Bharatiya Vidya Bhavan Library, Mumbai

Mantrabrahmanam

Bhattacharya,s.s. · 2012/08

PDF Proofread

Front matter

আঘালি জালাল মহিন; মাছ নিন মিলে वश्य मसमग्र मेवेति मन्यामहे । 'शागिइ'-नाना महर्षिया प्रका. थित रचितं वैतर सर्व मत एवेतत् ताण्डा मिति व्यपदिश्यते । छान्दोग्य मिति समाग्या त्वस्य सिप, सामवेदीयानां छन्दी. गत्वप्रसिद्धेः। तदित्य तारातियातस्य मामयस्यैव हितोय. भागीयाद्याधायदयापकं यत मसिई मन्त्रमाण मिति, तदे वेतन समोवयितु मेय प्रबन्धः । एव मद्भुतगान्तिविधिरूप मझुतमामणमपि न अन्यान्तरम् ; पपि मायणनिर्दिष्टस्य पश्चाधायामकस्य द्वितीयस्य घडवि- भायस्थ,--भरमदगिमतस्य गिदधाायात्मवाय प्रोढनरमकस्य छान्दोग्यायामागम्य, अन्तिम एयाधाय ; यथा च प्रसिधान्येष নয়ন্নাকানিমূনালিষ্মীনি। ननु मशिगाख मकैक मेम बाम मभ्युपगन्तव्य घेर साम- विधादौना का गतिरिति ? अव द्रूमः - अस्तु नेपा मनुवाधाणत्य मिति ; सनत च तथा "अनुब्राह्मणादिनिः (४. २. ६२.)"- प्रत्येनत्पाणिनीय समस्योदाहरणम ; अन्यथा गिरी नास्ति शिरो. व्यथेसिवा सूत्रं तदानर्धक्य मेष व्रजेत् ; कापि अनवाधण. अन्यादर्थनाग । निदानवादावपि यदुपात मनु बाधणं नाम, तदप्येतदभिप्रायेणेति। अतएप प प्राध्यापचनोवृतिः न्यूयरी द्याये (१.१.) "प्रयापि ग्रामण भवति"-इति: मलाणा मपिच्छन्दोदैवतविनियोगास्ववन्य भभ्युपेयाः । तथाहि पास नम्-“यो ह या अविदिताय छन्दीदेवतत्राप्रणेन দীঘ যাননি আষায়নি বা ঘায়ু চুনি নাম বা पद्यति प्र या मीयते पापीयान् भवति (पा. ग्रा. १.१."---- . - -- [ ४ ] इत्यादि । प्रतोत्र सर्वत्र ऋषादिबोधनार च नन या कर्तव्य । यस्य मन्त्रस्य य प्रकाशको रचयिता वा स एव तस्य ऋषि- रिति व्यपदेमभाग भयति , मन्तवानपतमन्त्राणान्तु प्राय सर्वेपारचयितार: प्रकाययितारो वा अनिर्णया इति प्राचीनैरपि तेषा मेक एव परमेष्ठी प्रजापति, परमेश्वर एवेति यावपित्वेन कल्पित इत्यनुभूयते , प्रकाथयिष्यते च तथेह प्रथममन्त्रव्याख्या नारमो एवैकव। प्रार्थनीयतया, वर्णनीयतया व्यवहरणीयतया वा यत् किचनीपास्यम्, नरसर्ष मेव देवतेति व्यपदिश्यते . तथैवेह सर्वच बोधयियते च । दैवत विचारत विशेषतो ज्ञातव्ययेत् मत्सम्पादिते टोकाटीप्पन्याद्यन्विते यारलीये निरुक्त, मत्कृतानुवादसहित सभाष्ये दैवतानबारी, मल्क तस्य वैदिकसमालोचतस्य देवता- शौर्षकाधाये चेक्षणीय । मन्त्र वाघ्रधीयमन्त्रास प्राय, सर्व एव गोभिलीयसवानुसारेण ये कर्मणि विनियोक्तव्या भवन्तीति सर्वदेवार व्याख्यानारम्भेषु यथायध सूचयिष्यन्ते सङ्घताक्षरै!भिलीयसूत्रापि च । छन्दासि च तथा तब सर्वच व्याख्यानारम्भेष्येव जापयिष्यन्ते, पर नैव तानि सर्वाण्येव गुणविष्णुभट्टाधनतिप्राचीनव्याग्याट मतानुगानि भविष्यन्ति . अपि भविष्यन्ये व मनुसन्धानमूल- कानि तहिरहान्यपीति , तदुभयो पक्षयो कतरी न्यायानिति छन्द मास्त्रदर्भिभि पक्षपातशून्यै(मदिरेव विचारणीयम् । तदि- चारसाहाय्याय ह वैदिकाचन्द शास्त्रनिष्कपरूपाणि कतिचित् कन्दवकाशित दर्शयाम. तथाहि- . - विच्छन्दांसि कृतिः छन्दांसि . १ गायत्री २४ २ उपिक २८ ३ अगष्टप ३२ प्रतिच्छन्दांसि ७ असिजगतो ५२ शकरो प्रतिगकरी. अधि: अत्यष्टिः तिः ૭૨ ४ सहती ३६ प्रकृतिः ८४ पाति: ८८ विशतिः २ सहतिः ८६ अतिकतिः १०. ५ पदमा: ४. ६ त्रिष्ट, ४१ ४५ ४ । ८. . द ८ . छन्द. -- गायत्रो सपिणा अनुष्टुप् वृहतो पतिः चिष्टुप् जगती पापी २४ २८ २ ३ ६ प्रासुरी १४ १२ प्राजापत्या २४ याजुपी ६ १. . सानी १२ २२ २४ प्रार्थी १६ २४ २० २३ बरामी ४२ ४८ ५४ छन्दांसि विराट् नित् शुबा भूरिक खराट गायत्री ૨૨ २३ २४ २५ २६ इणिक ३० अनुष्टप ३. २३ ३४ वृक्षती यतिः ३८ ४१ ४२ ४२ ४५ जगली ४६ प्रतिच्छन्दोविच्छन्दसोरप्येव मेष विराड़ादयः समूनाः । विर, " पड्विंशत्यक्षराया ऋच: स्वराड्गायत्रीच्छन्दो निर्णय मुत विराणिक् छन्द इत्याद्याशानिरासायोक्तं पिङ्कलेन "पादितः सन्दिग्धे (३. ६१.)"-इति। तथाच सन्दिग्धच्छन्दक मन्त्र पादिपाददर्शनादेव छन्दोनिर्णयः कर्तव्य इति च तमूषार्थः । तदेवं यद्यादिपादो गायनाः स्वात् तहि स मन्त्रो सराड- गायत्रीच्छन्दस्क एव, यदादिपाद उणिहः स्यात्, तर्हि स मन्त्री विराडुणिक छन्दस्वः । एवं सर्वत्र । घ) १ अथ गायत्रीचरन्दः प्रथमम् । ८-८-८-२४ विपाद गायत्री ६-६-६-६-२४ चतुष्पाद ७-७-७-२१ पादनिवृत् ६-८-७-२१ यतिपादनिघृत, ८-८-६-२४ नागो, ६-८-८-२४ वाराही, ६-७-६-२१ वर्षमाना ८-७-६-२१ प्रतिष्ठा ६.०६-७ - १८ हसीयसी १२-८ = २. हिपाहिरार, ११-११ - ११ = ३३ विराट ६-७-११ = २५ परिणग्गर्भा , ७-१-७ =२. प्रतिनिघून " " " " 1. " (पटकचैकः) ५ - ५ - ५ - ५-१० २६ पदपतिः ५-५-५-४ -१८ ७-१०-७-२४ यवमधा पिपोलिकमध्या ५-६-६-६ = २३ मधुमती ६-८-८-२२ कामतो ८-४-८0. .

