·No text on this page.

·BUCH IV.
प्रवर्यकल्पः
॥

·मैत्रायणीशाषायां मानवग्रौतसूत्र
प्रियधारकेण क्रावरेण कियवाष्ये नगरे रुश्यदेशे
संशोधितमीशसंवत्सरे
१३०१

·॥ मोम् ॥ प्रघातः प्रवग्यकत्लप व्याख्यास्यामः। प्रचार्य संभारिष्यामावास्यानां पोपा नात्यामापर्यमाणात वा पुण्ये नक्षत्रे सो ऽयं स्वविधानप्रतिः । १ । योपदिष्टं मन्त्रानुपाद्रवोरभिसंबन्धः । २। न प्रयग- यज्ञे व्योतिष्यबध्ये च प्रमाकामः पत्रकानः । प्राकामानां च वनस्पतिमा बिक्रितः।३। विज्ञायते उशिरा बा एतस्य यज्ञो यस्य न प्रयत्नात्त । है। न हादशातिप्रमादित्यपदेशः । ५ । 'पशाहाहप- त्यस्य कांस्ये चमने वा दधि गोला "गायत्री छन्द इति प्रपन्य "धिकाठगा यकारिपागात दांध त्रिः प्राश्य "युञ्जत इति सगिधनादधाति । ६ । दीक्षितस्याति बुलयाईदानितस्योत्तरता गार्हपत्यारा । ७ । संस्ती चतम्रो ज्योः प्रयक्ति वादिसा वैणावा लोगोदुम्बारागाद्या सर्व चादत्त ' सा. वित्रेणा "देवस्य वेति तां तान्। यपि वाहन्मत्रम्। ८॥ उत्तिष्ठत्यपात्याय "प्रेत ब्रह्मणस्पतिरित्य भिप्रत्यारणाकवनोपं कृप्तातिनगास्तोर्य ताणसंभाराांगावात पश्चाधागद वालो कवपा वराहाव auster 1 (MS. IV, 9, 111.; PCr. 15, 11) 1) van Mol, Ali (rin bossen verschen fur सोय?) MeB, प्रकृतिर्ययो so M2B (cf comm. un Haty (Cr. 215, 2, 5) प्रतियो N.S. 2) मंत्रापूर्वाहव्यर" N, "संबद्यः MI s) युक्थ्ये corr. of App. ('r. 15, 12, 11 व्य. क्थे d. msg., प्रजातिकामानां M21, बहस्पतिः- सवे MOB. 1) 00097° schreiben d. miny wie ihnlich ofters, at fehlt in NS, TORTA NS (am schluss d. mys. ohne ili wie z ll. auth iv. Cr 5, 4, 8]. ') "प्रवरया (or प्रवृध्या' d. mst , “पदेशाः ("शा M2) m. ") III. 10-33 8ind anth in I':: vertreten] JATI (st. peçcard) Ps wohl nur aus missver standniss ef. sil 7, दधि गृलावा fehlt in mys 211149er S klas 2wc- resp. dreimaliye ladhi fullt nicht auf (f. zu 1, 2, 3, 25), गायत्री -0P3 wic MS. IN, 122, 1:2 गायत्री d. aliy wie 4, 2, ५. 4, 5, छन्द इति प्रपा corr. af. w. i. ll. c", इंदलिप्रपाग्य MAB ईराप्रपश्य. 12 ·152 ॥ मान श्री मू° ४ ॥१॥ कृतं पूतीकं पिष्टं । पूर्वार्धमतापयः। ३ । वादिया मृदं प्रति "देवी यावापृथिवी इति ॥ मखाय वेत्य- पादाय "मवस्य वेत्युत्तरस्मिन्कृतातिनाते निवपति।१०॥देवीर्वमोरिति वैणव्या वल्मीकवपामिति॥ इयत्यय ग्रासोदिति वैकङ्कत्या वराहविरुतम् ॥ देवो ऊर्जाकृती इत्योदुम्बा पूतीकम् ॥ इन्द्रस्योनो सीति स्रवणानापयसः । ११ ॥ पोस्तनूरसोति सर्वेभ्यो ऽपादानेभ्य उपनिवपति यावदाप्तम्। १२ । अव. शिष्टामुलासंभारेः संसध्य "मधु वेति संनयति । १३ । पिराउँ समवदानी कृत्वायुर्घहोत्यग्नोषणाप्य त्रेध फला धर्मकपाले लेपं निगाष्टि। १४॥ गवस्य शिरो ऽसोति तमभिमशति । १५ ॥ यज्ञस्य पदे स्थ इत्य- कुष्ठाभ्यां मुखं करोति यावन्मेदाढतिभते-गश भविष्यति । १६ । वायव्यप्रकारात्यही महावीराकरो- ति "गायत्रो ऽसीति प्रथमं "त्रैष्टुभो ऽसीति द्वितीयं "वागतो ऽसीति तृतीय सर्वान्या संवः । १७ । Inss. इतिप्राग्य 5 इंदाप्रपन्चे (oline rti prepladyr) N [P's citirt . गापत्रीकंदः । भर्भुवःस्वाप्रपग्यइति- pediat, wobei dadhy unīyu er klarung oder prsatzwort für dadhi grhitvu sein kann), ग्रकागिति N. -१) १) उत्तिष्ठत्यु MOB, प्रति M2B (gauz unkeuntlich das citat in N), 017- रानिपति N, पश्चाधी M2BN (parceurdhud (adhyat sambhi mr° Ps), विक्तिं ausser Sl's, पूतीकं so Px wie ::, (, 4 पतिकं Hulir. wie zu sii. 11, nach pislam hat 1 M2 statt pis!am hat sugandhi tejanam P3). 1"') स्वादियी : ef. sit. 11, गृदि mss. aussers, देवीचा" mas. ausser N, पृथिवीति $ mit contraction. - 11) ameut cf. gleich weiter 1. ५ii 10, वपायागिति mss. ausser SIP iti, das in letzterem fehlt, ist entweder zufallig in den text gerathen, oder aber es deutet an, dass man, wie aurh P3 thut, hier und im folyenden Praharati crginzen soll, वैकंकत्यां S, वराहता M23 वराविस्ति N cf. zu su. :), ऊर्जाकृती इत्यो corr. Ogatirii d. mss. (हुति ehne iti citirt Pal, दुबा Ns, पूतीकम् corr. ef.suu..पतिकं S पूतिका N पूतिकाम् MaB, इंद्रस्यानो NP. 19) सर्वे-योपादानोपनिवयव. TIE (fur sarrebhyo 'pudiiyo 'panivapıınīd?) mss. aussor S (bloss सर्वेभ्योपादाय Pa; zu या- वदाप्तम् im text ef. Ap. ('r. 15, 1, 12). 13) अवशिष्टामावासंभारः : corr. nach नवशिष्टां- गदंउखातभारः P:: (wobci mrakrit erklārungs - wort sein kann ef. übrigens auch sii. 20) वशिष्टोखासंभारः $ 'वशिष्टोखासंभारः d. tilr. -- 1) 1310s पिउँकृत्वा Pz, "युर्देको , ‘प्राप्य so P: COTID N 0719 d. ubr., त्रेधं P3, घर्मक- पाले लेप corr. धर्मकपालसगियामकपालेले N (cf. Pa) धर्मेष्टकाधर्मकपाललयं MEB (ref. sti. 20) धर्मेष्टकाधर्मकपालेलेपं S कर्मकपालेशक । समकपालेले : | wovei offenbar kurmal, soll heissen gharma, durch çuk und gharmakupuile durch airmakupule erlautert wird cf. N; daher wohl auch der zusatz ghurmestakir in MalB resp. S], bloss नि (fur nimarsti) MaB. 15) तमनभि० MB (for तं तमभि.? cf. ekui. kuin pindum abhimrgati P-3). 16) Statt mukhurin hat wohl nur als ersatzwort गतं P3, मेदाकुती mss. ausser S |vielleicht mit krasis für hagº; yivun his mahüvīs in feblt ini Pa; cir «auch»j. 17) Zu tryuddhau, das in N u. ls zufällig fehlt, vgl. 1, 5, 6,5; MS. I, ·॥मान यो सू४॥१॥ 153 मखस्य रानासोति राम्नां करोति घाले अधस्तादारस्य । १८॥ सूर्यस्य रस इति सिकताम प्रतिष्ठा. पनम् । १६ । घवशिष्टाया मृदो दोग्धिये उखे करोति शकटोप्रकार क्रसोयमोगया वोयसोमन्याग। साव्यस्थाली पर्मेष्टका चवारि रोहिणकपालानि 'दे लक्षणवतो । लेखनयेलायां लिखति। मानवेला- यां मार्नयति । २० । यदा निजाताः शोषणोन भवत्यथनानुदीचा ऽङ्गारानगाव " वृत इत्ययशकेन वरदेशे धूपयति । पूर्वो वा गर्तो व्याख्यातः । पचनं चात्तातो गाळपत्यस्योत्तरतःपरस्तावयानस्य वा । २१ । अधिभिः शलपरिचाय्यं परिचित्यागिमन्येन पचेत । गार्हपत्यादीचिप इत्यादीपना । २२ ॥ यभीगा महिना दिवं "मित्रस्य चर्षणोधत इत्येता-यामपचति । यत्रोपचरे देता-यागेवोपचात् । २३ । पदा COL". (orr. WO- , tur किता 1. m५५, 99, 7, p. ('r. b, 22, 6; 15, 2, 11 सः cf. .ip. ('r. 15, , 2 सर्वे d. mss. (tehlt in Py) 11) द्वारस्य (our द्वारस्य d. mss, 1.2) रस इति रसति mit krusis Me3 वे ति NS (cf. sil. 265) रसा याययस्व। I's wie MS IV, 121, 9, प्रतिष्ठापनम corr. पिपिंचन।।' चिशंचना M2 पिशंचनो d. thr. | dieses sil. nelyst Sl. 27 ('ntspricht ip. (r. 15, 2, 7 resh 15, 1, 7, cf. auch Baudh pratistheputyate. . . . ukute, daher rechtfertigt sich eme corrertur mit hip pruty wenigetcos inhaltlich. zur nominalform vgl. su. 22. 25. 26. 