નદેખાય તેવી ચીજ લેવા જતાં દેખીને ચાલવું કે લેવું તે
નબને, અને તેથી પિતાને કે બીજાને દુઃખ થવાનો પ્રસંગ
આવે એ પ્રમાણે જયાં પિતાની આંખ કામ ન કરે ત્યાં જીવ
રા નથાય, માટે તેવા સ્થાનમાં ન જવું,
जत्य पुप्फाई वीआई, विप्पइन्नाई कुट्टए
T
अहुणोवलिनं उल्लं, इसृणं परिवज्जए ।।२१॥
જયાં ખુલે અનેક જાતનાં જઈ, ગુલાબ, મોગરો વગેરે
પડતાં હોય, અથવા બીજ તે વગર, ઘઉં વીખેરવાં કેડારમાં
અથવા દરવાજામાં પડેલાં દેય, અથવા તુરતનું લીલું ભીનું
હોય છે, ત્યાં સાધુ તેવું જોઈને તેમાં દાખલ ન થાય, કારક,
બીજા જીવની રીતે થાય તે સંયમને ઘાત થાય, અને
પિતાને, લાગે તે આત્મ ઘાત થાય,

No text on this page.

१५:24:42.
गोअदुवार कन, कुट्टगं परिदमः ।
अम्बुदिनोजयपानामविका(मा)
...
अन्य पुनाई बीमाई, बिन्नाई कुडा।
अगोवलिन उहं, परिबरजए ll
......

No text on this page.

રકચરામાં એવા ધુ ના ઘmટ જેટલી પ્રપ દડ
બાંધી દેય, તેની પીક દર નજાય, તેથી તેના ઘરની
મર્યાદા જાને ને માપવાળી ભમી સુધી જાય. જેથી દાન
દે અનિ થાય,
तत्येव पडिलहिना, भूमिभागं विअक्वणो।
तिणाणस्न य वचन, संलोग परिवन्नए ॥२५||
ત્યાં ઉ રહેવાની જગ્યામાં શાસ્ત્રમાં બની વિધિ
વિચ , જમીનને દેખીને જે , પણ ગ્રહની
રન નહાવાની જડી જરૂ (
પત્રની જગ્યા તરફ
ન, કરકે ત્યાં ત્રો વિગેરે ઉઘાડાં કરવા તેને દુઃખ
થાય ઘરવાળી માને એ શંકા થાય, અથવા પોતાને પણ
છે, જય, વિચક્ષણ શબ્દથી જવું, કે ચીમ. દિન
ધુએ જવું, અને તેથી અગીના નિવેધ કર્યો,
दगमंहिअआयाणे, बीआणि हाग्आिणि अ।
વિનંત વિના, સારા
પડી કે માટીને દવાનેઃ તે દિય, તથડ વચમાં
બીજ કવનતિ પડયાં હોય તે તે જેકને તેને પીઠ થ
તેમ પેન બધાં કજિયે કબજે કરે છે ,
तन्य ने चिट्टमाणस्ल, आहरे पाणभोअगं ।
अकणि नगहिरजा,पडिगाहिग्ज कपि॥२७॥

No text on this page.

२३ . संमहमाणी पाणाणि, वीआणि हरिआणि । अजमकार नना, तारिसं परिवजए ॥२९॥ દાન આપનારી બધું ચાલતાં જે વચમાં છે, મંકા વિગેરે પ્રાદેય તેને દુઃખદેવી ચાં, અથવા વચમાં દાણ કે વપતિ પટેરાં હેય તેને દાની ચાલે તે તેને સાધુના કારણે અસંયમકારી એટ અને પીડારી સમજી તેની પાસેથી ટાર નડે, અને કહે કે આવી રીતે દાન આપનાર પાસેથી मेनन २. साह निक्विविना , मवि घट्टियाणि य । तहेव नमणट्टाए, उदगं नंपणुल्लिया ॥३०॥ કે દ એક વાસણમાંથી લઈ બીજ વાયાકુમાં નાંખી नवराये, तो न दे, तेन नि भु. तंफामुगमबि बनाए, तथ्य फासुए फामुयं साहरइ फानुए अफामुझं माहण्ड अफानुए कानुयं नाहरड़ अफानुए अफानुरं साहरड़, तत्यज फासुझं फानुए लाहरड, तत्यवि थेवे थे साहड वे बहुअंसाहरड, बहुए थे लाहरई. बहुए बहुअंसाहरड, एवमादि यथा पिण्ड नियुक्तौ।

No text on this page.

ર૫ ન્ય વાત કરીને તેમાં વિરોધ બતાવવું યતિ ફરી જુદું નામ કહે જેમકે બ્રાહ્મણો આવ્યા પણ તેમાં પ્રખ્યાત વિશિષ્ટ હેય તે પછી કહેકે વશિષ્ટ પણ આવ્યા છે એમ કહેવાય છે એટલે હેરાવનાર પાણીને દુઃખ દઈને ભાત ઓસામણ વિગેર હેરાવે તે લેવું નહી અને કહેવું કે મને તે નકલપે, पुरेकम्मेण हत्येण, दबीए भायणण वा। दिति पडिआइक्खे, न मे कप्पड़ तारिसे॥३२॥ દાન આપનાર આપતા પહેલાં કાચા પાણીથી સાધુ માટે હાથ ધુવે અથવા કોઈ કહે છે અથવા તપેલી વિગેરે કાચા પાથી જોઈને હેરાવેતે કહે કે અમને તેવું નકલપે, एवं उदउल्ले ससिणिढे, ससरखे महिआउने । हरिआले हिंगुलए,मणोलिला अंजणे लोणे॥३३॥ એજ પ્રમાણે કાચા પાણીથી હાથ ભીના હોય અથવા કાચા પાણીનાં ટીપાં પડતાં હોય તેવા ભીના હાથે રાતે નવું (સ્નિગ્ધ એટલે થાપાથી વા ય પ નવું) તથા રેતીથી તથા ગારાથી તથા ઉસથી એટલે કે ઈ પણ. ખારથી અથવા હડતાલ હીંગલેક તથા મgશીલ વિગેરે પૃથ્વી કથની કંઈ પણ ચોથી હાથ ખડે હેય તે નવું અથવા અંજન ધાતુ તથા નમક (મીઠું) વિગેરેથી હાથ ખરાયેલા

No text on this page.

કે નાબતે બાદ હાથ ઘારા વિના ત્યાં જ બાપ ને સ્થવિર કપલને લનું ઘટે ૫૬ છન કાપી કરી ન જયારથી ગર્ભ છે. ત્યારથી તે ટ પી પજ હs ના આ સંપ્રદાય છે, તે દી ન ખપે તે બાઈન કહેવું છે અને તેવું છે નથી, यणगं पिज्जेमाणी, दारगं वा कुमारिहे। त निस्विवितु रोअंतं, आहरे पाणभोअणं॥४२॥ બાળક પાવતુ અથવા ખેલામાં રમતુ હાય પછી તે બાળક બાલીકા અથવા નપુરા કરૂં હોય તેને નીચે જમીન ઉપર રોનું મૂધને હરાવવા ઈછે તે તેના હાથનું ખાવાપીવાનું લવું નકલપે અહીયાં પૂર્વાચાર્યના આ નિયમે છે. સ્થવિર કપી સાપુ બાળક પાવતું હોય તેને બાઈ મૂદ બાળક રડે અથવા વરને પણ લેવું નક્કપે પણ તે બાળકને બીજી બાઈધવરા મળવા મેટું બાળક હેય તેને બીજું ખાવાનું આપે અને નરઠે - લવું લપે પણ બાળક રૂવે તે નકલ, તથા ધાવતું ન હોય પણ ધાવવા ગ્યા હોય અને રસ્તા નકલપે, પણ નર તે લેવું કલપે જનકલ્પી મુનીઓના આ નિયમ છે કે ધાવવા ગ્ય બાળક ચાહે રડે ચાલે ધાવતું હેય અગર નહેાય તે પણ તેના હાથનું લેવું છે પણ જ્યારે બાળક બીજું પી ઈચ્છતા હોય બાળક તે ૧૮ માધના માટે પૂરા મારા થએલી ગર્ભવાળી બાઈ બેલી અને ખાવાના બને અર્થમાં વપરાય છે તે જમા છે અથવા બીજાને જમાડતા હોય તે બંને માલીક પાસેથી તેમને ઈચ્છા અનુસાર લેવું, गुचिणीए उवण्णत्थं, विविहं पाणभोअर्ण । (जमाणं विवालिजा, भुत्तसेस पडिन्छए ॥३९॥ બાઈ ગર્ભવતી હોય તેના માટે બનાવેલું હોય તેવું અનેક પ્રકારનું ખાવા પીવાનું હોય તે ન લેવું, પણ વાપરી રહ્યા પછી વેહરાતે લેવું કલપે, मिआ य समणदाए, गुग्विणी कालमातिणी। उहिआ या निसीइजा, निसन्ना वा તે તેના पुणुटुए। બી થાય અથવા હરાવવા ઈછે અથવા ઉમણી હેવ અને બીજાય અથવા કેવા કરી છે તે તેના હાથનું લેવું બંખપ ते भये भनाणं तु, संजयाणं अकप्पि। दिति पडिआइक्ये, न मे कप्पड़ तारिस કર કે તેના દ્વરા ખાવાપીવાનું અચિત્ત છે પનવે નથી બાઈને પીનું કારન સાધુને કa પણ આટલે એ છે કે દાન આપનાર ઘરમાં બS

No text on this page.

૩ર તેને બધાનું કારણ શિષ્ય પૂછે છે કે શા માટે નવું ઉત્તર-તે બાળકને તપીતા રડે અથવા નરકે તે પણ નવું અથવા નપહેલને ૨૩ તે પણ તેને છેડે તે પણ નવું જે કરે છે, આ જમીનપર મૂકો અને ખરડાએલા હાથે પાછા લેતાં અસ્થિર પાથી તેના બાળકને દુઃખ થાય અથવા બિલાડી ના અસમર્થ બાળકને માસને લે જાણી ઉપાડી પણ જાય દેવ માધુને લાગે, नं भवे भरपाणं तु, संजयाण अकप्पिरं । दितिअ पडिआइक्खे, न मे कप्पइ तारिसं॥४३॥ માટે ઉપર બતાવેલા દેને સમજી સાધુએ ત્યાં આવી પાળ બાઈ આપતી હોય તે પણ બાળકવાળી બાઈ પાસેથી ન લેવું. અને કહેવું કે અમને તેવું ન કરે जे भो भनपाणं तु, कप्पाकप्पमि संकि। दिति पदिआइये, न में कपड तारिसं ॥४४ આ બધી બાબામણ આપીને આયા મહારાજ રે , માબ વિચાર કરીને કેઈપ છવને પી ન ની રાતિ મ આહાર છે તે તેને પણ લવ મ * છે ના ના માધના માટે બનાવ્યું છે, એવી શકો કે અમને આ લ ન કરે

minsीमाएer:
farm, him R५॥
11.! ...
torts, ot..
..!!! ..... ... ... ..!: . .
... ... ..................!
i..
संघ उदिनविआ दिला. ममणद
रणदानदाए।
दिनिलं परिआदरणं, नमक नाटि६॥
र ५...: ५५ . ....
nion 1, ८. ५ (...
antalis 11 ५.11 ... ५.. !!
५.५, it is talu ५॥ ४५...
६५ . परंतु tien. Main. ... ... ...
2. ५५ १६ १. ५५ पास, Gu५
२. तात)
असणं पाणगं वापि, ग्वाइमं साइमं तहा।
जंजणिग्ज मुणिज्जा वा दाणटा पगदमा ४७॥

No text on this page.

પ દતિ નો જે ય કરે ૮ ૪ને ઇ! પન થાય નવા વરને કહે બ્રા અને શા માટે તો .. - એમ કી અપાન ક.) उद्वेसिों कीअगई, पूड़कन्नं च आहडें । अन्झोअर पामिन, मीनजायं विवरजए ॥५५॥ હવે ર છુ.ન. માટે જ બધું દાય તે રિક વુિં ઘટે, વર્લ્ડ કપુર અને કેટલું લાગે છે . તે કદ તથા તાડ અને અડધે બનાવ્યું તેમાં શું નિજિન બનવા જ દે તે કમર: દય તે દેવું છે, તથા ત્રાસથી ધરા પરથી જ રિજિત કરે ૯રો આપે તે માત્ર દેશ છે, ના ના રે કઈ કરી ય ાં છે અને અને દે છે. વધારે છે તે આશ્ચર પૂરક દેશ છે, નડ કવિ એ જ દુરી છે તે છે, અને દર હ. ગ્રાહ્ય એ બંનેનું પડવોજ રાય ને મિશ્ર દેશ - જે વિન ડર ય તે સને ૯ નવે. उन्गमं ते अ पुच्छिरजा, कसलाकेग वा कई? | नुना निस्तंकिनुढं, पडिगाहिग्ज नंजए||५|| ડરે કય દૂર કરવા કરે છે અને હું હર કેવું કરે કે : કફના રટે બનાવ્યું છે તેના અને ३४ तं भवे भत्तपाणं तु, संजयाण अकप्पि। दिति पडिआइक्खे, न मे कप्पइ तारिसं॥५०॥ પૂન્યા ઉપર બતાવેલે આહાર કે આપે તે કહેવું કે અમને તે તેને ઉચિત નથી असणं पाणगं वावि, खाइमं साइमं तहा। जं जाणिल सुणिजा या, वणिमदा पगई इमो५९ આગાથામાં વનિપક એટલે કૃપણ તેના માટે બના ચું હોય ते भवे भत्तपाणं तु, संजयाण अकप्पि। दिति पडिआइक्खे, न मे कप्पइ तारिसं ॥५२॥ તે સાધુએ કહેવું કે અમને લેવું ઉચિત નથી असणं पाणगं वावि, खाइमं साइमं तहा। ज,जाणिज सुणिजा वा, समणटा पगई इम॥५३|| तं भवे भनपाणं तु, संजयाण अकप्पिों। दिति पडिआइक्खे,न मे कम्पइ तारि॥५॥ તે પ્રમાણે એમ જાણે કે સાંભકે શ્રદ્ધના સાધુઓના માટેજ કઈ બનાવેલી છે તે આજે પણ કહેવું કે અમને લેવું 3 ઉપ ઉચિત નથી ( સાધુ તે બદ્ધા માને ઈર્ષો ઉત્પન્ન થાય તથા શવને કહે કે તમારા સાધુઓને શા માટે તમે આપતા નથી એમ કહી અપમાન કરી उद्देसि कीअगडे, पूइकम्मं च आहडं । अज्झोअर पामिन, मीसजायं विवज्जए ॥५५॥ હવે ખાસ ધુએના માટેજ બનાવ્યું હોય તે એશિક લેવું નઘટે, તથા સાધુન માટે વેચાતું લાવીને આપે તે તે નકલપે તથા પોતાના માટે પ્રસ્થ બનાવ્યું છે તેમાં સાધુ નિમિત્ત બનાવેલે આહાર ભેળવે તે પૂતિ કર્મ દેવ કહેવાય તે લેવું નઘટે, તથા બહારગામથી અથવા પરામાંથી સાધુ નિમિતે સામે લાવીને આપે છે તે આહુત દેય છે, તથા પોતાના માટે રસોઈ કરી હોય તેમાં સાપુ આવેલા જાણીને સાવું માટે હું વધારે છે તો અધ્યવ પૂરક દેવ લાગે, તથા મિત્ય એટલે આ માટે બીજાનું લુંટીને આપે તે છે, અને સાધુ તથા ચસ્થ એ બંનેનું પહેલેથી જ રંધાય તે મિકા દોષ આ પ્રમાણે જે દેવિત આહાર હોય તે સાધુને તે નકલપે. उग्गमले अ पुच्छिज्जा, कस्सट्रा केण वा कडं? । सुच्चा निस्तंकिअंसुद्धं, पडिगाहिज्ज संजए॥५६॥ હવે સંશય દૂર કરવા કહે છે પ્રફુથને ત્યાં આહાર લેતાં શકાય કે આ સાધુના માટે બનાવ્યું છે તે તેના માલીકને અથવા નેકરને પૂછવું કે આ કેના માટે બનાવ્યું છે અને પૂછવાથી ખાત્રી થાય કે માધ માટે નથી પણ બીજા માણસે અથવા તેમને માટે છે તે શુદ્ધ ભૂતિયો વિચારીને લેવું પર વિચાર કર્યા વિના તે, તે દોષ લાગે. असणं पाणगं वावि, खाइमं साइमं तहा । पुप्फेसु हुज्ज उम्मीस, वीएसु हरिएसु वा।।५७॥ तं भवे भत्तपाणं तु, संजयाण अकप्पि। दितिपडिआइक्खे, न मे कप्पइ तारिसं॥५॥ ખાવા પીવા વિગેરેની વસ્તુમાં જાઈ પાટલ વિગેરે પુલ હેય અથવા બીજ હોય અથવા હરિત (શાક વિગેરે ય તે સાધુને લેવું નઘટે આપે તે કહેવું કે અમારે ઉચિત નથી, असणं पाणगं वावि, खाइमं साइमं तहा। उदगंमि हुज्ज निक्खिन, उनिंगपणगेसु वी॥५९॥ तं भवे भत्नपाणं तु, संजयाण अकप्पि। दिति पडिआइक्खे, नमे कप्पइ तारिसं॥३०॥ તે પ્રમાણે આહારમાં કાચું પાણી રેડ હેય અથવા -સિંગ (કીનું દર કીડીઆરૂર હોય અથવા પનક (લીલ

