·॥
अथर्ववेद संहिता.
ATHARVA VEDA SANHITÂ.
न
प्रसिद्ध कर्ता
PUBLISHED BY
भानुशालिवंशोद्भव कृष्णदाससुत
सेवकलालेन
परिशोधितम्
EDITED BY
SEWAK LÂL KARSANDAS.
BOMBAY.
PRINTED AT THE SATYA-NARAYAN PRESS
1884

·NAGARICHAR भारती क्रमांक विभाग CASSE ASIRHAAREE MIERNIRMALRNA Darde HETAS SARALLER E PRATAR SATARA दिला KRE Rish SHARE SHURIA BEARTHERE SHI Hiला 1 ENGLISH AA N ANS RAMERICA KAR S EN NEENA 12 Bihar SARAN ANAP (REE HTTA +EMERICANONST Sid PRAANAIYADAV AHARHETANA MEAN CAN HERE EARN E HEA PORN RE मा SAHASY SANCPIKASH ·॥१॥ ॥ों॥ ये विषप्ताः परियन्ति विश्वा रूपाणि विधनः। वाचस्पतिर्बला तेषां तन्नौ अद्य देधातु मे ॥१॥ पुनरेहि वाचस्पने देवेन मनसा सह। वसौष्पने नि स्मय मय्येवास्तु मयि श्रुनम्॥२॥ इहैवाभि वि ननूभेपाली इव ज्यया। वाचस्पतिर्नि यछतु मय्येवास्तु मयि श्रुतम्॥३॥ उपहनो वाचस्पनिरुपास्मान्नाचस्पनिईयताम्। संश्रुनेन गमेमहि मा युनेन वि राधिषि॥४॥ विद्मा शरस्य पितरं पर्जन्यं भूरिधायसम्। चिनो ध्वस्य मातरं पृथिवी भूरिवर्पसम्॥१॥ ज्याके परि णो नमाभ्मानं तन्वं कृधि। वीडीयो डरातीरप देषास्या कृधि॥२॥ हुक्षं यहा परिषस्वजाना अंनुस्फुरं शमर्चन्त्यभुम्। शरुमस्मोचय दिद्युमिन्द्र॥३॥ यया या पृथिवी चान्तस्तिष्ठति तेजनम्। एवा रोग चास्माकं चान्तस्तिष्ठनु मुञ्च इन्॥४॥ अथर्ववेद १ ·KERRACIAAWAJ FOR PH- भारत क्रमां विमा PRESRAEES SHARMER MANISH NEMA VERMA PLEARHPTESH HODA HARSHAN HIM M ALS NE LEASE SHRAM RaHGARH KHERI HTTA NE Ne SHAN THE NSARAN BE RASHTRA TAGE BHAIRL ॥अथर्ववेदे१।२६ ॥ ॥३॥ विनाशरस्य पितरै पर्जन्यं शत देषायम तेनाने नन्वेशकरं पृथिव्यां नै निषेचन बहिष्टै अस्तुबालिनि॥१॥ विद्मा शरस्य पितरं मित्रं शतवृष्ण्यम्। नेना॥२॥ विनाशस्य पितरं वरुणं शनवृषण्यम्। तेना ॥३॥ विना शरस्य पिनर चन्द्रं शतपार्यम्। तेना०॥४॥ विना शरस्य पितरं सूर्य शतरपस्यम्। तेना ने तन्ने शं कर पृथिव्यां ने निषेचन बहिर्ट अस्तु बालिनि॥५॥ यदान्नेषु गवीन्योर्यहस्तावधि संश्रुतम्। एवा ते मूत्र मुच्यतो बहिर्चालित सर्वकम्॥६॥ प्रतभिननि मेहनं व वेशन्त्या इच। एवा ॥७॥ विपिन ने वस्तिबिलं समुद्रस्यौधेरिच। एवा०॥८॥ यथैपुका प्रापतुदवसृष्टाधि धन्चनः । एचा ने मूत्रं मुच्यनो बहिर्वालिति सर्चकम्॥९॥ VIDEOPHETAH BURNA SANSAR EMARKEH SHARE ॥४॥ अम्बयो यन्त्यध्वभिमयो अध्वरीयताम्।पृञ्चनीर्मधुना पर्यः॥१॥ अमूर्या उप सूर्ये याभिर्ग सूर्यः सह। ता नौ हिन्चन्त्वध्धुरम् ॥२॥ अपो देवीरुप व्हयेय गाव पिचन्तिनः। सिन्धुभ्यः कर्व हविः॥२॥ अप्वन्तरमृतम्प्सु भैषजम्। अपामुन प्रशस्तिभिरश्वो भवथ चाजिनो गावो भवथ याजिनी ॥४॥ ॥५॥ आपो हि ष्ठा मयोभुवस्ता नगर्जे दधानन। महे रणाय चक्षसे॥१॥ यो के शिचनमो रसस्तस्य भाजयनेह नः। उशनीरिच मानरः॥२॥ तस्मा अरंगमाम बोयस्य क्षयाय जिनथा आपोजनयथा चनः॥२॥ ईशानाचार्याणां क्षयन्तीश्चर्षणीनाम्। अपो याचामि भेषजम् ॥ ४॥ ॥६॥ शं नौ देवीरभिष्टय आपो भवन्तु पीतये। शं योभि नवन्तु नः॥॥

·॥ ॥ अथर्ववेदे।। ६-८॥ अप्सु मे सोमो अब्रवीदन्तर्विश्वानिभेषजा। अग्नि के विश्वशम्भुवम्॥२॥ आपः पृणीत भैषजं वरूथं तुन्चे मम। ज्योक्न सूर्य दृशे॥३॥ शं न आपो धन्वन्याः शर्मु सन्त्वनूप्यो। शंन रनित्रिमा आपः शमु था कुम्भ आभूनाः शिवानः सन्नु वार्षिकी: प्रथमोऽनुवाकः ॥४॥ ॥ स्तुवानमग्न आ वह यातुधाने किमादिनम्। लं हि देव वन्दितो हुन्ता दस्योर्बभूविथ॥१॥ आज्यस्य परमेष्ठिं जानचेदस्तचशिन्। अग्नै तैलस्य प्राशीन यातुधानाति लोपय॥२॥ विपन्तु यातुधानो अत्रिणो ये किमीदिनः। अभेदमैग्ने नोहविरिन्द्रभू प्रति हर्यनम्॥३॥ अग्निः पूषु आरंभतां प्रेन्द्रौनुदतु बाहुमान्। बचीतु सरी यातुमानयमस्मीयेत्यं ॥४॥ पश्याम ने वीर्य जातवेदः पणो ब्रूहि यातुधाना-नृपक्षः। त्वया सर्व परितप्ताः पुरस्तात्त था यन्तु प्रब्रुवाणा उपेदम्॥५॥ आ रभस्व जातवेदो ऽस्माकार्थाय जशिषे। दूनो नौ अग्ने भूत्वा यातुधानान्वि लोपय॥६॥ समग्ने यातुधानानुपबछाड्हा वह। अथैषामिन्द्रो बजेणापि शीर्षाणि रश्चनु॥७॥ । - ॥6॥ इदं हरियातुधानान्नदी फेनमिया बहन्। य इदं स्ली पुमानकरिह स स्तुवतां जनः । अयं स्तुवान आगमदिम स्म पति हर्यत। रहेस्पने वशैलब्ध्वाग्नीषोमा वि विध्यनम् ॥२॥ यानुधानस्य सोमप जहि मजा नयस च। १*

·४
भा
कर
॥अथर्ववेदे।। ८-११ ॥
नि स्तुचानस्य पानय् पर्मक्ष्युताचरम् ॥३॥
यौषामग्ने जनिमानि वेत्थ गुहा सतामात्रणांजातवेदः।
तांस्त्वं ब्रह्मणा चारधानो जुयैषां शतनहमग्ने ॥४॥
वि.
Hasi
WISHNA
-
॥९॥ अस्मिन्यसु वसयो धारयन्त्विन्द्रः पूषा वरुणो मित्रो अग्निः।
इममादित्या उत विश्वे च देवा उत्तरस्मि ज्योतिषि धारयन्तु ॥१॥
अस्य देवाः प्रदिशि ज्योनिरस्तु सूर्यो अग्निरून बा हिर॑ण्यम्।
सपत्नी अस्मदधरे भवन्तूत्तमें नाकमधि रोहयेमम्॥२॥
येनेन्द्रीय समभैरः पयास्युत्तमेन ब्रह्मणा जातवेदः।
तेन समग्न इह वर्धयेमं सजातानां श्रेष्ठ्य आधेह्येनम् ॥३॥
एषा यज्ञमुत पर्चा ददे ऽहं रायस्पोषमुन नित्तान्यग्ने।
सपत्नी अस्मदर्धरे भवन्तूतमं नाकमधि रोहयेमम् ॥४॥
1
DPSNE
BAHAR
NIGARH
SARIHARANER
SANSAR
SHRIHAR
HAVADHE
BE
S
-
LINE
RH
॥१०॥ अयं देवानामसुरो वि रोजति वशा हि ससा वरुणस्य राज्ञः।
तनुसरि ब्रह्मणा शाशदान यस्य मन्योरुदिम नयामि॥१॥
नमस्ते राजन्वरुणास्तु मन्यचे विश्वं त्द्युय निधिकेपि दुग्धम्।
सहस्रमन्यान्य सुवामि साकं शतं जीवानि शरदस्नायम् ॥ २॥
यदुवस्थानृतं जिव्हया राजिनं बुहु।
रास्त्विा सत्यधर्मणो मुञामि वरुणादुहम्॥३॥
मुञ्चामि खा वैश्वानरादर्णचान्महनस्परिरी
सजातानुग्रेहा वैदु ब्रह्म चाप चिकीहि नः ॥४॥
HARYANA
॥१॥ चपट् ने पूषनस्मिन्सूनावयुमा होना रुणोतु धाः।
सिस्रतां मायुतप्रजाता चि पाणि जिहनां सूनुगा 3॥१॥
वर्तस्रो दिनः प्रदिशनतस्त्री भूम्या उत।
देवा गर्भ समैरयन्ता व्यूर्णचन्तु सूनचे ॥२॥

·५ E ॥ अथर्ववेदे ।। ११ - १३ ॥ सूषा धूर्णोनु वि योनि हापयामसि। श्रृथयो सूपणे समय त्वं विष्कले सृज॥३॥ ने मांसे न पीबसि नेव मज्जस्वाहतम्। अवैतु पृश्नि शेवलं शुनै जराश्यत्त्वे ऽर्व जरायु पद्यताम्॥४॥ वि ते भिनग्नि मेहेनं वि योनि चि गवीनिके। वि मातरं च पुत्रं वि कुमारं जरायुणाव जरायु पद्यताम्॥५॥ यथा वातो यथा मनो यथा पतन्ति पक्षिणः। एवावं देशमास्य साकं जरायुणा पता जरायु पद्यताम्॥६॥ ॥ द्वितीयोऽनुनाकः॥ ॥ रायुजः प्रथम स्मियो दृषा चानभ्रजा स्तनयन्नेति दृष्ट्या ॥१३॥ स नो मृडानि नन्चे अजुगो रुजन्य एकमोजस्लेधा विचक्रमे ॥१॥ अ अङ्गे शोचिषा शिश्रियाणे नेमस्यन्तस्त्वा हषिर्षा विधेम। अङ्कान्समझान्हविर्षा विधेम यो अयभीतर्वास्या अभीना॥२॥ मुच्च शीर्षस्या उन कास ऐन परुष्पराविषेशा यो अस्य। यो अभुजा बीनना यथ शष्मो वनस्पतीन्सचनां पर्वतांच॥३॥ श मे परस्मै गात्राय शमस्त्वराय मे। शं मै चतुभ्? अरेभ्यः शमस्तु तन्नेमम ॥४॥ ॥१३॥ नमस्ते अस्त विद्यते नमस्ते स्तनयिलये। नमस्ते अस्वभ्मने येना दूंडाशे अस्यसि ॥१॥ नमस्ने प्रवतो नपाद्यतस्तपः समूहसि।। मृडया नस्तनूभ्यो मयस्तोकेभ्यस्कृधि ॥२॥ प्रचतो नपानम एवास्तु तुभ्यं नमस्ते हेनये नपुषे च कृएमः। विद्य ने धाम परमं गुहा यत्समुद्रे अन्तर्निहिनासि नाभिः ॥३॥ यां खो देवा असृजन्तु विश्व इए हरवाना असनाय धृष्णुम्। HWARE ·६ भा ॥ अथर्ववेदे।। १३-१६॥ सा नौ मृड विदये गृगाना तस्य ते नमो अस्तु देवि॥४॥ विर HINE PER 040 STRESENT SHARE A SHES Foundation SHARMASTRAMAY RWASNA 4 भगमस्या र्च आदिष्यधि वृक्षादिच सनम्। महावुन इव पर्चतो ज्योक पितृष्वास्नाम् ॥१॥ एषानै राजन्कुन्या वधूनि धूयतां यम। सा मातुर्वध्यता गृहे ऽथो भातुरथौ पितुः ॥ २॥ एषा नै कुलुपा राजन्ताम ने परि दयसि। ज्योक् पितृष्वासाता आशीर्णः शमोप्यात् ॥३॥ असितस्य ने ब्रह्मणा कश्यपस्य गर्यस्य च। अन्तकोशमिच नामयोऽपि नह्यामि ने भर्गम् ॥४॥ NATH H + AGAR AN JAIN - । सं संपन्तु सिन्धचः सं यानाः सं पैत्रिणः। इमं यज्ञं दियौ मे जुषन्तां संस्लाव्यण हषिर्षा जुहोमि॥१॥ इहैव हवमा योन म इह संसावरणा उनमें वर्धयना गिरः। इहैतु सर्वो यः पशुस्मिन्तिपतु या यिः॥२॥ ये नदीनी संयन्त्युत्सासः सदमक्षिताः। तेभिर्मे सर्वैः संस्मावैर्धनं सं स्रापयामसि ॥३॥ ये सर्पिषः संस्त्रयन्नि क्षीरस्य चोदकस्य च। तेभिर्म सर्वे संस्त्रावैर्धन संसाचयामसि॥४॥ ॥१६॥ यै ऽमावास्यां रात्रिमुदस्थुज्जधिर्णः। अग्निस्तुरीयो पातुहा सो अस्मभ्यमधिवत् ॥१॥ सीसायाध्याह वरुण, सीसायाग्निरुपायति। सीस म् इन्दुः प्रायछुत्तदुङ भानुचाननम् ॥२॥ इदं विष्कन्ध सहन इदं बाधते अधिणः । अनेन दिवा ससहे या जानानि पिशाच्या:॥शा ·॥ अथर्ववेदे ।। १६-१९॥ यदि नो गां हसि यद्यश्चं यदि पूरुषम्। तंवा सीसैन विध्यामो यथा नो ऽसो अचौरहा॥४॥ ॥तृतीयोऽनुवाकः॥ ६॥ ॥प्रथमः प्रपाठकः ॥ ॥१७॥ l अमूर्या यन्ति योषितौ हिरा लोहिनचाससः। अधानेर इव जामयस्तिष्ठन्तु हुनवर्चसः॥१॥ निष्ठावरे तिष्ठ पर उन त्वं विष्ठ मध्यमे। कनिष्टिका न तिष्ठति निष्ठादिडमनिर्मही॥२॥ शतस्य धमनीनां सहस्रस्य हिराणाम्। अस्थुरिन्मध्यमा रुमाः साकमन्ती अरंसन ॥३॥ परिचा सिक नावनी भनूहत्यक्रमीत्। तिष्ठतेलयना सु कम्॥ ४॥ । । निर्लक्ष्म्य ललाम्य निररानि सुचामसि। अथ या भद्रा तानि ना प्रजाया अराति नयामसि॥१॥ निररणिं सविना साविषपदोर्निर्हस्तयोरुणो मित्रो अर्थमा। निरस्मभ्यमनुमनी रराणा प्रेमा देवा असाविषुः सौभगाय॥२॥ यतै अात्मनि तन्वी पोरमस्ति यहा केशेषु प्रतिचक्षणे वा। सर्वतहाचाप हन्मो वयं देवस्ता सबिता सूदयतु॥३॥ रिश्यपदी तृपंदनी गोपेचां विधुमामुन । पिलीट्यं ललाम्य ता अस्मन्नाशयामसि ॥४॥ मानौ विदन्चिच्याधिनो मो अभिव्याधिनी चिदन्। आरारा अस्मद्दिषूचीरिन्द्र पानय॥१॥ विष्कमो अस्मछरचः पनन्तु ये अस्ला ये नास्याः। दैवीमनुष्येषको ममामिवान्वि विध्यत ॥२॥ ५॥

·भ
वि
॥अथर्ववेदे ।।१९-२२ ॥
यो नः स्वो यो अरणः सजात उत्त निष्ट्यो यो अस्माँ अभिदासनि।
रुद्रः शय॑यैतान्ममामित्रान्धि विध्यतु॥३॥
या सपलो यो ऽसंपलो य द्विषं उपानि नः।
देवास्तं सर्च धूर्वन्तु ब्रह्म वर्म ममान्तरम् ॥४॥
HIST
SHAR
HAVE
BREAK
MAITRINA
PRIYAR
FRANJAN
SHE
RELI
OPEN
MES
SAYE
॥२०॥ अदारमृद्भवतु देव सोमास्मिन्यते मरुतो मृडता नः।
मा नौ चिददभिभा मो अस्तिर्मा नौ चिददृजिना द्देष्या या॥१॥
यो अय सेन्यौ बुधौऽघायूनौमुदीरते।
युचं तं मित्रावरगावस्मद्याचयत्त परि॥२॥
इनश्च यमुन यद्धं वरुण यावय।
नि महर्म यछु वरीयो यावया वृधम्॥३॥
शास इत्था महाँ अस्यमित्रसाहो अस्तृनः।
न यस्य हन्यते सरचा न जायते कदा चुन ॥ ४ ॥
SATTA
R!
Fas
RAT
PACHAN
॥२१॥
स्वस्तिदा विशां पतित्रहा विभूधो वशी।
पेन्द्रः पुर ऐतु नः सोमपा श्रेभयंकरः॥१॥
दिन इन्द्र मृर्धाजहि नीचा येउ पृतन्यतः।
अधमं गमया नमो यो अस्माँ अभिदासति ॥२॥
विरलो कि मृधौ जहि वि वृत्रस्य हनू रुज।
वि मन्युमिन्द्र स्त्रहन्नमित्रस्याभिदासतः॥३॥
अपेन्द्र हिपतो मनोऽप जिज्यासनो बुधम्।
वि महछर्म यछ वरीयो यावया वृधम् ॥४॥
॥ चनुर्थोऽनुवाकः॥
॥२२॥
अनु सूर्यमुट्यता होतो हरिमा नै ते।
गो रोहितस्य वर्णेन तेन त्वा परि दध्मसि ॥१॥

·॥ e ६ ॥अथर्ववेदे।। २२-२५॥ परित्वा रोहिर्वर्णैर्दीर्घायुत्तार्य दध्मसि। यथायमरपा असदथो अहरितो भुचत् ॥२॥ या रोहिणीर्देवत्या गावो या उत रोहिणीः। रूपरूपं चयौवयस्ताभिष्टा परि दध्मसि॥२॥ सुकैपु ने हरिमाणं रोपणीकासु दध्मसि। अथो हारिद्रवेषु ने हरिमाणं निदध्मसि॥४॥ - ॥२३॥ नक्तं जातास्यौषधे रामे कृष्णे असिक्किच। इदं रजनि रजय किलासं पलितं च यत् ॥ १ ॥ फिलासं च पलितं च निरितो नौशयापन। या त्या स्वो विशतां वर्णः परा शुक्लानि पातय॥२॥ असितं ते प्रउयनमास्थानमासतं नर्व। असियस्योषधेनिरितो नाशया पृषन् ॥३॥ अस्थिजस्य फिलासंस्प तनूनस्य च यत्त्वाचा दृष्यो कृतस्य ब्रह्मणा लक्ष्म श्वेतमैनीनशम्॥४॥ । ॥२४॥ सुपर्णो जानः प्रथमस्तस्य त्वं पित्तमासिथ। नदासुरी युधा जिता रूप के वनस्पनीन्॥१॥ आसुरी के प्रथमेदं किलासभेषजमिदं किलासनाशनम्। अनीनशकिलासे सरूपामकरत्त्वम्॥२॥ सरुपा नाम ने माना सरूपोनाम ने पिता। सुरूपकृत्वमौषधे सा सरूपमिदं रुधि॥३॥ शामा संरूपकरणी पृथिव्या अध्युता। इदमूषुप साधय पुना रूपाणि कल्पय॥४॥ यदग्निरा अदहाचिभ्य यत्राकृण्वन्धर्मनो नमासि। ॥२५॥ अथर्वर्वेद

