·निवेदन।
निवेदन ।
पर्वकथा
संग्रहा
क
जाIFIETIRI
आ पर्वकथासंग्रहनी पहेली आवृत्ति घणों वर्षो पहेलां श्री यशोविजय जैन ग्रंथमाला तरफथी प्रकाशित थई हती । आ पीजी
आवृत्ति स्व. मुनिराज श्री हिमांशुविजयजीए, अति शुद्ध अने नोटो आपीने एनी उपयोगितामां खास वधारो कर्यो छे । पुस्तक
यहार पड़े, ते पहेला, सिंधना विहारमा तेमनुं स्वर्गवासी थर्बु, ए घणुंज दुःखनुं कारण बन्युं छे।
आ पुस्तक छपाववामां मुनिराज श्री विद्याविजयजीना उपदेशथी, आहोर (मारवाड) ना पुनमिया उपाश्रयना निम्न लिखित
श्रावकोए मदद करी छे,
१०० चंदनमलजी गोडीदासजी ४१ मूता ताराचंदजी
५० मूता नेमचंदजी रतनाजी ३५ नेमिचंदजी कस्तूरचंदजी
२५ मूता साहेवचंदजी
अमे तेमनो आभार मानीए छीए ।
All All Fill onlyI ARK
प्रकाशको
॥ ३ ॥

·श्रीज्ञानपञ्चमीकथा।

·KArcoconsporonumeDEO25ter १ प्रमाणनयतत्त्वालोक, सटीक (न्याय): २जैनी सप्तपदार्थी (न्याय ):-संशोधक मुनि श्रीवादिदेवसरिनो आ ग्रंथ जैनोमां प्रसिद्ध छे. आना श्रीहिमांशुविजयजी. जैन न्यायमा प्रवेश करवा माटे आ उपर पं. रामगोपालाचार्यनी छात्रोने उपयोगी थाय तेवी) ग्रंथ तर्कसंग्रहनी गरज सारे छे. आमां जैन प्रमेय अने टीका छे. पहेलीज वार ते टीका साथे मूळ मंथने मुनि | जैन प्रमाणोनुं वर्णन ढूंकाणमां सुंदर रीते कर्यु छे. दरेक श्रीहिमांशुविजयजीए नवी पद्धतिथी संशोधित कर्यो छे. | विद्यार्थीओने भणवामां सरल थाय ते माटे आमां चार खास करी आनी प्रस्तावनामां जैन न्याय विपे. सारो | परिशिष्टो गुजरातीमां योज्यां छे. प्रस्तावनामां ग्रंथ अने प्रकाश पाब्यो छे. मूळग्रंथकारना जीवन विषे तथा ग्रंथ | ग्रंथकारनी आलोचना करी छे. आना कर्ता श्रीयशस्वत्- विपे जाणवा जेवी घणी वावतो आमां लखी छे. सागरगणि छे. किंमतं १४ आना. किंमत पांच आना. श्रीविजयधर्मसूरि जैन ग्रंथमाला-छोटा सराफा-उज्जैन (मालवा.) GANISAGalisanimun ·जा III TELEBI ALIG अहम् । श्रीसर्वज्ञाय नमः। श्रीकनककुशलगणिविरचितं श्रीज्ञानपञ्चमीमाहात्म्यम्। श्रीमत्पार्धजिनाधीशं फलवर्द्धिपुरस्थितम् । प्रणम्य परया भक्त्या सर्वाभीष्टार्थसाधकम् ॥१॥ शुक्लकार्तिफपञ्चम्या माहात्म्यं वर्ण्यते तथा। भव्यानामुपकाराय यथोक्तं पूर्वसूरिभिः॥ २॥(युग्मम्) भुवने हि परं ज्ञानं ज्ञानं सर्वार्थसाधकम् । अनिष्टवस्तुविस्तारवारकं ज्ञानमीरितम् ॥३॥ ज्ञानादासायते मुक्तिर्ज्ञानात् स्वर्णोद्भवं सुखम् । लभन्ते प्राणिनो यस्मात् तज्ज्ञानं स्वर्दुमोपमम् ॥ ४॥ भव्पैरासाद्यते ज्ञानं पश्चम्याराधनाद् ध्रुवम् । अतः प्रमावमुत्सृज्याऽऽराध्या सा विधिना तथा॥५॥ गुणमञ्जरीवरदत्ताभ्यामाराधिता यथा । पञ्चमी भावतोऽथात्र दृष्टान्तः प्रोच्यते तयोः ॥ ६॥ (युग्मम्) जम्बूद्वीपेऽत्र भरते पुरं पद्मपुराभिधम् ऋद्धिपूर्ण जनाऽऽकीर्णं प्रवरं स्वापुरोपमम् ॥७॥ TIMIT ·झानपञ्चमी कथा। ॥४॥ AII RISI AIMI SAll Ila यत्र नित्रिंशता खड्गे बन्धनं कुसुमेपु च । दण्डः प्रासादशृङ्गेषु जनेषु न कदाचन ॥८॥ तत्र भूपो जितसेनो बभूव भुवि विश्रुतः । सर्वाङ्गीणगुणाऽऽकीर्णा राजी तस्य यशोमती ॥९॥ परदत्तस्तयोः पुत्रो रूपलावण्यशोभितः । अष्टवर्पप्रमाणोऽसौ विनयादिगुणान्वितः ॥१०॥ पित्रा बुधान्तिके सोऽथ विद्याग्रहणहेतवे । स्थापितः पण्डितोऽप्येनमध्यापयति सोद्यमः ॥११॥ परमक्षरमानं तन्मुखे चटति नोद्यमात् । लक्षणादिकशास्त्राणां वार्ता दूरं गता ततः ॥१२॥. क्रमात् स यौवनं प्राप्तः पूर्वकर्मोदयादय । कुष्ठैर्विनष्टदेहत्वाद् रतिं न प्राप कर्हिचित् ॥१३॥ इतश्च तत्रैव पुरे सिंहदासोऽस्ति श्रेष्ठिराट् । जिनधर्मरतः सप्तकोटिस्वर्णः प्रसिद्धिभाक् ॥१४॥ कर्परतिलका नाम्नी भार्या तस्य गुणाश्चिता । पतिचित्तानुगा चारुशीलालङ्कारराजिनी ॥१५॥ तयोरगुतविनया तनया गुणमञ्जरी । रौगैरुपद्रुता शश्वद् वचने मूकतां गता ॥१६॥ वैविधरौपधैस्तस्या रोगशान्तिनं जायते । न च कोऽपि तदुद्वाहं करोति प्रमदाऽऽयहम् ॥१७॥ तस्याः पोडशवर्षाया बहुदुःखेन दुःखितः । :मातृपित्रादिसकलस्वजनः समजायत ॥१८॥ All.IIIIIIIIIIIA "याचको वचको व्याधिः पञ्चत्वं मर्ममापकः । योगिनामप्यमी पञ्च प्रायेणोद्वेगहेतवः ॥१॥" UE

·कथा।
भाजा lllll
ज्ञानपञ्चमी तत्रैकदा पुरे श्रीमद्विजयसेनसूरयः । चतुर्ज्ञानधरा धीराः समाजग्मुर्गुरूत्तमाः ॥१९॥
सर्वोऽपि नगरीलोकः सपुत्रो भूपतिस्तथा । सकुटुम्बः सिंहदासो वन्दनार्थमुपागतः ॥२०॥
तिस्रः प्रदक्षिणाः कृत्वा वन्दित्वा विधिपूर्वकम् । उपविष्टा गुरोरग्रे राजाऽऽद्याः सपरिच्छदाः ॥२१॥
प्राणिनामुपकराय देशना क्लेशनाशिनी । प्रारेभे गुरुणा ज्ञानगुरुणा करुणाभृता ॥२२॥
ज्ञानस्याऽऽराधने यनोऽध्ययनश्रवणादिभिः । भव्यैर्विधेयः सततं निर्वाणपदमिच्छुभिः ॥२३॥
विराधयन्ति ये ज्ञानं मनसा ते भवान्तरे । स्युः शून्यमनसो मा विवेकपरिवर्जिताः ॥२४॥
विराधयन्ति ये ज्ञानं वचसाऽपि हि दुर्द्धियः । मूकत्वमुग्वरोगित्वदोपस्तेपामसंशयम् ॥२५॥
विराधयन्ति ये ज्ञानं कायेनाऽयनवर्तिना । दुष्टकुष्ठादिरोगाः स्युस्तेषां देहे विगर्हिते ॥२६॥
मनोवाकाययोगैर्ये ज्ञानस्याऽऽशातनां सदा । कुर्वते मूढमतयः कारयन्ति परानपि ॥२७॥
तेपां परभवे पुत्रकलत्रसुहृदां क्षयः। धनधान्यविनाशश्च तथाऽऽधिव्याधिसंभवः ॥२८॥ (युग्मम्)
इत्यादिदेशनां श्रुत्वा सिंहदासो जगौ मुनिम् । भगवन् ! कर्मणा केन रोगा जाताः सुतातनौ ? ॥२९॥
गुरुरूचे महाभाग ! कर्मणा किं न संभवेत् । देहिनां किल संसारे दुःखमुग्रं तथा सुखम् । ॥३०॥
अस्याः पूर्वभवः श्रेष्ठिन् ! श्रूयतां हृदिधार्यताम् । विचार्यतां त्वया सम्यक कर्मणां रीतिरीदृशी ॥३१॥
Ill AlEllyा alll
॥५॥

·नपञ्चमी नाम कथा। TE JISIT AIIMS II Sil Ailla धातकीग्यण्डमध्यस्थभरते पूर्वसंस्थिते । खेटकं नगरमकरं जनसङ्कुलम् ॥३२॥ जिनदेवस्तत्र श्रेष्ठी श्रेष्ठः सकलसम्पदा । गेहिनी सुन्दरी तस्य ‘रूपेणाप्यतिसुन्दरी ॥३३॥ सन्ति पुत्रास्तयोः पञ्च प्रथम आसपालकः । तेजःपालो द्वितीयस्तु तृतीयो गुणपालका ॥३४॥ धर्मपालश्चतुर्थश्च धर्मसारश्च पञ्चमः । सन्ति पुत्र्यश्चतस्रश्च तयोरेता यथाक्रमम् ॥३५॥ आद्या लीलावती नाम्नी द्वितीया च शीलावती। रङ्गावती तृतीया च मङ्गावती तथा परा ॥३६॥ जिनदेयेन पञ्चापि तनयाः पण्डितान्तिके । विद्याकलादिग्रहणहेतवे स्थापिता मुदा ॥३७॥ चापल्यं कुर्वते नित्यं ते क्रीडन्ति परस्परम् । यत्तद् वदन्ति चोन्मत्ताः पठनं तन्वते नहि ॥३८॥ पण्डितोऽपि यदा तेपां शिक्षा यच्छति ते तदा । रुदन्तो गृहमागत्य मातुर्दुःग्वं न्यवेदयन् माता प्रोवाच हे वत्साः श्रूयतां पठितेन किम् । प्रयोजनं ? जनैर्यस्माजडानामुच्यते सुखम् ॥४०॥ पठितेनापि मर्त्तव्यं शठेनापि तथैव च । उभयोमरणं दृष्ट्वा कण्ठशोपं करोति का ? ॥४१॥ पण्डितस्याप्युपालम्भं सा दत्ते देवदूषिता । पुस्तिका पट्टिकां चाग्नौ प्रज्वालयति रोपभृत् ॥४२॥ पठनाधन गन्तव्य पुत्राणामिति शिक्षितम् । किमप्याख्याति चेद् विप्रो ग्राणाऽऽस्फाल्यस्तदा हि सः॥४२॥ श्रेष्ठी व्यतिकरं पत्न्या ज्ञात्वा मोवाच तांप्रति। भद्रे!जडानां पुत्राणां का प्रदास्यति कन्यकाम्? ॥४४॥ IIIIIIIIIIIIII म ·शानपश्चमी कथा। यत:- ॥ ७॥ Islal yala व्यवसाये करिप्यन्त्यमी कथं लेख्यकादिकम् । तथा सभायां विदुपां गमिष्यन्त्युपहास्यताम् ॥४५॥ माता शत्रुः पिता वैरी पुत्रा याभ्यां न पाठिताः । सभामध्ये न शोभन्ते हंसमध्ये वको यथा ॥१॥ विद्वत्वं च नृपत्वं च नैव तुल्यं कदाचन । स्वदेशे पूज्यते राजा विद्वान् सर्वत्र पूज्यते ॥२॥" श्रुत्वेति श्रेष्ठिवचनं प्रेष्ठिन्युवाच तं जवात् । यूयं न किं पाठयत को हि दोपो ममात्र भोः!? ॥४६॥ तयैवं हफितः श्रेष्ठी ततो मौनं चकार सः । क्रमेण यौवनं प्रापुस्तनया रामणीयकम् ॥४७॥ निःशेषमूर्खमुख्यानां तेपामिभ्याङ्गजन्मनाम्।न कोऽपि दत्ते स्वां कन्यां प्रत्युतैयं वदन्ति च ॥४८॥ मूनिधनदूरस्थशूरमोक्षाभिलाषिणाम् । त्रिगुणाधिकवर्षाणामेपां कन्या न दीयते ॥४९॥ श्रेष्ट्यूचे कोऽपि पुत्राणां न ददाति स्वकन्यकाम्। मूर्खत्वादेव विवाहायोग्या एते ग्बल प्रिये! ॥५०॥ तवैते खलु दोषेण स्थिता मूर्खा यतस्त्वया। पट्टिका पुस्तिका दग्धा उपालन्धश्च पण्डितः ॥५१॥ मनागपि न मे दोपः श्रेष्टिन्येवं वभाण सा। पित्रायत्ता यतः पुत्राः पुन्यो मात्रनुगाः स्मृताः ॥५२॥ ततः श्रेष्ठी जगी रुष्टः पापिष्ठे ! दुष्टचेष्टिते ! । स्वयं दोपं विधायोचैर्भापसे मम संमुखम् ॥५३॥ ततः प्रोवाच सा दुष्टा पापिष्ठो जनकस्तव । येनैवं मूढमतिना शिक्षितोऽसि नराधम ! ॥५४॥ था IIIIII

·मानपश्चर्मा
कथा।
?
BHIM HI FIII RIMILIA.I14
आः! किं सुन्दरि ! सुन्दरं न कुरुपे ?' किं नो करोपि स्वयम्
'आपापे । प्रतिजल्पसि प्रतिपदं 'पापस्त्वदीयः पिता'।
'धिक् त्वां क्रोधमुखीमलीकमुखरां' 'त्वत्तोऽपि कः कोपनो ?'
दम्पत्योरितिनित्यदन्तकलहक्लेशान्योः किं सुखम् ॥ १॥"
एतद्वचनमाकर्ण्य जिनदेवेन तत्क्षणम् । उपलेन क्रुधा जन्ने शिरोमर्मणि सा
मृता ॥५५॥
सा मृत्या तय गेहिन्याः पुत्रीयं समजायत । ज्ञानस्याऽऽशातना पूर्वे भवे चक्रेऽनया रयात् ॥५६॥
रोगोत्पत्तिस्ततो जज्ञे पुत्र्यास्ते पूर्वकर्मणः । नाभुक्तं क्षीयते कर्म लौकिकैरपि गीयते ॥७॥
कृतकर्मक्षयो नास्ति कल्पकोटिशतैरपि । अवश्यमेव भोक्तव्यं कृतं कर्म शुभाशुभम् ॥ १॥"
निशम्यैतत् गुरोर्वाक्यं जातिस्मृत्या निजं भवम् । दृष्ट्वा मूर्छामगात् स्वस्थीभूताच गुणमञ्जरी ॥५८॥
सत्यमेतदिति प्रोचे सा गुरुं प्रति सादरा । अहो ! ज्ञानस्य माहात्म्यं निःसमानं जगत्त्रये ॥५१॥
श्रेष्ठिना च गुमः पृष्टः कध्यतां भगवन् ! मम। कथमस्याः प्रयास्यन्ति रोगाः सर्वेऽपि देहतः ॥३०॥
गुरुणाऽभाणि भोः श्रेष्ठिन् !ज्ञानाऽऽराधनतः सुग्घम् । सर्व संपद्यते जन्तोरसुग्वस्य निवर्त्तनम् ॥११॥
भाजा III IIIIIIIIIA
॥८॥