२ उणिक्छन्दो हितीयम् ।
८-१२-६-२८ ककुबुष्णिक
पुरउणिक
८-८-१२-२८
परीणिक
७-0-0-७-२८ उतष्पादुप्णिक
११-१२-४ = २७ न्यगिराः,,
१२-११-६- २८ तनुमध्या
५-८-८-८- २८ अनुष्ट बगर्भा
"
८-५-८-८
८-८-५-८
२८ पिपीलिकमध्या ,,
"
"
३ अनुष्ट पछन्दस्तृतीयम् ।
८-८-८-८- ३२ चतुष्यादानुष्टुप
१२-१२-६-३२ रुतिः
८-१२-१२- ३२ त्रिपात्
१२-८~१२= ३२ पिपीलिकमधमा ,,
५-५-५-५-५-६- ३१ महापदपतिः,
८-१२-८-३. कविराट
८-१०-१३-२२ नया
शिश्ट्
"
"
"

-- ८ ] ( छ ) ४ वृहतीच्छन्दयतर्धम् । ८-८-१२-६३६ पथ्या बृहती न्या मारिणी " ८-१२-८-८-२६ स्कन्धीग्रीवी, , १२-८-८-5-२६ १.-१०-८-९२६ उरोहहती उपरिष्टा बहती पुरस्ताद हती चतुष्पाद् तईवृस्ती" महावृहती सतोवृहतो विष्टारवृहती पिपीलिकमधश विप्रमपदा . ६-१.-१०-८०३६ १२-८-१३-२४ " " ~ " ५ पड़ालिछन्दः पश्चमम् । १२-८-१२-८-४. मत पहलि. ८-१२-८-१२% ४. विपरीता,, ८-८-१२-१२-४० आस्तारपति १२-१२-८-८-४. प्रस्तारपति विष्टारपड कि "-८-८-१२-४. मस्तारपति अक्षरपनि इय मेयाघरपडशिनाम कात्यायनमते यदपइ तिर्गायत्री, हलायुधमते वेपा ५ -५-१० इस दगावरानिधेतिष । ५-५-५-५-५-५-५-५-४• अम्पग पति पहपडकि . " " ८-८-८-८-८-४० पध्या चतुष्पदा ( झ ) ६ विटुप् छन्द पष्ठम् । ११-८-८-८-८-४३ पुरोम्योति त्रिष्टुप E-८-११-८-८-४३ मध्ये जोति ८-८-८-८-११-१३ हपरिटाजयोति ११-११-११-११-४४ घसुप्पाद १२-१२---११-११-४४ ११-११-१२-१२-४४ १२-११-१२-११-४४ ११-१२-११-१२-४४ १० -१०-१२-१२-४४ अभिसारिणी विट ८-८-१०-११-२८ विराटस्थाना १०-१.-८-११-8. ११-११-११-६०४१ विराया १२-१३-१९-८-४४ ब्योतिपती E-E-१२-१४ महादती ८.८-१२-८-८-३४ यममध्या १०-१०-८-८-४४ पडलासरा, विराटपूर्वा च लागते सो जगती, वैष्टुभे सूने विष्टुप् । AR " " " " 14 " एवंषोपरिधानोतिनाम ममती पिशिखा " " जगतोच्छन्दः सप्तमम्। ८-८-८-८-८-८-४८ षटपदी जगती । १२-१२-१२-१२ - ४८ चतुष्पाद, १२-८-८-८-८-४१ पुरोन्योति ८-८-१२-८-८-१७ मधेपज्योतिः,, ८-८-८-८-१२-४४ उपरिटाजतिः , ८-८-८-१२-१२-४८ महासतोचतो, ८ ८-७-६-१०-८४८ महापडति अन सर्वत्र मन्वेषु साहा-पदं विहायैव छन्दो निर्णतव्यम् ; गोमिलीयादिविनियोतकमवादानुसारत एव तत्पदस्य हेयोपा- देयत्वेन मन्तानक्ययत्व सिद्धान्तान। एवं यस्य कस्य प मन्त्रस्य यथाकधमपि ऋकत्वे सिहे यजुष्टेन व्यपदेशी प्यन्याय्य एष ; दैयोत्यादिच्छन्दोलपणाना वेयर्यापतेरिति दिक् ।। यथाविधिमन्त्रीशारणमलित एष कातेपु फलान्यस्पद्यन्त इति वादिना मपि गले कुठारन्यायेन प्रयोहश्यमन्ताणा मईयोधी- ऽसिप्रयोजनीय इत्यभरमेय एव , प्रामाणिकवरेदारकरी भिरस- छत्तथैवोश रन्यथा मन्नार्थ परपन्याना मपार्थतापत्तेय । तयादि मिक्षावचनम् - "गोति शौम्रो शिर कम्मो तथा लिखितपाठक.। पनयनोपकरण्ठय पडेले पाठकाधमा"- इति । 'गोती' दद्देगीयदुर्गामाहामापाठकाना मिव स्वेच्छा- 1 महापापगलिय पर हिल भोपयमा, नन मोटिशादमात्रम् , पाचवारिस एकराम नेवासा मातीवधि , पिडयोकमतीप्रधामपाभासपत्तेति दिक।

