·॥ अथ गौतमीयं धर्मशास्त्रम् ॥ वेदो धर्ममूलम् । १ । तद्विदां च स्मृतिशीले । २ । दृष्टो धर्मष्यतिक्रमः साहसं च महतां न तु दृष्टार्थे अव- दौर्वल्यात् । ३ । तुल्यवलविरोधे विकल्पः । ४ । उप- नयनं ब्राह्मणस्याएमे । ५ । नवमे पञ्चमे वा काम्यम् । ६ । गादिः सहा वर्षाणाम् । ७ । तद्वितीयं जन्म ।।। तद्यस्मात्स आचार्यः । ९ । वेदानुवचनाच्च । १० । एका- दशद्वादशयोः क्षत्रियवैश्ययोः। ११ । आ षोडशाबाह्मणस्या- पतिता सावित्री। १२ । वाविंशते राजन्यस्य । १३ । यधिका- या वैश्यस्य । १४।मौञ्जीज्यामौवींसौन्यो मेखलाः क्रमेणा१५। कृष्णरुरुवस्ताजिनानि । १६ । वासांसि शाणक्षौमचीरकुतपाः सर्वेषाम् । १७ । कापासं चाविकृतम् । १८ । कापायमयेके । १९ । वा ब्राह्मणस्य । २० । माञ्जिष्ठहारिने इतरयोः ।२१। वैखपालाशौ ब्राह्मणदण्डौ। २२ । आश्वत्थपैलवौ शेपे । २३ । यज्ञियो वा सर्वेपाम् । २४ । अपीडिता यूपवक्राः सशल्लाः -- 1 ·२ । गौतमधर्मशास्त्रे ॥१॥ । २५ । मूर्धललाटनासायप्रमाणाः । २६ । मुण्डजटिलशिखा- जटाश्च । २७ । द्रव्यहस्त उच्छिष्टो ऽनिधायाचामेत् । २८ । ट्रव्यशुद्धिः परिमार्जनप्रदाहतक्षणनिर्णेजनानि तैजसमार्तिक- दारवतान्तवानाम् । २९ । तैजसवदुपलमणिशशुक्तीनाम । ३० । दारुवदस्थिभूम्योः । ३१ । आवपनं च भूमेः । ३२ । चेलवद्रज्जुविदलचर्मणाम् । ३३ । उत्सर्गों वान्यन्तोपहता- नाम् । ३४ । प्रामख उदङ्मुखो वा शौचमारभेत । ३५ । गु. चौ देश आसीनो दक्षिाणं वाहुं जान्वन्तरा कृत्वा यज्ञोपवीत्या मणिवन्धनापाणी प्रक्षाल्य वाग्यतो हृदयस्पृशस्त्रिचतुर्वाप आचामेट्ठिः परिमृज्यात्पादौ चाभ्युशेखानि चोपस्पृशेच्छीर्ष- ण्यानि मूर्धनि च दद्यात् । ३६ । सुप्ता भुक्ता पुत्वा च पुनः । ३७ । दन्तलिप्टेपु दन्तवदन्यच जिहाभिमर्शनात् । ३। प्राक्च्युतेरित्येके। ३९ । व्युतेष्वासावविद्याचिगिरनेव तच्छु- चिः। ४० । न मुख्या विमुप उच्छिाएं कुर्वन्ति न चेदझे निप- तन्ति । ४१। लेयगन्धापकपणे शीचममेध्यस्य । ४२१ तदमिः पूर्व मृदा च । ४३ । मृचपुरीयसेहुविसंसनाभ्यवहारसंयोगेषु च । ४४। यच चाम्नायो विदथ्यात १४५। पाणिना सप्यमुप- समृह्मानगुष्ठधीहि भो इत्यामन्त्रयेत गुरुम् ।४६। तभचक्षुर्म- नाः।७। प्राणोपस्पर्शनं दर्भः।४।। प्राणायामास्वयः पञ्च- दशमात्राः। ४९।प्राक्तूलेप्वासनं च । ५० सोम्पूर्वी प्यानमः पञ्च सत्यान्ताः । ५१ । गुरोः पादोयसअहणं मातः । ५२ / प्र. सानुवचने चाद्यन्तयोः । ५३ अनुनात उपविरोमानखोद- क्षिणतः शिष्य उदमुखो वा । ५४ । सावित्री चानुवचनम् ·गौतमधर्मशास्त्रे ॥ १॥२॥ ३ 1 ५५ । आदितो ब्रह्मण आदाने । ५६ । ओङ्कारो ऽन्यत्रापि 149 । अन्तरागमने पुनरूपसदनम् । ५८ । श्वनकुलसर्पमण्डू- कमाजीराणं अहमुपवासो विप्रवासश्च । १९ । प्राणायामा घृतप्राशनं चेतरेषाम् ।६०। श्मशानाभ्यध्ययने चैवं श्मशाना- भ्यध्ययने चैवम् । ६१। •॥ इति गौतमीये धर्मशास्त्रे प्रथमोऽध्यायः ॥ १॥ प्रागुपनयनात्कामचारवादभक्षो ऽहुताद्ब्रह्मचारी यथो- पपादमूनपुरीषो भवति । १ । नास्याचमनकल्पो विद्यते ऽन्यबापमार्जनप्रधावनावोक्षणेभ्यः । २। न तदुपस्पर्शनादा- शौचम् । ३ । न त्वेवैनमग्निहवनबलिहरणयोर्नियुज्यात् ।।। न ब्रह्माभिव्याहारयेदन्यत्र स्वधानिनयनात् । ५। उपनयना- दिनियमः । ६। उक्तं ब्रह्मचर्यम् । ७ । अग्रीन्धनभैक्षचरणे सत्यवचनमपामुपस्पर्शनम् ।।। एके गोदानादि । । बहिः- सन्ध्यत्वं च । १० । तिष्ठेत्पूर्वामासीतोत्तरां सज्योतिष्या ज्योति- पो दर्शनाद्वाग्यतः । ११ । नादित्यमीक्षेत । १२ । वर्जयेन्मधु- मांसगन्धमाल्यदिवास्वप्नाञ्जनाभ्यञ्जनयानोपानच्छचकामक्रो- धलोभमोहवादवादनस्नानदन्तधावनहर्षनृतगीतपरिवादभया- नि । १३ । गुरुदर्शने कण्ठप्रावृतावसक्थिकापटियणपादप्र- • सारणानि।१४ानिष्ठीवितहसितविजृम्भितावस्फोटनानि।१५। स्त्रीप्रेक्षणालम्भने मैथुनशङ्कायाम् । १६ । द्यूतं हीनसेवामद- तादानं हिंसाम् । १७। आचार्यतत्पुत्रस्त्रीदीक्षितनामानि।१।। शुक्ता वाचः । १९ । मद्यं नित्यं ब्राह्मणः । ३० । अधःशय्या- सनी पूर्वोत्यायो जघन्यसंवेशी। २१ । वाग्वाहूदरसंयतः । २२।।

·४ गौतमधर्मशास्त्र ॥२॥३॥ नामगोचे गुरोः समानतो निर्दिशेत् । २३ । अर्चिते श्रेयसि चैवम्। २४ । शय्यासनस्थानानि विहाय प्रतिश्रवणम् । २५। अभिक्रमणं वचनादृष्टेन ।२६। अधःस्थानासनतिर्यग्वातसे- वायां गुरुदर्शने चोतिष्ठेत् । २७ । गच्छन्तमनुवजेत्कर्म विज्ञा- प्याख्याय।२।। आहूताध्यायी ।२९। युक्तः प्रियहितयोः । ३०॥ तदायापुत्रेषु चैवम् । ३१ । नोच्छिष्टाशननापनप्रसाधनपाद- प्रक्षालनोन्मर्दनोपसङ्ग्रहणानि । ३२ । विप्रोप्योपसङ्गहणं गु- रुभार्याणाम् । ३३ । नैके युवतीनां व्यवहारमाप्तेन । ३४। सा- वैवर्णिकं भक्षचरणमभिशस्तपतितवर्जम् । ३५। आदिमध्या- न्तेपु भवच्छब्दः प्रयोज्यो वर्णानुपूर्वेण । ३६ । आचार्यज्ञाति- गुरुस्वेष्वलाभे ऽन्यत्र ।३७। नेपां पूर्व पूर्व परिहरेत् । ३ । नि- वेद्य गुरवे ऽनुज्ञातो भुञ्जीत । ३९ । असन्निधौ तद्भायीपुत्रस- ब्रह्मचारिसन्नः । ४० । वाग्यतस्तृप्यन्त्रलोलुप्यमानः सन्निधा- गोदकम् । ४१) शिणशिप्टिरवधेन । ४२ । अशक्ती रज्जुवेणु- व दलाभ्यां तनुभ्याम् । ४३ । अन्येन मनाज्ञा शास्यः । ४४ । द्वादश वीण्येकवेदे ब्रह्मचर्य चरेत् । ४५ । प्रतिद्वादश वा सर्वेषु । ४६ । ग्रहणानं वा । ४७ । विद्यान्ते गुरुरर्थेन नि- मंत्र्यः । ४८/ कृत्वानुज्ञातस्य वा सानम् 1 ४९ । आचार्यः श्रेष्ठो गुरूणाम् । ५० । मानेत्येके मातेत्येके । ५१ । ॥ इति गौतमीये धर्मशास्त्रे द्वितीयोऽध्यायः ॥२॥ तस्याश्रमविकल्पमेके ब्रुवते।१।ब्रह्मचारीगृहस्थो भिक्षुर्व- खानसः ।। तेषां गृहस्थो योनिरप्रजनवादितरेषाम् ।३। त- नोक्तं ब्रह्मचारिणः । ४ । आचार्याधीनत्वमान्तम् । ५। गुरोः ·गौतमधर्मशास्त्रे ॥३॥४॥ कर्मशेपेण जपेत् ।६।गुर्वभावे तदपत्ये वृत्तिः।७। तदभावे वृद्धे सब्रह्मचारिण्यनौ वा।।। एवंवृत्तो ब्रह्मलोकमवाप्नोति जि- तेन्द्रियः । ९ । इतरेषां चैतदविरोधि । १० । अनिचयो भिक्षुः ।११। ऊर्ध्वरेताः । १२ । ध्रुवशीलो वर्षासु । १३ । भिक्षार्थी याममियात् । १४ । जघन्यमनिवृत्तं चरेत । १५ । निवृत्ताशीः । १६ । वाक्चक्षुःकर्मसंयतः । १७ । कौपीनाच्छादनार्थ वासो बिभृयात् । १८ । महीणमेके निर्णिज्य । १९ । नाविप्रयुक्त- मोपधिवनस्पतीनामङ्गमुपाददीत ! २० । न द्वितीयामपर्नु रात्रिं यामे वसेत् । २१ । मुण्डः शिखी का । २२। वर्जयेबीज- वधम् । २३ । समो भूतेषु हिंसानुयहयोः । २४ । अनारम्भी । २५ । वैखानसो वने मूलफलाशी तपःशीलः । २६ । श्राम- णकेनाग्निमाधाय । २७ । अयाम्यभोजी । २६ । देवपितृमनु- प्यभूतर्षिपूजकः । २९ । सर्वातिथिः प्रतिषिद्धवर्जम् । ३० । वैष्कमप्युपयुञ्जीत । ३१।न फालकृष्टमधितिष्ठेत् । ३२ । याम चन प्रविशेत् । ३३ । जटिलचीराजिनवासाः । ३४ । नाति- सांवत्सरं भुञ्जीत । ३५ ऐकाथम्यं वाचायाः प्रत्यक्षविधाना- गार्हस्थ्यस्य गार्हस्थ्यस्य । ३६। ॥ इति गौतमीये धर्मशास्त्रे तृतीयो ऽध्या ॥३॥ गृहस्थः सदृशीं भायी विन्देतानन्यपूर्वी यवीयसीम् । १। असमानप्रवरैर्विवाहः । २। ऊर्य सप्तमापितृवन्धुभ्यः । ३ । बीजिनश्च । ४ । मातृवन्धुभ्यः पञ्चमात् । ५ । ब्राह्मो विद्या- चारिचवन्धुशीलसम्पन्नाय दद्यादाच्छाद्यालङ्कृताम् ।६। संयो- गमन्त्रः माजापत्ये सह धर्मश्चर्यतामिति । ७ । आर्य गोमिथुनं ·६ गौतमधर्मशास्त्रे ॥ ४ ॥५॥ कन्यावते दद्यात् ।। । अन्तर्वेत्विजे दानं दैवो ऽलङ्कृत्य । ९ । इच्छन्या स्वयं संयोगो गान्धर्वः। १०। वित्तेनानतिः स्त्रीम- तामासुरः। ११ । प्रसह्यादानाद्राक्षसः । १२ । असंविज्ञातोप- सङ्गमनात्पैशाचः । १३ । चत्वारो धयाः प्रथमाः । १४ । पडि- त्येके । १५ । अनुलोमा अनन्तरेकान्तरयन्तरासु जाताः स- वणीम्बष्ठोयनिपाददौयन्तपारशवाः । १६ । प्रतिलोमाः सूत- मागधायोगवक्षात्तृवैदेहकचण्डालाः । १७ । ब्राह्मण्यजीजनत्पु- घान्वर्णभ्य आनुपूर्याव्राह्मणसूतमागधचण्डालान् । १ । तेभ्य एव क्षत्रिया मूर्धावसिक्तधावियधीवरपुल्कसान् । १९ । तेभ्य एव वैश्या भृज्यकण्ठमाहियवैश्यवैदेहान् । २०। पारशवयव- नकरणशूद्राञ्छूट्रेत्येके । २१ । वर्णन्तरगमनमुत्कपापकर्षाभ्यां सप्तमेन । २२ । पञ्चमेनाचायाः । २३ । सृष्ट्यन्तरजानां च । २४ । प्रतिलोमास्तु धर्महीनाः । २५ । शूद्रायां च । २६ । असमानायां च शूद्रात्पतितवृत्तिः।२७। अन्यः पापिष्ठः ।२।। पुनन्ति साधवः पुत्राः २९ । त्रिपुरुपमापीत । ३०। दश दैवात् । ३१ । दशैव प्राजापत्यात् । ३२ । दश पूर्वान्दशापरा- नात्मानं च ब्राह्मीपुत्रो ब्राह्मीपुत्रः । ३३ । ॥ इति तिमीये धर्मशास्त्रे चतुर्थो ऽध्यायः ॥ ४।. तावुपेयात् । १। सर्वच वा प्रतिपिद्धवर्जम् । २। देवपितृमनुष्यभूतर्षिपूजकः । ३ । नित्यस्वाध्यायः । ४। पितृ- भ्यश्वोदकदानम् । ५ । यथोत्साहमन्यत् । ६।भार्यादिरमिदी- यादिवी । ७ । तस्मिन्गृह्याणि।।। देवपितृमनुष्ययज्ञाः स्वा- ध्यायश्च बलिकर्म। ९ । अग्नावग्निर्धन्वन्तरिर्विश्वे देवाः प्रजा- ·गौतमधर्मशास्त्रे ॥ ५ ॥ पतिः स्विष्टकृदिति होमाः । १० । दिग्देवताभ्यश्च यथा- स्वम् । ११ । हार्पु मरुद्भाः। १२ । गृहदेवताभ्यः प्रविश्य।१३। ब्रह्मणे मध्ये । १४ अझ उदकुम्भे। १५ । आकाशयेत्यन्तरिक्ष । १६ । नक्तञ्चरेभ्यश्च सायम् । १७ स्वस्तिवाच्य भिक्षादानम- प्पूर्वम् । १८ । ददातिपु चैवं धर्येषु । १९ । समद्धिगुणसाह- सानन्तानि फलान्यव्राह्मणब्राह्मणघोत्रियवेदपारगेभ्यः । २०। गुर्वर्थनिवेशौषधार्थवृत्तिक्षीणयक्ष्यमाणाध्ययनाध्वसंयोगवैश्व- जितेषु द्रव्यसंविभागो बहिर्वेदि । २१ । भिक्षमाणेषु कृतान्न- मितरेषु । २२ । प्रतिश्रुत्याप्यधर्मसंयुक्ते न दद्यात् । २३ । क्रुद्ध- हृष्टभीतातलुब्धवालस्थविरमूढमतोन्मतवाक्यान्यनृतान्यपात- कानि । २४ । भोजयेत्पूर्वमतिथिकुमारव्याधितगर्भिणीसुवा- सिनीस्थविराजघन्यांच्य। २५ । आचार्यपितृसखीनां तु निवेद्य पचनक्रिया । २६ । ऋत्विगाचार्यश्वशुरपितृव्यमातुलानामुप- स्थाने मधुपर्कः । २७ । संवत्सरे पुनः । २८ । यज्ञविवाहयो- रवीक । २९ । राज्ञश्च श्रोत्रियस्य । ३० । अश्रोत्रियस्यासनो- दके । ३१ । योनियस्य तु पाद्यमय॑मन्नविशेषांश्च प्रकारयेत् 1 ३२ । नित्यं वा संस्कारविशिष्टम् । ३३ । मध्यतोऽन्नदानम- वैद्ये साधुवृक्षे । ३४ । विपरीते तु तृणोदकभूमि३५। स्वाग- तमन्ततः । ३६ । पूजानत्याशश्च । ३७। शय्यासनावसथानुन- ज्योपासनानि सहक्छेयसोः समानि।३। अल्पोऽपि हीने । ३९ । असमानयामो ऽतिथिरैकराविको ऽधिवृक्षसूर्योप- स्थायी । ४० । कुशलानामयारोग्याणामनुप्रयः । ४१ । अन्य शूद्रस्य । ४ । ब्राह्मणस्यानतिथिरब्राह्मणो ऽयज्ञे संवृत्तश्चेत ·गौतमधर्मशास्त्र॥ ५ ॥६॥ ७ ॥ । ४३ । भोजनं तु क्षत्तियस्योर्य ब्राह्मणेभ्यः । ४४ । अन्यान्म- त्यैः सहानृशंसार्थमानृशंसार्थम् । ४५। ॥ इति गौतमीये धर्मशास्त्रे पञ्चमोऽध्यायः ॥ ५॥ पादोपसङ्ग्रहणं समवाये ऽन्वहम् । १ । अभिगम्य तु विप्रोग्य । २। मातृपितृतद्वन्धूनां पूर्वजानां विद्यागुरूणां तद्गुरू णां च ३। सन्निपाते परस्य।४। स्वनाम प्रोच्याहमयमित्यभि- वादोऽज्ञसमवाये।५। स्त्रीपुंयोगे ऽभिवादतोऽनियममेके।६। नाविनोप्य स्त्रीणाममातृपितृव्यभायाभगिनीनाम् ।७। नोपस- ग्रहणं भ्रातृभायीणां श्वश्वाश्च।। ऋत्विक्वशुरपितृव्यमातुला- नां तु यवीयसां प्रत्युत्थानं नाभिवाद्याः।। तथान्यः पूर्वः पौरो ऽशीतिकावरः शूद्रो ऽप्यपत्यसमेन ।१०। अवरोऽप्यायः शूद्रेण ११ । नाम चास्य वर्जयेत् । १२ । राज्ञश्चाजपः प्रेयः । १३ । भी भवन्निति वयस्यः समाने ऽहनि जातः। १४। दशवर्षवृक्षः पौरः । १५ । पञ्चभिः कलाभरः । १६। योषियश्चारणस्विभिः ।१७। राजन्यवैश्यकी विद्याहीनः । १८ । दीक्षितश्च प्राक- यात् । १९ । वित्तवन्धुकर्मजातिविद्यावयांसि मान्यानि पर- वलीयांसि । २० । श्रुतं तु सर्वेभ्यो गरीयः । २१ । तन्मूलत्वा- धर्मस्य । २॥ श्रुतेश्च । २३ । चक्रिदशमीस्थानुयायवधूना- तकराजभ्यः पथो दानम् । २४। राज्ञा तु श्रोत्रियाय थोत्रि- याय। २५। ॥ इति गौतमीये धर्मशास्त्र षष्ठोऽध्यायः॥६॥ आपत्कल्पो ब्राह्मणस्याब्राह्मणाविद्योपयोगः1१1 अ नुगमनं शुश्रूषा । २ । समाप्ने ब्राह्मणो गुरुः। ३ । याजनाध्या- ·गौतमधर्मशास्ते ॥ ७ ॥८॥ . पनप्रतियहाः सर्वेषाम् । ४ । पूर्वः पूर्वो गुरुः । ५। तदलाभे क्षत्रियवृत्तिः । ६ । तदलाभे वैश्यवृत्तिः । ७ । तस्यापण्यम् ।। गन्धरसकृतानतिलशाणक्षौमाजिनानि । ९ । रक्तनिक्के वाससी । १० । क्षीरं सविकारम् । ११ । मूलफलपुष्पौषधम- धुमांसतृणोदकापथ्यानि । १२ । पशवश्व हिंसासंयोगे । १३ । पुरुषवशाकुमारीवेहतश्च नित्यम् । १४ । भूमिव्रीहियवाजा- व्यश्वकपमधेन्वनडुहश्चैके। १५ । निमयस्तु । १६ । रसानां रसैः । १७ । पशूनां च । १६ । न लवणकृतानयोः । १९ । तिलानां च । २०. समेनामेन तु पक्कस्य सम्प्रत्यर्थे । २१ । सर्वथा तु वृ- निरशक्तावशौद्रेण । २२ । तदप्येक प्राणसंशये । २३ । तवर्ण- सङ्कराभक्ष्यनियमस्तु ।२४। प्राणसंशये ब्राह्मणोऽपि शस्त्रमा- ददीत । २५ । राजन्यो वैश्यकर्म वैश्यकर्म । २६ । ॥ इति गौतमीये धर्मशास्त्रे सप्तमो ऽध्यायः ॥ ७ ॥ द्वौ लोके धृतव्रतौ राजा ब्राह्मणश्च वहुश्रुतः । १। तयो- श्चतुर्विधस्य मनुष्यजातस्यान्तःसञ्जानां चलनपतनसाणामा- यत्तं जीवनम् ।। प्रसूतिरक्षणमसकरो धर्मः।३। स एप बहुथु- तो भवति।४।लोकवेदवेदाङ्गवित्।पावाकोवाक्येतिहासपुरा- णकुशलः।६। तदपेक्षास्तवृतिः।। चत्वारिंशता संस्कारैः संस्कृतः विपु कर्मस्वभिरतः ।। पटसु वा।१०। सामयाचारिकेष्व- भिविनीतः।११। यभिः परिहार्यो राज्ञा।१२।अवध्यश्चाबन्ध्य- चादराज्यश्चावहिष्कार्यश्चापरिवाद्यश्चापरिहार्यश्चेति।१३। गभी- पानपुंसक्नसीमन्तोन्नयनजातकर्मनामकरसन्नप्राशनचौलोप- नयनम् ।१४। चत्वारि वेदवतानि । १५ । सानं सहधर्मचारि 2 ·t गौतमधर्मशास्त्र।। ५ ॥६॥७॥ । ४३ । भोजनं तु क्षतियस्योषं ब्राह्मणेभ्यः । ४४ । अन्यान्म- त्यैः सहानृशंसार्थमानृशंसार्थम् । ४५। ॥ इति गौतमीये धर्मशास्त्रे पञ्चमोऽध्यायः ॥ ५ ॥ पादोपसङ्ग्रहणं समवाये ऽन्वहम् । १ । अभिगम्य तु विप्रोय।। मातृपिन्तद्वन्धूनां पूर्वजानां विद्यागुरूणां तद्गुरू- णां च ।३। सन्निपाते परस्य।४। स्वनाम प्रोच्याहमयमित्यभि- वादोऽज्ञसमवाये।५। स्त्रीपुंयोगे ऽभिवादतोऽनियममेके।६। नाविप्रोप्य स्त्रीणाममातृपितृव्यभायाभगिनीनाम् ।७। नोपस- ड्रहणं भ्रातृभायीणां श्वथाश्च।।। ऋत्विक्शुरपितृव्यमातुला- नां तु यवीयसां प्रत्युत्थानं नाभिवाद्याः।। तथान्यः पूर्वः पौरो ऽशीतिकावरः शूद्रोऽप्यपत्यसमेन 1१०। अवरोऽप्यायः शूद्रेण ।११। नाम चास्य वर्जयेत् । १२ । राज्ञश्चाजपः प्रेयः । १३ । भो भवन्निति वयस्यः समाने ऽहनि जातः । १४। दशवर्षवृक्षः पौरः । १५ । पञ्चभिः कलाभरः । १६ । श्रोचियश्चारणस्त्रिभिः । १७। राजन्यवैश्यकी विद्याहीनः । १६ । दीक्षितश्च प्राक- यात् । १९ । विनवन्धुकर्मजातिविद्यावयांसि मान्यानि पर- बलीयांसि । २० । श्रुतं तु सर्वेभ्यो गरीयः । २१ । तन्मूलवा- धर्मस्य । श्रुतेश्च । २३ । चक्रिदशमीस्थानुयायवधूना- तकराजभ्यः पथो दानम् । २४ । राज्ञा तु श्रोत्रियाय श्रोनि- याय। २५ । ॥ इति गौतमीये धर्मशास्त्र पष्ठोऽध्यायः ॥६॥ आपत्कल्पो ब्राह्मणस्याबाह्मणाविद्योपयोगः। १। अ- नुगमनं शुश्रूषा ।। समाप्ते नासो गुरू। ३ । याजनाध्या- ·गौतमधर्मशास्त्रे ॥ ७ ॥८॥ पनप्रतियहाः सर्वेषाम् । ४ । पूर्वः पूर्वो गुरुः । ५। तदलाभे क्षचियवृत्तिः । ६ । तदलाभे वैश्यवृतिः । ७ । तस्यापण्यम् ।। । गन्धरसकृतावतिलशाणक्षौमाजिनानि । ९ । रक्तनिक्के वाससी । १० । क्षीरं सविकारम् । ११ । मूलफलपुष्पौषधम- धुमांसतृणोदकापथ्यानि । १२ । पशवश्व हिंसासंयोगे। १३ । पुरुपवशाकुमारीवेहतश्च नित्यम् । १४ । भूमिव्रीहियवाजा- व्यश्वऋषभधेन्वनइहश्चके । १५ । निमयस्तु । १६ । रसानां रसैः । १७ । पशूनां च । १५ । न लवणकृतानयोः । १९ । तिलानां च। २०१ समेनामेन तु पक्कस्य सम्प्रत्यर्थे । २१ । सर्वथा तु वृ- तिरशक्तावशौद्रेण । २२ । तदप्येके प्राणसंशये । २३ । तवर्ण- सङ्कराभक्ष्यनियमस्तु । २४। माणसंशये ब्राह्मणोऽपि शस्त्रमा- ददीत । २५ । राजन्यो वैश्यकर्म वैश्यकर्म । २६ । ॥ इति गौतमीये धर्मशास्त्रे सप्तमो ऽध्यायः ।। ७ ।। द्वौ लोके धृतव्रतौ राजा ब्राह्मणश्च बहुश्रुतः । १। तयो- श्चतुर्विधस्य मनुषजातस्यान्तःसज्ञानां चलनपतनसपीणामा- यतं जीवनम् ।। प्रसूतिरक्षणमसङ्करो धर्मः।३। स एष वहुश्रु- तो भवति।४।लोकवेदवेदाङ्गवित्।पावाकोवाक्येतिहासपुरा- णकुशलः।६। तदपेक्षस्तवृत्तिः।७। चत्वारिंशता संस्कार संस्कृतः चिपु कर्मस्वभिरतः।। घटसु वा।१०। सामयाचारिकेष्व- भिविनीतः।११। पड्भिः परिहार्यो राज्ञा।१२।अवध्यश्चाबन्थ्य- वादण्ड्यश्चाबहिष्कार्यश्चापरिवाद्यश्चापरिहार्यश्चेति।१३। गभी- धानपुंसक्नसीमन्तोनयनजातकर्मनामकरणमन्नमशिनचौलोप- नयनम् । १४। चत्वारि वेदवतानि । १५ । स्नानं सहधर्मचारि 2 ·१० गौतमधर्मशास्त्रे ॥ ॥९॥ णीसंयोगः पञ्चानां यज्ञानामनुष्ठानं देवपितृमनुष्पभूतब्रह्मणाम् 1१६। एतेषां च । १७। अटका पार्वणः श्राद्धं थावण्याय- हायणी चैयाश्वयुजीति सप्त पाकयज्ञसंस्थाः । १८ । अग्न्या- धेयमग्रिहोत्रं दर्शपौर्णमासावाययणं चातुमास्यानि निरूढप- शुबन्धः सौवामणीति सप्त हविर्यज्ञसंस्थाः । १९॥ अग्निष्टोमो अत्यमिष्टोम उक्थ्यः पोडशी वाजपेयो ऽतिराको पोयाम इति सप्त सोमसंस्थाः । २० । इत्येते चत्वारिंशासंस्काराः ।२१। अथाप्टावात्मगुणाः । २२ । दया सर्वभूतेषु शान्तिरनसूया शौचमनायासो मङ्गलमकार्पण्यमस्पृहेति । २३ । यस्यैते च- वारिंशसंस्कारा न चाष्टावात्मगुणा न स ब्रह्मणः सायुज्यं सा- लोक्यं च गच्छति । २४ । यस्य तु खलु चत्वारिंशसंस्काराणा- मेकदेशो ऽप्याटावात्मगुणा अथ स ब्रह्मणः सायुज्यं सालोक्य च गच्छति गच्छति । २५।. ॥ इति गौतमीये धर्मशास्त्रे ऽएमो ऽध्यायः ॥ ॥ स विधिपूर्व सात्वाभायामधिगम्य यथोक्तान्गृहस्थधा- न्प्रयुञ्जान इमानि ब्रतान्यनुकर्येत् । १। नित्यं शुचिः सुगन्धः स्नानशीलः।२। सति विभवे न जीर्णमलवहासाः स्यात् ।३१ न रक्तमुल्वणमन्यधृतं वासो विभृयात् ।४। न सगुपानही । ५। निर्णितमशक्तौ । ६। न रूढश्मश्रुरकस्मात् ।७। नागि- मपश्च युगपद्धारयेत् । । । नाञ्जलिना पिवेत् । ९ । न तिष्ठ- नुद्धृतोदकेनाचामेत् । १० । न शूद्राशुच्येकपाण्यावर्जितेन ।११। न वाग्वग्निविमादिन्यापो देवता गाश्च प्रति पश्य- न्वा मूत्रपुरीपामेध्यानि व्युदस्येत् । १२ । नैता देवताः प्रति - ·गौतमधर्मशास्त्रे ॥ ९॥ ११ पुनः पादौ प्रसारयेत् । १३ । न पर्णलोटाश्मभिर्मूचपुरीपापकरणं कुर्यात् । १४। न भमकेशतुपकपालामेध्यान्यधितिष्ठेत् । १५॥ न म्लेच्छाशुच्यधार्मिकैः सह सम्भापेत । १६ । सम्भाष्य पुण्य- कृतो मनसा ध्यायेत् ।१७। ब्राह्मणेन वा सह सम्भाषेत ।१८। अधेनुं धेनुभव्येति चूयात् । १९ । अभद्रं भद्रमिति । २० । क- पालं भगालमिति । २१ । मणिधनुरितीन्द्रधनुः । २२ । गां धयन्ती परस्मै नाचक्षीत । २३ । न चैनां वारयेत् । २४ । न मिथुनीभूत्वा शौचं प्रति विलम्वेत । २५ । न च तस्मिन्छयने स्वाध्यायमधीयीत । २६ । न चापरंगवमधीत्य प्रतिसं- विशेत् । २७ । नाकल्यां नारीमभिरमयेत् । २५ । न रजस्व- लाम् ।२९। न चैनां लिप्येत् । ३०। न कन्याम् ।३१। अग्नि- मुखोपधमनविगृह्मवादवहिर्गन्धमात्यधारणपापीयसावलेख- नभार्यासहभोजनाञ्जन्त्यवेक्षणकुवारप्रवेशनपादपादधावनास- न्दीस्थभोजननदीवाहुतरणवृक्षविषमारोहणावरोहणमाणव्या- यच्छनानि च वर्जयेत् । ३२ । न सन्दिग्धां नावमधिरोहत । ३३ । सर्वत एवात्मानं गोपायेत । ३४ । न प्रावृत्य शिरो ऽहनि पर्यटेन । ३५ । प्रावृत्य तु रात्रौ । ३६ । मूत्रोच्चारे च । ३७। न भूमावनन्तीय । ३८ । नाराच्चावसथपूत । ३९ । न भसकरीषकृष्टच्छायापथिकाम्येषु । ४० । उभे मूत्रपुरीपे दिवा कुर्यादुदमुखः । ४१। सन्ध्ययोश्च । ४२ । रात्रौ तु दक्षिणमुखः । ४३ । पालाशमासनं पादुके दन्तधावनमिति च वर्जयेत । ४४। सोपानकश्वाशनासनाभिवादननमस्कारान्वर्जयेत् ।४५॥ न पूर्वाहमध्यन्दिनापराह्मानफलान्कुर्याद्यथाशक्ति धर्मार्थका- १.