બાઝેલી હોય તેમાં આહાર પડ્યો હોય તે તે આહાર લેવે
પાણીમાં મુકેલું બે પ્રકારે છે (૧) એકતે તદન જેડ જેમકે
પાણીમાં ખાવાની વસ્તુ મુદી હોય (૨) અને એક આંતરે હેય
જેમકે પાણીના ઘા વૈપર દહીનું વાસણ મુકેલું હોય તે
પ્રમાણે તિંગ અને પનકમાં પણ સમજી લેવું ઉપર કહે
આહાર આપે સાધુ ને લેવે નઘટે પણ કહેવું કે અમને
આ ઉચિત નથી,
असणं पाणगं वावि, खाइमं साइमं तहा ।
तउम्मि हुज्ज निक्खिन,तंच संघहिआयए॥६॥
तं भवे भत्तपाणं तु, संजयाण अकप्पि।
दिति पडिआइक्खे, न मे कप्पड़ तारिसं।२।।
ઉપર પ્રમાણે કઈ વસ્તુ અનિમાં લાગુ હોય અને
અગ્નિને અને આપને એવું નઘટે અને કહેવું કે તે ઉચિત નથી.
एवं उस्सक्किया, ओस किया, उज्जालिआ,
पजालिआ, निवाविया, उस्सिचिया,
निस्सिंचिया, उववनिया, ओयारिया दए।।६।।
तं भवे भनपाणं तु, संजयाणं अकप्पि।
दितिअं पडिआइक्खे, न मे कप्पड़ तारि॥६॥

एभारिसे महादोसे, जाणिऊण महसिणो ।
तम्हा मालोहडं भिक्खं,नपडिगिण्हति संजया।६९i
આ પ્રમાણે ઉપર કહેલા મહાન ને જોઈને ઉત્તમ
સાધુઓ મેડ ઉપરથી લાવેઢી ગોચરી લેતા નથી જે નીસરણી
પગથીયાં જેવી (મજબુત કરેલી હોય તે સાધુ ઉપર જઈને
છે પણ ખસી જાય તેવી છે તે સાધએ પણ ઉપર જઈને
નલેવું) મૂળ સૂત્રમાં હિંદી માલોહડ પાડાન્તર છે ત્યાં એવે
અર્થ છે કે મારી ગોચરી લેવી નકલપે.
कंद मूलं पलंवं वा, आम छिन्नं व सन्निरें।
तुंवागं सिंगबेरं च, आमगं परिवज्जए ॥७॥
ગોચરીમાં કંદ સુરણ વિગેરે મૂળ, વિદારીક ભયસીંગ) વિગેરે
લુમ (ફળનું ઝુમખું) કાચું અથવા દેવું હોય તેવું શાક
પાદડાં તથા તુમડું આદુ જે સચિત્ત હોય તે સાધુને લેવું
નકલપે.
तहेय सत्तुचुनाई, कोलचुनाइं आवणे ।
फाणिों पूअं, अनं वावि तहाविहं ।।७१॥
मा पसदं, रएणं परिफासि।
तपडिआइक्खे, नमे कप्पइ तारित॥७२॥

સનુગુર જવ ચણાને શેકીને બનાવે છે તથા
ના આદે (બરકુટ) તથા તલપાપડી ગેળરાબડી (પં
અથવા શીરે પૃય (બાવની બાટી તથા લાડુ વિગેરે દુકાનમાં
વેચવાને માટે રાખેલ હોય તે ઘણા દીવસ પડી રહેવાથ વાસી
હાય તથા રેતી ઉઠવાથી ધૂળવાળા હોય આવી ચીજ કે
હેરાવેતે સાધુએ તેવી નથી, અને કહેવું કે અમને કલપે નહી.
बहुअद्वियं पुग्गलं. अणिमिसं वा बहुकंटयं ।
अच्छियं तिंदुयं बिल्लं, उच्छुखंडं व सिंवलिं॥७३॥.
ઘણા કનીયા વાળું સીતાફળ દોય અથવા કાંટા વાળું
અનનાસ ફળ દેય અઘવા અસ્થિક અથવા ટીમરૂનું (ટીમરવા
ફળ બીલીનું ફળ દેય અથવા શેરડીને કટ હોય અથવા
વલની પાપડી દેય
अप्पे सिआ भोअणज्जाए, बहुउज्झिपधम्मियं ।
दिति पडिआइक्खे, न मे कप्पड़ तारिस७ि४ा
ને આ કાચાં હેય તે સચિત્તને દેવ લાગે તથા
અચિત હોય તે પણ ખાવા કરતાં ફેંકી દેવાનું ઘણું હોવાથી
તથા પછવાડે માખીએ ડીએને પવિ કારક હેવાથી લેવું
નકલપે આપનાને સમજાવવું કે અમને આ લેવું યોગ્ય નથ.
तहेवुवावयं पाणं, अदुवा वारयोअणं ।
संसेड़म चाउलोदगं, अहुणाचो विवज्जए।।७५॥

No text on this page.

પપ સમધમાં ભિક્ષુકે ને રેવા લેકે યાદ કરે, તે કાળે સહુ જાય- (જયાં સુધી પગમાં શકિત હોય ત્યાં સુધી બીજા ઉપર બેરૂપ ન થતાં પિતે ગોચરી જાય. હવે ગોચરી જતાં ન મળે તે. સાધુએ શેક ન કરે. કારણ કે તે તે સુબુદ્રિએ વીચાર ને પાસે છે. તેના માટે ગોચરી જવાનું છે. નહી કે આહાર લાવવાના માટે, આવું વિચારી રોચ ન કરે, પણું આ તપ થયે એમ સમજીને સહન કરે, ઓછું મળે તે ઉનેદરી અને ન મલે તે ઉપવારને લાભ થશે એમ ચિંતવે. तहेवुञ्चावया पाणा, भत्तट्ठाए समागया । सं उज्जुन गच्छिन्ना, जयमेव परक्कमे७ि॥ દવે ક્ષેત્રની યતના કહે છે. વિદ્યા અને નીચા પ્રાણીઓ પ પક્ષીને બલિદાન વિગેરમાં છે. જન સેવાને માટે આવ્યાં હેય તેની તરફ પોતે ન જાય, કરવું કે તેમને મળતાં અંતરાય થાય અથવા તેમને ભય લાગે, માટે પ્રિતે મને ત્રાસ ન થાય તેવી રીતે ચેતનાથી ચાલે. गोअरग्गपविटो अ, न निलीइज कन्यई। कहं च न पबंधिजा, चिट्रिटनाण व संजए ॥८॥ ગોચરી ગએ સમાધ ઘરમાં કે દેવળમાં બેસી ન રહે, કરવું કે સંયમને નુકશાન થાય છે. તેમ ધર્મ કથા પણ કહેશ સચિન પુલ વિગેરે ય તેને ને મુનીને આપ મારે તે तं भवे भनपाणं तु, संजयाण अकप्पिों। दितिअं पडिआइक्खे, न मे कप्पइ तारिस ॥१५ મુનીએ કહેવું કે એ મુનીને લેવું અર્થ છે. અમને તેવું જોઇતું નથી. उप्पलं परमं यावि, कुमुवा मगदंति। अन्नं वा पुप्फसचित्तं, तं च संमहिआ दए ॥१६॥ ઉપર પ્રમાણે કઈ પણ જાતના પુરે હોય અને તેને મન કરીને તળીને) મુનીને આપે. तं भवे भनपाणं तु, संजयाण अकप्पि। दिति पडिआइक्खे, न मे कप्पइ तारिसं॥१७॥ તે તેણે કહેવું કે અમારે તેવું કેવું ઉચિત નથી. હુંચન અને મનની જે વાત આવી છે તેમાં પહેલાં બતાવી ગયા છીએ કે પ્રાણીજ તથા વનસ્પતિને દુખ ને વાહેરાવ તે ન લેવું. એમ કહ્યા હતા આ બે ગાથા ફરી શા માટે કહીં? આચાર્ય ઉત્તર. પહેલામાં સામાન્ય અને બીજા વિરોષ નામ લઈને કહ્યું છે. सालु वा विरालि, कुमु उप्पलनालि। मुणालिअंसासवनालिअं,उच्छ्रखंड अनिव्वुडं॥१८ ; . ܚܝ ૫૮ શાહુક (કમળનું કંદ) તથા વિરાલિક (પલાયન કંદ) તથા કુસુદની તથા બીજા કમળની નાળ તથા પદમને કદ તથા સરસવની નાળ (siડલી) અથવા શ્રગ અથવા બે ટુકડે આ બધાં રાંધ્યા વિનાનાં અથવા અચિત ન થયા હોય, તે અને લેવું ન કલપે. तरुणगं वा पवालं, सक्खस्त तणगस्त वा। अनस्स वावि हरिअस्त, आमगं परिवजए ॥१९॥ ઉગતા ફલની કુંપળ-પ્રવાલ ( કેમળ ડાંખળી ) શીંગ વિગેરે અથવા ઘામના મીઠાં ર4 ( સાંઠા) અથવા લીલી વનપતિ (મેગરી ઢાંકી વિગેરે ) જે કંઈ કર્યું તે સાધુએ નવવું. तरुणिों वा छिवादि, आमिरं भजि सई। दिति पडिआइक्खे, न मे कप्पड़ तारिस॥२०॥ તેવી કુમળી શગિ અથવા મગફળી કાચી રાંધ્યા કે શેક્યા વિનાની હોય અથવા પૂરી શેકી નહાય. અને આપે તે સાધુએ કહેવુ, અમને તેવું તેવું નઘટે. तहा कोलमणुस्सिन, वेलु कासवनालि। તિપળ ની, શામ પિ મારશા બેર. વાડકરેલાં, શીપનીનું ફળ, તલપાપડી અથવા વાલની પાપડી અથવા પામી લીમડાની લીની આ બધી ચીને રાંધ્યા અથવા અચિન થયા વિનાની હોય તે તેની નકલ तहेव चाउल पिढें, विअईया तत्तऽनिन् । तिलपिठ्ठपूणियाग, आगगं परिवजा ॥२२॥ તેવી રીતે રેખાને આટે અથવા કાનું અથવા અર્ધ કર્યું પાઈ ત્રણવાર ઉકળ્યા વિનાનું. દેય તથા તાલે ભૂક હોય અથવા સરસવને ખેળ આ બધી ચીજો રસ વિના હેય તે ધુએ ઉપયોગમાં લેવી નહી. कविट्ठ माउलिग च, मूलगं भूलगनि। आमं असत्यपरिणथं, मणसावि न पराए ॥२३॥ કે જે મળ પાં-ડા વાળો, તથા એકવું કે કાચુ હેય. અથવા પૂરૂ રાધેલું નહોય તે મનથી પણ નઈ ( અનંતકાય હોવાથી વિગેરે વા तहेव फलमंथूणि, बीअमंथूणि जानिया। विहेलगं पियालं च, आमग परिवज्जए ॥२४॥ બેરનું ચુર જવન ગુણ તથા હરડાં બેઠાંનું ફળ વિગેરે કાચાં હેય અથવા કલીઓ સહીત હોય, રાંધ્યા વિના હેય. તે સાધુએ ન લેવાં તે છે. ) સનવ '') समुलाणेच भिक, कुलमुभावयं मया । नीयं कुलमइसम्म, उलट नाभिवाए ॥२५॥ . 1 yri न पाते ही५ १५६, { ४.३ न. ५ सय ५३ने ६.६ } * त्रिय ६५ पिY) म.: श्रीमनना . ३. ४५ ८४ ... पान.... अदीको विनिमंलिना, न विलीडन पंडिए। अमुन्छिनओ भोअमि, मायण्णे एमणारए।।२६।। नानक, ४५३ लन મે ૨. લલી હદે વધારે નહે, પણ ખાવા જેટલું હું. તેમાં સાધુ માટે કઇ રઈ, નરને તે ધ્યાન રાખે. बहुं परघरे अन्धि, विविहं खाइमलाइसं। न तन्य पंडिओ कुप्पे, इच्छा दिन परो न वा ॥२७॥ કરવાના ઘરમાં ઘી થી પડેલી દેય છે. અનેક પ્રકારનાં ખાનપાન વિગેરે થિ છે. છતાં પ્રશ્ય આપે અથવા २. Fair, દાન આપનારની મરજી ઉપર છે.