·शानपश्चमी कथा विधिना शुक्लपञ्चम्यामुपवासो विधीयते । संस्थाप्य पुस्तिकां पट्टे स्वस्तिकः क्रियते पुरः ॥१२॥ पञ्चवर्तिमयो दीपः करणीयः फलानि च । ढोक्यन्ते पुरतः पञ्च भविकैर्भावपूर्वकम् ॥६॥ पञ्च वर्षाणि पश्चैव मासाँश्च किल पञ्चमीरीत्याऽनया समाराध्या त्रिधा शुद्धया मनीपिभिः ॥६४॥ मासे मासे न शक्नोति कर्तुं चेत् पञ्चमीतपः। यावज्जीवं तदाऽऽराध्या कार्तिके शुक्लपश्चमी ॥६५॥ आराधिता ददात्येपा सौभाग्यं रूपमुत्तमम् । रोगनाशं धनं धान्यं पुत्रपौत्रादिसंपदम् ॥१६॥ बुद्धिप्रागल्भ्यमोन्नत्यंमत्यादिज्ञानपञ्चकम् । स्वर्गापवर्गसौख्यं च भक्तिभाजां हि जन्मिनाम्॥३७॥(युग्मम्) " इह पुत्थयाई जे वत्थगंधकुसुमचएहिं । अचंति ढोअंति ताण पुरओ नेवजं दीवयं दिति ॥१॥ संचाइ कुणंति तवं ते टुति विसुद्धबुद्धिसंपन्ना । सोहग्गाइगुणड्डा सवण्णुपयं च पावंति ॥२॥ इत्थं गुरुवचः श्रुत्वा सिंहदासोऽब्रवीविदम् । भगवन् ! मे तनयायाः तपाशक्तिनै विद्यते ॥६॥ अतः कार्तिकपनम्या विधिरादिश्यतां विभो!! वाचं वाचंयमः प्रोचे ततः तद्धितकाम्यया ॥१९॥ १ इह पुस्तकानि ये वस्त्रगन्धकुसुमचयैः । अर्चन्ति ढौकन्ते तेषां पुरतो नैवेद्यं दीपकं ददति ॥ १॥ २ शक्त्या कुर्वन्ति तपस्ते भवन्ति विशुद्धबुद्धिसंपन्नाः । सौभाग्याविगुणाऽऽध्याः सर्वज्ञपदं च प्राप्नुवन्ति ॥ २ ॥ था THISEEL FIESIDEIR ISIS IFE ---

·कथा।
TATELU
ISIS REF SIL Aust
पट्टके पञ्चमीघम्ने पुस्तकं स्थापयेदय । सुगन्धपुष्पैः संपूज्य धूपोत्क्षेपं करोति च ॥७॥
पानपञ्चमी
पत्रवर्णानि धान्यानि दोक्यन्ते पुरतस्तथा । पञ्चप्रकारपक्वान्नफलानां पञ्चकं परम् ॥७१॥
॥१०॥
ततो गत्वा गुरोः पार्थे भक्त्याऽभिवन्द्य तत्पदौ। उपवासस्य तु प्रत्याख्यानं कुर्याद् यथाविधि ॥७२॥
तस्मिन् दिने नमो नाणस्सेति जप्यं पदं मुदा । सहस्रसंख्यया सम्यगुत्तराभिमुखेन च. ॥७३॥
क चेत् पौपधादिचयग्न्यात् पञ्चम्यां नो विधिर्भवेत् । दिने पारणकस्यैवोद्यापनं क्रियते तदा
साधर्मिकाणां वात्सल्यं यथाशक्त्या विधीयते । प्रतिनामाक्षमालानां प्रत्येकं पञ्चकं तथा ॥७॥
तत् तपो गुणमझर्या प्रतिपन्नं यथाविधि । सद्वैद्योक्तं वचः को वा जीवितेच्छुर्न मन्यते ? ॥७६ ॥
अस्मिन्नवसरे राज्ञा पृष्टः साधुपुरन्दरः । मत्स्नोर्वरदत्तस्य कुष्ठरोगोऽभवत् कथम् ? ॥७७।।
नाऽऽयाति पठनं किश्चित् कुतस्तत्त्वं निवेदय । गुरुजगावस्य पूर्वभवं शृणु महीपते ! ॥७८॥
जम्बूद्वीपेऽत्र भरते पुरं श्रीपुरसंज्ञकम् । तत्र श्रेष्ठी वसुनामा वसति स्म महर्द्धिकः ॥७९॥
तस्य पुत्रो वसुसारो वसुदेयो द्वितीयका । क्रीडार्थमेकदा तौ तु युवानी जग्मतुर्वनम् ॥८॥
पताभ्यां तत्र ददृशे सूरिः श्रीमुनिसुन्दरः । वन्दितश्च ततः सोऽदात् धर्मोपदेशमेतयोः ॥८॥
-IIIIIIIIIIIIIIIIIs-
॥१०॥

·कथा,
शानपश्चमी
॥११॥
FILTERNATIONAO
" यत् प्रातस्तन्न मध्याह्ने यन्मध्याहे न तनिशि। निरीक्ष्यते भवेस्मिन् ही! पदार्थानामनित्यता |॥ १॥
न गुहारक्षपणे दक्षं न दंशमशकापहम् । शुनः पुच्छमिव व्यथं मानुष्यं धर्मवर्जितम् ॥ २ ॥
यत् प्रातः संस्कृतं धान्यं मध्याह्वे तद् विनश्यति । तदीयरसनिष्पने काये का नाम सारता? ॥ ३ ॥."
इत्यादिदेशनां श्रुत्वा तातमापृच्छय तावुभौ । व्रतं जगृहतुः सूरेरन्तिके विजितेन्द्रियौ ॥८२||
लघुना वसुदेवेन चारित्रं चारु विभ्रता । सिद्धान्तसागरः सर्वोऽवगाहि बुद्धिशालिना ||८||
गुरुणा वसुदेवाय ददे सूरिपदं क्रमात् । गुणिनो हि जना विश्वे के न स्युौरवाऽऽस्पदम् ? ॥४॥
सहस्रार्थमितानां हि साधूनां वाचनां सदा । प्रदत्ते वसुदेयोऽपि श्रुतसागरपारगः ॥८॥
संस्तारकेऽन्यदा सुप्तं सूरिं कोऽपि तपोधनः । पर्यटच्छदागमार्थं व्याख्याति स्म गुरुर्दुतम् ॥८६॥
तस्मिन् गते मुनौ स्थानं द्वितीयेऽपि तथाऽऽगते । एवमन्येषु भूयस्सु पृष्ट्वा पृष्ट्वा गतेपु च ॥८७॥
किश्चिनिद्रायमाणः सन् पृष्टः केनापि साधुना । पदमतनं वाच्यं पदार्थोऽपि प्रसाद्यताम् ॥८॥
स सूरिश्चिन्तयामास कुविकल्पैर्निजे हृदि । कृतपुण्यो मम भ्राता वृद्धः शेते स्वयं सुखम् ॥८॥
मूर्खत्वादस्य पार्श्वे तु प्रष्टुं नाऽज्याति कोऽप्यतः। स्वैरं भुते भापते च समाधि वेत्ति चेतसा ॥१०॥
यदीक्षं हि मूर्खत्वं जातुचिजायते मम । तदाऽतिसुन्दरं यस्मान्मूर्खत्वे यहवो गुणाः ॥९॥
था
।
REFTRIFIERIFIEDS
॥११॥

·कथा।
॥ १२॥
al A TEAM FILal ETERTI AICHI aala
"मूर्खत्वं हि सखे ! ममापि रुचितं तस्मिन् यदष्टौ गुणा
निश्रिन्तो बहुभोजनोत्रपमना नक्तं दिवा शायकः।
कार्याकार्यविचारणान्धवधिरो मानेऽपमाने समः
प्रायेणाऽऽमयवर्जितो रदवपुर्मूर्खः सुखं जीवति ।। १॥"
कथयिष्ये न कस्यापि पदमात्रमतः परम् । प्राक्तनं विस्मरिष्यामि पठिष्यामि नवं नहि ॥१२॥
ततो द्वादश दिवसान् मौनमेव चकार सः । पापं च तदनालोच्य रौद्रध्यानपरो मृतः ॥१३॥
सोऽयं तवाङ्गजो जज्ञे पूर्वोपार्जितकर्मणा । अतीवमूर्खः कुष्ठादिरोगाऽऽक्रान्ततनुर्नुप ! ॥१४॥
आचार्यस्प वृहद्भ्राता मृत्वा सरसि मानसे | मरालवाला संजातो विचित्रा कर्मणां गतिः ॥५॥
गुरुवारयमिति श्रुत्या जातिस्मृल्या निजं भवम् । दृष्ट्वा मूर्छामगात् स्वस्थीभूतश्च सक्षणान्तरे ॥१६॥
जगाविदं वरदत्तः सत्यं भागवतं वचः । अहो । श्रीमद्गुरोर्ज्ञानं विश्वविश्वप्रकाशकम् ॥१७॥
नृपो पमाण भगवन्नस्य देहगदाः कथम् । ब्रजिष्यन्ति भविष्यन्ति कदाऽस्माकं समाधयः? ॥२८॥
कारण्यैकमहाम्भोधिरूचेऽनुगानपुङ्गवः । तपःप्रभावतो रोगा यान्त्यायान्ति च सम्पदः ॥९॥
॥१२॥

·कया। यतः- E = 1551 3. JESIT 101 AIMI ] शानाशमी यद् दूरं यत् दुराराध्यं यच रे व्यवस्थितम् । तत्सर्व तपसा साध्यं तपो हि दुरतिक्रमम् ॥ १॥ अगृणाद् गुरुरप्येवं कार्तिक शुक्लपश्चमी । यावनीवं समाराध्या भवता विधिपूर्वकम् ॥१०॥ परदत्तो मे तपाशक्तिर्न विद्यते । मद्योग्यं तत् तपः स्तोकं किञ्चिदादिश्यतां विभो! ॥१०॥ अवदद् पूर्वोदितः समग्रोऽपि पिधिस्तस्य पुरः परः । निवेदितः श्रीगुरुणा करुणाश्चितचेतसा ॥१२॥ प्रतिपन्नं फुमारेण विधिवत् पश्चमीतपः । राज्ञा च नृपराज्ञीभिलाकैरन्यैश्च भावतः ॥१०॥ था गुरु प्रणम्य सर्वेऽपि स्थानं जग्मुर्निजं निजम् । तत् तपो विधिवचफू राजाऽऽद्याः सकला अपि ॥१०४॥ सत् तपोऽनुत्तरं सम्पर परदत्तस्य कुर्वतः । सर्वेऽपि रोगा विलयं जग्मुः क्रुद्धा इव क्रमात् ॥१०॥ स्वयंवरं समेतानां घरभूपभुवामथ । सहस्रसङ्ख्यया कन्योत्तमानां समहोत्सवम् ॥१०६|| पकार पाणिग्रहणं शिक्षिताशेपसत्कलः । वरदत्तो दत्तोत्तमहर्पोत्कर्षः प्रहृष्टहत् ॥१०७॥ (युग्मम्) अन्यदा घरदत्तस्य दत्त्वा राज्यं नृपोऽग्रहीत् । परलोकाध्वपाथेयं चारित्रं गुरुसन्निधौ ॥१०॥ वरदत्तो निजं राज्यं चिरकालं प्रपालयन् । वर्षे वर्षे महाशक्तया पञ्चम्या विदधे विधिम् ॥१०९॥ अग्वण्डाज्ञो महीनेता विनेता सकलद्विपाम् । भुक्तभोगोऽग्रहीद् दीक्षां दत्त्वा राज्यं स्वसूनवे ॥१०॥ ॥१३ २

·जानपनी
कथा।
॥१४॥
व
इतथ गुणमञ्जर्या माहात्म्यात् तपसः क्रमात् । दूरं गता महारोगा अभवद् रूपमद्भुतम् ॥१११॥
सा तदा जिनचन्द्रेण परिणीता महामहैः । करमोचनवेलायां पित्रा बहु धनं ददे ॥११॥
गृहसौख्यं चिरं भुक्त्वा तत् कृत्वा विधिना तपः । कक्षीचकार सादीक्षां प्रान्तेऽधिकफलार्थिनी ॥११॥
चारित्रं निरतीचारं तावाराध्य जिनोदितम् । कालं कृत्वा समुत्पन्नौ वैजयन्ते सुरोत्तमौ ॥११॥
इतच जम्बूद्वीपस्थविदेहे सुखसद्मनि । विजये पुष्कलावत्यां नगरी पुण्डरीकिणी ॥११५।।
तस्याममरसेनोऽभूद् राजा राजगुणान्वितः । द्विधा गुणवती तस्य पत्नी पतिप्रमोददा ॥११६।।
वरदत्तस्य जीवोऽध ततश्च्युत्वाऽऽयुपः क्षये । तस्याः कुक्षौ समुत्पन्नो मुक्ता शुक्ताविव ध्रुवम् ॥११७॥
फ्रमेण सुपुवे सूनुमनूनगुणलक्षणम् । शूरसेन इति तस्य पित्रा नाम विनिर्ममे ॥११॥
स पाल्यमानो यत्नेन क्रमाद् द्वादशवार्पिकः । रूपलावण्यविज्ञानमन्दिरं समजायत ॥११९॥
उपयेमे स कन्यानां शतमेकं नृपाज्ञया । दत्त्वा राज्यं निजं तस्मै परलोकमगात् पिता ॥१२०॥
श्रीमत्सीमन्धरः स्वाम्यन्यदा तत्र समाययो । भव्याम्भोरुहसंदोहविभासनदिवाकरः ॥१२१॥
अहवागमनं श्रुत्वा गत्या नत्वा प्रभु नृपः। उपाविशत्,जिनोऽप्याख्यद्देशनां क्लेशनाशिनीम् ॥१२२॥
भन्याः! सौभाग्यपञ्चम्याराधनं क्रियतां तथा । यथा हि वरदत्तेन विहितं तद् यथाविधि ॥१२॥
॥१४॥