27 u. die endung der mos नो resp. नwie s12. Im anschluss an das (1.ruyasvi des spruches ware auch eine orrectur wie adhiçriyam zulussig cf. ähnlich einige mss. zu 41.25 u alle zu su. 26; doch bote sic graphisch kaum mehr aohaltspunkte als die erstere. Sicher falsch aber, weil gegen den gang der handlung, ware aus graphischen grunden sowie im hinblick auf das originelle rise des spruches etwa ciuc corrertur mit Vucl. 20) शिष्टापा मदो corr. °F 7991927 Ps (cf. aber auch Ap. Cr. 15, 3, 10) °शिष्टायामृदि MB °शिष्टापांमृदि NS, दारिध्ये उखे corr. दो. धियो I's mnt ungow ki:11 दोग्धायावा. ubor. Joder I emfach EISET olne Ihle of 4, 2, 5, I. 13. 15. 2), dosh hamn dojdhayi ails. I nha (ne verdeutlichung des doyihre sem). FICT"conr. 97617 d. mes 13 चतुरस्त्रां ht कसोयसोगरवाया 123 वायसागत्याग my pusse2 17, चत्वारी ms. auver Pi, रोकिणा" Coul. f. 1, 2, रा. लनपावती 1011. 'वात', 'चते dur . गायत HI19. dusser P.) नानु' corr "थेनाम° d. im५५. cf. 9 ) { (stati yudie bis enim hoat 1'3 bloss ghmlyd), "अपन यशफेन N (Int's diure h grupuredena cket/ti, धूपर्यात पूर्वा धूपयत्पूर्व N; धूपपत्यर्वे Mals धूपति !: !.in धूपया पूर्वे daif man nicht denkenl, Tai NS (st. prineo bis gurhutyusya hat I'3 bloss hlutun krlum. --- 22) अधानि: may cussor IP3, शलपरिचाटा ( Orr. If 4, 2, 23 शलपरियायें M: रिवायं NS सनपरिचा।"; gala --- ..], भाग- न्धेन जगायन 3NS सिमर्थन M2, दीप. नम (orr. दीपनी d. mss. (cf. all su 19, I's umschreibend ugnina prajurluyet) भीगामहि NSHP3 गान्गकि 13 मान्माक 12, दिवं so d. ms५. [dlarnach ist MS. IV, 121, Corr. - ·164 ॥मान श्री सू°४॥१॥ । निताताः पचनन भवत्यथेनानुदभस्मापोहति "व्यर्पयामीत्यभिचरन् ॥ सपर्धयामीत्यनभिचान् । २४ ॥ देवस्वेत्युदासनम् । २५॥ सूर्यस्य त्वेत्यन्योताम् । २६ ॥ नावे वेत्युच्छ्रयताम् । २७ ॥ इदमकममुमामु. व्यापणागितिप्रभृतिभिरेकैकेन पयायेणेकैकं महावीरं भस्त्रिः परिमाष्टि । २८ ॥ कृणात्तु वा वागिति- प्रभृतिभिरकैकमनापयसाकृणात्ति । २६ । ग्रासल्या कुलाजिनगास्तोर्य "देव पुरश्चरेति तस्यां महावीरा- न्सादयत्यपरमपरं पूर्व पूर्व बोत्तरमत्तरं वा । तस्यां च पारिवाणि । ३० । दंभः प्रछाग्य कृतानिनेन च दोतितसंचोणातिहत्य दक्षिणात यावनीयस्यासन्दीमुपकृष्य "नमो वाच इत्योषधियापिमा यते । ३१ । महावीरधेव मलप्रयोगः । ३२ । प्रनाकामा नक्षेत प्रनाकामा नेतेत। ३३ । ॥१॥ ॥ इति प्रवर्ये प्रथमः खण्डः॥ ००) देव- - 15 zu verbessern, wie zb. 16 audi c4514 st. Srivasta si zu lesen uni utu sro priho als dritter l'ada im druck erzururken, sowie zugleich ib. 11 acese tur etr, als unmetrist h vom vors iluszuscheiden cf. MS. IV, 123, 81. a vyl. prtimentrımı ip. (r. 15, 1, 2, grdan grad corr. et. xleich weiter mit era, हान्यामु° (ohne att) IP: इत्यभिहामु d. nbr. liti dendhyām st. ily ctabhyam lasst sich auch sonst selten sicher konstatiran wie z. b यत्रो courageai NS TEEN āto M2B. 21) भवत्य cour. cf su.21न- चंत्य d. mss., येनानु 'येनाम d. mss. wic si. 21 (auch zu Bl. 24 wird in 1:3 yadu bis erun nicht erwihnt), दरभस्मा' corr. °द- कमरमा° M2B दग्भभस्मा° NS (bloss Ulhasntpohanam Ps cf. p. (r. 15, 4, 6). 25) द्वा- सन so Nपनं (d. i. 'हपन, dem udrapatan des spruches entsprechend ef, an gil19) M2B उपते Pz cf. aber anch ip. Cr. 15, 4, 7. 20) त्यन्वीक्ष. corr. 'त्यन्वोत° (vielleicht fur त्यनुवीत° cf. .ip. Cr. 1. c.) d. Imss., wofur ग्रवतते । 2) कृत्तु वा corr. कृणक्तुत्वा P3 कृणावित्यत्वा NS पछावकत्वा कृणा- कवा } [dneses mit vorangehendem undeut- Jichem d. bwohl ausgestrichenem buch- Blaber, der in Ma durchą wiedergegeben ist und at gewesen sein kann; zur schreils. weise t st. तु ef. zu 1, 1, 2, 8]. पुरथरेति so bicr u. 4, 2, 11 mit recht die Itss. gegen MS IV, 122, 6 [1. hior देव पुर- घर समृध्यासं वा], पारिवाणि so NSP प- रिघाणा M1B ef. 4, 2, 6. 3, 39. 4, 5. 15 [d. mss. schwanken zwischen परि ॥. पारि'; Ap. Cr. u. a. परि, So weit ich sehe aber stets nur singularisch gebraucht). चरेगा cour. cf. 4, 3, 29 संचारणा I', "सं- भारणा° d. nbr., इत्योषधि इत्योषधि Sarunuſ d. ubr (varbhupem P3 ersatzwort) cf. 4, 3, 39. 4, 37 11. ito (uberall schreiben dan die textmss. aus°). corr. 31) °सं- - corr ·॥ मान भी मू. ४॥२॥ 155 । पूर्व उपसत्प्रयोगः । ५। स उपकल्पयते सौवर्णरावती रुवा। शातमानिकावपदिष्टावोदुम्बा दारुमय सप्त समिधः । त्रयोदश वैकङ्कत्यः । बाकुमात्रा धवित्रदाउस्त्रयो वैणावा वा। ग्रयाण्यनुदात्य तेषु प्रादेशमाणि कृतानिनपुटान्यपकर्षति । सुचौ । हे अनुदुते । परियाहावयागः सौमिकाासन्दा गोजो वेदः सामिको वा। ग्राकरण व्याख्यातम्। २। उत्तरतो गार्हपत्यस्य तिकतानां वरं करोति । उत्तरतो ऽन्यमावनीयस्योत्तरतःपुरस्तारिधिान!ननायन्।३। संप्रसार्य द्वारागा प्रचाति परिम पणावृता।।। विहारं परिस्तोर्य दतिगातो ब्रह्मयानानाया गया उद्गात्र च पशाहोत्र त्रिधातास्त पाति । ५। ग्राण गार्हपत्यं बर्वोिद पात्रेभ्यः संस्तीर्य पात्राणि प्रपनात व्यष्ठ महावार परि- मानावपयामं धावत्राणि निदाने दोग्ध्यो मेयोमभिधानोगाव्यस्थालामपणा च पारिधम्यागिा सका पाले अनुहुप्ते रुको बदलवान्येदं सगिधः।६। वेदप्र गवाणा पवित्रे कुरुते दावित्रे इति। ७ । प्रयेण गाईपत्यादि प्रोतागोमागावता प्रोतणा: संस्कृत्य पवादापत्यस्य " गायत्री छन्द इति •- पवागः torr. 2 (cf MS II, 9, 2-6, ipr 15, 4) 2) स sc. pyararyyam kumbhutan 1, 1, 1 (cf. auch Bandh. pravuryynni sumbkurayenn epal.alpqyrte), उपकल्पते , रावती tour "रा- Jaì d. mys.; Zlati firii so d, mgs (nach 1s 211 si o sc. sumdhuk im gegensatz zu optu srcondhah sc. nudumburile of such 911. 23; die cursusanderung darf nicht allzu sehr uberraschen, als Mal na NS zum dual cf. auch Katy. ('r. 26, 2, 10 1. Budh.; cim correctur pach i p. ('r. 15, 5, 8 ist nicht 110- thig, zumal sachliche thereinstimmung herrsclht], अनुटुप्त corr. cf. P3 zu sil. 6 न. दृप्ते । नुदसे M3 नुदप्ते 5 नुदप्ते N ref. al. 6. ४.2 11. 4, 3, 33 (201 nudupte «uncingekerbit, illausgehohlt, ilat lly von Rap astreully wic anutkirņc yon kur «streucov cf. unistubdhe Ap. Cr. 15, 5, 9. 9, 2, (antstabdhe sir., (inutkirne Kāty. Gr. 26, 2, 10 u. aniskirne Baudh.), परियाहा corr. ef. su.6 1.4, 3, 17. 33. 38 OF101417° d. mss. (purigrnhau «zange, bebeachel, Suphttp (1. , , || ॥. Bandh, Kity. (1.6, 5, 12, suundung Badel, याग । ॥१५५, सोमिकासन्दी corrमोगस्या- संदा d. m५५, मौगिको वा। ग्राह' corr. सोगि. कावाद' Mसांगिक्याच्यार। [॥ 