·१२
गौतमधर्मशास्त्रे ॥ ९॥
मेभ्यः । ४६ । तेषु तु धर्मोतः स्यात् । ४७ । न नमां परयो-
षितमीक्षेत । ४।।न पदासनमाकर्षत । ४९ । न शिश्नोदर-
पाणिपादवाक्चक्षुश्चापलानि कुर्यात् । ५० । छेदनभेदनवि-
लेखनविमर्दनावस्फोटनानि नाकस्मात्कुर्यात् । ५११ नोपरि
वत्सतन्ती गच्छेत् । ५२ । न कुलकुलः स्यात् । ५३ । न यज्ञ-
मवृतो गच्छेत् । ५४। दर्शनाय तु कामम् । ५५ न भक्ष्या-
नुत्सङ्गे भक्षयेत् । १६ । न रावौ प्रेष्याहृतम् । ५७। उद्धृतस्नेह-
विलयनपिण्याकमथितप्रभृतीनि चात्तवीर्याणि नानीयात
। ५८ । सायम्प्रातस्त्वन्नमभिपूजितमनिन्दन्भुञ्जीत । १९ । न
कदाचिद्रात्रौ नमः स्वपेत् । ६० । नायादा। ६१ । यच्चात्म-
वन्तो वृद्धाः सम्पग्विनीता दम्भलोभमोहवियुक्ता वेदविद
आचक्षते तत्समाचरेत । ६२ । योगक्षेमार्थमीश्वरमधिगच्छेत
। ६३ । नान्यमन्यत्र देवगुरुधार्मिकेभ्यः । ६४। प्रभूतधोदकय-
वसकुशमाल्योपनिष्क्रमणमार्यजनभूयिष्ठमनलससमृद्धधार्मि-
काधिष्ठितं निकेतनमावसितुं यतेत । ६५ । प्रशस्तमङ्गल्यदेव-
तायतनचतुष्पथादीन्प्रदक्षिणमावर्तेत । ६६ । मनसा वा स-
मयमाचारमनुपालयेदापत्कल्पः । ६७ । सत्यधर्मा । ६।।
आर्यवृतः । ६९ । शिष्टाध्यापकः । ७० । शौचशिष्टः । ७१ ।
थुतिनिरतः स्यात् । ७२ । नित्यमहिंस्रो मृदुईढकारी दमंदान-
शीलः । ७३ । एवमाचागे मातापितरौ पूर्वीपरान्सम्बन्धान्दुरि-
तेभ्यो मोक्षयिष्यन्नातकः शश्वद्धह्मलोकान व्यवते न य-
वते । ७४।
॥ इति गौतमीये धर्मशास्त्रे नवमोऽध्यायः ॥ ९॥

·गौतमधर्मशास्त्रे ॥१०॥ १३ द्विजातीनामध्ययनमिज्या दानम् । १। ब्राह्मणस्याधि- काः प्रवचनयाजनप्रतिग्रहाः।२। पूर्वेषु नियमस्तु । ३ । आ- चार्यज्ञातिप्रियगुरुधनविद्यानिमयेषु ब्रह्मणः सम्प्रदानमन्यन यथोक्तात् । ४। कृपिवाणिज्ये चास्वयकृते । ५। कुसीदं च ६। राज्ञो ऽधिकं रक्षणं सर्वभूतानाम् । ७। न्याय्यदण्डत्वम् । विभृयाब्राह्मणाञ्छ्रोत्रियान । ९ । निरुत्साहांश्चाब्राह्म- णान । १० । अकरांश्च । ११ । उपकुर्वाणांश्च । १२ । योगश्च विजये । १३ । भये विशेषेण । १४ । चर्या च रथधनुयाम । १५। मङ्गामे संस्थानमनिवृत्तिश्च । १६ । न दोषो हिंसाया- माहवे ।१७। अन्यत्र व्यश्वसारथ्यायुधकृताञ्जलिप्रकीर्णकेशप- गमखोपविष्टस्थलवृक्षारूढदूनगोब्राह्मणवादिभ्यः । १६ । क्ष- वियश्चेदन्यस्तमुपजीवेतद्वृत्त्या । १९ । जेता लभेत सानामिक वित्तम् । २०। वाहनं तु राज्ञः । २१। उद्धारश्चपाथग्जये ।२२। अन्यत्तु यथार्ह भाजयेद्राजा । २३ । राज्ञे बलिदानं कर्षकैर्देश- ममष्टमं षष्ठं वा । २४ । पशुहिरण्ययोरयेके पञ्चाशद्भागः । २५ । विंशतिभागः शुल्कः पण्ये । २६ । मूलफलपुष्पोषध- मधुमांसतृणेन्धनानां पष्ठयः । २७ । तद्रक्षणधर्मित्वात् । २८ । नेषु नित्ययुक्तः स्यात् । २९ । अधिकेन वृत्तिः । ३० । शिल्पि- नो मासि मास्येकैकं कर्म कुर्युः । ३१ । एतेनात्मोपजीविनो व्याख्याताः । ३२ । नौचक्रीवन्तश्च । ३३ । भक्तं तेभ्यो दद्यात् । ३४ । पण्यं वणिग्भिरपीपचयेन देयम् । ३५ । प्रनष्टमस्वा- मिकमधिगम्य राज्ञे प्रयुः । ३६ । विख्याप्प राज्ञा संवत्सरं रक्ष्यम् । ३७ । ऊर्ध्वमधिगन्नुश्चतुर्थ राज्ञः शेषः । ३।। स्वामी ·१४ गौतमधर्मशास्त्रे ॥ १० ॥११॥ रिक्थक्रयसंविभागपरिपहाधिगमेषु । ३९ । ब्राह्मणस्याधिक लब्धम् । ४०१ क्षत्रियस्य विजितम् । ४१ । निर्विष्टं वैश्य- शूद्रयोः । ४२ । निध्यधिगमो राजधनम् । ४३ । न ब्राह्मण- स्याभिरूपस्य । ४४। अब्राह्मणो ऽयाख्याता षष्ठं लभेनेत्येके । ४५। चोरहतमवजित्य यथास्थानं गमयेत् । ४६ । कोशाहा दद्यात् । ४७ । रक्ष्यं वालधनमा व्यवहारप्रापणात्समावृत्तेवी 1४६ । वैश्यस्याधिकं कृपिवणिक्पाशुपाल्यकुसीदम् । ४९ । शूद्रश्चतुर्थो वर्ण एकजातिः । ५० । तस्यापि सत्यमक्रोधः शी- चम् । ५१। आचमनार्थ पाणिपादप्रक्षालनमित्येके । ५२ । श्राइकर्म । ५३ । भृत्यभरणम् । ५४ । स्वदारवृत्तिः । ५५३ प- रिचयर्या चोतरेपाम् । ५६ । तेभ्यो वृत्तिं लिप्सेत । ५७ । जी- णीन्युपानछत्रवासःकू नि । ५८ । उच्छिष्टाशनम् । ५९ । शिल्पवृतिश्च। ६० । यं चार्यमाश्रयीत भर्तव्यस्तेन क्षीणो ऽपि ।६१। तेन चोतः । ६२ । तदर्थो ऽस्य निचयः स्यात् । ६३ । अनुज्ञातो ऽस्य नमस्कारी मन्त्रः । ६४। याकयज्ञैः स्वयं य- जेनेत्येके । ६५ । सर्वे चोत्तरोतरं परिचरेयुः । ६६ । आयोनार्य- योर्व्यतिक्षेपे कर्मणः साम्यं साम्यम। ६७ । ॥ इति गौतमीये धर्मशास्त्रे दशमो ऽध्यायः ॥ १०॥ राजा सर्वस्येप्टे ब्राह्मणवर्जम् ।१। साधुकारी स्यात्सा- धुवादी । २ । वय्यामान्वीक्षिक्यां चाभिविनीतः।३। शुचि- जितेन्द्रियो गुणवासहायोपायसम्पन्नः।४। समः प्रजासु स्यात 1५। हितं चासां कुवीत । ६। तमुपासीनमधस्तादुपासीर- नन्ये ब्राह्मणेभ्यः । ज्येनं मन्येरन । वर्णानाश्रमांश्च ।

·गौतमधर्मशास्त्रे ॥११॥
१५
न्यायतो ऽभिरक्षेत । ९ । चलतश्चनान्स्वधर्म स्थापयेत् । १०।
धर्मस्य वंशभाग्भवतीति विज्ञायते ।११। ब्राह्मणं च पुरो द-
धीत विद्याभिजनवायूपवयःशीलसम्पन्नं न्यायवृत्तं तपस्वि-
नम् । १२ । नत्प्रसूतः कर्माणि कुर्वीत । १३ । ब्रह्मप्रसूतं हि
क्षत्रमृध्यते न व्यथात इति विज्ञायते । १४। यानि च दैवोत्पा-
तचिन्तकाः प्रब्युस्तान्याट्रियेत । १५ । तदधीनमपि टेके यो-
गक्षेमं प्रतिजानते । १६ । शान्तिपुण्याहस्वस्त्ययनायुष्यमङ्ग-
लसंयुक्तान्याभ्युदयिकानि विद्वेषणसंवननाभिचारद्विषद्धियु-
क्तानि च शालाग्नौ कुर्यात् । १७ । यथोक्तमृविजो ऽन्यानि
। १।। तस्य व्यवहारो वेदो धर्मशास्त्राण्यङ्गानि पुराणम्
। १९ । देशजातिकुलधर्माश्चाम्नायैरविरुद्धाः प्रमाणम् । २० ।
कर्षकवणिक्पशुपालकुसीदिकारवः स्वे स्वे वर्गे । २१ । ते-
भ्यो यथाधिकारमीन्प्रत्यवहृत्य धर्मव्यवस्था । २२ । न्याया-
धिगमे तर्को ऽभ्युपायः । २३ । तेनाभ्यूह्य यथास्थानं गमयेत
। २४। विप्रतिपत्तौ विद्यवृद्धेभ्यः प्रत्यवहत्य निष्ठां गमयेत
। २५ । तथा ह्यस्य निःश्रेयसं भवतीति । २६ । ब्रह्म क्षण
पृक्तं देवपितृमनुष्यान्धारयतीति विज्ञायते । २७ । दण्डो दम-
नादित्याहुस्तेनादान्तान्दमयेत् । २६ । वी आश्रमाश्च स्व-
धर्मनिष्ठाः प्रेत्य कर्मफलमनुभूय ततः शेषेण विशिष्टदेशजाति-
कुलरूपायुःश्रुतवृत्तवितसुखमेधसो जन्म प्रपद्यन्ते । २९ । वि-
ध्वञ्चो विपरीता नश्यन्ति । ३० । तानाचार्योपदेशो दण्डश्व
पालयते ।।३१ । नस्साद्राजाचार्यावनिन्द्यावनिन्द्यौ । ३२ ॥
॥ इति गौतमीये धर्मशास्त्र एकादशोऽध्यायः ॥११॥

·१६ ॥ गीतमधर्मशास्त्रे ॥१२॥ शूद्रो द्विजातीनतिसन्धायाभिहत्य वाग्दण्डपारुषाभ्या- मई मोच्यो येनोपहन्यात् ।। आर्यस्यभिगमने लिहोडार सर्वस्वहरणं च । २१ गोप्ता चेदयो ऽधिकः । ३ । अथ हास्य वेदमुपशृखत्तस्त्रपुजतुभ्यां श्रोत्रप्रतिपूरणम् । ४ । उदाहरणे जिहाच्छेदः । ५१ धारणे शरीरभेदः । ६ । आसनशयनवाक्य- थिपु समप्रेप्सुर्दण्ड्यः । ७ । शतं क्षत्रियो ब्राह्मणाकोशे ।।। दराडपारुप्ये द्विगुणम् ।। अध्यर्ध वैश्यः ।१०। ब्राह्मणस्तु क्षत्रि- ये पञ्चाशत् ।११। तद वैश्य।१२।न शूटे किञ्चित् ।१३। ब्रा- लणराजन्यवक्षत्रियवैश्यो।१४। अष्टापाद्यं स्तेयकिलिपं शूद्र स्य।१५। द्विगुणोत्तराणीतरेपां प्रतिवर्णम् ।१६। विदुषो ऽति- क्रमे दण्डभूयस्त्वम् । १७ । फलहरितधान्यशकादाने पञ्चकृष्ण- लमल्पे । १२ । पशुपीडिते स्वामिदोपः । १९ । पालसंयुक्त तु तस्मिन् । २०। पथि क्षेत्रे ऽनावृते पालक्षेत्रिकयोः ।२१। पञ्च माषा गवि । २२ । षडष्ट्रखरे । २३ । अश्वमहिपयोर्टश । २४ । अजाविषु द्वौ हौ । २५ । सर्वविनाशे शदः । २६ । शिष्टाकरणे प्रतिषिद्धसेवायां च नित्यं चेलपिण्डादू_ स्वह- रणम् । २७ ।गो ऽग्न्यर्थे तृणमेधान्वीरुधनस्पतीनां च पुष्पा- णि स्ववदादीत फलानि चापरिवृतानाम् । २८ । कुसीद- वृद्धिर्धा विंशतिः पञ्चमाषकी मासम् । २९ । नातिसा- वासरीमेकें । ३० । चिरस्थाने द्वैगुण्यं प्रयोगस्य । ३१ । भु- ताधिर्न वर्धते । ३२ । दिसतो ऽवरुद्धस्य च । ३३ । चक्र कालवृद्धिः । ३४ । कारिताकाधिकाशिखाधिभोगान्ध । ३५। कुसीदं पशूपजलोमक्षेत्रशदवाह्येषु नातिपञ्चगुणम् । ३६ ।