पाठकारी; ' 14 २ [ ११ ] नुसारत एक अगेयनोकादौनपि गायन् "लिखित- पाठक.' यो हि नैव गुरुमुखाधीतविद्यः। निरुतग्रन्थे तु प्रथमाध्यायस्य पठपादीयप्रथमादिपण्डपतष्टये अतिप्रमाणानि दर्शयनेयार्थनानन्तयोः सतिनिन्दे प्रतिपादित विस्तरमः ; सतंचतत् किषिदुहरामोह । तथाहि- * अथापि ज्ञानप्रशंमा भवत्यन्माननिन्दा च ॥१ स्थागरयरधारहारः किलाभूधौत्य घेदन विजानाति योऽर्थम् । योऽर्थात् सकल मद्र मश्रुते नाक मति नानविधूतपापा । यद यहौत मविज्ञात निगदेनैव अन्यते। धनग्नाविव शोधो न तज्वलति कहिंचित् । "-इति। पातले महाभाथेप्युक्त मेव मेय। तथाहि पस्पशायाम् “इमानि च भूयः शब्दानुशासनस्य प्रयोजनानि । ६५ यदधीत मविज्ञान तमादनर्थ क माधिगीणहीत्यध्ये यं व्याकरणम्”-इति । अतएव मन्त्राणा मनठानानुस्मारकत्वमपि निर्णीत मीमांसा- दर्शने । तथाधिकरणमालायाः प्रथमाध्यायस्य दितीयपादोय- पतुर्थाधिकरण प्रथमवर्णकम् - "मन्चा उसायवति किमटेक हेतवः । याप्त पुरोडागश्यनादेय भासकाः । बाणेनापि तामाग्मनाः पुरये शहतवः । न तज्ञानस्य हरसाद दृष्ट' वर मदृष्टतः ॥"-~-इत्यादि । सटेव' सर्वथैव प्रतिपद्यते मन्यागा मर्थनानाम्ययन यति. - h २१ " . . [ १२ ] नव्य मिति; तत एवैतद व्याख्यानं समयोजन मित्येतेनैवाभिषेश- सम्बन्धावप्याख्यातावित्यल' पक्ष वितेन । अध न ज्ञायते क्रियमाण मिदं व्याख्यान मपव्याख्यान वा प्रतिपसाते ? • घेदाधस्वतिसूमोहन्तु स्यूलः स्थूलधोर ; अपि मर्यते चैवं नैरुतात्रयोदये - "सेय विद्या श्रुतिमतिबुद्धिः, तस्यास्तपसा पार मीसितव्यम्" इत्येवमादि। मनुसंहितायां ब्रह्मचारितपालक्षय मप्यभिहितम्-- “वेदाभ्यासो हि विप्रस्य तपः पर मिहोच्यते । पा हैव स नखाग्रेभ्यः परमं नप्यते तपः । यः सग्वापि हिजोऽधीते स्वाध्यायं शक्तितोऽन्वहम्" इत्यादि। तादृग तपस्तु गुरुणानुमतोय मध्यवरं यथाशशि प्र. चय, पर' कथ मनुगचीय ममास्ति तत्प्रभाषो न वेति । एता- हमानवाकृतितचित्तस्यापि में प्रकृत्तिः “न संशय मनारुह्य नरो भद्राणि पश्यति"-इति विष्णुममेव पनात् । तदप सप्र- णिपातं याचे 'सन्तः सन्वयलम्बनम्'-इति। स्मरामि चैतद भकुमारिलवचनम् - "पागमप्रवणयाई नापवायः स्खलपि। न हि सदमना मच्छन् स्वतितेष्वपोचते।" इति यम् ।