·१०
वि
॥अथर्ववेदे १।२५-२८॥
तत्र न पाहुः पर्म जनित्रं सनः संबिहान्परि वृडितकान् ॥१॥
यद्यचिदिवासिशीचिः शकल्येपि यदि वा ने जनित्रम्।
हुडुर्नामासि हरिनस्य देव स नः ॥२॥
याँदै शोको यदि वाभिशोको यदि ना राज्ञो वरुणस्यासि पुत्रः।
हूडु मासि हरितस्य देव सनः संधिवान्परि वृद्धि तक्मन्॥३॥
नमः शीताय तक्मने नमौ रूराय शोचिषे कणोमि।
यो अन्येयुरुभययुरभ्येति तृतीयकाय नमो अस्तुतक्मने॥४॥
॥२६॥ आरे साबुस्मदस्तु हेनिर्देवासो असत्। आरे अभ्मायमस्यथ॥१॥
सखासावस्मभ्यमस्तु रातिः सखेन्द्रो भगः। सचिना चित्ररोधाः॥२॥
यूयं नः प्रवतो नपान्मरुतः सूर्यत्वचेसः। शर्म यछाथ सपथः॥३॥
सुपूदते मृडत मृडया नस्तनूभ्धः। मयस्तोकेभ्य॑स्कृधि॥४॥
अमूः पारे पदावस्त्रिषुप्ता निर्जरायवः।
तासाजरायुभिर्वयमक्ष्याश्चपिव्ययामस्यघायोः परिपन्थिनः॥१॥
विषूच्येतु रुन्तनी पिनाकमिव विनती।
विषक्युनर्भुवा मनोऽसमृदा अपायवः ॥२॥
नव्हतः समशकुन्ना का अभि दोधृषुः
वेपोरहो इवाभितो इसमृदा अघायः॥३॥
प्रेत पादौ प्रस्फुरतं बहेनं पृणनो गृहान् ।
इन्द्राण्येनु पथमाजीतामुषिता पुरु॥४॥
॥२८॥ उप पागाईनो अग्नी रक्षोहामविचातनः।
दहन्लप हयाविनों यातुधानान्किमीदिनः॥१॥
प्रति दह यानधानान्प्रति देव किमीदिनः।
प्रतीचीः कृष्णवर्तन संदेह यातुधान्यः ॥२॥
॥२७॥

·६॥ ॥अथर्ववेदे १।२८-३०॥ या शशाप शपनेन याचं मूरमादधे। या रसस्य हरणाय जातमारेभे तोकमत्तु सा॥३॥ पुत्रमत्तु यातुधानीः स्वसारमुत्न नप्त्यम्। अधी मिथो विकेभ्यो विनां यातुधान्यो ३ वि नृत्यन्तामराये॥४॥ ॥ पञ्चमो ऽनुवाकः॥ । । अभीवर्नेनै मणिना येनेन्द्रौ अभिवाधे। तेनास्मान्ब्रह्मणस्पते ऽभि राष्ट्राय वर्धय॥१॥ अभितृत्व सपानभि यानो अरातयः। अभि पृतन्यन्त तिष्ठाभियो नौ दुरस्यति॥२॥ अभि तो देवः सविनाभि सोमो अवीवृधत्। अभिला विश्वा भूतान्यभीवनॊ यथाससि॥३॥ अभीयों अभिभुवः संपलक्षयणो मणिः। राष्ट्राय मत्य वध्यतां सपनेभ्यः पराभुचे॥४॥ उसी सूर्यो अगादुदिदं मामुकं वचः। यथाहे शत्रुहोऽसोन्यसपलः संपनहा ॥५॥ सपलक्षयेपो नृपाभिराष्श विषासहिः। यथाहमेषां वीराणां विराजानि जनस्य च ॥६॥ ॥ ॥३०॥ विश्वे देवा वसो रक्षतेममुतादित्या जागृत यूयमस्मिन्। मेमं सनाभिरुन वान्यनाभिर्ममें प्राप्सौरुषेयो बधो यः॥१॥ येवौ देवाः पितरो ये पुत्राः सचेतसो मे शृणुतेदमुक्तम्। सर्वेभ्यो नः परि ददाम्येनं स्वस्यैनं जुरसै वहाथ||२॥ ये दैवा दिविष्य पृथिव्यां ये अन्तरिक्ष ओषधीषु शुष्प्स्वन्तः। ते कृणुन जरसमायुरस्मै शनमुन्यापरि घृणुक्तु मृत्यून् ॥३॥ येषी प्रयाजा उत वानुाजा हुन गा अहुतार्दन देवाः।

·१२
॥
॥अथर्ववेदे।। ३०-३३ ॥
येषां वः पञ्च प्रदिशो विभक्तास्तान्वौ अस्मै संसदः कृणोमि॥४॥
आशानामाशा पालेभ्यश्वतुभ्यो अमृतेभ्यः।
इदं भूतस्याध्यक्षेभ्यो विधेम हविषा पम् ॥१॥
य पाशानामाशापालाश्रुत्वार स्थन देवाः।
ने नो नित्याः पाशेभ्यो मुञ्चनांहसोअंहसः ॥२॥
अनामस्त्वा हविषा यनाम्यश्लोनस्त्वा घृतेन जुहोमि।
य आशोभामाशापालस्तुरीयो देवः स नः सुभूतमेह वैक्षत् ॥३॥
स्वस्ति मात्र उत पित्रे नौ अस्तु स्वस्ति गोभ्यो जगते पुरुषेभ्यः।
विश्वं सुभूतं सुविद नो अस्तु ज्योगेच दृशम् सूर्यम्॥४॥
॥३२॥
इदं जैनासो विदर्य महहलं वदिष्यति।
न तत्पृथिव्यां नो दिचि येन पागन्ति वीरुधः॥१॥
अन्तरिक्ष यासा स्थान प्रान्तसदामिन।
आस्थानमस्य भूतस्य विदष्टधसो न चा॥२॥
परोदसी रेजमाने भूमिश्च निरनक्षतम्।
आई तय सर्वदा समुद्रस्यैव स्त्रोत्याः ॥३॥
विश्वमन्यामभीचार तदन्यस्यामधि श्रितम्।
दिवे में विश्ववेदसे पृथिव्यै चोकरं नमः॥४॥
॥१२॥ हिरण्यवर्णाः शुचयः पावका यासुजानः सविता ग्रास्वनिः ।
या अनि गर्भ दधिरे सुवर्णास्तान प्रापः शंस्योना भवन्तु॥१॥
यासां राजा वरुणो यानि मध्यै सत्यानुने अनुपश्यं जनानाम्।
या अग्निः ॥२॥
यासा देवा दिवि कृण्वन्ति भूतं या अन्तरिः बहुधा भन्ति।
या अग्नि गर्भ दधिरे सुपरस्सा न आपः शं स्याना भवन्तु ॥३॥

·६॥ ॥ अथर्ववेदे ।। ३३-३५ ॥ १३ शिवेनं मा चक्षुषा पश्यतापः शिवया तुन्चोपं स्पृशत् त्वचं मे। पृतचुनः शुचयो या: पायुकास्ता न आपः शं स्योना भवन्तु॥४॥ M । या इयं वीरुन्मधुजाता मधुना त्वा पनामसि। मधोरधि प्रजानासि सा नो मधुमनस्कृधि॥१॥ जिव्हाया अग्रे मधु मे जिव्हामूले मधुलेकम् । ममेदह कता बसो मर्म चित्तमुपार्यसि ॥२॥ मधुमन्मे निक्रमणं मधुमन्मे परायणम्। चाचा वदामि मधुमद्भूयास मधुसंदृशः॥३॥ मधौरस्मि मधुतरो मान्मधुमत्तरः। मामिक्किल व चनाः शारदा मधुमतीमिव॥४॥ परित्वा परिनलुनेक्षुरगोगाम विहिषे। यथा मो कामिन्यसो यथा मन्नापेगा असः॥५॥ । यदाबध्नन्दाक्षायणा हिरण्यं शनानौकाय सुमनुस्यमानाः। ॥३१॥ नत्तै बाम्यायुषे वर्चसे चलाय दीर्घायुत्वाय शनशारदाय ॥१॥ नैनं रक्षासन पिशाचाः सहन्ने देवानामोज: प्रथमज ह्येश्नत्। योविभनि दाक्षायणं हिरण्यं स जीवेषु कृणुने दीर्घमायुः॥२॥ अपां तेजो ज्योतिरोजो बलं च मस्पत्तीनामुन वीर्याणि। इन्द्रे इवेन्द्रियाण्यधिधारयामो अस्मिन्तद्दक्षमाणो बिभरद्धिरण्यम्॥३॥ सानां मासामृतुभिष्ट्वा व्यं संवत्सरस्य पयसा पिपर्मि। इन्द्राग्नी विश्वैर्देवास्ते ऽनु मन्यन्तामहणीयमानाः॥४॥ ।। षष्ठो नुवाकः ॥ ।। द्वितीय प्रपाठकः ॥ ॥ प्रथम काएड समाप्तम् ।।

·१४
॥अथर्ववेदेश। १-२ ॥
॥
क्र
वि
-
॥ओं॥
वेनस्तत्पश्यत्परमं गुहा यद्यत्र विभु भवत्येकरूपम् ।
इदं शर्भिरदुहज्जायमानाः स्वर्विदौ अभ्य॑नूषन ब्राः॥१॥
में नहोचेदमृतस्य बिहान्गन्धर्वो धार्म पर्म गुहा यत्।
बीणि पदानि निहिता गुहास्य यस्तानि वेद स पितुष्पिनासत ॥२॥
स नः पिता ननिता स उन बन्धुर्धामानि वेद भुवनानि विश्वा।
यो देवानां नामध एक एव न संप्रश्नं भुना यन्ति सम्॥३॥
परि याचापृथिवी सद्य श्रीयमुपातिले प्रयम्जामृतस्य।
वामिव वक्तार भुवनेष्ठा धास्युरेष नन्वेषो अग्निः॥४॥
परि विश्वा भुचनान्यायमृतस्य तन्तुं पितैनं दृशे कम्।
पत्र देगा अमृतमानशानाः समाने यानावध्यैर्रयन्त॥५॥
॥२॥ दिव्यो गन्धर्वो भुवनस्य यस्पतिरेक एव नेमस्यौ पिस्तीयः।
संसा योमि ब्रह्मणा दिव्य देव नमस्ते अस्तु दिघि नै सुपस्थम् ॥१॥
दिवि स्पृष्टो यजतः सूर्यलगत्याना हरसोदैव्यस्य।
माइन्धर्वो भुवनस्य यस्यतिरेक एव नेमस्या सुशेचोः ॥२॥
अनवद्याभिः सम् जग्म आभिरप्सरासपि गन्धर्च व्यासीत।
समुद्र यासा सनं माहुर्यतः सद्य आपरी चयात॥३॥

·१५
६॥
॥अथर्ववेदे २॥ २-४ ॥
अधिये दिद्युन्नक्षेत्रिये या विश्वावसुं गन्धर्च सध्थे।
ताभ्यो ची देचीनम् इहणोमि॥४॥
याः कुन्दास्तमिपीचयो ऽक्षकामा मनोमुहः।
ताभ्यो गन्धर्वपत्नीभ्योऽप्सराभ्यो ऽकर नमः॥५॥
2
।
॥
E
अदो यदेवधावत्यवत्कमधि पर्वतात् ।
तत्तैरुणोमि भेजं सुभेषजं यथाससि॥१॥
आदडा कुविदड़ा शनं या भैपजानिते।
नेपामासि त्वमुत्तममनास्त्राचमरौगणम्॥२॥
नीचैः खैनन्यसुरा अरुस्त्राणमिदं महन्।
नामावस्यै भेषजं तदु रोगमनीनशत् ॥३॥
उपजीका उद्भरन्ति समुद्राधि भेषजम्।
नदोस्रावस्य भेषजं तरोगमशीशमत्॥४॥
अरुस्त्राणमिदं महत्पाथच्या अध्यु नम्।
नदोस्त्रावस्य भेषजं तदु रोगमनीनशत् ॥५॥
शं नौ भवन्त्वाप औषधयः शिवाः।
इन्द्रस्य वज्जो अप हन्तु रक्षस आराविसृष्टा इषयः पनन्तु रक्षसाम्॥६॥
R
Corner
दीर्घायुत्वार्य हुने रणयारिष्यन्तो दक्षमाणः सर्दैन।
मार्ण विष्कन्ध जडिड विभूमो वयम्॥१॥
जडिडोजम्भाट्विशाविष्कन्धादभिशोचनात्।
मार्गिः सहस्रवीर्यः परिणः पातु विश्वतः ॥२॥
अयं विष्कन्धं सहते ऽयं बांधने अधिणः।
अयं नौ विश्वभैषजो जड्रिड पात्वंहसः॥२॥
देवैर्दत्तेने मणिना जन्डेिने मयोभुवी।
विष्कन्धंसा रक्षासिघ्यायामे सहामहे ॥४॥

·१६ वि ॥५॥ । ॥अथवेवंदे २।४-६॥ शरण- मा जङ्गि डन् विष्कन्धामि रक्षताम् । अरण्यादन्य आभृतः कृष्या अन्यो रसैभ्यः ॥५॥ कृत्यादूपियं मणिरथौ अरानिदूषिः। अयो सहस्वा जड्रिड प्र ण आयूंषि तारिषत् ॥ ६॥ इन्द्र जुषस्व प्रबहा याहि शूर हरिभ्याम् । पिचो सनस्य मत्तेरिह मधौश्वकानश्चारुर्मदाय॥१॥ इन्द्र जठर नव्यो न पृणस्तु मधौर्दिवो न। अस्य सुतस्य स्वप नेपि त्वा मदाः सुचाची अगुः ॥ २॥ इन्द्रसुराषामित्रो वृत्रं यो जघान यतीन। विभेद बुलं भृगुर्न संसहे शत्रून्मदे सोमस्य ॥३॥ आता विशन्तु सुतास इन्द्र पृणन्दै कुक्षी विदिढ शंक धियेन्द्यान श्रुधी हवं गिरों मे जुषस्वेन्द्र सयुभिर्मस्नेह महे रगाय ॥४॥ इन्द्रस्यनु पचौर वीर्याणि यानि चकार प्रभुमानि बनी। अहनहिमन्नपस्नेतर्द प्र वृक्षण अभिनत्पर्वतानाम्॥५॥ अहुन्नहिं पर्चते शिश्रियाणं त्वष्टास्मै वचं सूर्य ततक्ष। वाश्रा इन धेनवः स्यन्द्रमाना अञ्चः समुद्रमर्व जग्मुरापः ॥६॥ कृपायमाणो अगीन् सोमं त्रिकेद्रुकेष्वपिचत्सुतस्य । आ सायकं म्पादत्त पञ्चमहन्नेने प्रथमजामहीनाम् ॥७॥ ॥ प्रथमो ऽनुवाकः॥ ॥६॥ समास्त्वाग्न अतवौ वर्धयन्तु संवत्सा ऋषयो यानि सत्या। सं दिव्येने दीदिहि रोचनेन विश्वा या भाहि प्रदिशश्चतस्रः॥१॥ संध्यस्वामे प्रवर्धयेममुच्च निष्ठ महने सौभगाय। मा नै रिषन्नुपसृत्तारौ अग्ने ब्रह्माणस्ने यशसः सन्तु मान्ये ॥२॥ खामग्ने तणते ब्राह्मणा इमे शिवो अग्ने संवरणे भवा नः।

·MHASNEHANA NEMANNAR RAANEERARMINIDIHANI ॥अथर्ववेदे २।६- ८ ॥ सपलहाग्नै अभिमातिनिब से गयै जागृत्यप्रयुछन्॥३॥ क्षत्रेणाग्ने स्वेन संरंभस्व मित्रेणाग्ने मिधा येतस्य। सजानानां मध्यमेष्ठा राज्ञामग्ने विहव्यो दीदिहीह ॥४॥ अति निहो अनि सृधो ऽत्यचित्तीरति विर्षः। विश्वा त्यग्ने दुरिता नर त्वमथास्मभ्यं सहवीरं रयिं दाः॥५॥ । %D ॥७॥ अघद्दिष्टा देवजाता वीरुउपयोपनी। आपो मलेमिव प्राणैक्षीत्सर्वान्मउपयों अधि॥१॥ यश्च सापत्नः शपथौ जाम्याः शपथैन् या। ब्रह्मा यन्मन्युतः शात्सर्च नन्नौ अधस्पदम् ॥२॥ दियो मूलमवतनं पृथिव्या अध्युत्ततम्। नेने सहस्रकाण्डेन परिणः पाहि विश्वतः ॥३॥ परीमा परि मे प्रजा परिणः पाहि यद्धनम्। अराति! मा तारीन्मा नेस्तारिपुरभिमानयः ॥४॥ शप्तारमेनु शपथो यः सुहार्तेने नः सह। चक्षुमन्त्रस्य दुर्दिः पृष्टीरपि शृणीमसि ॥५॥ उदगातां भगवती विवृतौ नाम नारके। वि सैभियस्य मुञ्चतामधमं पाशमुत्तमम् ॥ १ ॥ अपेयं राज्युकत्व पोछन्वभिरुत्वरीः। वीरुक्षेत्रियनाशन्यप क्षेभियमुकतु॥२॥ भोर्जुनकाण्डस्य यस्य ने पाल्या तिठस्य निलपिज्यापीरु नमस्ते लाईलेभ्यो नम ईषायुगेभ्यः। वीरुत्॥४॥ ॥३॥ नमः सनिस्साक्षेभ्यो नमः संदेश्येभ्यो नमः क्षेत्रस्य पनये। वीरुत्क्षत्रियनाशन्य क्षेत्रियच्छतु ॥५॥ अथर्ववेद 2 ·। ॥अथर्ववेदे २॥ ९-१० ॥ ॥९॥ दशरक्ष मुञ्चेमं रक्षसो प्रात्या अधि यैनं जग्राह पर्वसु। अथो एनं वनस्पते जीवानो लोकमुन्नय ॥ १॥ आगादुर्दगादयं जीयाना बातमप्यंगात् । अभूदु पुत्राणी पिना नृणां च भगवत्तमः ॥२॥ अधीतीरध्यंगायमधि जीवपुरा अगन् । शतं यस्य भिषजः सहस्रमुन वीरुधः ॥३॥ देवास्तै नीतिमचिदन्ब्रह्माण उन वीरुधः। चीनि ते विश्वे देवा अपिदन्भूम्यामधि॥४॥ यश्चकार स निष्करत्स एवं सुभिषक्तमः। स एव तुभ्य भेषजानि कृणनिषा शुचिः ॥ ५ ॥ ॥१॥ क्षेत्रियात्त्या नित्या जामिशंसाहो मुनामि वरुणस्य पार्शात अनागसं ब्रह्मणा वा कृणोमि शिवे ने द्यावापृथिवी उभे लाम् ॥१॥ शं ने अग्निः सहादिरस्तु शं सोमः सहौषधीभिः । एवाहं त्वां सैधियान्नित्या जामिशंसानुहो। ॥२॥ शंने वातौ अन्तरिक्षे वयो धाउंनै भवन्तु प्रदिशश्वस्त्रः। गुवाहा ॥२॥ इमा या देवी: प्रदिशचनेस्रो वातेपलीरभि सूर्या विचष्ट्र। एबा ॥४॥ तासु वान्तर्जुस्या दधामि प्र यक्ष्म एतु निनिः पराचैः। एवा०।०॥ ५ अर्मुक्या यक्ष्मा रितादद्याद्र्हः पाशाद्वान्यानोदमुक्याः। एवा०।०॥६. अहा अरातिमदिः स्योनमप्यभूर्भुद्रे सुकृतस्य लोके । एवाहं०।०॥७॥ सूर्यमृतं तमसो यात्या अधि देवा मुञ्चन्तौ असृजान्नरेनेसः। एनाहं त्वां क्षेधियान्नित्या जामिशंसा हो मुञ्चामि वरुणस्य पाशोन्। अनागसं ब्रह्मणा त्वा कणोमि शिवे ने घायर्यापृथिवी उभे ताम् ॥४॥ । HA ॥ द्वितीयो ऽनुवाकः॥