·गौतमधर्मशास्त्रे ॥ १२॥ १३ ॥ अजडापोगण्डधनं दशवर्षभुक्तं परैः सन्निधौ भोः 1३७।न यो- त्रियप्रवजितराजन्यपुरुषैः ।३। पशुभूमिस्त्रीणामनतिभोगः ३९। रिक्थभाजाणं प्रतिकुयुः।४०। प्रातिभाव्यवणिक्शुल्क मद्यधूतदण्डा न पुवामध्याभवेयुः।४१। निध्यन्वाधियाचिताव- कीताधयो नष्टाः सर्वाननिन्दितानपुरुषापराधेन । ४२। स्तेनः प्रकीर्णकेशो मुसली राजानमियाकर्माचक्षाणः । ४३। पूतो वधमोक्षाभ्याम् । ४४। अनन्नेनस्वी राजा । ४५। न शारीरो बाह्मणदण्डः । ४६। कर्मवियोगविख्यापनविवासनाङ्ककरणा- नि । ४ । अवृत्तौ प्रायश्चित्ती सः । ४।। चोरसमः सचिवो मतिपूर्वे । ४९ । प्रतिग्रहीताप्यधर्मसंयुक्ते । ५० । पुरुषशक्त्य- पराधानुवन्धविज्ञानाद्दण्डनियोगः । ५१ । अनुज्ञानं वा वेद- विसमवायवचनावेदविन्समवायवचनात् । ५२ । ॥ इति गौतमीये धर्मशास्त्रे द्वादशोऽध्यायः ॥ १२ ॥ विमतिपतौ साक्षिनिमिता सत्यव्यवस्था । १। बहवः स्युरनिन्दिताः स्वकर्मसु मान्ययिका राज्ञा निप्पीयनभितापा- श्वान्यतरस्मिन् । २। अपि शूद्राः ।३। ब्राह्मणस्त्वब्राह्मणवच- नादनवरोथ्यो ऽनिवद्धश्चेत् ।४। नासमवेता अपृष्टाः प्रयुः 14। अवचने च दोषिणः स्युः१६ । स्वर्गः सत्यवचने विपर्यये नरकः । ७। अनिबद्धैरपि वक्तव्यम् ।।न पीडाकृते निर्वन्धः ।९। प्रमादोक्ते च ।१०। साक्षिसभ्यराजकर्तृषु दोषो धर्मतन्त्र- पीडायाम् । १११ शपथेनेके सत्यकर्म । १२ । तद्देवराजबाल- रणसंसदि स्यादब्राह्मणानाम् । १३ । शुद्रफ्श्वनृते साक्षी दश हन्ति । १४। गोऽश्वपुरुषभूमिपु दशगुणोत्तरान् । १५॥ सर्वे 3 ·१t गौतमधर्मशास्त्रे ॥ १३ ॥ १४ ॥ वा भूमौ । १६ । हरणे नरकः ।१७। भूमिवदसु ।१८। मैथुनसं- योगे च । १९ । पशुवन्मधुसर्पियोः । २० । गोवद्धस्वहिरण्यधा- न्यब्रह्मसु । २१ । यानेष्वश्ववत् । २२। मिथ्यावचने याप्पो दराड्यश्च साक्षी । २३ । नानृतवचने दोपो जीवनं चेत्तदधीनम । २४ । न तु पापीयसो जीवनम् । २५ । राजा प्राडिवाको ब्राह्मणो वा शास्त्रवित् । २६ । प्राड्डियाकमध्याभवेत् । २७ । संवत्सरं प्रतीक्षेताप्रतिभायाम् । २६ । धेन्वनडुत्स्त्रीप्रजननसं- युक्ते च शीघ्रम् । २९ । आत्ययिके च । ३० । सर्वधर्मेभ्यो ग- रीयः प्राड्डियाके सत्यवचनं सत्यवचनम् । ३१ । ॥ इति गौतमीये धर्मशास्त्रे त्रयोदशोऽध्यायः ॥ १३ ॥ शावमाशीचं दशराममनुत्विग्दीक्षितब्रह्मचारिणां सपि- एडानाम् । १। एकादशरानं क्षत्रियस्य । २। द्वादशरानं वैश्य- स्य । ३ । अर्घमासमेके । ४ । मासं शूद्रस्य । ५ । तच्चेदन्तः पु- नरापतेछेपेण शुध्येरन । ६। रात्रिशेधे द्वाभ्याम् । ७। प्रभाते तिसृभिः । । । गोब्राह्मणहतानामन्वक्षम् ।। राजक्रोधाच्च । १०। युद्धे । ११। प्रायानाशकशस्त्राग्निविषोदकोबन्धनप्रपत- नैश्चेच्छताम् ।१२। पिण्डनिवृत्तिः सप्तमे पञ्चमे वा ।१३। जनने ऽप्येवम् । १४ । मातापित्रोस्तत् । १५ । मातुवी । १६ । गर्भ- माससमरात्रीः संसने गर्भस्य । १७ । अहं वा । १) श्रुत्वा चोर्य दशम्याः पक्षिणीम् । १९ । असपिण्डे योनिसम्बन्धे स- हाध्यायिनि च । २० । सब्रह्मचारिण्येकाहम् ।२१। श्रोत्रि- ये चोपसम्पन्ने । ३२ । प्रेतोपस्पर्शने दशगनमाशौचमभिसन्धा- य चेत् । २३ । उक्तं वैश्यशूद्रयोः । २४ । आर्तवीवी । २५ । । ।

·गौतमधर्मशास्त्रे ॥ १४ ॥ १५ ॥ १९ पूर्वयोश्च । २६ । व्यहं वा । २७ । आचार्यतत्पुवस्त्रीयाज्यशि- येषु चैवम् । २५ । अवरचेवर्णः पूर्वं वर्णमुपस्पृशेत्पूर्वो वावरं तत्र शवोक्तमाशीचम् । २९ । पतितचण्डालसूतिकीदक्याश- वस्पृष्टितत्स्पृट्युपस्पर्शने सचेलोदकोपस्पर्शनाच्छुध्येत् । ३० । शवानुगमने च । ३१ । शुनश्च । ३२ । यदुपहन्यादित्येके । ३३ । उदकदानं सपिण्डैः कृतजटस्य । ३४ । तत्स्त्रीणां च । ३५ । एके प्रतानाम् । ३६। अधःशय्यासनिनो ब्रह्मचारिणः सर्वे । ३७ । न मार्जयीरन । ३ । न मांस भक्षयेयुराप्रदानात । ३९ । प्रथमतृतीयपञ्चमसप्तमनवमेषूट्कक्रिया । ४० । वास- सां च त्यागः । ४१। अन्ये वन्यानाम् । ४२ । दन्तजन्मादि मातापितृभ्याम् । ४३ । बालदेशान्तरितमनजितासपिण्डानां सद्यः शौचम् । ४४। राज्ञां च कार्यविरोधात् । ४५ । ब्राह्म- णस्य च स्वाध्यायानिवृत्त्यर्थं स्वाध्यायानिवृत्त्यर्थम् । ४६ । ॥ इति गौतमीये धर्मशास्त्रे चतुर्दशो ऽध्यायः ॥ १४ ॥ अथ श्राद्धम् । १। अमावास्यायां पितृभ्यो दद्यात । २ । पञ्चमीप्रभृति वापरपक्षस्य । ३। यथाश्राद्धं सर्वस्मिन्वा ।४। द्रव्यदेशवाह्मणसन्निधाने वाकालनियमः । ५। शक्तितः प्रकKगुणसंस्कारविधिनान्नस्य । ६ । नवावरान्भोजयेदयुजः । ७ । यथोत्साहं वा ।।। श्रोत्रियान्वायूपक्याशीलसम्पन्नान 1९ । युवभ्यो दानं प्रथमम् । १०। एके पितृवत् ।११। न च तेन मिवकर्म कुर्यात् । १२ । पुत्राभावे सपिण्डा मातृसपिण्डाः शिष्याश्च दद्युः । १३। तदभाव ऋत्विगाचायौं । १४ । तिल- मापव्रीहियवोदकदानासं पितरः प्रोणन्ति । मत्स्यहरिणरु- ·गौतमधर्मशास्त्रे ॥ १५ ॥ १६ ॥ रुशशकूर्मवराहमेपमासैः संवत्सराणिागव्यपयःपायसद्वादश व- पाणि । वाीणसेन मांसेन कालशाकच्छागलोहखड्गमांसम- धुमिश्रेश्चानन्यम् । १५ । न भोजयेत्स्लेनक्लीवपतितनास्तिकत- वृत्तिवीरहायेदिधिपूदिधिपूपतिस्त्रीयामयाजकाजपालोत्सृष्टा - निमद्यपकुचरकूटसाक्षिप्रानिहारिकान । १६ । उपपतिर्यस्य च । १७ । कुण्डाशिसोमविक्रय्यगारदाहिगरदावकीर्णिगणने- प्यागम्यागामिहिनपरिवित्तपरिवेत्तृपयाहितपोधातृत्यक्तात्म- दुर्वालकुनखिश्यावदच्छृित्रिपौनर्भवकितवाजपराजप्रेषप्राति- रूपिकशूद्रापतिनिराकृतिकिलासिकुसीदिवणिक्शिल्मोयजी- विज्यावादिवतालनृतगीतशीलान ।१॥ पित्रा चाकामेन वि- भक्तान् । १९ । शिष्यांश्चैके सगोत्रांश्च । २० । भोजयेदूर्व त्रि- भ्यो गुणवन्तं । २१ । सद्यःथादी शूद्रातल्पगस्तत्पुरीपे मासं नयति पितॄन । २२ । तस्मातदहस्रह्मचारी स्यात् । २३ । श्व- चण्डालपतितावेक्षणे दुष्टम् । २४ । तस्मात्परिथिते दद्यात् । २५। तिलैवी विकिरेन । २६ । पसियावनो वा शमयेत 1 २७ । पशिपावनः पडङ्गविज्ज्येष्ठसामगस्त्रिणाचिकेतस्त्रिमधु- स्त्रिसुपर्णः पञ्चाग्निः स्नातको मन्त्रबाह्मणविधर्मज्ञो ब्रह्मदेया- नुसन्तान इति । २८ । हवियु चैवम् । २९ । दुर्वालादीज्छाच एवैके याद एवैके। ३०। ॥ इति गौतमीये धर्मशास्त्रे पञ्चदशोऽध्यायः । १५ ॥ थवणादि वार्षिक प्रोष्टपदीं वोपाकृत्याधीयीत छन्दां- सि।१। अर्धपञ्चमान्मासान्यञ्च दक्षिणायनं वा । २ । ब्रह्म- चार्युत्सृष्टलोमा न मांसं भुञ्जीत । ३। वैमास्यो वा नियमः ·गौतमधर्मशास्त्रे ॥१६॥ २१ ।४। नाधीयीत वायौ दिवा पांसुहरे। ५ । कर्णश्राविणि न- क्तम् । ६। वाणभेरीमृदङ्गगीतशब्देषु । ७ । श्वशृगालगर्दभ- संहादे । । । लोहितेन्द्रधनुनीहारेषु । ९ । अभ्रदर्शने चापतौं । १० । मूत्रित उच्चारितः । ११। निशासन्ध्योदकेषु । १२ । व- पति च । १३ । एके वलीकसन्तानम् । १४ आचार्यपरिवेषणे । १५ । ज्योतिपोश्च । १६ । भीतो यानस्थः शयानः प्रौढपादः । १७ । श्मशानयामान्तमहापथाशीचेषु । १६ । पूतिगन्धान्तः- शवदिवाकीय॑शूद्रसन्निधाने । १९ । शुक्तके चोहारे । २० । - ग्यजुयं न सामशब्दो यावत् । २१ । आकालिका निर्यातभू- मिकम्पराहुदर्शनोल्काः । २२ । स्तनयिनुवर्षविद्युतश्च प्रादुष्कृ- तामिषु । २३ । अपौ । २४ । विद्युति नक्तं चापररानात । २५ । विभागादिप्रवृत्तौ सर्वम् । २६ । उल्का विद्युत्समेत्ये- केषाम् । २७ । स्तनयित्नुरपराहे । २६ । अपि प्रदोषे । २९ । सर्व नक्तमार्धरावात् । ३० । अहश्शेसज्योतिः । ३१। विषय- स्थे च राज्ञि प्रेते । ३२ । विप्रोण चान्योन्येन सह । ३३ । स- डलोपाहितवेदसमाप्तिछर्दिश्राइमनुष्ययज्ञभोजनेष्वहोराधम । ३४ । अमावास्यायां च । ३५। द्यहं वा । ३६ । कार्तिकी फाल्गुन्याषाढी पौर्णमासी । ३७ । तिम्रो ऽष्टकास्त्रिरात्रम् । ३६ । अन्यामके । ३९ । अभितो वार्षिकम् । ४० । सर्वे वर्षविद्युन्स्तनयित्नुसन्निपाते । ४१। प्रस्यन्दिनि । ४२ । ऊर्य भोजनादुत्सवे। ४३। प्राधीनस्य च निशायां चतुर्मुहूर्तम् ।४४। नित्यमेके नगरे । ४५ । मानसमयशुचिः। ४६ । श्राद्धिनामा- ·૨૨ गौतमधर्मशास्त्रे ॥ १६ ॥ १७ ॥ कालिकम् ।४७। अकृतान्नवाधिकसंयोगे च ।४।। प्रतिविद्यु च यास्मरन्ति स्मरन्ति । ४९ । ॥ इति गौतमीये धर्मशास्त्रे पोडशे ऽध्यायः ॥ १६ ॥ प्रशस्तानां स्वकर्मसु विजातीनां ब्राह्मणो भुञ्जीत । १। प्रतिगृहहीयाच्च । २। एधोदकयवसमूलफलमध्यभयाभ्युद्यातश- य्यासनावसथयानपयोदधिधानाशफरिप्रियगुम्रमार्गशाकान्य- प्रणोद्यानि सर्वेपाम् । ३ । पितृदेवगुरुभृत्यभरणे चान्यत् ।४। वृत्तिश्चेन्नान्तरेण शूद्रात् । ५। पशुपालोचकर्षककुलसङ्गत- कारयितुपरिचारका भोज्यानाः । ६ । वणिक्चाशिल्पी । ७ । नित्यमभोज्यम् ।। केशकीटावपन्नम् । ९ । रजस्वलाकृष्ण- शकुनिपदोपहतम् । १०। भ्रूणमा प्रेक्षितम् । ११ । गवोप- घातम् । १२ । भावदुष्टम् । १३ । शुक्तं केवलमदधि । १४ । पुनः सिद्धम् । १५। पर्युपितमशाकभक्ष्यस्नेहमांसमधूनि ।१६। उत्सृष्टपुंश्चल्यभिशस्तानपदेश्यदण्डिकतक्षकदर्यवन्धनिकचिकि- त्सकमृगवनिपुचाटुंच्छिष्टभोजिगणविद्धिपाणानाम् । १७ । अपाङ्कचानां प्राग्दुवालात वृथानाचमनोत्थानध्यपेतानि 1१९। समासमाभ्यां विषमसमे पूजातः।२०। अनर्चितं च ।२१। गोश्व क्षीरमनिर्दशायाः सूतके । २२ । अजामहियोश्च ! २३ । नित्यमाविकमपेयमौष्टमैकश६ च । २४। स्यन्दिनीयमसूस- धिनीनां च । २५ । विवसायाश्च । २६ । पञ्चनखाश्वाशल्यक- शशश्वाविद्रोधाखड्गकच्छपाः ।२७। उभयतोदकेश्यलोमैकश- फकलविङ्कलवचक्रवाकहंसाः ।२१। काककङ्कगृध्रश्येना जल- जा रक्तपातुण्डा याम्यकुक्कुटसूकरौ।२९। धेन्वनडुही च।३०।

·गौतमधर्मशास्त्रे ॥ १७ ॥ १ ॥ २३ अपनदावसन्नवृथामांसानि । ३१ । किसलयफ्याकुलशुननि- यासाः । ३२ । लोहिता वश्चनाश्च । ३३ । निचुदारुवकवला- कशुकमहुटिटिभमान्धाला नक्तञ्चरा अभक्ष्याः १३४। भक्ष्याः प्र- तुदविष्किराजालपादाः । ३५ । मत्स्याश्चाविकृताः । ३६ । व- ध्याश्च धर्मार्थे । ३७ । व्यालहतादृष्टदोषवाक्प्रशस्तान्यभ्युक्ष्यो- पयुञ्जीतोपयुञ्जीत । ३।। ॥ इति गौतमीये धर्मशास्त्रे सप्तदशो ऽध्यायः ॥ १७ ॥ अस्वतन्त्रा धर्मे स्त्री । १। नातिचरेतारम् । २। वा- क्चनुःकर्मसंयता।३। अपतिरपत्यलिप्सुर्देवरात । ४ । गुरु- प्रसूता नर्तुमतीयात् ।५। पिण्डगोचऋषिसम्बन्धेभ्यो योनि- मानाबा।६। नादेवरादित्येके । ७ । नातिद्वितीयम् ।।। ज- नयितुरपत्यम् । ९ । समयादन्यत्र । १०। जीवतश्च क्षेत्रे । ११॥ परस्सातस्य । १२ । द्वयोवी । १३ । रमाणातु भर्तुरेव । १४ । नष्टे भर्तरि षड्यार्पिकं क्षपणं श्रूयमाणे ऽभिगमनम् । १५ । प्र- प्रजिते तु निवृतिः प्रसङ्गात् । १६ । द्वादश वर्षाणि ब्राह्मण- स्य विद्यासमन्धे । १७ । भ्रातरि चैवं ज्यायसि यवीयान्कन्या- ग्न्युपयमेषु । १४ । पडित्येके । १९ । त्रीन्कुमायूतूनतीय स्वयं युञ्जीतानिन्दितेनोत्सृज्य पियानलकारान् । २० । प्रदानं मा. गृतोः । २१ । अप्रयच्छन्दोपी । २२ । प्रागासःप्रतिपत्तेरित्येके । २३। द्रव्यादानं विवाहसिद्धार्थ धर्मतन्त्रसंयोगे च शूद्रात । २४ । अन्यचापि शूद्राबहुपयोहीनकर्मणः । २५ । गतगोरना- हिताः । २६ । सहस्रगोश्वासोमपात ।२७। सामी चाभुक्ता- निचयाय । २८ । अप्पहीनकर्मभ्यः । २९ । आचक्षीत राजा ·२४ गौतमधर्मशास्त्रे ॥ १८ ॥ १९ ॥ पृष्टः । ३० । तेन हि भर्तव्यः श्रुतशीलसम्पन्नश्येत् । ३१ । धर्म- तन्त्रपीडायां तस्याकरणे दोषो दोपः । ३२ । ॥ इति गौतमीये धर्मशास्त्रे ऽष्टादशोऽध्यायः ॥ १ ॥ उक्तो वर्णधर्म आश्रमधर्मश्च । १। अथ खस्वयं पुरुषो याप्पेन कर्मणा लिप्यते यथैतदयाज्ययाजनमभक्ष्यभक्षणमव- द्यवदनं शिष्टस्याक्रिया प्रतिपिद्यसेवनमिति । २। तब प्राय- श्चित्तं कुर्यान्न कुर्यादिति मीमांसन्ते । ३ । न कुर्यादित्याहुः ।४। न हि कर्म धीयत इति । ५। कुर्यादित्यपरम् । ६। पु- नःस्तोमेनेष्ट्वा पुनः सवनमायन्तीति विज्ञायते । ७ । वात्य- स्तोमैश्चेष्ट्वा ।।।तरति सर्व पाप्मानं तरति ब्रह्महत्यां योऽश्व- मेधेन यजत इति च । ९ । अग्रिष्टुताभिशस्यमानं याजयेदिति च।१०। तस्य निष्क्रयणानि जपस्तपो होम उपवासो दानम् ।११। उपनिषदो वेदान्ताः सर्वच्छन्दःसु संहिता मधून्यघमर्षण- मथर्वशिरो रुद्राः पुरुषसूक्तं राजनरौहिणे सामनी बृहद्रथन्तरे पुरुषगतिर्महानाम्यो महावैराजं महादिवाकीय ज्येष्ठसाम्राम- न्यतमवहिप्पवमानं कूष्माण्डानि पावमान्यः साविची चेति पावनानि । १२ । पयोबतता शाकभक्षता फलभक्षता प्रसृति- यावको हिरण्यप्राशनं घृतप्राशनं सोमपानमिति मेध्यानि । १३ । सर्वे शिलोच्चयाः सर्वाः सवन्यः पुण्या हृदास्तीर्थानि ऋपिनिवासगोष्ठपरिष्कन्धा इति देशाः । १४ । ब्रह्मचर्य सत्य- वचनं सवनेपूदकोपस्पर्शनमाईवस्त्रताधःशायितानाशक इति तपांसि । १५ । हिरण्यं गौर्वासो ऽश्यो भूमिस्तिला घृतमन्न- मिति देयानि । १६। संवत्सरः षण्मासाश्चत्वारस्त्रयो हावेक- ·गौतमधर्मशास्त्रे ॥ १९ ॥ २० । २५ चतुर्विशत्यही बादशाहः घडहस्त्यहो ऽहोरात्र इति कालाः 1१७ । एतान्येवानादेशे विकल्पेन क्रियेरन् । १८ । एनःसु गु- रुषु गुरूणि लघुषु लघूनि । १९ । कृच्छातिकृच्छौ चान्द्राय- रणमिति सर्वप्रायश्चित्तं सर्वग्रायश्चित्तम् । २० । ॥ इति गौतमीये धर्मशास्त्र एकोनविंशो ऽध्यायः॥१९ । त्यजेत्पितरं राजघातकं शूट्रयाजकं शूद्रार्थयाजकं वेद- विप्लावकं भ्रूणहनं यश्चान्तावसायिभिः सह संवसेदन्तावसा- यिन्याम् । १। तस्य विद्यागुरून्योनिसम्बन्धाश्च सन्निपात्य स- वाण्युदकादीनि प्रेतकर्माणि कुर्युः । २ । पाचं चास्य विपर्य- स्येयुः । ३ । दासः कर्मकरो वावकरादमध्यपाचमानीय दासी- घटात्पूरयित्वा दक्षिणामुखः पदा विपर्यस्येदमुमनुदकं करोमी- ति नामयाहम् ।४। तं सर्वे ऽन्वालभेरमाचीनावीतिनो मु- क्तशिखाः । ५। विद्यागुरवो योनिसम्बन्धाश्च वीक्षेरन । ६ । अप उपस्पृश्य यामं प्रविशन्ति । ७। अत ऊर्य तेन सम्भाष्य तिष्ठेदेकराचं जपन्साविचीमज्ञानपूर्वम् ।। ज्ञानपूर्व चेचिरा- त्रम् । ९ । यस्तु प्रायश्चित्तेन शुध्येतस्मिन्छुद्धे शतकुम्भमयं पाचं पुण्यतमावदात्पूरयित्वा सवन्तीभ्यो वा तत एनमप उ- पस्पर्शयेयुः । १० । अथास्मै तत्पाबं दास्तत्प्रतिगृह्य जपेच्छा- ना द्यौः शान्ता पृथिवी शान्तं शिवमन्तरिक्ष यो रोचनस्तमिह गृहामीति । ११ । एतैर्यजुर्भिः पावमानीभिस्तरसमन्दीभिः कूष्माण्डेश्याज्यं जुहुयात ।१२। हिरण्यं ब्राह्मणाय दद्याहां वा । १३ । आचार्याय च । १४। यस्य तु प्रोणान्तिकं प्राय- श्चित्तं मृतः शुष्येत् । १५। सवीण्येव नसिबुदकादीनि प्रेतक- ·गौतमधर्मशास्त्रे ॥२०॥ २१॥ २२ ॥ मीणि कुर्युः । १६ । एतदेव शान्युदकं सर्वेषूपपातकेषूपपात- केषु । १७॥ ॥ इति गौतमीये धर्मशास्त्रे विंशतितमोऽध्यायः ॥ २० ॥ ब्रह्महा सुरापगुरुजल्पगमातृपितृयोनिसबन्धगस्तेनना- स्तिकनिन्दितकर्माभ्यासिपतितात्याग्यपतितत्यागिनः पतिताः १। पातकसंयोजकाश्च ।। तैश्चान्दं समाचरन ।३। विजा- तिकर्मभ्यो हानिः पतनम् ।४। परच चासिद्धिः । ५। तमेके नरकम् ।६। चीणि प्रथमान्यनिर्देश्यानि मनुः । ७। न स्त्री- प्वगुरुतल्पः पततीत्येके । । । भ्रूणहनि हीनसेवायां च स्त्री पतत्ति । ९ । कौटसाट्यं राजगामि पैशुनं गुरोरनृताभिशंसनं पातकसमानि । १० । अपाङ्कचानां प्राग्दुवीलाहोहन्तृब्रह्मो- तन्मन्त्रकृदवकीर्णिपतितसावित्रीपूपपातकम् । ११ । अज्ञानाध्यापनाहविगाचायी पतनीयसेवायां च हेयौ । १२ । अन्यत्र हानात्पतति । १३ । तस्य च प्रतियहीतेत्येके । १४ । न कर्हि चिन्मातापित्रोरवृत्तिः । १५ । दायं तु न भजेरन् । १६ । ब्राह्मणाभिशंसने दोषस्तावान् । १७ । विरनेनसि । १६ । दु- बलहिंसायां चाविमोचने शक्तश्चेत् । १९ । अभिक्रुद्धावगो- रणे ब्राह्मणस्य वर्षशतमस्वय॑म् । २० । निधाते सहस्रम् । २१ । लोहितदर्शने यावतस्तत्मस्कन्द्य पांसून्सङ्गुलीयान्सङ्ग- गीयात् । २२। ॥ इति गौतमीये धर्मशास्त्र एकविंशोऽध्यायः ॥ २१ ॥ प्रायश्चित्तम् । १। अनौ सक्तिलनस्विरवच्छातस्य । २। लक्ष्यं वा स्याज्जन्ये शस्त्रभृताम् ।३। खट्वाङ्गकमालपा- ·गौतमधर्मशास्त्रे ॥ २२॥ २३ ॥ णिवी द्वादश संवत्सरान्ब्रह्मचारीभैक्षाय ग्रामं प्रविशेषकर्माच- क्षाणः।४। पथो ऽपक्रामेसन्दर्शनादार्यस्य या स्थानासनाभ्यां विहरल्सवनेषूदकोयस्पर्शी शुध्येत।६। प्राणलाभे वा तन्निमिने ब्राह्मणस्य । ७। द्रव्यापचये वा यवरं प्रतिराद्धः।।। अश्व- मेधावभृथे वा । ९ । अन्ययज्ञे ऽयग्रिष्टुदन्तश्चेत् । १० । सृष्ट- श्वेन्द्राह्मणवधे ऽहत्वापि । ११ । आत्रेयीं चैवम् । १२ । गर्भे चाविज्ञाते ब्राह्मणस्य ।१३। राजन्यवधे षड्यार्षिकं प्राकृतं ब्रह्म- चर्यमृषभैकसहस्राश्च गा दद्यात् । १४। वैश्ये चैवार्षिकमुषभ- कशताश्च .गा दद्यात् । १५ । शूद्रे संवत्सरमृषभैकादशाश्व गा दद्यात् । १६। अनावेय्यां चैवम् । १७ । गां च वैश्यवत । १६ । मण्डूकनकुलकाकविम्वदहरमूषिकश्वहिसासु च । १९ । अस्थन्वतां सहस्रं हत्वा । २० । अनस्थिमतामनडुद्भारे च । २१ । अपि वास्थन्वतामेकैकसिन्किञ्चित्किञ्चिद्दद्यात् । २२। पण्ढे पलालभाः सीसमाषश्च । २३ । वराहे घृतघदः । २४ । सर्ये लोहदण्डः ।२५। ब्रह्मवन्ध्वां चलनायां जीलः।०६। वैशि- केन किञ्चित् । २७ । तल्यानधनलाभवधेषु पृथग्वाणि ।२८। हे परदारे । २९ । वीणि श्रोत्रियस्य । ३०। द्रव्यलाभे चोत्सर्गः ।३१। यथास्थानं वा गमयेत् । ३२ । प्रतिपिद्धमन्त्रयोगे सह- सवाकश्चेत ।३३। अग्न्युत्सादिनिराकृत्युपपातकेषु चैवम्।३४। स्त्री चातिचारिणी गुप्ता पिण्डं तु लभेत । ३५ । अमानुपीपु गोवर्ज स्वीकृते कूष्माण्डतहोमो घृतहोमः । ३६ । ॥ इति गौतमीये धर्मशास्त्रे द्वाविंशोऽध्यायः ॥ २२ ॥ सुरापस्य ब्राह्मणस्योष्णामासिञ्चेयुः सुरामास्ये मृतः न.