·yा कथा , मामाका ARE AIIAN भानपञ्चमी निशम्य तद्वचःप्रोचे राजा श्रीजगदीश्वरम् । कोऽयं हि वरदत्ताऽऽख्यो यो भवद्भिरुदीरितः ॥१२४।। ततः सर्वोऽपि वृत्तान्तः प्रभुणा प्रतिपादितः। माहात्म्यं ज्ञानपञ्चम्याः सविशेष जिनो जगौ ॥१२॥ अर्हद्वचनमाकर्ण्य प्रपन्ना पञ्चमी जनैः । भूपोऽपि प्रतियुद्धात्मोत्थाय नत्वा गृहं ययौ ॥१२६॥ वर्षाणां दशसहस्रीं राज्ये स्थित्वाऽङ्गजन्मने । दत्त्वा राज्यं नृपस्तीर्थङ्करपार्वेऽग्रहीद् व्रतम् ॥ ॥१२७॥ एकवर्षसहस्रं तु राजर्पिश्चरणं दधत् । उत्पाद्य केवलज्ञानं मोक्षमाप सुखाऽऽस्पदम् ॥१२८॥ विजयरमणीयाख्ये जम्बू द्वीपस्थिते शुभा । नगरी विश्रुता तत्रामरसिंहाभिघो नृपः ॥१२९॥ भार्याऽमरावती तस्य सच्छीलादिविभूपणा । जीवोऽथ गुणमञ्जर्यास्तस्याः कुक्षाववातरत् ॥१३०॥ समये तनयो जज्ञे पित्रा नाम विनिर्ममे । सुग्रीव इति रूपादिगुणश्रेणिविराजितः ॥१३१॥ प्रदाय विंशतितमवर्षे राज्यं स्वसूनवे । दीक्षया परलोकं स्वं साधयामास भूपतिः ॥१३२॥ पहीनां तेन कन्यानामकारि करपीडनम् । चतुरशीतिसहस्राः पुत्रास्तस्य च जज्ञिरे ॥१३॥ वितीर्य राज्यं पुत्रेभ्यस्तपस्यां प्रतिपन्नवान् । स पाप्य केवलज्ञानं भव्यजीवानबोधयत् ॥१३४॥ पूर्वलक्षं स राजर्पिरासेव्य चरणं परम् । सर्वकर्मक्षयं कृत्वा जगाम परमं पदम् ॥१३५॥ जायतेऽधिकसौभाग्यं पञ्चम्याराधनात् नृणाम् । इत्यस्या अभिधा जज्ञे लोके सौभाग्यपञ्चमी ॥१३६॥ नभ

·भानप
•कथा।
एवं विभाव्य भो भव्याः! पञ्चम्याराधनोद्यमः । भवभीतिविभेदाय कार्यों भवद्भिरद्भुतः ॥१३७॥
श्रीमत्तपगणगगनाङ्गणदिनमणिविजयसेनसूरीणाम् । शिष्याणुना कथेयं विनिर्मिता कनककुशलेन ॥१३८॥
वुधपश्मविजयगणिभिःप्रवरै मादिविजयगणिभिश्च । संशोधिता कथेयं भूतेपुरसेन्दुमितवर्षे ॥१३९।।
गणिविजयसुन्दराणामभ्यर्थनया कृता कथा मयका प्रथमाऽऽदर्श लिखिता तैरेव च मेडतानगरे ॥१४॥
VIIIFSIFIELHIR
इति कार्तिकसौभाग्यपञ्चमीमाहात्म्यविषये वरदत्तगुणमञ्जरीकथानकं सम्पूर्णम् ॥
॥१६॥

·श्रीमौनैकादशीमाहात्म्यम् ।

·३ उत्तराध्ययनसूत्र-( सटीक. भाग ४.) ५ सुभाषितपद्यरत्नाकर-(चार भाग) कमलसंयमी संस्कृत टीका साथे प्रस्तुत आगमग्रंथ हिन्दु, जैन अने बौद्धसाहित्यमांथी मिन्न मिन्न इतिहासप्रेमी विद्वान् मुनिराज श्रीजयन्तविजयजी महा- धार्मिक अने व्यवहारिक सेंकडो विषयोनां पद्योने संग्रही राजे सुन्दर रीते एडिट कयों छे. आ कमलसंयमी टीका मुनिराजश्री विशालविजयजी महाराजे गुजराती भापान्तर घणी सहेली अने सुन्दर छे. आमां प्राचीन कथाओनो | साथे प्रस्तुत ग्रंथ तैयार कर्यो छे. जे जे ग्रंथोमांथी पद्यो प्रत्येक भागनुं मूल्य साडा बण रुपिया संग्रह पण सारो छे. व्याख्यान-उपदेश माटे उपयोगी छे. | लीयां छे, तेनां नाम सहित स्थलनिर्देश पण कयों छे. ४ धर्मवियोगमाला-( काव्य ) जैन-नेतर दरेक उपदेशकने आग्रंथ घणो उपयोगी थई अनेक छन्दो अने अलंकारोथी युक्त संस्कृतादि सात पडे तेम छे. प्रत्येक भागमां लगभग चारसो पेज तथा एक भाषाओमा न्यायकाव्यतीर्थ मुनिश्री हिमांशुविजयजीए | हजार शोको छे. त्रण भाग बहार पडी चुक्या छे. दरेक प्रस्तुत खण्डकाव्यनी रचना करी छे. मूल्य भागनुं मूल्य सवा रुपीयो छे. :-श्रीविजयधर्मसूरि जैनग्रंथमाला छोटासराफा-उजैन ( मालवा) वे आना। Doorseemma.00 ·जामा 4-HEIIIIIIIII AT अहम् । विबुधनीरविसागरविरचितं । श्रीमौनैकादशीमाहात्म्यम् । प्रणम्य वृषभं देवं वृषभाङ्कसमन्वितम् । श्रीशान्ति नेमिनाथं च श्रीपार्च वीरपारगम् ॥१॥ यत्र स्तोकमपि श्रेयः कृतं पहुफलं भवेत् । माहात्म्यं सुखदं वक्ष्ये श्रीमोनैकादशीतिथेः ॥२॥ (युग्मम् ) जम्बूद्वीपाऽऽहये द्वीपे क्षेत्रे च भरताभिधे । सुराष्ट्रशिष्टदेशोऽस्ति क्लेशशोकविनाशकः ॥ ३ ॥ यत्र शत्रुक्षयं तीर्थ गिरिनाराभिधं तथा । अपराण्यपि तीर्थानि सन्ति शान्तिकराणि च अलका नगरी किंवा रावणस्याथवा पुरी ? । प्रत्यक्षं वीक्ष्य यां लोका इति संशयमादधुः ॥५॥ वीतशोकाश्च यल्लोकाः सुश्लोकाऽऽकारधारिणः । देवा इव विराजन्ते चिन्नशीलवताऽऽकराः ॥६॥ द्वादशयोजनाऽऽयामा नवयोजनविस्तृता । देवलोकोपमानश्रीस्तत्रास्ति द्वारिकापुरी ॥७॥ (विशेषकम् ) पुष्पदन्ताविवोद्योतकारको ध्वान्तवारको । तत्र राज्यं प्रकुर्वाते बलदेवनरायणौ ॥ ८॥ था US का -- ·मौन- दशी २०॥ माहा- त्म्यम्। पEET 22. TERII E AII AIEET AIIAN था। अष्टादशसहस्रश्च क्रियापात्रैस्तपोधनैः । चत्वारिंशत्सहस्रीभिर्बतिनीभिः समन्वितः ॥९॥ विहरनेकदा श्रीमान् नेमिनाथो जिनेश्वरः । लोकानां भाग्ययोगेन तत्रैव समवासरत् ॥१०॥ (युग्मम् ) वन्दितुं भगवन्तं तं प्रमोदपुलकाङ्किताः । जग्मुः प्रद्युम्नशाम्बाऽऽद्या अपरेऽपि च यादवाः ॥११॥ तत्र केचिद् गजाऽऽरूढा हयाऽऽरूढाश्च केचन । रथाऽऽरूढास्तथा केचित् केचिच्चरणचारिणः ॥१२॥ सेनया चतुरङ्गिण्या नारायणोऽपि वन्दितुम् । बलभद्रेण च स्वान्तःपुरेण सहितो ययौ ॥१३॥ अर्हत्समवसरणं विलोक्य विनयाय सः । पञ्चापि राजचिहान्यमुचत् खड्गादिकानि च ॥१४॥ स त्रिः प्रदक्षिणीकृत्य विनयाऽनतमस्तकः । पञ्चाङ्गप्रणिपातेन नत्वा तस्थौ यथोचितम् ॥१५॥ तदा श्रीनेमिनाथेन सुधामधुरया गिरा । प्राऽऽरेभे विगताऽऽरम्भा देशना क्लेशनाशिनी ॥१६॥ जीवेन भ्रमतानेन संसारापारसागरे । कापि सम्यक्त्वमाणिक्यं चिन्तारत्नमवापि न चारित्रपालने शक्तिर्न स्याद् यस्य शरीरिणः । कदाचित् तेन तद् मुक्तं भ्रष्टो वाच्यस्तथाऽपिन यो भवेद् दर्शनाद् भ्रष्टः स भ्रष्टः प्रतिपद्यते । सिध्येत् चारित्रहीनोऽपि, दर्शनेन विना नहि सम्यक्त्वं पञ्चधोतं तत् सास्वादनाऽऽख्यवेदके । क्षायोपशमिकं चौपशामिक क्षायिक तथा तत्र गत् शापिकं मोक्तं तत् सप्तकक्षयेण च । मानमायाकुघलोभा एतेऽनन्तानुबन्धिनः WEANISHETI SAIFI AIMI AMCE ॥१७॥ ॥१८॥ ॥१९॥ ॥२०॥ ॥२२॥ ume- 11

·माहा-
त्म्यम्।
- 157 IFILE ITIL F Ill • III RIST
सम्यक्त्वमिश्रमिथ्यात्वमोहनीयक्षयेण च । भवेत् क्षायिकसम्यक्त्वमतीचारविवर्जितम् ॥२२॥ (युग्मम् )
मौन-
तत् सम्यक्त्वं त्वया प्राप्तमस्ति स्वस्तिविधायकम् । समाराध्यं विशेषेण कृष्ण! कल्याणहेतवे
॥२३॥
कादशी
इत्युक्ते जिननायेन प्राऽह कृष्णः कृताञ्जलिः । विषयादिप्रसक्तस्य का गति, भविष्यति ? ॥२४॥
॥२१॥
केशवं भगवानूचे घोरकर्मकृतामपि । धर्मकर्मप्रभावेण मुक्तिर्जाताऽस्ति भूयसाम् ॥२५॥
कृष्णोऽवक किमहं कुर्वे ? राज्यकार्यकृतो मम | दानशीलतपोभावव्रतशक्तिर्न तादृशी ॥२६॥
ततश्च त्रिपष्ट्यधिकशतेषु दिवसेष्वपि । ममैकं वासरं सारं कृपां कृत्वा निवेदय ॥२७॥
था जिनः प्रोवाच ययेवं तद् मौनैकादशीतिथिम् । त्वमाराधय भावेन कल्याणसुखसम्पदे ॥२८॥
यह अपि मिथ्यादृशां मान्या सा मौन्येकादशी तिथि:मार्गशीर्षाऽऽख्यमासस्य शुक्लपक्षे प्रकीर्तिता ॥२९॥
तत्र पुण्यं कृतं स्वल्पमपि प्रौढफलं भवेत् । तस्मादाराधनीया सा विशेषेण विशारदैः ॥३०॥
श्रीमल्लिजन्मवतकेवलानि तथा नमिज्ञानमरव्रतं च ।
यस्यामजायन्त समाः सहस्राः सैकादशी स्यात् नहि कस्य शस्या ?
॥३१॥
पञ्चस्वपि भरतेषु पञ्चस्वैरवतेष्वपि । सन्ति तीर्थकृतां पश्च कल्याणकानि च ॥३२॥
* इदं पद्यं प्रत्यन्तरेषु नास्ति ।
जा FIRI FILITIES
॥२१॥

·मौन-
कादशी
माहा-
त्म्यम् ।
२२॥
.. मीलनात् । कल्याणकानि पश्चाशत् तीर्थकृन्नामसम्भवात् ॥ ३३ ॥
अतीतानागतपतमानकालभेदतः । सञ्जायन्तेऽहंतां . साई शतकल्याणकानि च ॥३४॥
कल्पवृक्षोऽस्ति वृक्षेषु नृपचक्रेपु चक्रभृत् । देवतासु यथा लक्ष्मीः स्वर्नदी च नदीष्वपि ॥ ३५ ॥
सर्वेभ्योऽपि च पर्वभ्यो पर्व पर्युषणाऽऽह्वयम् । दिनेभ्योऽप्यखिलेभ्योऽयं तथा मुख्योऽस्ति वासरः ॥३६॥ (युग्मम्)
भ्रमणैः श्रमणीभिश्च श्रावकैः श्राविकादिभिः । धर्मकर्म विधातव्यमस्मिन् दिने विशेषतः ॥ ३७॥
कार्य संसारकार्येषु मौनं संज्ञा दिवर्जितम् । आदेशमार्गणाधीतिजल्पने नहि दूषणम् ॥३८॥
कृष्णः पुनरपि पोचे योऽयं निगदितो दिनः । वासरेष्वपि सर्वेपु श्रेष्ठः पुण्यप्रभावकः ॥ ३९ ॥
श्रीमद्भिरेव किं तस्य महिमा मन्यते महान् । केनाप्याराधितः पूर्वमस्त्यसौ दिवसो विभो!? ॥४०॥
जिनो जगाद गोविन्द ! सुव्रतश्रेष्ठिनोऽत्र हि । दृष्टान्तः कथितः स्पष्टं विशिष्टैः परमेष्ठिभिः ॥४१॥
तद् यथा धातकीखण्डे पृथ्वीस्कारभूधरात् । अस्ति दक्षिणदिग्भागे विजयं नाम पत्तनम् ॥४२॥
यश आबालगोपालप्रतीतं प्रदधत् स्फुटम् । तत्राभूत् पृथिवीपालः पृथिवीपालनक्षमः ॥४३॥
औदार्यवर्दीचातुर्यशीलादिगुणशालिनी । तस्य चन्द्रवती कान्ता चन्द्रवन्मुखसौम्पभाक् ॥४४॥
तत्रैव व्यवहारेण श्रेष्ठी व्यवहरन् महान् । सूरः सूरसमो जातो व्यवहारिशिरोमणिः ॥४५॥
॥२२॥

·army - त्म्यम् । Ell SSI FAITHI रत्नराशिनं मीयेत पारावारस्थितो यथा । तथैव तस्य केनापि धनं मातुं न शक्यत ॥४६॥ कस्यचित् स्याद् धनं भूयः प्रायो न कस्यचित् सुतः । तस्य धर्मप्रभावेण महीयांसाधुभावपि ॥४७॥ लोकेऽप्यामन्त्रणीयोऽयं सर्वकार्येषु सर्वदा । केनापि परिभूतो न बहुदासचतुष्पदः ॥४८॥ सोन्यदा रजनीशेपे निद्राच्छेदे व्यचिन्तयत् । ऋद्धिरेतावती लब्धा मया पुण्यप्रभावतः ॥४९॥ ततः कुर्वे यथाशक्ति धर्मकर्मेति चिन्तयन् । प्रातः प्राज्यपरीवारो जगाम वन्दितुं गुरुम् ॥५०॥ छह वन्दित्वा देशनां, श्रुत्वा गेहं गन्तुमना असौ । गुरुं विज्ञपयामास चिकीर्षुर्धर्ममुत्तमम् ॥५१ ।। खामिन्नहर्निशं धर्म कर्तुं सदा न शक्यते । सकलस्यापि वर्षस्य मध्ये चैकं दिनं वद ॥५२॥ एकस्मिन्नेव यस्मिंश्च दिने पुण्यं विनिर्मितम् । महाफलं प्रजायेत निर्वाणपदसाधकम् ॥५३॥ जगदे गुरुभिः स्वर्गापवर्गमार्गदर्शिभिः समाराधय तां मार्गशीर्पस्यैकादशी तिथिम् ॥५४॥ तस्यां चतुर्विधाऽऽहारमत्याख्यानविधानतः । उपवासो विधातव्योहोरानं पौपधग्रहात् ॥१५॥ एवं क्रमेण साऽऽराध्या मासेष्वेकादशस्वपि । सर्वत्र तत्र कर्तव्यो मौनोपवासपौषधः ॥५६॥ पदा कार्तिकमासस्य धवलैकादशीदिनम् । समागच्छति तत्रापि विधेयं पूर्ववत् तपः ॥५७॥ पारणादिवसे चैकादशैकादशसङ्ख्यया । ढौकनं श्रीफलादीनां पृथक् पृथग विधीयते ॥५८ ॥ BAARI NIRL A. Mill lll AK । २३॥ । .