3-37 iuuch in 13 vertreten 5:7771%" con (f. p Cr th, th, 21 जागरु° mss. (.ihnliche woststellung wchdeur hobalber ist auch sonst nicht selten im Min.: wie 01.011 (ii.) wh CHRYm so alle lur u un fulgeolen chustakharum in (r 15, 6, 2u.a, htty Cr. 29, 2, 16. ') परियादान ausser l': cf. ZII 812, दोग्यो दोग्धोया P: SUT d. ubr. | letzteres far TOT? Au dieser stelle aber mussen zwei sein wie 4, 1, 2() im gegensat. 7u 4, 3, 1. 13. 15. 201, परि- घाणा mg3. ausser IPs cf. zu 4, 1, 30, पाले नटुप्ते corr cf. xu sil 2 पाले । अनुप्त Ps पालानुदृप्ते d. inbr. (anuduple sc. sruat), वेद 30 P खोदि NS खारि (fur वाहो?) : स्वार O 11188. (orr ·156 ॥मान श्री सू°४॥२॥ - - प्रपश्यत्त ऋवित्रो पत्रमानश्च । ८ । उपोत्थायोच्चैः प्रवर्येगा प्रचति । ३ ॥ बसन्प्रचरिष्यामो कोत. ममभिष्टुन्यद्रातः सामानि गायेति प्रेष्यति । १०॥ यजुर्युक्तमित्यनुज्ञातो ब्रह्मणा " देव पुरथरेति त्रिर्म- कापोरं प्रोक्ष्य पात्राणि प्रोतति । समिधः खी च । ११ । वेदमत्ताय सावित्रेणा महावीरमादत्ते ' तूती खुबमाध्यस्थालोम् । १२ । पश्चाहार्छपत्यस्य तूलोमाव्य सँस्कृत्यायुषे स्वाहेतिप्रभृतिभिः सुवेण गाळपत्ये बलोति । १३ । वेदेन महावारं त्रिः परिमाष्टि॥ यमाय वति बुघ्नं " मखाय बेति मध्य " सूर्यस्य रसे बेत्ययम्। १४ ॥ देवस्त्वा सवितोत महावारे सर्पिरानति । १५ ॥ पृथिव्या इति रानत रुकामधस्ता. रखास्योपकर्षात । १६ ॥ चिषे त्रेतिप्रभूतिभिर्विधगयान्वेदप्रलवानादीप्यारिसीति तैर्महावीरमुप. ज्वालपति । १८ ॥ सूर्यस्य तपस्तष इति तान्खो सादयति । १८ ॥ जत्तीत्यक्त्वा "सतीदस्वति तेषु महावीरं प्रतिष्ठापयति । १३ ॥ अनाधृष्टेतिप्रभृतिभिः प्रादेशेनाध्यधि प्रतिदिशं प्रदक्षिणं महावीर सर्वतो व्युद्दिशति ॥ मनारिति दक्षिणातःप्राचीन भूम्याम् । २०॥ चिदसोति गाळपत्यादङ्गारानभ्यूति । २१ ॥ स्वाला मान्य इति सर्वतः परिश्रयति । तूजी रुकामापदधाति।।२२ ॥ गासोतिप्रभृतिभिहादभिर्व- कताभिर्दाभ्यां दाम्याँ शलपरिचाय्यं परिचित्य त्रयोदश्यां रुका प्रतिमुच्य महावीर सर्पिषः पूर्राय- बात्तरितस्यात्ताधासोति तया महावीरमपिदधाति । २३ ।। ग्रन्बिभषोत्युपतिष्ठत्त सावनो वागानस्य 1, 1, 19 - M3. १) दपवित्रे इति corr. त्रेत्य d. mss. mit kiasis [zur function des iti hier vgl. ity uparum ip. Cr. 16, 5, 20]. - १) वृता corr. वृताः resp. वृत्ताः l. mss. (fi•hit in P3), गाय- त्री mss. ausser Px cf. 4, 1, 6, प्रपयंत 50 M2B wie alle 1, 4, 6 प्रपञ्चते d. ibr. (ते । ऋ° 13, cf. auch sil. 24 u. 36). योच्चेः corr. या उच्चेः P3 योस्थितः । योत्थिते d. ubr., चांति mss ausser P:, 10) साम P: wic v. ] MS. IV, 123, 2 cf. jedoch auch Katy. Çr. 26, 2, 11. 11) Zu dera pur° ef. 4, 1, 30, खरो mss. aussa NS (dual gegenuber su. दमत्तर्धाप orr. यंवेदांतर्धानं कृत्वा P वो चv.1.1- दांतर्घ d. ubr., सुवमा so IPs स्रुचेमा° 12B - SUAT° NS, °5U FOIST NS (zur ca-losen verbindung vgl. 20 1, 2, 1, 18 u. sonst). 11) रसे fehlt in mss. ausser Ps cf. MS. IV, - 12:3, 7 (ruise ist hier noch cher am platz als MS. IV, 121, 9). --- 10) "एकति 80 Py पकर्षवचिषे MB अपकर्षावरे Ns. _ 12) विष्वगया corr. विश्वगा. P"विश्वग- या S pr. m. मूलाग्रा° Mals भूलान्या° N u. S sec. m. it. r. (muligrun entstammt wohl einer glosse zu visvayagrun cf. Ap. Çr. 15, 7, 3], वीरउपवा° P3. – 15) तपस्तप इति 80 P3 MS. IV, 123, 10, bloss वेति d. ubr. (vielleicht nach einer anderen quelle) cf. sú. 14. -- 1) त्यत्वा 80 Py °त्युवा NS °त्यजसो. दस्वेति Mak. – 20) विदिशति ms8. ausser Pa, Frat prudesain karoti Ps. 22) मरुहिरिति mss. wie Katy. Cr. 26, 8, 9 ausser Ps MS. IV, 124, 7, pariçrayatı nach P8 8c. mahci. viram añguraih, [] feblt in NSP8. 28) श- लपरिचाय्यं corr. cf. 4, 1, 22 °चाय d. mss. -- . .3). - 12)वे. D - :

·॥मान भी०स०४॥३॥ 157 । २४॥ गायत्रगमीत्यतेवित्राण्यादत्ते । २५ । तेहावीरगुपयोतयति ॥ मधिति विश्वाचीनं "निन्वेति त्रिवर्धमपि वा " निन्वेति त्रिस्वाचीनं "अधिति त्रिवर्धम् । २६ । तेषां त्रैष्टुभलागते प्रतिप्रस्थात्रे प्रपछ- ति। प्रतिप्रस्थाता तागतमागोधाय । २७ ॥ पार बा गिर्वणो गिर संत श्रुत्वा " प्राणो मोत्यधर्युप्रथगा धन्वतः प्रदक्षिणा महावोरं त्रिः परियत्ति । वैकल्पिकशातर्थः ।। घायट इति पतमानः । २८॥ प्रक्र त इति युवा सगिधमग्री प्रकला रुका पायां निदधाति । २६ । यत ऊर्धगधर्युः प्राणवे प्रणाच सायन धर्म रोचयत । ३० ॥ सम्यकसम्म इति यत्वा मर्व धन्वत या पवित्रवत्याः । ३१ । एतस्मिन्काले प्रतिप्र स्थाता पिष्टानां रोहिणी निर्वपति । ततो पुरोठाशी कला संस्कृत्य "यावाणेलि अबानटुप्तपोरामाद- यति । ३३ ॥ो ग्यावापृथिवी इति अवोत्तर गहाबोरं गवा हविष्पयन दक्षिणा पाराममधिं प्राय - fehlt iu P., wofur hier folgende uw schreibung: dvirbhynin drabhyuin vauhanhatı bhyin dalsınatuh uttatah purutah panamatah pvain parimty), 77 mss anyser P;, प्रतिपुंच्य NS, मायः so im grunde alle of zu 4, 1, 16, होरेसीति \S (nicht citint in P:; M2B, obschon mcorrect geschrieben, lesen sicherlich w. (). cf. MS IV, 124,8), st. apdochoiti l. 13 vielleicht upadlo 21) मईबिभषोत्यु corr. ग्रहावार्य , . विगित्यु । निष्काम युमित्य N ई. TAS 174377° M213 | :3 citirt also das l’ratiha von MS. IV, 124, 10, dicubrigon dagogen den zweiten Pada diegen verses, ob das auf zufall beruht?), OTTTONA SO P f. mus1.8 पतिष्ठते M]} पतंष्टंति Ns. – 3) पवी- जयति corr. पनोवयति P. विनयति । ubr. (oder l. upavnjayatı wie 1, 3, 1, 4; Ap. Cr. 15, 8, 6; Kity. ('r. 26, 1, 2; aver im citat zu TA. 4, 5, 7 upurijayate ef. auch die comm. 'au Katy. Cr. l. c. u. Ap Cr. 2, 12, 7]. 3) ঈমান 50 NS श्रेष्टुभवागत Mal (das Dvandvam entspricht dem dve dhuvitre Baudh.; jriqate ist also nicht zu streichen trotz îp ('r 11, 8, 7 und trotz 1':: odhru. yul relayam pralop? pra", das gmer! athartim su 27 behalt der Adhvaryu ada turlhech in sch 2) अप्रथमा corr. " यःप्रवगा 1. mst. of :1 (IP: umschreilund od hunyun ayruluk program pirutoprosthetic (tc ), परिगति 80 L': 701a dubr. of nul, 7, 7, 6, येकतिपकाशातुर्थः ॥ घायष्ट इति । बल्पिकचतुर्यष्टात NS वैकल्पिकःचवर्षेष्ट 317 MB |P3 umscheibend. phir yant, I pino si drita layuno stiliyan Sro. tram usi caturthum Diopienn i 1937. रागी तेवरुपमाहते। सत yajaminath. Dar u.ch kann man also sauch वैकल्पिक चतुर्थ corrigiren. Die correctu 917 ist freilich fraglich, liegt aber graphisch am nichsten und kann inhaltlich in primo 'sz .tc. alla wohl stimmen. .) रुकापात्रमा m५. .lus.tr 1', भिदधाति Mal. 11) घचत्त या पवित्र- वत्याः । एतस्मि corr. धूवतः । ग्रापाव v. 1 | वित्रवत्यायास्म d_uss | !'s: धन्वंतः । ग्रा- पवित्रतविततत्यामाने, varitraratyale also wohl sc. kriantyal]. - 32) Zur correctur एत- स्मि° s gii. 81 u. vgl. 4, 3, 13, कृत्वा 30 MAB - .