·२८ गौतमधर्मशास्त्रे ॥ ३२॥ . ध्येत् । १। अमत्या पाने पयो घृतमुदकं वायुं प्रतिभ्यहं तमा- नि स कृच्छ्रस्ततोऽस्य संस्कारः । २। मूत्रपुरीपरेतसां च प्रा- शने । ३ । श्वापदोष्ट्रखराणां चाङ्गस्य । ४। याम्यकुक्कुटसूकर- योश्च । ५। गन्धाघ्राणे सुरापस्य प्राणायामा घृतमाशनं च । ६ । पूर्वेश्च दष्टस्य । ७ । तप्ने लोहशयने गुरुतल्पगः शयीत ।। सूमि वालियेज्ज्वलन्तीम् । ९ । लिङ्गं वा सवृषणमु- त्पाट्या लावाधाय दक्षिणाप्रतीची व्रजेदजिह्ममा शरीरनि- पातात् । १० । मृतः शुध्येत् । ११ । सखिसयोनिसगोत्राशि- प्यभायासु नुयायां गवि च तल्पसमः । १२ । अवकर इत्येके । १३ । श्वभिः खादयेद्राजा निहीनवर्णगमने स्त्रियं प्रकाशम् । १४। पुमांसं खादयेत् । १५ । यथोक्तं वा । १६ । गर्दभेना- वकीणों निर्गतिं चतुप्पथे यजेत । १७ । तस्याजिनमूलवालं परिधाय लोहितपात्रः सप्त गृहान्भैदां चरेत्कर्माचक्षाणः। १ । संवत्सरेण शुध्येत् । १९ । रेतःस्कन्दने भये रोगे स्वप्ने ऽग्नीन्धन- भैष्क्षचरणानि सनराधमकृत्वाज्यहोमः समिधोवी रेतस्याभ्याम् । २० । सूर्याभ्युदितो ब्रह्मचारी तिष्ठेदहरभुञ्जानो ऽभ्यस्तमि- तश्च रात्रि जपन्सावित्रीम् । २१। अशुचिं दृष्ट्वादित्यमीष्टोत प्राणायामं कृत्वा । २२ । अभोज्यभोजने ऽमध्यप्राशने वा नि- प्पुरीपीभावः । २३ । चिरावावरमभोजनम् । २४ । सप्तरात्रं वा स्वयंशीणीन्युपयुञ्जानः फलान्यनतिक्रामन् । २५ । प्राक्प- ञ्चनखेभ्यश्छर्दनं घृतप्राशनं च । २६ । आक्रोशनृतहिंसासु विराचं परमं तपः । २७ । सत्यवाक्ये वारुणीभिमानवी- भि.मः । २६ । विवाहमैथुननमार्तसंयोगेष्वदोपमेके ऽन- ·गौतमधर्मशास्त्रे ॥ २३ ॥ २४ ॥ २५ ॥ २९ तम् । २९ । न तु खलु गुर्वर्थेषु । ३०। यस्मात्सप्न पुरुषानि- तश्च परतश्च हन्ति मनसापि गुरोरनृतं वदवल्पेष्वपर्थेषु 1 ३१ । अन्नावसायिनीगमने कृच्छ्राब्दः । ३२ । अमत्या द्वादशराकः । ३३ । उदक्यागमने त्रिराबस्त्रिरावः । ३४। ॥ इति गौतमीये धर्मशास्त्रे त्रयोविंशो ऽध्यायः ॥ २३ ॥ रहस्यं प्रायश्चित्तमविख्यातदोषस्य । १। चतुर्मचं तर- समन्दीन्यप्सु जपेदप्रतियाचं प्रतिजिघृक्षप्रतिगृह्य वा । २। अभोज्यं बुभुक्षमाणः पृथिवीमावपेत् । ३। त्वन्तरारमण उदकोपरमर्शनाच्छुद्धिमेके । ४। एके स्त्रीषु । ५। पयोवतो वा दशरावं घृतेन द्वितीयमद्भिस्तृतीयं दिवादिष्वेकभक्तिको जलक्लिन्नवासा लोमानि नखानि त्वचं मांसं शोणितं स्नास्व- स्थि मज्जानमिति होम आत्ममुखे मृत्योरास्ये जुहोमीत्यन्तः सर्वेषां प्रायश्चित्तं भूणहत्यायाः । ६। अथान्यत् । ७। उक्तो नियमः । । । अग्ने त्वं पारयेति महाव्याहृतिभिर्जुहुयात्कूष्मा- रडिश्चाज्यम् । ९ । तद्वत एव वा ब्रह्महत्यासुरापानस्तेयगुरुत- स्पेषु प्राणायामैस्तान्ती अघमर्पणं जपेत्सममश्वमेधावभृथेन । १० । सावित्री वा सहस्रकृत्व आवर्तयन्पुनीते हैवात्मानम् । ११। अन्तर्जले वाघमर्षणं चिरावर्तयन्सर्वपापेभ्यो मुच्यते मुच्यते । १२। ॥ इति गौतमीये धर्मशास्त्रे चतुर्विशोऽध्यायः ॥ २४ ॥ तदाहुः कतिधावकीणी प्रविशतीति । १। मरुतः प्रा- णैरिन्द्रं वलेन बृहस्पतिं ब्रह्मवर्चसेनाग्निमेवेतरेण सर्वेणेनि ।२। सो ऽमावास्यायां निश्यग्निमुपसमाधाय प्रायश्चित्ताज्याहुती .

·३० ॥ गौतमधर्मशास्त्रे ॥२५॥२६॥ जुहोति ।३। कामावकीर्णो ऽस्म्यवकीर्णो ऽसि काम कामाय स्वाहा।कामाभिटुग्यो ऽस्म्यभिदुग्धोऽस्मि काम कामायस्वाहे- ति समिधमाधायानुपर्युक्ष्य यज्ञयास्तु कृत्वोपोत्थाय सं मा सि- श्वन्त्वित्येतया त्रिरुपतिष्ठेन।४। त्रय इमे लोका एपां लोका- नामभिजित्या एपां लोकानामभिक्रान्या इति । ५। एतदेवै. केषां कर्माधिकृत्य यो ऽपूत इव स्यात्स इत्थं जुहुयादिन्थम- भिमन्त्रयेत वरो दक्षिणेति प्रायश्चित्तमविशेषात् । ६। अना- जैवपैशुनप्रतिषिद्धाचारानाद्यप्राशनेषु शूद्रायां च रेतः सि- क्वायोनौ च दीपवति कर्मण्यभिसन्धिपूर्वे ऽयब्लिङ्गाभिरप उपस्पृशेद्वारुणीभिरन्यैवी पवित्रः । ७ । प्रतिषिद्धवाङ्मनसा- पचारे व्याहतयः पञ्च । । सर्वास्वपो वाचामेदहश्च मादि- त्यश्च पुनाविति माता रात्रिश्च मा वरुणश्चेति सायम् ।। अष्टौ वा समिध आदध्याद्देवकृतस्येति हुत्वैव सर्वस्मादेनसो मुच्यते मुच्यते । १०। ॥ इति गौतमीये धर्मशास्ते पञ्चविंशोऽध्यायः ॥ २५ ॥ अथातस्त्रीन्कृच्छाव्याख्यास्यामः । १। हवियाग्रातरा- शान्भुक्ता तिम्रो रात्रीनीनीयात् ।२। अथापरं यहं नक्तं भुञ्जीत । ३ । अथापरं व्यहं न कञ्चन याचेत । ४ । अथापरं यहमुपवसेत् । ५ । तिष्ठेदहनि रात्रावासीत क्षिप्रकामः ।। सत्यं वदेत ।७। अनार्यने सम्भापत।।। गैरवयोधाजये नि- न्यं प्रयुञ्जीत।९। अनुसवनमुदकोपस्पर्शनमापो हि टेति ति- सृभिः पविचवतीभिमार्जयोन हिरण्यवर्णी इत्यष्टाभिः। १०।

·गौतमधर्मशास्त्रे ॥ २६॥ ३१ अथोदकतर्पणम् । ११। नमो हमाय मोहमाय मंहमाय धू- न्वते तापसाय पुनर्वसवे नमः । नमो मौज्यायोयाय वसु- विन्दाय सर्वविन्दाय नमः । नमः पाराय सुपाराय महापाराय पारयिष्णवे नमः । नमी रुद्राय पशुपतये महते देवाय त्र्यम्ब- कार्यकचरायाधिपतये हरये शायेशानायोयाय वजिणे घृणि- ने कपर्दिने नमः । नमः सूर्यायादित्याय नमः। नमो नीलयी- वाय शितिकण्ठाय नमः । नमः कृष्णाय पिङ्गलाय नमः । नमो ज्येष्ठाय श्रेष्ठाय वृद्धायेन्द्राय हरिकेशायोर्ध्वरेतसे नमः । नमः सत्याय पावकाय पावकवणीय कामाय कामरूपिणे न- मः । नमो दीप्ताय दीप्तरूपिणे नमः । नमस्तीक्ष्णाय तीक्ष्णरू- पिणे नमः। नमः सोभ्याय सुपुरुषाय महापुरुषाय मध्यमपु- रुपायोत्तमपुरुषाय ब्रह्मचारिणे नमः । नमश्चन्द्रललाटाय कृ- निवाससे नम इति । १२ । एतदेवादियोपस्थानम् । १३ । एता एवाज्याहुतयः । १४। द्वादशरावस्यान्ते चरुं श्रपयित्वै- ताभ्यो देवताभ्यो जुहुयात् । १५ । अग्नये स्वाहा सोमाय स्वा- हानीपोमाभ्यामिन्द्राग्निभ्यामिन्द्राय विश्वेभ्यो देवेभ्यो ब्रह्मणे प्रजापतये ऽगये स्विष्टकृत इति । १६ । ततो ब्राह्मणतर्पणम् । १७ । एतेनैवातिकृच्छ्रो व्याख्यातः । १।। यावासकृदाददीत तावदनीयात् । १९ । अब्भक्षस्तृतीयः स कृच्छातिकृच्छ्रः । २० । प्रथम चरित्वा शुचिः पूतः कर्मण्यो भवति । २१ । द्वितीय चरित्वा यत्किञ्चिदन्यन्महापातकेभ्यः पापं कुरुते तस्मा- प्रमुच्यते । २२ । तृतीयं चरित्वा सर्वमेनो व्यपोहति । २३ ·३२ गौतमधर्मशास्त्रे ॥ २६ ॥ २७ ॥ २६ ॥ अर्थतांस्त्रीन्कृच्छ्रांश्चरित्या सर्वेषु वेदेषु सातो भवति सर्वैर्देवै- ज्ञातो भवति । २४ । यश्चैवं वेद यश्चैवं वेद । २५ । ॥ इति गौतमीये धर्मशास्त्रे पड्विंशो ऽध्यायः ॥ २६ ॥ अथातश्चान्द्रायणम् । १। तस्योक्तो विधिः कृच्छे । २ । वपनं प्रतं चेत् । ३। वोभूतां पौर्णमासीमुपवसेत् । ४। आ- प्यायस्व सं ते पयांसि नवो नव इति चैताभिस्तर्पणमाज्यहो- मो हविपश्चानुमन्त्रणमुपस्थानं च चन्द्रमसः । ५ । यद्देवा दे- वहेडनमिति चतसृभिराज्यं जुहुयात् । ६। देवकृतस्येति चा- ने समिद्भिः । ७ । ओं भूर्भुवः स्वस्तपः सत्यं यशः श्रीरूर्गि- डोजस्लेजः पुरुपो धर्मः शिव इत्येतैयासानुमन्त्रणं प्रतिमन्त्र मनसा ।। नमः स्वाहेति वा सर्वान् । ९ । ग्रासप्रमाणमा- स्याविकारेण । १० । चरुभशासक्तुकणयावकशाकपयोदधि- तमूलफलोदकानि हवींप्युत्तरोत्तर प्रशस्तानि । ११। पौर्णमा- स्यां पञ्चदश ग्रासान्भुक्तैकापचयेनापरपक्षमश्नीयात् । १२ । अमावास्यायामुपोथैकोचयेन पूर्वपक्षम् । १३ । विपरीतमे केपाम् । १३ । एष चान्द्रायणो मासः । १५। एतमाप्त्वा वि- पापो विपामा सर्वमेनो हन्ति । १६। द्वितीयमाप्त्वा दश पूर्वीन्दशापरानात्मानं चैकविंशं पनि च पुनाति । १७ । सं- वत्सरं चापवा चन्द्रमसः सलोकतामामोत्याप्नोति । १।। ॥ इति गौतमीये धर्मशास्त्रे सप्तविंशो ऽध्यायः ॥ २७ ॥ ऊर्ध्वं पितुः पुषा रिक्थं भजेरन् । १। निवृत्ते रजसि मातुजीवति वेच्छति । । सर्व वा पूर्वजस्येतरान्यिभृयात्मि- तृवत् ।३। विभागे तु धर्मवृद्धिः । ४। विंशतिभागो ज्येष्ठस्य ।

·गौतमधर्मशास्त्रे ॥ २८॥ ३३ मिथुनमुभयनोदात्तो रथो गोवृषः । ५। काणखोरकूटवण्टा मध्यमस्यानेकश्चेत् ।६। अवि/न्यायसी गृहमनो युक्तं चतु- 'प्पदां चैकैकं यवीयसः । ७ । समधेतरसर्वम् ।। यंशी वा पूर्वजस्य । ९ । एकैकमितरेषाम् । १०। एकैकं वा धनरूपं काम्यं पूर्वः पूर्वी लभेत । ११ । दशतं पशूनाम् । १२ । नैक शफद्विपदाम् । १३ । ऋषभो ऽधिको ज्येष्ठस्य । १४ । कपभ- षोडशा ज्यैष्ठिनेयस्य । १५ । समधा वाज्यैष्ठिनेयेन यवीयसाम । १६ । प्रतिमातृ वा स्ववर्गे भागविशेषः । १७ । पितोस. जेत्युचिकामनपत्यो ऽमिं प्रजापतिं चेष्ट्वास्मदर्थमपत्यमिति संवाद्य । १६ । अभिसन्धिमात्रात्पुत्रिकेत्येकेपाम् । १९ । तत्सं- शयान्नोपयच्छेदभ्रातृकाम् । २० । पिण्डगोवर्षिसम्वन्धा रिक्थं भजेरन्स्त्री चानपत्यस्य । २१ । बीजं वा लिसेत । २२ । देवर- वत्यामन्यजातमभागम् । २३ । स्त्रीधनं दुहितॄणामप्रसानाम- प्रतिष्ठितानां च । २४। भगिनीशुल्कः सोदाणामूर्थं मातुः । २५ । पूर्व चैके । २६। असंसृष्टिविभागः प्रेताना ज्येष्ठस्य १२७।संसृष्टिनि प्रेते संसृष्टी रिक्यभाव।२। विभक्तजः पिध्यमेव ।२९स्वयमर्जितमवैद्येभ्यो वैद्यः कामं न दद्यात् ।३०।अवैद्याः समं विभजेरन ।३१। पुना औरसक्षेवजदतकृषिमगूढोत्पन्ना- पविद्धा रिक्यभाजः । ३२। कानीनसहोढपौनर्भवपुचिकापुत्र- स्वयन्दनक्रीता गोत्रभाजः ।३३। चतुर्थाशिन औरसाद्यभावे । ३४। ब्राह्मणस्य राजन्यापुचो ज्येष्ठो गुणसम्पन्नस्तुल्यभाक् । ३५। ज्यांशहीनमन्यत् । ३६ । राजन्यावैश्यापुत्रसमवाये य- था स ब्राह्मणीपुत्रेण । ३७ । क्षत्रियाचेत् । ३ । शूद्रापुचो ·३४ गौतमधर्मशास्त्रे ॥ २॥ ऽपनपत्यस्य शुश्रूपुश्चेल्लभेत वृत्तिमूलमन्नेवासिविधिना ।३९॥ सवर्णपुत्रो ऽयन्यायवृत्तो न लभेतैकेषाम् । ४० । श्रोत्रिया ब्राह्मणस्यानपत्यस्य रिक्थं भजेरन् । ४११ राजेतरेपाम् । ४२। जडल्लीबो भर्तव्यो। ४३ । अपत्यं जडस्य भागाहम् । ४४। शू- द्रायुषवाप्रतिलोमासु । ४५ । उदकयोगक्षेमकृतान्नेष्वविभागः 1४६ । स्त्रीषु च संयुक्तासु । ४७ । अनाज्ञाले दशावरैः शिटैरूह- वद्भिरलुब्धैः प्रशस्तं कार्यम् । ४८ । चत्वारश्चतुर्ण पारगा वेदा- नां प्रागुतमात्रय आथमिणः पृथग्धर्मविदस्त्रय इत्येतान्दशा- वरान्परिषदित्याचक्षते । ४९ । असम्भवे तेषां श्रोत्रियो वेद- विच्छिटो विप्रतिपत्तौ यदाह । ५०। यतोऽयमप्रभवो भूतानां हिंसानुग्रहयोगेषु । ५१। धर्मिणां विशेषेण स्वर्ग लोकं धर्म- विदाप्नोति ज्ञानाभिनिवेशाभ्याम् । ५२ । इति धर्मो धर्मः 1५३॥ ॥ इति गौतमीये धर्मशास्त्रे ऽष्टाविंशो ऽध्यायः ॥ २८ ॥ ॥ समाप्नं चेदं थीगौतमप्रणीतं धर्मशास्त्रम् ॥ ॥ अलाव्यानगरे थीस्तारभट्टेन संशोधितम् ॥ ॥ बेरलीनराजधान्यां उगरयन्त्रालये मुद्रितम् ॥ ॥ ईशवीयवासरे १७६॥ संवत् १९३२ ॥ शके १७९८ ॥ ॥ शुभमहु॥