·माहा.
कादशी
त्म्यम्।
॥२२॥
था
II II II RAall All 4
एवं दशवपि क्षेत्रेवेकत्र किल मीलनात् । कल्याणकानि पश्चाशत् तीर्थकृनामसम्भवात् ॥३३॥
अतीतानागतवर्तमानकालमभेदतः । सजायन्तेऽर्हतां साई शतकल्याणकानि च ॥३४॥
कल्पवृक्षोऽस्ति वृक्षेपु नृपचक्रेपु चक्रभृत् । देवतासु यथा लक्ष्मीः स्वर्नदी च नदीष्वपि ॥३५॥
सर्वेभ्योऽपि च पर्वभ्यो पर्व पर्युपणाऽऽयम् । दिनेभ्योऽप्यखिलेभ्योऽयं तथा मुख्योऽस्ति वासरः ॥३६॥ (युग्मम्)
श्रमणेः श्रमणीभिश्च श्रावकैः श्राविकादिभिः । धर्मकर्म विधातव्यमस्मिन् दिने विशेपतः ॥ ३७॥
कार्य संसारकार्यपु मौनं संज्ञा दिवर्जितम् । आदेशमार्गणाधीतिजल्पने नहि दूपणम् ॥३८॥
कृष्णः पुनरपि मोचे योऽयं निगदितो दिनः । वासरेष्वपि सर्वेषु श्रेष्ठः पुण्यप्रभावकः ॥ ३९ ॥
श्रीमद्भिरेच किं तस्य महिमा मन्यते महान् । केनाप्याराधितः पूर्वमस्त्यसौ दिवसो विभो!? ॥४०॥
जिनो जगाद गोविन्द ! सुव्रतश्रेष्ठिनोञ्च हि । दृष्टान्तः कथितः स्पष्टं विशिष्टैः परमेष्ठिभिः ॥४१॥
तद् यथा धातकीविण्डे पृथ्वीस्कारभूधरात् । अस्ति दक्षिणदिग्भागे विजयं नाम पत्तनम् ॥४२॥
पश आयालगोपालमतीतं पदधत् स्फुटम् । तत्राभूत् पृथिवीपालः पृथिवीपालनक्षमः ॥४३॥
औदार्यवयंचातुर्यशीलादिगुणशालिनी । तस्य चन्द्रवती कान्ता चन्द्रवन्मुखसौम्यभाक् ॥४४॥
तत्रैव व्यवहारेण श्रेष्ठी व्यवहरन् महान् । सूरः सूरसमो जातो व्यवहारिशिरोमणिः ॥४५ ।।
माना भाजा II III AIII IIA
॥ २२॥

·माहा- त्म्यम् । कादशी ॥२३॥ II IIIIIIIIIII1548 रत्नराशि मीयेत पारावारस्थितो यथा । तथैव तस्य केनापि धनं मातुं न शक्यत ॥४६॥ कस्यचित् स्याद् धनं भूयः प्रायो न कस्यचित् सुतः । तस्य धर्मप्रभावेण महीयांसावुभावपि ॥४७॥ लोकेऽप्यामन्त्रणीयोऽयं सर्वकार्येषु सर्वदा । केनापि परिभूतो न बहुदासचतुष्पदः ॥४८॥ सोऽन्यदा रजनीशेपे निद्राच्छेदे व्यचिन्तयत् । ऋद्धिरेतावती लब्धा मया पुण्यप्रभावतः ॥४९॥ ततः कुर्वे यथाशक्ति धर्मकर्मेति चिन्तयन् । प्रातः प्राज्यपरीवारो जगाम वन्दितुं गुरुम् ॥५०॥ पन्दित्वा देशनां, श्रुत्वा गेहं गन्तुमना असौ । गुरुं विज्ञपयामास चिकीर्षुधर्ममुत्तमम् ॥५१ ।। था| खामिनहर्निशं धर्म कर्तुं सदा न शक्यते । सकलस्यापि वर्षस्य मध्ये चैकं दिनं वद ॥५२॥ एकस्मिन्नेव यस्मिंश्च दिने पुण्यं विनिर्मितम् । महाफलं प्रजायेत निर्वाणपदसाधकम् ॥५३॥ जगदे गुरुभिः स्वर्गापवर्गमार्गदर्शिभिः । समाराधय तां मार्गशीर्षस्यैकादशी तिथिम् ॥५४॥ तस्यां चतुर्विधाऽऽहारप्रत्याख्यानविधानतः ! उपवासो विधातव्योहोरात्रं पौपधग्रहात् ॥१५॥ एवं क्रमेण साराध्या मासेष्वेकादशस्वपि । सर्वत्र तत्र कर्तव्यो मौनोपवासपौपधः ॥५६॥ यदा कात्तिकमासस्य धवलैकादशीदिनम् । समागच्छति तत्रापि विधेयं पूर्ववत् तपः ॥१७॥ पारणादिवसे चैकादशैकादशसङ्ख्यया । ढोकनं श्रीफलादीनां पृथक् पृथग् विधीयते ॥५८॥ HIFII II AMERIEFll H IMEIL AFll All ॥२३॥ ।

·कादमी
माहा
त्म्यम्।
॥२४॥
था
ICElla II DHERI AAll IRIA
अधोद्यापनदिवसात् तस्य पश्चदशे दिने । सहसा शूलमुत्पन्नमुदरेऽतिदुरासहम् ॥ ५९॥
तेन शूलेन. पञ्चत्वं सम्प्राप्य स सुराऽऽलये । एकादशे समुत्पेदे एकविंशाब्धिजीविते ॥६॥
कमनीयानि शर्माणि तत्र भुक्तानि भूरिशः । मन्ये मनुष्यसौख्यानि भोक्तुमेप च्युतस्ततः ॥११॥
भन्यानामास्पदं भव्यं मृग्यते पूर्वपुण्यतम् । इति सौर्यपुरे श्रेष्ठिसमृद्धिदत्त ऋद्धिभाक् ॥१२॥
तस्प प्रीतिमती कान्ता पत्यो प्रीतिमती सती । एप लावण्यधारिण्यास्तस्याः कुक्षाववातरत् ॥ ३३ ॥
नवमासेऽथ सम्पूर्ण तया सूतः सुतो मतः। प्राज्यान जन्मोत्सवांस्तस्य पितरौ चक्रतुस्तमाम् ॥१४॥
तस्य भूग्वनने नालप्रक्षेपार्थमनर्थहत् । निधानं प्रकटीभूतं प्रभूतं तोपदायकम् ॥६५॥
क्षीरामण्डनक्रीडापावनादिककर्मणि । दक्षाभिः पञ्चधात्रीभिाल्यमानोऽयमैधत ॥६६ ।।
ग्रताऽऽराधनतोऽप्यने सुबतोऽसौ भविष्यति । पितृभ्यामिति मत्वैवं दत्तं सुव्रतनामकम् ॥ ६७ ॥
अनुक्रमेण सजातो यदाज्यमष्टहायनः । तं सौभाग्यनिधि वीक्ष्य जनकेनेति चिन्तितम् ॥ ६८॥
रूपलावण्यसंयुक्ता नरा जात्यादिसम्भवाः । विद्याहीना न राजन्ते ततोऽमुं पाठयाम्यहम् ॥१९॥ (युग्मम्)
चिन्तयित्वेत्युपाध्यायसमीपे पितरौ महैः । द्वासप्ततिकलाभ्यासं कर्तुं मुमुचतुश्च तम् ॥ ७० ॥
पाठितानेकशिप्यस्प गुरोरायासपर्जनात् । अधीतविस्मृतिस्मृत्यम्यासवत् सोऽप्यधात् कलाः ॥७१ ॥
II HIFI AISFISTEIS Ill
,
॥२४॥

·माहा-
त्म्यम् ।
all II 4. I A|
कामिनीपाशशङ्कायां गतत्रासं परं भुवि । प्राप्तः प्रवर्द्धमानः स यौवनं पावनं ततः ॥७२॥
मौनैका-
४यस्य द्रव्यं भवेत् तस्य कन्यामाप्तिन दुर्लभा। पित्रैकादशकन्यानां कारितं पाणिपीडनम् ॥७३॥
दशी
श्रीकान्ता पद्मलक्ष्मीश्च गङ्गा पद्मलताऽपि च । तारा शुद्धिश्रिया युक्ता रम्भा वर्णश्रिया युता ॥ ७४ ॥
॥२५॥
पद्मा गौरी च गाङ्गेया इति नामानि तत्नियाः । पुत्रः समृद्धिदत्तेन स्थापितो गृहकर्मसु ॥७५॥ (युग्मम्)
ताभिलावण्यनैपुण्यपुण्यपुण्याभिरुचकैः । भोगाऽभोगान् स भुजानो दोगुन्दक इवाभवत् ॥ ७६ ॥
एतेन पूर्वजन्मन्येकादश्याराधिता यतः । तत एकादशस्वर्णकोटीनां नायकोऽभवत् ॥७७॥
सोऽन्येाः श्रीगुरूणां च चरणाम्भोजयामलम् । महाऽऽनन्दाभिलाषेण नन्तुं परिवृतो गतः ॥७८॥
श्रीगुरून ज्ञानविज्ञानहृद्यविद्यासमन्वितान् । स्थितो नत्वोचितस्थानं शुश्राव शान्तदेशनाम् ॥७९॥
देशनायां तदा तत्र द्वितीयादिमहातिथेः । विचारः कथ्यमानोऽभूत् सर्वसावद्यवर्जनात् ॥८॥
आराधनं द्वितीयाया जन्यते येन धीमता। साधुश्रावकयोस्तेन धर्म आराधितो भृशम् ॥ ८१ ॥
मतिश्रुतावधिज्ञानमनःपर्यायसंज्ञकम्
पश्चम केवलज्ञानमुपयोगविनाकृतम् ॥ ८२ ॥
म उपवासादिनिर्मित्याऽऽराध्यते येन पञ्चमी । तस्य ज्ञानानि चत्वारि सुलभान्यनुकेवलम् ॥ ८३ ॥
x सुत्रतपत्नीनामोल्लेखाऽऽत्मकं पद्मयुग्मं 'क''ख' पुस्तकद्वये न दृश्यते ।
माग IIFIFIIIIIIIISE
॥२५॥

·मौनेका
दनी
माहा.
त्म्यम्।
॥२६॥
त्रा II II All
कुल्यापारनिषेधेनाऽऽराधयेद् योऽष्टमीदिनम् । तस्याचिरेण कालेन कर्माष्टकक्षयो भवेत् ॥ ८४ ॥
व्राह्मचर्यादियुक्तो यः करोत्येकादशीतपः । तेन त्वेकादशाङ्गानामाराधनं विनिर्मितम् ॥ ८५ ।।
यः पौपघोपवासाभ्यामाराधयेचतुर्दशीम् । सचतुर्दशपूर्वाणां स समाराधको भवेत् ॥ ८६ ॥
यदुक्तमागमे-
"'वीआपञ्चमिअट्ठमिएकादसिचउद्दसी पण विहिओ। एआओ सुहतिहिओ गोयमगणहारिणा भणिआ ॥१॥
'वीआ दुविहे धम्मे, पञ्चमी नाणे अ, अट्ठ कम्मे अ। एगारसी अङ्गाणं, चउद्दसी चउदपुव्वाणं ॥ २॥"
अष्टमी कर्मघाताय, सिद्धिलाभा चतुर्दशी । पञ्चमी केवलज्ञानं तस्मात् त्रितयमाचरेत् ॥ ८७ ॥
द्वितीयादितिथीनां च विचार इति सुन्दरः । श्रीआचार्यैरुच्यमानः श्रेष्ठिनाऽधूयत क्षणे ॥ ८८॥
श्रूयमाणस्य तस्योचैस्तिथीनां महिमा महान् । यदा चैकादशीतिथ्या माहात्म्यं समुपस्थितम् ॥ ८९ ॥
मया श्रुतमिदं पूर्वमस्तीति चिन्तयन् हृदि। जातिस्मृतिमवाऽऽपासौ द्वेधाऽपि प्रेष्ठिसुव्रतः ॥ ९ ॥
तस्यास्तस्यानुभावेन धर्मबुद्धिरवर्द्धत । व्यज्ञापयद् गुरुनेकं सारं ब्रूत दिनं मम ॥ ११ ॥
१ द्वितीयापश्चम्यष्टम्येकादशीचतुर्दश्यः पञ्च तिथयः । एताः शुभतिथयो गौतमगणधारिणा भणिताः ॥ १॥
२ द्वितीया द्विविधै धर्मे पश्चमी शाने घ अष्टमी कर्मणि च । एकादश्यङ्गानां चतुर्दशी चतुर्दशपूर्वाणाम् ॥२॥
॥२६॥

·मौनका. दशी माहा- त्म्यम्। ॥२७॥ यत्र धर्म्यमनुछानमेकशी विहितं हितम् । दत्ते पूर्णफलं मोक्षादिकसंसाधनक्षमम् ॥ ९२ ॥ चित्रसूत्रार्धमर्मज्ञो दोपज्ञो यः प्रजायते । येन यस्य समाधिः स्यात् तदेवौषधमाचरेत् ॥९३ ॥ इति च श्रेष्ठिनस्तस्य सन्मौनैकादशीतिथेः । ज्ञात्वा संसारनिस्तारं तामेव गुरवोऽवदन् ।। ९४ मार्गशीर्पस्य या शुक्लैकादशी वर्तते तिथिः । तां पौषधोपवासादिकृत्यैराराधयानिशम् ॥ ९५॥ यदैकादश मासाः स्युर्वलक्षकादशीव्रतम् । प्रकुर्वतस्तव श्रेष्ठिन् ! मौनादिकरणेन तु ॥ ९६ ॥ पारणादिवसे ज्ञानपूजा कार्या तदा भृशम् । सन्साधर्मिकवात्सल्यं सङ्घपूजादि शक्तितः ॥ १७ ।। (युग्मम्) सोऽपि पूर्वभवाभ्यासात् तन्नामश्रवणादपि । सन्तुष्टिं प्राप्नुवन् शिष्टां सम्यगाराधयत्तराम् ॥ ९८ ॥ एतेन विधिना मौनैकादशीव्रतमाचरेत् । य एकादशभिर्वप धाऽपि स महोदयी ॥ १९ ॥ यन्न राजा समीचीनस्तत्र प्रजापि तादृशी । गुरुयंत्र क्रियापानं तस्य शिष्या अपीदृशाः ॥१००|| यत्र व्रतरतः श्रेष्ठी प्रायो लोकोऽपि तादृशः । व्रताच्छ्रेष्ठिसुखं दृष्ट्वा लोकोऽपि तद् व्रतं व्यधात् ॥१०॥ अन्यदा सकुटुम्वेन श्रेष्ठिना वतचेतसा । सन्मौनैकादशीतिथ्यां कृतोऽहोरात्रपौपधः ॥१०२।। पौपधग्राहिभिः सर्वैरपि श्वेतनिशामुखे । कायोत्सर्गे कृते दीपहस्ताश्चौराः समागताः ॥१०॥ कायोत्सर्गस्थितास्तेऽपि सर्व पश्यन्ति तस्करान् । पदे पदे धनं पुञ्जीभूतं पश्यन्ति तेपि च ॥१०४॥ हाज III था IELFIELIFIEI था ।। २७।