·१९
६॥
॥अथर्ववेदे २।११-१२ ॥
दृष्या पिरसि हेत्या हेतिरसि मेन्या मेनिरसि।
अामुहि श्रेयांसमति समं काम ॥१॥
सक्यो ऽसि पनिसरो ऽसि प्रत्यभिचरणोऽसि। अामुहि ॥२॥
प्रति तमभि चोइस्मान्दृष्टि यं यं विष्मः। श्रामुहि ॥३॥
सूरिरसि क्यूँधा असि ननूपानौ ऽसि। आमुहि ॥ ४॥
शुकोऽसि भाजो ऽसि स्वरसि ज्योतिरसि।
आमुहि श्रेयांसमनि समं काम॥५॥
।
SHARE
ras
॥
ज
•॥
यावापृथिवी उर्च नरिक्ष क्षेत्रस्य पन्युरुगायो ऽद्दुतः। ॥२॥
उनान्तरिक्षमुरु चातगोप न इह तप्यन्नां मयि तप्यमाने ॥१॥
इदं देवाः शृणुन ये यशिया स्थ भरवाजो मत्यमुस्थानि शंसति।
पाशे स युद्धी दुरिने नि युज्यतां यो अस्माकं मर्ने इदं हिनस्ति ॥२॥
इदमिन्द्र शृणुहि सोमप यत्त्वा हृदा शोचता जोहंचीमि।
वृश्चामि नं कुलिशेनेच वृक्ष यो अस्माकं मन इदं हिनस्ति ॥३॥
अशीतिभिस्तिसृभिः सौमगेभिरादित्येभिर्वसुभिरहिरोभिः।
दृष्टापूर्नमवतु नः पितॄणामामुददे हरसा दैव्यैन ॥४॥
द्यावापृथिवी अनु मा दीधीथां विश्वे देवासो अनु मा रेभध्वम् ।
अरिस पितरः सोम्यासः पापमाईत्वपकामस्य कुर्ता ॥५॥
अतीच यो मरुतो मन्यते नोबी या यो निन्दिषक्रियमाणम्।
नपि तस्मै वृजिनानि सन्तु ब्रह्महिषं द्यौरभिसंतेपानि ॥६॥
सप्त प्राणानौ मज्ज्ञस्तास्तै श्वामि ब्रह्मणा।
अयो यमस्य सादनमग्निदतो अरैकृतः ॥७॥
प्रादधामि ने पदं सामिड़े जानवेदसि।
अग्निः शरीरं वेचेष्ट्वसुं वागपि गछतु ॥८॥
आयुर्दा अग्ने जुरसं घरानो घृतप्रतीको घृतपृष्ठो अग्ने।
।
॥१३॥

·२०
॥ अथर्ववेदे२।१३-१५॥
घृतं पीत्वा मधु नारु गयं पिने पुत्राभिरक्षनादिमम् ॥ १॥
परि धत्त धननो वर्चसेमं जरामृत्युं कृणुन दीर्घमायुः।
बृहस्पतिः प्राय॑छद्दास एतत्सोमाय राजे परिधात्वा ॥२॥
परीदं वासो अधिथाः स्वस्तये ऽभूष्टीनामभिशस्तिपा ।
शतं च जीव शरदः पुरुची रायश्च पोषमुपसंय॑यस्व ॥३॥
एत्यश्मानमा 'निष्ठामा भवतु ने ननूः।
कुण्वन्तु विश्यै देवा अायुष्टे शरदः शतम् ॥४॥
यस्य ते वासः प्रथमवास्य । हरामस्ते त्या विश्नै ऽचन्नु देवाः ।
तं त्वा भातरः सुधा वर्धमानमर्नु जायन्तां बहवः सुजानम्॥५॥
॥१४॥
।
निस्साला धृष्णु धिषणमेकवायां निपुत्वम्।
सर्वाश्चण्डस्य नत्यौ नाशयामः सदाचाः ॥ १॥
निगोष्ठादेजामसि निरक्षान्निलपानसात्।
नि! मगुन्या दुहितरो गृहेभ्यश्चातयामहे ॥२॥
असौ यो अंधरागृहस्त सन्त्वयः।
तत्र सेदियुच्यतु सनि यातुधान्यः ॥३॥
भूतपनिर्निरैजविन्द्र श्वेनः सदान्चाः।
गृहस्य बुध आसीनास्ता इन्द्रो बनेगाधि तिष्ठतु ॥४॥
यदि स्थ क्षेत्रिया यदि वा पुरुषेषिताः।
यदि स्थ दस्युभ्यो जाना नभ्यतेन: सदान्चाः ॥५॥
परि धामोन्यासामाशुकोशामिया सरन्।
अजैषु सर्वानाजीन्चो नभ्यत्तेनः सदान्चाः॥६॥
॥१५॥ यथा द्योश्च पृथिवी च नविभीतो नारिष्यतः। एवामै प्राणमाविभेः
यथाहव रात्री च न विभीतो० ॥२॥
यथा सूर्यश्च चन्द्रश्व०।०॥३॥
॥१॥

·२१ ॥ अथर्ववेदे २॥ १५-१८॥ यथा ब्रह्म नक्षत्रं च०। ॥४॥ यथा सत्यं चानृतं नः। ॥५॥ या भूतं च भव्यं च नाबिभीतो नारिष्यतः। एषा मै पाणमाचि॥६॥ ६॥ ॥१६॥ । । प्राणापानौ मृत्योर्मा पानं स्वाही ॥१॥ द्यावापृथिवी उपश्रुत्या मा पात स्वाहा ॥२॥ सूर्य चक्षुषा मा पाहि स्वाहा ॥३॥ अग्ने वैश्यानर विश्वैर्मा देवैः पाहि स्वाहा॥४॥ विश्वम्भर विश्वेन मा भरसा पाहि साहो ॥५॥ ॥ ॥१७॥ ओजो ऽस्योजौ मे दाः स्वाहा ॥१॥ सहौऽसि सहौ मे दाः स्वाहा ॥२॥ बलमसि बलें मे दाः स्वाहा ॥३॥ आयुरस्यायुर्मे दाः स्वाहा ॥४॥ श्रोत्रमसि श्रोत्रं मेदाः स्वाहा ॥५॥ चक्षुरस चक्षुर्मे दाः स्वाहा॥६॥ परिपार्णमास परिपाणं मे दाः स्वाही ॥७॥ ॥ तृतीयो 5 नुवाकः॥ ॥ तृतीयः प्रपाठकः ॥ । भानृत्यक्षयणमसि भातृयचाननं मे दा स्वाहा ॥१॥ सपल क्षयरणमसि सपत्नचातेनं मे दाः स्वाहा ॥२॥ अरायक्षयेणमस्यरायुचातेन मे दाः स्वाहा ॥३॥ पिशाचक्षयणमसि पिशाच्चानन मे दाः साही ॥४॥ सदान्याक्षर्यणमसि सदन्वागतनं मे दा स्वाहा ॥५॥ ANSARAN HEMAHANGABRANASIA

·॥ अथर्ववेदे २। १९-२३ ॥
॥१९॥ अग्ने यत्ते तपस्तेन ते प्रति नप योई स्मान्वेष्टि यं वयं विष्मः॥१॥
अग्ने यत्ते हरस्तेन तं प्रति हर यो३ स्मान्हेष्टि ॥२॥
अग्ने यत्ते ऽस्तेिन तं प्रत्यर्च यो३०॥३॥
अग्ने यत्तै शोचिस्तेन तं प्रति शोच यो ३ ॥४॥
अग्ने यने नेजस्तेन नमैनेजर्स कृष्णु यो ३०॥५॥
॥२०॥ वायो यत्ने नपुस्तेन तं प्रति तप यो३ ० ॥१॥
वायो यत्ते हरस्तेन तं प्रति हर यो ३० ॥२॥
वायो यत्ते ऽस्तेिन तं प्रत्यर्च यो३० ॥३॥
वायो यनै शोरिस्तेन नं प्रति शोच यो ॥४॥
वायो यत्ते नेजस्तेन तमतेजस कृणु योई ० ॥५॥
॥२१॥ सूर्य यत्ते तपस्सेन नं प्रति तप यो३०॥१॥
सूर्य यत्ते हरस्तेन ने प्रति हर यो ३०॥ २॥
सूर्य यत्ते ऽस्तेिन नं प्रसर्व यो३०॥३॥
सूर्य यत्तै शोचिस्तेन नं पनि शोच यो ३० ॥४॥
सूर्य यत्ते तेजस्लेन तमतेजसं कृणु यो ३०॥५॥
॥२२॥ चन्द्र यत्ने नपुस्तेन तं प्रति नप यो३०॥१॥
चन्द्र यने हरस्तेनु तं पति हरु यो ०॥२॥
चन्द्र यत्ते ऽनिस्तेन तं प्रसन यो३०॥३॥
चन्द्र यत्तै शोचिस्तेन तं प्रनि शोच यो ३० ॥४॥
चन्द्र यत्ते तेजस्तेन तमतेजसं कृणु यो ३० ॥५॥
॥२३॥ आपो यहस्तपुस्तेन तं प्रति तपत यो ५० ॥१॥
आपो यहो हरस्तेन तं प्रनि हरत यो ३० ॥२॥

·६॥
॥ अथर्ववेदे २।२३-२५॥
२३
आपो यहो ऽर्चिस्तेन् तं प्रत्यर्चत यो३०॥३॥
अापो यः शोचिस्तेन तं पति शोचन यो३ ० ॥४॥
थापो यहस्तेजस्तेन नमतेजसै कृणुन योई स्मान्दृष्टि यं वयं हिष्पः ॥५॥
।
॥
॥२४॥
।
शेरैभक शेरैभ पुनर्यो यन्तु याना पुनर्हतिः किमीदिनः।
यस्य स्थ तमत्त् यो चः प्राहेत्तमत्त स्वा मांसान्येत्त ॥१॥
शेधक शेरध पुनर्यो० ॥२॥
म्रोकार्नुम्रोक पुनर्यो । ॥३॥
सर्या सर्प पुन: ॥४॥
जूर्णि पुनर्यो यन्तु यावनः पुननिः किमीदिनीः। ॥५॥
उपन्दे पुनर्यो । ॥६॥
अर्जुन पुन: ०० ॥७॥
भरुजि पुर्नर्यो यन्तु यातचः पुननिः किमीदिनीः।
यस्य स्थ तमत्त यो क प्राहेत्तमत्त स्वा मांसान्येत् ॥८॥
॥
॥२५॥
शं नौ देवी पृश्निपुर्ण्यशं नि त्या अकः।
उया हि केएक्जम्भनी नामभाक्ष सहवतीम् ॥१॥
सहेमानेयं प्रथमा पृश्निपZजायत्त।
नयाहं दुर्गाम्नां शिरौ श्रामि शनैरिव ॥२॥
अरायमसृक्पावान् या स्फाति निहीपति।
गर्भादं करवं नाशय पृभिपर्णि सहस च॥३॥
गिरिमैना आ वैशय करवां जीस्तियोपनान्।
तांस्त्वं दैवि पृश्निपर्यग्निरियानुदहनिहि॥४॥
परीच एनान्यणुद करावी जीवितयोपनान्।
नमामि यत्र गन्नि नच्यादौ अजीगमम् ॥५॥

·॥अथर्ववेदे २०२६-२८ ॥ ॥२६॥ एह यन्तु पशवो ये परेयुर्वायुर्येषां सहचारं जुजोष। त्वष्टा येषां रूपधेयानि वेदास्मिन्नान्गोष्टे सचिना नि पङतु ॥१॥ इमं गोष्ठं पुशवः सं स्वन्तु ब्रहस्पतिरा नयतु पनानन्। सिनीवाली नेयत्वायमेषामाजग्मुषो अनुमने नि यछ ॥२॥ संसं वन्तु पुशवः समश्नाः समु पूरुषाः संधान्यस्य या स्फानि संस्त्रायेण हरियो जुहोमि॥३॥ से सिंचामि गवां क्षीरं समाज्यन बलं रसम्। संसिता अस्माकं चीरा ध्रुवा गावो मयि गोपनी ॥४॥ आ हेरामि गवां क्षीरमाहीर्ष धान्यं रसम्। अाहेना अस्माकं चीरा आ पत्नीरिदमस्नकम् ॥५॥ ॥ चतुर्थोऽ नुवाकः ॥२७॥ नेत्रुः प्राशं जयानि सहेमानाभिभूरसि। पाशं प्रतिप्राशो जबरसान्कृण्योषधे॥१॥ सुपर्णस्वान्चपिन्दत्सूकुरस्त्वाखनन्नुसा। प्राशं ॥२॥ इन्द्रौह रके ला पाहावसुरेभ्य स्तरीतये। प्राशं॥३॥ पाटामिन्द्रो व्याभादसुरेभ्य स्तरीनचे। पाशः॥४॥ तयाहं शत्रून्साक्ष इन्द्रः सालाका इच। प्राशंक॥५॥ रुद्र जगषभेषज नीलशिखण्ड कर्मकृन् । पार्श प्रतिपाशो जत्यरसान्कृएपोपधे॥६॥ तस्य प्राश वं जहि यो ने इन्द्राभिदासनि। अधि नो बेहि शक्तिभिः प्राशि मामुत्तरं कृधि ॥७॥ ॥२८॥ तुभ्यमेव जैरिमन्नर्धतामय मेममन्ये मृत्यवौ हिसिषुःशनं ये। मानेचे पुत्र प्रर्मना उपस्थै मित्र एनं मिचियोसावंहसः॥१॥ मित्र एर्नुपरुणा वा रिशादर्दा नरामृत्युं कृणुतां संचिदानौ।

·SANCHAR है। ॥अथर्ववेदे २।२८-३०॥ तग्निहोतो व्युनानि विद्वान्विश्वा देवानां जनिमा विवक्ति ॥२॥ त्वमीशिपे पशूनां पार्थिवाना ये जाता उन पाये जनित्वाः। मेमं प्राणो होसी-मो अपानो मेमं मित्रा वैधिषुर्मो अमित्राः॥३॥ द्यौष्ट्वा पिता पृथिवी माना जरामृत्युं कृणुना सचिदाने। यथा जीना अदितेरुपस्थै प्राणापानाभ्यो गुपिनः शतं हिमाः॥४॥ इममग्न आयुषे वर्चसे नय प्रियं रेतौ वरुण मित्र राजन्। मातेचास्मा अदिने शर्म यछ विौ देवा जुरदष्टिर्यथासत् ॥५॥ । । ॥ धादृहस्पातः॥१॥ । पार्थिवस्य रसै देवा भगस्य तुन्यो ३ बले। आयुष्यमस्मा अग्नि: सूर्यो पर्च आ आयुरस्मै धेहि जानचेदः पुजा लेष्टरधिनिधैत्यस्मै। रायस्पोय सविता सुवास्मै शनं जौवाति शुरदस्त वायम्॥२॥ याशीर्ण उर्जमुत सौमजास्वं दक्षं धनं द्रविणं सचैनौं। जयं क्षेत्राणि सहसायमिन्द्र रूपानो अन्यानधरान्सपत्नान् ॥३॥ इन्द्रेण दुत्तो वरुन शिष्टो मुरुद्धिनः प्रहितो नुआगन्। एष चांद्यावापृथिची उपस्थे मा क्षुधन्मा तृषत् ॥४॥ जमस्मा उर्जस्वनी धत्तं पयो अस्मै पयस्वती धत्तम्। ऊर्जमुस्मै द्यावापृथिवी अधाना विश्वे देवा मुरुनु ऊर्जमापः॥५॥ शिचाभिष्टु दयं तर्पयाम्यनमीवो मौदिषीयाः सुक्र्चाः । सवासिनौ पिचतां मन्थमेत्तमश्विनौ रूपं परिधाय मायाम् ॥६॥ इन्द्र एनां संसृने विदो अग्र ऊर्जा स्वधामजरा सा ने एषा। तथा व जीव शरदः सुवर्चा मा तु आसुस्मोदिषजस्ते अक्रन्॥७॥ यथेदं धूम्या अधि तृणं बानो मायति। एवा मैनामि ने मनो यया मां कामिन्यसो यथा मन्नापेगा असः॥१॥ संचेन्लयोथो अधिना कामिना संच वक्षथः। ॥३०॥ MARWARIGALE

·२६
॥ अथर्ववेदे२।३०-३२॥
संवा भासो अग्मन सं चित्तानि समु व्रता ॥२॥
यत्सुपर्णा विवक्षनौ अनमीवा विचक्षवः।
तत्र मे गउनाद्दवं शल्य इच कुल्मलं यथा ॥३॥
यदन्नर नहान्यु यहाह्यं नदन्तरम्।
कन्यानां विश्वरूपाणां मनो गृभायौषधे ॥४॥
एयमगन्पतिकामा जनिकामो ऽहमार्गमम्
अश्व कनिया भगैनाहं सहार्गमम् ॥५॥
।
॥३१॥
इन्द्रस्य या मही पत्रिमविश्वस्य नर्हणी।
तयाँ पिनधि सं क्रिीन्दृषदा रचल्वाँ इव ॥१॥
दृष्टमदृष्टमवृहमयी कुरुरुमतृहम् ।
अलाएन्सी छलुनान्क्रिमीन्वर्चसाजम्भयामसि ॥२॥
अलाएउन्हन्मि महना बुधेन दूना अदूंना अरसा अभूवन्।
शिष्टानशिष्टान्नि तिरामि वाचा यथा क्रिमीणां नरुिउिपाने ॥३॥
अन्चान्त्यं शीर्षण्य मथो पायं क्रिमिम्।
अबस्फवं व्येवरं क्रिमीचन्नसा जम्भयामास॥४॥
ये क्रिमय पर्वतेषु वनेष्योषधीषु पशुष्वप्वन्तः।
ये अस्माकं नन्चमाविविशुः सर्च नहन्मि जानम क्रिमीणाम् ॥५॥
॥पञ्चमो ऽनुवाकः॥
उद्यन्नादियः क्रिीन्हन्तु निनोचन्हन्तु रश्मिभिः।
ये अन्तः क्रिमयो गरि॥१॥
विश्वरूपं चतुरक्षं क्रिमि सारङमर्जुनम्।
शृणाम्यस्य पृष्टीरपि नामि डिस॥२॥
अधिरह किमयो हन्मिस्वरज्जमदग्निचत्।
अगस्त्यस्य ब्रह्मणा सं पिनष्म्यहं किमीन ॥३॥