·Index. अपिष्टुत् 19, 10, 22, 10 अ. 10 22, 12, 42, 14, 1, 15, 5, 17, अपिटोम 8, 20 16 27,18,28 अपिहवन 2,4 अश 28,934 36 अपिहोच 8, 19 असमाज 11 अपोन्धन 23, 20 अकर 10, 11 अमीषोम 26, 16 प्रकरण 12, 17, 18, 32 अग्न्याधेय 8, 19 अकन्य, 28 प्रय1,26 अकरमात्,751 अग्राम्यभोजिन् 3, 26 काम 15, 19 प्रयेदिधिषु 15, 16 अकार्पण्य 8, 23. अधमर्पण 13, 12, 24, 10 12 अकृतान 16, 48 अनन्त् 12,43 अकृत्वा 23, 20 प्रक, 47 प्रक्रिया 19,2 अङ्ग 1, 41, 3, 20, 11, 13, 12, 1, पक्रोध 10, 51 15,23,23,4 अपप्रवचम्। अगम्य 15,18 प्रज1,15, 12, 25, 15, 16 भगार 15, 18 अजड 12,37 अगरतल्प 21, अमय 6,13,15,28 प्रपि? 8,3,827,3,79,3,812 प्रजा17, 23 32,11,1,12,28, 14, 12, 15, 16, अजिन 1,16,3,4, 7, 9, 23, 18 16, 23, 18, 18. 26, 22, 2 3A,28,9, पणिझ23, 10 25,23,26, 16,29, 18 पभ6,3. अष्ट 1, 46 ·36 Index. अजान 1,12 अदेवर 18,7 अज्ञानपूर्वम् 20, 8 अदोष 23, 29 अन्धेष्ठिनेय 28, 16 अधर्म 5, 23, 12, 50 अन् 3,32 अध श्य्यासनिन् 2, 21, 14, 37 अञ्जन 2, 13 अध शायिता 19, 15 अञ्जलि , 9, 10, 18, 23, 10 अधस् 2,2127 अपरि, 35 अधस्तात् 1,7 अतस् 20,8, 26, 1, 27, 1 अधार्मिक 9, 16. अतिकृच्छ 19, 20, 26, 18 20 अधि 12,41, 13, 27 अतिकम 12, 17 अधिक 1, 14, 10,27 30 40 49, अतिचारिन् 22, 30 12,3,29, 14 अतिथि 3, 30, 5, 25 40 43 अधिकार 11, 22 अतिद्वितीयम् 18, 8 अधिगतृ 10, 35 अतिपञ्चगुणम् 12, 36 अधिगम 10, 39 43, 11, 23 अतिभोग 12,39 अधिपति 6, 12 अतिराव 8, 20 अधिवृक्ष 5, 40 अनिसवत्सरम 3,30 अधीन 3, 5, 11, 16, 13, 24 अतिसावत्सर (012, 30 अधेनु 9, 10 अत्यनिष्टोम 8, 20 अध्ययन 5 21, 10, 1 अत्यन्त 1,34 अध्यर्ध 12, 10 अत्यागिन् 21, 1 अध्यापक,70 अत्याथ 5,37 अध्यापन 7,4,21,12 अथ 8, 22 25, 12, 4, 15, 1, 19, 2, अध्यायिन 2 29, 11 20 20, 11, 24, 7, 26, 13-5 11 24; अध्वन् 5, 21 27," अथर्वशिरस 19, 12 अनडुह र, 15, 13 29, 17, 30, 22, A अतिक्रामात् 23, 25 अदएध 8, 13 अतिथि 5,43 अनतिभोग 12 39 अदधि 17, अनत्याभ537 अदम् 20, 4 अनन्त 520 अदान्त 11,28 अनार 4,16 अनन्ताय 9, 35 अभइष्ट 1, 46 मद,1 अदृष्ट, 26 ·31 Index अनन्यपूर्व 1 अनपत्य 25, 18 213941 अनपदेय 17, 17 अनभिताप 13,2 अनर्चित 17, 4 अनलस, अनवरोध्य 13, अनस 28,7 अनसूया 8,23 अनाघात 28,48 अनायी 22, 17 अनादेश 19, 15 अनाद्य 27 अनामय 5,41 अनायास ९,23 अनारम्भिन 3, 20 अनार्जव 23,7 अनार्य 10, 67, 26, 8 अनावृत , 21 बनाशक14, 12, 19, 15 अनाहितामि 19, 20 अनिचय 3, 1 अनिधाय 1, 29 अनिन्दन्त 9, 59 अनिन्दित 12, 4, 18, 2, 18, 20 अनिभ्य 11, 32 अनिबद्ध 13, 4 5 अनियम 6,6 अनिर्दश 17, 22 अनिदेश्य , अनिवृत्त अनिवृत्ति 10 16, 14, 4G मनिषुचारिम् 17,n अमुगमन 7, 2, 14, 31 अनुग्रह 3, 24, 23, 51 अनुयाय 6, 24 अनजान 12, 52 अनुदक 20, 4 अनुमन5, 41 अनुबन्ध 12, 51 अनुमन्त्रण 27,58 अनुलोम 4, 16 अनुवचन 1, 10 23 55 अनुव्रज्या 5, 38 अनुशान 8, 16 अनुसन्तान 15, 28 अनुसवन 26 10 अन्त 5 24, 13 14 24, 21, 10, 23, 272931 अनेक 286 अनेनस 21, 18 अन्त 1,51 53,236 47 48,35 16 18, 24 6,2615,277 अन्ततस् 5, 36 अन्तर 14, 6, 22 10,24,412 अन्तर 4, 16 22 24 अन्तरा1,3658 अन्तरागमन !, अन्तरिक्ष 5, 16,9011 अन्तरेण 17, अन्त वैदिक अन्त शव 16,19 अन्त सजs,? अन्तावसायिन् °0, 1, 23 3) अन्तिक 20, 15 अन्तेवासिन् 23, 39 15 ·38 Index अन्य 4,28,5,42,14,42,16,39 अपर 4,33, 9,2074, 15, 3, 19,6, भन्न 5, 32 34, 7, 9 19, 9, 59, 15, 6 16 26,3-520, 12 17 48, 17,6 19, 19, 16,22,28,28,46 अपरराव 9, 7, 16, 25 अन माथन 8, 14 अपराध 12,42 51 अन्य 2, 44, 5, 6 45, 6, 10,9,46, अपराह 9, 46, 16, 29 10, 19 23, 11, 7 18, 17, 4, 22, 10, अपरिवाद्य 8, 13 24, 7,25,7,26,22,28, 23 36 अपरिवृत 12, 28 धन्यतम 19, 12 अपरिहार्य 8, 13 अन्यतर 13, 2 अपतु 3, 21, 16, 10 24 अन्यच 1,3837,2,257, 9,64, अपविद्ध 28, 32 10,4_18, 18, 1025, 21, 13 अपाङ्गय 17, 18, 21, 11, अन्यपूर्व 4, 1 अपातक5,24 अन्यायवृत्त 28, 40 अपाश्रयण 2,14 अन्योन्य 1633 अपि 1, 19 57,3,31, 5, 23 39, 6, अध्यक्षम् 149 101, 7, 23 25, 8,25, 10, 25 अन्वहम 6,1 4551 61, 11,816, 12,50, 13,3 अग्वाधि 12, 42 8, 14 14, 16,2946, 18 2529, अप 1, 36 43,2,8, 5, 15 18,9,8 29, 10, 11 22, 23, 31, 25, 7, 12, 13, 18, 207 10, 24, 26, 25,79,26, 10 अपीडित 1, 25 अपकर्ष 4, 22 अपकर्षण 1, 42, 9, 14 अपचय 10 35,22,8,27, 12 अपेक्षा 8,7 अपचार 25,8 अपेय 17, 24 अपस्य 7,8 प्रप्तोर्याम 8, 20 अपति 18,4 अप्रजमस्व33 अपतित 1, 12,21,1 अप्रणोद्य 17,3 अपत्य 8,7,6, 10, 18 49,25, 18 अप्रनिग्राह्य 4,2 21394144 अप्रतिभा 13, 20 अपध्य 7,12 अप्रतिधित 28,24 चमत्त 28,24 अपमान, चप्रभव 28,51 भप्रयच्छन्त् 18, 22 28,3940 अपूत 25,6 अपृष्ट 13, अपनद 17, 31 ·Indes 39 अभ्यध्ययन 1,61 अभ्यवहार 1, 44 अभ्यस्तमित 23, 21 अभ्यासिन् 21, 1 अभ्युपाय 11, 23 अथ 16,20 अधातृक 28, 19. अमप्ति 23, 2 33 अमानुप 22, 36 अमावास्या 15, 2, 16,35, 25,3, 27,13 अमेय 1, 42, 9, 12 15, 20, 4, 23, 23 अम्बष्ठ 4, 16 अयने 5, 43 अयस् 29,7 अयाज्य 192 अफल 9, 46 अयम्ष्य 8,13 अबहिष्कार्य 8, 13 अन्द 21, 3,23,32. अब्भव 26, 20 अव्राह्मण 5,2043,7,1, 10, 1045, 13,418 अनिङ्ग 25, 7 अभय 7, 24, 17, 34, 19, 2 अभद्र 9, 20 अभय 17,3 अभाग28,23 अभाव 3,78, 15, 13 14, 25, 34 अभिक्रमण 2, 26 अभिक्रान्ति 25,5 अभिगमन 12, 2, 18, 15 अभिचार 11, 17 अभिजन 11, 12 अभिजिति 25,5 अभिनस् 16, 40 अभिताप 13,2 अभिनिवेश 28 52 अभिमर्शन 1,38 अभिरूप 10, 44 अभिवाद 6, 56 अभिवादन 9, 40 अभिशसन 21, 10 17 अभिसन्धि 25, 7,25, 19 प्रभुत्का 18, 28. अभुआन 23, 21 अभोजन 23 24 प्रभोज्य 17, 8, 23, 23, 24, 3 अभ्यञ्जन 2, 13 अयुज् 15,7 अयोनि 25, 7 अर्घ 10, 35 अर्घ्य 5, 32 अई 2, 24, 17, 21 अर्ज 28, 30 अर्थ 1, 3, 4, 48, 521, 9, 46, 10, 03, 11, 22, 20, 1, 23, 30 31 अर्थम् 3, 18, 5, 45, 9, 63, 14, 46, 18, 24, 28, 18 अर्थिन् 3, 14 अथै 7, 21, 10, 52, 12, 28, 17, 37 अर्ध 12, 10. 12, 14, 4 अर्धपञ्चम 16, 2. अर्धराब 16, 30 अर्वाक 5,29 अह 10, 23, 28, 44 ·Index प्रवृत ॥ पविमोपन, 19 प्रपिर 11, 20 अपिरोधिम् 3, 10 पणाम 2,37, 7,67. भविशेप 25,0 धमुध, १९ अमोमग 11.25 प्रति 11, 15, 21, 15, प्रमोमुष्णमान 2,40 अवेषण 9, 32, 15, 21, चम्प 1,19,25,31 अवघ3, 31, 29, 30. 31 पम्पगर 5,30 अपोषण 2, भवफर0,1,1, 13 अम् 9, 10, 20, 2 19, 27, 12 अपकी 25, पशक्ति, 43, 7, 22, 9,6 अपकीर्थिन् 15, 19, 21, 11, 3, 17, अगम 2,32,9,43,10,59 25, 1. अगिल्पिम् 17,7 अपगोरण 21, 20 अशीतिका 6, 10. प्रवचन 13,6 प्राधि 9, 11 11, 10, 46, 23 22 अवय 19, अशौद्र 7, 22 अवध,42 अरमम् 9,14 अषय 8, 13 अयोचिय, 1 अवभृष 22, 9, 24, 10 अश्व, 15_10, 18, 12,24, 13, 1522, प्रवर1,3,6,1011,14,29, 15,7, 2,8,23,24,28,949 अश्वमेध 19, 9, 22, 9, 24, 10 अवरोहण २, 32 अष्टका ९, 18, 10,8 अपनेखम, 32 अष्टन 8,22 21 23, 25, 10, 20, 10 अवसस्थिका 2, 14 अष्टम 1,5, 10,21 अपम्फोटन 2, 15, 9, 11, अष्टापाद्य 12,15 अवि 7, 15, 12, 25, 23,7 अस् (१)3, 347 53 72, 10, 29_63 अविकार 27, 10 11,25,13,2613, 15,23, 22, 3, अविकृत 1, 18, 17, 38. 20, 46,26, 10 अविख्यात 24,1 अस् (4) c व्यु 9, 12 अविज्ञात 22, 13 -विपरि 20,34. अविप्रयुक्त 3, 20 असविनात 4, 13 अविप्रोप्य, 7 अससृष्टिन् 28, 27 अविभाग25, 4G असङ्कर, 19,10 .

·Index असन्निधि,40 असपिण्ड 14, 20 44 असम 17, 20 असमवेत 13,6 असमान 4,27 असमानग्राम 5,40 असमानप्रवर4,2 असम्भव 29, 50 असिद्धि 21, असोमप 18, 27 अस्थन्वन्त 22, 2022 अस्थि 1, 31, 24, 6 अस्थिमन्त ?2, 21 अस्पृहा 8, 23 अस्मद् 28, 18 अखतन्त्र 18,1 अस्वयङ्कत 10, 5 अस्खये 21, 20 अस्वामिक 10,36 अह11, 28, 19, 4, 25, 1, 28,50 अह (बहन) अन्वहम, एकाह, चतु- विशत्यह, यह, यह, पुण्याह । अहखा 22, 11 बहन 6, 14, 9, 35, 15,23, 16, 31 23,21, 25, 9, 26, G. अहिले 9, 73. अहीमकर्मन् 18, 29 शहताद 2,1 अहोराच 16, 34, 19, 17 अङ्क (अहन) s अपराह, पूर्वाह । आ श्रा 1, 12 36,2, 11, 3, 5 10, 43, 14, 39, 16,2530, 23, 10 आकालिक 16, 22 47 आकाश 5, 16 आकृति 15, 16, 22, अ आक्रोश 12, 8, 23, 27 आख्यातृ 10, 45 आग्रयण 8, 19 आग्रहायणी 8, 18 आघ्राण 23,6 आचमन 2, 2, 10, 52, 17, 19 आचार 9,67 74,25,7 आचार्य 1, 9, 2, 18 37_50, 3, 36, 4, 23, 5, 26 27, 10,4,11,31 32, 14, 28, 15, 14, 16, 15, 20, 13, 21, 12 प्राचार्याधीनस 3,5 आच्छादन 3, 18 आज्य 20, 12 24, 9 25,326, 14 27, 56 आज्यहोम 23, 20 आत्त 9,58 आत्मन् 4,338,22 24 25, 9, 31, 10, 32 15, 1824,611, 27, 17 आत्मवन्त 9, 2 प्रात्यधिक 13, 30 आत्रेयी 22, 12 17 आदान 1, 56, 2, 17, 4, 12, 12, 18, 18,24 आदि 1, 753_2, 6.9 36, 5, 7, 9, 66, 14, 43, 15, 30, 10, 120,20,2 16,24,6,28, . 5 ·Sodex प्रादिवस 1,50 प्रारमण 24,4 आदित्य 2, 12, 3, 12, 23, 22 25, 9, प्रारम्भिन् 3, 25 26, 12 13. भारात् 9, 29 प्रादेश 19, 18 प्रारोग्य 5, 41 प्राय (अ),7 आरोहण , 32 माधान 8, 11 भाव 25, 7. पाधि 12,3242 प्रात 5, 21, 16, 7, 23, 29 आधिभोग 12, 35 आर्तव 4, 25 प्राधेय 8, 19 आर्द्रवस्त्रता 19, 15 पानति 4॥ आर्य 6, 11, 3, 65_69, 10, G1_07, 12, प्रानन्य 15, 15 2,22,5,26,8 प्रानुपूर्व 2, 38 श्राप 4, 8 30 श्रानुपूर्दी 4, 18 आलम्भन 2, IG श्रीनृशस 5, 45 श्रावपन 1, 32 आन्तम् 3,5 आदमथ 5,389, 39, 17,3 आन्वीक्षिकी 11,3 आविक 17, 24 श्राप 27, 16-18 28, 2 आवीतिन् 20, 5. --अव 3,9 आशक8 धनाशका -72,31 प्राधिन 3, 20 - सम् 7,3 आशिस 3, 15. थापत्कल्प 7,1, 9,67 प्राशीच 2, 3, 14, 1 23 29, 16, 18 यापद 7, 1,9,67 आश्रम 3,1, 11,929, 19,1 आपोगण्ड 12, 37 प्राथमिम् 26, 49 आभ्युदयिक 11, 17 पावत्थ 1,23 श्राम 7,21 आययुजी 8, 18 आम्नाय 1,45 11, 20 श्रापाढ 10,37 आयतन 9,66 प्रास् 1, 3G, 2, II, I, 7, 2G, आवरम, 9.6023,020,21,10 - उप1,7 प्रायास 8,23 आसन 1, 49,2,21 25 275,31. 38 9, 44 45 49 12,714, 37, 17, 3, आयुष्य 11, 17 22, 6. आसन्दी, 32 प्रायोगव 4, 17 बासुर, 11 . आयुध 10, 18 आयुस् 11, 20 ·Index, आहूत 2 20 -C - पास्य 23, 1,24,627, 10 9 10, 26, 10. 16 27, 5-9, 18 19, आखाव 1,40 28, 49 53 आहव 10, 17 इतिहास 8,6 आहिनापि 18, 26 इत्थम 23,6 आहुति 20, 3 26, 14 इदम् 2,2,6,512 9, 1, 10, 63 6t, 11, 6 26, 12,4,19,220, 3 ॥ 23, 2 25, 5 28, 51. इन्द्र 25, 2,26, 12 16 इन्द्रधनुस् 9, 22, 16,9 13, 14, 12, 43. इन्द्रामि 26, 16 --0 अति 18,520 इन्द्रिय 3, 9, 11, 4 -- c अधि 1, 46 9, 26 27, 16, 1 5. हन्धन 2, 8, 10, 27, 23, 20. प्राधि 16, 44 दव 25, 6. व्यप 17,19 दय (इच्छ) 4, 10, 14, 12 28, 2 समव 13,5 दए (६) 27,8 पा 19,7 र17, 12 अभ्युद् 23, 21 रह 20, 1 उप 5,1 विपरि5, 35, 11, 30 27, 14 -~प्र 11, 29, 14, 23, 16, 32,20,2 16 28, 27 28 हे 2, 12 3, 48 23, 22 ज्या 10,1 - 4 17, 11 इतर 1,21. 60, 3,3 10, 5,22, 12, 16, प्रति 13, 26 25, 2,28,38 1042 वि 20, 6 इतस 23, 31 ईश 11, 1 इति 1, 39 16, 2, 31, 4, 7 152, 5, शाम 26, 12 10 16, 6, 5_14, 8, 13 18--21. 23 वर, 63 २, 19-2241, 10, 45_52 65, 11, 11 1426-28 11,33, 15, 28, 16, 27, 18,719 23, 19,2-79 10 12-17 2020, 4 11, 21, 8 14. उक्थ्य8, 20 23, 13, 4,269,25, 12 4-6 अभि 1,36, 17, 38 -- 5.

·Index 13,15 • अनुपरि 25, 4 उद्गार 16, 20 उय 4, 16,26, 12 उद्धार 10, 22, 12, 2. उञ्चय 19,14,27, 13 उद्वन्धन 14, 12 उच्चार3,37 उन्नयन 8, 14 उच्चारित 16, 11 उन्मर्दन 2, 32 उच्छिष्ट 1, 28 41, 2, 32 उपज 12,36 उज्य 1, 11, उपजीदिन 10, 32, 15, 18 उत्कर्ष 4, 22 उपदेश II, 31 उत्तम 28, 49, उपधमन9,32 उत्तमपुरुष 26, 12 उपनयन 1, 5, 2, 1 6, 8, 11 उत्तर 2, 11, 3, 47, 10, 56_62, 12, 16, उपनिपटु 19, 12 उपनिष्क्रमण 9, 65 उत्तरोत्तर 10, 66 27, 11 उपपति 15, 17 उत्थान 17, 19 उपपातक20, 17, 21, 11, 22, 34 उत्थायिन 2, 21 उपपाद, उत्पात 11,15 उपयम 18,18 उत्सन9,56 उपयोग . उत्सर्ग 1, 34, 22, 0 उपरि , 52, 11,7 उत्सव 16,43 उपस 1,30 उत्सादिन 22, # उपवास1, 50, 19, 11 उत्साह 5, 6, 10, 10, 15, 8 उपसङ्गमन 4, 13 उसृष्टानि 15, 16 उपसद्धहए 1, 52,2, 32 33,6, 16 उपसदन ।, 36 उदक 2, 41, 5,531357, 12, 9, 10 उपस्थान 5, 27, 26, 13 27,5 63, 14, 12 303415, 15, 16, 12, उपस्थायिम् 5, 40 17, 3, 19, 15, 20, 2 4 16 17, 22, उपस्पन 1, 48, 14, 23 30, 19, 15, 6 23, 2 21, 4,26, 10 11, 27, 11, 24,4, 26, 10 28,46 उपसईिन् 26 उदकक्रिया 14, 40 उपान 2, 13, 2, 345, 10, 58 उदक्या 14, 30, 23, उपाय 11,4 उदाख 1, 35_54, 9, 41. -उपासन3,35 दर2,229,50 उभयतोदत 17, 28, 28, 5 उद, 15. . उदाहरण 12,3 ·Index 45 उला 16, 22 27 उल्बन 9,4 उष्ट्र 12, 23, 23,4 उप्प 23,1 कर्ज 27,8 अर्धम 4, 3, 5, # 10, 38, 12, 97, 14, 19, 15, 21, 16, 43,20, 8, 28, 1 25 ऊर्ध्वरेतस् 3, 12, 26, 12 ऊर्ध्ववाल 23, 18 कर्म्य 26, 12. - • व्यप 26,23 अभि 11, 24. -मिस् 8, 10 ऊहवन्त 28, 49 एक 1, 1939,2,9334551,3,1 19, 4, 15 21, 6,6,7, 152325, 9, 11, 10,254552 65, 11, 16, 12, 30, 13, 12, 11, 4 33 36, 15, 11 2030, 16, 14 27 39 45, 18, 7.19 23, 19,17,21,68 14, 23, 13 29, 24, 45,23, 6,27,12-14, 28,192640 एकचर 26, 12 एकजाति 10, 50 एकभक्तिक 24, 6 एकराव 20,8 एकविश 27, 17 एकात 22, 15 एकशफ 17, 28 28, 13 एकसहस्र2,14 एकादश 1, 11 22, 16 एकादशराच 11, 2 एकान्तर 4, 16 एकाह 14, 21 एकैक 10, 31, 22, 22 28, 7 101 एतद् 2, 4 3, 10 8, 4 17 21 24, 9, 13 4 30 10,31 11, 8. 10, 15, 30, 19,2 18 20, 20, 1217,25, 46, 26, 13-15 18 24,27,58. 15 16, 28, 49 50 एध9,65 12, 28 17,3 एनम् 12, 19, 21, 18, 25, 10, 26, 23, 27,16 एमस्विन् 12, 45 ऋग्यजुष 16, 21 च् 24, 2 ऋण 12,40 चातु 3,21, 5, 1, 18,520 21 शुलन्तर 24, 4 ऋखिज्, 9 5, 27, 6, 9, 11, 18, 14, 1,15,14,21,12 व 11, 14. सम् 9,65 धपम 7, 15,22, 14-16, 28, 14 15. अपि 3, 29, 4, 3, 18, 6, 12, 14, 28, 11 .