·158 ॥मान श्री सू°४॥२॥३॥ स्थापयत्युत्तरमन्यम् । ३३॥ पाभिः कृशानुमिति गुवानीधप्रथमा धून्यत्तः प्रसव्य महावीरं त्रिः परिय- त्ति । ३४ ॥ सप्रस्वतीमिति युवा "रुचितो धर्म इति प्रेष्यति । ३५ ॥ दश प्राचोरिति सर्वत उपतिष्ठत्त वितो यामानश्च । ३६ ॥ त्वष्ट्रिगतस्वेति यतमानः पन्या सहावेतते । ३७ । ॥ इति प्रकार्ये द्वितीयः वारः॥ ॥३॥ सावित्रण निदाने यादत्ते । तूती दोग्धी मधीम्। १ । यभिधानीमादायैठा एकाति त्रिरहन्यक- न्युपायालयति। २ । पूर्वया द्वारा निःसृत्यांसाविति त्रिरुचेयस्ते स्तन इत्याहयति। ३। उत्तरतः पृष्ट्या- देशस्य मयी विनत्य तस्यां निवाति । ॥ यदित्या उशीषमसात्यभिनिधानः।५ ॥ पूषा बेत्युपस- नि। ६॥ वापरमोत्यानतः। ७॥ धर्माय वेत्युच्छषाण। ८॥ यदित्या रास्त्रातीति निदीयमाने। ३ ।। Corr. शति NS, पत्या सहावतो corr. पत्नयासक। महावीरंममीतते । पत्यासातते NS प्रपल्या सावतते M2B. ) (orr. कृता NS, गुप्तयो "जयो MB गुप्तया NS job anusaneyar sesixcelt clinkbar ware? Gemeint sind jedenfalls die beiden (lnudupto 911. 2. 6 1.4, :, 33 und daher diirt man geradezu dem entsprechend corrigiren, cf. ip (15,9,2 11. vgl.rauhinaharambhyām Paudlh. |, सादयति । हो corr: "सांदयता NS °सादयतामीलं MB. 3) Stait correctur T (RV., ef. zu su. 32) hat इले Ps, पवियो इति 'पृथियोति mit kiasis alle, कविःपधेन schreiben alle (sonst schwanken sie in ahnlichen fallen), TEINEFOT° Mali, 701 corr. मयत allte. 21) याभिः corr. साभिः याभि d. nbr., शीघ्रःप्रयमा mss. ausscr_P: af. sil. 26, सव्यं mH५. tausser Pa, परियत्ति of. sti. 26 पर्यतिalle - 265) सप्तस्त्वतोमिति corr. सप्तस्वतीगिति प्रस्वतीति M213 प्रस्थती- ति NS. - - -६) तिष्ठंत s) 13 °तिष्ठते ।.ly cf. zu sii. 8 u. 24. 27) त्वष्ट्रिग so im grunde alle of. 2, 1, 3, 17 1. MS. IV, 127, 3 u. a. [orthographisch correcter wire freilich tva. astrm° of In? ॥. vgl. MS III, 84, 91, मंत. 3 (cf. MS. IV, 9, 7-1) 26. 27; An (r. 15, 9-12; zum grössten theil auch in P:3 vertreten): 1) मेथी s0 P. गेषोम° NS मनीग MalB (asyndetisch, cf. ४u 1, 2, 1, 18 u. 1 ). 2) दायडाएनीति so M2B OFIūzFÍA NS 51- ट्य । इउपन्यादितएकि : (mit te st. ti gegen MS. IV, 127, 5), त्रिरकारल्यपाँचाcorr. of sli. 49 विरगउकुन्युपास्वा° M2B त्रि- रंकमाउन्यदु पाँस्वा° NS (ahany ahani fehlt in Ps). ... 1) निसत्या mss. ausser P3, ūhūya japali P: wohl nur umschreibend (in NS int dhvi uttaratal entstellt). मेथ्य MeB मेध्यं NS |P3 zu sui. 4 u. b bloss : nihatya | adityü uşnisam asi | tasyām guri nibudhnuti i gļūgayoh | Schwerlich ganz zutreffend, da nibadhnniti wohl init nidāne su. 1 «fussfessely und abhinidadhanal mit (albhavallhini sin. ' correspondirt). - ) वेत्यु- corr'. -- 1) मेधी 9) P3 .

·159 ॥ मार श्री४॥३॥ बस्पतिष्टोपसीदवित्युपनोति । १०॥ दानवः स्थ प्रायः स्वात स्तनासंगति । ११ ॥ प्रशि-या. मिति दोक्ने । १२ । एतस्मिन्काले प्रतिप्रस्थाता तूती दोग्धोगतां पिन्वति । १३॥ उत्तिप्तति प्रताप मेकोत्याव्रततः। १४॥म्रा धर्मे सिञ्चस्वति युवा " मधु विराति ,दोध्या महावीर यानयति । १५ । एतेन धर्मेणा व्यायाम निधास्त्रः प्रतिप्रस्थाता । १६ । तन्नो प्रतिप्रख्यातापात्रे सर्वमानाय शेषना- धाय "गायत्रो ऽसोति परियाकावादत्ते ॥ बागतो ऽसीत्युपयामम् । १७ ॥ यावापाययो-गां त्वा परिग लामोति परिगल्यातरिक्षणोपयछामोत्युपयाने नियति । १८ ॥ देवानामिति धारयमाणो जात । १६ ॥ दिविस्पात यथालोकं नियति । २०॥ तेता सोति मापदश प्रयो। २॥ ॥ दिय घायपात्याय "देवं सवितारमित्यभिप्रवग नाक ममिति मृत्वा "विगा याशा ति दक्षिणातिकानांत । २२ ॥ ॥ पसीने corr. Cor बेतिसर्जने d. mos , putali tro 'pit- १ (87.yutu (== Ap Cr. 15, 9, gogen MS. IN', 127, 8) i ti ratsam upus) jato l': Thien kunni der zusatz ratsam die verbalforin nach nich gezogen haben, zur nominalioum . 12 u. a. und vgl. 211, 1, 191 २) घावानं fur oने cf "ता d uor ?? (artiyutale to u. das kalb), wohl schweilich mal sr kub mit kuh, of ॥ 1.11. १) च्षण पणो d. m५.५. [ncchaisine stooht und fallt mit san. Isra MS. 11, 127, ), dem is authythillel. ist, etwa von einer onomatoportischen wurzel çaris «schmatzen) s. v. a. saugen of. Gins, cingh, crih, entsprechend P.: gharmaya caksra (so u. wie MS. ohne tari)|tr vatsasu pradhupanam. Wer conugiren will, kann an V¢2. cf. çinisa des spruches À p. ('r 155, 99, 7 uod Bandh. oder auch an y cuas denken und ...) दोग्धोग (alaya .. tumin) . पांत दोग्योनायवेला 121 धागायdrogo NS [domilloin vul pana Bandh, 211 pente y V. a doghe ip cr 16, 9, 911 of pinoyat, Bandh, sonst honnte min bo lich auch GTSETETU 11 Pa 77 corrmm cf Kity ('r..,, 1) marhunt. ll: walah (pl. kaum dual, aber untuh mit anderen subject us ou 7) 1) मधक atsu NS (rumadin he gegen MS WV, 127, Il of hutan la ५॥31), "चोर घार' c011. चारवान : वारंघान' । ॥ bill. 29. 1) घर्मणा 11213. ... 17) पात्र P3 (of ihnlich 1, 2, 13.1, पगाघाय) M2B FITNS (fehlt in 'n J) वाhिi in M213, पपछागि so !': पयस्वासोत्य' Mp3 पस्थागीत्य NS. ") दिवस्प दिया। coh याना NS प्रावना M213, l's: saptadaçabhil spuhkenntunh sutud. : krtrali | पंपइति ।। 1. प्रवर्गात, meht etw. presayati. Das sii. bezieht sich auf MS IV, 12, 5. – 14; zur corr menkhane « beim schutteln» cf. uthumpayatı Kity Cr. 24, 1;, 5 11 vgl. auch Pin 8,4,32 23) धाfilt in NS. otagad mug ausser 1: (nach. Jetztes on sc. 111980SNOT 1) प्रेता demnach hier entweder wchUnseme beim innehalten» tdes kallhes) order in therine resp licchirşatah gen. lesen und in dieser rich tung das çankørn der MS. verbessern 10) upaviçati P3 st. pasidati. 11) स्तनान्स Bo Px सतासं° MAB सतासं° NS, समदोति NS st. sainmrate. -. 14) दोग्धोमनां पिन्वात .