·माहाः
च त्म्यम् ।
मा 4 Sllll II II
मौनका- ग्रन्थि यध्वा मुदा मूर्भिधृत्वा यावद् व्रजन्ति ते। तावत् शासनदेव्यैते स्तम्भिताः स्तम्भवत्क्षणात् ॥१०॥
दशी इतस्ततः प्रयातुं न पदमात्रमपि कचित् । शक्नुवन्ति शिरोभारास्तदा चिन्ताम्बुधिं गताः ॥१०६।।
प्रातःकालो यदा भावी तदाऽस्माकं च का गतिः । इति चिन्तयतां तेषां प्रभातसमयोऽभवत् ॥१०७॥
॥२८॥
कोहपालेन ते दृष्टा पद्धाश्च दृढवन्धनैः । भूपालस्य पुरो नीतास्तेनाऽऽदिष्टा वधाय ते ॥१०८॥
उत्तमाः प्राणिघातं न कुर्वन्ति कारयन्ति च । अपकारिष्वपि प्राज्यां दयां कुर्वन्ति सर्वदा ॥१०॥
पौषधं पारयित्वा तल्लात्वा च प्राभृतं घनम् । श्रेष्ठी महीपतेः पार्थे गत्वा सर्वानमोचयत् ॥११॥
धन्यो धन्यो जिनस्यायं धर्मो यत्र दयेदशी । धन्यः श्रेष्ठ्यपि येनामी मोचितास्तस्करा अपि ॥११॥
इति श्रीजिनधर्मस्य प्रसिद्धिः श्रेष्ठिनस्तथा । प्रावर्द्धत समस्तेऽपि लोके शोकेनं वर्जिते ॥११२।।
पुनरप्येकदा दाववहिवन्निग्विलं पुरम् । युगपत् ज्वालनायेव प्राज्वलद् ज्वलनो महान् ॥११३॥
तदा नागरिको लोकः समस्तोऽपि प्रणष्टवान् । निजजीवितरक्षार्थ न के नश्यन्ति जन्तवः ? ॥११४॥
उज्वलैकादशीरात्रौ श्रेष्ठी गृहीतपौपधः । स्वकीयव्रतरक्षाऽर्थ न नष्टः कुत्रचित् ततः ॥११५॥
आकाराः कथिताः सन्ति शास्त्रे जीवितरक्षणे । नंष्ट्वा त्वं जीवितं रक्ष मा कुरुष्व कदाग्रहम् ॥११६।।
इति नागरिकोंकैरतिमोक्तोऽपि सुब्रतः । मा भूयाद् व्रतभङ्गो मे नानश्यचिन्तयन्निति ॥११७॥
था।
-॥२८॥

·फ सप्त धातवः IIFIELITENAM RIFIEFII RELIEFI ज्वलितं नगरं सर्वमप्यरण्यमिवाभितः । सुव्रतश्रेष्ठिनो हदगेहानि नाज्वलन् मनाक् ॥११८॥ माहा. कादशी समुद्रे द्वीपयत् तस्य हटगेहानि वीक्ष्य च । प्रातः प्रशंसयामासुनिखिला अपि नागराः ॥११९॥ म्यम् । अहो ! धर्मस्य माहात्म्यमस्याहो ! दृढता व्रते । पालयेद् व्रतमेवं यो वैधाऽप्यस्य शिवं भवेत् ॥१२०।। ॥२९॥ एकादशीव्रते पूर्णे श्रेष्ठिना जनिते सति । उद्यापनाय वस्तूनि सम्मेलितान्यनेकशः ॥१२१।। मुक्ताफलानि रनानि शङ्खः प्रवालकानि च । स्वर्णानि कलधौतानि ताम्राणि पित्तलानि च ॥१२२॥ त्रपुकांस्यसिलासारप्रमुखाः पदृकूलस्फुरत्क्षीरोदकादीन्यम्बराणि च ॥१२३॥ धान्यानि बहुभेदानि पकानादीनि भूरिशः । नालिकेरसहकारद्राक्षादीनि फलानि च ॥१२४॥ सुवर्णकलधौतानां कुसुमानि धनानि अशोकमालतीजातीपुष्पादिकान्यनेकशः ॥१२५॥ इत्यादिकानि वस्तूनि तत्रैकादशसङ्ख्यया। शिवाय ढोकयामासाहतां पुरो जिनाऽऽलये ॥१२६।। (कुलकम् ) एवं विस्तारतः कृत्वोद्यापनं सङ्घपूजनम् । सत्सार्मिकवात्सल्यान्यकारिपत तेन तु ॥१२७॥ सप्तक्षेत्र्यां वपन द्रव्यं दधद् दीनोद्धृतौ मतिम् । कृतार्थं मानुपं जन्म कृतं तेन विवेकिना ॥१२॥ "xछत्रे काश्चनकुम्भसम्भवभवो राज्ये विपक्षक्षयः श्रीकोटौ शुभपुत्रसन्ततिफलं हारेऽपि चिन्तामणिः । ४ इदं पद्यद्वयं 'क'ख' इति प्रत्योर्न वर्तते । पूर्वायत्ती मुद्रित्वाद् अस्माभिस्ताटगवस्थं सम्पादितमस्ति ॥२९॥ यतः-

·मौन-
कादशी
माहा-
त्म्यम् ।
॥३०॥
JAI II AITHILE_III IIil AII4
दाने पात्रपवित्रता तनुमतां दुग्धाब्धिमध्ये सिताः, हृद्योद्यापनमेवमात्मतपसि श्रेयोभिरेवाऽऽप्यते ॥१॥
प्रासादे कलशाधिरोहणसमं विम्बे प्रतिष्ठोपमं पुण्यश्रीस्फुटसंविभागकरणं विभ्रद् विशिष्टे जने ।
सौभाग्योपरिमञ्जरीप्रतिनिभं पूर्णे तपस्याविधौ यः शक्तयोद्यपनं करोति विधिना सम्यग्दृशां सोऽग्रणी ॥२॥
एकदा स्वकुटुम्बस्य जाग्रजागरिकां निशि | चित्ते विचारयामास धर्मिणां धर्मगा मतिः ॥१२९॥
ममें चैकादशीपुण्याद् भार्यास्वेकादशस्वपि । पुत्रा दश दशाभुवन्नैकिकाः पुत्रिकाः पुनः ॥१३०।।
स्वर्णकादशकोटीनां प्रवर्ते प्रथितः पतिः । लोकैान्योऽस्म्यहं यावद् दीक्षां गृह्णामि तावता ॥१३॥
था यदि.मे सद्गुरोयोगो मिलेद् भाग्यानुयोगतः । तदाऽवश्यं च गृह्णामि चारित्रं मोक्षसाधकम् ॥१३२॥
इति चिन्तयतस्तस्य प्रातःकालो भवेद् यदा । तदैवोद्यानपालेन सद्बर्दापनिका ददे ॥१३॥
स्वामिन् ! मम वने भूयोविनेयपरिवारवान् । चतुर्ज्ञानधरोऽथाऽऽगात् सूरिः श्रीजयशेखरः ॥१३४॥
एवमागमनं श्रुत्वा श्रीगुरूणां तदन्तिकात् । आननन्दतरां श्रेष्ठी मनोरथफलाऽऽप्तितः ॥१३॥
गृहीत्वा संनिधेस्तस्य सद्वर्धापनिका धृतिम् । प्रददौ विपुलं वित्तं बहुकालसुखप्रदम् ॥१३६॥
ततो निजतनूजनीपरिवारेण संयुतः । भावानन्तुं जगामासौ श्रीगुरुं जयशेखरम् ॥१३७॥
वन्दित्वा स स्थितो यावत् तावता श्रीगुरूत्तमैः । प्राऽऽरव्धा देशना धर्मसमृद्धिबुद्धिवर्द्धनी ॥१३८॥
॥३०॥

·माहा-
मौन-
कादशी
त्म्यम् ।
॥३१॥
IIIIIIIIIII भाडा
xतपस्तीनघरहोऽयं क्षमामर्कटिकान्वितः । धृतिहस्तो मनाकीलः कर्मधान्यानि चूर्णयेत् ॥१३९।।
तत्र तैः प्रथमः साधु साधुधर्माऽभ्यधीयत । सुकुमारो गृहस्थानां द्वितीयः स निवेदितः ॥१४०॥
किन्तु निर्ग्रन्थधर्मेण मोक्षे पवनवेगवत् । गम्यते गृहधर्मेण रङ्गत्तुरङ्गवेगवत् ॥१४॥
गृही यः स्यादसौ दानशीलतपोऽतिभावनाः । भावयन् लभते मुक्ति द्वादशव्रतसेवनात् ॥१४२॥
यो धर्मो यतिनां पञ्चमहाव्रतपुरस्सरः । प्रोक्तो भगवता भव्यस्तेन मोक्षं द्रुतं ब्रजेत् ॥१४३॥
यदुक्तम्-
"चारित्ररत्नान परं हि रत्नं चारित्रवित्तान परं हि वित्तम् । चारित्रलाभान्न परो हि लाभश्वास्त्रियोगान्न परो हि योगः ॥ १ ॥
दीक्षा गृहीता दिनमेकमेव येनोग्रचित्तेन शिवं स याति । न तत् कदाचित् तदवश्यमेव वैमानिकः स्यात् त्रिदशःप्रधानः ॥२॥"
एतचारित्रमाहात्म्यमाकर्ण्य भविका वुधाः ! । यूयं गृह्णीत चारित्रं यदि स्यान्मोक्षकामना ॥१४४।।
एवं गुरुवचः श्रुत्वा चारित्राऽशक्तयो जनाः । सदुद्वादशवतादीनि व्रतानि जगृहुर्मुदा ॥१४॥
चरणग्रहणे पूर्वचित्तोऽथ सुब्रतोऽब्रवीत् । अहं संसारकान्तारभयोद्विग्नोऽस्मि तारक ! ॥१४६।।
गृहभारं समारोप्य स्वपुत्रेषु यथोचितम् । श्रीमतां सविधे दीक्षा ग्रहीष्यामि विमुक्तये ॥१४७॥
x इदं पद्य 'क'ख' इति प्रतिद्वये नास्ति ।
IAITLEMII AFFILIA
न
॥३१॥

·प मौन- कादशी ॥३२॥ TAIL A.IIIIIIIIIIEI जा IIIIIIIIMill ll आनन्दमेदुरोऽवादीद् गुमर्गुरुमनीपया । यथासुखं प्रवर्तस्व प्रतिवन्धं विधेहि मा ॥१४८|| माहा- श्रेष्ठी ततो गृहं गत्या भोजयित्वा कुटुम्बकम् । पाश्चात् स्वजनपुत्राणां दीक्षाऽऽदेशममार्गयत् ॥१४९॥ | त्म्यम् । अयं संसारकृत्यादि कृत्वा प्राप्तः कृतार्थताम् । तृतीयस्मिन् . वयस्यात्मसाधनं साध्यतां वरम् ॥१५०॥ चिन्तयित्वेति निःशेपैरपि खजनपुत्रकैः । दीक्षाऽऽदेशो ददे देवकैवल्यपदसाधकः ॥१५१।। पुनः पृष्टं स्वपत्नीनां ताः प्रोचुः प्राणवल्लभ! । या गतिर्भवतः सैव ज्ञेयाऽस्माकमपि प्रभो! ॥१५२॥ अतुच्छरुत्सरच्छच्छविच्छायाविधायिभिः । सहकादशकान्ताभिर्दीक्षा तेनाऽऽददे तदा ॥१५३॥ पवित्रं पालयामास चारित्रं सुव्रतो व्रती । चतुर्थादिकभूयिष्ठतपःप्रजननेन तु ॥१५॥ जनिते द्वे शते पष्टे अष्टमानां शतं तथा । चतुष्टयं चतुर्मास्या एकं पाण्मासिकं तपः ॥१५५॥ स मौनैकादशीतिथ्यास्तपस्तपन् विशेषतः । पाठको द्वादशाङ्गीनां शुद्धां दीक्षामपालयत् ॥१५॥ तस्यैकादशपत्न्योऽपि केवलज्ञानमाप्य च । माससंलेखनां कृत्वा दीक्षया मोक्षमासदन ॥१५६।। अन्यस्मिन् दिवसेऽन्यस्य वाचंयमस्य कस्यचित् । शूलादिवेदना तीव्रा प्रादुर्बभूव विग्रहे ॥१५७॥ सुनतस्तदैवास्ति मौनेनैकादशीव्रतम् । सुरासुरनराधीशैरपि चाल्यं जातुचित् ॥१५८॥ चालयामि व्रतादेनं व्रतिनं सुव्रतं दृढम् । मदने दृढताधारी का समस्ति मुनीश्वरः ? ॥१५॥ ॥३२॥ न

·मौन-
कादशी
॥३३॥
क
II II II II III AND
PAISALIL ATTLESHI lll alK
एको निष्कारणं वैरीभवन् व्यन्तरनिर्जरः । प्रचके वेदनां चण्डां सुव्रतनतिनस्तनौ ॥१०॥ माहा.
अप्रकम्पो निजध्यानलीनो मेरुगिरीन्द्रवत् । सहते वेदनां सर्वां न विद्यते मनागपि ॥१६॥ त्म्यम् ।
अर्हन्तो भगवन्तो ये साधवो गणधारिणः । इन्द्राश्चन्द्रा दिनेन्द्राश्च नागेन्द्रा व्यन्तरेन्द्रकाः ॥१६२॥
सचक्रवर्तिनो वासुदेवाः प्रतिनरायणाः । बलदेवा नराधीशा मानवा अपरेऽपि च ॥१६३॥
कर्मणा पापिनाऽनेन ते सर्वेऽपि विडम्बिताः । कियन्मात्रो वराकोऽहं पुरस्तात् तस्य कर्मणः? ॥१६॥
अरे ! जीव ! क्षमस्व त्वमुदितं कर्म तेऽस्ति यत् । तद् भोगेन विना नैव प्रक्षीयेत कदाचन ॥१६॥
था एवमध्यास्यमानेन
साधुना सुव्रतर्पिणा ।
। वेदनाऽसद्यताशेपा धर्मध्यानावलम्बिना ॥१६॥
विभङ्गज्ञानयोगेन मिथ्याग् व्यन्तरः सुरः । मुनिमक्षुभितं मत्वा प्रत्यक्षीभूय सोऽवदत् ॥१६॥
ऋषे ! तव कृपां कुर्वे गत्वा श्राद्धनिकेतनम् । वेदनां वदतात् सर्वां स त्वामुपचरेद् यथा ॥१८॥
समस्ति नियमो मेऽद्य निर्गन्तुं वसतेहिः । कथं श्राद्धगृहं गत्वा चिकित्सां कारयाम्यहम् ? ॥१६९॥
मौनव्रतं तथा मेऽस्ति तद्भङ्गं जल्पनात् कथम् । करोमि कायरक्षार्थ ? व्रतभङ्गो हि दुःखदः ॥१७०॥
था
" कण्ठपाशविधानेन वरं मरणकारणम् । वैश्वानरे प्रवेशो वा झम्पापातोऽपि पर्वतात् ।। १ ।।
॥३३॥