·46 Index एव 1,40,2,44, 19 20 32, 3, 4, 18, 14, 10, 18, 20, 16 17, 24, 10 11, 25, 26 10, 26, 13 14 18, 28, 29 एववृत्त 3,9 एवम् 1,61, 2, 21 31, 5, 19, 11, 14 28, 15,29, 18, 16, 22, 12 17 31, 26,25, एवमाचार 9, 74 ऐकरात्रिक 5, 40 ऐकाफ 17, 24 ऐकाथम्य 3, 36 कएद 2, 14, 20, 12 काठमावृत 2, 14 कतिधा 25, 1 कदर्य 17, 17 कदाचित् 3, 60 कन्या9,31, 18, 18 कन्यावन्त 4,8 कपर्दिन 26, 12 कपाल 9, 15 21, 22,4 कम्प 16,22 कर 20, 4 कर 10, 11 करण 4, 21, 8, 14, 12,27 47, 18, 32 करीप 9, 40 कर्णश्राविम् 16,6 कर्तृ 13, 1 कर्मकर 20, 4 कर्मण्य 26, 21 कर्मन् 2, 28, 3, 6 17, 5, 96, 18 20, 7,26, 8,9 15, 10, 3153 67, 11, 13 29, 12, 43 47, 13, 2 13, 15, 12, 17, 1, 18, 3 25. 29, 19,25, 20, 2 16, 21, 1 4, 22, 4, 23, 19, 25, 67 कर्षक 10, 24, 11, 21, 17, 6 कहिचित् 21, 15 कलवित 17, 28 कन्लाभर 6,16 कल्प 2,2,7,1,9,67 कल्य,28 काक 17, 29, 22, 19 काण 28,6 कानीन 28, 33 ओजस् 27, 8 ओम 1, 51 57, 27, 8 श्रीपधि 3, 20 औरस 28, 32 34 औषध 5, 21, 7, 12, 10, 27 औष्ट्र 17, 24 कडू 17,29 कच्छप 17,27 कण 27, 11 ·Index 47 कुम्भ 5, 15 कुलकुल 9, 53 कुश 9,65 कापस 1, 18 काम 2, 1 13, 9, 46, 15, 19, 25, 4, कुमारी 7, 14, 18, 20 20,612 कामम् 9,55,28, 30. कुल 11, 2029 कामरूपिन 16, 12 काम्य 1,6, 9, 40, 2s, 1 कायिक 12, 35 कुशल 5, 41,86. कार 1,57 कुसीद 10, 649, 12, 29 36 कारयितु 17, 6 कुसीदिन 11, 21, 15, 18 कारित 12, 35 कूट 15, 16, 28,6 कारिन 9, 73, 11,2 कूर्च 10, 5 कार11, कूर्म 15, 15 कार्तिक 16, 37 कूष्माण्ड 19, 12, 20, 12, 22, 36,24,9 कार्पण्य 8, 23 कृ1, 30 41, 2, 49, 9, 11 41 46 50 51, 10,531, 11,6. 13 17, 13,9, कार्य 14, 45, 28, 4s 14, 34, 15, 12, 19,3,4 6 16, 20, काल 15, 5, 19, 17 24 16, 22, 3G, 23, 2022, 25,4, कालवृद्धि 12, 30 26,24,28,48 कालशाक 15,15 अधि25,6 काषाय 1, 19 अलम् 4,69 किञ्चन 26,4 - उपा 16,1 किञ्चित् 12, 13, 22, 22 27, 20, 22 -उप 10 12 कितष 15, 18 - प्र5,32 किलासिन् 15, IS प्रति 12, 10 किल्विष 12, 15 प्रादुस् 16, 23 किसलय 17, 2 - बहिस ६, 13 कीट 17, वि 1, 18, 17, 30 कुक्कुट 11, 29, 23, -सस् 88 कुचर 15, 16 कृच्छ्र 19, 20, 23, 2 32, 20, 1 20 21, कुण्डाशिन् 15, 16 27, कुतप 1, 17 "कृत् 9, 17, 21, 11 कुहार, कृताञ्जलि 10 38 कुनखिम् 15, is कृतान 3, 22, 2, 319, 10, 4, 25, 4G. कुमार, कृत्तिपासस् 26, 12 ·48 Index कि 216 मीय 15, 16, 28, 46 पच 4, 17 कृतिम 25, 32 कृत्यस् 24, 11 कृष 3, 32 - अनु 9, 1 -प्रा9, 49 - 15,6 कृषि 10, 549 पत्र 11,1427 पत्रिय 1, 11, 4, 19, 5, 44, 7, 6, 10,9 41, 12,8 | 14, 14, 2,28,39 पचिया 4, 19 पण 18, 15 कृष्ट 9, 40 -41,30 पान्ति 8,23 घि 19, 5 हिम 26,6 क्षीण 5, 21, 10,61 धीर7, 11, 17, 2" तु1, 37 घद्र 13, 14 कृपण 1, 16, 20, 12 कृष्णल 12, 18 कृष्णशकुनि 17, 10 कृ अप 12,42,25,4 प्र 10, 18, 12,43 वि 15,26 केवल 17, 14 केश 9, 15, 10, 18, 12, 43, 17, 9, 20, 12 केशिन् 17, 28. कोश 10, 47 कीटसाक्ष्य 21, 10 कौपीन 3, 18 क्याकु 17, 32 श्राम अति 23, 20 अप22,5 क्रम 1,15 क्रय 6, 19, 10, 39 किया 5, 26, 14 40, 19,2 क्री 28, 32 क्षेत्र 12, 21 36, 17, 6, 18, 1 क्षेचज 28, 32 क्षेधिक 12, 21 क्षम 9, 63, 11, 16, 25 4G घीम 1, 17 7,9 स ख1,36 खट्टाग2,4 खड्ग 15 15, 17,27 खर 12, 23, 23,4 खलु 8, 25, 19, 2, 23, 30 खाद् 23,1415 खोर 23, 6 क्रुध 524 अभि 21, 20 क्रोध, 13, 10,51, 11, 10 ·Inder 19 गुर, गुप्त, गडोत्पन्न , गृध्र 7,29 गृह 5,13, 23, 15, 26,7 गृहस्थ 3, 2 3, 4, 1, 3,1 गृह्य 5,8 स्था -मा,28 व्या 10,5,26, 1 18 गुरु 1, 46 57,H. 2322 33 37. -वि 10,37,24,1 39 45. 50- 3,67,5,21, 6,3,7, 3 5,9,61, 10, 4, 17,1, 185, 19, 19,20,26,21, 1 8 10, 23, 8 ग 30 31 *ग 5,20,15,22,21,1,23,6 गुरुतल्प 24, 10 गण 15, 16, 17, 17 गति 19, 12 गन्ध1,4,2,13, 7,9,9,239, 16, 19, 23,6 गम,2,3,4 25, 9,5254, 10, 46, 11,425,2,32 अधि,163, 10,36 अभि6,2 -नि 1, 40 -सम् 17, 16 गो4, 8, 9, 12 23, 10, 18, 19,292 गमन 1, 53,4, 20, 23,1482 13, 1521, 14, 9, 17, 12, 18, गरद 15, 18 26 27, 19 16, 20, 13,21,11,22, गरीयस् 6, 21, 13, 31 14-16 15.36,23, 12 गर्त 16,7 गोच, 23, 15 203 15, 6,23,1", गर्दभ 16, ६, 23, 17 गर्भ 1, 7, 11, 17, 2, 13 गर्भाधान 8, 14 गर्भिणी 5,20 गय 15, 15 गान्धर्व, 10 गामिन् 15, 18 21, 10. गाईस्थ्य 3,30 गीत 2, 13, 15, 18 गुण 5, 20; 8, 22 24 25, 12, 9 16 56, 13, 15, 15, 6, 23,35 गुणवत् 11, 4, 15, 21 गोवभाज् 28, 33 गोदाम, गोधा 17, गोप्नु , गोवृप 2,5 गोष्ठ 19,14 पर 20, -धनु,24 •प्रति 17,9,10,11,1,: -वि, सम्”,22 C ·Index घ उपसम 1,46 15 17 19 20 29, 16, 10.1316 ग्रहण 2,47. 20 21 23 2532 33 35444349, याम 3,1421 33,5,407 15, 16, IG, 17,247 21-27 30 33 36 37, 18,20,7,22,4 18, 11 18 24 27 28, 19,18--10 ग्राम्य 3, 28, 17, 29, 23, 5. 12, 20, 1-3 6 12 13 14,21,2 ग्रास 27,8 1012 359 12 147 19, 22, 12--1921 ग्रीवा 26, 12 23 31 34 35, 23, 3-7 12 2126 31, 24,9325,79,26,25,27,3 7 17 18, 23, 7 1821 2426 47. चक्रवाक 17, 28 घट 20,4,22,24 चक्रवृद्धि 12, 34 घातक 20,1 चक्रिन् 6,24 घृथिन 20, 12 चक्रीवन्त 10, 33 घृत 1, 60, 19, 13 16, 22, 24 36, 23, चक्ष 262624, 6, 27, 11 -श्रा 9,23 62,12,43, 18,309 23,4, घ्रा 23, 18, 28,49 उप 17, 12 चक्षस् 1, 47, 3, 17, 9, 50, 18,3 चण्डाल 4, 17 18, 14,30, 15, 24 चतुर 1, 36, 4, 14, 8, 15, 19, 17, 27, च 628,49 च 1, 2 3 10 1 32 36. 37 43-45 चतुर्चच 24, 2 50 53_15_59-61, 2 1024 20 चतुर्थ 10, 3s 50 31, 3, 10 33 4, 4 24 26 27 33, चतुर्थाशिन 25, 34 5, 5 9 1 17 19 25. 30 32 अ, चतुर्महूर्त 16, 44 6, 3 8 12 13 19 23 7, 14 15 चतुर्विशत्यह 19, 17 18 208, 13 17 24 21, 9, 12 24 चतुर्विध 8, 26 273032 3739 42 4 58. पतुप्पथ 9,66, 23, 17 62, 20, 5 6 10--13_15_16 2 चतुष्पद् 25, 7. 83 56 60-62 66 11,369 10 घखारिंशत् 8, 8.1 22 23 12 15 17 2029 1 12,227 293335,13,261019 23,29 चन्द्रललाट 26, 12 30 14, 10 1213 2022 26. 29 चम 31 3235414546, 15, 12 13 था1,29 369, 10,23,9 पन्द्रमस् 27,519 ·Iodex, 51 चर, 45, 3, 15,,7,23, 18, 25, 21-24 छ अति 18,2 छच, 13, 10, 58 समा9, 62,21,3 छद् - परि 10,66 - या4,6 "चर 5, 17, 17, 4 छन्दस् 16, 1, 19, 12 चरण 2,835,23, 20 छर्दन 23, 26 चर26,15,27, 11 छर्दि 16, चर्मन् 1, 33 छश चया 10, 15 अथ 22,2 चल 11, 10 छाग 15,15 चलन 8,2,22, 26 छाया9,40 चातुर्मास्य 8, 19 छेद 12, 5 चान्द्रायण 19, 20, 27, 1 15 छेदन 9, 51 चापल9,50 चार 2,1 चारण 6,17 चारिच 4,6 14, 24, 6, 3, 17, 29, 28,3929 32 चारिन 17, 17 जघन्य 2,21, 3, 15,5,25 चिकित्सक 17, 17 जटा 1, 27, 11, 1 चिन्तक 11, 15 जटिल 1, 27 3, 4 धिर 12,31 लड 28,4344 धीर, 17, 3, 4 पेद , 41, 5, 43, 10, 13, 12, 3, 13, 4 जन्4, 16 186,1428, 23 24, 14,623 29, 16, 31, 17, 5, 16, जन 3, 65 31, 20, 2, 21, 19, 22, 10 Il. 33, बमन 14, 14 27,3,29,639 39. बमयितृ 18, चल 1, 33, 12, 27, 14, 30 जन्मन् 1,8 11,29_14,43 चेची 8, 18 अन्य 22,3 चोर 10, 46, 12,49 बम् 3, 6,20,8.11, 23, 21, 24, 2 10 चील , 14 जप 6, 13, 15, 18, 19, 11 यु 1, 40, 9, 74 बय 10, 22. ध्युति 1, 30 अल24,612 बतु 12,4 . . 6.

·52 Index जलज 17, 20 जात 6,14, 8,2 जातकर्मन् 8, 15 जाति 6, 20, 10, 1 50, 11, 20 29, 12, 1,17,1,21,4 ज्येष्ठसामग 15, 28 ज्येष्ठसामन् 19, 12 ज्युपिनेय 28, 15 16. ज्योतिस 2, II, IG, 16. 31 स्वत् 23,9 जान 1, 36 र टिट्टिभ 17, 34 त ६ मालपाद 17, 35 नि अव 10,46 -वि 10, 41 जिघृचन्त 24, जितेन्द्रिय 8, 9, 11, 4 जिह 23, 10 जिह्वा 1, 38, 12,5 जील 22, 26 जीए 18, 11, 28, 2 -उप 10, 19. जीवन 8, 2, 13, 24 25 ज,310,58 नेतृ 10, 20 1 15, 28 घा 26,24 - अनु 1, 542, 39 49_10, 64 घा 28,48 प्रति 11,16 -वि 2, 28, 11, 11 14 27, 19,7, 22, 12 - सबि 4,13 जाति 2, 37, 10,4 घान20, 8 9, 21, 12 28,52 ज्या 1,15_15, IS ज्यायस् 18, 18 ज्येष्ठ 25, 12, 28, 5.14 27 35 36 तक्षय1,29 तघन् 17, 17 ततस् 2, 49, 11, 29, 20, 10, 23, 2, 26, 17 तच 1, 47, 3, 4, 14, 29, 19,3 तरचर्मनस 1, 47. तत्स्पृष्टिम् 14, 30 तथा 6, 10, 11, 26 तद् 1,89 40 43,2,3 18 31 38 40,3,137.84, 19205,8, 6,3,7,6-8 23 24,8,247 24 25,9,126476210, 1929 29 1 51 51 61-63,11,7813 15 16 19 22 24 28 31, 12, 12 20 48 13, 132414,61523 35, 15, 12 14.16 22, 16, 12 31 32, 19, 11, 20,258 10 11 16 21,3611 17 22, 22, 7,23,2 18 25, 1 3 6, 26,20 21 27, 2 28, 2037 तसात् 11, 32, 15, 23 25 ·Index, 53 तवृत्त 8,7 तत, 10 तम् तुप, 15 तूल 1, 50 7 19, तदपेर, 7 अ 41,6,292125,7,1621 तदहर 15, 23 22 23,8, 25 9,364347 55.59, नदिदु , 2 10,321 23, 12, II 20, 13, 25, 14,49, 18, 14 16, 20, 1015,21, 16,22,35, 23,30728,450 तुण्ड 17,29 सम् 16, 14 तुत्य 1, 4,28,25 तनु2,43 तम्ती 9, 52 तन्त्र 13,11,18,12132 तृण 5, 35, 7, 12, 10, 27, 12, 28. तन्मूलत्य 6, 22 तृतीय 14, 40, 24, 6, 26, 20 23. तपस 26, 19, 11 15 23, 27, 27, 8 तृम 2.41 तपखिम् 11, 12 तप्त 23,2.8 तेजस् 27,8 सम् तान्त। तेजस 1, 29 30 तरण, त्यतात्मन् 15, 18 तरत्समन्दी 20, 12, 24, 2 त्य 15, 16, 20, 1 तर्क 1, 23 त्याग 14,41 सर्पण 26, 11 17,27,5 त्यागिन 21, तल्प 21,8,22,20, 23, 12,24, 10 तल्पग 15, 22, 21, 1,23,8 घयी 11,3 'तस 17, 20 थि1,496, 17,8,9,14, 8, 15,21, तान्त 24, 10 16,2638, 18, 20, 19, 17,21,7, तान्तव 1,29 22, 50, 25,526,12 1021, वापस 26,12 29,40 साल 15 18. विणाषिकेतम् 15, 28 तावत् 21, 17, 20, 11 घिपुरुष 4, 30 तिर्यग्वान, पिमधु 13, 29 तिल,920, 15, 15 26, 10, 16 पिराध 16, SS, 20, 2, 23, 24 तीरण 26, 12 पिस् I, X, 2,221, 12, 25, 4 नीरपक्षपिन, 26, 12 धिमुपर्य 15, तीर्च 19, वार्षिक 31, 3,2,3, 36, 425, 5, 26. 12 दिय 11,5 पपु 12, ·54 Indes त्र्यम्बक-26,12 दर्भ 8, 19 व्यबर 22, 8. दर्शन 2, 11 14 27, 3, 55, 15, 10 22, यह 1, 59, 14, 18 27, 19, 17, 23,2, 21, 22 26,3-5 दशगुण 18, 15 खच् 24,6 देशत् 28, 12 खद 24, 9, 27, 5 दशन 4, 31--33, 6, 15, 12, 24 37, 13, 14, 27, 17 दशम 10, 24, 14, 19 "द (दत्) 17, 31 दशमीस्थ 6, 24 दश 23, 7 दशराच 14, 1. 23, 24, 6 दक्षिण 1, 36, 9, 66 दशावर 28, 48 49 दक्षिणतम 1, 54 दहर 22, 19 दक्षिणा 25, 6 दा1,36, 2, 17,4,68,5,23, 10,34 दक्षिणामय 23, 10. 3547, 15, 13 25, 20, 11 13, दक्षिणामुख 9, 43, 20, 4 22,14-1622,29,303233 दक्षिणायन 16, 2 - श्रा7, 25, 9, 56, 12, 287 26, 19, दण्ड 1, 22, 10, 8, 11, 28. 31, 12, 1 --उपा3, 20 1741465122,25 प्र 14, 36,29, 24 दण्डपारुष्य 12,9 दान 4, 9, 5, 5 18 34, 6, 24, 9, 13, दपिडक 17, 17 10, 1.24, 14, 34, 15, 10 15, 19, 11 दण्डच 8, 13, 12, 7, 13,21 दाय 5,721,16 दज 28, 32 33 दार 10, 55, 22, 29 ददाति 5, 19 दारव 1, 29 दधि 17,314, 27, 1 दाद, दात् 15, 18, 17,28,28,3 दास 20,4 दन्त 1,38 14,43 दासी 20,4 दन्तधावन 2,139, 44 दाहिन 15, 18 दम् 11, 28 दिमन्त् 12, 33 दम,18 दिधिपू 15, 16. दमन 11, 25 दिव (1) 20, 11 इम्म 9,62 दिवा 2, 13 9, 41, 16, दया 8,23 दिवाकीयं 16, 19, 19, 12 दर्भ 1, 48 दिवादि 24, ·Index. 55 अभि 25, 4 द्वादश I, II दूत 10, 18 दिवाखा, 18 देष 4, 9 31, 11, 15 दिश् दोप 10, 17, 12, 19, 18, 11 24, 7, अय17,17 38, 18, 32,21, 17, 23, 29,24, 1. मिस 2, 23, 21, 7 दोषवन्त 25,7 दिश (1)5, 11 दोषिन् 13, 6, 18, 22 दिह दौर्बल्य 1,8 सम् 9,33 . दीयन्त 4, 16 दीक्षित 2, 18 6, 13, 14, 1 धूत2, 17812,41 दीप्त 26, 12 द्रव्य 1, 25_29, 5, 21, 15, 18, 24, दीप्तरूपिम् 26, 12 22,831 दुरित 9, 74 दुर्बल 21, 19 दुल 15, 18 30, 17, 19, 21, 11 दुप् 15, 24, 17, 13 द्वादशन 2, 43, 15, 15, 18, 17, 22, 4 दुहित 28, 24 छाशराब 14, 33 23, 33, 26, 25 छादशाह 19, 17 धार5, 12 या 11, 15 द्वार9,32 दृढकारिन 3,73 द्वाविप्रति 1, 19 दम् 1, 3, 2, 269, 22, 17, 39, 23, 22. वि8, 1 12 25, 14, 7, 18, 19, 19, 17, दृष्ट 1,3 22 29 दृष्टार्थ, विगुण 5 20, 12, 9 16 देय 15, 28_19, 16 द्विजाति 10, 1, 12, 1, 17, 121,4 देव 3, 29, 2, 3. 9 10, 8, 16, 9, 64, द्वितीय, 8 3, 21, 15, 8, 4, 6, 26, 11, 27, 13, 13 17, 20, 12 16. 22,27,17 24, 27,6 दिपद २९, 13 देवकृतस्य 25, 10, 7,7 दिए देवता 5, 11. 18, 9, 12 13 GG, 26, 15 वि 17, 12 देवर 18, 47, १९, 23 विमात 11, 17 देवरवन्त् 28, 23 द्विस 1, 36 21, 1s देश 1, 36, 8, 25, 11, 2029, 15, 5, वैगुण्य 12, 31 19,14 द्रमास्य 16, 4 देशान्तरित ! द्वथी, .