सयणासणवत्वं चा, भनं पाणं व संजए॥ अदितस्त न कुप्पिजा, पञ्चश्वविअ दीसओ॥२८॥ મહસ્થને ઘરમાં સંથારીક (સૂવાનું પાથરણું) આસન પર અથવા ખાનપાન, વિગેરે પ્રત્યક્ષ દેખાતી ચીજે હોય અને તે સાધુ માગ કરે છતાં. ઘવાળો ન આપે તે સાધુએ જ નકો. इथि पुरिसं वावि, डहरं वा महाठग । गंदमाणं न जाइजा, नो अणं फरुसं वए ।।२९।। માં રૂમ નપુંસક અથવા નાનું માલુમ સાધુને નમસ્કાર કરે તેને ભક્ત અને તેની પાસે કોઈપણ વસ્તુની મા નફરી કદાચ વસ્તુની જરૂર પડે. અને માગણી કરી છે, છતાં ન મળ્યું ન આપને તેને કડવાં બસનો ન કરવા. जेन वंदन मे कुष्णे, बदिओ न समुझसे । एवम ममाणम, मामण्णमणुचिट्ठइ ॥३०॥ કોઈ નમસ્કાર નકરે તે તેના ઉપર કાધ ન કરે. તાઃ કેન વિઝ માટે કામ નમસ્કાર કરે અકાર ન કર, છે. જે પ્રમાજિબ છે ને તેને ભગવાનની આજ્ઞા પ્રમાણે મહી ન ક૬ નું પ્રાન થાય पिआ पगरओ लायुं. लोभण विणिः । मामयं दादयं गतं, दगुर्ण मयमाया ॥३॥ १६.२५ .... अनट गुरुओ हो, यहं पाचं पाञ्ज । दुनोमओअमोहोड, निवाणं न न गड ॥३२॥ २ .: ५५२ ६... १२. ६.५५ २६प ५ न. धीन १.५.१ ५.. .. निआ पगडओ लहं, विविहं पाणभोअणं । भगं भगं भुना, विवनं विरसमाहरे ॥३३॥ ५२:५६ न...२ १. ५१ ५.२५९ . ११. नरे: CENare.. जाणंनु ता इमं नमणा, आययट्टी अयं मुणी । संतुटा मंबए पंत, गृहविनी सुनोनाओ ॥३४॥ मलेर मनाम માનેકે, આ આત્માથી સાધુ.” થોડુ લખું નિરસ ભજન ખાઇને સંતોષ માને છે. पूअणठा जसोकामी, माणसम्माणकामए । बहुं पसवई पावं, मायासलं च कुब्बइ ॥३५।। આવી રીતે પૂજાવાની ઈચ્છાવાળે બેટા જસને ચાહનારે માન સન્માનને ઈ છે તે ઘણું પાપ કરે અને ઘણું કપટ કરે मुरं वा मेरगं वावि, अनं वा मजगं જૈ | समक्खं न पिवे भिक्ग्यू, जसं सारक्खमप्पणो॥३६॥ મુ તે જવના આટાને બનાવેલે રૂ અથવા મહુડાને દારૂ અથવા તેવી બીજી કઈ નિશાની ચીને દારૂ પિતે છાને અથવા જાહેર ન પીએ. કારણકે સર્વજ્ઞ ભગવાન સદા ને રજા છે તેમ પોતાના કુળની લાજ રાખવાના માટે સાધુ તેનાથી पिया पगओ तेणी, न मे कोई विआणइ । तम्म पम्मद दोसाई, निअर्डिं च सुणेह मे ॥३७॥ કદાચ એકાંતમાં પીએ કે મને કે દેખતું નથી. તે તેના ને તથા તેના કપટને મારી પાસે સાંભળે. “ એવું મારા ધુને ગુર ઉપદેશ આપે છે.”

मददई मुंरिआ तस्स, मायामास च भिक्षुणो। अयग्नो अ अनिव्वाणं. सययं च अमाहुआ ॥३८॥ निम्नचिन्गो जहा तेणो. अनकम्महिं दुम्मई। तारिमा मग्णतवि, न आगोड गंवर ॥३९॥ તને દિના દિવસે વધારે સુંદર પડે અને તે ઘણું જ છે કે કપટ કે, તે કઈક વખત પાના આબરૂ જાય- કા મળે નહી. તો કશ, તને શાપ દાવ નડી. નક, તે પાપકર્મથી નિરંતર દિમા હશે. અને જેમ પોતાનાં પાપ ઉપવવા ચિંતામાં છે, તેમ પ પ ચિંતામાં રહી અંતકાળે પણ બેટી બુદ્વિપ આપના પણ ન કરી શકે. आयरिए नाराड, समणे आवि तारिसे। Wિા જ રિતિ, જે નાપતિ તરરાષ્ટ્રના તૈના આવા પાપ હેવાથી તે અચાયન સેવા ન કર બીજા સાધુઓની સેવા કરે અને જે તેનાં આવાં પાપ જયેના પર પણ તેની નિંદા કરે, एवं तु अगुणपंही, गुणाणं च विवजए। ' ' તા િwidડો, બrદે સંવર દા

એટલે તેને મેશનું સુખ આપનાર સિદ્ધાંતનું રહસ્ય મળે
તથા તુચ્છતાથી રહીત નિરૂપમ સુખ મળે એવું બતાવી
એટલા માટે દારૂડીએ સાધુ દુર્ણને પકડીને ઉત્તમ
મુને, છેડીને સાધુપણાથી દૂર થઈ ચારિત્રને અવખતે પણ
આરાધી શકે નહી.
तवं कुव्वइ मेहावी, पणीअं वजए रसं ।
मजप्पमायविरओ, तवस्सी अइउकसो ॥४२॥
દારૂ પીવાના ય બતાવ્યા. તેથી સાધુએ શું કરવું,
કહે છે બુદ્ધિમાન સધુ તપ કરે. ગુરૂની આજ્ઞામાં રહેતા
ધી, દુધવાળા પદાર્થ તજે અને દારૂ, તથા આળસ વધારે, તે
પદાર્થો છેડનિ તપસ્વી સાધુ તપસ્યા કરીને અહંકાર નકરે.
तस्स पस्सह कल्लाणं, अणेगसाहुपूइ ।
विउलं अत्थसंजुले, कित्तइस्सं सुणेह मे ॥४३॥
ગુરૂ મહારાજ બી શિખેને કહે છે કે તે સાધુ શું
મેળવે તે જુએ તેનું કવાણ થાય એટલે સંયમ સારી રી
પળે તેથી બીજા સાધુએ તેનું બહુમાન કરે. તથા વિશ:
તમે મારી પાસેથી સાંભળે.
एवं तु सगुणप्पेही, अगुणाणं च विवज्जए।
तारिसो मरणतडवि, आराहेइ यसंवरे॥४४॥

એ પ્રમાણે અપ્રમાદ વિગેરે ઉત્તમ ને વાંછનારા તથા પ્રમાદ વિગેરે દુર્ગાને ત્યાગનારો સાધુ, ગુરૂ આજ્ઞામાં સુબુદ્ધિથી રહોને મરણતે ચારિત્રની આરાધના સારી રીતે કરે કરણકે ઉત્તમ છે તે ચારિત્રનું બીજ છે. आयरिए आराहेइ, समणे आवि तारिसे । गिहत्याविण पूयंति, जेण जाणंति तारिसं॥४५॥ તે ઉત્તમ સાધુ આચાર્યની સેવા કરે. તે પ્રમાણે બીજા સાધુઓની પણ સેવા કરે કારતૂકે તેના ભાવ શુદ્ર છે. અને તેવું જાણીને ગ્રહ પણ તેનું બહુમાન કરે છે. तवतेणे वयतेणे, रुवतेणे अ जे नरे। आयारभावतेणे अ, कुब्बई देवकिविसं॥४६॥ તપ-વચન-રૂપ-આચાર અને ભાવ એ પાંચની ચેરી કરે, તે આ પ્રમાણે છે. પિતે તપ નકતે હોય છતાં કુદરતી દુબળ છે. તેથી કંઈ પડે છે. આપ તપસ્વી છે? તે મન રહે. અથવા હાકહે તે પર જવે. તેજ પ્રમાણે ઘમ કથા કહેતાં કયાંયથી હું સાંભળી કથા કરે તેમાં કેઈ પૂછેકે, આપ શાસ્ત્ર છે? ન ભર્યો હોયછતાં હા કહે, અથવા ન રહે. તે વચન જાઉ. એ પ્રમાણે રૂપવાળ જોઈ કંઈ પૂછેકે આપ રાજકુમાર છે. તે કહે છે તે રૂપર જa.

દ
તેજ પ્રમાણે સારા આચાર વાળાના નામે પૂજાય છે. તે આચાર
ચાર જાણ તથા બીજાના કહેલાં સિદ્ધાંત રહસ્યને પિતાને
નામ બતાવે. તેને ભાવ ર જાવુ. આ પ્રમાણે ચેરી કરવાથી
વિધિષપાન દેવની પામે.
लहूणवि देवत्तं, उववन्नो देवकिब्बिसे ।
तत्या.व सेन याणाइ कि मे किच्चा इमं फलं?1७1
તે પ્રમાણે આવી હલકી ગતિ પામ્યા છતા, અને સારી
દિયાથી દેવ પણ પામ્યા છતાં વિશ૮ અવધિજ્ઞાનના અભાવે
જાતે નથી કે મેં પૂર્વ ચેરી કરી તેનું આ ફળ
तत्तोवि से चइनाणं, लब्भिही एलमूअयं ।
नरगं तिरिक्खजोणिया, वोही जत्य सुदुलहा था
હવે બીજા ને કહે છે. તેલ લકમાંથી નીકળીને મનુ-
ધ્યપણામાં એલમુકત (ગાડાપણુ વિગેરે અથવા બકરા જેવી
ન સમજાય તેવી ભાષામાં) ઉત્પન્ન થશે. અને પરંપરાએ નરક
અને નિચ ગતિને ળિવશે. તથા અર્વ સુખનું મૂળ
ધર્મના પ્રાપ્તી થી દુર્તજ થશે, ટીમ એવમૂકતા એ જગ્યાએ
વાર વાર દુઃખ પામવાનું સુચવે છે, તથા ભવિષ્યકાળમાં પણ
પરંપરાએ દુખ જોગવશે. એમ સૂચવે છે.
एअंच दासं दट्टणं, नायपुत्रेण भासि।
છે.

अणुमायपि मेहावी, मायामोसं विवजए॥४९॥ તેથી ઉપદેશ આપે છે કે આ પ્રમાણે મહાવીર જીનેશ્વરે કવું. તે દેને જાણીને. મર્યાદામાં રહેલા સાધુ જરાપણ ખે માન ન અને માયા જુઠને સર્વથા છે. सिरिखऊण भिक्खेसणसोहि, संजयाण बुद्राण नगाले । भिक्खु सुप्पणिहिइंदिए, तिब्बलज्जगुणवं વિરત પણે निवेमि ममनं पिंडेसणानामग्झयणं पंचमं ॥५॥ અધ્યયન સમાપ્ત કરતાં ગુરૂ કહે છે કે વિદ્વાન ગુરૂપાસે લિશની શુદ્ધિ શિખીને પોતાની દરિયે કબજામાં રાખીને ઉત્કૃષ્ટ સંયમ પાળ, તથા સૂત્રમાં બતાવેલી વિધિએ. સારી કરતે, પિતે ગુવંત સાધુ થઈ વિચરે તેવું હું કહું છું. વિગેરે બધું પૂર્વ માફક જાતૃવું. બીજો ઉદેશે આ પૂરે છે. સૂત્ર અનુગમ ક. તથા નયનું વર્ણન પર્વ માફક જાણવું. પિયg નામનું પાંચમું અધ્યયન ચમાપ્ત થયું. अय महाचारकयाख्यं पष्ठमध्ययनम् । મહાચાર કયા નામનું ઇડું અધ્યયન” હવે કહે છે. તેને પુર્વના અધ્યયન સાથે આ સંબંધ છે કે વ્યથા અધ્યયનમાં

સાપુની ભિક્ષાની વિશુદ્ધિ બતાવી અને અહીથ ગાચીમાં ગs
સાપુએ પિતાને આચાર મોટા માણએ પૂછયું છે. અને
પોતે જાતે હેય તે પણ ત્યાં વિસ્તારથી કરવું નહી. પણ
કહેવું કે ગુરમહારાજ ઉપાશ્રયમાં કહેશે. તેજ અહીં કહે છે કે.
ચેરીમાં ગેર સહુ ક્યાંય પણ બેસે નહી. તેમ કથા ૫૪
બેસીને સાધુ વિસ્તારથી નહે. તેથી પાંચમા છ અધ્યયનને
આ સંબધ થશે તેના અનુસાર ઉપન્યાસ (વર્ણન )
પુર્વ માફક આવે તથા નામ નિન નિ આવે ત્યાં
મહાચાર કથા નામ જાવું અને પૂર્વે તે તત્વથી બતાવ્યું છે
તેથી અહીં ટુંકાણમાં કહે છે,
जो पुन्धि उहिलो, आयारोसोअहीणमइरितो।
सञ्चेव य होइ कहा, आयारकहाए महईएगा२४५॥
પુર્વે ત્રીજા અધ્યયનમાં આચારનું વર્ણન કહેવું છે. તે
સામાચાર વિરે પાંચ પ્રકારના છે. તે સર્વે અહીં વિસ્તરો
કહેવું, અને તે ત્રીજા અર્ચનમાં મુશક આચાર કથા હતી
અને અત્રે મહાચાર કથા છે. તેથી કથાનું વર્ણન પણ
આપણી વિગેરે છે. તે કહેવું અને પૂર્વે સુલક ( માને છે
તેનાથી ઉલટે મહત કેટ) તેનું વર્ણન કરવું. એટલે જે નાના
ચાર કથા અને અહીં મેટાચાર કયા જાણવી, નામનિષ
નિપાનું વર્ણન કર્યું. બીજા વિસ્તાર પુર્વ માફક જા હવે સૂર
અનુગમમાં અખલિતા શણયુક્ત સુત્ર બલવું તે પ્રમાણે

કા नाणदेसणसंपन्न, संजमे म तवे रयं । गणिमागमसंपन्न, उजाणम्मि समोसदं ॥१॥ જ્ઞાન તે યુવા જ્ઞાન વિગેરે છે દર્શન તે પ મિકાદિ એ બનેલી યુક્ત તથા પાંચ આવથી રહીત સયમમાં તથા તપસ્યામાંથી એવા તથા સાધુ સમુદાયથી યુક્ત તે ગર આચાર્ય હેય. વળી તે વિશિષ્ટ સૂત્ર લલા દાય, એવા સદ- ચારી પતિ આચાર્ય દાનમાં આવેલા હોય, તે ધર્મ ઉપદેશ આપતા હોય (મૂળસૂત્રમાં પ્રથમ જ્ઞાન અને પછી આગમ કહ્યું એ બને એક છે. છતાં જુદા જુદા એટલા માટે મુક્યા છેકે. તેમનું જ્ઞાન વધારે આગ લણવાથી નિપુણ બુદ્ધિવાનું છે. અને દાત કહેવાનું કાર એછેકે, શહેર કરતાં ઉદાનમાં સાપને વધારે નિવૃતિ રહે છે. પણ તે સાધુને ઇશિત દેવું છે. ) रायाणो रायमन्ना य, माहणा अदुव खत्तिा । पुच्छंति निहुअप्पाणो, कहं भे आयारगोयरो? ॥२॥ તેવા ઉત્તમ ગુરૂને આવેલા સાંદળીને, તેમની પરાજ રાજના પ્રણને બ્રાદ્ધ ફવિ અથવા શેકીગ અને સ્થિર કરી હાથ જોડીને પુછે કે દેવફર! આપને કિલાપ (ચાર) શું છે.? તે .