परिच्छेदसची। अथ प्रथमः प्रपाठकः १ ८५ १ ८१ मधमण्डः हितीयखण्डः तोयखण्डः चतुर्थ खण्डः अथ द्वितीयः प्रपाठकः प्रथमखण्डः द्वितीयखण्डः बतीयखण्डः चतर्थ खण्डः पक्षमखण्ड: १०३ । ३२ ११२ पचमखण्डः २८ ५२ परसुगड़ा १४४ पटखण्ड रामखड़ा 40 सामखण्ड प्रष्टमखुण्ड: ७८ अष्टमखण्डा १५९ ॥ सविषयमन्त्रसूची ॥ पग्निपर्युचपमन्चः १ भाग्रहायणीमन्नाः 48-24 अग्निस्थापनमन्त्रः ६४ पाचमनीयग्रहणमन्त्रः १६४ अधारहणमन्त्रः १५४ श्राशयुजीमन्त्रः अर्थार्थ धेनुबन्धनमन्त्रः १५८ इन्ट्रियापचारमायोमन्वौ ६६.६७ অঘীষামন্ত্রঃ १६. उत्तरविवाइमन्नाः २४-३१ भलमापनोदनमन्त्राः१२८-१३६ उपनयनमन्त्राः ५४-६५ प्रमामामादिमन्ना ३-१८ यहोममन्त्रः ४ नवयजमन्त्राः ४८ क्रिमिपातनमन्त्राः १५६-१५८ प्रपदमन्त्र गर्भाधानमन्त्री बध्वन्तरोयादिमन्दाः ४-१२ गवानुमन्त्र यामन्तः भग्नमन:सन्धानमन्त्रः गोपालनमन्ताः ७८-८२ भूमिनपमन्तः ११३ गोमोक्षणमन्त्री १६५ मधुपर्कग्रहणमन्त्रः १६४ चतुर्थी होममन्त्रा ३२-३५ मधुपर्क प्राशनमन्वः धूढ़ाकरणमन्त्राः ५२-५४ मांसाष्टकामन्त्राः ८५-१.३ जातकर्मीमन्तो ४४,४५ मांसाष्टकायाइमन्त्राः १.३.११. जातिकम्ममन्त्राः २ मूर्दानापमन्त्राः दण्डस्थापनमन्वः १५५ यगःकम्ममन्त्राः १३७ - १४. ८६-८२ वयोकरणमन्त्री १४८,१४८ नामकरणमन्ती वाखयागमन्त्र: १४४ निष्कामगमन्त्राः ४५--४० विरुपाचमन्तः १९७--१२१ पण्य होममन्त्रः विषापनीदनमन्त्रः १५४ पथिजप्य मन्त्रः १४८ विष्टरग्रहणमन्त। १६१ परिसमूहनमन्नाः ११३-११५ यवशाकम्मेमन्त्राः पशुखत्ययनमन्वः १२२ यवायहायणमन्त्राः १४५-१४७ पाणिग्रहपादिमन्त्रा: १८-२५ समावर्तनमन्त्राः ६८-७० पादप्रक्षालनमग्चाः १६२,१६३ सायंप्रात:काम्य होममन्त्री १५४ पायप्रेक्षणमन्तः पापरोगादिभयनाशनमन्वः१२० सुवाणीकरपमन्त्रः पाधिषकममन्त्राः १२३-१२६ सोपनौतीममन्वा पुंसवनमन्त्री त्ययममन्त्राः १४१-१४६ पूर्ण होममन्त्राः १५१-१५४ साभियोगमन्त्रः १६२ सीमनोनयनमन्बा ३८-४२ १४८ । मन्त्रप्रतीकसूची॥ - . परनये समिध माहाणे अनावपिनयरति अग्निं कन्याद मझबन् अग्निः प्रायात प्रथमः अगिनरेतु प्रथमो पग्नियायुचन्द्रसूर्याः अग्निटे इम्त म यहोर अग्ने माययिते व अग्ने बतपते व्रतं অষীপুণনিধি अजादनाव संयवसि प्रशाददात् सम्भवसि अत्र पितरी मादयश्व प्रनु त्वा माता अय या एकछन्दस्यम् अपारीन मणिना अगं प्राणस्य पडिंगः अवस्य पृत मेव रसः अवस्य राष्ट्रिरमि अन्वियं नो अनुमति अपहता अमरा अपेधित्वं परिवाध प्रमजयं पौनमी अभिभागोऽसि मम्मिन् ११५ ३ अभूमो दूतो विपो १05 मोसि प्राण सट्टत प्रय मूर्जावतो हद. २८ प्रमण नु देवं कन्या १४ ५. महणा पत्र वाससा १८ पश्मा भव परामय ५१ अहनों अत्यपीपरत १४. अहुर इद ४८ प्राकाशस्यैप पाकाची १२६ ५० धाकूती देवी मनसा 980 भागन्त्रा समगन्महि ५८ 4 पा देवेभ्यो हविः १५२ श्रादित्य नाय मारोन ११ प्राधत्त पितरो गर्भ २६ प्रा न. प्रजा २१ १५३ पाय इन्दन्तु जीपी पाय मगाव सविता १.२ पारोकेषु च दम्नेषु १.३ डायास्पदं एतपत् १३४ इद मह मिमं विश्व ८८ c पूमा मे विषतो इद मह मिमी पपां । अर्ज बहती रमतं १०७ पदं भूमनामहे ११३ जारुपये जइयोः दरसराय परिवत्सराय तं सत्ये प्रतिष्ठित १२४ धम्ट्राग्नी शर्म यच्छतं 80 प्रतस्य गोपनी दाम वदात् १५१ एक मिपे विष्णुस्त्वा १६ इमं स्तोम महते ११३ एकाष्टका तपसा १११ मन्त उपच' मधुना ३ एतः पितरो वासः पूम मश्मान मापेक्षा ૧૨ एत पितरः सोम्यासो १०8 धमा व मिन्ट्र मोदः एत मुत्यं मधुना ८१ इमा मग्निम्तायता - एषैव सा या पूर्वा धमा मधुमतीमधम् ७ एषैव सा या प्रथमा ०८ पोषधे पायखैनम् पूर्य तन्ती गवां माता ८१ पीठापिधाना नकुली यंदुस्तान परिवाध. ६२. पौलसलाः सम्प्रवदन्ति 25 प्रयं नार्युपमूतेऽग्नी ૧૨ कन्यसा पिलभ्यः १५ प्रय माद मन. 88 काम वैद ने नाम पूह गायः प्रजायध्वम् किंपश्यसि प्रजा 82 इह धुति रिह स्वधतिः २१ केशेषु यच्च यापक 18 उटुपम यरुप पाभम् ०३ अमन इदं ते उद्यन्त खादित्या. १४२ को नामासि? उद्यन्. दशासनिरपि ०१ कोश इव पूर्णो १२१ अतसनिरसि ७२ कोऽमि कतमोऽसि ! 8८ उद्यन्-महससनिरसि " कौतीमतं संवननं १२२ सणेन याय उट् केनैधि क्रिमि मिन्द्रस्य बाहुभ्याम् १५८ -. उधन -.