·मौन- कादशी त्म्यम्। ॥३४॥ आ TI TAII ETAII III ARIA I HIll AFI LIFILE IFll a विपस्य भक्षणं तालपुटस्य मरणाय च । पाणिप्रक्षेपणं सर्पत्सर्पस्य वदने वरम् ॥ २ ॥ माहा- किन्तु व्रतविलोपो न वरं पातकजातकृत् । भवे भवे प्रभूतानिपोरदुःखप्रदायकः ॥ ३ ॥" व्रतरक्षाकृते तेन स्वप्राणास्तृणवत् कृताः । परं व्रतस्य भङ्गो न चक्रे तेन महर्पिणा ॥१७१॥ वेदनां सहमानस्य दुवं तस्य बभूव न । प्रत्युताशेपकर्माऽऽलेर्निर्जरा समजायत ॥१७॥ दृढं तं व्रतरक्षायां विज्ञाय व्यन्तरः क्रुधा । पद्भ्यां तं हतवान् मूय॑पतत् पापाणवत् मुनिः ॥१७॥ शिरःशरीरयोः पीडा समभूत् तस्य यादृशी। कस्याप्यन्यस्य तादृक् स्यात् म्रियते क्षणतोऽपि सः ॥१७४॥ था समर्पभनाराचसंहननस्तपोधनः निरूपकक्रमजीवत्वान्न सोऽम्रियत पीडया ॥१७॥ धर्मण समानस्य चेदनां सुबतव्रती । क्षपकणिमारूढः केवलज्ञानमाप्तवान् ॥१७६॥ उत्पन्ने केवलज्ञाने सुव्रतर्महात्मनः । मामर्त्यसमूहस्य सन्तुष्ठिः समजायत ॥१७७॥ मृदङ्गतालवीणादिचित्रवादिनमद्भुतम् । तत् सजीकृत्य गायन्ति केचिन्नृत्यन्ति निर्जराः ॥१७८॥ फैश्चिचामीकराम्भोज रचितं पचितं रुचा । तत्र स्थितोऽवद् धर्म केवली सुव्रतव्रती ॥१७९॥ शास्त्रोक्तैर्दशदृष्टान्तैर्दुष्पापं जन्म मानुपम् । मास्तदेव सम्प्राप्य प्रमादं जनयन्ति ये ॥१८॥ चिन्तारत्नं चिकीर्णं तैर्वायसोडायनाय च । पीयूपं पादशौचाय विनिर्मितं दुरात्मभिः ॥१८१॥ ( युग्मम् ) 5॥३४ ।। न

·माहा-
मौन
फादशी
त्म्यम् ।
॥३५॥
IFIELDIESIFIELI RIMIR
कृतार्थ यैः कृतं जन्म प्रत्याख्यानवतादिभिः । तेषां स्वर्गापवर्गादिसौख्यं भवति शाश्वतम् ॥१८२॥
एवमाकर्य भो भव्याः ! धर्मस्य कुरुतोद्यमम् । धर्मकर्मविधानेन गृहीत जन्मनः फलम् ॥१८३॥
धर्मेणैवेष्टसम्मातिधर्मेणैव जयश्रियः । धर्मेणैव रमाः प्राज्या धर्मेणैव रिपुक्षयः ॥१८॥
रमणी रमणीयाऽपि धर्मेण सफलाः कलाः । सारसन्तानसम्पत्तिर्धर्मेण विशदं यशः ॥१८॥
कप्टेन करणीयः स सुग्वकृत् काथवद् भृशम् । न विना तद्विधानेन कर्मनीरोगता भवेत् ॥१८६॥
धर्मस्यानल्पमाहात्म्यं श्रुत्वा केवलिनो मुखात् । केचिदाददिरे दीक्षां केचिच्च द्वादशवतीम् ॥१८७।।
प्रतियोध्य जनानन्ते कृत्वा संलेखनां शुभाम् । केवलज्ञानसंयुक्तः सुव्रतर्षिः शिवं ययौ ॥१८८॥
एचमेकादशीसारमाहात्म्यं नेमिनो मुखात् । समाकर्ण्य मुकुन्दोऽप्याराधयामास तां सदा ॥१८९॥
पौषधो दशमीरानो कर्तव्यो विधिपूर्वकः । एकादश्यां तथैवाटपहरः स तमोहरः ॥१९०॥
एप मूलविधिः प्रोक्तो यथाशक्ति प्रकुर्वते तस्या आराधनं भव्या महाऽऽनन्दैकसम्पदे ॥१९१।।
श्रीवीरस्य जिनेशस्य श्रीगौतमगणेन्दुना । विचारः पर्वतिथ्यादेः पृष्टो निशीथसूत्रके ॥१९२।।
तदैवैकादशीभूयोमहिमाऽयं निवेदितः
मुक्तिकामुकजन्तूनामुपकारविधायकः ॥१९३।।
श्रीश्रीहीरविजयगुरुपट्टे श्रीविजयसेनसूरीन्द्राः । तेपां स्वच्छे गच्छे विवुधश्रीराजसागरकाः ॥१९४॥
जवाब All
॥३५॥

·मौन- कादशी माहा- तेषां शिष्यभुजिप्यो निजमत्यनुसारतश्च माहात्म्यम् । मौनस्यैकादश्याश्चकार रविंसागरो विवुधः ।।१९५॥ पत्राऽशाहरपाचों यत्र स्तूपश्च हीरविजयगुरोः । यस्योपान्ते द्वीपाभिधवन्दिरमस्ति शस्तिकरम् ॥१९६॥ उन्नतनगरे तस्मिन्नेतत् पूर्णीपभूव विद्वद्भिः । संशोध्य वाच्यमन्दे सागरशेररसंशशिप्रमिते ॥१९७॥ त्म्यम् । 1३६॥ इति श्रीरविसागरविरचितं मौनैकादशीमाहात्म्यं सम्पूर्णम् । Ela RANA.IHITE IS A LEKII ARISTIA. •. BातllFRIIIIIIIIIIli 4

·श्रीपौषदशमीकथा।
0000000000000
100000000000000000000000000000

·ICCES
नाम.
भाषा.
नाम.
भापा.
XCXCED
व्याख्यातचूडामणि-
श्रीविद्याविजयजी महाराजनां पुस्तको ।
मूल्य.
मूल्य.
१ विजयधर्मसूरि-स्वर्गवास पछी (गु०)२-८-०
८ वकावनो
(गु०) ०-६-०
२ विजयधर्मसूरिनां वचन-कुसुमो (गु०) ०-४-० ९ विजयधर्मसूरि के वचन कुसुम (हिन्दी) ०-४-०
३ श्रावकाचार
(गु० हिन्दी) ०-३-०
१० विजयधर्मसूरि अष्टप्रकारीपूजा (ग) ०-४-०
(गु०) ०-३-०
५ समयने ओलखो भाग २ जो (,) ०-१०००
११ मेरी मेवाड़ यात्रा (,) ०-३-६
६ समयने ओलखो भाग १ लो (1)०-१२-०
१२ वक्ताबनो
(1)०-६-०
७ अईत्-प्रवचन (गु० सं०) ०-५-० १३ अहिंसा
(,)
श्रीविजयधर्मसूरि जैन ग्रंथमाला. छोटासराफा-उजैन (मालवा)
४ शाणी सुलसा
es
SPEXCEXDIGEXXEEEEXXXCEXEX

·अहम् । श्रीजिनेन्द्रसागरविरचिता श्रीपौषदशमीकथा। all Easala IIEI allak ध्यात्या पामेयमहन्तममेयमहिमाऽऽस्पदम् । वक्ष्ये कयां पौषमाससत्कृष्णदशमीतिथेः ॥ १॥ अप्रैय भरतक्षेत्रे राजद्राजगृही पुरी धनधान्यसमाऽऽकीर्णा भौ स्वर्गपुरी यथा ॥२॥ एकदा विहरन् भूमावुद्याने समवस्तः । भगवान् श्रीमहावीरः केवलज्ञानभास्करः ॥ ३ ॥ गौतमममुग्वैर्मुख्यैरेकादशगणाधिपः । चतुर्दशसहस्रैश्च साधुभिः सह संवृतः ॥ ४ ॥ (युग्मम्) जिनाऽगमनमाकर्ण्य नागरा वन्दनोत्सुकाः। वन्दनार्थ समाजग्मुः श्रेणिकक्षितिपा अपि ॥५॥ त्रिप्रदक्षिणकां कृत्वा नत्वा च विधिना जिनम् । समासीनाः सभामध्ये भूपाला भूस्पृशोऽपि च ॥ ६ ॥ दिदेश श्रीजिनेशो द्राग् देशनां धर्मदेशनाम् । मुधाकृतसुधां शुद्धां तत्क्षणे तत्सभापुरः ॥ ७ ॥ अत्रान्तरे महावीरं भम्भसारः क्षमापतिः । नत्वा व्यजिज्ञपच्छीघ्रं नियोजितकरद्वयः ॥ ८॥ PAISI EASISISTA

·पौषदममी
कथा।
PILITE ISHITFITERSITE
है खामिन् ! पोपमासेऽस्मिन् सर्वोत्कृष्टस्तु वासरः । वर्तते का? तदाख्याहि कृपां कृत्वा सभापुरः ॥९
लाभं विभाज्य भगवानूचिवानिति सद्वचः । पोपमासाऽऽद्यदशमीवासरः पुण्यभासुरः ॥१०॥
तत्कथां श्रेणिको भूपा पप्रच्छ स्वामिनं पुरः । अभापिष्ट जिनश्रेष्ठो माहात्म्यं दशमीतिथेः ॥ ११ ॥
जम्बूद्वीपे मेकपाचे समभूतलपर्वतः योजनानां नवसङ्ख्यशतमध्ये ग्रहबजाः ॥१२॥
ततः परमसख्याता
यौजन्यकोटिकोटयः । उल्लवितेपु तेपूर्व सौधर्मेशानसहिवौ ॥ १३ ॥
फमेण दशमः स्वर्गः प्राणताऽऽख्यः प्रसिद्धिभाक् । आयुपः संस्थितिस्तत्र सागराणां तु विंशतिः ॥१४॥
या तदायुपः स्थिति भुत्तया कृत्वा देवभवक्षयम् । अच्युतत् स्वर्गतस्तस्मात् पार्श्वजीवो महासुरः ॥ १५ ॥
जम्बूद्वीपो महाद्वीपो लक्षयोजनविस्तृतः । परिधिस्तस्य विख्याता सिद्धान्ते तां भणाम्यथ ॥ १६ ॥
था
यतः-
जा
परिही तिलक्खसोलससहस्सदोयसयसत्तवीसहिया । कोसतिगमट्ठावीसंधणुसयतेरंगुलद्धहियं ॥ १ ॥
(लघुसंघयणी)
श्रीभरतक्षेत्रे भरिते
भरिते भूरिभूतिभिः । पुरं वाराणसीसंज्ञं पुरन्दरपुरोपमम् ॥ १७ ॥
९ परिधिभिलक्षपोडशसहसद्विशतसप्तविंशत्यधिकः । कोशत्रिकाष्टाविंशतिधनुःशतत्रयोदशालार्धाधिकः ।। १ ॥
॥४०॥

·कथा! पौपदशमी क था PLEASIA.INESIAN AIIANE था निशम्यते यत्र पुरे तु दण्डः प्रासादशी, न पुनः प्रजासु । विद्वज्जनानां मनसस्तु चौरा, श्रियाश्च चौरा नहि सन्ति केचित् ॥१८॥ प्रासादमूर्द्धः कलशस्थले हि, यत्रार्कविम्बं प्रतिभाति नित्यम् । केतुस्थले स्वर्गनदी मनोज्ञा, किं वर्ण्यते वर्णनमेव तस्याः ? ॥ १९॥ (युग्मम्) अन्याय इति शब्दस्तु शास्त्रेपु, जनतासु नो । दातारः प्रचुरा यत्र याचकाः स्तोकमात्रकाः ॥ २० ॥ तत्राश्वसेनभूपालो भूपालाऽऽलिपुरःसरः । प्रजापालनसंसक्तो राजते सार्वभौमवत् ॥ २१ ॥ (युग्मम् ) रतिवचारुरूपाऽऽठ्या सुपौलोमीव सुन्दरा । स्फारलावण्यसम्पूर्णा तिरस्कृततिलोत्तमा ॥ २२ ॥ वामा वामभुयां मध्येऽभिरामा गुणराजिभिः।वामा राज्ञी वभौ तस्य पराज्ञी शुभाऽऽशया॥२३॥ (युग्मम् ) तस्याः कुक्षौ समुत्पेदे श्रीपार्श्वपरमेश्वरः । राज्ञी ददर्श तद्रात्रौ स्वमानि च चतुर्दश ॥ २४ ॥ आद्यस्वमे गजो दृष्टो द्वितीये वृषभः शुभः । तृतीये केसरी सिंहो महालक्ष्मीश्चतुर्थके ॥ २५ ॥ पञ्चमे पुष्पमाला च पष्ठे स्वमे हिमद्युतिः । सप्तमे सदि दृष्टो ध्वजा दृष्टाऽष्टमे तया ॥२६॥ पद्मसरस्तु दशमे । एकादशे पयःसिन्धुादशे सुरमन्दिरम् ॥ २७॥ त्रयोदशे रत्नराशिर्निर्धूमाग्निश्चतुर्दशे । स्वमान्येतानि दृष्ट्वा चाजागरत् सा स्वयं तदा ।। २८ ॥ THEIL FILEIL FIlle नवमे कलशः तथा " ।। ४१.॥ ह ala ·कथा। All.III SEll II AA पौषदशमी ए मुमुदे मनसि स्वमान् तान् सस्मार पुनः पुनः। जिनानां गोत्रदेवीनां नामानि समुपाऽऽददे ॥ २९ ॥ ॥४२॥ 4 समुत्थाय ततः स्थानात् विचरन्ती शनैः शनैः । श्रीअश्वसेनभूभर्तुः समीपे सा समागमत् ॥ ३० ।। प्रायोधयद् धवं राज्ञी सुधामधुरया गिरा । राजापि जागरामास कृत्वाऽऽलस्याङ्गमोटनम् ॥ ३१ ॥ पप्रच्छ राजा हे देवि ! साम्प्रतं कथमागता ? । तदा स्माऽऽह मया स्वामिन् ! सुप्ते वासगृहे वरे ॥ ३२ ॥ जाग्रतीपद् वारणादिसुस्वमानि चतुर्दश । प्रवुद्धा प्रविलोक्यैवं तत्फलं ब्रूहि मत्पुरः ॥३३॥ दृष्टानि चारुस्वमानि राजा प्राऽऽह त्वयाऽनघे! । आत्मनो भविता पुत्रः चक्रवर्ती जिनोऽथवा ॥ ३४ ॥ था सत्यमेतदिति प्राऽह राज्ञी भूधवसद्धवम् । उररीकृत्य तद्वाक्यं जगाम निजमन्दिरम् ।। ३५ ॥ प्रातःकाले समाहृताः पण्डिताः स्वमपाठकाः । तेऽपि प्रोचुस्तथा स्वमफलमेका मतिः सताम् ॥ ३६॥ नातिरूक्षं नातितिक्तं नात्युषणं नातिशीतलम् । भोजनं भोजयामास स्वगर्भकुशलाय सा ॥ ३७॥ फ्रमेण नवमासानामथ सम्पूर्णतां गते । उचैःस्थितैहैः सर्वैर्निष्पन्ने क्षितिमण्डले ॥ ३८॥ हेमन्तार्द्वितीयश्च मासः श्रीपौपसंज्ञकः । आद्यः पक्षस्ततश्चैव तस्यैव दशमीतिथी ॥ ३९ ॥ पुत्ररत्नं तदा राज्ञी सुपुवे सुखकारकम् । विम्योष्ठं चन्द्रवद्वक्त्रं नीलपद्मतनुच्छविम् ॥ ४० ॥ लक्षणैर्लक्षितं सम्यक् कदलीगर्भकोमलम् । सुरासुरनरैर्वन्यं श्रीपार्श्वपरमेश्वरम् ॥ ४१ ॥ (कलापकम् ) IIIIIIIIIIIIIIla ·|| कथा । पौषदसमी ॥४३॥ lalalalal तस्मिन्नेव क्षणे भक्त्या चतुःषष्टिः सुरेश्वराः । अमीमिलन् प्रभोर्जन्माभिषेकंविधिहेतवे ॥४२॥ प्रभु नत्वा स्तवैः स्तुत्वा गृहीत्वा करसम्पुटे । चतुम्पष्टिः सुराधीशा आजग्मुर्मेरुपर्वते ॥४३॥ मेरुपर्वतचूलायामुपाऽऽवेश्य जिनेश्वरम् । सौधर्मेन्द्रादयश्चक्रुः स्वामिनो जननोत्सवम् ॥४४॥ प्रत्यागताः सुराधीशाः कृत्वा पार्श्वजिनोत्सवम् । आत्मानं कृतकृत्यार्थ मन्यमाना मुहुर्मुहुः ॥ ४५ ॥ रूप्यहाटकरत्नानां द्वात्रिंशत्कोटिवृष्टयः । ततो । ततो भूपगृहे देवाः पातयामासुराशु ते ॥ ४६॥ अथ द्वितीयवालेन्दुरिव पालः प्रभुः स्वयम् । वर्द्धते लालितः शश्वत् पञ्चभिर्धातमातृभिः ॥४७॥ क्रमेण यौवनं प्राप्तः श्रीपार्श्वपरमेश्वरः । पित्रा प्रभावतीराज्या विवाहो विहितः प्रभोः ॥४८॥ अन्वेयुस्तत्पुरीवाद्ये तापसः कमठः शठः । पञ्चाग्निसाधकः कुण्ठ आगतोऽज्ञानकष्टकृत् ॥४९॥ गवाक्षस्थेन पावेन सेवकानां तदा मुदा । पृष्टं भो! सेवकाश्चाद्य कुत्र गच्छन्ति नागराः ॥५०॥ तैः प्रोक्तं युवराजेन्द्र ! तापसः कमठाभिधः । समागतोऽस्ति तं नन्तुं तत्र लोका वजन्त्यमी ।। ५१ ।। ऐरावतगजस्पर्द्धिगजमारुध सत्वरम् । क्रीडामिपेण पावोऽपि तत्पार्थे समुपागमत् ॥५२॥ कुर्वन्नज्ञानकष्टानि प्रभुः प्रोवाच तापसम् । करोषि त्वं मुधाज्ञानतपः किल दयां विना ।। ५३ ॥ प्रत्युवाच प्रभुं सोऽथ यूयं राजेन्द्रसूनवः । वाजिक्रीडाविधौ दक्षा नास्मत्तापसवृत्तिषु ॥५४॥ FIRSITES Ital ॥४३॥ 41