ભજનારાને આવું પૂ થયું નથી અને થવાનું પણ નથી તે ૭૨ तोस सो निहुओ.दंतो, सबभूअसुहावहो । सिक्खाए सुसमाउनो, आयक्खई विअक्खणोशा તે સમયે તે આવેલ સંતે આગળ ધર્મકાયને રિયર કરી નિશ્ચલ રહી. ઇદ્વિ તથા મનને દમનકરીને સર્વ અને સુખ આપનાર ગ્રહણ અને આસેવન એટલે ગુરૂપમે પ્રથમ આચાર સાંભળવા. અને પછી વતનમાં મૂકવે એ બંને પ્રકારની શિક્ષાએ યુક્ત પતિ આચાર્ય તેમને ધર્મ સમજાવે છે. हंदिधम्मत्यकामाणं, निग्गंयाणं सुणेह मे। आयारगोअरं भीम, सयलं दुरहिट्टि ॥१॥ ધર્મ-અધે કામ સાધુઓને કેવી રીતને છે. તે આચાર ભયંકર છે, અને સામાન્ય માણસેથી ન પળાય તે કઠણ સપુર્ણ છે. તે તમે મારી પાસે સાંભળે, ધમને નિસેપ પહેલા અધ્યયનમાં કહ્યું છે તેથી અહીં લકત્તર પનિયુકિતકાર કહે છે- ननत्य एरिसं बुन, जं लोए परमदुसरं । विउलट्ठाणभाइस्स, न भूअं न भविस्सइ ॥५॥ એવું બીજે કયાંય ન ધર્મ સિવાય કશું નથી લેકમાં જે પરતે સામાન્ય માણસને આચરવું કઠણ છે વિપુલ સ્થાન અને

૭૩
ધર્મ અર્થ અને કામને વને સત્ર સ્પર્શ નિતિ વડે
પહેલા અધ્યનમાં ઉપર કહેલ છે. હવે તે કે, નર દ છે.
धम्मो बाबीसविहो, अगारधम्मोऽणगारधम्मो अ ।
पढमो अधारमविहो, दसहा पुण बीयओहोइ।२४६॥
ધર્મ સામાન્ય રીતે બાવીશ પ્રકાર છે એટલે પ્રરથને,
ધર્મ બાર પ્રકારનો છે અને સાધુ પ દશ પ્રકાર છે, એ
દિપમાં કહી જે વિસ્તારથી કહે છે,
पंच य अणुब्बयाई, गुणवायाइं च होति तिन्नेव ।
लिक्खावयाइं चउगं, गिहिधम्मो वारसदिहोअ२४७।
ગ્રહ (બાવકો ને પાંચ અણુવ્રત છે, તે સ્થળ એટલે
તમાં છે. તે સાથે જીવનું રક્ષ ન કરી શકે પણ નિર-
પવિત્રસ (હાલતા ચાલતા જીવને બચાવી શક વિગેરે છે.
ગુણવત તે ત્રણ છે. તે દિશાને નિયમ વિગેરે છે. અને ચાર
સામાયિક વિગેરે શિા વ્રત છે. આ ગૃહસ્થ ધમનું વર્ણન
આવાયક સૂત્રમાં વિસ્તારથી બતાવ્યું છે તેથી અહીં કહેતા.
નથી, તેથી સાધુ ધર્મનું સ્વરૂપ કહે છે.
खंती अमहवडजव, मुत्ती तवसंजमे अ वोहब्वे
सचं सोचं आकिंचणं, च भं च जइधम्मो॥२८॥

અણુંક (બાવટે(૮) કાંગ (ઈ, રાગ (ગની એક જાત)
(1) તલ. (11) મગ (૧૧) અડદ (૧૩) અળસી (૧૪) કે
ચણા (૧૫) ત્રીપુટેક (
') (૧૬ નિષ્ઠાવે તેવા
(૧૭) સીલીંક (ડ) (૧૮) રાજ માસા (ચળા) (૧) છે
શિરડી) (૨૦) મસુર (છ) તુવર (૨૨) કુલથી (૩) ધા
(૨૪) કલાક (વટાણુ) એ પ્રમાણે ચાવીસ પ્રકારનાં અનાજ
रयणणि चउव्वीस सुवण्णतउतंबरययलोहाई ।
सीसगहिरण्णपासाणवइरमणिमोतिअपवाल।२५
मंखो तिणिसागुरुचंदणाणिवत्यामिलाणि का
तह चम्मतवाला गंधा दव्योसहाई च ॥२५५।।
ચાવીસ પ્રકારનાં હસ્તે તે નીચે મુજબ છે. (૫) સત
(૨) તરવું (૩) ત્રાંબુ (૪) ચાંદી (૫) લેટું (6) સીમું
હિરણ્ય (રૂપી વગેરે) (૮) પાસાણ (પાનું માણેક) (૯) ધીર
(૧૦) ચંદન (1) મ (૧૨) મની (૧૩) પરવળ (1) સ
(૧૫) તીનીસ(એક જાતનું વૃક્ષ) (૧) અગરૂ વિગેર(૭)
(૧૮) નમીલ (ઉનનાં વો) (૧૮) કાષ્ટ (ઉત્તમજાતનું 1
(૨) અમ (તેમ વિગેરેને ચમ) (ર) હાલ વિગે
જન (૨) અમર ગાય વિગેરેના બાલ (૨) સુગમ છે પી
વિરે વ્ય એજ છે. (આગરૂ તથા ચંદન જુદાં છે. તેથી
નંબરમાં બનાવ્યું છે. )

भुमी घरा य तरुगण, तिविहं पुण थावरं मुणेअव्वं ।
चंकारवडमाणुल, दुविहं पुण होइ टुपर्य तु ॥२५६।।
સ્થાવર અદી વિલાસ કહે છે, જમીન ઘર ઝાડ એમ
વર: પ્રકાર છે. (મૂળમાં પુનઃ શબ્દ છે. તેથી તેમ જવું. તે
દરેકમ પર કેદ રહેલા છે. ) જેમકે જમીનમાં ખેતર છે.
અને તે ખતર કે તે વરસાદથી ખાય અને કેતુ તે પ.હી
પાકને ખાય છે. તેનું કેનું તે જ રીતે પી લે તથા
ઘરતે ત્ર પ્રકારનાં છે. જેમકે જમીનમાં પહેલાં દંયર)
ત: જમીન ઉપર તે મારા વાળ અને તે બંને જાતનાં ન
કરે, અને ઉપર મા તે: સાડમાં પણ અનેક પ્રકારના
દે છે. જેમકે - એક અસ્ત્ર વિગેરના બગીચા છે. તથા
ચકી બધું તે વિગેર તથા મનુષ્ય તે દાસ દાસી
વિર એ છે પ. દgai.
गावी महिसी उठा, अयएलगआलआसतरगा आ
घोडग गहह हत्यी, चरप्ययं होड़ दसहा ट ॥२५७।।
ય બેંચ ઉંદ બકરા ઘેટું (લાલ દેસ. વાતવાન
...) તે અધ કહેવાય છે. ઘણા સેરથી દેટ તે આધાર
કરવા અને બાકી બધા દે. કહેવાય છે અને હાથી
અમ દર પ્રકારે રંપરાં જવાં.
* * *

No text on this page.

જ
કામ કરે છે. (૧) જોયા વિના ફક્ત કાને સાંભળીને તે તરફ
કાન ખેંચવા (૨) તેનું રૂપ વિગેરે તેને માત જે તેને
મેળવવાને ચિંતા કરે (૩) તથા મરીન થઇ સંબંધ કરવા
(૪) તેનું રૂપ ચિતરેલ વિગેરે જેવું. (૫) તેના વિરોગમાં
અમારે
વિગેરે ઉપર અરનિ થાય. (૪) લજાને નાશ ને
વલના દેખતાં પણ દુરાચારની પ્રશંસ (૭) પ્રમાદ એટલે
તેને માટે સર્વ અરબમાં તૈયાર થવું તથ: (૮) હનમા તે ગમે
તેમ બકવું. બેઉવું. (૯) ભાવના તે અંધ વિગેરેને પણ મોના
આલિંગની બુદ્ધિ જેવું.
मरणं १०च हाइ दसमो,संपत्तपिअसमासओवोच्छ।
दिट्टीए संपाओ १ दिट्टीसेवा य संभासो १२६१।
(૧) તે ને મેપ ન થાય. તે તેના ચેકથી મરજી
પાએ આ પ્રમાણે પ્રીનો પ્રાપ્તિ થાય. અને તેના ઉપર મેહ
ન છે, તે દરમી અવરધાએ મરણ પામે છે. હવે પ્રાપ્તિ
થાય છે. શું થાય ? તે ટૂંકમાં કહે છે. (૧) કુબુદિ જેવું
(૨) તેની સાથે ૨.૫૭ કરવું આમાં કુબુદ્ધિએ પુરૂષ દેખતે તે
દ્રષ્ટિ સેવા કહેવાય અને બંનેની આંખ મતે ભાવસાર કહેવાય
તથા ગ્રંથમાં. બંને એકાંતમાં મળતાં સંચારની વાત કરે
हसिअ३ ललिअ १ टवगृहिअ ५ दंत ६ नहनिवाय
તે છે,

No text on this page.

તે છે. "अर्यस्य मूलंनिकृतिः समाच, कामस्य वित्तं च चपुर्वयश्च । धर्मस्य दानं च दया दमश्च, मोक्षस्य सर्वोपरमः कियाश्च ॥१॥ આ બધા પરસ્પર વિરોધી છતાં અને વચનને અનુસાર કુશળ બુદ્ધિના થી વ્યવહારથી ધર્મ વિગેરે તત્વના સ્વરૂપને વિચારવાથી અથવા નિશ્ચયથી જોતાં પરસ્પર અવિરેાધી થાય છે, તેમાં પ્રથમ વ્યવહારથી અવિધ બતાવે છે. जिणवयणमि परिणए, अवन्यविहिआणुठाणओ धम्मो। सच्छालयप्पयोगा, अत्यो वीसंभओ कामो ર૬૨ વચન, રદયમાં યેય રતે રૂચવાથી અવસ્થાને ચિગ્ય કાર્ય કરવાથી પિતાની ધ્યાને આયો દર્શન વિગેરે શ્રાવકની પ્રતિમા શિકાર કરવાથી દેવ રહિત વર્તન કરવાથી ધર્મ થાય છે. નિર્મળ વીચારના પ્રવેગથી વિશિષ્ટ લેધી અને પુન્યના બળથી અર્ધ પ્રાપ્તિ થાય છે. તથા એગ્ય પતિના કારથી વિચારના મળતાપણાથી કામ, લેગનું સુખ મળે છે. (લીગના વચનથી સંસારની અસારતા જાયા પછી ચરિત્ર લેવામાં વિશ્ન આવતું હોય તે ઘડુસ્થ ગ્ય રીતે ન્યાયથી ધન મેળવે અને સાદાઈથી જીંદગી ગુજારે. ધન મળતાં કે ન મળતાં હર્ષ, શેક ન કર, તથા ધર્મના સમયમાં ધર્મ કરે તે ધર્મને અર્થ બંને અવિરોધી પહો પલાય, તથા સંમરથી ન ફટાવાથી, લુખ્ખા પરિમે સ્ત્રી સંબંધ કરે તેમાં પણ પર્વ- તિથી એ વિધ (એક દેવમનું ચારિત્ર) સામાયીક (બે ઘડીનું ચારિત્ર) પ્રતિકમણ (દની શુધિ) કરે તે કામ અને રાત્રિમાં પણ વિરોધ ન આવે.) धम्मन्न फलं मोक्खो सालयमउलंसिवं अणावाहं । तमभिप्पेया साह तम्हाधम्मत्यकाम ति ॥२६५।। હવે નિશ્ચયથી અવિધિ બતાવે છે. નિર્મળ મન ધર્મ માધનારને મે મળે છે. તે ક્ષ નિત્ય છે, અનુપ છે, પવિત્ર છે, બા વિનાને છે, તે ધર્મરૂપી અને કામ એટલે વાચ્છનારા સાધુઓ છે. (ધમરને ઉત્તમ ધન માનીને તેને જ વાંચ્છના કરી, તેમા મન, વચન, કાયાને રોકવું તેથી એક पालोगु मुनिमम्मो, नन्थि हु मोक्खो नि विति अविहिन्न । मो अन्थि अवितहो, जिणमयंमि पवरी न अन्नत्य ॥२६॥ ળિયે તે સાધુએ જવા.

૮.
ઉપરની વાતને દૂર કરવા કહે છે. કેટલાક અર પર
વિધિન ન જાણતાં કહે છે કે, બીજા જનમમાં જવાનું નઘો.
અર્થાત્ પલાક નધા, તથા એને મા, જ્ઞાન, દર્શન, ચારિત્ર
પણ નથી, તા. બધા કથા મુઈ મો મેળવે. તે
પર
નથી. આવું જે નાસ્તિક કહે છે તેમને જેનાચાર્ય ઉત્તર
આપે છે કે વીતરાગના વચનમાં પહેલાં અને પછી કઈ પવા
ધનને વિરોધ નથી તેના પર છે, જે ન માધન, અને
મિલ, રંક બવા નિ થાય છે {, જેઓ ધર્મના નામે હિંસા
કરે છે, અથવા નવ અથવા અનીવ એકાંત માની બેઠા છે,
તેમને ત્યા ઉપરની વાતિ, ઘટતી નથી. આ પ્રમાણે સુત્રને
સ્પર્શ કરનારી કેટલી નિતિની ઘાએ કડી, હવે સૂત્ર
નિ અવસર છે. તેને આ પ્રમાણે સંબધ છે, ગયા સૂત્રમાં
સાધુઓના આચારના વિષયનું કથન બતાવ્યું, અને હવે તેની
મહત્વતા બતાવે છે કે જે. ચરિત્રને શુધ્ધાચાર જેને માર્ગમાં
બતાવ્યું છે. તે જન સિવાયના કપીલ વિગેરે મનમાં બતા-
એ નથી, તે બીજાને તવી ખ્યા વિના આચરે બહુ
મુકેલ છે. તેથી આ ઉત્તમ સાયમ સ્થાનને વિપુલસ્થાન ભજન
નારા ઉત્તમ મુનિને અજિન મનન કહેલા આચાર હાય છે
અને તે પ્રમાણે પાળે છે, પણ બીજ તેવાં વચન નથી અને
પાળતા પણ નથી. ન ભૂવ ગાથા ૫ માં નીચે બનાવેલ છે
मखुटुगविअनाणं, वाहिआणं च जे गुणा ।

No text on this page.