17. ८४ बरहान न पितरो " " " पपुरसि चतुष्वम् तुमिपासाभ्यां स्वाहा १५8 देवस्य ने सवित ५८ सुधै स्वाहा " देवाय त्वा सवित्रे ६१ गन्धर्वोऽशुपाप ७५ छोते पृष्ठं रक्षत गर्भन्धेवि सिनीवालि ५६ हे जर्ने विष्णुस्वा गया मासि ध्रुवा गोधुवा पृथिवी ग्रामवामि ने सौभगवाय १८ नम पृधिव्य दृष्ट्राय नमो व पितरी घोराय १.५ गोपोषण मसि नमो व पितरो मौवाय मौवाभ्यो मे स्कन्धाभ्यां १३१ नमोय पितर पितरो ग्रोमो हेमन्त उत नो नमो व पितर बधायै ७३ नेत्री स्थी नयत माम् । चत्वारि भायीभवाय १५ पञ्च पशभ्यो विष्णुस्त्वा चन्द्र प्रायश्चित्ते ३ परिधत्त धत्त चन्द्र व्रतपले ब्रत ५६ परिवाध यजामहे १३४ असाभ्यां मे यतीयत १२३ परैत मृत्युरमृत म भागार ११ जातवेदो पपया ११. पशूना त्वा हिवारण ५१ १६५ पुनर्मामैलिन्द्रिय तत्सवितुर्वरेण ६६ पनमनः पुनरामा ८० तपय तेनथ थबाच ११६ पुनर्मा यन्तु देवता सुर गोपाय मा माथ १५५ पुमासी मित्रावरची घोषि प्रताय विस्वा १६ पुमानग्नि पुमानिन्द्र ३६ ५४ पूर्ण होम यगये दक्षिण पाद मवनेनिजे १६३ पूर्व मन्य मपर मन्यम् १६३ देव सविता प्रसव पुपण तु देव पान्याम १५ तसमुष्य चोभयो मायुप नमदग्ने १ प्रजापतये खा प्रजापते न खदेता. प्रति घने प्रति प्रतितिष्ठन्तं त्वा प्रतिधावाप्रथिव्योः प्रति प्राणे प्रति प्रत्यज्ञेषु प्रति प्रत्यक्षेषु प्रति मथमा हव्युवास सा प्रमे पतियानः प्राणानां प्रन्धिरसि प्राम्याः पतियानः बाहुभ्यां मे यतोयतः " 28 ७५ मासा रद्राणां दुहिता १९६ १२५ मा वे रहेपु मिथि मा नस्तोके तनये १४२ मा भैषोन मरिष्यसि ८५ मा विदन् परिपन्थिनो मुच्च गां वरूणपामान मोऽधि मे १२६ मेधां ते मित्रावरणी 8 ८३ यः प्रतीयां दिगि ६ यः प्रायां दिशि मर्परानः ।" य उदीयां दिशि यक्ष मिव चन्नु १३२ यतो देवीः प्रतिपश्यामि १६२ ५८ यत् कुसौद ममदत्त चत्ते सुसीमे हृदयं, 89 ८८ यम्भवः प्रध्यायत 2 यत् पशर्मायु महतो ११४ यत् पृथिव्या अनामत ४६ १३ यथा यन्ति प्रपदी १४६ यथा समुद्रं सवन्तीः १४० ७८ यददयन्द्रमसि शरा ६४ यदपां घोरं १२६ यदिदं पश्यामि पशुपा १३० २३ यदेतवृदयं तव २८ ध्रनारय मागाम् । ब्राप्रपार्यौ। भद्राव. यः' भरवाजस्य मन्त्रण भराम कृणवामा भलाय खाहा। 1 " ४७ भमायखाहा। भुवन मसि साहस भूर्भुव स्वरोम्। भूर्भुवःवरोएसूर्य मम व्रते है इय घनस्पते बोझो यशसे तेन से ६८ लेपा सन्धिपु पक्षमा २४ यशो मचीमि १६५ लोहितेन स्वधितिना ८२ यगसो यथोऽसि । १५४ वडक्षणाच्या में लोहितादान ११२ यगोऽसि यशोमविधि। यशोऽह भयामि १३७ यशानी देवयानी १४८ या सन्ध समधत्त ८५ वसुवन एधि या भरुन्तववयन वह यपा जातवेदः १०८ या पोषधीः सोमराजी १६१ यायो मायथित्ते त्व २५ था भीषधी सोमराजीही वायो तपते व्रत या तिरयो निपद्यते 8३ बास्तोपते प्रति यानि कानि च घोराणि २६ विपरित् पुच्छ मभरव ४४ या देवा प्रति पश्यन्ति १०१ विरूपाचोऽसि दन्तानि० ११० 8१ विष्णोनि कल्पयतु ये अप्वन्तरग्नय ६८ विष्णोएष्ट्राऽसि ये चत्वार पथयो वृक्ष इव प्रक्तस्तिष्ठसि १२२ येन पूमा हहनते व्रताना तपते व्रत येन स्त्रिय महारात भवीम खा समिध येनादित सीमान थइयमन प्रायुध १४८ १४५ शतायुधाय शतवीर्याय ये रूपाणि प्रतिमुच्च १०४ योरसि मयि रमस्व । ७४ यो दक्षिणस्या दिशि ८३ चौर्या एषा यत् १५३ यो रोचनस्त मिह ६० भोलेमु यच्च पापक राका महसुहवा 8. पडायस्पोमाय विष्णुस्त्वा रूप रूप में दिश १३९ सवत्सरस्थ प्रतिमा १०१ वास्ते राके समतयः ११५ येयन्ति प्राच

r
समाजन्तु विश्वेदेवा.
सखा सप्तपदी भव १० सूर्य प्रायशित व
३8
संग्रहण संरहाए 2. सूर्य व्रतपते व्रतं ५५
सखा परिददात
४८ सूर्यस्यास्त मन्वा ५६
घदो वः पितरो देश। १०७ सोमो ददत् गन्धर्वाय
सप्त सप्तभ्यो होत्राभ्यो
१६ सोमी राजा सोमस्तम्बो ८५
१८ स्योना पृथिविनो
44
समिध माधेहि ११ अधिने मैनं हिंसी:
समाजौ बारे भय २२ खााग्नवे कव्ययाइनाय १.३
सव्य पाद मवनेनिजे १२ स्वाहा सोमाय पिटमले
सधनबाडुगौंपल्या
१२९ हत मिमीणां क्षुद्रको १५७
सकिशक शल्पलि
२८ हस्ते पषिणा कमिः १५६
१८ ये राजे मिनीवालि १५
सथवा सयम
६५ अन्यसमाप्तिः
।
१३
सुमन सीरियं वधूः

॥ अथ मन्त्र वाहह्मणम् ॥ ॥ अथ प्रथमः प्रपाठकः॥ . तम प्रथम-खण्डः ॥ ॐ देव सवितः प्रसव यज्ञ प्रसुव यज्ञपतिं भगाय | दिव्यो गन्धर्वः कोतपूः कैतन्नः पुनातु वाचस्पतिर्वाचनः वदतु | १ मनसेतस परमठो मायतिपि (पत्र सर्व वय एज फापिक) परा जरा विद्युम् इन्द'; मपिता देवना , पतिपयुवरी विनियोग -2 2० १,३,४ २० । - से 'देव' सर्वत्र द्योतमान । 'सवितः' जगप्रसवितः ! त्वम् यज' इदं कम्मै 'प्रसप' अनुज्ञानीहि। 'भगाय' कम्मफल. भजनाय 'यज्ञपति' माम् 'प्रसुव' अनुजानीहि , अनुष्ठितकम- फलमाज मा कुर्विति यावत् । किञ्च, 'दिव्यः' द्युमध्यस्था, 'गन्धर्व': गां थियौं धारयति यः सः, 'केतपू' बोतं ममा चित्तं पुनाति , सूर्यः त्वत्प्रसादात् 'नः' अस्माकम् 'केतं चित्तम् ‘पुनातु' निम्मलीकरीता अपि 'वाचस्पतिः' वाचामधिपतिः देवः सोमात्यः 'न: प्रस्माकम् 'वाघ.' गिरः 'खदतु' पाखादयत देवानिति शेमः । १ হে তেমনি প্রগৎপ্রসবিতা দেব। তুমি এই কর্ম করতে আমাকে অনুমতি যাও এবং এই কঘের ফাগী হইতেও আমাকে অনুমতি দাও। घःसा, र . मन्वव्राह्मणम् । দুশোকের মধ্যবিন্দুৰূপে স্থিত, পৃথিবীর ধারমিতা এবং সচণবিকারী সূর্য দেবতা, তোমার প্রসাদে আমাদিগের চিত্রে পবিত্র কম এবং বাকের অধিষ্ঠাত্রী সোম দেবও খামাদিগের বাঙ্কাকে সুমধুর কন। काम वेद ते नाम मदो नामासि समानयामुए सुरा ते अभवत् । परमन जन्माग्ने तपसो निर्मितोसि खाहा ॥ २ पस्य पादनिन् प्रप्तारपनिन्दा, कामी देवता, भातिकर्मणि सुरया (जलन) कन्या पिर भावने विनियोग - गो. 2. २.११.म.। हे 'काम' ! ते' तव 'नाम' 'वेद' जानाति ; सर्व जगदिति शेषः । किम्मुनतदित्याह-'मदः' मदकर: 'नाम' प्रमिहः 'सि' भर्वास। 'ते' त्वदीया 'सुरा' त्वदीयं मादक जलम् 'अभ- पत्' इह कन्यायां प्रादुर्भूतमिति यावत् । अतएव एतनामिका कन्यको 'समानय' सम्यक् पापय, 'अमुं' एतनामक पति मिति भावः। हे 'अग्ने कामाग्ने । 'पत्र' कन्याशरीरे तव 'पर जन्म' उत्तष्टा जनिः ; भूतेति शेषः । त्वं 'तपसः' तपसे धम्माचरणाय निर्मितः' 'असि' भवसि ; विधावेति शेषः। 'स्वाहा' शो- भना उलिः 'एपा भवतु'-इति शेपः । सुरेति निघण्यावदका- नामसु पञ्चविंशतितमं पदम् । तपसति चतुर्थ) पष्ठी २ कायम! नाम नकल के विहिर याद; मि माइक বলিয়া এছি। তুংসম্বন্ধনী মাদক এই ক্যাতে প্রকাশ পাইয়াছে; পতএব ইহাকে এই নাম পৰি সমীপে উপনীত কর। হে কামায়ে। এই ना शह खाका पत्र दाए, यि बना विनर কর্তৃক সষ্ট হইয়াবা।-এই উকিট সম্যক্ প্রতিপন্ন হউক !।