·160 ॥ मान श्री सू° ४॥३॥ विश्चान्देवानयाटिकेति यजमान वाचयति । २३ । स्थानं गत्वाभावयति । २४ । प्रत्याश्रुते "धर्मस्य यजेति प्रेष्यति । २५॥ अश्विना धर्ममिति निगम्य वषटुतेन सर्व जुहोति ॥ स्वान्द्राय वषरित्यनुवषटते । २६ । एतस्मिन्काले प्रतिप्रस्थाताहः केतुनेति लियो जुहोति पुरस्तादन्य वषद्वारस्य पुरस्तादन्यमनुवषट्रा- रस्य । २७ ॥ स्वाळाकृतस्य धर्मस्योत यामान वाचवति । २८ ॥ इष इति प्रतिप्रस्थाता दोग्ध्या गहाबोर घानयति । २६ ॥ विषे वा घुमाय वेन्द्रियाय वा भूत्यै वा स्वाहेति प्रतिदिशैं सर्वतो व्युत्ता. रयति । ३० ॥ धर्मो ऽसीत्युपयामे शेषमानोयौमुष्मै वेति मनावीरं खरे सादयति । ये द्विष्यात्तस्य नाम गृहायातूंलोमनभिचरन् । ३१ । उपयामे ऽसन्सगिध प्रादधाति "पूत इति पञ्चभिः । ३२ । षष्ठोमुपयामे अनुहुप्तयोः परियायोमहावीरे ताँ "हाय रुद्रकोत्रे स्वारेत्युत्तरपूर्वस्यां दिशि प्रविध्याप उपस्प- श्यानतामादायापीपरो मात इति समिधमादधाति । ३३ ॥ कृतं कविरिति प्रातग्रिहोत्रधर्मेणा जुहोति । ३४ ॥ श्याम ते देव धर्मेति समुपछ्य भक्षयत्त्य॒वित्रो यामानश्च । प्राणाभतणादीतिता भनियत्ति। ३५ । उपयागमधिनिर्णाननी ये प्रतात्य निनयनप्रभृति सिहमा गतणात् । ३६ ॥ ग्रायुदी इति रुकावतीभिरत्त- र्वेदि मात्रयते । ३७ । परियाहाभ्यां महावीरमादाय "संसाग्यमानायानुबकोत्यनुवाचयति । ३८ । परम- MaB. mss. (orr. corr. zurn whavaniya), घाशामिति Malk [si. 2) schluss bis 35" in P: zuſallig nicht vertre. teu]. 24) गवाघावपति NS. 26) Statt nçoinu gharman ito 80 M2B wie NS. IV, 129, 3 haben uach einer anderen quelle ca- Zuzia NS; zu vasałkitenu neben anurasatkrte cf. auch 4, 5, 6. ५) केतुनेति nach MS. IV, 128, 1:3 I. and. parallelen केतुरिति Me13 केदिति NS, 1. दन्य "दत्य MBS "दत्य N, 2. "दस्यमorr.दत्यम d. 1083 (was antyam sollte? Zu rauhinau cf. sū. 44 u. Cit. Br. 14,2, 1, 1 ff.; zur wortstellung cf. zu 4,2,3]. 20) इष इति इषेति mit krasis M2B attazia NS, TT 914° corr. cf. zu su. 15 °वार मान° MB वीरमान NS. 30) Statt tvise bis svāhe 'ti haben bloss विश्यति Ns. - 31) भिचरन् corr. °भिचरम- 12) यामे ऽञ्जन्म corr. cf. Ap. Cr. 15, 11, 6 °म्यागेवत्स° NS यामेनतम 3) ऽनुहुप्तयोः (sc. srcol) corr. cf. ru 4, 2, 2 अनुटुप्तपोः d. mss. (Subrigens nur in N), परियार corr. cf. sū. 17 u. vgl. zu 4, 2, 2 परियन d. mss., "महावोशे ausser S [zur asyndetischen construction cf. sti. 1 u. a. und vgl. uu 1, 2, 1, 18], क्ला corr. क्ता d. mss., उपस्पृश्याcorr. cf. sit. 41 उपस्पृष्ट्वा° . my (cf. zu4, 4, 14) 14) कोत्रानुहोति NS cf. aher auch sti. 47 u. Katy. Cr. 26, 6, 20. 35) [bei pranabhi setat auch Ps wieder ein ef. zu sii. 22] भते. गादीतिताभ s0 NS sametiaapitº M2B Hau (rtvijo Whakşuyanti | mantrena pratyaksabhaksain diksitaḥ) P' [liest also ebenfalls adıksıtah]. 20) धिनियोजनीये 39 u. 4, 2, 3 अधिनिनीयनीये d. ibr. 88) परियाहाभ्यां corr. cf. xii. 17 u. vgl. zu 4, corr. - 80 Pacf. sii. नुप. mss.

·॥मान यो मू° ४॥ ३॥ 161 परं पूर्व पूर्व वोत्तरमुत्तर वा तस्यां च पारिवाणि ॥ स्वाका वा सूर्यस्य रश्मिभ्य इति दभः प्रशाग्य कृतानिनेन च दीतितसंचरेणातिहत्य दक्षिणात यावनीयस्यासन्दीगुपकृष्ण "नमो वाच इत्याधिपा. पायो ऽधिाननीये मानयत्ते । ३३ ।। इडायास्पदगमोति प्रादेशः प्रत्यक्तव्येलोष्टान्युपास्यति । १० । अप उपस्पृश्य "पृथिवी शातिरित्य-युत्योदयं तमसस्परीत्यादित्यावेतते । ४१ ॥ मित्रस्योत प्रेतमाणा- समीतयो । ४२ ॥ ब्रह्मणा उपस्तरणाममोति माननान्यवसृत्य वानदेव्यं बापत्वा पञ्चे-हो पित्वा "स्व- स्ति न इन्द्रो वृद्धश्रवा (पित्वा] "घापो हि प्लेति शात्तिकमणा घात्तादनुवाकस्य । ४३ । एतेन धर्मेणाप- रालिको व्याख्यातो ऽन्ययाः कपलया क्पिायोः । ४ ।। रात्रिरिति गहाणतोगः । ४५ ॥ प्रोपरा मा राज्या इति सगिधमादधाति। ४६॥ऊतं दावारति सायमनिकात्रधर्मेण नहोत । ४७॥ स्वाना बा ननत्रेभ्य इति प्रहाख "शं नो वात इत्य यस्तागते होगः । ४८ । एतेन धोण त्रिरुपसत्को व्याख्यातः । yu) sumik sunte, sowie MS. IV, 140, 7 S12IN- Thorimahe elund samt udhrcon 199 2, परियहा° d mss , दाय so IP; दायां d. ubr Mi) Zu tasyain ct. 1, 1, 317, पारिधम्या fणा corr. ck. 1 c परि 118 पारधागा NS, रशिभिरिति aussel P.; cf SII. 18 ॥ 4, 2, 22, तिहत्य corr. nach 1, 1, 31 तिरिति dm (tchit in Ptj, त्याषधिपाणान्याधि. न्यादि Mal3]निर्णो Juss. ilusser P3 (zum plur. gegenuber sing. 4, 1, 31. 5, 7, :) vol. auch 4, 4, 37.5, 12.6, 3) 10) इडायास्पदग- ATTA SO NSP3, nich einer anderen quelle dagegen इडायास्त्यादेववमिति Mala wohl इटायास्वा पद वमिति MS. I, S7, 8u0, Rv. u a.; °छान्यु N B. 11) पधिवीशांति- रित्यादि so Ps cf. MS. IV, 138, 12 पृयिवोग. तेरिति d. abr., त्यभ्युदयोहा 'तिम-गु- त्यात NS|गुद्वयं d. ms५. (13: य-युस्येमुद्दयं समभ्यतां । उहय). 12) प्रेक्षमाणासमानगो corr. पोः S पोः । N प्रेक्षणासमीनो (ohne r oder h!) M2B [°: wäre schwerlich richtig; zur bedeutung vgl. die umschreibungen iu P8: parasparam (corr.) aveksunte (corr.) und janials am adhraryn (d. i wohl saba 'dhvar. , direrents]] hi) °वाका N [P3 w. y und, an anderer stelle lezu, man janiyaddurbhunim utsargali, danach sind mirjancine coll. creto dinge), 70721 m५i ausser !':, पसन्दा 11 पंचहा चंद्रां ।। पंचेहा M: चंद्रा i panndri ist bezeichnung des Vergrog MS IV, 139, 17, der auch 13 statt jener bezeichnung tiri, strenger geltolat ware de form picandridrei gegen besso sili kaum vortheidigen, 7 90 alle egen MS IV, 140, 1, [पित्वा) nur in P:3, कर्मणा ms. ausser P::. 11) [sii. 11--51 In I's nicht vertisten लिका (sc. purangyale cf. 1, 2, 1) corr. "हिको d. 15. (Inach letzterein hatte man eytikhynte zu verbessern se, upresadau ct. 6, 2. 1, 1; Vait. 15,b) - 45) Zu rūtrir cf. MS. IV, 128, 14 resp. 31. 27, °स्तोमः स्तोमा'S स्तोमा° d. ubr. 16) पीपरी Corr. f. 81. 