·पौषदशमी
कथा।
॥४४॥
THERE ISISTAll Isla
था
तदा पार्धाऽऽज्ञया काष्ठमध्यात् भृत्येन सत्वरम् । कुठाराभ्यां द्विधा कृत्वा न्यकासि दग्धपन्नगः ॥५५॥
धिर धिगस्तु कृतो लोकैस्तापसः कमठः शठः । प्रशंसां पार्श्वनाथस्य लोका विदधिरे मुहुः ॥५६॥
कियद्वर्षे गतेऽन्येयुर्विज्ञाय समयं प्रभुः । दत्त्वा संवत्सरीदानं ललौ दीक्षां जिनाधिपः ॥ ५७॥
एकदा श्रीजिनाधीशा मूले क्टतरोः स्वयम् । कायोत्सर्गस्थिताः सन्ति ध्यानस्तिमितलोचनाः ॥५८॥
दुानात् कमठो मृत्वा मेघमाली सुरोजनि । उपसर्गे कृते तस्मिन् न चचाल प्रभुर्मनाक् ॥ ५९॥
अवाऽऽप्य केवलज्ञानं श्रीपार्श्वपरमेश्वरः । भुक्त्वा वर्षशताऽऽयुष्कं जगाम शिवमन्दिरम् ॥ ३० ॥
अस्मिन् दिनेऽभूजिनपार्श्वजन्म प्रोक्तस्ततोऽयं दिवसः प्रशस्यः।
इत्थं वभापे जिनवर्द्धमानः श्रीश्रेणिकक्षोणिपतेः पुरस्तात्
॥ ६१
किं कर्तव्यं दिनेस्मिश्च ? कृते प्रश्ने क्षमाधवे | उवाच भगवान् वीरः श्रेणिकादिसभापुरः ॥ १२ ॥
दिनेज्य श्रावकत्तया केसरैश्चारुचन्दनः। जिनालये जिनेन्द्राणां पूजा कार्या विचक्षणः ॥ १३ ॥
सत्सप्तदशभेदेन आद्वैः पार्श्वजिनेशितुः । अष्टोत्तरीस्नात्र पूजा विधेया विधिपूर्वकम् ॥ ६४ ॥
खेलनाग्वेलनं कार्य स्तोतव्यं स्तवनैर्नवैः । भावना भावनीया च श्रीपार्श्वजिनमन्दिरे ॥ १५ ॥
ग्राममध्ये परग्रामे यत्र श्रीपार्श्वमन्दिरम् । श्रीसङ्घस्तत्र, गन्तव्यं श्रीपार्श्वनमनेहया ॥ १६ ॥ ॥४४॥

·कथा। पौपदशमी ।४५॥ PLAYEI डावत ASIAle श्रीगुरूणां पदान्जानि नम्यानि श्रावकैस्ततः । श्रोतव्यं तन्मुखात् पार्श्वप्रबन्धं बन्धयन्धुरम् ॥ ६७॥ प्रतिलाभ्यास्ततः श्राद्धः साधवः स्वगृहाऽऽगताः । आज्यैः प्राज्यैः सखण्डैश्च तहिने तु विशेषतः ॥१८॥ पानीयाऽऽनाम्लवल्लोकः प्रभूतैः सुतस्ततः । भोजनैर्भोजनं कार्यमेकाशनतपः पुनः ॥ ६९ ॥ भुक्त्वा पश्चात् समुत्थाय पयः पेयं पुनर्नहि । तदाऽचाम्लतपोलाभं तहिने लभतेतराम् ॥ ७० ॥ एवं हि देशना दत्ता श्रीश्रीमन्शातनन्दनः । समुत्थिताः सर्वसभ्याः श्रेणिकप्रमुखा अपि ॥७१ ॥ जग्मुः स्वस्वगृहे तैस्तैस्तथैव कृतमुत्तमैः । अस्मिन् दिनेशुनाऽप्येवं सा तु रीतिर्विधीयते ॥ ७२ ॥ माहात्म्यमेतद् विधिना जना ये शृण्वन्ति पोषाविमसाशम्याः। सदा लभन्तेतसम्पयस्ते सौभाग्यसाग्गयाप्रति ॥७३॥ श्रीमद्यशस्वबलराशिशिष्यो मुल्यो जिनेनाभिरसे मपन्नम् । श्रीश्रीमतां गौतमसागराणां नागेन शी रणगानकार ॥७४।। IE.IRALIATEll al इति श्रीपौषषपिपराभीकमा सम्पूर्णा । ---

·-200-000-
शाखविशारदजैनाचार्य-गुरुदेव श्रीविजयधर्मसरि न्या. वि. न्या. ती. उपाध्यायजी श्रीमंगलविजयजी
महाराजनां पुस्तको।
महाराजनां पुस्तको।
मूल्य. १ सम्यक्त्वप्रदीप
(गु०) ०-४-०
प्रलपर्यदिग्दर्शन
(गु०) ०-४-०
(हिन्दी) ०-४-०
(हिन्दी) ०-४-० ३ विजयधर्मसूरिअष्टप्रकारीपूजा ( गु०) ०-४-०
जैनतत्त्वज्ञान
(गु०) ०-४-० ४ द्रव्यप्रदीप
(,
,,) ०-४-०
धर्मोपदेश
(,) ०-६-०
५ धर्मप्रदीप
(") ०-४-०
मलबार्नु ठेकाणु:-
श्रीविजयधर्मसूरि जैन ग्रंथमाला छोटासराफा उज्जैन (मालवा )

·श्रीहोलिप्रबन्धः।

·GC
भापा
भाषा
२
"
३
३ ब्राह्मणवाडा
शांतमूर्ति श्रीमान्-
मुनिराजश्री विशालविजयजी मनां पुस्तका।
जयन्तविजयजी महाराजनां पुस्तको ।
'नाम
मूल्य
मूल्य
१ सुभाषितपद्यरत्नाकर भाग १ (सं. गु०) १-४-०
१ आबू-सचित्र (गुजराती).
३-८-0
भाग बीजो (,) १-४-०
२
(हिन्दी) २-८-०
भाग बीजो (,) १-४-०
(गुजराती) ०-४-०
वीजानां छूटां पुस्तको।
४ उत्तराध्ययनसूत्र भाग चोथो (सं. प्रा.) ३-८-० १ सेइंग्ज ऑफ विजयधर्मसूरि (अंग्रेजी) ०-४-०
५.हेमचन्द्रवचनामृत (सं.गु.) ०-४-० २ विजयधर्मसूरि (गुजराती) ०-२-०
द प्राचीनजैन लेखसंदोह (,) २-०-
३ एन आइडिअल मंक
(अंग्रेजी) ५-०-०
श्रीविजयधर्मसूरि जैन ग्रंथमाला-छोटासराफा उज्जैन (मालवा)
-

·अर्हम्। श्रीपुण्यराजगणिविरचितः श्रीहोलीप्रबन्धः। ॥ १ ॥ TAITHIF Sil RISHI RAAT सम्यक् परमार्थदेशक श्रीवर्द्धमानं भुवनैकनायकम् । जनप्रयोधाय मयाऽभिधीयते होलीरजःपर्वकथा यथाश्रुतम् जैत्रं पुरन्दरपुरस्य पुरा पुराणमास्ते पुरं जयंपुरं परमर्द्धिधाम । तत्र प्रतापवसतिर्जयवर्मनामा क्षोणीपतिः प्रतिहतप्रतिपक्षपक्षः श्रेष्ठी मनोरथ इति प्रथितो महेभ्यश्रेणीमणीमुकुटमत्र पवित्रकीर्तिः । लक्ष्मीरखण्डशशिमण्डलजैत्रवक्त्रलक्ष्मीरमुष्य दयिता पुरुपोत्तमस्य होलीस्तयोरुपरि पुत्रचतुष्टयस्य पुत्री बभूव भुवनाश्तरूपधेया । ऊढाऽपि सा विधिवशाद विधधाजनिष्ट लेहात् पिता निजगृहे जगृहे ततस्ताम् ETI FILMISS ॥ २॥ . ५

·होती.
॥५०॥
प्रबन्धः।
यतः-
VIESIG SAIF ITIFIETIERRIBIN
तत्रान्यदा जनकधानि गवाक्षसंस्था सा कामपालमवलोकयति स्म साक्षात् ।
अझोङ्गवं भुवनपालनृपस्य वङ्गदेशाधिपस्य मदनप्रतिरूपरूपम्
दृष्ट्वा निमेपविमुखप्रसूतिप्रमाणदृष्टिर्मुहुर्मुहुरसौ नवयौवनं तम् ।
सद्यः स्फुरत्स्मरशरप्रसराऽऽतुराऽभूत् भूपाऽऽत्मजोऽपि च तथाञ्जनि तां निरीक्ष्य ॥ ६॥
लोकेशकेशवशिवत्रिदिवप्रभूणां चूडामणिप्रणयिनी प्रथते यदाज्ञा ।
निशेष विश्वविजयी विपमेपुरेप कं नावधीरयति धीरमपि प्रवीरः ? ॥१॥
एनां ततः सततमर्तिविवर्तमाननानाऽऽशयां परिहृतापरसर्वकृत्याम् ।
आलोकयन् निजसुतां सुतरामभीष्टां श्रेष्ठी विषादपदवीं सपदि प्रपेदे ॥ ७ ॥
प्रवाजिका द्विजकुलोद्भवचण्डरुद्रभण्डाऽऽत्मजा भरटकाचलभूतिपत्नी ।
दुपवेत्पजायत पुरेऽत्र जनस्य भूतिकर्मादिकृत् कपटकोटिविदग्धबुद्धिः ॥८॥
क्षुत्क्षामकुक्षिकुहरा भ्रमति स्म भिक्षासम्प्राप्तये प्रतिदिन प्रतिमन्दिरं सा ।
लाभान्तरायवशगा भृशदुर्भगा तु लेभे न किञ्चन चुकोप जनाय तेन
॥ ९॥
॥५०॥

·प्रबन्धः।
शेती
॥५१॥
IES
WHITENI lal als
सत्कृत्य सा निजगदेऽध मनोरथेन सुस्थामिमां मम सुतां कुरु विश्वपूज्ये।।
पृष्टाऽर्तिहेतुमनया च रहस्युवाच होलीदृढां परिवृढाङ्गजसङ्गमेच्छाम्
॥१०॥
प्रवाजिका तत उपायमभीष्टसिद्धेराचष्ट दुष्टहृदया कपटे पटिष्टा ।
अर्चामिपाद रविदिने रविसद्म गच्छेत्से ! कुमारमपि तत्र च मेलयिष्ये
होलीर्जगाम रविधाम तदा कुमारः कामाऽऽतुरश्चतुरया महितो अतिन्या ।
तत्राऽऽलिलिंङ्ग सहसा महसामधीशमभ्यर्च्य तामभिमुखं विनिवर्तमानाम् ॥१२॥
साऽख्यद् विशामि दहने ध्रुवमन्यथाऽन्यपुस्पर्शपातकमलान्न लभे विशुद्धिम् ।
एवं हृदाऽऽग्रहपरामतिगूढदम्भामेतां यलेन जनकः सदनं निनाय
प्रवाजिकाय निशि फाल्गुनपूर्णिमायामानीय सङ्गमयति स्म तया कुमारम् ।
सुष्वाप तन्निकटसद्मनि चैतदुक्त्वा स्वाऽऽरब्धसिद्धिसुखनिर्भरलव्धनिद्रा ॥१४॥
पट्कर्णमन्त्रमचिराद् भिदुरं विभाव्य होलीः स्फुरदुरभिसन्धिनिपद्धबुद्धिः ।
निद्राणतापसिगृहं स्वगृहं च दग्ध्वा सद्यः कुमारसहिता प्रपलाऽयते स्म
दग्धामवेत्य तनयां व्यलपत् पिताऽध वत्से । हहा! किमिति साधित एव वह्निः ।
HIEFEMI-FEET RIL
॥५१॥