·b6 Index, धू 26, 12 ध्य 9, 17 यधिक 1, H अभिसम 14, 23 धन्तर 4, 16 धाना 17,3 यह 16, 35 धान्य 12, 18, 13, 21 धान्यायसी 29, 7 धारण,32 ध धार्मिक 9, 16 6A_65 धन 10,44348, 12, 37, 22, 28, 23, धावन 2, 13, 9, 32 44 1124 धीवर 4, 19 धनुस् 9, 22, 10, 15, 16, 9 धन्वन्तरि 5, 10 धृ9, 4 8, 11, 20 धरण 12,6. धृतग्रत 8,1 धर्म 1, 1 3, 4, 7 25, 6, 22, 8, 3, 9, 29, 23 1. 46, 11, 10 11 2022 20, 12, धेनु 7, 15, 9, 19, 18, 29, 17, 30. 50, 18, 11 31, 17, 37, 18, 1 24 32, धेनुभव्या 9, 19 19, 1, 27, 8, 28, 4 53 धर्मचारिम् 8, 16 ध्रुव 3, 13 धर्मन 15, 28. धर्मन् 9,68 धर्मविद् 28, 49 52 न धर्मशास्त्र 11, 19 न1,341,2,2-5 12 3234,3,20 धर्मिम् 10, 28, 23, 52 21 32 33 35, 6, 23, 6, 7-9,7, धर्मोत्तर 9, 47 19,8,21, 9,3-57-16 23 24- धर्म्य 4, 14, 5, 10, 12, 29 31333538-4046 48-54 धा11, 12, 56-59 60 64.74, 10, 17 44, 11, 14, 12, 13 30 3238. 41 46, श्रा3,27,18,26,23,1025,410 13,592425, 14, 38 39, 15, 12 उपा 16,34 16, 16, 3 5, 17, 5, 18, 2378, पर्या 15, 18 19,3-5, 21, 8 15 16, 23, 30, 26, उपसमा 25,3 2 4 8, 28, 13 19 30 40 सन्नि,41 नकुल 1, 59,22, 19 परि23, 18 नतीधर 5, 17, 17, दि1,45 नक्तम् 16, 6. 25 307 26, - अतिसम् 12,1 नख 17, 27, 23, 26, 24, 6 अन्तर9,38 - ·Inder 57 - नगर 16,45 निपात 23, 10 नम9,4860 निमय 7, 16, 10, 4 नदी 9, 32 निमित्त 13, 1, 22,7 नम नियम,6,6,6,7, 21, 10, 3, 15, 5, समा2,23 16,4,24,8 नमस् 26, 12,27,9 नियोग 12, 51 नमस्कार, 45, 10,64 निराकृति 15, 18, 22, 34 नरक 13,7 17,21,6 निरुत्माह 10, 10 नर्मन 23, 29 निरुवपशुवन्ध 8, 19 नव 27, 5. निर्चति 23, 17 नवन् 15,7 निर्यात 16, 22 नवम 1,6,14,40 निर्णजन 1, 29 नम् 11, 30, 12, 42, 18, 15 निर्दश 17, 22 ---प्र 10, 36. निर्बन्ध 13, नामकरण 8,14 निर्यास 17, 32 नाममाहम् 20,4 निवास 19, 14 नामन्2, 18.23,6,512 निवृत्ति 10, 16, 11, 13. 45, 18, 16 नारी 9,25 निवेश 5 21 नास 1,26 निश् 23, 3 नास्तिक 15, 16 21, 1 निशा 16, 12 44 निकेतन 9,65 निश्रेयस 11, 26 निघात 21, 21 निषाद 4 16 निचय 3, 11, 10,63, 18, es निष्क्रयण 19, 11 निचुदार 17, 34 निठा 11 2029 निज् ? 10 निष्ठीवित2 15 निस् 3, 19, 9,6 निप्युरोषोभाव 23, 23 नित्य, 20 5 4 33, 7, 14, 9,273, निप्रीति 13,2 10 29, 12, 27, 16, 45, 17,824 निहीन 23, 14 26,9 नी 15 22 निधि 10, 43, 19, 42 -या204 निनयन 2,5 -वि 9,62 निन्द 9, 59, 11, 3, 12, 42, 19, 20, - अभिवि , INI, 21,1 मीलग्रीव 26, 12 7 ·68 Index. भोहार IG,O प्रत् 1, 12, 4, 27, 21, 8 9 13 -म 17,3 -नि 1, 41 नृत्त 2, 18, 15, 18. - सन 20, 2 नी, 33, 10, 33 पतन 8, 2,21,4 न्याय 11,912 23,28,40 पतनीय 21, 12 न्यायतस् 11, पति 15, 16 18, 18, 4 न्याय्यदण्डत्व 10, ९ पतित 2, 33, 14, 30, 15, 16 24, 21, 1 पतितसावित्रीक 21, IT न्यथ 9,66, 16, 18, 23, 17. प पथिन् 6, 24, 9, 40; 12, 7 21, 22, 5 प (पिब्) 15, 16, 18, 27,21, 1,23, 16 पध्य 7,12 पक्क 7,21 पद् पर 15,3,27, 12.13 अन17,9 पक्षिणी 14, 19 उद् 28, 32 पति 27, 17. -प्र 11, 29 पङ्गिपावन 15, 27 28 -सम 4, 6, 11,4_12, 15, 9, 18, 31, पचन5,26 28,35 पञ्चकृष्णल 12, 18 - उपसम् 14, 22 पवगुण 12, 36 पद (m)2,49, 20, 4,28,7 13. पञ्चदशन 1, 49,27, 12 पद 17, 10 पश्चन् 1, 51, 6, 16, 8, 16, 12, 22, पनद 17, 31 23,8 पयस् 15, 15, 17, 3, 23, 2, 27,511 पञ्चनख 17, 27, 23, 26 पयोव्रत 24,6 ययम 1,6, 4, 5 23, 14, 18 40, 15, 3, पयोव्रतता 19, 13 16,2 पर 6,4 20, 9, 23. 48, 12, 37 19, पचमापक 12, 29 12; 22, 29 पवामि 15, 28 परसस् 23, ) पञ्चाशत् 10,25, 12, 11 परव21,3 परम 23, 27 परामुख 10, 18 पण्य7,8,10, 20 परिग्रह 10,39 परिचय: 10, 56 उद 23, 10 ·Index 59 पार 4,9 पाल् 11,31 अनु 9, 67 परिचारक 17,6 पाद्य 5, 32, 12, 15 परिमार्जन 1, 20 पान 19, 13, 23, 2, 24, 10 परिवाद 2, 13 याय 24, 12, 26,22, 27, 16 परिवित्त 15, 18 पापिष्ठ 4, 29 परिवेत्तृ 15, 18 यापीयस 9, 32, 13, 25 परिवेषण 16, 15 पाप्मन् 19,9,27, 16 परिषद् 28, 49 पायस 15,15 परिष्कन्ध 19, 14. पर्ण, 14 पार 26, 12 पर्याधातृ 15, 18 पारग 5,20, 28, 49 पर्याहित 15, 18 पारयिष्णु 26, 12 पर्युषित पस् । पारश 4, 16.91 पलाल22, 23 पारुष्य 12,19 पवमान 19, 12 पार्वण , Is पधिच 25,7 पवित्रवन्त 26, 10 पशु 7, 13 18, 8, 19, 10, 25, 12, 13. पाल II, 21, 12, 20 21, 15, 16, 17, 6. 3639, 13, 14 20, 17, 6,18,20, पालाश 1, 22, 9,44 28, 12 पावक 26, 12 पशुपति 26, 12 पावन 15,27 25, 19,12 पशुपाल 11, 21 पावमानी 19, 12, 20, 12 पा (पिब) 9,9 पाशुपाल्य 10, 49 पिङ्गल 26, 12 पामुहर 16,5 पिण्ड 12, 27, 14, 13, 15, 6, 22,30, पाकयज8, 18, 10,65 28, 21 याङ्कच 17, 18, 21, 1 पियाक, 58 पाणि 1, 36 46, 9, 11 50, 10, 52, पितृ 3, 29, 5, 3 5 9 26, 6, 3, 8, 16, 22,4 9,74, 11, 27, 14, 1543, 15,211 पातक 5,24,1, 2 105 26, 20 15 1922, 17, 4, 20, 1,21,115, पाच 20, 3.4 10 11, 23, 18 2,13,13 पाद 1, 36.5932, 14 32, 6, 1, 3, 13 पितृव्य 5, 27, 6, 7 32 50, 10, 52, 16, 17, 17, 29 35 पित्र्य 18, 20; 2,SA पादुक 9,44 पीड़, 25, 12, 19. 74 पामु 21, 22 ·lader पीडा 13, 9 11, 18,92 पूर 20, 4 10 पुंचनी 17, 10 पूर्व 1, 43 51, 2, 1121 38, 4, 133, पुंसवन 8, 14 5, 18 25, 6, 10, 7, b,9,174, 10, पुण 19, 14 3, 12, 49, 14, 26 29, 20, 8 923, पुण्यकृत 9, 17 7, 25, 7,27, 13 17, 28, 11 26 पुण्यतम 20, 10 पूर्वज 6, 3, 28, 30 पुण्याह 11, 17 पूर्वाह 9, 46 पुत्र 2, 18. 31 40; 4, 18 29 33, 14, पृक्त 11, 27 28, 15, 13, 28,132333537 पृथक् 22, 28, 28, 49 394045 पृथग्जय 10, 22 • पुषिका 18, 18 19 33 पृथिवी 20, 11, 24, 3 पुनर् !, 37_53, 5, 28, 9, 273 14, 6, पेय 17, 24 17,15,19,7 पलव 1, 23 पुनर्वसु 26, 12 पैशाच 4, 18 युन स्तोम 19,7 पेशुन 21, 10, 25, 7 पुमर 6,6, 23, 15 पीनर्भव 15, 18, 28, 33 पुरस् 11, 12 पीर 6, 10 15 पुराण 8,6, 11, 19 पौर्णमास 8, 19 पुरीप 1, 44, 2, 1, 9, 12 14 41, 15, पौर्णमासी 16, 37, 27, 4 12 22, 23,3 प्ये पुरुष4,30, 7, 14, 12, 38 42 51, 13, श्रा 27, 5 15, 19, 2, 23,31, 26, 12,27, 8 प्रकाश 23, 14 पुरुषगति 19, 12 प्रक्षालन 2, 32, 10,52 प्ररूपसूक्त 19, 12 प्रछ 13 5 18,30 पुस्लम 4, 19 प्रजनन 13,29 पुय्य 7, 12, 10,27,12,28 प्रजा 11,5 14, 29, 12,44,24, 11, 25, 6 9, 26, प्रजापति 5, 10, 26, 16, 28, 18 21,27, 17 प्रति 9, 12 13 पूज प्रतियह 7,410, 2 अभि9,59 प्रतिग्रहीतृ 12, 50, 21, 14 पूजक 3,29,5,8 प्रतिव्यहम् 23,2 पूजा 5, 37, 17, 20 प्रतिद्वादश 2, 46 प्रतिपत्ति 18, 23 o -- 29/ पूर्ति 16, 19 ·61 Index. प्रसूति 8, 3 प्रसूतियावक 19, 13 प्रयन्दिन 16, 42 प्राक् ।, 39, 2, 1, 6, 19, 17, 18, 18, 21 23, 21, 11, 23, 26, 28, 49 प्राकृत 22, 14 प्रातूल 1, 50 प्रतिपूरण 12, 4. प्रतिभा !3,28 प्रतिमन्त्रम् 27, 8 प्रतिमातृ 28, 17. प्रतिलोम 4, 17 25, 28, 45 प्रतिवर्णम् 12, 16 प्रतिविद्यम् 16, 49 प्रतिथवण 2, 25 प्रतुद 17, 35 प्रत्यच 3,36 प्रत्यञ्च् 23, 10 प्रत्युत्थान 6,9 प्रथम 4, 14, 14, 40, 15, 10, 21,7, 26,21 प्रदक्षिणम् 3, 66 प्रदान 14, 39, 18, 21 प्रदाह 1, 29 प्रदोष 16, 29 प्रधावन 2,2 प्रपतन 14, 12. प्रभव 28,51 प्रभात 14,8 प्रभृति 9, 53, 15, प्रमाण 1,26, 11, 20, 27, 10 प्रमाद 13, 10. प्रामुख 1,3554 प्राचीनावीतिन् 20,5 प्राजापत्य 4,732 प्राड्डिवाक 13, 26 27 31 प्राण1,48,7, 23 25, 9, 32,22, 7, 25,2 प्राणान्तिक 20, 15 प्राणायाम 1, 49 60, 23,622, 24,10 प्रातर 1,52, 9,59 प्रातराश 26,2 प्रातिभाव्य 12, 41 प्रातिरूपिक 15, 18 प्रातिहारिक 15, 16 प्रात्ययिक 13, 2 प्रादुष्कृत 16, 23 प्राधीत 16, 44 प्रापण 10,48 माय 14, 12 प्रायवित्त 19, 3 20, 20, 10 15,22, 1 24, 16,25,36 प्रायशित्तिन् 12, 48 प्रयोग 12,31. प्रवचन 10, 2 प्रावृत, 14 प्रवर4,2 प्रवृत्ति 16, 26 प्रवेशन 9, 32. प्रसङ्ग 18, 16 प्रसाधन,32 प्रसारण2,14 प्राथन 1,60,8, 14, 19, 13, 23,36 23, 25,7. प्रिय 2, 30, 10, प्रियड 7, .

·Index. 68 बहुश्रुत 8, 14 प्री 15, 15 बलाक 17, प्रीति 13,2 बलि2,4,5, 9, 10, 24 प्रेषण 2, 16 बलीयस् 6, 20 प्रेत 20, 2 16, 28, 27 28 वस्त1, 16 प्रेत्य 11, 29 वहिदि 5, 21 प्रेप्पु 12, 7 बहिप्पवमान 19, 12 प्रेष्य 9, 57, 15, 18. वहिस 2, 10, 8, 13, 9, 32 प्रेष्य 6, 18 वहि सन्ध्यत्व 2, 10 प्रोष्ठपदी 16, 1 बह 13, 2, 18, 25 प्रोढ 16, 17 लव 17,29 वाल 5,24, 10,48, 14, 44 वाहु 1, 36, 2, 29, 2, 32 बिम्ब 22, 16 बीज 3, 23, 28, 29 फल 3, 26, 5, 20, 7, 12, 9, 46, 10, 27, बीजिन् 4, 4 11, 20, 12, 18 28, 17, 3, 23, 25, बुभुक्षमाण 24, 3 27, 11 फलभवता 19, 13 बृहस्पति 25, 2 फालकृष्ट 3, 32 बल्व 1, 22 फाल्गुन 16, 37. वैष्क 3, 31 ब्रह्मचर्य 2, 7 45, 19, 15, 22, 14 ब्रह्मचारिम् 2, 1 403 2 4 8, 14, 1 21 37, 15, 23, 16,322,423, 21, बक 17,34 26, 12 बन्ध ब्रह्मदेय 15, 28 नि 13,48 ब्रह्मन् 1, 53 56, 2, 5, 3, 9 5, 14, 8, वन्ध8,19 16 24 25, 10,4, 11, 14 27, 13, बन्धन 1,36 21,26, 16 बन्धनिक 17, 17 ब्रह्मबन्धू 22, 26 बन्धु 4, 3, 5, 6, 6,320 ब्रह्मलोक 3, 74 ब्रह्मवर्चस 25, 2 बन्ध्य 8, 13 ब्रह्महत्या 19,9,24, 10 बल 1,4,25,2 ब्रह्महम् 1,1, 22,2, वृहत् 19, 12 बन्धू 22, 26 ·Index 63 ब्रह्मोन्झ, 1 भाग 10, 25 26, 16,26,29,5 17 ब्राह्म4,6 2344 ब्राह्मण 1,512 2022, 2, 2074, 18, "भाज 11, 11, 12, 40, 28, 28 32 33 5, 20.43 44,7,1325, 8, 1,9, 35 18, 10,2 9 18 40 44, 11,17 भार22,2123 12, 12, 8 11. 14 46, 13, 4 13 26, भार्या 2, 31 33 40, 4, 1, 5, 7, 6,7 14, 9.46, 15,528, 17, 1, 18, 17, 8,9,132, 23,12 20, 13, 21, 17 20, 22, 7 11 12, भाव 15, 13 14, 17, 13,23,23, 28, 34 -23, 1, 26, 17, 28,3541 भा ब्राह्मणी 4, 18, 28, 37 सम् 9, 16--18, 20,8,26, 8 ब्राह्मी 4, 33 भि 5, 22 व्र 3, 1, 2, 19 भिचा 3, 14, 5, 18 -410,36, 11, 15,13,5 भिक्षु 3, 21, भी 5, 24 भीत 16, 17 भ भुज 1, 37, 2, 39, 3, 35, 5, 25, 2, 53, भक्त 10,31 12, 3237, 15, 7 10 21, 16, 3, 17, भक्तिक 24,6 168,18,28,23,21,26,23, भ9,56, 14, 39 27,12 भष2,1, 19, 13 भक्षण 19,2 भू, 1, 8, 49,25, 11, 11 25, 26, भक्ष्य 7, 24, 9, 56, 17, 16 34 35, 19,2 21 24,27,4 भगाल9,21 भगिनी 6, 7, 28, 25 - श्री 12,41, 13, 27 भञ् 10, 23, 21, 16, 28, 12141 -प्र9,65 -धि 15, 19, 28, 29 31. भूशि, भूत 3, 24 29, 5, 3, 8, 16 23, 10, 7, भय2, 13, 10, 14,23,20 29,51 भरण 10, 54, 17, 4 भूमि 1, 31 32, 5, 35, 7, 15, 9, 33, 12, भर्तृ 18, 2 14 15 39, 13, 15.16 18, 19, 16. भवत् 2,36,G, 11 भूमिफम्प 16, 22 भन्य 9, 19 भूयस्त्व 12, 17 भस्मन्,1540 भूयिष्ठ 6 भुवस् 7,8 अनु 11, 29 भद्र 9, 20 .

·GI Index. मद् 5,24 - उद् 5, 24 महु 17, 34 93, 18, 3, 4, 10, 9 61, 18, 31, 28, मद् (Pron) 6, 5, 25, 49 343 भृश्यकण्ठ 4, 20 "भृत् 22, 3 भृत्य 5, 45, 10, 54, 17, 4 मव 2, 20, 12, 41 भेद 12, 6 मद्यप 15, 16 भेदन 9, 51 मधु 2, 13, 7, 12, 10, 27, 18, 20, 15, भेरी 10,7 1528, 17, 16, 19, 12 भैच 2, 3 35, 22, 4 23, 18 20, 27, 11 मधुपर्क 5, 2 भोतृ 12, 37 मध्य 5, 14 भोग 12, 3539 मध्यतस 5, 34 भोजन 5, 41, 9, 32, 16, 3443, 23, मध्यन्दिन 9, 46 23 24 मध्यम 28,6 भोजिन् 3, 28, 17, 17 मध्यमपुरुप 26, 12 भोज्य 23, 23, 24, 3 मन् 11,8. भोज्यान 17, 16 मनस् 1, 47, 9, 17.67, 23, 31, 27, 8 भोस् 1, 46, 6, 14. मनस 25,8 धातु 6, 8, 18, 18, 28 19 भूणहत्या 24,6 मनुष्य 3, 29,539, 8,2 16, 11, 27, भ्रूणहन 17, 11, 20, 1, 24 9 16,34 मन्त्र म अभि 25,6 महम 26 12 - आ1,46 मङ्गल 23 11,17 -नि2 48 मङ्गल्य 966 मन्त्र 4, 7, 10,415,१९, 21, 11, 22, मज्जन् 24,6 33,27,8 मणि 1, 30 "मय 20, 10 मणिधनुस् 9, 22 मणिबन्धन 1, 36 मण्डूक 1, 59, 22, 19 महत 1, 3, 2012 मति 12, 49, 23 2 33 महादिवाकीवं 19, 12 मत्स्य 15, 15, 17,35 महानानी 19, 12 58. महापथ 16, 18 मनु 21,7 महत् 5,12,252 मलवन्त 9,3 .

·Index 65 मुख्य 1, 41 - 26, 22 मूह 5, 24 महापातक 26, 22 मिथुनीभू 9, 25 महापार 26, 12 मिथ्या 13, 23 महापुरुष 26, 12 मिथ 15, 15 महाविराज 19, 12 मीमास् 19, 3 महान्याहति , मुख 1,3554,9,32 41 43, 10, 8, महिए 12, 24 20, 4,4,6. महिपी 17, 23 मास 2, 13, 7, 12, 10, 7, 14, 39, 15, मुच् 12, 1, 20, 5, 24, 12 25, 10 15, 16,3, 17, 16 31,21,6 मागध4,1718 मुण्ड 1,27,3, 22. माञ्जिष्ठ 1, मुसलिन् 12, 43. मातापितृ 9, 74 मुहर्त 16, 41 मातुल 5,27,6,0 मातृ 2, 51, 4, 5, 6, 37, 11, 15 16 मूत्र I, 41, 2, 1, 9, 12 14 37 41, 23, 43, 15, 13, 21, 1, 15, 29,21725 3,28, 19 मात्र 18,6 मूत्रित 16, 1 माचा 1,49 मूर्धन् 1, 2G 36 मानव 1.23, मूर्धावसिक्त, 19 मानस 16, 4G मूल 1, 1, 3, 26, 6, 22 7, 12, 10, 27, मानुष's 8,36 17,3, 27, II 29, 33 मान्धाल 17,8 मूपिक 22, 19 मृगयु 17, 17. मार्ग 17, मृण् 14, 38, 20, 10 माजीर 1,59 परि 1,36 मार्तिक 1, 29 मृत 20 15, 23, 1॥ मान्य,13,9,3265 माप 11, 22 23, 15, 15, 24, 23 मास 10,31 मास 12, 20, 14, 4 5. li, 15, 15 22, मृदु 9, 73. 16,2,19,17,20,15 मेखला 1, I. माहिय, 20 मेधस् 11, 29 मेध्य 1, 2, 3, 12 15, 19, 13 20, मिथुन, 8, 20, 5. 4,2323. मान्य 6,6 मृत्यु 4, 6 मृद 1, 43 मृदा 16,7 . मित्र 15, 12 ·60 Index मेप 15, 15 मैथुन 2, 16, 13, 19, 23, 29 मोए 9, 74 मोष 12, 44 मोह, 13, 9, 2 मोहम 2G, 12 मोज्य 1, 15, 20, 12 मीर्य 1, 15 म्झेछ , 10 यद, 9,8,425, 9, 62, 10,61, 11, 15, 12, 1,14,33, 15, 17, 10,49, 19,9,20,110 1115,23,6,20, 2225,27,6,28,50 यक्षात 23,31 यम् 1, 36, 2, 11 41. अभ्युद् 17, 3 उप 28, 19 -4 18, 22 सम् 2,22, 3, 17, 18,3 यमसू 17, 25 यवी, 15, 15, 15 यच्यमाण 5,21 यवन4,21 यज 10, 65, 19, 7-10, 23, 17, 28, 18 यवस9,65, 17,3 यजुस् 20, 12 यवीयर 4, 1, 6, 9, 18, 18 28, 7 16 यज 5,929 43, 8, 16 18 19, 9, 53, यशस 27, 8 10,65, 16,34,22, 10, 25,4 याच 26, 4 यनिय 1,24 याचित 12,42 यज्ञोपवीतिन् 1, 36 याजक 15, 16, 20, 1 यत् 2,65 याजन 7, 4, 10, 2, 19,2 -प्रा8,2 याज्य 14, 28, 19,2 थतस् 28,51 यान 2, 13, 13, 22 16, 17 17, 3. यच 1,45 याय 13, 23,19,2 यथा 19, 2, 29 37 यावक 19, 13 27, 11 यथाधिकारम 11, 22 यावत् 16,21, 21, 22, 20, 19 यथाई 10, 23 युक्त 2, 30, 10, 29, 11, 17 यथाशक्ति,40 ययात्राधम् 15,4 युज 10 29, 11, 17, 19, 20 29,57 यथास्थानम् 10, 46, 11,24, 29, 32 -उय3,31, 17, 39, 23, 25 यथासम् 5, 11 -नि2,4 यथोक्त 9,1, 10, 4 11, 18, 23, IG ~म 2, 36, 9, 1, 26, . यथोत्साहम 5, S -विम3, 20 यथोपपादन, -वि 9,62 . युगपद , 8 .