અઢાર રસ્થાનેને આ આચાર કથામાં તીર્થકર કહ્યાં છે. તેમાંનું એક પણ મધ અંગીકાર કરે તે તે સાધુપણામાં રહી શકે નહી. હવે તે પાન ક યાં છે? તે નિતિકાર કહે છે. वयछकं काय, अकप्पो गिहिभायणं । पलियंकनितेजा य, तिणाणं सोहचजणं ॥२६॥ જીવ હિંસાથી દૂર રહેવું, વિગેરે પચ મહાવ્રત તથા કરું રત્રો ભેજન ન કરવું. એ છ ત્ર છે, તથા પૃથ્વીકાયથી ત્રસમય સુધી છ કાયની રક્ષા કરવી. તથા નવા ગિને વી દિક્ષા આપતાં જે કહ્યું છે તે હવે પછીથી કહેશે, તથા કાંચ વિગેરેનું પ્રસ્થનું વાસ વાપરવું. પલંગ તે સુવા માં વાપર, તથા ગૃહસ્થના માફક ઘરબાર કરીને રહેવું. તયા સ્નાન તે શરીરના છેડા બાગમાં અથવા આખું શરીર ધોવું. તે તથા શરીરને શોભાયમાન કરવું, બધાને પરમાઈ એ છે કે સાધુપણામાં રહેવા માટે છ દ્રત પાળવાં છ કાચની રક્ષા કરવી. સાધુને એગ્ય અ હાર, વસ્ત્ર વિગેરે લેવા, તથા ગ્રહસ્થનાં વાસણ ન વાપરવાં. પલંગમાં ન સુવું. રાજ્યની માફક ઘર કરીને બેસવું નહી. તથા સ્નાન કરવું નથી, તથા બાળ ઓળવા વિર શરીરની શાળા ન કરવી. આ બાબતે જે ન પાળે તે સાધુ ધર્મથી ભ્રષ્ટ થાય છે. तथिमं पढमं ठाणं, महावीरण देमिअं।

- (સુંદર) જીનેશ્વરે શાત્ દેખી છે. આ અહિંસા સુંદર શા માટે છે. તે બતાવે છે. सब्बे जीवावि इच्छति, जीविरं न मरिजिउं। तम्हा पाणवहं घोरं, निग्गंया वजयति ||१०|| સ છે જીવવાને ઇ છે, પણ દરેકને પ્રાણ વાલા હોવાથી મરવા છતા નથી તેટલા માટે પ્રાણ ને દુઃખ નો હેતુ વાઘો ભયંકર જાણીને સાધુઓ હિંસાને ત્યાગે છે. (સૂત્રમાં g” શબ્દ છે તે ફક્ત વાકયની શોભા માટે છે. જેમ ગુજરાતીમાં કરવામાં “લ” શબ્દ વપરાય છે.) अप्पणछा परट्ठा वा, कोहा वा जइ वा भया । हिंसगं न मुलं बूआ, नोवि अन्नं वयावए॥११॥ પ્રથમ સ્થાનમાં અહિસ બતાવી બીજામાં જુના બોલવું તે બતાવે છે. પિતાના માટે જુઠું બોલે. જેમકે પિ માં ન હોય છતાં હું મા છું. તેથી મારે આ વરતુ એ એમ કહે તેજ પ્રમાણે જે માંદો ન હોય છતાં મારી. . . વાઈ છે અથવા ક્રોધથી બીજાને તે દાસના હેય છતાં દાસ. કટ અપમાન કરે એ પ્રમાણે મનથી પિત પડિતં ન દેધ છતાં પતિ તરીકે ઓળખાવે તથા ગોચરીમાં જવાના પ્રમા દથી કપટથી કહું મારા પગ દુખે છે. પણ પગ દુખતે ન

No text on this page.

શn
અય સાધુ પિતે ધમનાં ઉપકર સખે તેમાં દેવું
નથી. તે બતાવે છે. જે પ્રમાણે શકરે. વસ્ત્ર તે એળપટે,
(નિચેનું વ) ચાદર (ને ઉપરનું વસ) તથા પાત્ર તે લાકડાનું
તંબાનું કે માટીનું હેય. અથવા વીરતુમાં વાપરવાને
હોય અથવા પગ jજવનું રડર વિગેરે છે. તે ગુપ્ત
ભાગ ઢાંકવા તથા સંયમની રક્ષા માટે જેવાં બનાવ્યાં હેય તે
પ્રમાણે રાખવાથી મળે છે. જેમકે એ કપડું ન દેવ
તે ગૃહુરધની સ્ત્રીએ શરમાય. પિતાનાથી ગોચરી પણ ન થાય
તધા હાથમાં આહાર લેતાં હશે. અથવા ગુડથના વાજુમાં લેતાં
તે પછવાડે કાચા પાણીથી વાણું છું તે સાધુને દેવ લાગે
એટલા માટે સાધુએ વિધિએ પાત્ર વગેરે સંયમ રક્ષ માટે
અને જિજના માટે વાપરે અને ખાસ કારણ આવે તે ત્યાગે
પણ ખરા, અથવા જરૂર પડેથી મમતા રહીત થઈ વાપરે.
नसों परिग्गहों वुनो, नायपुत्तेण ताइणा।
પૃછા રિનો ગુનો, મ મસિTriારમાં
એવા માટે માપસર વસ્ત્ર પાત્ર પલે રહેવા છતાં તેને
સાત પુત્ર (મહાવીર પ્રભુ) જે સર્વ ઇવેના રક્ષક છે. તેમણે
કેવળ જ્ઞાનથી જાણીને વપરની રક્ષા કરનાર આ જ પાત્રને
પરિહ કહ્યું નથી. પણ મહેપી એટલે ગgષર કહે છે કે તે
વરનું ઉપર મુછો રાખે, તે તેને પરિવ્ર, ક.

તેથી તેઓ શું કરે છે તે છઠું સ્થાન બનાવે છે. સર્વ
सम्वत्युवहिणा बुद्धा, संरक्षणपरिग्गहे ।
अवि अप्पणोऽवि देहमि, नायरंति ममाइया
શંકા-વશ્વ હેય તે પરીડ કેમ નહીં? તેને ખુશ
કરે છે. સમ્યગ બેલ વડે અજ્ઞાનને નાશ થાય છે એટલે
તત્વને જાણનારા સાધુઓ છ છવનિમયની રક્ષા કરવાને માટે
આ વસ્ત્ર પાર રાખે છે, તથા તેને આવશ્યક વસ્તુઓ માનીને
વાપરવા છતાં તેના ઉપર આ મારૂ છે એ મમત્વ રાખતા
નથી, પણ વખ કરતાં વધારે ઉત્તમ પિતાના શરીર ઉપર પણ
તત્વના જાણ હેવાથી મમતા રાખતા નથી. જે સંયમની રક્ષા
ન થતી હોય તે અણુસ કરી જીવિતને અંત લાવે છે. તેથી
દેહ કે પાત્ર કે વા ઉપર સાધુને મમત નથી, પણ એ
ખપાવવા ઉપરના રક્ષણ માટે શાસ્ત્રોકત મયદાએ વાપરે છે)
જેમ મમતા દિન કાયામાં છે તે જ પ્રમાણે વસમાં પણ
કિત છે.
अहो नि तयो कम्मं, सबबुद्धोहि वणिों ।
जाव लजासमा विती, एगभनंच भोअणं ।।२२।।
મમતા
૨૨ને
દુર કરનાર મુની વૃદ્ધિ કરનાર તપ જે નેશ્વર
તથા ગધરે એ બતાવેલ છે સંયમને વિરોધ ન કર, પશે

- * - - - - -
પુષ્ટિ કરનાર નિ છે માટે તે તપને સાધુઓ કરે પણ દેહને
ટકાવી રાખવાના માટે રગેવ રહિતપણે દિવસમાં એકવાર
જન કર.
संतिमे सुहमा पाणा, तसा अदुव थावरा ।
ના રાત્રે સારતો, દુનિક રે? જરા
રાત્રીમાં શા માટે નહી? તે બતાવે છે. કેટલાક સૂક્ષ્મ
છે જે ત્રસ કે સ્થાવર દેય તેને સાધુ દીવા કે ચંદ્રના પ્રકાર
માં આંખથી બરાબર જોઈ શક્તા નથી. તેથી ગેચી લાવતાં
કે ભોજન કરવાં જેની રક્ષા ન કરી શકે તે શુદ્ધ ગોચરી
કેવી રીતે થાય ?
उदउल्लं वोअसंसतं, पाणा निवाडिया महिं ।
દિશા તÉવિલિકા, રામ તન્ય વરઘરા
રાતમાં વિકાસમાં તીવલ કુલણ હેય અથવા સચિત્ત
બીજ ચુકી દેય અથવા તે પ્રમાણે થી, વિગેરેમાં દો, મહી
હેય, તથા એમણ, છાસ વિગેરેમાં પણ હાંસ, મચ્છર
ઉતા પડેલા છે દિય,
શંક, દીવસે પડ્યું તે જ હેલ છે તે શું કરવું.
ઉત્તર. સાધુ પરાકની બીતિએ દિવસે બાબર
તેને ચરી કરે તેમ દેવિડ લીવ કુa
આખ
* * *

No text on this page.

तरले अविविहे पाणे, चक्वुले अ अचंदखुले।।२७॥ હવે હિંસાના દેપ કહે છે. પૃથ્વીકાયને ખેતરવા વિગેરે થી જે હલે છે તે પૃથ્વી સિવાય જે બીજી છે તેને અમે રહેલ પાણી તથા બે દિય વિગેરે અનેક સ થાવ છે જે આંખે દેખાય અથવા ન દેખાય તેવા છે તેમને પણ હરે છે. तम्हा एवं विआणिना, दोन दुग्गइवट्टणं । पुतविक:यसमारंभ, जादजीवाइ बजए ॥२८॥ એ પ્રમાણે પૃથ્વીય તથા તેને આશ્રયે રહેલા બીજા ની હિ તા થતી રહીને તેનાથી દુનિનું વધવું જાન પૃથ્વીકાયને આરજે જમાન ખતરવી વિગેરે છે, તે સાધુએ આખી દળી સુધી તજે. आउकार्य न हिंसंति, मणसा वयस कायसा । तिविहेण करणजोएण, संजया सुसमाहिआ॥२९॥ आउकायं विहिसतो, हिंसई उ तयस्सिए । तसे अ विविहे पाणे, चक्षुले अ अचम्खुले।३०१ तन्हा एअं विआणित्ता, दोसं दुग्गइवड्ढणं । आउकायसमारंभं जावजीवाइ बजए ॥३१॥ , ૯૮ તે પવનને આરબ તાડના પંખાથી તથા પાંદડાથી જેનું સ્વરૂપે ચોથા અધ્યયનમાં બતાવ્યું છે. તે પ્રમાણે પિતે પંખ વિગેરેથી હવા-ખાતા નથી. તેમ બીજાની પાસે પાનખાવક નથી. તેમ હવાખાનારની પણ અનુમોદના કરતા નથી. नंपि वयं व पायं वा, कंवलं पायपुंछणं । તે વાઉતિ, પરિતિ મારવા પિતાના ઉપકરણથી પણ વિરાધના કરે તે બતાવે છે. વસ્ત્ર પાત્ર કામળ રજોહરણ વિગેરે જે ઉપકરણ છે. તેના વડે પણ હવા ખાતા નથી એટલું જ નહી પણ પવન ચાલતાં વસ્ત્રને છે વિગેરે હાલતાં હોય તે તેની પણ યતના કરે, બરાબર બાંધી રાખે એટલે વાયુની પતે નકરે તેમ વસ્ત્રથી પણ વાયુને દુખ થવા દે. तम्हा एअं विआणिना, दोसं दुग्गइवड्ढणं । चाउकायसमारंभ, जावजीवाइ बन्जए ॥३९॥ ઉપર મુજબ વાયુના સમાર મા પણ દેશે જાણીને આ બે જ દગી મુવી સાધુ તેને સમારભ તાજે वणम्मई न हिंमंति, मणमा वयस कायसा । निविहेण करणजीएणं. मंजया सुममाहिआ। જે જોરથી वणस्तई विहिसंतो, हिंसई अतयस्तिए। तसे अ विविहे पाणे, चक्खुले अ अचस्खुसे॥४१॥ तम्हा एवं विआणिता, दोतं दुग्गइवटणं । वणस्सइतमारंभ, जावजीवाइ बजाए ॥४२॥ હવે ઝગડારમા સ્થાનમાં વનસ્પતિકાયને અનાર તજવા કહે છે. પૂર્વ માફક તેમાં જીને સાધુએ વનસ્પતિશ્યને કારણ ન કરી ટીકા વિશેષ નથી પલ મા અ પર્વ માફક છે. કે સાધુ વહુ કરણ ૬ એશ વડે ઉપનિકાની હિંસા નકરે કાકે વનસ્પતિ કયમાં, અનેક જ રહે છે. તેથી તે બધાની હિંસા થાય છે, જેમાં કેટલાક આંખે દેખાય અને કેટલાક દેબાન નથી, તેટલા માટે આખી જીંદગી સુધી વન- પતિકાયને સમાજ સાધુ ન કરે, तसकायं न हिंनंति, मणता वयस कायसा । तिविहेण करणजोएणं, संजया मुलमाहिआ।३। तसकायं विहिंनंतो, हिंसई उतयस्लिए । तेल अविविहे पाणे, चस्बुले अअचस्खुले। तन्हा एनं विआणित्ता, बोलं दुग्गड्वटणं । -...

ઉપર મુજબ વાયુના સમારંભમાં પણ દે જઈને તે પવનને આરબ તાડના પંખાથી તથા પાંદડાથી જેનું સ્વરૂપ ચોથા અધ્યયનમાં બતાવ્યું છે. તે પ્રમાણે પતે પખા વિગેરેથી હવા-ખાતા નથી. તેમ બીજાની પાસે પ નખાવક નથી. તેમ હવાખાનારની પણ અનુમોદના કરતા નથી. नपि वर्थ व पायं वा, कंबलं पायपुंछणं । न ते वायमुईरंति, जयं परिहरति अ॥३॥ પિતાના ઉપકરણથી પણ વિરાધના કરે તે બતાવે છે. વઝ પાત્ર કામળ રજોહરણ વિગેરે જે ધર્મોપકરણ છે. તેને વડે પણ હવા ખાતા નથી એટલું જ નહીં પણ છે જેથી પવન ચાલતાં વજને છે? વિગેરે હાલતાં હોય તે તેની પ યતના કરે, અબર બાંધી રાખે એટલે વાયુની પતે કદી નકરે તેમ વસ્ત્રો પણ વાયુને દુઃખ થવા ને तम्हा एवं विआणित्ता, दोसं दुग्गइवड्ढणं । बाउकायसमारंभ, जावजीवाइ बजए ॥३९॥ આખી જિંદગી સુધી સાધુ તેને સમારંભ તજે. यणस्सई न हिंमंति, मणसा वयस कायसा । तिविहेण करणजोएणं, संजया सुसमाहिआ।१० * * I ૧૨ વિગેરે વાપરે છે તેથી પણ કાચાપાણીનો આરંભ થાય એટલા માટે કેવળ જ્ઞાનીએ જેવું છે કે ગૃહરનું વાસ વાપરત સાધુને અસંયમને દેવ લાગે છે. કારણકે તેમાં ગ્રહદ્રારા જી હણાય છે. पच्छाकम्म पुरेकम्मं, सिआ तत्व न कप्पइ । एअमठें न भुजंति, निग्गंधा गिहिभायणे ॥५२॥ ચહનું વાસણ વાપરતા પહેલાં અથવા પછી ગ્રહો કાચું પાણી વાપરશે. તેથી સાપુને તેનું વાસણ લેવું ન કલ્પ તથા તે જ કારણે તેવા વાસણમાં ગોચરી નકરે કઈ ફગાદી ખાસકારણે ચોખ્ય વાસણના અભાવે ગ્રહસ્થનું વાસણ લેવું પડેતે શહરમે પ્રથમ અને પછી ઉપદેશ કરો કે આપ્રમાણે કાચા પાણીથી દોષ ન લગાડ તે ધ્યાન રાખવું પણ અચિત્ત ચૂળ વિગેરેથી સાફ કરવું. ) आसंदीपलिअंकेसु, मंचमासालएसु वा । અirોમિMા, શાસનું ફg વા કરી સ્થાન પંદરમું બતાવે છે. માંચી પલંગ માટે તથા કે દઈ બેસવાના આસન જેમકે ખુરશી કેચ વિગેરે સાધુ- એને બેસવાને અથવા યુવાને વાપરવા કલપતાં ભો. તેમાં અપવાદ બતાવે છે.