१०१.२-४म।
इमन्त उपस्थ मधुना सरसनामि
प्रजापतेर्मुखमैतद वितीयम् ।
तेन पु०सोभि भवासि
सर्वानवशान्वशिन्यसि राजी वाहा ।।३
पश सराट ज्योतिपती रिटुप छन्द कामी देवता भासिकमशि मधुना कन्यौपम्य
लियने विनियोग-गी-2.११.१४ म.।
कन्यके । '' तय 'एमम्' 'उपस्थ ' प्रानन्देद्रिय 'मधुना'
'सरजामि' विलिम्मामि। 'पतर' उपस्थ
प्रजापत ' स्रष्टः
"हितीयम्' अपर मुखम् । तेन' अनेनैष मुखप्रभावण
'सर्वान् भवयान अपि पुस' 'प्रमिभवासि' वशीकरीपि ।
अत 'वशिनो' पतिवयकारिणी स्वम् 'राजी' स्वामिनी पति
ग्रहस्य 'असि' भवसि । 'स्वाहा उन मेतत् सम्यग भवतु।२
হে কন্যে। ত্বদীয় এই প্রানন্দেগ্নি মধু-লিপ্ত কবিতেছি ইহা প্রজাপতির
धिर पालमाहिर हॉल). मिरवरे गाव
পুরুষ সকলকে বশীভূত করিয়া •াক, অতএব পতিবশকারিণী ভুমি পতি
গৃহের স্বামিনী হইছে।{র্থত উক্তি সম্যক প্রতিপন্ন হউক। ৩
अग्नि कव्यादमणन् गुहाना:
स्त्रीणा मुपस्थमृषयः पुरागा. ।
तेनाज्यमकृण बैशृङ्ग वाष्ट्र
त्वयि तद्दधातु स्वाहा ॥ ४
पस उपरिजज्योतिम्निष्टुप छन्द হাদী বা বিপত্তি লৰ ৰূন্মী
पस्थापन विनियोग-गो. 2.२,१११ सः।

मननावशम्। 'गुहानाः' गिरिगुहापासिन', 'पुराणा' पुरातना. 'मय.' वसिष्ठाद्याः, 'स्त्रीणां'०स्तोजातीनाम् 'यस्य' 'क्रयादम्' प्राममांसभचकम् 'अग्निम्' इति 'अक्रपन्' स्त्रोफतवन्तः । किन 'तेन' संयुतं 'वैश' विगृह' पुरुषभित्रम् मेन निवृत्त', 'लाएं' वटा विश्वकर्मा जगमष्टा तयताकं शुक्रम् 'आल्यम्' इति 'पण' निर्णयं शतवन्तः। हे कन्ये ! 'सत्' शुक्र ‘स्वयि' त्वदीयोपस्याग्ना 'दधात' स्थापयतु ; पतिरिति शेप ।-उताशेतत् सुष्टु भत्विति ॥ ४ গিরিগুহাবাসী, পুন, বশিষ্ঠাদি ঋষিগণ, স্ত্রীজাতির আনন্দে কে অমিমাংস ভক্ষক অগ্নি বলি স্বীকার করিয়াছেন এবং বিশ্বকর্মা (সর্ধ-স্রষ্টা) দেবতার ইচ্ছার তৎসংযোগে পুরুদ্বেন্দ্ৰিয হইচে এ শুত্বকে হােমীয় বৃত্ত থলি স্বীকার করিয়াছেন। হে কনে। সেই স্মৃত ত্বদীয় উপস্থাগিতে पछि कानिछ एक-ऐश नाक चौकट एक । १ या अहान्तन्वयन था तन्वत याच देव्यो अन्तानभितो ततन्य । तास्त्वा देव्यो जरसा संव्यय- न्वायुमतीदं परिधत्म वासः ॥ ५ अस्य जगवीचन्द पनवारा देवता : धनरीयपरिशपने वि.- गो. ग.२.१.१० । 'या. 'देव्यः' तिमन्यः तन्तुवायग्रहिएषः 'अतन्तन' कर्शितवत्य ; एतस्य वनस्य सूत्राणि निर्मितवत्य इत्यर्थः, 'या' 'प्रत्यन्' जतपत्यः; एतत्तनुसन्तानं सतवत्य', 'या. 'प्रतम्बत' ,