·॥
।
।
॥ अथर्ववेदे २॥ ३२-३४॥
हुनो राजा क्रिमीणामुनैषां स्थपनिर्हतः।
हुनो हतमाता क्रिमिहेनाना हुतखेसा ॥१॥
हनासो अस्य देशसो हुनासः परिवेशसः।
अयो ये सुल्लका ईबु सर्वे ने क्रिमयो हुनाः॥५॥
प्रनै शणामि शृङ्गे याभ्यां चितुदापास।
भिनधि ते कुषुम्भ यस्तै विषधानः॥६॥
अक्षीभ्यां ने नासिकाभ्यां कर्णाभ्यां छुबुकादधिः ॥२२॥
पक्ष्मं शीर्षएवं मस्तिष्काजिव्हाया कि हामि ते ॥१॥
ग्रीवाभ्यस्त उष्णिहाभ्यः कोकसाभ्यो अनूस्यात्।
यक्ष्मं दोघुण्य मंसोभ्यां बाहुभ्यां विदेहामिते॥२॥
हृदयात्ते परि कोम्मो हलीक्षणासार्धाभ्याम्।
यक्ष्म मतस्माया तीन्हो युक्तस्ते विहामसि ।।
आवेभ्यस्ते गुदाभ्यो बानिष्ठोरुदादधि।
यक्ष्में कुक्षिभ्यां प्लाशेर्नाभ्या पिवहामि ते ॥४॥
कुरुभ्यों ने अष्ठीवया पाणिभ्यां पपदाभ्याम्।
यक्ष्मं भसय श्रोलिभ्या भासदं भंससो पिरामिते ॥५॥
अस्थिभ्यस्ते मज्जभ्यः स्नाभ्योधमनिभ्यः।
यक्ष्म पाणिभ्यामडलिभ्यो नुस्वेभ्यो पिरहामिने ॥६॥
अडै अड़े लोम्निलोम्नि यस्ते पर्वणि पणि।
यक्ष्म त्वचस्य ने व्यं कश्यपस्य वीवुर्हेण विष्वज्यं बिहामास॥७॥
F
य ईरौ पशुपतिः पशूनां चतुष्पदामुन यो हिपदाम्।
निष्क्रीनः स यज्ञिय भागमैतु रायस्पोपा यजमानं सचन्ताम् ॥
प्रमुञ्चन्तो भुनस्य रेनो गानुं धन यजमानाय देवाः।
उपानं शशमानं यदस्थायियं देवानामप्यतु पार्थः ॥२॥

·२६
॥ अथर्ववेदे २।२४-३६॥
ये बध्यमान्मनु दीध्याना अन्नैक्षन्त मनसा चक्षुषा च।
अग्निष्टानये म मुमोक्तु देवो विश्वकर्मा पूजयां संरराणः॥३॥
ये याम्याः प्रशचौ विश्वरूपा विरूपाः सन्नौ बहुधैकरूपाः।
वायुष्मानये प्रमुमोक्तु देवः प्रजापतिः प्रजया सरराणः ॥ ४॥
प्रजानन्नः प्रति गृहन्तु पूर्व पारणमरेभ्यः पर्याचरन्तम्।
दिवं गछ पनि निष्ठा शरीरैः स्वर्ग याहि पथिभियानैः ॥५॥
are
॥३५॥ ये भूक्षयन्तो नवसूयानृधुर्यानग्नयो अन्वनप्यन्तु धिषायाः।
या नेपामच्या दुरिष्टिः स्विधिनस्तान्त्रणवाहिश्वकर्मा ॥१॥
यज्ञपतिमृषय एनसाहुनिर्भक्तं पूजा अनुतप्यमानम्।
मथन्यान्स्तोकानपुयानराध संभस्तेभिः सृजनु विश्वकर्मा।। २ ।।
श्रदान्यान्स्तोमपान्मन्यमानो यत्तस्य विद्यान्समवेन धीरः।
यदेनश्रतवान्चद्ध एष तं विश्वकर्मन्य मुच्चा स्वस्तये॥३॥
घोरा ऋषयो नमो अस्त्वेभ्यश्चक्षुर्यदेषां मनसश्च सत्यम् ।
वृहस्पतये महिष द्युमन्नमो विचकर्मन्नमस्ले पात्य 'स्मान् ॥४॥
यज्ञस्य चक्षुः ममनिर्मुखं च वाचा श्रोत्रेण मनसा जुहोमि।
इमं यज्ञं विनंत विश्वकर्मणा देवा यन्तु सुमनस्यमानाः॥५॥
॥२६॥ आ नो अग्ने सुमति संभलो गमेटुिमा कुमारी सह नो भगैन।
जुष्टा रेषु सर्मनेषु बल्गुरोष पसा सौभगमस्तस्यै॥१॥
सोमेजुष्टं ब्रह्मजुष्टमर्यम्णा संभृतं भगम्।
चातुर्देवस्य सुत्ने कृणोमि पतिवेदनम् ॥२॥
इयमग्ने नारी पनि विदेष्ट सोमो हि राजी सुभगां कृणोति।
सुवाना पुत्रान्माहपी भवाति गत्वा पाति सुभगा वि रानतु ॥३॥
यथावो मेघचंभारेरेप प्रियो मृगाणां सुषदो बभूव।
एवा भर्गस्य जुष्टेयमस्तु नारीसंमिया पत्याधिराधयन्नी॥ ४॥

·ด้ ॥ ॥ अथर्ववेदे २ ॥ २६ ॥ भर्गस्य नाचमा रौह पूर्णामर्नुपदस्पतीम्। तयौपप्रतारय यो वरः प्रतिकाम्यः॥५॥ आ केन्दय धनपते परमामनसं कृणु। सर्च प्रदक्षिणं कृणु यो वरः प्रतिकायः॥६॥ इदं हिरण्यं गुग्गुल्व्यमोक्षो अथो भग:। एने पतिभ्युस्लामदः प्रतिकामाय चेत्तये ॥७॥ आ ते नयनु सविता नयतु पतिर्य: प्रतिकाम्यः। समस्यैधेत्योपधेरा ॥ षोऽनुवाकः॥ ॥ चतुर्थःप्रपाठकः॥ ॥ द्वितीय काण्ड समाप्तम्॥ ॥ ॥ न ।

·३०
॥अथर्ववेदे ३।१-२ ॥
॥ों॥
॥१॥ अग्निर्नः शत्रून्प्रत्येतु विद्दान्प्रतिदहनभिशस्तिमरातिम्।
स सेनामोहयतु परैपी निर्हस्तांन कृणज्जानवैदाः ॥१॥
यूयमुया मेरुत ईदृशै स्थाभि प्रेत मृणन सहध्यम्।
अमीमृणनसंबो नाथिना मे अग्नियेषां दूनः पत्यैतु बिद्दान्॥२॥
अमित्रसेना मघवन्नुस्मांत्यत्तीमभि।
युवं तानिन्द्र बहन्नाग्निश्च दहन पनि ॥३॥
असून इन्द्र पुचता हरिभ्यां प्रत्ते व प्रमृणनेनु शत्रून्।
जहि पुनीचौ अनूचः पराचो विष्वक्सत्यं कहि चित्तमेषाम्॥४॥
इन्द्र सेनी मोहया मित्राणाम्।
अमेनिस्य भ्राज्या तान्चिपूंची विनाशय॥५॥
इन्द्र सेनां मोहयतु मुरुतौ मन्त्वोजसा।
चक्षूण्यग्निरा दत्ता पुनरेतु पराजिता॥६॥
॥२॥ अग्निर्नो दूनः प्रत्यैतु विद्वान्प्रतिदहन्नभिशास्तमरानिम्।
स चित्तानि मोहैयतु परेषां निहस्तांश्च कृणवज्जातवेदाः ॥ १ ॥
अयमग्निरममुहद्यानि चित्तानि वो दृदि।
घि यो धमत्वोकसः प्र चौ धमतु सर्वतः ॥२॥

·Ell
॥ अथर्ववेदे २॥ २-४ ॥
३१
इन्द्र मिनानि मोहयेन्नबडिाकूत्या चर।
अग्नेत्तिस्य धाज्या नान्विपूचो नि नाशय ॥३॥
व्याकूतय एषामिताथो चित्तानि मुत्यत।
अथो यद्यैषां हृदि नदेषा परि निजहि ॥४॥
अमीषा चित्तानि पतिमोहयन्ती गृहाणाान्यप्चे परेहि।
अमि प्रेहि निर्दह हृत्सु शोकैर्यायामिास्तमसा विध्य शत्रून् ॥५॥
असौ या सेना मरुतः परैपामस्मानैत्यभ्योजसा स्पर्धमाना।
तो बिध्यत तमसापनतेन यथेषामन्यो अन्यं न जानात् ॥६॥
Pree
॥३॥
애
।
अचिक्रदत्स्वपा इह भुवदग्ने व्यचस्य रोदसी उरूची।
युमन्तु त्या मुरुतौ विश्ववेदस् श्रामु नय नमसा रातहव्यम्॥१॥
दूरे चित्सन्तमरुषास इन्द्रमा च्यावयन्तु सरमाय विम्।
यङ्गायत्री रहनीमर्कमस्मै सौबामण्यादषन्न देवाः॥२॥
अन्धस्त्वा राजा वरुंगो व्हयतु सोम॑स्त्वा हयतु पर्वतेभ्यः ।
इन्द्रस्त्वा व्हयतु विङ्य आभ्यः श्येनो भूत्वा विश श्रापमाः॥४॥
श्येनो हव्यं नत्वा परस्मादन्यक्षेत्र अपरुई चरन्तम्।
अश्चिना पन्यां रुणुता सुगं ने इसे सजाता अभिसविंशध्वम्॥५॥
व्हयेन्तु त्वा प्रनिजना प्रति मित्रा श्रेषत।
इन्द्राग्री विश्वे देवास्ते विशिक्षेममदीधरन् ॥६॥
यस्ते हवं चिचदेसजातो यश्च नित्यः।
अपाञ्चमिन्द्र नं कृत्वाथेममिहाचे गमय॥७॥
1.
श्रा त्वा गन्गाष्ट्र सह यसोदिहि माडि-शांपतिरेक राद् खपि राजा॥४॥
सर्वास्त्वा राजन्प्रदिशौ व्हयन्तूपुसद्यो नमॅस्यो भवेह ॥१॥
खां विशो रणनां राज्याय तामिमाः प्रदिशः पञ्च देची।
वर्मन्नाष्ट्रस्य कुकुदि अयस्तु ननौ न यो पि भेजा वसूनि॥२॥

·३२ ॥अथर्ववेदे ३।४-५ ॥ असायन्तु हुयिनः सजाना अग्नि तो अजिरः सं रातै। जायाः पुत्राः सुमनसो भवन्तु बहुं बलि प्रति पश्यासा उग्रः॥३॥ अश्चिना खायै मित्रावरुणोभा विश्वे देवा मुरुतस्त्वा व्हयन्तु। अधा मनौ वसुदेवाय कृणुष्व नतो न यो पि भेजा वसूनि॥४॥ आप ट्रेव परमस्याः परावतः शिवे ते द्यावापृथिवी उभेस्ताम् । तट्यं राना वरुणस्तथाह स त्वायमव्हत्स उपेदमेहि ॥५॥ इन्द्रेन्द्र मनुष्या: परेहि सत्यतास्था वरुणैः संविदानः। सवायमव्हत्से सधस्थे सवान्यास उ कल्पयाद्दिशः ॥६॥ पथ्या रेवतीर्बहुधा विरूपाः सर्वाः संगत्य वरीयस्ते अक्रन्। तास्त्वा सर्वाः सचिदाना व्हयन्तु दशमीमुयः सुमना वशेह ॥७॥ आयमगन्पर्णमणिली बलैन प्रमृणन्सपलान् । प्रोजौ देवानां पयुओषधीनो वर्चसा मा जिन्वत्प्रयावन्॥१॥ मयि क्षत्रं पर्णमणे मयि धारयतात्यिम्। अहं राष्ट्रस्याभीचुर्गे निजो भूयासमुत्तमः॥२॥ यंनिदधुर्वनस्पती गुह्य देवाः प्रियं मुणिम्। नमस्मभ्यं सहायुषा देवा देदतु भर्तये॥३॥ सोमस्य पुर्ण: सह उपमागुन्निन्द्रेणादनौ वरुणेन शिष्टः। तं प्रियास बहु रोचमानो दीर्घायुत्वाय शनशारदाय॥४॥ आ मारुक्षपर्णमलिमत्या अरिष्टनातये। याहमुत्तरोऽसान्यर्यम्ण उन संचिदः॥५॥ ये धीचानो रथकाराः कुर्मारा ये मनीषिणः। उपस्तीन्पर्णमा व स/न्कृएमिनो जनान् ॥६॥ ये राजानो राजरुनः सूनामामुण्यश्च ये। उपस्तीतर्ण मत्यंत सर्वान्कृण्वभितो जनान् ॥७॥ पूर्णोऽसि तनूपानः सयौनिनीरो धीरेण मयो। अथर्ववेदे.

·१ ॥अथर्ववेदे ।। ५-७॥ संवत्सरस्य ने सा तेने बभामि त्वामणे॥८॥ ॥ प्रथमो नुवाकः ॥ ३३ १६॥ ERNET । २ पुमान्मुस: परिजातोऽश्वत्थः रवदिरादधि। स हेन्तु शत्रून्मामकान्यानुहं देष्मिये च माम्॥१॥ नानश्चत्य नि: गुणीहि शत्रून्वैवाघदोधनः। इन्द्रेण चन्ना मेदी मित्रेण वरुणेन च॥२॥ याश्वत्थ निरभनोऽन्तर्महसगरे। एवा तान्सन्निर्भीड यानहं देष्मि ये च माम् ॥३॥ यः सहमाननरसि सासहान इच ऋषभः। नेनोश्वत्थ त्वया ययं सपत्लान्साहिधीमहि ॥४॥ सिनात्वैनान्नितिर्मृत्योः पाशैरमोक्यैः। अश्वत्थु शत्रून्मामकान्यानुहं वेष्णिये च माम् ॥५॥ यथाश्वत्थ वानस्पसानारोहे-कृणुषेऽधरान्। एना में शत्रौर्मूर्धान विष्वन्भिन्धि सहस्व च ॥६॥ नै धुराचा प्रचन्तां छिन्ना नौरिच बन्धनान न चैबाधप्रणुतानां पुनरस्ति निवर्तनम् ॥७॥ प्रैणान्नुदे मनसा प्राचिनेनोन ब्रह्मणा। घेणान्वृक्षस्य शारदेयाश्वत्थस्य नुदामहे ॥८॥ Perone ॥ हरिणस्य रघुष्यदोऽधि शीर्षति भेषजम्। स क्षेत्रियं विषाणया विषूचीनमनीनशन्॥१॥ अनु वाहरिणो वृषो पद्भिश्चतुर्भिरक्रमीत्। विर्षारो वि ष्य गुष्पिनं यदस्य क्षेधियं हदि ॥२॥ अदो यदेवरोचते चतुप्यक्षमिव दिः। तेने ते सर्व क्षेत्रियम..भ्यो नाशयामसि ॥३॥ अथर्ववेद ५

·॥अथर्ववेदे ।। ७-९ ॥
अमू ये दिवि सुभगे विचूतौ नाम् तारके।
वि क्षेत्रियस्य॑ मुञ्चतामधुमं पाशमुत्तमम्॥४॥
याप इहवाई भेषजीरापो अमीबचाननीः।
आपो विश्वस्य भेषजीस्तास्त्वा मुज्चन्तु क्षेत्रियान् ॥५॥
यदोसुनेः क्रियमाणायाः क्षेत्रियं त्वा च्यानो।
वेदाह तस्य भेषजं धियं नाशयामि त्वत् ॥६॥
अपवासे नक्षत्राणामपास उषसामुन।
अपास्मत्सर्वं दुर्भूतमप क्षेत्रियमुंउतु ॥७॥
आ यानु मित्र ऋतुभिः कल्पमानः संबेशयन्पृथिवीमुस्मियाभिः।
अथास्मभ्यं वरुणो वायुरग्निद्राष्ट्र संवेभ्यं दधातु॥१॥
धाता रानिः सविनेदं जुषन्तामिन्द्रस्ता प्रति हर्यन्तु मे वः।
हुवे देवीमदिनि शूरपुत्रां सजातानी मध्यमेष्ठायथासानि ॥२॥
हुवे सोमं सबितारं नमोभिर्विश्चानादियों अहमुनरुत्थे।
अयमग्निर्दीदीयवीर्घमेव सजातैरिदो ऽप्रनिवद्भिः ॥३॥
इहेदेसाथ न पो गमाथेn गोपाः पुष्टपति आर्जत् ।
अस्मै कामायोप कामिनीश्चैि वोदेवा उपसंयन्तु ॥४॥
संगो मनौसि संधता समाकूनी मामसिा
अमी ये चिव्रता स्थन् नान्चः सं नमयामसि॥५॥
अहं गृभ्णामि मनसा मनांसि मम पित्तमनु चिनेभिरेन।
मम् वशेषु हृदयानि वः कृणोमि मम यातमनुवान एने॥६॥
कफैिस्य विशफस्य द्यौष्पिता पृथिची मात्ता।
ययाभिचक देंचांस्तथाप रुणुता पुनः॥१॥
अश्रेष्माणो अधारयन्तथा तन्मनुना कुनम्।
कृणोमि वधि विष्कन्धं मुष्काब) गामिव ॥२॥

·३५
१६॥
।
॥ अथर्ववेदे १९ - १० ॥
पिशड़े सूत्रे खगलं तस बैनन्ति वेधसः।
श्रवस्यु शष्म काबुवं वधिं कृण्वन्तुबन्धुरः ॥३॥
येना श्रवस्यवश्वरथ देवा देवासुरमाययो।
शुनी कुपिरिव दूषण बन्धुरा काबबस्यच॥४॥
दुष्ट्ये हि खो भामि दूपमिष्यामि काबुवम्।
उदाशनो रथा इव शपथभिः सरिष्यथ॥५॥
एकशतं विष्क-धानि विचिता पृथिवीमर्नु ।
तेषां त्वामय उज्जेहरुमणि विष्फन्दूषणम् ॥६॥
।
॥
॥
प्रथमा ह युवास सा धेनुर भवद्यमे।
सा न: पय॑स्वती दुहामुत्तरामुनर समाम्॥१॥
या देवा प्रतिनन्दन्ति रात्रि धेनुर्मुपायतीम्।
संचसरस्य॒ या पली सा नौ अस्तु सुमङ्गली॥२॥
संवत्सरस्य प्रतिमा या त्या राज्युपास्महे।
सा न आयुष्मनी प्रजा रायस्पोषेणसं सृज ॥३॥
इयमेव सा या प्रथमा यौउदास्विनरामु चरत्ति पविष्टा।
महान्तौ अस्यां महिमानौ अन्तर्वधूर्जिगाय नवगज्जनिबी॥४॥
वानस्सुसा यावाणो घोषमक्रन हविष्कृण्वन्न परिवसरीणम्।
एकोष्टके सुप्रजससुचीरो वयं स्याम पतयो रयीणाम्॥५॥
इडायास्पदं एतवत्सरीसृपंजानवेदः पनि हच्या गृभाय।
ये ग्राम्याः पशवो विश्वरूपास्तेषी सप्तानां मयि रन्तिरस्तु ॥६॥
आ मै पुष्टे च पोथै च रात्रि देवानी सुमतौ स्याम।
पूर्णा परी पत सुपूर्णा पुनरा पत।
सर्वान्यज्ञान्समुज्जतीषमूर्जे न आ भर ॥७॥
आयमंग-संवत्सरः पतिरेकाष्टकेतवे।
सा न आयुष्मती प्रजा रायस्पोषेण सं सृज ॥८॥