૧૦૨ सम्हा असणपाणाडं, कीअमुसिआहडं। वजयंति ठिअप्पाणो, 'निग्गंधा धम्मजीविणो।३९ એટલા માટે સાધુઓ ઉપર કહેલ શારે પ્રકારનું બાર વસ વિગેરે ખરીદેલ વિગેરે જે વહુ લેતા નથી તે સાધુએ સ્થિર અને વાલા નિ તથા ધર્મજીવિત વાલા છે. कॅसेसु कैसपाएसु, कुंडमोएसु वा पुणो । भुजंतो असणपाणाई, आयारा परिभस्सइ ॥५०॥ સ્થાન ચાઇમામ હરથનાં વાસ ન વાપરવાનું કહે છે. કાંસાના થાળ વાડા કુ વિર અથવા માટેનું વાઇ હાથોના પાના આકારનું મe નામનું ? કુંડ) વિગેરે વાસમાં સાધુ ખાય અને તે નિરવ ગોચરી જે તે પણ ખની સાથ જ હાથ છે. કાજામ, મઈને जाई दैनति (विप्पति) भृआई, विट्ठो तन्य કાન શો કા માટે વાપર્યા પછી તે વાવને બા મા ક: ૪ પછી વિનર પર તથા માથાની જિજની કી ૧૩ વિગેરે વાપરે છે તેથી પણ કાચાપાણીને આરંભ થાય એટલા માટે કેવળ જ્ઞાનીએ શું છે કે ગૃહનું વાસણ વાપરતા અને અસંયમને દેવ લાગે છે. કારણ કે તેમાં છૂટારા છ ૯gય છે. पञ्चाकम्मं पुरेकम्म, सिआ तत्व न कप्पइ । एअमझे न भुंजंति, निग्गंवा गिहिभायणे॥५२॥ ચરખું વાસણ વાપરતા પહેલાં અથવા પછી ગ્રહ કરું પાછું વાપરશે. તેથી અને તેનું વાસણ લેવું ન કરે તથા એજ કારણે તેવા વાસણમાં ગેરરી નકરે કઈ ગાદી શાસકારણે એ સહુના અને પ્રસ્થનું વાસણ લેવું પોતે કને પ્રકમ અને પછી ઉપદેશ કરે કે આ પ્રમાણે કાચા પાધી દેશ ન લગાડે તે ધ્યાન રાખવું પણ અશ્વિન Lળ વિગેરેથી સાફ કરવું. ) आसंदीपलिकेनु, मंचमासालएनु वा । अणायरिसमजाणं, आसइनु तइत्तु वा ॥५३॥ સાન પંદરમું બનાવે છે. એ પછ ખાતે તળ ૨. દર સાલ મન જેમકે ખુરી કર વિગેરે સાધુ- ને બેસવાને કશ સુજને વાપરવાં પર્વ છે. તે અપવાદ બતાવે છે.

- नासंदीपलिकसु. न निसिजा न पीढए। निग्गंधाऽपडिलेहाए, बुहवुनमहिट्ठगा ॥५४॥ એટલા માટે જ્યાં પિલી વસ્તુ છે. જેમાં છર જ રહેલા દેખાતા ન હોય તેની પ્રતિલેબના ( આંખથી જેવું.) થઇ શકે નહી માટે તેને વાપરે નહી આવું પતિ સાધુએ. જે તાકરની આજ્ઞાઓ વતનારા છે. તેઓ કહે છે. મૂળમાં પીડક શબ્દ છે તેના અર્થ મતથી ભરેલા આસને જાવ તેમાં પણ સાધુઓ ન બેસે. (જરૂર પડે પાટીયાનાં બનાવેલાં પાટ પાટલા જેમાં માકણ વિગેરે છેનરહે તેવા વાપરવા,) પણ ધમકા કરતાં તથા જરૂર પડે ઉપદેશ અર્થે રાજ સભામાં જતાં આંખથી દેખાય તેવી પાટ વિગેરે વાપ- રવાં તે કહે છે, गंभीरविजया एए, पाणा दुप्पाडलेहगा। आसंदी पलिअंको अ, एअमझें विवजिआ॥५५॥ આ પ્રસવાળા સ્થાનમાં ભરાએલા ચાંચડ માંકણુ વાળા ભાસન વિગેરે આંખેથી તેમાંના જ ન દેખાવાથી તેને વા- રતાં અંદરના રહેલા છ દુઃખ પામે છે, એટલા માટે સાધુએ એને વાપરતા નથી, गोमरग्गपविट्ठस्स, निसिजा जस्स कप्पइ ।

૧૦૫ इमेरिसमणायारं, आवजइ अवोहिअं॥५६॥ હવે સોળમું સ્થાન કહે છે, ગોચરીમાં ગએલે સાધ જે પ્રહસ્થના ઘરમાં બેસવાનું રાખે તે હવે પછીના કહેવાતા અના- ચારના દે તડા મીથ્યાત્વના દે લાગશે, विवत्ती बंभचेरस्त, पाणाणं च वहे वहो । वणीमगपडिग्घाओ, पडिकोहो अगारिणं ॥५७।। ગૃહસ્થના ઘરમાં બેસવાથી બ્રહ્મચર્યને નુકશાન, 9ના વધ થાય. તેને દેવ તથા બીજાને ભિક્ષા લેવા આવતાં અટ- કાવ થાય તેથી તેને દ્વેષ થાય તથા ગ્રહને કેધ થાય કે, ઘરની સ્ત્રી સાથે એને શું સંબંધ છે. अगुत्ती बंभचेरस्स, इत्यीओ वावि संकणं । ગુઢઢi સાdf ટૂરો વિરહ પ૦ બ્રહ્મચર્યતું રક્ષણ નહી થાય. તથા સ્ત્રીઓને તેના ઉપર કરાચારની શંકા ( અભિલાષા ) તેના વિસ્વર નેત્રે જેવાથી થશે, તેથી શહાના ઘરમાં બેસવું તે દેવેનું વધારનારૂં જા- થીને સાધુઓ તેને દૂરથી તજે, અર્થાત ગ્રહસ્થના ઘરમાં બેસે. तिण्हमन्नयरागस्त, निसिज्जा जस्स कप्पई। जराए अभिभूअस्स, वाहिमस्स तवस्तिणो॥५९॥:

૧૦. ત્રણ કારણુવાળા યોગ્ય જગ્યાએ ગ્રહસ્થના ઘરમાં તેને તેમને રોષ લાગતો નથી. તે બતાવે છે. વૃદ્ધાવસ્થાથી અને હર અથવા બહુ મથી થાકી ગયા હોય. અથવા મસ વિગેરે લાંબા ઉપવાસથી જેની કાયા અશક્ત હોય તેને કારણે સાપુ ગ્રહસ્થના ઘરમાં અથવા બહાર ડીવાર સુધી વીસામે લેશ બેસે છે. પણ ત્યાં બેસીને ભિક્ષુક વિગેરેને અંતરાય છે થાય. તે સંભાળ ખે આ અપવાદ છે. वाहिओ वा अरोगी वा, सिणाणं जो उपत्यए। वुकतो होइ आपारो, जदो हवइ संजमो का સતરમું સ્થાન છે. વ્યાપી વાળે અથવા નિગી મે સ્નાન કરે. તે તેથી છાની વિરાધના થતાં અસમ થાય છે. અને સમે સ્નાન કરવાથી બાતપરૂ આચાર પળે ન માટે ન કરવું નહી. संतिमे सुहमा पाणा, पसातु भिलुगातु म। जे अ भिक्खू सिणायंती विअडेणुप्पलावए ॥६॥ ત્તિ થી સ્નાન કરવા અસમ કેવી રીતે જા! તે જીવે છે. કસરત કરે કરા વિર/ મન માં પડી જમીન છે, તેમાં રહે છે. ના કુશ ( ફક-૧ . ) રહે છે. તે સ્નાન કરીને રે તે જ પપે છે. અને તે સંયમને 1 કરો.

तम्हा ते न सिणायंति, सीएण उसिणेण वा। નાવલીવું વર્ષ ઘર, તિમંદિરના દ્દરમ, તેટલા માટે જીનેશ્વરની આજ્ઞામાં રહેનાર સાધુએ કાચા અથવા ઉના પાણીથી સ્નાનની ઇચ્છા કરતા નથી. એવું મહા ભયંકર ત્રત સ્નાન કરવાનું છે. તે આખી જીદગી સુધી પાળે છે. सिणाणं अदुवा कर्क, लुद्धं पउमगाणि अ। गायस्सुब्बट्टणटूठाए, नायरंति कयाइवि ॥६॥ પૂર્વે કહેલું સ્નાન અથવા ચંદન કક ) ચંદનને લેપ વિગેરે તથા લેઘર (એક જાતની સુગંધી વસ્તુ) પદમ (કેશરના તાંતણા) આ બધા પદાર્થો ભાવ સાધુઓ લેપ વિગેરેમાં આખી -જીદગી સુધી વાપરતા નથી. नगिणस्त वावि मुंडस्त, दीहरोमनहसिणो। મેહુ , વિં વિમૂgિ iદ્દા અઢામું સ્થાન હવે કહે છે. જેમાં સ્નાન ત્યાગ્યું. તેમ સાધુએ શરીરની પણ શેસા ન કરવી લે અઢારમું સ્થાન છે, સાધુ ન હોય અથવા માથું મૂડાવેલું છે. જેના લાંબા વાળ અને નખ હોય એટલે જીન કલ્પીને બીલકુલ ક૫ડાં નહાય. સ્થવિર પીને પરિમાણ વાળાં હેય તથા બગલ વિગેરેમાં ૧૦૮ વાળ તયાજ કરે તથા ખાન વિગેર ન કરવાથી તથા બ્રહ્મચર્ય તે સંસારની વાચ્છના તેને શાન્ત હોવાથી તેને શેભાનું મન શી રીતે થાય ? ન થાય અને વિભૂષા કરે તે દુખ પામે તે કહે છે. विभूतावति भिक्खु, कम्मं बंधड चिकणं । संसारसायरे घोरे,जेण पडइ दुरुत्तरे ॥६५॥ જે સાધુ પિતાને માગ ભૂલીને પ્રહસ્થની માફક શોભા કરતે તે શોભાના કારણથી (શ્રીઓને વિઝામમાં પાડી અનેક પ્રકારનાં સંસાર જમણુનાં ચીકણાં કમ બાંધી તે કમથી તથા અયોગ્ય કૃત્ય કરવાથી ઘર સંસાર સાગરમાં બૂડે છે. विभूतावनिअ चेअं, बुद्धा मनति तारिस। सावजबहुलं चेअं, नेयं ताईहिं सेविसं ॥६६॥ આ પ્રમાણે બાવા શોભાનું દુખ બતાવીને હવે એક વિભાને સંકલ્પ કરે છે. તેનું દુખ બતાવે છે કે, તીર. એવું કેવળ જ્ઞાનથી જાણે છે. કે મનમાં પણ વિભાને સંકર કરનારા સામુ બહુ પાપના કુન્ય કરે માટે આમામાં આનંદ માનના સાધુએ આધ્યાન કાવનારૂં. આ કૃત્ય કરના નઈ. (ારે છે. તેથી બસંત બહુ દુખ ભોગવવું પડમે. ) खवंति अप्पाणममोरदसिणोतवे रया संजमअजये गुणे ।धुणंति पाबाई पुरेसवाई, नवाई पाबाई न ते करंति ॥६७॥ આ પ્રમાણે મૂળ ગુણ તે છ વન અને છ કયની રા તે બાર છે. અને ઉત્તર ગુજમાં અ૫ પ્રાપનું વાસ પલંગ નીસરા (એટલે અસ્પના જેવું ઘર,) ખાન અને બા ને છે ત્યાગવાથી છ ઉત્તર ગુણ છે, ઉત્તર ગુણ એટલે જેના વડે મૂળ ગુજ્ઞ જે માત્ર રૂપ છે. તેને ટેકો આપે તે અદાર સ્થાન થયાં. તે પૂરા પાળે તે શું થાય તે બતાવે છે. सओवसंता अममा अकिंचणा, सविजयिनाणुमया जसंसिणो । उउम्पसत्रे विमलेव चंदिमा, सिडिं. વિના રસ તાળ પાડા तिमि ।। छठें धम्मत्यकामनयणं समनं ॥६॥ મેહ રહિત દર્શનવાળા અથાત્ બરાબર દેખનારે તેઓ અણુસ વિગેરે તપમાં રકત, તથા સંયમ, તથા ગુણે ઘરનારા તેઓ પ્રથમનાં કમ દૂર કરે છે, અને અપ્રમત uધી નવાં પાપ બાંધતા નથી. સદા મેની શક્તિ છે, તથા બમનથી રહી છે. જે સરળતાના