१ ख. ५,६ म० ।
५
विस्तारितवत्य: पद परिधेयरूपं कृतयत्य , 'या प'
'अन्तान् एतत्पटसक्तान 'अभिव' उभयपाईयो सतम्य तेनु
ग्रथितवत्य , 'ता 'देश्य' है कन्ये । 'खा 'जरसा' जरान्त
यावत् 'सव्ययन्तु परिधापयन्तु । ई 'आयुमति' दीर्घायुपि ।
'इदम् प्रसत वाम' वसनम् 'परिधत्व' परिधान कुरुख । ५
যে দেবীর এই বসলের পুত্র সকল প্রস্তুত কৰিছেন যে দেবীব। ইহা
বসুন করিয়াছেন যে »দবী। হাকে এই অক্ষরে করিয়াছেন এ
যে দেবীর। ইহার উভয় পাশের ছিলাস, এথন করিয়াছেন, যে কনো।
সেই দেবীর। তোমাকে জরাবস্থা পর্যন্ত সোসাহে বস্ত্র পরিধান করাইতে
থাকুন। ৫ আগুগতি। এই বস্ত্র পরিধান করা ৫
परि धत्त धत्त वाससैनाए
शतायुपीए कृणुत दीर्घमायु ।
शत च जीव शरद सुवर्चा
वसूनि चार्ये विभृनासि जीवन् ॥ ६
भस्थ मिचिटुपन्द, परिभापमिशी देवा , उत्तरीयपरिधापन वि. (गो. हा )।
हे तवायस्तिय ! यूयम् 'शतायुपीम्' शसवर्षजीविनीम्
'एना' कन्य काम 'वाससा' वस्त्रेण 'परि धत्त धन्त' चिर परिधा-
पयतेय। मिस एतदोयम् 'मायु ' 'दीर्घ' वाईत 'स्कयुत'
कुरुत। एवम् परिधापयित्रोरभिधाय कन्यामाशा-है प्रायें।'
प्रार्थनातीये ! त्वम् 'सुवर्या' तेजस्लिमो सतो 'जीयन्' जीवन्ती
'वमनि' ऐश्वर्याणि 'विभृजासि' सम्भजख ॥ ६

मम्वन्नामाम्। दर दानकादिमी शोषण । ডেম শতবাণিী এই কন্যাকে विपिन मन Ants ar' धामीझाम शाजा हाव न माँ इहि छ । হে প্রাজাইয়ে। কনে। তুমি তেবিনী হইয়া শত শgৎ (শত ) জীবিত থাক-বিত থাকি। ঐ সকল গণ কব (৮ सोमोदट् गन्धर्वाय गन्धर्वादददग्नये । रयिञ्च पुर्वाश्चादादग्निर्म घमघो इमाम् ॥ ७ परत निवदाटुपन्द, सोमादये देवता पसिसमोपे कन्यामगन जपे विमियीय । -गी.ए.२.११.। . 'सोमः' सूयताति सोमः सदृदेवता इमां' कन्यां गन्धः य' गां धारयति यः तस्मै भादित्याय पास्त काय, पित्र इति यावत् 'अददत्' अदात् समर्पयत् ; स च 'गन्धर्व.' आदित्य- स्वरूप. पिता 'अग्नये प्रददत्' अग्निसमीपमधुना समर्पयत् ; साचिरूपेग स्थितः अग्नि. 'मद्य' परिणत्रे 'अदा'; 'प्रयो' अपि 'रवि' धनं 'पुरान् च' अदात्तत्महेवेत्यागासे । ৪। এই কন্যাকে পিতা হও সমপণ করেন, পিতা এই অগ্নির নিকট উপনীত করিয়াছেন, অu সাক্ষীসে উপস্থিত থাকিয়া আমাকে প্রদান কলেন ; ভরসা করি এতৎসহ ধন-পুত্রাদি ও আমাকে প্রদত্ত হইল । प्र मे पतियानः पन्थाः कल्पताए शिवा अरिा पतिलोकं गमेयम् ॥ ८ रिपामगतीचन्द , परादेइना , कटपादने विकलो. १.१० ।

१प्र.१ख ७-१०म०1 'मे' मम 'पतियानः' पतिंग्टहगमनोपयुक्तः, 'पन्याः' मार्ग: 'शिवा' शिवः कल्याण करः 'अरिष्टा' अरिटः, रिट विनः, तच्छ्रन्यय प्रकरूपताम्' प्रकृयताम विनिर्दिश्यताम् जगत्यतिनैति शेषः । येन पया पतिलीकम्' पतिट है 'गमेयम्' गच्छेयम् अहमिति शेषः॥ আমার পতিগৃহ গমনের পথ, জগৎপত্তিকর্তৃক কল্যাণকর ১৪ বিঘ্নশূন্য কল্পিত্ত উক! গাছে আমি কল্যাণ ও নির্সিনে পতিগৃহে উপস্থিত হইতে प्रास्था: पतियानः पन्थाः कल्पताए शिवा अरिष्टा पतिलोकगम्या: ।। ६ हिपाविष्टप् छन्दः । पया देवना। कटपादपवने विनियोगः (गो. तदेव )। है जगत्मसे ! त्वया 'अस्याः' कन्यायाः 'पतियानः पतिरह- गमनोपयुक्तः, 'पन्याः' मार्ग: 'शिवा' शिवः कल्याणकरः 'मरिया' रिष्टं विघ्नः, तन्यश्च 'प्रकल्पता' प्रकृप्यताम् । हे कन्ये ! येन पथा 'पतिलोकं भर्तृहं 'गम्याः' उपेयाः; त्वमिति शेषः ॥८ জগৎপুষ্টি কর্তৃক এই কন্যার গতিতে গাইবার পথ কল্যাণকর ৫ বিশূন্য কমিত হউক! হে গুন্যে। যে পথে তুমি কল্য্য নির্বিমে পতিফুলে উপস্থিত হইতে পর ১ अग्निरेतु.प्रथमो देवताभ्यः सोस्यै प्रजां मुचातु मृत्युपाशात् । तदयं राजा वरुणोनु मन्यवां यर्थये स्त्री पौतम, न रोदात् साहा ॥ १० अस्य भूरिक-विष्टुप् छन्दः, पग्निदेवया, पायलोमे विनियोगः- गो. र. १,१,२४ मन्त्रमाणम्। करोतु। हे 'मृत्यो!' 'यत्र' यः पन्याः 'न' अम्माकम् गन्तव्यात् 'अन्यः' भिग्नः, किञ्च 'देवयाना' देवमाात् अपि 'इतरः' भिवः; तम् 'परं' अपरं पिलोकोयम् ‘पन्यां' पन्यानम् 'अनु' संलक्ष्य 'परेहि' पराड्मुखो गच्छ। 'चतुभते' प्रायत्ये मतम्, पयर्थे प चतुर्थी ; तथाच चक्षुरिन्ट्रियत्नानविशिष्टस्य 'शृण्वते' प्रशस्त- अवणेन्द्रियज्ञान विशिष्टश च 'ते' तव सन्निधो 'प्रीमि' एतत् प्रार्थये-'नः' अस्माकं 'मजा' सन्ततिततिम् 'उत'-विशेषतः 'वीरान्' पुतान् 'मा' रोरिमः मा हिंसी । १५ ११ . इति सामग योसत्यव्रतसामथमिरचितायां "मन्वसष्लीवनी” नाममन्त्रमाप्रपथ्याख्यायाम् प्रथमप्रपाठकीयः प्रथमखएडः ॥१ মৃত্যু পরাঙমুখ গম কম, অমর ভাব অামাতে উপস্থিত হউক।বৈব. স্বত দেবতা অমাদিগের অভষ বিধান করুন। হে মৃতো। যে পথ আমাদিগের গন্তব্য নহে এবং যাহা বেগণেরও গমনীয় নহে, সেই (প্রেগণের) পথ লক্ষ্য করুত পা মুখ হইয়া গমন কর। উৎকৃষ্ট দর্শনচান, বিশিষ্ট এবং উৎকৃষ্ট শুনেশ্রিয়জ্ঞানবিশিষ্ট তােমার নিকট প্রার্থনা কবি-- আমার পরিবর্শকে-শেষ পুদিগকে বিনষ্ট করিও না। ১৫১ मानवीव माशापयशी या माडर मामयमौ १७ परिवार मम