·२६
1
॥ अथर्ववेदे ३। १० - ११॥
अतून्यज अनुपतीनावानुनहायनान्।
समाः संवसरान्मासान्भूनस्य पतये यजे ॥९॥
आनुभ्यस्त्वात्येभ्यो मान्चः संवत्सरेभ्यः ।
धाचे विधाने समृधै भूनस्य पनये यजे॥ १० ॥
इडया जुहतो व्यं देवान्एनना यजे।
गृहानोभ्यनो व्यं सं विशेमोप गोमनः॥११॥
एकाएका तपसा नुप्यमाना जजान गर्भमहिमानमिन्द्रम्।
तेन देवा पहन्तु शत्रून्हन्ता दस्यूनामभवनीपतिः ॥ १२ ॥
इन्द्रपचे सोमपुत्र दुहितासि प्रजापनेः ।
कामानुस्मार्क पूरय प्रति गृहाहि मोहविः॥१३॥
॥हितीयोऽनुवाकः॥
॥११॥ मुञामि वाहविषा जीवनाय कमज्ञानयक्ष्मादुन राजयक्ष्मात्।
पाहिजयाह यद्येनदैनं तस्या इन्द्राग्नी प्र मुमुक्कमेनम् ॥१॥
यदि क्षिनायुर्यदि वा परोयदि मृत्योरान्तिकं नीत एव।
समा हरामि निर्मतरुपस्थादस्पार्षमेनं शनशारदाय ॥२॥
सहस्वाक्षेणं शतवीर्येण शतायुषा हरियाहार्षमेनम्।
इन्द्रो यथैनं शरदो नात्यति विश्वस्य दुरितस्य पारम् ॥३॥
शतं जीव शरदो वर्धमानः शतं हैमन्नां कृतभु सन्तान्।
शनं न इन्द्रौ अग्निः सविना वृहस्पतिः शतायुषा हुपिपाहोर्षमेनम्॥४॥
प्राविशनं प्राणापानावनड्डाहाविर जम्।
व्यान्ये यन्तु मृत्ययो यानाहुरितरां उनम् ॥५॥
इहैव संप्राणापानौ मापं गानमिनोयुवम्।
शरीरमस्याङ्गानि जरसै वहतं पुनः॥६॥
जरायै वा परि ददामि जरायै नि धुंवामि त्वा।
जरा त्यो भद्रा नैष्टव्यान्ये यन्तु मृखयो यानाहुरिनेरा उत्तम् ॥७॥

·७ ॥ ॥अथर्ववेदे ३।११-१३ ॥ अभि वो जरिमाहित गामुक्षणमित्रज्ज्यो। यस्त्वा मृत्युभ्यर्धत्त जार्यमानं सुपाशयो। नं नै सखस्य हस्ताभ्यामुद मुञ्चदृहस्पतिः ॥८॥ । aliena हुहैयध्रुगं निर्मिनोमि शाला क्षेमै निहानि पुनमुक्षमाणा। ॥ १२ ॥ नां त्वा शाले सर्वचीरा: सुचीरा अरिष्टचीरा उपसंचरेम ॥१॥ इहैव ध्रुवा प्रति निष्ठ शाले ऽश्चोवती गोमती सूनृतचित्ती! ऊर्जस्वनी एतवनी पर्यस्वत्युठ्यस्व महते सौभगाय ॥२॥ धुण्यसि शाले यहच्छन्दाः पूनिधान्या। या त्वा वृत्सो गमेदा कुमार या धेनवः सायमास्यन्दमानाः॥३॥ इमा शाला सचिता वायुरिन्द्रो रहस्पतिर्नि मिनोतु प्रजानन्। उछन्तून्ना मुरुनौ एतेन भगौ नो राजा नि कृर्षि ननोतु ॥४॥ मानस्य पनि शरणा स्योना देवी देवेभिर्निमितास्यने। तृणं वसाना सुमना असस्त्वमथास्मभ्यं सहचौर राषिंदाः ॥५॥ अतेन स्थूणामधि रोह वंशो चिराजन्नपं राहु शत्रून् मा नै रिपन्नुपसत्तारौ गृहाणां शाले शतं जीवेम शरदः सर्ववीराः॥६॥ एमा कुमारस्तरुण या उत्सो नर्गता सह। एमा परिघुनः कुम्भ मानः कलशैरगुः ॥७॥ पूर्ण नारि पभर कुम्भमैतं एतस्य धारांममृतेन संभृताम्। इमापातॄनमनैना समडीष्टापूनमुभि रक्षासेनाम् ॥ ८॥ इमा अापः प्र भराम्ययुक्ष्मा यक्ष्मनाशनी:। गृहानुप प्रसीदाम्यमृनैन सुहाग्निना॥९॥ यदः संप्रयुतीरहाचनंदना हते। तस्मादा नयो । नाम स्थ नाचो नामानि सिन्धकः ॥ १॥ योषिता वरुणेनाछी’ समवल्गना

·॥ अथर्ववेदे ३। १० - ११॥
अनून्यज अनुपतीनानवानुन हायनान्।
समाः संवत्सरान्मासान्भूतस्य पतये यजे॥९॥
आतुभ्यस्त्वार्तभ्यो मान्चः संवत्सरेभ्यः ।
धाचे विधाने समृधै भूनस्य
पतये यजे॥१०॥
इडया जुव्हतो वयं देवानएनवना यजे।
गृहानलुभ्यतो व्यं से विशेभोप गोमनः ।।११।।
एकाएको नपैसा नप्यमाना जजान गर्भमहिमानमिन्द्रग।
तेन देवा व्यपहन्त शत्रून्हन्ना दस्यूनामभवृछीपतिः ।। १२ ।।
इन्द्रपुत्रे सोमपुत्रे दुहितासि पुनापनेः।
कामानुस्माकं पूरय प्रति गृहाहि नोहविः ॥१३॥
॥दिनीयोऽनुवाकः॥
-
॥११॥ मुञ्चामि त्वाहविषा जीवनाय कर्मज्ञानयक्ष्मादुन राजयक्ष्मात् ।
माहिर्जुयाह यद्येतदैनं तस्या इन्द्राग्नी प्र मुमुक्कमेनम् ॥१॥
यदिक्षिनायुर्यदि या परेनो यदि मृसोन्तिकं नीत एच।
नमा हरामि निर्मतरुपस्थादस्पार्षमेनं शनशारदाय ॥ २ ॥
सहमाक्षेण शतवीर्येण शनायुषा हापिपाहार्षमेनम्।
इन्द्रो यथैनं शरदो नात्यति विश्वस्य दुरिनस्य पारम् ॥२॥
शतं जीव शरदो वर्धमानः शतं हेमन्तां उन, वसन्नान्।
शनं न इन्द्रौ अग्निः सविना रहस्पतिः शतायुषा इपिपाहार्पमेनम्॥४॥
प्रविशनं प्राणापाभावनड्डाहापिच जम्।
व्यान्ये यन्तु मृत्ययो यानाहुरितरां उनम् ॥५॥
इहैव सं प्राणापानौ मापं गानमिनो युवम्।
शरीरमस्याङ्गानि जरसै वहनं पुनः॥६॥
जरायै त्या परि ददामि जाथै नि धुपामि त्वा।
जरा त्यो भद्रा नैष्टयान्ये यन्तु मृखयो यानाहुरिनरी उत्तम् ॥७॥

·३७ ॥ ॥अथर्ववेदे ३॥ ११-१३ ॥ अभि त्वा जरिमार्टिन गामुक्षगमिचरज्ज्वो। यस्ता मृत्युभ्यर्धत्तु जायमानं सुपाशयो। नं नै सुखस्य हस्ताभ्यामुद मुज्यदृहस्पतिः ॥८॥ ॥ इहैवध्रुगं नि मिनोमि शाला क्षेमै निधानि नमुक्षमाणा। ॥ १२ ॥ नां वो शाले सर्वचीराः सुवीरा अरिष्टचीरा उपस चरेम ॥१॥ इहैव ध्रुवा पनि निष्ठ शालेऽश्वाचनी गोमती सूनृावती ऊर्जस्वनी एनवती पयत्युठ्यस्व महते सौभगाय ॥२॥ धुण्यसि शाले सहच्छन्दाः पूर्निधान्या। या त्या वत्सो गमेदा कुमार श्राधेनवः सायमास्यन्दमानाः॥३॥ इमो शाली सबिता वायुरिन्द्रो रहस्पतिर्नि मिनोतु प्रजानन्। उछन्तून्ना मुरुनौ पनेन भगो नो राजा नि कृषि तनोतु ॥४॥ मानस्य पनि शरणा स्योना देवी देवेभिर्निमितास्यने। तृणं वसांना सुमनो असुस्त्वमथास्मभ्यं सहचौरं राषिंदीः ॥५॥ मुतेन स्थूणामधि रोह वंशोमो विराजन्नपं गृहः शत्रून् मा नै रिपन्नुपसत्तारो गृहाणां शाले शनं जीवेम शरदः सर्ववीराः॥६॥ एमा कुमारस्तरुण आ वत्सो जगेना सह। एमा परिघुनः कुम्भ या भ्रः कलशैरगुः ॥७॥ पूर्णारि प्रभर कुम्भमैतं तस्य धाराममृतेन संभृताम्। इमात्पादृनुमृनैना समंडीष्टापूर्नमभि रक्षास्येनाम् ॥८॥ इमा अापः प्र भराम्ययक्ष्मा यक्ष्मनाशनी। गृहानुपम सौदाम्यमृनैन सहाग्निना॥९॥ । । यदः संप्रयतीरहावनदत्ता हते तस्मादा नद्यो । नाम स्थ नाबो नामानि सिन्धवः ॥ १ ॥ योषिता वरुणेनाछीमें समवल्गत।

·३८ ॥ अथर्ववेदे ।। १३-१५॥ तदानोदिन्द्रो वो युनीस्तस्मादापो अर्नु धन ॥२॥ अपकामं स्यन्दमाना अवीवरत वो हि कम्। इन्दो चः शक्तिभिर्देवीस्तस्माद्दानमि यो हितम्॥२॥ एको चो देवो ऽप्यतिष्ठत्स्यन्दमाना यथाशम्। उदानिपुर्महीरिति तस्मादक मुच्यते॥४॥ आपो भुद्रा घृतमिदाप यासन्नग्नीषोमौ विभुत्याप इनाः। तीब्रो रसौ मधुपचामरंगम या मा पाणेन सह पर्वसा गमेत् ॥५॥ श्रादित्पश्याम्युन वा शृणोम्या मा घोषो गति वाङ् मासाम्। मन्यै भेजानो अमृतस्थ नाहि हिरण्यवर्णा अतृपं यदा वै॥६॥ इदं आपो हृदयमयं वत्स ऋतावरी: इहेस्थमेन शहरीर्यवेदं वेशयामि वः ॥७॥ ॥१४॥ । । संचौ गोष्ठेने सुषदा सं रय्या से सुभूत्या। अहर्जातस्य यन्नाम नेनो यः सं सृजामसि ॥१॥ संवैः सृजत्वर्यमा सं पूषा सं रहस्पतिः। समिन्द्रो यो धनंजयो मर्यि पुष्पन यट्वसु ॥२॥ संजग्माना आभ्युषीरस्मिन्गोष्ठे करीषिणी। बिधनीः सोम्यं मध्यनमीचा उपेनन ॥३॥ इहैव गोव एतनेहो शकैव पुष्यता इहैचोन प्रजायध्वं मयि संज्ञानमस्तु वः॥४॥ शियो यो गोष्ठो भवतु शारिशाकैच पुष्पत। इहैचोन प्रजायध्धुं मयो क सं सृजामसि॥५॥ मया गागो गोपनिना सबध्वमय वौ गोष्ट इह पौषयिष्णुः रायस्पोर्पण बहुला भवन्नीर्जीवा जीवन्तीरूपं यः सदेम ॥६॥ ॥१५॥ इन्द्रमहं वणिज चोदयामि सन ऐतु पुरएना नौ अस्तु ·। ॥ ॥ अथर्ववेदे३।१५-१६ ॥ नुदन्नति परिपन्थिनं मृगंस ईशानो धनुदा अस्तुमत्यम् ॥१॥ ये पन्यानो बहवो देवयाना अन्तरा द्यावापृथिवी संचरन्ति । ते मो जुषन्तां पयसा एतेन या क्रीता धनमाहराणि ॥२॥ मेनाग्न छानो धुनेन जुहोमि हव्यं नरसे बलाय। यावदीशे ब्रह्मणा वन्दमान इमां धियै शनुसेयाय देवीम् ॥२॥ इमामग्ने शराण मीमृषो नो यमध्यानमगोम दूरम्। शुनं नौ अस्तु प्रपणो विक्रयचे प्रतिपण: फलिन मा करणोनु। इदें हुयं संविदानौ जुषेयांशनं नौ अस्तु-चरितमुस्थितं च ॥४॥ पेन धनेन प्रपुर्ण चरामि धनैन देवा धनमिछानः। तन्मे भूयौ भवतु मा कनीयो ऽमै सातुनो देवान्हविषा नि पैध॥५॥ येन धनैन प्रपूर्ण चरामि धनेन देवा धनामिछानः। तस्मिन्म इन्द्रो रुचिमा दधातु प्रजापतिः साबिना सोमो अग्निः॥६॥ उप वा नमसा व्यं होतैश्वानर स्तुमः। स नः प्र॒जास्वात्मसु गोषु ाणेषु जागृहि ॥७॥ विश्नाहाते सदमिरेमाश्चीयेच तिष्ठने जातवेदः। रायस्पोषैण समिषा मदन्तो मा नै अग्ने प्रतिवेशा रिषाम॥८॥ ॥ तृतीयो । नुवाकः ॥ न - - ॥पञ्चमः प्रपाठक:।। पातरग्नि प्रानरिन्द्रं हवामहे पानर्मित्रावरुणा भातरश्चिनो। ॥१६॥ पातर्भग पूषणं ब्रह्मणस्पनि मानः सोममुन रुद्रं हवामहे॥१॥ मातर्जितं भगेमुपं हवामहे वयं पुत्रमदितों विधा। आधनियं मन्यमानस्तुराश्चिद्राजो चियं भर्ग भूक्षीसा ॥२॥ भगपणेतर्भग सत्यराधो भगेमा धियुमुदवा दन्नः। भगम पो जनय गोभिरश्वैर्भग प्र नृभिर्नुपन्तः स्याम ॥३॥ हुनेदानी भगवन्तः स्यामोन प्रपित्व उन मध्ये अन्होम्।

·४० ॥ अथर्ववेदे३।१६-१७॥ उत्तोदिनौ मघवन्त्सूर्यस्य व्यं देवानां सुमतौ स्याम ॥४॥ भग एव भगवाँ अत्तु देवस्नेना व्यं भगवन्तः स्याम। तंलो भग सर्व इज्जोहवीमि सनो भग पुरएता भवेह ॥५॥ समध्यरायोषसौ नमन्त दधिक्रावैव शुचये पदार्य। अर्वाचीन वसुचिदं भग मे रयमिवाञ्चो वाजिन आ वहन्तु ॥६॥ अश्वावनीगोमतीनं क्षासो चीरचताः सदमुछन्नु भद्राः। पृनं दुहाना विश्वतः प्रपीता यूर्य पान स्वस्तिभिः सदो नः ॥७॥ ॥१७॥ सीरा मुन्नन्ति कुवौ युगा वि नेन्वते पृथक् । धीरा देवेषु सुम्नयो॥१॥ युनक्त सीरा वि युगा तैनोन कुते योनौ चपनेह बीजम्। निराजः श्रुष्टिः सभरा असन्नो नेदीय इत्सृएय: पक्कमा यचन्॥२॥ लाडूलं पनीरयन्सुशीम सोमसत्संस। उदिई पनु गामा मुस्थाद्रथ्वाहन पीबेरी च प्रफर्यम् ॥३॥ इन्द्रः सीनां नि लानु तो पूयामि रक्षतु। सा नः पयस्वनी दुहामुत्तरामुत्तर समाम् ॥ ४ ॥ शुनं सुफाला दि तुदन्तु भूभि शुनं कीनाशा अर्नु यन्तु वाहान्। शुनासीरा हविषा नोशमाना सुपिप्पला श्रोषधी: कर्नमस्मे ॥५॥ शुनं याहाः शनं नरः शुनं रुबनु लाई लम्। शुनं वा वैध्यन्तां जनमष्टामुदिङ्गय॥६॥ शुनासीरेह स्म मे जुषेथाम्। यहिषि चक्रथुः पयस्तेनेमामुप सिञ्चनम् ॥७॥ सीने चन्दामहे सार्वाची सुभगे भव। यथा नः सुमना असो यथा नः सुफला भुवः ॥८॥ घृतेन सीता मधुना समेत विर्देवैरनुमना मरुद्धिः। सा नः सीने पर्यसाभ्यावेदोर्जस्वती एतसिमाना ॥९॥ idio ।

·१६॥ । ॥ अथर्ववेदे ३॥ १८ - १९ ॥ इमा रचनाम्योपधि वीरुधा बलवत्तमाम्। यया सपत्नी बाधते यश संबिन्दने पतिम् ॥१॥ उत्तानपणे सुभगे देवजूते सहस्तनि। सपत्नी मे पराणुद पनि में केवलं कृषि ॥२॥ नहि ने नाम जग्राह नो अस्मिन्नमसे पनी परामेव परावन संपली गमयामसि॥ ३॥ उत्राहमुत्तर उत्तरेदुत्तराभ्यः। अधः सुपत्नी या ममाधरा साधराभ्यः अहमस्मि सहमानाथो त्वमसि सामुहिः। उभे सहस्वती भूत्वा सपत्नी मे सहाब है ॥५॥ अभि नै ऽया सहमानामुष ते ऽयां सहीयसीम् । मामनुप्र ते मनो यत्सं गौरिच ज धापनु पथा वारिच धावतु ॥६॥ ॥१९॥ संशिन म इदं ब्रह्म संशिनं चीर्य बलम्। संशिनं क्षत्रमजरमस्तु जिष्णुर्येपामस्मि पुरोहिनः ॥१॥ समहमेषां राष्ट्र स्यामि समोजो चीय वलम्। वृश्चामि शत्रूणां वाहूननेनं हचिाहम्॥२॥ बीचैः पद्यन्तामधेरे भवन्तु नः सूरि भधानं निन्यान्। क्षिणामि ब्रह्मणामित्रानुन्नथामि स्वानुहम् ॥३॥ नीक्षणीयांस: परशोर स्नीक्षानेरा उत्त। इन्द्रस्य बनानाक्षातीयांसो येषामस्मि पुरोहितः ॥४॥ एपामुहमायुधा सं स्याम्येषों राष्ट्र सुवीरं वर्धयामि। एषां क्षत्रमनरमस्तु जिषाचे वृषां चित्तं निश्चै ऽचन्तु देवाः॥५॥ उईर्षन्ता मघयन्चाजिनान्युहीराणां जयनामेनु घोषः । पृथग्योषी उलुलयः केतुमन्न उदीरनाम् । देवा इन्द्रज्येष्ठा मुरुतो बन्नु सेनया ॥६॥ 1.