33 "पिपरी NS पियो Mal3 --- १) प्रछाग्य शं नो वात corr. प्रवादनार्वत MAB शनार्चत (ohne . (Or. corr ·162 ॥मान यो सू०४॥३॥४॥ अन्यन्ये केको महावीरो भवति । ४ । एतेन धर्मेण षड्पसत्को व्याख्यातः । यदं द्यहमेकेको महावीरो भवति । ५० । एतेन धर्मेण द्वादशोपसत्को व्याख्यातः । चतुर चतुरस्मेकैको महावीरो भवति महावीरो भवति । ५१ । ॥ इति प्रवर्ये तृतीयः खण्डः॥ ॥३॥ । ग्रयात उत्सादनम् । १ । उपयाम मध्ये घमाय निदधाति । २ । खरावतीकृत्य संवपत्ययुतं बलि. रधिनिर्णोतनीयम् । ३। संप्रपः सकृत् । उत्तरेगा वेदीमाकरवितां गत्या । ।। अयेणाहवनोयमासन्दी- गवस्थाप्य तस्यां महावीरानिदात्यपरमपरं पूर्व पूर्व वोत्तरमुत्तरं वा । तस्यां च पारिघाणिा। ५ । पश्चादास्वनीयस्य " गायत्री छन्द इति प्रपञ्चत्त ऋवितो यामानश्च । ६॥ पणना व्योतिरसोति मका- वारे साम्रानयत्युत्तराभ्यां गधुद्धीतरयोः । ७ । म्राज्य संस्कृत्य दर्भकूर्चानादीप्यास्यदप्ने धारयमा- यो " धर्म या ते दिवि प्रागति जुहोत्युत्तराभ्यां नाभिद ज्ञानुदययोः । ८ ॥ ग्रन्वय न इत्युपवि. : colr. corr. A prachüila) NS zur sicheren correctur cf. 81. 3) 1. MS. IV, 1:38, 101. -. 4") त्रिरुपमतको cori oft d. mss. cf. sví. 50 11.01 (trerupasalko nebep tryupº Âp. ('r. 15, 13., 5 braucht kein fehler zu sein cf. z. b. triraçıi neben iryasru]. --0) मत्को corr. पसतो d. mss. wic 50 19 1. 51, द्यहं (orr. ग्रहं M2B घर NS, स्यमई (t द्यकी) M2, कैके NS. 51) अपसत्को corr. पसतो d. mss wic 4:9 , चतरहं चतुरहो corr. चारचरि- कमे° d. mss. ! (ef. MS. IV, 9, 10-12. 17; p. Cr. 16, 13-17): 1) °दनम corr. cf. Kity. Cr. 26, 7, 1 दमनु° . unss. (fehlt in Ps). 2) lautet in Pi: उपयामेंदधिधर्मायनिधातिः ) Zu ayutain cl. pothuk 13, zu bahir adh" cf. Kāty. Cr. 26, 7, 31 (adhi : ucchi cf. Z14, 2, 3), zum ganzen cf. Baudh.: uthui 'tau kharau nūnai 'ra sutayok samupyā trai 'ra suha samsādayanti | athar 'tam ucchistakharam... sate samupay märjäliyudeçe nirapati. 4) (tellt in 1'3) संप्रेषः तेप्रेष MB तप्रेष NS, वेदीमान con. वेवामान d. mss. {retta- Mene gewohnlich c. acc; sonst könnte man auch ani 51° corrigirent, TOUT 30 NS गवा M2B. १) cf. SL 15 u. 4, 1, 30, व. स्थाय Mel, वाराविधात्य' चोनि- बघ्राति P वीरांविरवधाता NS °वीरांविख- 10° M3B (graphisch am nächsten lage die correctur निबध्नाति, wenn inhaltlich nichts dagegen spräche; man vgl. jedoch südayati sti. 15 u. 4, 1, 30 sowie namentlich samavadhiya Ap. Cr. 15, 13, 2], पारिघाणि MeBIP: परि° NS cf. zu 4, 1, 30. 5) गायत्री mss. ausser Ps of. zu 1, 1, 6, इति fehlt in Mes. -- 7) सर्पिरायनेत्य MB, मधुधीतरयोः corr. quçrufaagiisi etc.) d. mss. [Ps umschreibend dritiye (sc. maharare) madhu | tytuye dadhi; st. Aygutaº kann man freilich auch मधुदधिनी इत° corrigiren]. – 6) सं- 80 - .

·॥मान यो मू४॥४॥ 163 शति । ३॥ पूल इति पञ्चाकुती होति । उत्तराभ्यां प्रतिदिशं प्रत्योति । १० । उपोत्यापाद्रातः साम गा. यति प्रेष्यति "प्रस्तोतरित था। तस्य सर्वे निधनमपत्ति । ११ ॥ ग्रन्याय नो अनुगतिरन्विदनगत इति सर्वे बत्ति । १२ ।। ब्रह्मणास्त्वा परस्पाया इत्यनुनिष्क्रामति ॥ प्राणस्य वेति मगपार्धे हितोयम् ॥ दिय- स्वेति प्राप्य ततोयम् । १३ ॥ अप देष इति चावाले अधिनिागाननीय प्रतिष्ठाप्यार उपस्पृश्योत्तरत उत्त स्वेदेः स्वपमातृणाया वा वरी न्याय पुरुषाकृतिं विद्योत्यादिल्याका तं वा । ।३ । लालावादयायका मास्तीर्य तस्यां व्याकृतिभिरियशकलेप गहावारासादात्यारमारं पर्व पूर्व वातरगत्तरं या तस्यां च पारियाणा । १५ । दनः पात्राणि परयित्वाशिलो निदधाति । १६ । वे प्राध्यागितः सस्तगति । १७। दमः प्राय कप्लाजिनेन च "चतःक्तिरित्यामनग्या घधि विक्रगति । १८॥ घगवत कतानत्य- पतिष्ठत कात्वतो पनगानग्य ॥ व्यसाविति च यं विष्यात्तस्य नाम गा यातनामनाभचरन् । १५ ॥ वल्ग रिति परिषेचन " समुद्रस्य वावकया " हिनस्य वा बारामात च । २०॥ पनवता " सहरमा निर्व- 0 (OTI Corr. स्यदने P५ स्यद- धर्म Corr. । 1158 ॥ Ins. मृत्य P3, कुचीना कचारा d. msg. (दर्भि कूर्ची etc. 1'४), "स्पदो ध्रो 12185 स्यदतो NSL, घोरयन् ।। {far adhmirayan; daneben im folgenden jedoch auch dhurayamanah), घर्ग र धर्म घl d. albr., त्तराय cour त्तराठयां NS त्तरा ग्राभ्याताशि M28, नाभिदाय cur "ट्न . दधे |P3 auf lovend), तानस' msg. ausser NS2 (OF ET D's cutlosend) घन्वय- नहत्य 30 Pa |°wnedaglentyo | वित्य' । abr. (dl. h dicse citiren bloss anu), °9779717 80 Pg पविशति d. itbr. (30 sachlit h richtiger?). 1) पूणा MEIR | nach Px pit? üghinaye svuhi etc. Sil., also ht MS. IV, 129, 11 ti |. M2; im gegensatz zu rul vgl. MS. IV, 1.1, 1. 11) परस्पाया (Asatrasya) I': परस्याया Mal8 पस्यांया NS [Pa jedenfalls wle TA. 1, 11, 2. 3, Baudh. u. P zu MS. IV, 1:30, 14, cf dagegen Pw.1, निकामति (st. anuntzkir) PI, प्राणास्य वेति corr. nach MS. IV, 131, 2 प्रा. स्वति - 11) यधिचावाल . ॥ (utr ?) 13, प्रतिप्राप्य । प ५) 1, प्रतिविर tl. Im55 , उपपृश्य । उत्त'' 8.0 IP: उपस्टोत्त' Ns (el m 1, 2, 3) उपपृष्टोत्त' ।। लोन M. 1.) नात्या' my liyor !':, चोदया" घामा (In I', bl...५ ग्रावो, चमास्तार्य mss in I', तया । तस्या i. mss (tohit in IP), महावीरं ।':. पारिया. fणा cour. cfru 1 1 0 परिघागिा । ms. (thlt in ) दघः ) 1] • within. 37, lag gel 1, ), 10 (gen himnyata Deben instruch soust). 1५) कप्तातिने, सन्या घधि विक्र° corr“संयानिर्विक्र 13 संयातिधिक NS मंदधातिविक्र 125 - - 1'') krtum d m-9. gogon MS. IV, 131, 3 (nicht catirt in !':), निमंत 5) :of. 81 ... Honst तिष्ठते । तिष्ठते MB, व्यासाविति torr. nach MS II, 131, 11) व्यसायोत MB व्य. सापुषेति NS ॥ “पुर्यात (zun su cf. auch 1.3, 31) 2) बल्गर (451) !P3 wie Ms. IV, 1:31, 7 वितरिति (sic !) a ulbr , परिपेचन : etwa %3- 11) प्रेष्यात . SO ·164 ॥ गान श्री मू॥