કઇ પણ જાતને પરિગ્રહ રાખતા નથી. તથા આતમજ્ઞાનની
વિદ્યામાં ર1 છે. જે આ લેક અને પરલોકમાં ઉપકારી છે.
(તે શુત જ્ઞાનમાં નિરંતર મન રાખનારા છે તેઓ આ લેકમાં
કીતિ મેળવે છે. અને સાઇ રૂતુના ચંદ્રમાની ચારણ જેવા
નિર્મળભાવ વાળા, સાધુ પિતાના ઉત્તમ કૃત્યથી
કાતે આડે
કમ ત્યાગીને મોક્ષમાં જાય છે. અથવા ઉપર કહે નિમા
વિમાન તે વૈમાનિક દેવક તે ધર્મ અવતંસક વિગેરે ઉત્તમ
વિમાનમાં ઉત્પન્ન થાય છે. તે પોતે અહીંયાં પણ સક્ષમાં
રહીને વપરનું શું કરવાથી ત્રાતા (રક્ષક) છે. સૂર અનુગમ
ક નનું વર્ણન પૂર્વ માફક જાણવું અને ધર્મ અઈ અને
કામ એ ત્રણેને યથા યેગ્ય બતાવનારું અ, છ અધ્યયન
સમાપ્ત થયું.
વાકય શુદ્ધિ નામનું ૭મું અધ્યયન.
હવે વાળ શુદ્ધિ નામનું સાતમું અધ્યયન કહે છે,
છમાં કર્યું છે કે સાધુએ ગોચરી માં જતા પને જાજ છનાં
કથા પૂછવા છનાં. પણ ધમ કથા વિસ્તારથી ન કરવી પણ
પિતાના ગુરૂને સ્થાનમાં મેકલવા મડીયા સાતમા અધ્યયનમાં
બનાવશે કે અમે કથા કરનાર પ્રથમ બે જ અને બુ
શું થશે. તે જારીને નિતંઘ વચન વડે ઉપદેશ આપ, તેજ

૧૧૧ પરિક્ષા વાળ નો પાળદ વિના वापि तस्स ण खमं, किमंग पुण देसणं का ? સાવવા અને નિરવશ વચનનું જે , વિશેષ પડ્યું નથી જ તેને બોલવાની પ ા નથી. તે ઉપદેશ દેવને અધીકાર કયાંથી હોય? તે ઉપદેશ ન આ.) આ પ્રમાણે છ8 કાનમાં અધ્યયનને સંબંધ છે. એના અનુયે શ્રદ્ધાનું વન કરવું. તેમાં પૂરની માફક નામનિષ સુધી બતાવવું. અને તેમાં “વાકય શુદ્ધિવાળું બે પદનું નામ જાણવું તેમાં પ્રથમ વાકયના નિક્ષેપ કહે છે. निक्खेवो अ (उ) चउक्को वक्के दव्वं तु भासदवाई। भावे भासासदो तस्स य एगट्रिठआ इणमो ॥२६१।। નામ સાપના દ્રવ્યભાવ એમ ચાર પ્રકારે વાઘને નિક જાણ ના સ્થાપના શ્રમ છે. દ્રવ્ય વાય તે -ધર- ભથ્થશરીર તે બેથી જુદું, માથાદ્રવ્ય તે દ્રવ્ય વા છે એવે છે કે ગ્રહણ કરેલા પણ તે શાળા સં' ન બે પીલવા પણ ઉચ્ચાર કર્યા પછી તે શિદ પ. બે છે. તે ભાવવાય, ન જ મન .. વાળાંન ચિ મુજબ છે, વદ વ = શિરા રબ છે :

No text on this page.

૧૧૫
માં. જે લેખ લખાય અક્ષરરાય કે આ તેલમાં માને છે.
અથવા આ કાણું (એકાતને શીકકે) આ લે છે. આ
હજર છે. (હું, નેટ, વિગેરેમાં તે આકઠા પ્રત્યક્ષ છે) નામ
સત્ય છે કે માણસ કુળને વધારનાર ન પણ હેય. તોપણ
Hવન નામ પાડયું ટાય તે તે પણ સત્ય છે. એ પ્રમાણે
ધનવર્ધન ન દેય તે પણ ધનવર્ધન નામ પડે તે સત્ય
છે. તે પ્રમાણે થલ ન હય, છતાં નામ યણ પડે તે તે યક્ષ
કાય હવે રૂપ સત્યુ કહે છે. કેઈનમાં તેવા ગુણે ન હેય
છતાં તેવું રૂપ ધારે તે તે રૂપથ કહેવાય, જેમકે કેકમાં
સહુના ગુ નથી. પ સાધુનો વેષ ધારે તો તે રૂપ મધુ
કહેવાય છે. પ્રત્યકત્ય કહે છે. જેમકે, અનામિકા આંગળીનું
બીજી આવી એ ચરખાપણું કસ્તાં તે તાંબ કહેવાય.
તે પ્રમાણે આ જગત પરીણામ વાળા દિવ્યનું તે તે સહકારી
કરના સંબધો તે તે રૂપે પ્રગટ થાય છે. તે પ્રતીય
કહેવાય છે. હવે વ્યવહાર સત્ય કહે છે. (ઘાસ બળનું હેય)
છતાં પહાડ બળે છે. તેમ કહેવાય છે. પાણી ઝરનું હેય.
છતાં ઘડે કે છે એમ કહેવાય છે નથ. પ. ઇન. અનહદ
(પટવિનાની કન્ય કહેવાય છે. તે અગા કહે છે, આવામાં
એ હું પેટ ઉપર વ લ ... કે.વ. તેને કહે છે એ પ્રમ
એડ% તા. ના રહે છે. બળવુ પ્રકા વવ -
વનું છે. અનુદાને ગર્વ છે કે જે કન્ય 50

16
કઈ નગરમાં આજે દશ બ માણસ મરી ગયા, તેથી ઓછા
વધના મરેલા ઢોય તે ને
પણ
મિશ્ર
ભાષા જાણવા. એટલે આ
જન્મ મરભુને આપી મિલ ભાષા જાણવી. તથા છ સંબપી
એટલે જીવન અને મરેલા કરમીયા હે તે જીવતા કીયા હતા
મિશ્ર ભાષા કહેવાય, અથવા અજીવ મિજ તે અજીવ સંપી
ઘણા કરમીયા મરેલા થ, અને શા છતા હોય તે કહે
કે મરે ૧ કરમીયા તે તે મિશ્ર ભાષા કહેવાય. વાટક
મિશ્ર ને કોઈપણ માણસ એમ કહે કે આટલાજ મરેલા અને
આટલા જ જીવતા કહેતા તેથી ઓછા વધારે મજલા જીવતા
હેય તે તે અવાજ આશ્ચય મિશ્ર કહેવાય. તથા અનંત
મિ ત મૂળા, કદ વિગેરેના પાંદડામા પ્રત્યેક (પરીત, વન
પતિના છ દેય તે બધાને અનનકાળ કહેવાથી અન
મિશ્ર કહેવાય, તે પ્રમાણે અને આથી તે ઘણા છો
પ્રત્યેક હોય તેમા કઈ ના હોય. તેને પ્રત્યેક કહેતાં પ્રત્યેક
મિશ્ર કહેવાય. અદ્ધા મિશ્ર તે કાળ સબંધી છે જેમકે પણ
પણ માણસ કેઈ કાર્યમાં સોબતીને કહે કે રાત પડે છે,
છતા દીવસ થડે બાકી છે, તે તે કાળ મિશ્ર કહે
(કાળ અને અદ્ધા એકજ છે.) અહદ મિમ એટલે વસ
અને શાનને એક ભાગ તે સબપી મિગ્ર બે જેમકે કોઈ
કાર્યમાં ઉતાવળ હોય તે એક પર રીવસ રાત હોય તે
પણ કહે કે માન્ડ થઈ ગયે છે એ પ્રમાણે મિશ્ર શબ્દ

માં . (બોને પરમાર્થ એ છે કે ચોકકસ ખાત્રી કર્યા વિના જે બરવું તેમાં થોડું સાચું, અને ચાહું છું ગેલાય તે તે બિંદ્ર ભાષા કહેવાયું છે.) હશે અસત્ય અકા કહે છે. आमंतणि आणवणी जायणि तह पुच्छणीअ पन्न- व पचक्वाणीभासा भासाइञ्छाणुलोमा २७६ આમંત્રની ભાળ જેમકે હે દેવદા! તેમાં સારું છું કશું પણ નથી, કારણુ કે વ રહેલા સત્ય અસત્ય શિક્ષ ના ભાગે લાગુ પડતા નથી, એ પ્રમાણે બીજામાં પણ જાણવું એ પ્રમાણે આજ્ઞા સંબપી, જેમકે શિષ્યને કહે કે આ કર, આ પણ કરવું ન કર્યું, અને અલાવ હોવાથી પરમાઈથી એક પણ નીયમ નથી, તેજ અદુદ, વિવાને જન્મ આપ રે હેવી તે સત્ય મૃષા હેવાય. એ પ્રમાણે પિતાની બુદ્ધિ વડે બીજી જગ્યાએ પણ વિચારી લેવું. આચના u, કે મને ભિક્ષા આપ આમાં પણ સચ, જુઠ દે મિશ્ન નથી. તે પ્રમાણે પૂરા સંબધી જેમકે આ વાત કેવી રીતે છે ? તેમજ પ્રાપની (દેશ ) જેમકે હિંસમાં ફક્ત મારા દુઃખ વિગેરેને લગી થાય છે. પ્રત્યાખ્યાની : ને રદિયા. ( ) બાપા તથા દરજ્જુમા તે કે એ કઈને કહ્યું કે સાધુ પદે જઈએ ત્યારે તે દરર આપે, હા, ૧૨ (m) છે વિજ્ઞાન વિગેરેનું પણ તેમજ છે. તેવી જ રીતે જન સિવાયને પણ મિયા દષ્ટિએ જે કંઈ તત્વ સમજ્યા વિના ઉપગમા રહીને અથવા ઉપયોગ રહીત થઈને બે તે તત્વની દ્રષ્ટિએ જુડજ છે. ધુણના કીડાથી લાકડામાં કોત- એલા અક્ષરના ન્યાયથી સંવાદમાં તેઓ સત્ય અથવા અસત્યમાં ઉન્મત્ત માણસની માફક કે તેથી તે મૃષા ગણાય. हवइ उ असञ्चमोसा सुमि उवरिल्लए तिनाणमि। जं उवउनो भासइ एतो वोच्छं चरितमि ॥२८॥ અસત્યો મૃષા ભાષા તે શ્રુતમાં આગમ પિતેજ છે એટલે આગમમાં જે પરા વર્તન કરવું. વિગેરે સિદ્ધાંતને ભણતાં તેની આમંત્રણ વિગેરે ભાષાના રૂપ પ હેવાથી તેજ છે. પણ અવધિ મન પર્યાય અને કેવી જ્ઞાન એ ત્રણ જ્ઞાનમાં જે ઉપગ રાખત મેલે તે અસત્યામૃષા જાણવી. આમણી ભાષા વિગેરે માફક તેવા અધ્યવસાયમાં તેની પ્રવૃત્તિ છે. આ પ્રમાણે ન ભાવ ભાવ કહી પૂર્વે કહ્યું હતું કે હવે ચારિત્રને વિષે કહીશ તે ચારિત્ર સંબંધી ભાવ ભાષાને કહે છે. ढमविइआ चरिने भासा दो चेव होति नायव्या । चरितस्स उभासा सञ्चा मोसा उ इअरस्सा२८२। પહેલી અને બીજી ને સત્યા, અને મૃષા ભાડામાં ચારિત્ર નિ: વિષયમાં એજ બાબાએ જાણવી. તેનું સ્વરૂપ કહે છે. શાસ્ત્રિ પરમ વાળાને તેની વૃદ્ધિના નિબંધન રૂપ જે ભાષા તે દ્રવ્ય સંબપી અને બીજા ભાવમાં હોય તે પs તે છે. કારણ કે સંત પુરૂનું હીત કરે તે અન્ય ભાષા જાનવી, અને ગૃષ તે ચારિત્ર રહીત સંસારી જીવની તેની વૃદ્ધિના નિબંધનના કારણ રૂપ ભાષા જાવી. જેનાથી નું હિત ચાય તે સત્યા, અને જેનાથી નું અહિત થાય તે અસત્ય ભાષા જેવી) આ પ્રમાણે વાકયના એકજ અર્થવાળી ભાષા નું વર્ણન કર્યું. હવે શુધિનું સ્વરૂપ બતાવે છે. णामंटवणामुही दव्वसुद्धी अ भावसुद्धी अ। एएसि पने पावणा होइ कायव्वा ॥२८३॥ નામ રથાપના, દ્રવ્ય અને ભાવ એ ચાર પ્રકારની શુદ્ધિ છે તે દરેકની પ્રરૂપણા કરવી જોઇએ, નામ કથાપના સુગમ દેવાથી તેને છોડીને દ્રવ્ય કૃદ્ધિ કહે છે तिविहा उ दव्वमुद्धी तद्दन्वादेसओ पहाणे अ । तहव्वगमाएसो अणण्णमीसा हवइ सुद्धी॥२८॥ દ્રવ્ય શપ ત્ર પ્રકારની છે, તે જ દ્રવ્યથી એટલે તાદ્રવ્ય શુદ્ધિ તથા આદેશથી એટલે આદેશ દ્રવ્ય કૃધ્ધિ તથા પ્રાધાન્યતાથી તે પ્રાધાન્ય વ્ય શુદ્ધિ છે. તેમાં પ્રથમનું વાન

No text on this page.

૧૫
પ્રધાન
નથઇ અને કમનીય એ રંગ વિગેરે ઘણે ભાગે વહાલા છે,
એમ સૂચવે છે. “ચ” શબ્દને છુપ ઉપન્યાસ છે (તે આગળ
હેશે.) દ્રવ્ય કૃષિ , હવે ભાવ શુદ્ધિ કહે છે.
एमेव भावसुध्धी तभावाएसओ पहाणे अ।
तम्भावगमाएसो अणण्णमाला हवइ मुधी।२८६।
દ્રવ્ય વૃદ્ધિ માફક ભાવ શુદ્ધિ ત્રણ પ્રકારની છે તે જ
ભાવમાં તે તદ ભાવ શુદ્ધિ છે. અને આ દેશ ભાવ શુદ્ધિ અને
તાવ શુદ્ધિ પણ છે. તભાવ સૃદ્ધિમાં બીજી જગ્યાએ
સ્થાન છે. ધન તેજ ભાવમાં ધ્યાન આપવું તે. તાવ શુદ્ધિ
છે. અને જે બાર બીજા પર વિના એકલે શુદ્ધ થાય છે,
તે છે. જેમકે ભૂખ્યાને અન્ન. અભિલાવ થાય. ત્યારે તેમાં
કિનું રત્ત લાવે, તે જયારે અન્ન ખા દો. ત્યારે તેની
જવ શક્તિ મય, તેજ પ્રમા આ દેશમાં પણ મિક: શુદ્ધિ
પક છે, એટલે કે સંબંધી ત ત વિના અન્ય સંબંધી
થી ; છે કે આ દઇ જાવ ધ બે પ્રકારની છે, એક છે
અન્ય બીજ ન પણ છે જેમકે શુધ્ધ હવ... કોઇને
ર. કન્યપણમાં છે, એ ફ જુદા છે તેના ઉપર
દવે મુ બ લ છે માં ભાવ વિજ
છે. ૮ .ન કહે છે.