·+ सन्तु बाहः। अथर्ववेदे २।१९-२०॥ प्रेता जयंता नर उया तीक्ष्णेपयो बलधन्चनो हतोपायुधा अबलानुयाहवः ।।७।। असृष्टा परी पत्त शरव्ये ब्रह्मसंशिने। जयामिवान्य पद्यस्य जयेषां वरवरं मामीषा मोरि कश्चन ॥८॥ ॥२०॥ अयने योनिब्रत्तियो यनौ जानो अरौच थाः। तंजानन्नग्न श्रा रोहाधी नो वर्धया रयिम् ॥१॥ अग्ने अछा वदेह नः प्रत्यर्द्ध सुमना भव । प्रणौ यछ विशां पते धनदा असि नस्त्वम् ॥२॥ प्रणो यावर्षमा प्र भगः प्र वृहस्पतिः। प्रदेवी प्रोत सूनृता रयिं देवी देधातु मे ॥३॥ सोमं राजानमवैसे इंनिंगीर्भिधामहे। आदित्यं विष्णुं सूर्य ब्रह्माणं च रहस्पनिम्॥४॥ खनौ अग्ने अग्निभिर्ब्रह्म यज्ञं च वर्धय। खनौ देव दातये रयिं दानाय चोदय ॥५॥ इन्द्रवायू उभाविह सुसवेह हवामहे। यथा नः सर्व इज्जनः संगत्यां सुमना असद्दानकामश्च नो भुवन् ॥६॥ अर्यमण ब्रहस्पतिमिन्द्रं दानाय नोदय। वान विष्णुं सरस्वती सचितारं च वाजिनम् ॥७॥ वाजस्य नु प्रेसचे से भूपिमेमा च विश्वा भुचनान्यन्नः। उत्तादित्सन्तं दापयतु प्रजाननाय च नः सर्वचारं नि यउ ॥८॥ दुहा मे पञ्च पदिशौ दुहामुर्वीर्यथाबलम्। प्रापैयं सर्वा आकृतीमनसा हृदयेन र ॥९॥ गोसान वानमुदेयं वर्नसा माभ्युदिहि। आ रुन्धा सर्चतौ वायुस्तष्श पोषं दधातु मे ॥१०॥ ॥चतुर्थोऽनुवाकः॥ ।

·१६॥ ॥२१॥ मो awar S ॥अथर्ववेदे २।२१ - २२॥ ये अग्नयों अप्वन्तर्ये सने ये पुरुषे ये अश्मंसु। य प्राधिवेशोषधीर्थो वनस्पतींस्तेभ्यो अग्निभ्यो हुनमस्त्वेतत्॥१॥ यः सोमै अन्तर्यो गोष्वन्तर्य प्रापिष्टो वयस्सु यो मृगेषु यारिवेश विपदो यचतुष्पदलेभ्यो ॥२॥ य इन्द्रेण सरयं याति देवो वैश्वानर उन विश्वदाव्यः। पंजोहवीमि पृतनासु सासहि तेभ्यो० ॥३॥ यो देवो विश्वाद्यमु काममाहुर्य दातारै प्रतिगृह्णन्तमाहुः। यो धीरः शक्रः परिभूरदाभ्यस्तेभ्यो० ॥४॥ यंता होनार मनसाभि संचिदुस्लयोदश भौचनाः पञ्च मानवाः। व धसै यशसे सूनृता वते तेभ्यो ॥५॥ उक्षान्नाय वशान्नाय सोमपृष्ठाय वेधसै। वैश्वानरज्यैश्वेभ्यस्तेभ्यो॥६॥ दिवं पृथिवीमन्चन्तरिक्ष में विद्युनमनुसंचरन्ति। ये दिक्ष न्तर्ये चाने अन्तस्तेभ्यो अग्निभ्यौ हुत्तमस्तेतत् ॥७॥ हिरण्यपाणि सवितारमिन्द्रं बहस्पनि बरुष मित्रमग्निम्। विश्वान्देवानङ्गिरसो हवामह इर्म क्रमाद शमयन्त्वग्निम्॥८॥ शान्तो अग्निः ब्याान्तः पुरुषरेषणः। अथो यो विश्चदाव्य स्तं यादमशीशमम्॥९॥ ये पर्चनाः सोमपृष्ठा श्राप उत्तानुशीवरी:। वातः पर्जन्य आदग्निस्ते कव्यादमशीशमन् ॥१०॥ ॥ हस्निवर्चसं घंथनां सुहद्यशो अदित्या पन्नासंबभूच। तत्सर्वे समटुर्मत्यमेनहि देवा अदिनिः सजोषाः ।।१॥ मित्रश्च वरुणश्वेन्द्रौरुद्रश्य चेनतुः। देवासौ विश्वायसस्ते माजन्नु वर्चसा ॥२॥ येने हस्ती वर्चसा संबभूच येन राजो मनुष्येभ्युप्स्वन्तः।

·॥अथर्ववेदे ३॥ २२-२४ ॥ येनं देवा देवनामय प्रायन्नेन मामद्य वर्चसाग्ने वचस्विनं कृणु ॥३॥ यत्ते वर्षों जातवेदो वृहद्भवस्याहुतेः। यावत्सूर्यस्य वर्ष श्रासुरस्य न हस्तिनः नावन्मे अश्विना पर्चा धनां पुष्करमजा ॥४॥ यावचननः प्रदिशचक्षुर्यावत्समश्नुत्ते। तासमैत्विन्द्रियं मयि नवनिवर्चसम् ॥५॥ हस्ती मृगाणां सुषदोमनिष्ठावान्चभूव हि। तस्य भगेन वर्चसाभि पिञ्चामि मामहम् ॥६॥ ॥२३॥ येने बेहदभूविथ नाशयामसि तत्लन् । इदं नदन्यत्र त्वदप दूरे नि दध्मसि॥१॥ आले योनिं गर्भ एनु पुमान्चार्ण इयेपुधिम् । आ वीरो ऽत्र जायतां पुत्रस्ने दर्शमास्यः ॥२॥ पुमास पुत्र जनय नं पुमान जायनाम् । भासि पुत्राणां माना जातानां जनाथ यान् ॥३॥ यानि भद्राणि बीन्वृिषभा जनयन्तिच। तैस्त्वं पुत्रं विन्दस सा प्रसूर्धेनुका भव ॥ ४॥ कृणोमि ने प्राजापत्यमा योनि गर्भ एतु ने। विन्दसवं पुत्रं नारि यस्तुभ्यं शमसङमु नस्मै त्वं भवे ॥५॥ यासां द्यौः पिता पृथिवी माता समुद्रो मूर्ल वीरुधी बभूचे। नारची पुचियाय दैवी प्रान्त्वोपंधयः॥६॥ ॥२४॥ पर्यस्पतीरोपंधयः पयस्वन्मामुक वचः। अथो पय॑स्वतीनामा भेरेऽहं सहस्रशः ॥ १॥ वेदाहं पयस्वन्नं नकार धान्य बहु। संभृत्वा नाम् यो देनस्तं व्यं हवामहे योयो अर्घञ्चनो गृहे ॥२॥ -

·१५
१
॥अथर्ववेदे ३ । २४ -२६॥
इमा याः पञ्च प्रदिशो मानवीः पञ्च कृष्टयः।
दृष्टे शार्प नदीरिव्ह स्फानि समावेहान् ॥२॥
उदुसं शवधारं सहसंधारमक्षितम्।
एवास्माकेदं धान्यं सहस्रधारक्षिनम् ॥४॥
शतहस्त समाहेर सहस्त्रहस्त संकिर।
कृतस्य कार्यस्य चेह स्फाति समाह ॥५॥
तिलो मात्रा गन्धर्वाणां चतस्रो गृहपल्याः।
तासां या स्फातिमत्तमा तया त्वाभि मंशामसि॥६॥
पोहा समूही क्षत्तारौं ने प्रजापते
नाविहा बहतां स्फानि बहुंभूमानमक्षितम्॥७॥
।
॥
।
॥२५॥
।
उनुदस्त्वोत्तुंदतु मा एयाः शयने स्वे
इषुः कामस्य या भीमा तयाँ विध्यामि त्वा हृदि॥१॥
आधीपर्णा कामशल्यामिषु संकल्पकुल्मलाम्।
तां सुसैननां कृत्वा कामौ विध्यतु त्वा हृदि ॥२॥
या नीहानं शोषयनि कामस्येषुः सुसंनना
प्राचीनपक्षा व्योषा तो विध्यामि त्याहृदि ॥३॥
शुचा बिद्धा व्योषया शुष्कास्याभि सर्प मा।
मृदुर्निमैन्युः केवली प्रियवादिन्यनुबना ॥४॥
आजामि त्वान्या परि मातुरथो पितुः।
या ममताचसो मर्म नितमुपायसि ॥५॥
व्यस्यै मित्रावरुणो दृश्चिनान्यस्यनम्।
अथैनामक कृत्वा ममैच कृणुन दशै ॥६॥
पिञ्चमोऽ नुवाकः॥
येईस्यां स्थ पाच्या दिशि हेनो नाम देवास्तेषां वो अग्निरिपचः।
॥ २६॥

·४६ ॥ अथर्ववेदे ३।२६-२७ ॥ ने नौ मृडन ने नोऽपि तु नेभ्यो बो नमस्तेभ्यो वः स्वाहा ॥१॥ येस्यां स्थ दक्षिणायां दिभ्यविष्ययो नाम देवास्तेषां व कामइयचः। ते नो॥२॥ ये। स्यां स्थ प्रतीच्या दिशि पैराजा नाम देवास्तेषी व आप इपयः । ते नो० ॥३॥ ये स्यां स्थोदीच्यां दिशि प्रषियन्तो नाम देवास्तेषां वो चान् इपचः । ते नौ ॥४॥ ये स्यां स्थ ध्रुवायां दिशि निलिम्पा नाम देवास्तेषां च श्रोषधारिपचः । । ते नौ ॥५॥ ये स्यां स्थोाया दिश्यवस्वन्तो नामदेवास्नेघा चोरहस्पतिरिचयः। ने नौ मृडन ने नो ऽधि बेन नेभ्यो वो नमस्तेभ्यो वा स्वाहा ॥६॥ । -- ॥२७॥ प्राची दिगग्निरधिपतिरसतो रक्षिनादिया इषच: । तेभ्यो नमो ऽधिपतिभ्यो नमो रक्षितृभ्यो नम इषुभ्यो नम एभ्यो अस्तु। यो ३ स्मा न्वेष्टि यं यं द्विष्मस यो जम्भे दध्मः॥१॥ दक्षिणा दिगिन्द्रोऽधिपतिस्तिर विराजी रक्षिता पितर इपचः। तेभ्यो । ॥२॥ प्रत्तीची दिग्वरुणो ऽधिपतिः पदोकू रक्षितान्नुमिपंचः। तेभ्यो । ॥३॥ उदीची दिक्सोमोऽधिपतिः स्युजोरक्षिताशनिरिषरः। तेभ्यो ।०॥४॥ ध्रुवा दिग्विष्णुरधिपतिः कुल्माघनीचो रसिना चीरुध् उपचः। तेभ्यो० ॥५॥ मु; दिग्वृहस्पतिरधिपतिः श्वित्रो रक्षिता धुर्पमिबा। तेभ्यो नमो ऽधिपनिभ्यो नमो रक्षितृभ्यो नम इषुभ्यो नम एभ्यो अस्तु। योइस्मा नदेष्टि यं व्यं विष्मस्तं नो जम्भे दध्मः ॥६॥ ।

·RUNG ५ D ९६॥ से। ॥ अथर्ववेदे ३।२८-२९॥ ४७ एकैकयैषा सृष्ट्या संबभूवु य गा असृजन्तभूतकृतौ विश्वस्ताः॥२८॥ यत्र पिजायने युमिन्यपर्तुः सा पुशूक्षिणानि रिफनी शेती॥१॥ एषा पशून्संक्षिणानि यात्वा व्यवरी। उतैनी ब्रह्मणेदयाना स्योनों शिवा स्यात् ॥२॥ शिवा भवु पुरुषेभ्यो गोभ्यो अश्वैभ्यःशिवा। शिवास्मै सर्वस्मै क्षेत्रीय शिवा ने इहैधि॥३॥ इह पुरिरिह रस इह सुहस्सातमा भव। पशून्यमिनि पोषय॥४॥ यत्रा सुहार्दः सुरुतो मदन्ति बिहाय रोग तुन्व: स्वायोः। तं लोकं यमिन्यभिसंबभू सा नो मा हिंसीपुरुषान्मुश्रुश्च॥५॥ यत्री सुहार्दी सुकामग्निहोत्रुहुना यत्रलोकः। तं लोकं यमिन्यभिसंवैभूच सानो-मा हिंसीसुरुषान्मशृंश्च।६॥ ॥ २॥ - .॥ यद्राजीनो भिर्जन्न इष्टापूर्नस्य षोडशं यमस्यामी सभासदः। ॥२९॥ अविस्मस्मास्त्र मुञ्चनि दनः शितिपास्वधा॥१॥ सर्वान्कामान्पूरयत्साभन्युभवन्भन्। आकूतिम्रो ऽपितशिनिपान्नोपं दस्यति ॥२ यो ददौनि शितिपादमा लोकेन संमितम्। सनाकम्भ्यारोहनि यत्र शुक्लो न कियने अबलेन बलीयसे॥३॥ पचापूपं शितिपादमाव लोकेन संमितम्। मृदातोपं जीवति पितॄणां लोके ऽक्षितम्॥४॥ पञ्चीपूपं शितिपादमा लोकेन संमितम्। प्रदातोपं जीवति सूर्यमासयोराक्षतम् ॥५॥ इरेच नोपं दस्यति समुद्र ईव पयौ महन्। देवौ संचासिनोचिव शितिपान्नोपं दस्पति ॥६॥ क इदं कस्मा अदाकामः कामायादान्। कामौ दाना कामः प्रतिग्रहीना काम: समुद्रमा रिवेश। actrestions are ·॥ अथर्ववेदे:३।२९-३१॥ कामैन वा प्रति गृह्णामि कामैतत्ते ॥ ७॥ भूमिष्ट्वा प्रति गृहात्वन्तरिक्षमिदं महन्। माहे प्राणेन मात्मना मा प्रजया प्रनिगृह्य रि राधिपि ॥८॥ 5 सहृदयं सामनस्यमबिघ कणोमिवः। अन्यो अन्यमभि हर्यन वत्सं जानमिवाझ्या ॥१॥ अनुबनः पितुः पुत्रो मात्रा भवन सर्मनाः। जाया पत्ये मधुमती वाचे वदतु शान्तिवान्॥२॥ मा भ्राता भ्रातरं विक्षन्मा स्वसारमुन पसा। सम्यञ्चः सनेता भूत्वा वाचे वदन भद्रयां ॥३॥ नै देवा न पियन्ति नोच बिहिषनै मिथः । नहरमो ब्रह्म वो गृहेसंज्ञानं पुरुषेभ्यः ॥४॥ ज्यायस्वन्तचिनिनो मा वि यौष्ट संराधयन्नः सधुराचरन्नः। अन्यो अन्यस्मै वल्गु वदन्न एन सध्रीचीनान्चः संमनसस्कृणोमि॥५।। समानी मपा सह चौ अन्नभागः समाने योक्तं सह बौ युनज्मि सम्यच्चो ऽग्नि सपर्यतारा नामिमिवामिनः॥६॥ सधीचीनान्तः संमैनसस्कृणोम्येक श्रुष्टीन्संवननेन सर्वान् । देगा इवामृतं रक्षमाणाः सायंप्रात: सौमनसो वो अस्तु॥७॥ वि देवा जुरसाचूनन्चि लमग्ने अरीत्या । व्याह सर्वेण पाप्मना वि यक्ष्मण समायुषा॥१॥ यार्या पर्वमानो वि शक्रः पापकृत्यया व्याहं ॥२॥ वि याम्याः पशव पाण्यैापस्तृष्णयासरन्। व्यहं ॥३॥ वीमे यावापृथिवी इनो विपन्यानो दिर्शदिशम्। व्या हं०॥४॥ वो दुहिने बेहतुं युनतीतीदं विश्वं भुवनं वि योनि। व्यह॥५॥ अग्निः प्राणान्सं दधाति चुन्द्र पाणेन संहितः । व्यहं०॥६॥ -- ·९६॥ ॥ अथर्ववेदे ३। ३१ प्राणेने विश्वताचार्य देवाः सूर्य समैरयन् । व्यप हं०॥७॥ आयुष्मनामायुष्मृती पाणेर्न जीय मा मृथाः।व्या हं०॥८॥ प्राणेने प्राणुतां पाण् हैन भव मा मृथाः। व्यहं०॥९॥ उदायुषा समायुषोदोप॑धीना रसैन । व्य पहं० ॥१०॥ आ पर्जन्यस्य दृष्ट्योदस्थामामृतो व्यम्। व्याहं सर्वेण पाप्मना घि यक्ष्मेण समायुषा ॥११॥ ॥षष्टोऽनुचाकः ॥ से। (॥ ॥ षष्ठः प्रपाठकः ।। १९॥ ॥ तृतीय काण्डं समाप्तम्॥ ॥ १०॥ ॥

·॥ अथर्ववेदे ४।१-२ ॥
-
॥ों
ब्रह्म जज्ञानं प्रथम पुरस्ताहि सीमनः सुरुचो वेन आचः।
स बुध्या उपमा अस्य विष्ठाः सतश्च योनिमसतश्व वि वः ॥१॥
इयं पित्र्या राष्ट्रयेलयै प्रथमार्य जनुप भुवनेवाः।
तस्मा एनं सुरुच हारमा धर्म श्रीणन्तु प्रथमाय धास्यवे॥२॥
प्र यो जज्ञे बिहानस्य बन्धुपिश्वा देवानां जनिमा चिक्ति
ब्रह्म ब्रह्मण उज्जभार मध्या-नीचैरुच्चैः स्थाअभिप्रनस्थौ॥३॥
स हि दिवः स पृथिव्या अंतस्था मही क्षम रोदसी अस्कभायन्।
महान्मही अस्कभायहि जानो यांसय पार्थिवं च रजः॥४॥
स बुनादाट जनुषो ऽभ्ययं रहस्पतिवना नस्य सम्राट्।
अहर्यछुकं ज्योतिषो जनिशथ युमनो वि वसन्तु निर्मा: ॥५॥
नूनं नर्दस्य काव्यो हिनोनि महो देवय पूर्व्यस्य धाम।
एप जैसे बहुभिः साकमित्त्या पूर्वे अर्थ रिषिने ससन्नु ॥६॥
यो ऽर्वाणं पितरं देवबन्धुं सहसति नमसावे च गोन्।
सं विषां जनिता यथास: कवियो न दीयत्नुधावान् ॥७॥
॥२॥ ययामुदा चलदा यस्य पिच उपासते पशिषं यस्य देवाः।
योऽस्ये हिपदो यश्चतुष्पह स्मै देवार्य हविर्षा विधेम ॥१॥

·MMELANDEYON ९६॥ (॥ १ ॥ अथर्ववेदे ४।२-३ ॥ यः प्राणुनो निमिषतो महिलेको राजा जगतो बभूव। यस्य छायामृतं यस्य मृत्युः कस्मै ॥२॥ यंक्रन्देसी अवतश्चकभाने भियसाने रोदसी अईयेथाम्। यस्यासौ पन्था रजसो विमानः कस्मै॥३॥ यस्य द्यौर्वी पृथिवी चे मही यस्याद उर्व निरिक्षम्। यस्यासो सूरो विनतो महित्वा कस्मै०॥४॥ यस्य विश्वे हिमवन्तो महित्वा समुद्रे यस्य रसामिाहुः। इमाचे प्रदिशो यस्य बाहू कस्मै ॥५॥ आपो अग्रे विश्व मावन्गर्भ दधाना अमृता ऋतज्ञाः। यासु देवीष्वधि देव आसीत्कस्मै ॥६॥ हिरण्यगर्भः समवर्तनागे भूनस्य जानः पतिरेके श्रासीत्। स दोधार पृथिवीमुन द्यां कस्मैः ॥७॥ आपो बस जनयन्नीगर्भमने समैरयन्। नस्योत जायमानुस्योल्वेवासीहिरण्ययः कस्मैदेवायहविषा विधेम ।।८।। उदितस्लयो अक्रमन्च्याघ्रः पुरुवा वृतः । हिरुग्धि यन्ति सिन्धो हिरुग्देवो वनस्पतिर्हिरुङ्गमन्नु शत्रवः ॥१॥ परेणैनु पथा रकः परमेणोन तस्कर परैण दुत्त्वनी रज्जुः परेणापायुरर्पतु ॥२। अक्ष्यौ च ते मुरवंच ते व्याघ्रजम्भयामसि। आत्सर्वान्शिनि नरवान् ।। व्याघ्रं दत्वतां वयं प्रथमं जम्भयामसि। आई ट्रेनमयो अहिं यातुधानुमथो रकम् ॥४॥ यो अयस्तेन यति स संपियो अपायति। पृभामपधंसेविन्द्रो यज्वेण हन्तु तम् ॥५॥ मूर्णा मृगस्य दन्ता आशीर्णा उ पृष्टयः। निम्मुक्त गोधा भवतु नीचार्ययुगः ॥६॥ ॥ । ।