·होली.
प्रवन्धः।
॥५२॥
IIIIIIIIIEIMIRIAL CIRIDIO
तत्प्रत्यकृत्यमकरोच ततो जनस्तां ज्ञात्वा सती प्रणमति स्म तदीयभस्म
प्रत्यब्दमत्र दिवसेज्य वृथैव होलीपर्वासिले जगति तत्प्रभृति प्रवृत्तम् ।
उद्यच्छते न परमार्थविचारणार्थ यस्माद् गतानुगतिकः सकलोऽपि लोकः ॥१७॥
जनस्ततोऽयं प्रतिवर्पमत्र दिनेऽधुनाऽपि च्छगणादिपुजैः ।
होलीजरत्योः सदने विधाय दहत्यहो! तत्त्वविमर्शशून्यः
॥ १८॥
ऊचेज्यदा प्रणयिनीमधनः कुमारः कापि व्रजामि धनमूर्जितमर्जयामि ।
सा प्रत्यवक् कुरु मदुक्तमुपायमीश ! येनैप पूरयति मे जनकस्तवार्थम् ॥१९॥
त्यं शाटिकां मम पितुर्विपणो गृहाण प्रोक्तस्तयेत्यथ चकार तथा कुमारः।
नाहेति सा निजगृहात् महिता तथाऽहे श्रेष्ठी पुनस्तदपरां प्रवरां ददौ ताम् ॥ २०॥
पश्चादसायपि यदा महिता तदानीं श्रेष्ठी स्फुटं वद वदेत्यवददू विदग्धः ।
पत्नी तवात्र समुपैतु विशिष्टशाटी सम्यग् निरीक्ष्य च परीक्ष्य च जर्ग्रहीतु ॥२१॥
दृष्ट्वा च तामुपगतां, दुहिता ममेयमित्यव्रवीद् धनपतिः प्रति कामपालम् ।
सोऽप्यूविवान् सरलमानस ! किं न वेत्सि स्वामङ्गजां दहनदाहकथाऽवशेषाम् १ ॥ २२ ॥
PATIL HAIRTISIFISH FA
..
.
ॐ ॥५२॥

·प्रबन्धः।
॥ २३ ॥
होठी-
॥५३॥
॥ २४॥
॥ २५ ॥
OIL - HERITA ILSILE HIMAIL FIEl RISHIR ISIS
भार्याभ्रमः समभवद् भवदीयपुत्र्यां पूर्व ममापि रविधाम्नि, तवाधुना तु ।
अस्यां मदीयतनयेति मुधा मतिर्यत् सादृश्यमेव परमं ननु तत्र हेतु:
इभ्यस्तमभ्यधित सप्रणयं तवेयं पत्नी मयाऽथ तनयैव सदा प्रपन्ना ।
प्रीत्या ततः प्रभृति पूरयति स्म वेश्मालङ्कारभोज्यवसनादि स एव सर्वम्
उत्तीर्य दुस्तरमपारमवारपारं पारं परं व्रजति कोऽपि भुजायलेन ।
स्त्रीणां पुनः प्रकृतिगढदुराशयानां तेनाप्यहो ! दुरवगाहतरं चरित्रम्
दुण्डा मृताञ्जनि पिशाच्यथ पूर्वजन्मभिक्षाद्यलाभमनुचिन्त्य सकोपचित्ता ।
चके पुरोपरि शिलां जनर्णनाय होली प्रति प्रवलदैवबलामशक्ता
पौरा पलिं विदधते स्म ततः पिशाची साञ्चीकथत् प्रकटमित्यवतीर्य पाने ।
भण्डान् विना भरटकांश्च निहन्मि शेषानेपा पुरातनकुलद्वयवत्सलाऽहम्
आकर्ण्य कर्णकटुवाक्यमिदं तदीयं दीना अनन्यशरणा मरणात् वसन्तः ।
स्वमाणरक्षमपरौपयिकैरसाध्यं ध्यात्वा विमुक्तसुजनस्थितयस्तदानीम्
लोका असभ्यवचनोक्तिविगीतगानदुर्वाद्यवादनपराः भितभण्डभावाः।
॥ २६॥
था
॥२७॥
॥ २८॥
॥५३॥

·दोली-
.. ॥ २९॥ (युग्मम्)
प्रवन्धः।
॥५४॥
जाताः पुनर्भरटका इच भस्मधूलीसिन्दूरफईममलीमसविग्रहाश्च
ततो रजःपर्व जनेऽनुवर्ष प्रवर्तते फाल्गुनपूर्णिमायाम् ।
तथा तदाढ़ानकृताङ्गरक्षं डिम्भादिकं दुढितमाह लोका
होलीरजापर्व मुधा प्रवृत्तं ज्ञात्वा शुभार्थ न बुधैर्विघेयम् ।
श्रेयोऽर्षिभिः श्रीजिनधर्म एव सेव्यः समस्तेप्सितसिद्धिहेतुः
॥३१॥
यत:-
QUEIL MILAIIEIDAILSIMILAI AIDS
आयुर्दीप वपुरपरुजं रूपमन्यासरूपं कान्तिः कीर्तिलमविकलं बुद्धिरत्यन्तशुद्धा ।
इष्टावाऽप्तिर्मनुजदनुजस्वर्गसात्राज्यसम्पत् पुप्पोल्लासः शिवमथ फलं धर्मकल्पद्रुमस्य ॥१॥
एवं श्रीवरसोमसुन्दरगुरुश्रीमत्तपागच्छराशिष्यश्रीजयचन्द्रसरिचरणाम्भोजप्रसादादयम् ।
सम्यन्धः किल पुण्यराजगणिना होलीरजापर्वणोः सन्धः शरर्दन्तिनशरदि प्राज्ञैश्चिरं वाच्यताम् ॥३२॥
इति होलीप्रवन्धः समाप्तः ॥
IIIIIIIIIIIIIII II
॥५४॥

·• . श्रीहोलीरजःपर्वप्रबन्धः।

·SxxeEATCAMERIESXXEEXAMAXOKEKORIXEmxCEXXX रचित। न्यायसाहित्यतीर्थ-मुनिश्रीहिमांशुविजयजीनां पुस्तको । संपादित । १ धर्मवियोगमाला (सं०) ०-२-० १ प्रमाणनयतत्त्वालोक ( संस्कृत ) ०-१४-० प्रमाणनयतत्त्वालोकप्रस्तावना (,) ०-३-० २ जैनी सप्तपदार्थी (,) ०-५-० ३ जयन्तप्रवन्ध (सं० गु०) ०-३-० ३ श्रीद्वादशव्रतकथासंग्रह (1) -६-० ४ महाकवि शोभनमुनि अने तेमनी कृति(गु.) ०-३-० ४ मन्जुलकथासंग्रह प्राप्तिस्थान- श्रीविजयधर्मसरि जैन ग्रंथमाला छोटासराफा उजैन (मालवा) HXXXCOMXXX

·अहम् ।
श्रीहोलीरजःपर्वप्रबन्धः।
SIENTION TERE ISI FERNETSILENTINE
पर्द्धमानं जिनं नत्वा सुरासुरनतक्रमम् । वक्ष्ये होलीरजःपर्वमपन्धं प्रथितं जने
॥१॥
न्यायलक्ष्मीसुखस्थाने पुरे जयपुरातये । जयवर्मन्पो जज्ञे प्रतापतपनोपमः
॥२॥
तत्रामानरमादानपूरितार्थिमनोरथः । अस्ति शस्तधनख्यातिर्व्यवहारी मनोरथः
तस्य शस्यगुणग्रामाभिरामाऽस्ति सधर्मिणी । अलक्ष्ममृगलमाऽऽस्या लक्ष्मीरक्षुणलक्षणा ॥४॥
तयोरुपरि पुत्राणां चतुर्णा गुणशालिनाम् । पञ्चेषोर्जयपत्रीव पुत्री होलीति विश्रुता. ॥५॥
परिणीतापि सा पत्युर्विपत्त्या विधवाऽभवत् । स्वगेहे लेहतः पित्राऽऽनायिता तस्थुपी सुखम् ॥६॥
अन्यदा सा गवाक्षस्था कामपालं व्यलोकयत् । वङ्गदेशनरेशश्रीभुवनपालसम्भवम् ॥७॥
असरूपस्वरूपश्रीकामरूपविजित्वरम् । तं निरूप्य प्ररूदान्तर्गाढरागाऽऽतुराजनि
॥८॥

·सर्वप्रबन्धः। 101.1::...! FIRMER कामाsisसि महाभाग! पीय त्वं श्रेष्ठिनः सुताम्। तच्छुत्या पिस्मयस्मेरः कुमारःस्माऽऽहतापसीम्॥१७॥ होली में मेलंगः मयः प्रमादपरमानसा । सामाऽऽह स्म कुमारेन्द्र ! ब्रज त्वं रविमन्दिरे ॥१८॥ नपात्रो गनस्तत्र हेलिमभ्यर्च्य होल्पपि । निर्यान्ती तेन संस्पृष्टा मोचेऽग्नौ मविशाम्यहम् ॥१९॥ नान्गायनरपपापाछुद्धिः कयान । मम स्यादिति जल्पन्ती पित्रा नीता गृहे पलात्. ॥२०॥ तपोका तापमी निन्ये कुमारं निशि तद्गुदम् । पकर्णो भिद्यते मन्त्र इति विज्ञाय पुंश्चली ॥२१॥ सुमा प्रमालिकां मत्वा होली मन्याल्य तद्गृहम् । गता तेन युता सा च लेभे दम्भतरोः फलम् ॥२२॥ दमा निष्पाप तनयां सतीपक्तिमतल्लिकाम् । विललाप धनी वत्से !किंवहिः साधितः स्वयम् ? ॥२३॥ दुगातः स वजेचं प्रेत्यकृत्यं चकार च । लोकोऽपि तां सती मत्वा तस्या भस्म स्म वन्दते ॥२४॥ तापसी पन्तरी जाता चमत्कारमदीदृशत् । राजाऽप्यकारयत् पर्व प्रजानां शान्तिहेतवे |॥२५॥ होलीपर्य ततो मिथ्या प्रवृत्तं निग्मिले जने। कान्तां गतश्रीराहाथ कुमारोऽन्यत्र गम्यते सा प्राऽऽह नाय!मा काः खेदंते पूरयिष्यति । मत्पिता सकलां लक्ष्मी मवुद्धिं चेत् करिष्यसि ॥२७॥ गत्यार्थग पितुद्दे मदर्थ पदृशाटिकाम् । कुमारेण तथा चक्रे तां मूल्येन धनी ददौ ॥२८॥ शाटिका स्यगृहे मैपि तेन नाहेति कान्तया । पश्चात् मुक्ता पुनः श्रेष्ठ्यप्यपरामार्पयत् स ताम् ॥२९॥ जागा EFFETAIIRTISI ॥२३॥ ॥५९।

·होतीरजा
॥६०॥
पर्वप्रवन्धः।
Olaltil IIIIIIIIIIII.113
तां पश्चात् पहितां वीक्ष्य कुमारमभ्यधाद् धनी । हट्टे समेत्य ते भार्या वर्या गृह्णातु:शाटिकाम् ॥३०॥
ततस्तामागतां वीक्ष्य सुतेयं मे वणिम् जगी । कुमारः स्माऽह किं वेत्सि नाग्निदग्धांसुतामृजो!? ॥३॥
मत्सुतासदृशीयं ते भार्याऽस्तीति सुताभ्रमः । प्रतिपन्नाऽथ पुत्र्येव मयैपा तव वल्लभा ॥३२॥
यत्रालकारभोज्यादि ततः पूरयतीश्वरः । दम्भवत्त्वमहो! स्त्रीणामगम्यं महतामपि ॥ ३३ ॥
होलीपर्वमपन्योऽयमाख्यातोऽथ निशम्यताम् । रजापर्वाभिसम्बन्धः कथ्यमानो यथाश्रुतम् ॥ ३४॥
श्रीकाञ्चनपुरे राजा रिपुमर्दन इत्यभूत् । प्रवाजिका च भूयिष्ठकष्टानुष्ठान शिष्टधीः
॥ ३५ ॥
युमुक्षाक्षामकृक्षिः सा याचमाना गृहे गृहे । पुरेऽखिलेऽपि वभ्राम भिक्षां नाऽऽप पुनः कचित् ॥ ३६ ॥
पुरलोके सकोपाऽथ दुष्टकष्टानुभावतः । प्रवाजिका पुरे जज्ञे राक्षसी स्वाऽऽयुपः क्षये ॥३७॥
प्राम्भ सा पुरे भिक्षाऽलाभेन सरुपा सती । रोगान् व्यधात् घनाऽऽभोगान् पीडाक्रीडागृहानिव ॥ ३८ ॥
ततोऽतिदुःखितो लोकः शोकशव्यथाऽऽकुलः । भूतमेतपिशाचानां रोगशान्त्यै व्यधाद् बलिम् ।। ३९ ॥
सा दुष्टा राक्षसी पात्रेवतीर्णा जनमभ्यधात्। किं मां न वेनिस रे मूढ ! राक्षसी विश्वभक्षिणीम् ॥ ४० ॥
ततः प्रमादयामास जनस्तामर्चनादिभिः । दुष्टा स्पष्टममापिष्टानिष्टमेवं नृणामिति
'मम्गकरमसिन्दूरप्लीसरविग्रहाः । ब्रुवन्तोऽसभ्यवाक्यानि चत्वरे चत्वरे भृशम्
था
॥४२॥
॥६०॥

·॥४३॥(युग्म): ॥४४ ॥ ॥४७॥ ॥४८॥ IAL RITERSta-13001 पापनाः पाशानि प्रमन्तु निसिछे पुरे। रोगशान्तिर्यथा सो जायेत कुशलं तथा गयो लोकसभापेन फलिफेलिफुलहली । तपादेशाद् विशेषेण त्यक्तोत्तमजनस्थितिः अपम्पदालापेणु भस्मोद्यालनकर्मसु । फल्गुगानेषु नृत्येषु प्रवृत्तो हिल क्रियः ॥४५॥ (युग्मम्) ततः समपदेशेषु फाल्गुने पूर्णिमादिने । प्रतिवर्ष रजापर्व प्रख्यातं क्षोणिमण्डले ॥४६ ।। एपं होलीरजापर्य मिध्याष्टिप्रवर्तितम् । विज्ञाः । विज्ञाय कर्तव्यं न श्रेयोऽयमिदं बुधैः मौमाग्गमायुरारोग्यमैग्धर्य रूपसम्पदः । यदीच्छत जनाः ! धर्मे यतध्वं तजिनोदिते रूपं निप्रतिरूपमापुरतुलं नीरोगता सन्ततं सौभाग्यं भुवनाद्भुतं भवभृतां कीर्ति जगद्यापिनीम् । सामाज्यं गजपानिराजिकलित यस्ताऽऽपदः सम्पदो धर्मः कल्पतरुः प्रयच्छति फलश्रेणीमिमामीहिताम् ॥ १॥ एवं श्रीधर्ममाहात्म्यं विज्ञाय जगदछुतम् । मिथ्यात्वपरिहारेण तत्र यत्नो विधीयताम् ॥४९॥ इत् सर्योपकारार्थ मिथ्यात्वापोहहेतवे । प्रयन्धः (प्रथितोप्रत्येप विज्ञानां वाचनोचितः इति होलीरजापर्वप्रयन्धकथा समाप्ता । PRELIEMIFINIT: ॥६१ । कथितोऽत्येप जिनसुन्दरसूरिणेति पाठान्तरम् ।

·समाप्तः