૧૮ સહન કરતાં તપશ્ચર્યા આદરતાં આ ભવમાંજ કર્મ ખપી જતાં મિક્ષ મળે છે, એટલા માટે સાધુ પડ્યું પાળવું ઉત્તમ છે. ( સ્થાનમાં અને ટીકામાં કંઈક ભેદ છે, માટે સ્ત્ર પ્રમાણે અર્થ લીધે છે પણ તેથી ભાવાર્થમાં ભેર પડી નથી.) આ અઢારે રથાનને ટેક માટે છ રૂપે કલેકે બનાવ્યા છે તે નીચે પ્રમાણે છે, भवइ अ इत्यं सिलोगो- जया य चयई धम्मं, अणजो भोगकारणा। R तत्थ मुन्छिए बाले, आयई नायबुग्झइ ॥१॥ આ પ્રમાણે અઢારે થાન સમજાવતાં કદાચ સાપ પાપના ઉઢયથી સાધુ પડ્યું છે તે તે ૩૭ જે મને હર શબ વિગેરેમાં મૂળ પામેલે, ભવિષ્યનું દુખ તે મંદ બુદ્ધિવા બાબતે નથી તે બને છે. जया ओहाविओ होइ, इंदो या पडिओ छौ । मधधम्मपरिभट्ठो, स पच्छा परिवप्पइ ॥२॥ જેમ ઇઝ પિતાના અવસાનથી , થઇને જમીન ઉપર પડે છે, તે પોતાનું પ પુનું સુખ વિચા પરનાય છે, નન નું મુકે છે. નાના અને " વિય ૨ત ધમ દર ભ્રષ્ટ થએ પસ્તાય છે, એટલે સાધુપણામાં સમાવિગેરેને ધર્મ છે, તે છેડીને ફોધ કરે તે ઘ ઉભા થતાં રાત્રીના વખતે સુખે સુવું પતુ દુર્લભ થાય છે, અને સાધુપણામાં ક્ષમા થિી લેકમાં પૂર્વ કૃતિ અને તે પાછળથી કલેશ કરતે જે લાકે નિદા કરે છે, તે વખતે ખરખરે પિતે પસ્તાય છે. जया अवंदिमो होइ, पच्छा होइ अवैदियो । देवया व चूआ ठाणा, स पञ्छा परितप्पइ ॥३॥ પહેલાં સાધુપણામાં લોધી વંદાય છે, અને પાછળથી રાપવું જાડી દેતાં નિંદાને પાત્ર બને છે, તેથી જેમ ઈક દેવીને કાઢી મુકે તે તે દેવી સ્થાન છટ થતાં પસ્તાય છે, તેમ આ બ્રણ સાધુને પણ પસ્તા થય. સિવાય રહે તે નથી. जया अपइमो होइ, पञ्छा हा अपूइमो! રાવા મ, ૪ gm ganu પ્રઘમ વસ વિગેરેથી પૂરતા તે પાછળથી સાધુ છેડી દેતાં પૂરા થાય છે, તેથી જેમ જ રાજદ્ધ થશે પતાય છે, તેમ તે વધુ પાછળથી પસ્તાય છે. जया अमाणियो होइ, पन्छा होइ अमानिनो। लिटि ध्व कम्बड़े छूढो, न पञ्छा परितप्पड़॥५॥ ૯ ૧૩ર, પ્રથમ તે માનનીય હતો, તેના શીલના પ્રભાવથી સર્વે લે કે તેની આજ્ઞા પાળતા અને ઉભા થઈને માન આપ- હતા, પણ સાધુપણું છેડી દેવાથી પાછળથી કોઇપણ માન આપે નહીં. તેથી જેમ કોઈ શકીએ મોટું શહેર છેડીને નાના ગામમાં રહેવા ગયા પછીથી પસ્તાય છે, તેમ આવા સાધુના પાછળથી બે હલ થતાં પરતાય છે. जया अ धेरओ होइ, समइयतजुव्वणो । मन्छु व्य गलं गिलिचा, स पच्छा परितप्पड़ा। જયારે સાધુપ છોડીને ઘેર જાય, અને જુની જતા બુઢાપામાં પરત થાય છે, જેમકે માછલું વેઢાના સલીઆ મે માસના તેજથી ફસાતાં ગળામાં ખંડના કાંટા લાગતા પસ્તાય છે, તેવી રીતે આ ભ્રષ્ટ સાધુ બુઢાપામાં તે લિગનાં કડવા ફળરૂપ ઘરના માણસોની ચિન્તાથી બને હમેશાં जया अ कुकुटुंबस्त, कुतनीहि विहम्मद । વ , જાતિ પણ જેમ છુટા હાથી સાંજે પાવાથી પસ્તાય છે, તેમ પપના કયથી માધુ જ થઈ ઘેર જતાં ખામ કર એટલે મારા વિરને સમજવનાં શાંત ન થવાથી તેની ચિન્ડા બળતા પતા છે.

૧૧
પુજાપver, ferfar |
पंकोसना जहा नागो, स पडा परितमा॥
વિષય સુખના માટે સાધુપ માં પણ તે
અને પુત્ર વિગેરે ઉપર જે વપનાં પમ દિવા રડાની
બધી જતાં હાલ પીટમાં જ દીવસે ગુજાતાં કદમ ખુલ'
વનના હાથીની માફક પાય છે, કે આ ! છે મા કે
મુખનું કૃત્ય કર્યું કે જેથી મારી થી દુર છે.
अज आहे गणी हुँतो, भाविअप्पा बस्नुओ ।
जइऽहं रमंतो परिआए, सामण्णे जिणदेसिए।
કે બુદ્ધિમાન રાહુ દિશા મુક્યા પછી આ પ્રમાણે
પ્રતાપ કરે છે કે હું આજ સુધી સાંપમાં બ.
રાખોને શો હેત તે આચાર્ય પણ છે. છે ! અને
આત્માની ભાવને ભાવવા વડે બહુ ધુન બને છેએટલે
આ લેક પાકનું હિત કરનાર જે જઈ મિ દ્વાન છે, તે
ભણ છે! (પણ ભગવાન વચનમાં ૨. ન કરી.
સાધુપણું ન પાળ્યું તેની આવો અધમ દશાને પામે. છે)
(મૂળ કલેકમાં પર્યાય છતાં ગ્રામ શાહ લેવાનું કારણ એ
છે કે પર્યાય ઘવા અર્થમાં વપરાય છે. માટે લીધે છે. નવા
જિન રશિન શબ મુકવાનું કારણ એ છે કે જે તે પણ

No text on this page.

No text on this page.

સાધુ પિતાના સાધુપને આમ કહે છે, તેથી તેને જુદુ
પાડવા માટે લીધેલ છે.)
देवलोगसमाणो अ, परिआओ महेसिणं ।
રવા ગરપાળ ૨, મહાનતરિક્ષ રબા .
પડવાની ઈચ્છાળાને ફરીથી ગુરૂ બંધ આપે છે. જેઓ
એ ચારિત્ર કહ્યું તેને પાછળથી કેવી રીતે પસ્તાય છે તે
સાંભળે, સારા સાધુઓને ધક્ષા પયય દેવલોક મમાન છે કાર
છે કે દરેકમાં નાટક વિગેરે જોવામાં લીન થઈને નિશ્ચિત
પછે ડ છે. તેમ સાધુએ સ્થિર મનથી પોતાના દાવા
ગાવો અને કહેલ વિધિએ પડિલે (વિગેરે જેવા)
માં એક નાવાલા છે. તો આવી રીતે ઘાબર જી.બી
ર - વ તેને નિવપશુ દવા દેવા સમાન
આજ રે ય ચારિત્ર પર્યાય છે, પણ એવા રકત ન હોય
તેમને કયુપવાના વનમાં અરમાના થવાથી ના
વિગેરન લિયમ એમ ન થતો ભગવાનના સબ વેજને વિક
મન ક. ૧ ને આ પળ, તે મા
નક મન મનન અનીરાય ૬ ખેથી ભયકારી લાગે છે, (વની
1 - પ . અ દેવક સમ ન બટ ન
1 યાવિના વાન ન
શાયન
થાય, અન્ય
શિ

No text on this page.

ઉપર परलोकविरूद्धानि, कुर्वाणं दुरतस्त्यजेत् । आत्मानं योऽभिसंघने,सोऽन्यस्मैस्यात्कथं हित। પરલેકનું વિરૂદ્ધ કાઈ કરનાશને દૂરથી છેડે જોઇએ જે તે દુમતિમાં જાય, તે બીજાને હીત કરનારે કેવી રીતે થાય. ? ब्रह्महत्या सुरापानं, स्तेयं गुर्वङ्गानागम : महान्ति पातकान्याहुरेभिश्व सह संगमम् ॥४॥ બ્રહ્મહત્યા દારૂપી ચિરી કરવી ભણાવનારા ગુરૂની સ્ત્રીને સાન કરે, વિગેરે મહાન પાપે પાપીઓની સેનત કરનારા માને છે, તે એવું અન્ય શા પણ કહે છે.) संवच्छरं वाऽवि परं पमाणे, बीअं च यासं न तहिं वसिना । मुनस्म मगेण चरिज भिक्खु , सुनम्म अन्यो जह आणयेइ ॥१९॥ ા ૨ માસુ - હવે અથવા એક માસ કપ ક દેવ, ત્યા એ બ" છે માલ ન રહેવું, એટલે બે વસ છેવન પી એમ મુ કરે એથી વધારે શું કરે, પણ રોક રીતે ત્રિ દ્વતના કલ મને છે, તેમ પૂર્વ અને પછી 1પ3 એ બનેમાં વિરોધ ન આવે, એ યુકિત એ પ્રમાણ તથા પરમાર્થ સાધનરૂપ અપવાદ સહિત જેમ શાસ્ત્રમાં છું હોય, તે પ્રમાણે પિતે તે એટલે જરૂર પડતાં કારણે રહેવું પડે તે દરમાસે સાધુ સંધારે ગોચરી વિગેરે બદત્તે રહે. તે પ્રમાણે વાંદણાં પ્રતિક્રમણ વિગેરેમાં પણ વિધિસર અનુદાન કરતે રહે, પણ લક્ષ્મી હરી (ચી વાટ)થી ખેદ પામીને મૂકી ન દે, જે મૂદે તે આ શાતના થાય. આ પ્રમાણે જુદે જુદે સ્થાને વિચરતે આ તેના ગુના ઉપાય जो पुब्बरतावररकाले, संपेहए अप्पगमप्पेगेणं। किंमेकडं किं च मे किचसेतं, किं सतणन समायरामि ॥१२॥ મેં શું કર્યું, અને શું કરવાનું છે, તે મધ્ય રાત્રીએ ઉઠીને વિચારવું, અને હંમરના પ્રમાણમાં મારે શું શક્ય છે? અને તે પ્રમાણે હું કેટલું આચરું છું. એ બધું શાસ્ત્ર રીતીએ વિચારવું.” તે નહીં કરું તે એ કાળકાથી આવવાને નથી. किंमे परो पास किंच अप्या, किंवाऽहं ख- लिअं न विवजयामि।इञ्चेव तम्मं अणुपासमाणो, ૧૫૬ જમણ કરવું પડે, પણ સૂત્રમાં લખ્યા પ્રમાણે અપ્રમાદ પણ આત્માની રક્ષા કરવામાં આવે, તે શરીર અને મનના અનેક પ્રકારના ખેથી મૂકાય છે, જેથી જન્મ મરણ ફરીથી ન થાય. અને એકાન્ત છે શાતિપદ (મેલ)ની પ્રાપ્તિ થાય છે. આ પ્રમાણે સુધમાં સ્વામી કહે છે. વિગેરે પૂર્વ માફક જાણવું. હવે બાકી રહેલી વકતવ્યતાને કહે છે. छहिमालेहि अहीअं,अण्झयणमिणंतु अजमणगेणी छम्मासा परिआओ, अह कालगओ समाहीए३७० છ માસે આ દશ વૈકાલિક નામનું અધ્યયન આર્યમનક ( મનક મુનિનામના સાધુ) એ ભાયું. (આ શબ્દને અર્થ એ છે કે ત્યાગવા ૫ જે પાપ છે તેનાથી રવિ દૂર થાય છે. તે આર્ય, અને મનક એવું ના એ બંનેમલી, આય મનક શબ્દ થયે છે. તેમનું આયુષ્ય ક્ષિા લીધા પછી અમાસ હતું તેટલામાં આ સુવ ભણીને આગમમાં કહેલી વિધિએ શુભ લયાના પાનવડે સ્વર્ગવાસ થયા. અહીમાં વૃદ્ધા (પૂર્વ- ચાયનું કથન ) આ પ્રમાણે છે કે જેમ મનક સાધુએ ઇશ વિક સ્વભળી આરાધના કરી તેમ બીજાઓને પણ તે ભવાથી આરાધના થાઓ. आणंदमुपायं कासी सिजभवा तहिंधेरा ।

जसमदस्तयपुच्छा कहणा अविआलणासंघे३७ध्र ત્યારે તેનું મરણ થયું, ત્યારે મનક સાધુના ગુરૂ જે આ સૂત્રના ઉદ્ધારક છે, તે શણ્યમ્સવ સૂરિએ આંખમાંથી હર્ષના આંસુ મૂક્યાં કે એણે સારી રીતે સૂત્રની આરાધના કરી છે, તે વખતે ગુરૂની આંખમાં આંસુ જોઈને તેમના પ્રધાન શિષ્ય યશોભદ્ર મહારાજે પૂછયું કે સાધુને રાગ ન હોય, છતાં એક શિષ્યના મરણથી આપને આ સંસાર સ્નેહ કેમ ? ગુરૂએ ખુલાસો કર્યો કે આ ગ્રહરથ પશુને મારો પુત્ર છે. અને તેણે સરી આરાધના કરી, તેથી મને હર્ષનાં આંસુ આવ્યાં છે. તેથી બધા શિવે પશ્ચાતાપ કરવા લાગ્યા, કે હે પૂજ્ય આપે પ્રથમ હમેને કેમ ન કર્યું અને ગુરૂ પુત્રની સેવા કરવ. ગુરૂએ કહ્યું કે તેમાં તમારે દેષ નથી, પણ તે શિષ્ય સાધુઓની સેવા કરે, તેથી તેને સૂત્ર બgવાની સાથે આવ- ને પણ મહાન લાભ થાય, પણ જે મેં કહ્યું હતું તે તમો તેની પાસે એવા ક્રાવત નહી, તે તેને યા વૃશ્ચને લાલ મલતે નહીં, આ દશ વૈકાલિક સૂત્ર તેના માસના અ૫ - યુષ્ય માટે મેં ઉ છે, તે વખતે સંઘ બાયું. અને વિ. ઘમાં પડતા કાળમાં ઘg જેને દુકામાં મહાન સારવવું સૂત્ર લાભકારક થશે; એથી તે સયમ રહેવા દે, એવી

No text on this page.

No text on this page.

Harsvajasik-3

Author
Shree Mohan Lal G
Title
Harsvajasik-3
File name
Harsvajasik-3
Text
OCR done
Citation
1942
Published
2011/08
Publisher
Bavnagar,aanand Press
Language
Sanskrit
Pages
120
Library
Agarchand Bhairondan Sethiya Jain Parmarthik Sanstha, Bikaner
DLI number
313819
Barcode
99999990311208.00
Scanning centre
Banasthali University
Digital publisher
Digital Library Of India
VMLT id
5ZGf6u9APTz
Download PDF

Harsvajasik-3