·॥ अथर्ववेदे ४। ३-५ ॥
यत्संयमोनपि यमो वि यमो यन्न संयमः।
इन्द्रजाः सौगजा श्रावणमसि आजम्भनम् ॥७॥
॥
यांबा गन्धर्यो अरचनहरुणाय मृतभंजे।
तां यो वर्ष खनामस्योवधि शेषहर्षणीम् ॥१॥
उदुषा उदु सूर्य उदिदं मामकं वरी।
उदैजनु प्रजापति पा शुष्मेण वाजिनो ॥२॥
यथा स्म ते धिरोहनो ऽभितप्तमिवानति।
ततस्ते शुष्मवत्तरमियं कृणोत्तोषधिः ॥३॥
उछुष्मौषधीनां सार ऋषभाणाम्।
सं पुंसामिन्द्र वृष्ण्यमस्मिन्धेहि ननूचशिन् ॥४॥
अपां रमः प्रथमुजो ऽयो वनस्पतीनाम् ।
उत सोमस्य भातास्युनार्शमैसि रषण्यम्॥५॥
अद्यामे अद्य सपितरर्य दैवि सरस्वति ।
अद्यास्य ब्रह्मणस्पते धनुरिया ताना पसः॥६॥
अाहं तैनोमि ते पसो अधिज्यामिव धनि।
क्रमस्वर्श इव रोहितमनवम्लायना सदा ॥७॥
अवस्याश्चतस्याजस्य पेत्तस्य च।
अथर्षभस्य ये वाजास्तानस्मिन्येहि ननूवशिन् ॥८॥
॥५॥
सहस्रशङ्गो दृष्भो यः समुद्रादुदाचरन्।
नेना सहस्पैना व्यं नि जनान्त्स्वापयामसि ॥१॥
न भूमि वानो अति चाति नानि पश्यति कश्चन।
स्नियन सर्वाः स्वापय शुनभेन्द्रसरया चरन् ॥२॥
प्रोवेशयास्तेल्पेश्या नारीर्या याशीरी।
लियो या: पुण्यगन्धयस्लाः सर्वाः स्थापयामसि॥३॥

·५३
९६
॥ अथर्ववेदे ४।५-६ ॥
एजेदेजदजयभं चक्षुः प्राणमजयभम्।
अङ्गान्यजनभं सर्वा रात्रीणामतिशवरे ॥४॥
य आस्ते यश्वरनि यतिष्ठन्धिपश्यति।
तेषां सं दो अक्षीणि यथेदं हयं तथा ॥५॥
समु माना स्वप्नु पिना स्वप्नु श्वा स्वप्नु विश्पनिः।
सर्पन्त्वस्यै जातयः स्वप्वयमभितो जनः ॥६॥
स्वम स्चमाभिकरणेन सर्व नियोपया जनम्।
ओत्सूर्यमन्यान्स्वापयाव्युषं जागृतादहमिन्द्र इवारिष्टो आक्षनः॥७॥
से।
॥प्रथमोऽ नुवाकः॥
॥६॥
MAN-
ब्राह्मणो जज्ञे प्रथमो दर्शशीर्षो दशास्थः।
स सोम प्रथमः पपौ सकारारसं विषम् ॥१॥
याचती याचापृथिवी रिम्णा यावत्सप्त सिन्धवो विनावरे।
वान विषस्य दूषणी तामिनो निरवादिषम् ॥२॥
सुपूर्णत्वा गुरुत्मावि प्रथमोचयत्।
नामीमदो नारूरुप उनास्मा अभवः पितुः ॥३॥
यस्तु आस्यस्पञ्चाङरिपक्राचिदधि धन्वनः।
अपस्कम्भस्य शल्यान्निरयोचमुहं विषम् ॥४॥
शल्याहिषं निरयोचं प्रार्जनादुत पर्णधेः।
अपाष्ठाछुङ्गात्कुल्मलान्निरचोचमहं विषम्॥५॥
अरसस्त इषो शल्यो ऽयौ ते असं विषम्।
उत्तारसस्य वृक्षस्य धनुष्टे अरसारसम् ॥६॥
ये अपीषन्ये अदिहन्य प्रास्यन्ये अयास॒जन्
सर्वे ने वधेयः कृता वधिषिगिरिः कृतः ॥७॥
व,यस्ते सनितारो बाधस्त्वमस्योषधे।
वधिः स पर्वती गिरिर्यनौ जानमिदं विषम् ॥८॥

·18 ॥अथर्ववेदे ४।७-८ ॥ वारिदं वारयानै वरणाचत्यामधि। नत्रामृतस्यासिक्त नैना ते बारये विषम् ॥१॥ अरस ाच्यं विषमसं यदीच्यम्। अथेदमधुरा य करम्भेण वि कल्पते ॥२॥ करम्भ कृत्वा निर्य पीबस्फाकमुदारथिम्। सुधा किल वा दुष्टनो जक्षिवान्स न रूरूपः ॥६॥ विते मद मदाबनि शुरमिव पातयामसि। पलो चुरुमिच येपन्नं बसा स्थापयामसि ॥४॥ परि याममिवाचिन वचेसा स्थापयामसि। निष्ठा वृक्ष इव स्थाम्न्यभिरवाने न रुरुपः॥ पवस्तैस्त्वा पर्यक्रोणन्दशभिराजनैरुन। प्रक्रारसि त्वमौषधेभिरवाते न रुरुपः॥६॥ अनोप्सा ये वः प्रथमा यानि कर्माणि चक्रिरे। वीरान्नो अत्र मा भन्नई एनत्सुरो दधे ॥७॥ भूतो भूनेषु पय श्रादेधाति स भूतानामधिपनिर्बभूव। नस्य मृसुश्चरनि राजसूयं स राजा राज्यमर्नु मन्यत्नामिदम्॥१॥ अभि प्रेहि मापं चेन मवेना संपनहा। मानिष्ठ मित्रवर्धन तुभ्यं देवा अपिब्रुवन् ॥२॥ आनिष्ठन्तं परि विश्वभूषं छियं वसौनश्चरनि स्वरोनिः। महनदृष्णो असुरस्य नामा विश्वस्तो अमृनानि तस्थौ॥३॥ न्यानो अधि वैचा विक्रमस दिशौ महीः। विशस्त्या सर्चा चान्छन्त्यापो दिव्याः पयस्वनीः ॥४॥ या अापौ दिव्याः पय॑सा मदन्त्यन्तरिस उत वा पृथिव्याम्। नासा वा सासामपामभि पिचामि वर्चसा ॥५॥ अभि ला वर्चसासिञ्चन्नापो दिव्याः पयस्वतीः। ।

·२१
18
सि
।
१९॥
॥अथर्ववेदे ४॥ ८-१०॥
44
यथासौ मित्रवर्धनस्तथा ला सचिना करन्॥६॥
एनाव्याघ्र परिषसजाना: सिंह हिन्वन्ति महने सौभगाया
समुद्रं न सुभुवस्तास्थिवांस मर्मुन्यन्नै हापर्नमुप्स्वन्तः॥७॥
एहि जीवं त्रायमाणं पर्वतस्यास्यक्षम्।
विश्वैभिर्देवैर्वृत्तं परिधिविनाय कम् ॥१॥
परिपाएं पुरुषाणां परिपाणं गामसि।
अश्चानामर्वना परिपाणाय नस्थिषे ॥२॥
उत्तासि परिपाणं यातुजम्भनमाजन।
जुत्तामृतस्य त्वं वेत्यायौ असि जीवभोजनमयो हरिनभेषजम्॥३॥
यस्योञ्जन प्रसर्पस्यङ्गमङ्ग परंप्यरुः
तबोयक्ष्म पि बाधस यो मध्यमशीरिव ॥४॥
नैन पामोनि शपथो न हसा नाभिशोचनम्।
नैनं विष्क धमनुने यस्ता विभाजन ॥५॥
असन्मन्नाडुपन्याद्दुष्कृताउमलादुन।
दुर्दिश्चक्षुषों घोरात्तस्मान्नः पात्याज्जन ॥६॥
इदै चिहानांजन सत्यं वक्ष्यामि नानृतम्।
सनेयमचं गामुहमासान न पूरुष ॥७॥
भयो आन्जनस्य तक्मा चुगस आदाहिः।
बर्षितः पर्वनानां त्रिकुकुन्नामे ने पिता ॥८॥
यदाञ्जन चैककुदं जानं हिमवनस्परि।
यातूंच स! जम्भयनश्मि यातुधान्यः॥९॥
यदि वासि बैककुरं यदि यामुनमुन्यसै।
उभे ने भदे नाम्नी ताभ्यां नः पात्याज्जन ॥१०॥
•॥
।
वानाजानो अन्तरिप्ताहियुनो ज्योनिपुस्पार। ॥१॥

·५
।
॥ अथर्ववेदे।। १०-११ ॥
स नौ हिरण्य॒जाः शङ्कः कृशनः पावंहसः॥१॥
यो अंग्रनो रौचनानी समुद्रादधि जसिषे।
शुडेन हत्वा रक्षास्यधिणो विषहामहे॥२॥
शॉनामीधाममनि शङ्केनोन सदान्नाः।
शङ्को नौ विश्वभैषजः कर्शनः पात्वंहसः॥३॥
दिवि जात: समुद्रुजः सिन्धुनस्पर्या नः।
स नो हिरण्यजाः शङ्ग आयुष्तरणो मुरिणः॥४॥
समुद्राज्जातो मणिधानानो दिवाकर।
सो अस्मान्सूर्चतः पातु हेत्या देवासुरेभ्यः ॥५॥
हिरण्यानामेको ऽसि सोमालमधि जज्ञिषे।
स्ये समसि दर्शन इषुधौ रौचनस्त्वं प्र ण ायूंपि नारिषत् ॥६॥
देवानामस्थि कर्शनं बभूव तदात्मन्चचरस्य॒प्स्वन्तः।
तत्तै बभ्राम्यायुषे वर्चसे बाय दीर्घायुत्वार्य शनशारदाय कनिस्वाभि
रेक्षनु॥७॥
॥द्वितीयोऽनुवाकः॥
॥११॥ अनड्वान्दोधार पृथिवीमुन द्यामनमान्दाधारोन्तरिक्षम्।
अनड्डान्दाधार प्रदिशः पडुरिनुड्यान्विश्वं पुर्वनमा विवेश ॥१॥
अन्डानिन्द्रः स पशुभ्यो वि चष्टे यां छक्रोविमिमीने अध्धनः
भूनं भविष्यद्भवना दुहानः सर्वी देवानी चरनि ब्रतानि ॥२॥
इन्द्रौ जातो मनुष्येष्यन्नमस्तप्तश्चरति शोरुचानः।
सुमजाः सन्त्य उदारे न सर्पयो नाश्नीयादनुहों विजानन ॥३॥
अनडान्दुहे सुकृतस्य लोक ऐन व्याययति पर्वमानः पुरस्तोत्।
पर्जन्यो धारा मरुत ऊधौ अस्य यज्ञः पयो दक्षिणा दोहों अस्य॥४॥
यस्य नेशै यज्ञपतिर्न यज्ञो नास्य दातेशेन प्रनिग्रहीता।
यो विश्वजिद्दिश्वभूविश्वकर्मा धर्म नौ ब्रूत यनमश्चनुष्यात् ॥५॥

·।१६ सि । ॥अथर्ववेदे ४ । ११- १२ ॥ येन देवाः स्वरारुरुहाईवा शरीरममृतस्य नाभिम्। नेन गेष्म सुकृतस्य लोकं धर्मस्य व्रतेन तपसा यशस्यवः ॥६॥ इन्द्रौ रूपेणाग्निर्वहैन प्रजापतिः परमेडी चिराट्। विश्वानरे अनमत वैश्वानरे अंक्रमनानडुत्येक्रमत। सौ ऽहंहयन सोऽ धारयत॥७॥ मध्यमेननुहो यत्रैष वह आहिनः। एतावदस्य प्राचीनं याचोन्यत्खड़ समाहितः ॥८॥ यो वेदानडुहो दोहा-सप्तामुपदस्वतः प्रजाचे लोकं चामोनि तथा सप्तऋषयो विदुः ॥७॥ पद्भिः सेदिमकामन्निरां जनभिरुस्विदन्। श्रमणानडान्कालाले कीनाशश्चाभि गछतः ॥१०॥ द्वादश या एना रात्रीत्या आहुः प्रनापनेः। तत्रीप ब्रह्म यो वेद नद्दा अनुहौ वनम् ॥११॥ दुहे सायं दुहे पातर्दुहे मध्यन्दिनं परि। दोहा ये अस्य संयन्ति नाचिया पदम्पनः ॥१२॥ । 1॥१२॥ रोहण्यसि रोहण्यस्थश्छिन्नस्य रोहणी। रोहयेदमरुन्धनि॥१॥ यने रिष्टं यत्ने घुत्तमास्न पेष्ट्रन अात्मनि। धाता नद्या पुनः सं देवत्सरुवा परः ॥२॥ सं नै मज्जा मज्ज्ञा भवनु समु ते परुषा पर्सः । सं ने मांसस्य विस्त्रस्न समस्थ्यपि रोहतु॥३॥ मज्जा मज्जा सं धीयतां नर्मणा चर्म रोहतु। असूक्ते अस्थि रोहनु मांसं मासेन रोहनु ॥४॥ लोम लोम्ना संकल्पया त्वचा संकल्पया त्वचेम्। असृक्ते अस्थि रोहन छिन्नं संधैत्योषधे॥५॥ स उनिष्ठ प्रेहि प व रथैः सुचक्र: मुंपषि: सुनाभिः।

·॥ अथववद।। १२ -१४॥ प्रतितिष्ठोः॥६॥ यदि कर्ने पनि त्या संशने यदि वाश्मा महतो जघाने ऋभू रथस्येवाङ्गानि सं देवत्परुषा परः ॥७॥ । उन देवा अवहितं देवा उन्नयथा पुनः। उतार्गश्चक्रय देवा देवा जीचर्यथा पुनः ॥१॥ हाधिभौ पातौ बातभा सिन्धोरा परावर्तः। दक्षं ते अन्य आचातुव्यान्यो रोतु यद्रपैः॥२॥ था वान वाहि भेषजं चि चान पाहि यद्रपः। सं हि विश्वभेषज देशना दन ईयसे ॥३॥ चायन्तामिम देवास्तायनी मरुनां गुणाः। चायन्ना विश्वा भूनानि यथायमरूपा असत् ॥४॥ श्रावोग, शनातिभिरयो अरिष्ट तातिभिः । दक्ष न उपमाभारिषं परा यक्ष्मं सुवामि ते ॥५॥ श्रय मेहतो भगवानयं मे भगवत्तरः। अयं में विश्वभैषजो ऽयं शिवाभिमर्शनः ॥६॥ हस्ताभ्यां दर्शशारवाभ्यां जिव्हा वाचः पुरोगची। अनामयित्नुभ्या हस्ताभ्यां नाभ्यां त्वाभिमशामसि ॥७॥ ॥१४॥ अजोत्या प्रेरजनिष्ट शोकात्सो अपश्यन्जनितारम। तेने देवा देवताभग्ने अायन्तेन रोहान्नुहुर्मेध्यासः॥१॥ क्रमध्वमग्निना नाकमुरल्यान्हस्तेषु विश्नः। दिवस्मृर सर्गत्वा मिश्रा देवेभिराडम् ॥२॥ पृष्ठासाथिया गृहमन्तरिक्षमाहेहमुन्तरिक्षाविचमारुहम्। दियो नाकस्य पृष्ठात्म! योनिरगामुहम्॥३॥ स्वर्यन्तो नापेक्षन्तु श्राद्यां रोहन्ति रोदसी। ।

·४।१४-१५ ।। |९६ अथर्ववेदे । ५९ यज्ञं ये विश्वनौधारं सुविहांसो चितेनिरे ॥ ४॥ अग्ने प्रेहि प्रथमो देवानां चक्षुर्देवानामुन मानुषाणाम्। इयक्षमाणा भृगुभिः सजोषा स्वर्यन्तु यजमानाः स्वस्ति ।।५।। अजमनामि पयसा एनेन दिव्यं सुपर्ण पैयुसं हन्तम्। तेने गेष्म सुकृतस्य लोकं वरारोहेन्तो अभि नाक मुन्नमम्॥६॥ पञ्चौदनं पञ्चभिरङ्गारिभिर्दो र पञ्चधैतमोट्नम्। प्राच्या रिशिशिरोअजस्य धेहि दक्षिणार्यादिशिदक्षिणंधेहिपार्श्वम्।। प्रतीच्या दिशि भुसदमस्य धेयुत्तरस्यां दिश्युत्तरं धेहि पार्श्वम्। ऊर्ध्वायां दिश्य जस्यानूंकं धेहि दिशि ध्रुवायां धेहि पाजस्यम्। अन्तरिक्षे मध्यतो मध्यमस्य ॥८॥ शुतमजं शुतया पोर्णहि त्वचा सर्वैरङ्गैः संभृनं विश्वरूपम्। सउतिष्ठेतो अभि नाकमुत्तमं पद्भिश्चतुर्भिः प्रति निष्ट दिक्षु॥९॥ सि । ॥ ९९॥ ॥ । समुत्पनन्तु प्रदिशो नभस्वती: समभ्राणि वानेजूनानि यन्तु। ॥१५॥ महऋषभस्य नदनो नभस्वनो चाथा आर्पः पृथिवीं तर्पयन्तु ॥१॥ समीक्षयन्नु तपा: सुदानवो ऽपा रसा ओषधीभिः सचन्ताम्। वर्षस्य सर्गा महयन्तु भूमि पृथंग्जायन्तामोषधयो विश्वरूपाः॥२॥ समीक्षयस्व गायनो नभांस्यपां बेगासः पृथगुद्दिजन्ताम्। वर्षस्य सर्गी महयन्तु भूमि पृथग्जायन्नां वीरभो विश्वरूपाः ॥३॥ गुणास्त्वोपं गायन्तु मारुताः पर्जन्य घोषिणः पृथक् । सर्गा चर्षस्य वर्षतो वर्षन्तु पृथिवीमर्नु ॥४॥ उदीरयन मरुनः समुद्रतस्त्वेषो अर्को नभ उसोनयाथ। महऋषभस्य नदतो नभवनो बाधा आपः पृथिवी नर्पयन्सु ॥५॥ अभि केन्द स्तनयार्दयोदधिं भामै पर्जन्य पर्यसा समङि। त्यो सृष्टं बहुलमैतु वर्षाशाषी शगुरेत्वस्तम् ॥६॥ संवौ वन्नु सुदानेच उत्सा अजगरा उन।

·॥ अथर्ववेदे४।१५-१६॥ मरुद्भिः प्रच्युता मेघा वर्षन्तु पृथिवीमनु ॥७॥ आशामाशां विद्यौनतां वातो वान्तु दिशोदिशः। मरुद्भिः प्रयुना मेघाः सं यन्तु पृथिवीमर्नु ॥८॥ आपो विद्युत्रे वर्ष संवौ : यन्नु सुदानव उत्सा अजगरा उत। मरुद्भिः प्रच्युता मेघाः प्रान्तु पृथिवीमर्नु ॥९॥ अपामग्निस्तनूभिः संचिदानो य ओषधीनामधिपायभूव। सनौ वर्ष वनुतां जातवेदाः पाणं प्रजाभ्यो अमृतं दिवस्परिं ॥१०॥ प्रजापनि: सलिलादा समुद्रादाप ईरयन्नुदधिमर्दयानि। प्रप्यायता रष्णो अश्वस्य रेनो ऽवडिलेनै स्तनापिनुनेहि ॥१॥ अपो निषिचन्नसुरः पिना नः श्वसन्तु गर्गरा अपां वरुण। अब नीवीपः सृज बदन्तु पृश्निवाहवौ मण्डका इरिणा ॥१२॥ संवत्सर शंशयाना ब्रह्मणा बेतचारिणः। वार्च पर्जन्यजिन्चितां प्र मण्डूको अयादिषुः ॥१२॥ उपप्रर्वद मण्डकि वर्षमा चंद नादुरि। मध्ये ह्रदस्य पूचस्व विगृह्ये चनुरे पदः ।।१४॥ खण्मुखा वैमरवाईइ मध्ये तदुरि। वर्षवनुध्यं पितरो मुनां मने इछनः ॥१५॥ महान्न कोशमुचाभि पिञ्च सविद्युनं भवतु वातु वार्तः। नन्दनीं यज्ञं बहुधा विसृष्टा आनन्दिनीरोषधयों भवन्तु ।। १६॥ ॥ तृतीयोऽ नुवाकः॥ ॥१६॥ बृहन्मेषामधिष्ठातान्तिकादिच पश्यनि य लायन्मन्यते चरन्सर्वं देवा इदं विदुः॥१॥ यस्तिष्ठति चरनि यञ्च वञ्चति यो निलायं चरति यः पनङ्कम् । हौ सनिषद्य यन्मन्ययेते राना नबेद वरुणस्तृतीयः ॥२॥ उतेयं भूमिरुणस्य राज्ञे उत्तासौ चौहती दूरेअन्ता।