४॥ । स्वत्युवावर्तते । २१ । एतस्मिन्काले यतमान उत्तरत उत्तरवेदेः प्रामुख ऊर्धस्तिष्ठन्सुमित्रा न इत्यपो उजालना गृहोबा "डर्गित्रा ति प्राची बर्वेिदि निरस्यति । २२ । त्रिरेष कल्पः परिषिच्यमाने । २३ । ग्राप उपस्पृश्य "वापार साम गायोत प्रेष्यति । २४। परिषिक्त इष्टाहोत्रीयम् । २५ । परिषिक्ते "तिनामासोति गन्धर्वनामभिः सर्वत उपतिष्ठत्त विजो यजमानश्च । २६ ॥ एतत्वं देव धर्मेति यामानः तपति।। २७ ॥ इदगमावर्त इत्युक्त्वावर्तते । २८ ॥ नमो देवेभ्य इति नमस्करोति । २३ ॥ पुनचा "सह रख्या निवर्तस्वति प्रतिपर्यावर्तते । ३० । याव्यस्थाली सवं चादाय "शीत सान गायेति प्रेष्यति । ३१ । पावागायते । तस्य यतमानो निधनपति । ३२ ॥ दें वितरिति पदलोगनः । ३३ ॥ बमोगपतिरि- ति द्वाभ्यां गाम्पत्यमुपतिष्ठते । ३४ ॥ प्रताद्वारात होमः ॥ इगम प बमस्गाकागात द्वितीयः। व्या- हातिभिष्यत्वारः । ३५ ॥ वामदेव्यं साम गारोति प्रेष्यति । ३६ । घान्यस्थालंा सवं च नः पूरयित्वास- न्दोगपकृष्ण "नगो वाच इत्योपधिपागायचावाले नायित्त । ३७ । यदि महावीर उपदत्येत्प्र वां साँसी. in AS. - 3) गक Cor P:: परिपेचर NS परिषचरं । पचर ML, च fehli 21, Die beiden Pratika citirt vollig correct nur B (MS IV, 132, 10 beachto man che!) 22) न si) d. mss. gogen MS. I, 28, 11) (hier kein rets!), इत्यापो NS, दुर्मित्रा शांत दुर्मिति d imss mit krasis (cf. दुर्भि- नास्वने P3 othernbar tur दुनित्रास्तस्गे). 23) Zur wontstellung cf. zu 4, 2, 3; es weist 101 • und ruckwal ts? परिषिच्यमाने corr cf. Laty. 1, ti, 7 u Baudh. परिषिंचमाले d. insis 21) प्रेष्यात . 2.) कोत्रोयम ct. MS. IV, 1:32, 9) कोत्राय d. mss. (इष्टागका. 1) पारायंते MeB, उपतिष्ठते mgs. ausser Ps cf. si 19 u, a 7) एतत्वं देव घर्मेति एतत्तदेवन । एतत्परि- देवताघति 128 एतत्यंचारदेवधीत NS (eur cori cctur vgl. 2, 2, 4, 36 u. Ap. (Cr. 15, 16, 10), निर्यात! nur in 13 15) इदमनमावर्त corr. nach इदगपार्वते । 13 (fehlt in den ubr. mss.), cf. St. 21. 31) सुचं M2l3 ef. stu. 37, श्वेत corr. शेतं P.: स्यैत NS सतं MeB. corr'. 22) वागायते so P:: व्रतोगायते गोपते 12 d. inbr., पति 80 NS पोत Mal पेयात् P. ३३) पाद° NS [cf. 1, 2, 5, 23 ; zu °नः adj. so alle cf. padayopuna adj.). पांतरिति 50 P3 गुरुपत | ॥. त। इति l. ubr'. | Das zweite. Pratika ist hier, wie zuweilen auch sonst bei veisepauren geschieht, nicht citirt; gemeint ist offenbar das verscpaar, das in RV. 7, 16, 5 u. 6, nicht etwa das, das m MS. II, 157, 5 u 7 vorliegt. Zu drabhyām statt des üblichen etābhyam vgl. zu 4, 1, 23, zu uputisthale cf. die eke îp. (r. 15, 16, 10). so alle gegen MS. IV, 132, 11, Tantai (sc. rehutim?) P3, catrāruh sc. wohl homali, nicht mantāk (nach P3: idam agnaye bhur bhurah etc. I am rüyave l'idam suiryüya | iduin prajapatuye. Wäre bei doiliyah sc. mantrah zu ergänzen, so müsste कोगे st. homah auflosen]. M2B cf. su. 31, च fehlt in mss. ausser P3 (cf. su. 31, aber auch 4, 5, 10); zu dadhnah वाये ) 30) इममू corr'. man -- ७7) चं --- ·॥मान यो मू ४॥8॥५॥ 165 त्युपदस्त बाध्याय्यमानः । ३८ । याद मकाबारों गित "मा नो घर्ग कारता इतोता-मां प्रताचमाहतो. बुढयाद्याकृतिभिश्च । ३३ । च्याख्यातं करणम् । ४० ॥ वर्गः शिर इति गवाकालं पोष्टकारापदधाति । ४१ ॥ पूज वाघाये स्वाति ययाका स्वयमेव पनातोकोत। ४२ ॥ उग्र भागात याकाल मरणोऽनवाको गणो गाणः । ३३ । ॥ इति प्रवर्ये चतर्थ वारः॥ ॥४॥ ग्रवातो दधिधर्मेणा चति । ५। माध्यादने सवने यहागणोपयाग दनः प्रतात्य मानाया "गायत्री छन्द दात प्रयत्न यांबतो यानाना । २॥ दानदस्यता "यतिमानापमान दा नोय "प्रातं हविः पातं देवे का शत प्रगति । ३॥ यदि सातो बाहातन यायपातो पानात प्रत्या स्थानं गत्वायावति । ।। प्रत्यात "दधिर्णता व प्रेष्यात । ५॥ यांगन्दागात प्रातानगा वषतेन सर्व तलोत ॥ ता-या स्वाका वपाठानावपटून । ६ । उपयाग गत रात ।। गदो गया । of.4, 1, 11. . - 1) alle cf. zu su 11, 717770 मंग्यामुपकप्य "; पर्यायवा- मुपकृष्य a. ult , इत्याधि घी? 1:18| 13s ausser P:cf 211, 3, :):) २) उपदसोत्प • orr m. In लपदस्यत्व १५. 'प| I': उपदिश्वर प्र d. ur वां corr पा , दंना ', याप्याटा- मानः orr .f. 3, 9, 2) घायगाना , अपनानो M2B (zur sicheren corraitu des l'ratika KV. I, 116, 25 vgl auch die citationsweise P39TIEFTISTSIFATIN.i.aufang undonde des verses für 9 ai lº नगम्या 539) भिपरचेत NS (ful bltyready kut), मानो धर्म सरित corr. मानोधर्मेतिहास्य d. ॥४५. [गा- सोचतेः। कालसाता citirt P3 d. 1 anfang und schluss fur मा नो धर्म.. होउिसातां f MS. IV, 133, 1.6 u. T1. 1, 20, 2; aur correctur हरित hier u. 2, 5, 4, . s Vorworti. 40) cf. 3, 8, 2. 41) यथाकपालं S, धर्मेष्टका- मुप corr काउप° 1. Ins8. cf abr 4, 1, 2) up (r 15, 17, (10.111 Italk1 11 1'..) 1.) (f H1 10, पाल ग्राघणाये !) वाताना : ग्रापाव 1. ॥१.५ , पवाकालं ।। 1) शोना Con: ।। 11 (!, ।', ! “योन' । ५५ (11S. IV, P. 11; 11:3, 3, 3 14, 1---)) Trict,1, 1.20 d. tulo 211 legem Bu kiht own das vorliegende Capital १) ग्रहाको" (r गतान् । ins गायत्रा ॥५५ 18| 14, 1, (H yumam ab bis zum schluss ist dieses tip auch in P's vertreten. :) of auch ist.6. , 12, 11, (nkh. ( 7. 15, 210 गगgata corr nach 1: V. 10, 179, 1 of auch np. (r. 1:3, 3, 4 गगवति ।'; माताति ।। ulr. -- ") वपाल Pf nber h4, , 25, तान्या ( (01. तामाः ' तान्या M23 तान्यांत्यन्या । (mit vorhergehe aussct M: für 'ति) वायाँ lasst sich ungezwiIngen aus नुकोता uly ·C . 166 । ॥ मान यो सू°४॥५॥६॥ इतोपल्यस्वेत्युकोपह्नता उपलयधामति वा । ८॥भूर्भवः स्वमयि त्यदिति भनियत्ति ।। धर्ममुप. या मावाला ये दभः प्रताला दना पूयित्वोदस्य शुष्मादित्यावनीय ग्राद्धाति । १० । उत्तमे ज्जन्यक- गंगाः । ११ ।। नमो वाच इत्योधिपागायश्शावालाते मायित्ते । १२ । ॥ इति प्रवर्गा पञ्चमः खण्डः ॥ ॥५॥ यथामरिगव्यः। १ ॥ विन वित्तिय विधम इति तिम्रो "चित्र एकीत्यष्टौ। २ । यं द्विष्यात्तस्य गवां मध्ये "विन्ने बितिपे विधा त्याछ्य प्रागुट्यानिष्क्रम्य दक्षिणातो ग्रामस्य पशाद्वा गुचौ देशे स्व. कृत शरणोयिं प्रत्याला कक्षायाः कृताना बोहोणां पप्ति स्यालीपाकै अपयित्वा । तस्मिनुपसमा धाय परिसमुहा पदा शरैः परिस्तोर्यामसुख इति स्थालीपाकस्य कुवा । प्राक्स्विष्टकृतः शरभ- ष्टिना। दक्षिणायारोर्देशस्य समस्याले दक्षिणानि कास्यस्थलम् (?)। ३ । वृतमारुत्य ग्रामं नगरं जनपद MB विज 11 aller m8s. graphisch abletten und stimmt zu 4, 3, 26, auf das unser su bezug nimmt, gut se. agrebhyium; soust konnte man auch an tebhynh denken f. TBr. 3, 7, 9, 1 Days das verdorben uberlictelte wort zum spruth g'- hort, ist nach aller analogie unzweifelhatt], वर। इति (st. purustedt/i) P3. 7) उपयमनमनै mss. ausser P::. ") त्यादति corr. त्वद् P3 ता. feta d. ubr [nach MS IV', 131, 5 ware tad zu corrigiren, aber tynd - TÎ.4,21; TBr. 3, 7, 9, 4 liegt unseren mes. graphisch näher). . 10) धर्मउपपाम P3 |asyndetische construct10n gerade im l'ravargyakalpa ziemlich oft, vgl. auch zu 1, 2, 1, 18 1. sonsti. zu ध्रा 500 hier ulle cf. zu 1, 4, 16, त्यास्वतीये 10 P. त्याचसावनीय d. nir, निदधाति । (3) vesstia?). 11) गणानामो। M23. 12) इत्योषांघ mss. ausser P3 ef. zu 4, 3, 39, °लांते so N °लांत MBBS ले . 6 (cf. MS. IV, ), 17. 19): 1) सुरि i. mss. | 1. सुर°? of Ms. 1V, 21 ff.; (e's han. det sich jedenfalls um me vichverliexung). 2) 1. विने so NS ct. sii 3 वजे विनो Ta Ne zu Mün Gr. 1, 4, 15 विणे MS. \', 135, 6, वित्ति 50 d. mss. वि. लिये u. विनप titty No zu Man. Gr. 1. c. वि. Taaa Ms. 1. c. (letzteres sicher: falsch cf. v. J.: ('8 sind vocative von kulinamon'), 2. विन so B विब्रो M2 विब्रे NS, एन्हो° so NS पली Mel. iy krsnuyah (sc. kuh) und krsno vrihº asyndetisch construirt wie ahulich oft cf. 211 4, 5, 10 (die wortfolge dergelben mit vasi sthālº uberrascht im Män. Cr. nicbt cf. zu 4, 2, 3 wic auch zu Min. Gr. 1, 11, 5], परिसमा NS, सम्मुख corr. nach MS. IV,136,1 ° सुख d. mss., शरभृष्टि- ना 80 d. mss. [1. भृष्टीनां? cf. Cat. Br. 14, 9, 4, 11: hier freilich hei einem ganz anderen anlass], काँस्यस्थल स्थल N] 80 d. mss. [? daksinasyo 'ror etc. scheint aus lauter . -- 30 ·167 ॥ मान यो सू° ४॥६॥७॥ वा यं द्विष्यात्तं ॥ध्रुवोरित्यवतेत ' स मन्यो विनश्यति । ४॥ उदयं तगमस्पोत्यादित्यगतते।५। प्रत्येत्य"नमो वाच इत्योषांधपाणिमायते मानयते। ६ । ॥६॥ ॥ इति प्रवाणे पष्ठः स्वाः॥ ग्रवात्तरदोतामुपेष्यबुद्गयने व्योत्स्ने पुण्ये नतो मात्र नवम्याः प्रागस्तमयाविष्क्रयातस्तो यामस्य पुरस्तादा शुचौ देशे ऽहतेन वासना परिपादः सर्वरात्रं तितत्वोपरगनगिधापनाणाः । १ । श्वोभूते ऽग्निं सूर्य गा किरणयं ब्राह्मणागुदकास्यं च कन्यां पतिकामानिति निदर्शयेत् । २ । तत्रवाशिष समाधाय चेत्यस्याशयस्याचितस्रः समिधः स्तिभिगवताः सरूपलाशाः प्रादशगात्रोः सापांघ पर्यस्ताः "पृथिवी समिदिति स्वाकाकाराताभिरादधाति । ३।। ग्रने बतपत इति व्रतं प्रदायादितः पविशति- गनुवाकाननुवाचयेत्।४। परिणाकनं गां कांस्यं च गुरव यात्।।। न नक्तं गजात । यदि गजाताप ज्वलितं गजोत । ६ । ग्रहस्तिष्ठात्रावानीनः । पर्वम चत्र स्यात् । ७ । एक्यताः संवत्सरं चरवापस सप्त वा । त्रविश्यकं च चरेत् । ८ । समाते च तान्यत्मा "नमा याच रस्योपाधापामायते गात. । यते।। ॥७॥ ॥ इति प्रबग्र्ये सप्तमः त्वाः॥ ming Corr. '') ग. stichwortorn zu bestehen - I) tungelhort wol wicht zu dhuron dieses muss, wenn kem lratīkat vorliegt, in schrecklichey wont sein, sonst konnte man dafm 471 muthen J. ... 1) इत्योपधि इत्योपधि । mss wne 4, 5, 12 sonst, मानयंते (!) In Ne13 nicht wiederholt. 7 (cf MS IV, ), 23 -- 26, Ap Cr 15, 20 11.): 1) पैष्णव tour "पैश्या ज्योत्स्ने corr. यातो . mss (of. In Man (ir. 1, 21, 1;2, 1, 2), नवम्या: N of zu Man. Gr 1. c., स्त्रीप्रहम so d. Imsy , भाप cor भा. ध्य° d. mss. [oder 1. स्त्री शूद्रन' oder स्त्रीधे- 5727° c. med.; doch auch striçudiūnabhibhāsyaminalh were zulissig cf. 3, 8, 7, zur asyndetischon construction vgl. zu 4, 6, 10; ef. auch ip. (r 15, 20, 117] d. my, 2) Die antillende strølung des rit 1m (iki Inch in Cr 1, 20, 8 finden. .) स्तिगगता: coor (f 1, 5, 1, 2 | स्तित्रि' M213 [मगिध स्त्रिनिगव्यता: NS, स- पिपिपई (or f. Miner. I (' मागविपर्य NS Arhiann M.:13 1) बिंगलिगन "our cf. an :, , 3 'विशातयनु° NS विश त्य Mel} With Man (Gr 1, 23, 2) दिसतीतास्यादवप्रवलितं MAR ril ) पर्वम् चैनयुक्तप्तमंवत्सरं MAR, च so u.th dlem ( ilat No zu M.in Gr 1, 23, 24 37 M2B fehlt in NS; cu int nöthig, da tri pavime suptie 7'11 sich auf das folgende wie das vorhergehende bezicht, cf den comm zu Man. Gir 1.1 ") तान्युत्मध्य col. तान्युज्य के तात्युत्सत्य ।. ulır. (tän se wohl vratan), grültTEJO इत्योपधि (l. mss. cf_zu 4, 6, Gl. soust corr. - ·168 - - ॥ मान श्री सू°४॥८॥ मारण्ये स्वाध्यायमध्येष्यमाण उदगपने व्योत्स्ने' शुक्रियं पूर्वाह्न 'न नक्तं न भुक्का ' म पामे । न शोणितं दृष्टानं वा मासमन्यदामेध्यं पर्वसु च प्रतिषितम्। १ । प्रागस्तमयाइविष्यमनमुपयुञ्जानः। २ । प्रागुदयानिष्क्रम्योत्तरतो ग्रामस्य पुरस्ताहा शुचौ देशे विष्टरपाणयो ऽभिमुखास्तदनुचतुषो यथाकाल स्वाध्यायमधीत्य "नमो वाच इत्योषधिपाणयो मानयत्ते । ३ । सर्वत्र रहस्यमन्त्र प्रयोगे प्रतिपत्तिर्मार्जनं च प्रतिपत्तिमार्जनं च।। ॥ इति प्रकार्ये ऽष्टमः खण्डः॥ ॥ इति मानवसूत्रे प्रवर्यकल्पः समाप्तः॥ ॥८॥ corr. 8 (cf. Ap. Cr 15, 21): 1) ज्योत्स्ने ज्योत्स्ने d. mss. cf. zu 4, 7, 1, नयामेनशोणितं so NS नयामगाशोणितं M23. ७) इत्योषधि corr. groinferº I. inss. wie sonst cf. zu 4, 7, - 4) सर्वस्याहस्य Malk, प्रतिप्रतिप- तितामार्जनमा नंच MOB. 9 1. a.