·Index 67 युद्ध 14, 1 युवम् 15, 10 यूप 1, 25 सम5,23, 11, 17, 12, 2050, 13, रावस4,12 29,2947 राजघातक 201 राजन् 2,44, 5,306, 13 24 205, युवति 2, 33. 1 12, 10, 7 2123 24.36-38 43, 11,132,12,43 45, 13,211 13 26, 14, 10 45, 15, 18, 16, 3', योग 6, 6, 10, 13, 11, 16, 22, 33, 18, 30, 21, 10,23, 14,१९,42 28,51 राजनरोहिण 13, 12 योगम, 63, 11, 16 28, 4६ राजन्य 1, 13, 6,18,7,26, 12, 1438, योनि 3,3, 14, 20, 19, 6, 20,26,21, 22, 14, 28, 35 37 1, 23, 12, 25,7 रात्र 8 अपर, अर्ध, अहो', एक, योपित् 3, 45 एकादश, वि०,दश, द्वादश, सप्त। योधाजय 26, राचि 3, 21, 2, 36 43 57 60, 14,7 17,23,21,25,9,26,26 राध र प्रति 22,8 रक्त 7, 10,3,4, 17, 29 रिक्थ 10, 39, 28, 121 28 32 41 रिक्थभाष 12, 400 अभि 1,9 रुद्र 19, 12, 26, 2 रवण 8,3, 10,7,18,11 ध रणधर्मिल 10, 25 -अव 12, 33, 13,4 वि 11, 20 रजस्सल, 29, 17, 10 हए,16 15, 15 रन्जु 1, 332,43 रथ 10, 15,११,3 अधि१,33 -पा 10, 18 रभ प 11, 12 29 15,9,28, 11 मा1,35 रेतस् 23, 3 20 25, 7, 26, !! रेतस्य 23, 20 अभि 8, 9,9,29 रोग 23, 20 नि,72 रोषन 20, 11 रस,9 17 रोरप 26, रोहिण 19, 12 . र 10, 37 48 रजस् 28, 2 सह,7 रथन्तर 19, 12 .

·68 ladex. 18, 13, 8. 10; 14, 24 23, 12,3, 23, ल 16,21,8,27,2 लक्ष्य 22,3 - प्र6,5 लघु 19, 19 वचन 2,826, 12, 52, 13,46723 लम् 10, 2040 45_57, 22, 35, 28, 21 31,19,15 11. 39.40 यग्निन् 20, 12. -- अन्वा 20,5 वष्ट 28,6. लम्ब वणिज 10, 30 43, 11, 21, 12, 4110 वि, 25 18,37,7 ललाट 1,26,26, 12 "वत् 1, 30 31.33 3840, 12, 14 29 लवण 7, 19. 13, 18 20-22, 15, 11,22,18,28, लपुन 17, 32 3. लाम2,37, 7,67,22,7,28,31 वत्स,5, 17, 26 लिन12, 2, 23, 10, 25, 7. वद् 23, 31, 26,7 लिए 19, 2 ~अभि6,9 लिप्स् 28, 22. परि, 13 लिप्सु 18, 4 सम 28, 18 नुम् 5, 24 28, 48 बदन 192 लेप 1,42 वद्य 19, लोक 3,9, 8, 15,3,74, 23, 5, 27, वध2,42,3,23, 12,341,22,1114 18,28,52 28 लोम2, 13, 9,62 लोमन् 12, 36, 16, 3, 17, 28, 24, 6 वध्य 3, 13 17, 37 लोलुप्य 2, 41 बन3,26 लोष्ट 9, 14 वनस्पति 3,20 12, 23 लोह 15, 15, 22, 25, 23, 8 वप लोहित 16, 9, 17, 33, 21, 22, 23, 18. आ24,3 वपन 27,3 वयस् 6, 20, 11, 12 15, 2 वयस्य 6, 14 पक्र1,25 वर 25,6 व , 7, 3, 4, 5,y,3, 3, 10, 4, 11, वराह 15, 15 22, 24 वरण 25, वधू6, 24 ·Index. 69 वादन, 13 वर्ग 11, 21, 28, 17 वाजपेय 8, 20 वर्चस 23, 2 वाण 16,7 वर्जन 2, 35, 3, 30, 5, 2, 11, 1, 22, 36 वाणिज्य 10,5 वर्ण 2, 30, 4, 18 22, 7, 8, 10, 50, 11, वात, 27 920, 12, 15, 14, 29, 19, 1, 23, 14, वाद, 1 18, 2, 32 26, 10 12 वर्ष 1, 7, 2, 45, 6, 15, 12, 37, 15, 15, वादिव 15, 18. 16,2341,18 17,21,20,20,28 वादिन 10, 18, 11, 2 वा. 3, 13 वायु , 12, 16, 5, 23, 2 चलीक 16, 14 वारुण ई 27, 28, 25,7 वशा7, 14 वार्ड 1, 20 वस्3,21 वार्षीस 15, 15 प्रा9,60 वार्षिक 16, 140 - उप 26,597,413. वाल 23, 18 --परि 17, 16. वासस् 1, 17, 3, 18 31, 7, 10,9,3 विम2, 33, 6,2 7, 16, 33 #, 10,56, 14, 41, 18, 23, 19, 16, वसुविन्द 26, 12 24, 6,26, 12 वस्त्र 13, 21, 19, 15 वा 1,624 t--3651,2, 46 47 43, वाहन 10, 21 3,322, 5,27 33, 8, 10, 9, 12 वाह्य 16 18 61 67, 10, 24 47 48, 12,5%, वि. 10, 18 13, 16 26, 11, 13 16 18 2027. विशति 10, 26 19, 20, 23, 5 20, 15,3--0 82627, 16,124 विकल्प 1,43 1, 12, 16 36, 15,6 13, 20, 4. 10 13, 22, ३. विकार 1, 11 27, 10 47-522 30, 23, 9 10 16 20 विकृत I, 16, 17, 36 23, 24, 2 6 10--22, 25, 7 9 10, विक्रायिन् 15, 16 27, 9, १९, 2 3.9 10 16. 1722 विष्यापन 12, 47 वाकोवाकर 8,6 विजय 10, 13 वाक्य 5, 24, 23, 25 विजृम्भित 2, 15 वाग्यत 1,36,2,1141 विज्ञान 12, 51 वाड्मनस 23,8 वित्त 4, 11, 6, 20; 10, 2011, 23 वाच2 19 22, 3, 17, 9,50, 11, 12, विद्, 40; 26, 23. 12, 17, 15, 9, 17, 18, 19, 3, नि, 0,5,26 वास्तु 23,4 .

·TO Index. विद् 1, 2, 8, 5, 9, 62, 12, 52, 13, 26, विलेखन 3, 51 15,28,28,495052 विवत्स 17, 26 विद् (विन्दु) 2, 2, 4,1 विवासन 12, 47 विदल 1, 33, 2, 43 विवाह 4, 2, 5, 29, 18, 24, 23, 20 विद्या 2, 48, 4, 6, 6, 18 20, 7, 1, 10, विश् 4, 11, 2, 16, 49, 18, 17 -उप 1,51, 10, 18 विद्यागुरु 6, 3, 20, 26 - निस् 10, 42 विद्युत् 16, 23 25 97.41 -13, 33, 5, 13, 20,7,22, 4, 25,1 विद्वस 12, 17 - प्रतिसम् 9, 27 विद्विपाण 17, 17. विशेष 5, 32, 10, 14, 25, 6, 28, 17.52 विद्वेषण 11, 17 विश्व 26, 16 विधान 3, 36. विश्वे देवाः 5, 10 विधि 15, 6, 27, 2, 28, 39 विप 14, 12 विधिपूर्वम् 9,1 विषम, 32, 17, 20 विनाश 12, 26 विषय 16, 32 विपरीत 5, 35, 11, 30, 27, 14 विष्किर 17, 35 विपर्यय 13,7 विष्वच् 11, 30 विपाप 27, 16 विस्रसन 1,44 विपाप्मन 27, 16 वीरहन 15, 16 विप्र, 12 वीर 12, 28 विप्रतिपत्ति 11, 25_13, 1, 2, 15 वीर्य, 58 विप्रवास 1,59 विपुर 1, 41 -आ 12,21 विसावक 20,1 -प्रा,3536 विभक्तज 28, 20 -परि 12, 25 विभव 9,3 विभाग 28, 4 27 46 वृज् 2, 13, 3, 23, 6, 12, 9, 3041 43 विमर्दन 9, 51 पा, 1 विमोचन 21, 19. वियोग 12,47 -प्रा9,66, 24, 11 12 विरोध 1, 4, 14, 45 नि 3, 15 16,28, 2 विरोधिन 3, 10 विलयन , १,451 वृष 3, 32, 10, 18 . सम् 5,43.

·Index, वृत्त 3, 9, 5, 4, 8, 7, 9, 69, 11, 12 व्यतिक्रम 1,3 29, 29, 40 व्यतिक्षेय 10,67 वृत्ति.3, 7, 4, 27, 5, 21; 7,6723, व्यथ् 11, 14 10, 19 30 55_57_c0, 12, 48, 15, व्य 16, 17,5,21, 15, 28, 39 अप28,32 वृथान 17, 19 व्यवस्था 11, 22, 13, 1 वृथामास 17, 31 व्यवहार, 34, 10, 48, 11, 19 वृह 3, 8, 6, 15, 9, 62, 11, 25, 26, 12 व्याधित 5,20 वृद्धि 12, 29 31, 28, 4 व्यायच्छन 9,32. व्याल 17, 35 व्याहृति 1, 51, 24, 9, 25, 3 वृद्धि , 17 वृध 12, 32 वृष 16, 13 वृष 28, वृषण 23, 10 वेणु 2, 43 व्रज 23, 10 अनु 2, 26 पेद 1, 1 10, 2, 45, 5, 20, 8, 5_15, 9, -प्र 12, 33, 14, 44, 18, 16 62, 11, 19, 12,452, 16,31, 20, 1, व्रत 8, 1 15,9,1, 19, 13, 24, 6 10, 26, 24, 23, 39 27,3 वेदविद् 28, 50 वयन 17, 33 वेदाग, व्रात्यस्तोम 19, 8 वेदान्त 19, 12 व्रीहि 7, 15 15, 15 वेदि 5, 21 वहत् 7, 14 वैखानस 3,220 श वैदेह 4, 20 शस वैदेहक 4, 17 अभि2, 33, 17, 17, 19, 10 वैद5, 31, 28, 30 31 -19,6,17,138,27, 11.28,49. वैराज 19, 12 शक 21, 19 वैशिक 22, 27 शकुनि 17, 10 वैश्य 1, 11 14, 4, 20, 6, 18, 7,726, शक्ति 2, 43, 7, 22, 9, 6 46, 12, 51 10, 42 43, 12, 10 12 14, 14, 3. शक्तितस् 156 24, 22, 15 18, 28, 37 वेश्या 4, 20 धेश्वजित 5, 21 शत 12,8,21, 20, 22, . शङ्का 2,16 भड 1,0 ·Iodcm मत 14, 20 गद 12, 2G, 3G गपथ 19, 12. गफ7,13 फरि 17,3 शब्द 2, 36, 10, 7.24 गम 15,27,20, 11 गयन,2045, 12,7,23, 8 शय्या,2125, 5, 34, 14, 37, 17, 3 गरीर 12,6,2", 10 शर्ष 20, 12 शला 1,25 शन्धक 17,27 शव 14, 2031216, 19 शवस्पृष्टिन् 14, 30 शश 15, 15, 17, 27 प्रयत्, 74 शस्त्र 7,25, 14, 12 धन्त्रभृत् 22, 3 पाक 12, 18, 17,316,27, 11 भाकभवता 19, 13 शाण 1,17, 7,9 शातकुम्भ 20, 10 शान्ति 11, 17, 20, 17 शायिन् 19, 15 शारीर 12, 4G शालापि 11, 17 भाव 14,1 शास् 2,44 शास्त्र11, 19 शास्त्रविद् 13, 26 शिषा 1, 27, 20,5 शिखावृद्धि शिषिन् 8, 20 शितिकण्ठ 20, 12 गिरस 9, 35, 11, 12 गिलोश्चय 19, 11 शिल्प 10, 50, 15, 18 शिल्पिन 10, 31, 17, 7 शिव 20, 11, 27, 8 शिन, 50 शिप -उद 1,29 11, 10,59, 17, 17 -दि3, 33, 11, 29 शिष्ट 9, 70 71, 12,27, 19, 2,29,48 50. शिष्टि2,42 शिष्य, 42, 14, 28 15, 1320, 23, 12 शी 16, 17, 23, 8 शीघ्र 13, 29 शीर्यष्य 1, 36 शील 1,23, 13 26, 46,9,273 11, 12, 15,9 18 18,31 गुक17, शुक्त, 19, 17, 14 शुक्तक 10, 20 शुक्ति 1, 30 शुचि 1, 3G_40, 9, 2 1 16 11, 4, 16,40, 23, 22, 26, 21 शुद्धि 1, 29, 24, शुध् 1, G_307 20, 10 15 22, 6, 23, 1 11 19 शुक्ल 10, 26, 12, 41 25, 23 शुथूपा 7,2 शुथूधु 29, 39 ·Index 73 शृगाल 16, 8 23, 25 गोणित 24, ययू6,8 शूद्र 4, 20 27, 5, 42, 6, 10 11, 9, 11, प्रति 5, 23 10, 42 50, 12, 1 13 15, 13, 3, शुत 6, 21, 8, 1. 4, 11, 29, 18, 31 11,521, 16, 19, 17, 5, 13, 24 25; श्रुति 6, 23, 9, 72 20, 1, 22, 16 श्रेयस् 2, 24, 5, 38 मृद्रा 4, 21 20, 15, 18 22, 25, 7, 28, श्रेष्ठ, 50, 26, 12 3945 श्रोच 12, 4. योचिय 5, 20 30. 32, 6, 17 25, 10, 9, 12, 39, 14, 25, 15,9,22,30,29, शेष 1, 23, 3, 6, 10, 39, 11, 29; 14, 4150 67. थिए 1, 35, 9, 30 -मा23,9 भीच , 3542, ९, 23, 9, 2371, 10, वन् 1,59, 11, 32, 15, 24, 16, 8,22, 51, 14,44 19, 23,14 गोद्र 7, 22 यशर 5, 27, 6,9 मिशाम 1,61, 16, 18. रमयु, यापद 23,4 यावदत् 15, 19 वाविध 7, 27 मन 17, 29 विधिम् 15, 18 यप् 26, 15 योभूत 27, 4 प्रवण 16, 1. याद 8, 18, 10,53,15,1420, 16, 34 प यादिक 16,48. पडह 19, 17 धादिन 15,22, 16,47 पड्डार्षिक 12, 13, 22, 4 यामणक3,27 पएट 22,23. श्रावणी 8, 19. पप् , 15, 9, 10 12 12, 23, 15, 2%, याविन 16 18,19,19,17. पष्ठ 10,2445 -भा10,GI याच 10,27. परि 15,25 पोश 1,12,25, 15. श्री., पोरगिन् 8, 20. थु। 19, 18, .

·Index - संसद् 13, 13. सज्योतिस 2, 11, 10, 31 स सजा 8,2 स.7, 113 14, 30, 23, 10 सत 2,40 संयत 2, 22 सत्य 1, 51, 2, 8, 10, 51, 13, 17 12 संयोग 1, 44, 4, 7. 10, 5, 21; 7, 13, 31, 19, 15, 23, 28, 26, 7 12, 27, . 8, 16, 13, 12, 16, 18, 19, 24, 23, सत्यधर्मन 9, CS 29 सद् संयोजक 21, 2 अव 17, 31 संवत्सर 3, 35, 5, 28, 10, 37, 13, 28, सदृश् 5, 33 15, 15, 19, 17, 22, 4 10, 23, 19, सदृश 4,1 27,18 सद्यस् 19, 41, 15, 22 संवनन 11, 17 सन्तानम् 16, 14 सविभाग 5, 21, 10, 39 सन्दर्शन 22, 5. संवेशिन 2,21 सन्धिनी 17, 25 सशय 7,2325, 2९, 19 सन्ध्या, 10,9,42, 10, 12 सविधान 15, 5, 16, 19 ससृष्टिन् 28, 27 28 सन्निधि 2, 40, 12, 37 संस्कार 5, 33, 8, 8 21 24 23, 15, 6, सन्निपात 6, 4, 16, 41 23, 2 सपिण्ड 14, 1 20.3441, 15, 13 सस्था8,1820 सप्तन 8, 18-20, 23,831 सस्थान 10, 16 सप्तम ई4,322, 14, 13 40, 18, 28 सहिता 19, 12 सप्तराच 23, 2022 संहाद 16,8 सब्रह्मचारिन् 2, 40, 3, 8, 14, 21 सभ्य 13, 11 सक्ति 22,2 सम् 27,5 सम 3,24,5,2038,6,10,7,21, सखि 5, 26, 23, 12 11, 5, 12,749, 11, 17, 16, 27, सगीच 15, 20, 23, 12 17, 20, 21, 10, 23, 12 समग्र9,67 समधा 28,816 समम् 24, 10,28,31 सद्धाम 10, 10 समय 18, 10 सचिव 125 समवाय 6,15, 12, 52,28,37 सकृत् 2G, 19 सक्त27,11 सङ्कर 7, 24, 8,3 सङ्कुल 16, 4 सहचा 1,7 ·Index. 75 समान 4,2.27, 5,40,6,14 सह 4, 7, 5, 45, 9, 16 18, 16, 33, समाप्ति 16, 34 20,1 समावृति 10, 48 सहधर्मचारिणी 8, 16 समिध् 23, 20, 25, 4 10, 27, 7 सहभोजन 3, 32 सम्प्रति 7,21 सहस्र21,21,22, 14 20 सम्प्रदान 10, 4. सहस्रकृखस् 4, 1 सम्बन्ध9, 74, 14, 20, 18,617, 20, 2 सहनगु 18, 27 6,21, 1,26,21 सहस्रवाक 22, 33 सम्भव 28,50 सहाध्यायिन् 14, 20 सम्यक,62 सहाय 114 मयोनि 23, 12 सहोड 23, 33 सर्य 1, 59,8, 2, 22, 27 साचिन 13, 21 14 23, 15, 16 सर्पिस 13, 20 साक्ष्य 21, 10 सर्व 1, 17 24, 2, 46, 3, 50, 6, 21, 7, साङ्घामिक 10, 20 4,8, 23, 10,766, 11, 1, 12, 2. साधु, 29, 5, 41, 2042, 13, 16.31, 14, 37, 15, +, सामन् 16, 21, 12, 12 16, 28 30 41, 17, 3, 13, 9 12 सामयाचारिक 8, II 14,20,25 16 17,24,612,254 साम्य 10,67 29 10,26,2324,27,9 16,28, सायम 5, 17 25, 38. सायम्प्राता, 58 सर्वतस् , 34. सायुध 8,245 सर्वच 5,2 सारध्य 10, 18 सर्वचार, 2 सार्ववर्षिक 2, 35 सर्वप्रायचित्त 19, 20 मालोक्य 8,2125 सर्वविन्द 26, 12 माविषी 1, 12 55, 10, 12, 20, 21, मलोकता 27, 18 11,23,21,21," मयम 14, 13,115,226 साहस 1,3 सपर्ण 4, 16, १९, 40 साहस5, 20 सव्य 1,46 सिच् 25, 7 मान्क1,23 -पा23,1 - सम् 254 सिद्धि 18, 21, 21, मिथ् 11,15 ·Inden मुम1,20 अपार 2,12 प्रति 3,30,1, 2, 12, 27, 19, 21, मोमप 18, 47. 23,25,7.. मीष 1, 15. मोमम्तीमयम सोधामणी 8, 1. मोम,23 - प्र21, 22 मुग बन्दन 23, 20 भूपणं 11, 28 म्नमथिट 16, 23 28 41 मतेम 12, 43, 15, 16, 21, 1 सुपुष्प, 12 मतेय 12, 15, 24, 10 मुरा,1, 24, 10 सोम 8, 20, 13,78 सराप 21, 1, 23, 10 स्त्री 2, 16 18, 6,67, 12, 2 33, 13, मुवामिगी 5, 2 29, 11,28 35, 15, 16, 18, 1, 21, 89, 22, 35 36, 23, 11, 21,5;28, -म 11, 13 14,18,5 21.24.47 मूकर 17, 29, 23, स्वीकृत 22, 36 स्त्रीधन 28, 24. मूत 4, 17 18 स्त्रीमत् 4, 1 'स्य 6,21,3,32,16,1732 मूतिका 14, 30 स्थल 10, 18 मूर्मि 23, 9 स्थविर 3, 24 25 मूर्य 5, 40, 23, 21, 26, 12 स्था 2, 11, 9, 10, 11, 10, 20, 8, 23, मृ 21, 26,6 --19, 13 अधि3, 32, 9, 1565 मूग 19, 12 मूतक 17, 22 . मृज 22, 11 उद्,27 -उद् 15, 16, 16, 3, 17, 17, 18, 20, 29,18 मृष्टि 4, 24 सेवा,1797, 12, 27, 21,912. सेवन 19, 2 सोदर्य 28, 25 43 सोभ्य 26, 12 सोम 8, 20, 15000, 12, 13, 26, 16 उपोद् 25, 4 - उप 25,4. प्रति 28, 24. स्थान 2,27 27, 10, 46,11,24, 12, 31, 22,632 त्रा 9,161,26,24 स्नातक 6,24,9,74, 15, 28 साम2, 13 49, 8, 16,2,2 सापन 2,32 मोपामत्क, ·77 Index स्नायु,6 म्नुषा 23, 12 स्वाहा 25, 4, 26, 16, 27,9 विष्टकृत 5, 10, 26, 16 स्नेह.3, 58, 17, 16 स्पृश् 1, 36 स्पृहा , 23 स्मृ 16, 49 उप 1, 36, 14, 29, 20,710 25,7 है 12, 4,24,11 हस 17, १२ स्मृति ।, हत्या 19,9 स्थन्दिनी 17, 20 हन, 41, 12, 45 13, " 11, 9, 17, ससन 14, 17 38, 2, 11 20, 23, 31, 27, 16 सज्,517,3 - अभि 12, 1 सवन्ती 19, 14, 20, 10 -1,412,1, 14, 33 17, 10 सु 19, 11 हन्त 21, ॥ सेक1,41 हम 26, 12 स, 37, 5, 11,6,5_10, 55, 11, 10 हर 16,5 21 29, 12, 2.27 28, 13, 2, 17, 1, हरण 2, 4 12,2 27, 13, 17 28, 17 हरि 26, 12 स्वतन्त्र 19,1 हरिकेश 26, 12 स्वधा,5. हरिण 15 15 खप् 1, 37, 9,60 हरित 2,18 स्वम 2,13,23,20 हर्ष 2, 13 स्वयंभीर्ण 23, 25 हवन, खयन्दत १९, 33 हविर्य 8, 10 स्वयम्, 1010,565 18,20 हविष्य 262 स्वयमर्जित ११, 30 इविस् 15, 23,271 स्वर 7, 8. हसित, 15 स्वर्ग 13, 7, 8, 52 स्वर्ग्य 21, 20. हा,25,618 18,252976,36 स्वस्ति 5, 15 मि3, 14 स्वस्थयम 11, 17 -43, 19 स्वागत 5,36 -वि: पाध्याय,.२.१,20,446 हाम:1,13 खामिन् 10, 11,१ हानि,