·॥ अथर्ववेदे ४।१६-१७॥
२१
उनो समुद्रौ वरुणस्य कुक्षी नास्मिन्नल्यै उदके निलीनः ॥२॥ |९६
उन यो धामनिसात्पुरस्तान्न स मुच्या वरुणस्य राज्ञः।
दिव स्पशः प्र चरन्तीदमस्य सहस्त्राक्षा अनि पश्यन्ति भूमिम् ॥४॥
सर्व नद्राजा वरुणो पिचष्टे यदन्तरा रोदसी यसरस्नात्।
संख्माना अस्य निमिषो जनानामुक्षानिव श्वभीनिमिनोति तानि सि।
ये ते पाशीवरुण सप्तसप्त त्रेधा तिष्ठन्ति विपिता सन्तिः।
सिनन्तु सर्च अनृतं वदन्त यः सत्यवाद्यति तं सृजन्तु ॥६॥
शतेन पाशैरभि धेहि वरुणैनं मा ने मोच्यनृतचा नृचक्षः।
१९॥
प्रास्ता जाल्म उटै श्रंशयित्वा कोश इवाबन्धः परिरुत्यमानः ॥ ७॥
या समाम्यो वरुणो यो व्याम्योश्य संदेश्यो वरुणो यो पिदेश्यः ।
यो देयो वरुणो यश्चमानुषः॥८॥
तैस्वा सधैरभि ष्यामि पाशैरसाबामुध्यायणामुष्याः पुत्र।
ताने ने सर्वांननुसंदिशामि॥९॥
ईशाना त्या भेषजानामुज्जैष या रेभामहे।
चक्ने सहस्रवीर्य सर्वस्मा ओषधे वा ॥१॥
•॥
सत्यजिन शपथयानी सहमानां पुनस्मराम
सर्वाः समस्योषधीरिनो न: पारादिति ॥२॥
था शशाप शपनेन याचं मूरमादधे।
या रसस्य हरणाय जानमारेभे तोकमत्तु सा ॥६॥
यांने चकुरामे पात्रेयां चाललोहित।
आमे मांसे कृत्यां यां चक्रुस्तया कृत्यारुतौ जहि ॥४॥
दौष्वप्न्यं दौ पित्यं रक्षो अभ्यमरायः।
दुर्णाम्नीः सा दुर्वाचस्ता यस्मन्नाशयामसि॥५॥
क्षुधामारं तृण्णाभारमगोनोमनपद्यनाम् ।
अपामार्ग त्वया वयं सर्व नदर्पमृत्महे ॥६॥

·॥ अथर्ववेदे ४।१७-१९ ॥
तृष्णामारं सुधामारमश्री अक्षपराजयम्।
अपामार्ग त्वया व्यं सर्व तदप मृज्महे ॥७॥
अपामार्ग ओषधीनां सर्वीसामेक इद्दशी।
नेते मृज्म आस्थिनमय त्वमंगदधैर॥८॥
॥१८॥
सुमं ज्योतिः सूर्येरणा हा रात्री समाचनी।
कृणोमि सुत्यमूतये ऽसा: सन्तु कयरी: ॥१॥
यो दैवाः कृत्यां कृत्वा हरादविदुषो गृहम्
वत्सो धारिव मातरं नं प्रत्यगुपै पद्मनाम् ॥ २॥
अमा कृत्वा पाप्मानं यस्तेनान्यं निघांसति।
अरमानस्तस्यां दुग्धायाँ बहुला: फटूरिक्रति ॥३॥
सहस्त्रधामन्विर्शियान्विनीचा छापया त्वम्।
प्रति स्म उनुषे सत्यां पियां प्रियाने हर॥४॥
अनयाहमोषध्या सर्वाः कृत्या दूदुषम्।
यां क्षेत्र चुक्रुर्या गोषु यावाने पुरुषेषु॥५॥
यञ्चकार न राशाक कर्तुं शश्रे पामरम्।
चकार भद्रमस्मभ्यमात्मने नपतु सा ॥६॥
अपामार्गोऽप मा क्षेत्रियं शुपय॑श्चयः
अपाहे यातुधानीरप सर्वी अराय:॥७॥
अपमृत्ययातुधानानप सर्या अराय्यः।
अपामार्ग त्या व्यं सर्व तदर्प मृज्महे॥८॥
।
॥१९॥
उत्तो यस्यबन्धुदुनो असि नु जामिकृन् ।
उतो केल्या कृतः प्रजा नडमिवाहिन्धि वार्षिकम् ॥१॥
ब्राह्मणेन पर्युक्तासि करनेन नार्षदेने।
सेनैवीष तिषीमनी न न भूयमस्ति यत्र पाभोष्योषधे॥२॥

·४। १९ - २० ॥ ६३ ॥अथर्ववेदे ४।१९- अयमेष्योषधीना ज्योतिषेचाभिदीपर्यन्। उतानासि पाकुस्या यो हन्तासि रक्षसः॥३॥ यदुदो देवा असुरांस्त्वायाय निरकुंर्चन। ततस्त्वमध्योषधे ऽपामार्गो जायथाः ॥४॥ निभिन्दनी शतशारया विभिन्दन्नाम ने पिना। प्रत्यग्नि भिन्धित यो अस्माँ अभिदासनि॥५॥ असम्याः समभवत्तद्यामनि महव्यः । नदै नौ विधूपायत्प्रत्यकतरिमृउतु ॥६॥ प्रत्यङ् हि संचभूविथ प्रतीचीन फलस्वम्। सर्वान्मकृपयाँ अधिवरीयो यावया युधम् ॥७॥ शतेने मा परि पाहि सुहरुनैणाभि रक्ष मा। इन्दस्ते वीरुधां पत उग्र ओमानमा दयन् ॥८॥ ॥२०॥ या पश्यति मान पश्यति परी पश्यानि पश्यति। दिवमन्तरिक्षमामि सर्व नदृषि पश्यति ॥ १॥ निस्यो दिवस्तितः पृथिवी षट् चेमाः प्रदिशः पृथक् । बयाह सर्या भूनानि पश्यानि देव्योषधे॥२॥ दिव्यस्य सुपर्णस्य नस्य हासिकुनीनिका। सा भूमिमा रुरोहिय बुन्यं श्रान्ता बरिच ॥३॥ नां मै सहस्माक्षो देवो दक्षिणेहस्त आर्दधत्। तयाहं सर्वं पश्यामि यश्चै शूद्र उत्तार्यः॥४॥ आविष्कृणुष्य पाणिमात्मानमर्प गृहथाः । अथौ सहस्रचक्षी वं प्रति पश्या: किमीदिनः ॥५॥ दर्शय मा यातुधाना-दर्शय यातुधान्यः। पिशाचान्सर्वोन्दर्शयेति वारेभ ओषधे॥६॥ कश्यपस्य चक्षुरास शुन्याचे चतुरक्ष्याः।

·MARALE
६२
॥अथर्ववेदे४।२०-२२ ॥
वीधे सूर्यमिव सर्पन्तुं मा पिशाचं तिरस्करः ॥७॥
उदनभं परिपाणाद्यातुधानं किमीदिनम्।
तेनाहं सर्वं पश्याम्युन शूद्रमुनार्यम् ॥८॥
यो अन्तरिक्षेण पतनि दिव्यश्वातिसपनि।
भूमि यो मन्यने नार्थ नं पिशाचं प्रदर्शय ॥७॥
॥१८
|| चतुथो नुवाकः॥
। सप्तमः प्रपाठकः॥
॥२१॥ या गायों अग्मन्नुन भद्रमकुन्सीदन्तु गोष्ठे रणयन्चस्म।
मजावनीः पुरुरूपी इह स्युरिन्द्राय पूर्वीरुषसो दुहानाः॥१॥
इन्द्रो यज्वने गृणने च शिक्षत उपदाति न सं मुषायति।
भूयोभूयो रयिमिदस्य वर्धयन्नभिन्ने रिचल्ये निदेधानिदेवयुम्॥२॥
नता नैशन्ति न दभाति तस्करो नासामामित्रो व्यथिरा धपति।
देवांश्च याभिर्यजने ददानि च ज्योगित्ताभिः सचते गोपनिः सह ॥३||
नता पा रेणुककाटो ऽभुते न संस्कृनत्रमुप यन्ति ना अभि।
गायमभयं तस्य ता अनु गायो मर्नस्य विचरन्ति यज्चनः॥४
गाचो भगो गायु इन्द्रौ म इछाडावः सोमस्य प्रथमस्य भक्षः।
इमा या गायः स जैनास इन्द्र इछामि तदा मनसा चिदिन्द्रम्॥५॥
यूयं गाचो मेदयथा कृशं विदधीरं चिकृणुधा सुमनीकम्।
भद्रं गृहं हाथ भद्रवा चो गृहदो वयं उच्यत सभासु॥६॥
प्रजातीः सूयर्वसे रुशन्तीः शुद्धा अपः सुप्रपाणे पिर्व-तीः।
मा स्तेन ईशन माघशंस परि चो रुद्रस्य हेनिदृणक्तु ॥७॥
॥२२॥ ममिन्ट्र वर्धय क्षत्रिय म इमं विशामकदृषं कृणु लम्।
निरमित्रानान्यस्यसर्यास्तान्वन्धयास्मा अहमुत्तरेषु॥१॥
एम भन नामे अश्वेषु गोपु निष्ट भन यो अमित्रो अस्य ।
॥१९॥

·HTTA le ॥अथर्ववेदे ४।२२ - २३ ॥ वर्ण क्षत्राणामयमस्तु राजेन्द्र शत्रु रन्धय सर्वमुस्मै ॥२॥ अयमस्तु धनेपानिधनानामयं विशांविश्पनिरस्तु रानी। अस्मिन्निन्द्र महि वासि धेत्यवर्चसे कृणुहि शत्रुमस्थ ॥३॥ अस्मै द्यावापृथिवी भूरि धामं दुहाथों धर्मदुबै इव धेनू। अयं राजा प्रिय इन्द्रस्य भूयाधियो गामोषधीनां पचनाम् ॥४॥ युनज्मि न उत्तरान्तिमिन्द्रं येन जयन्ति न पराजयन्ने। यस्त्वा करदेकवर्ष जनानामुन राजामुनुम मानपानाम् ॥५॥ उत्तरस्त्वमधरे ने सपत्ना ये के ये राजन्यनिशवपस्ने। एकरुष इन्द्रसरवा निगीचा उड्यनामा भरा भोजनानिमः॥ सिंहप्रतीको विशों अद्धि साध्याघ्रमनीको पास शन्। एकरप इन्द्रसरया जिगीचा उन्यूयतामा विदा भोजनानि ॥७॥ अग्नेर्मन्चे प्रथमस्थ पचैनसः पाञ्चजन्यस्य बहुभायमिन्धनौ। विशोषिश परिशियांसमीमहे सनौ मुञ्चतंहसः ॥१॥ यथा हव्यं वहसि मानवेदो या यज्ञ कल्पयसि प्रजानन्। एवा देवेभ्यः सुमतिं न आ यह स॥२॥ यामन्यामन्नुपयुक्तं यहिएं कमैकर्नुलाभगमग्निनांडे रक्षोहणं यज्ञवर्थ घृताहुन स० ॥३॥ सुजातं जानवैदसमन्नि यैश्वानरं विभुम् । हव्यवाई हवामहे स०॥४॥ येन ऋषयो बलमघौतयन्युजा येनासुराणामयुषन्त मायाः। येनाग्निना पणीनिन्द्रो जिगाय सः॥५॥ येने देगा अमृतमन्वावन्दन्येनौषधामधुमतीरकण्वन्। येन देवाः स्वगभर्न्स०॥६॥ यस्येदं प्रदिशि पहिरोवते यज्जातं जनित्य व कलम्। स्तौम्याग्नि माथिनो जौहवामिस नौ मुज्यबहसः ॥७॥ । १०० अथर्य

·NO
६२
॥१८
६६
॥अथर्ववेदे ४।२४-२५ ॥
॥२४॥ इन्द्रस्य मन्महे शवदिदस्यमन्महे शत्रुघ्न स्तोमा उप मेम प्रागुः।
यो दाशुषः सुक्रतो हमेनि सनौ मुञ्चत्वंहसः॥१॥
यीणामुयबाहुर्ययुर्यो दोनवानां बलमारुरोजे।
येन जिताः सिन्धयो येन गायः स० ॥२॥
यश्चर्षणिपो षुभः स्वर्षिधस्मै मापाणः प्रवदन्ति नृम्णम्।
यस्याध्वरः सप्त होता मर्दिष्टः स०॥३॥
यस्य वशास ऋषभास उक्षणो यस्मै मीयन्ते स्वरवः स्वरिंदै।
यस्मै शकः पर्वते ब्रह्मशुम्भितः स ॥४॥
यस्य जुटिं सोमिनः कामयन्ते यं हवन्त इघुमन्तं गविशे।
यस्मिन्नर्कः शिश्रिये यस्मिन्नोजः स०॥५॥
यः प्रथमः कर्महत्याय जज्ञे यस्य वार्य प्रथमस्या बुद्धम्।
येनोद्यतो वो ऽभ्यायताहिं स ॥६॥
यः संम्रामा नयति सं युधे वशी या पुष्टानि संसृजनि हयानि।
स्तौमीन्द्रनाभितो जोहचीमि स नौ मुञ्चत्वंहसः ॥७॥
॥२१॥ बायोः सवितुर्विदयानि मन्महे याचात्मन्वदिशयो यौ रक्षथः ।
यौ विश्वस्य परिभू बभूवथुस्तौ नौ मुचनमहसः ॥ १॥
ययोः संज्याना वरिमा पार्थिवानि याभ्यां रजौ युपिनमन्तरिक्षे।
ययोः पायं नान्चानो कञ्चन तौ ॥२॥
न व्रते नि विशन्ते जनासुस्त्वय्युदिने प्रेरने चित्रमानो।
युवं बोयो सदिता च भुवेनानि रक्षश्रुस्तौ ॥३॥
अपेतो वायो सविता ने दुकृतमप्रसासि शिमिदा च सेधनम्।
संत्यूर्जयो सुजथः से चलैन नौ ॥४॥
पिमै पोर्ष सविनीत वायुस्ननू दक्षमा सुचनां सुशेवंम् ।
अयुक्षमताति महे इह धत्तं तौ ॥५॥
प्र सुमति सचितर्चाय ऊतये महस्वन्नं मसरं मादयाथः ।
॥१९॥

·॥ अथर्ववेदे ४।२५-२७ ॥
अग्विामस्य प्रवतो नि यछतं तौ ॥६॥
उप श्रेष्ठो न आशिषों देवयोर्धामन्नस्थिरन्।
स्तौमि देवं सचिनारै च वायुं नौ नौ मुञ्चनमहस: ॥७॥
॥ पञ्चमो नुवाकः॥
सि
॥९९
मुन्चे बा द्यावापृथिवी सुभोजसौ सचैतसौ ये अप्राममिनायो॥२६॥
जनानि।
प्रनिष्ठे त्यसंवतं वसूनां ने नौ मुचनुमंहसः ॥१॥
प्रतिष्ठे ह्यभवतं वसूनां प्रडे देची सभगे उरुची।
यावापृधिची भवत्तं मे स्याने ते ॥२॥
असनापे सुनर्पसौ हुवे ऽहमुर्वी गम्भीरे कविभिनमुरुधै। या ॥३॥
ये अमृन विभृयो ये हनीपि ये मोत्या विभृयो येमनुष्योन्। या ॥४॥
ये उत्रियो विभृथो ये वनस्पीन्ययो विश्वा भुचनान्यन्नाया ॥५॥
ये कीलालैन तर्पयो ये टनेन याभ्यामृते न किं चन शनुमान्ने।
यावापृथिवी भवनं मे स्यो ने ते ॥६॥
यन्मेदमंभिशोचति येनयेन वा कृतं पौरुषेयान्न दैवात्।
लौमि द्यागपृथिवी नाधितो जौहवीमि ते नौ मुचतमहसः ॥७॥
३॥
।
॥२७॥
मरुनी मन्चे अधि मेब्रुवन्नु प्रेमं वाजंघाजसाने अवन्तु।
आशूनिच सुयमानम्ह ऊनये ने नौ मुञ्चन्त्वंहसः॥१॥
उत्समक्षित व्यन्ति ये सदा य आमचान रसमोषधीषु।
पुरो दधे मुरुनः पृभिमानुंस्ने ॥२॥
पयो धेनूनां रसमोषधीना जुवई नां कवयो य इन्वेथा।
शग्मा भवन्तु मरुनो नः स्यानास्ते ॥३॥
अपः समुद्राहियमुहन्नि दिवस्पृथिवीमाथि ये सृजान्ने ।
ये अद्विरीशाना मुरुतश्वरान्न ने• ॥४॥

·६२ ६६ ।। अथर्ववेदे ४।२७-२९॥ ये कीलालेन तर्पयन्ति ये घृतेन ये वा वयो मेदसा संसृजन्ति । ये अभिरीशाना मुरुतौ वर्षयन्ति ते ॥५॥ यहीदि मरुतो मारुनेन यदि देवा दैव्यैनेटगार। यूपीशिये वसचुस्तस्य निकृस्ते ॥६॥ निग्नमनीकं विदितं सहस्सन्मारुतं शर्धः पृतनासूयम्। स्तौमि मुरुतो नायितो जौहचीणि ते नौ मुज्यन्वहसः॥७॥ ॥२८॥ भवा शमिन्ने छातस्य वित्तंययोर्वामिदं प्रदिशि यहिरोचते। वाचस्येशा ये छिपडो बौ चतुष्पदुस्तौ नौ मुञ्चत॒मंहसः ॥ १॥ पौरभ्यध्वउत्तयहरे चियो विदिनाविषुभृतामसिष्ठौ। यात्रु० ॥२॥ सहस्तानी बहता हुँदै ऽहं दूरेगब्यूनी स्तुवन्नेम्युयौ याच ॥३॥ यावारेभाये बहु साहमये चेदनारमभिभां जनेषु। याव॥४॥ यथोई धानापपर्यते कश्चनान्तवेधून मानुषेषु। याच ॥५॥ यः रुसाहन्मूलकानुधानो नि तस्मिन्धनं वन्नमुमौ। यावस्पेशये विपदो यौ वर्नुपरस्ती० ॥६॥ अपि नो ब्रूतं पृननासूयौ संबचण सृजनयः किमीदी। स्तौमि वयानायिनो जोहनीमि नौ नौ सुचनमहसः॥७॥ ॥३९॥ मचे वी मित्रावरुणावतारौ सचैनसौ द्र्व्हेसो यौनुदेथे। म सुलावानुमवयो भरेषु नौ नौ मुन्चतमहसः॥१॥ सबैतसी दुकणो यो नुदेये प्र सुत्सावानुमथो भरैषु। यौ गर्छयो नृपससौ पभ्रुणा सुन तौ० ॥२॥ यावहिरसमयो यादगति मित्रावरुणा जमदग्निमात्रम्। यौ कश्यपमयो यौ वसिष्ट्र लौ०॥३॥ यो स्यावा धुमय यो वशं मित्रावरुणा पुरुमीटमात्रिम्। यौनिमुदमवथः सप्तवा नौ० ॥४॥ ॥१९