१५.२ख १२ म
॥ अथ हितोय-खण्डः।
इम मश्मान मारोहाभव स्वर स्थिराभव ।
विपन्त मप वाधस मा च त्वंद्विषता मधः ॥ १
निद्रष्टुप छन्द
पामा देवता : धमाकामणे विनियोगः-गोए...।
हे, वधु ! 'इमम्' प्रत्यचम् 'अश्मानम्' शिलाखण्इम्
'आरोह' श्राकाम। तथाच 'खम्' 'मश्मा इव' पापागइव
'स्थिरा' अचला 'भव' ; अमिन्नेव पतिकुले चिरं तिठेत्यर्थः ।
किञ्च इत्य' 'दिपन्तम्' मच्छत्रुकुलम् 'अपबाधस्व' पीड़य, 'घ'
'व' दिपा सेपाम् 'प्रधः अधस्तात् अयरभावन स्थिता 'मा'.
'भ:'--इति शेषः ; कदाचित् कथम्पीति ॥ १
হে বধু! এই শিলাখণ্ড আরােহণ কর,-তুমি এই প্ররফৎ দৃঢ়কণে
ও অবিচলভাবে পতিৰ গৃহে বাস কর। বধু! অদীয় স্থিরস্থিতি প্রভৃতি
কাপাত দৃষ্টে শতুলে মনঃপীড়া উপস্থিত হউক। তুমি শত্ৰুদিগের
নিকটে কখনও কোনরূপেই অপদস্থ হইও না।। ১
इयं नार्युपतेग्नालाजानावपन्ती।
दीर्घायु रस्तु मे पति:
शतं वर्षागि जीवत्वेधन्तां जातयो मम खाहार
पिपीलिकमध्या भूरिय हातीच्छन्द ; पपिदेवता ; पाजी वि-गौ• * २,२०९ ।।
'इय' 'नारी'
नववधू 'साजान्' भष्टबोहोन् 'अग्नी'
भावपन्ती' पचिपन्ती सती 'तय ब्रूते' अग्निसमौर्य प्रार्थयति ।

१४ मन्नवाणम्। किमित्याह- मम पति'दो युः दीर्घजीवो भन्नु'; तथा 'गत वर्षाणि जीवत इति . विक्ष मम' प्रातयः' देव- रादयः एधन्ताम्' परिवदन्ताम् । - 'स्वाहा' उता मेतत् मष्ठ सम्प भपत।२ हे मदर सालि पनि निvिe ठाक पनीर बाना हरियान-ए, "पाया कि करीन, मालाड করুন এবং আমার দে প্রভৃতি হিয়া পরিবন্ধিত হয়ে থাকুন”!—এই थार्थमा मशाद मरमा ठ॥१, अर्यमणं तु देवकन्या अग्नि मयक्षत। स दूमां देवो अर्यमा प्रतो मुश्चातु मा मुत स्वाहा ॥३ विजूदनुष्टुप छन्द , पर्थमा देवता , धागडीने विनियोग (गो. तदे)। उत' अपि, इयं 'कन्या' 'पर्यमएम्' अर्यमाख्यम् 'अग्निम्' जोवियेषं 'मु' निययम् अयक्षत' प्रयष्ट, प्रार्थीत 'म:' पूजितोऽय मर्यमा देव. इमा' कन्यकाम् 'इत. पिवकुलान 'भाम' एदिश्य 'प्र मुश्चात' प्रकर्षेण स्थिरतया मुञ्चत विछिन म चिराय ददातु इत्यर्थः । ३ पत्र बन्धन ११५ मा, पमा माठ मराठ हिना बहि- লেন , সেই অতি অৰ্যামা দেবতা ইশকে পিতৃকুল দুই বিচ্ছিন্ন করত कामद RESEAR न पन:- पाना नाद मम्मामा हडेवा

१५० २ख ३-५ मा |
पूपर्ण नु देवं कन्या अग्नि मयक्षत।"
स इमां देवः पूषा प्रेतो मुच्चीतु मामुत स्वाहा || ४
अनुष्टुरमा पणिन्द , पूषा देवता , खाम विनियोग ! (गो. देव) ।
'सत अपि, इय कन्या', 'पूषमा पूपनामकम् 'अग्निम्'
जो विश्वेष देव 'तु निरायम् 'अयपत' अयष्ट, प्रार्थीत, 'स:'
पूजित 'पूषा देव इमा' कन्य काम् 'इत पिटकुलात् 'माम्'
उदिश्य 'प्र मुश्चात प्रकर्षण स्थिरतया सच्चतु पेच बन्धन विच्छिदा
मध चिराय ददात्वित्यर्थ ॥६
এবএই কনা। পুষ। নাশক তেজোবাকেও নিশ্চয় অর্চনা করিলেন,
সেই তা৯ি পু। দেৰও হাকে পিতৃকুল হইতে বিচ্ছিন্ন করতে
অামাকে নিশ্চিতরূপে সমর্পণ করুন।—এই প্রার্থনা সমাজ সম্পন্ন।
कन्यला पितृभ्यः पतिलोक
यतीय मप दौना मयाट ।
कन्या उत त्वया वयं धारा
उदन्या इवाति गाहेमहि धिष. ॥ ५
.
खराटपकिस्कन्द कन्या देवता, माजहीम विनियोग (गो. तदेव)।
पिसभ्य' पिछ माय-प्रभृतिभ्य 'पतिलीक पतिकुलं
'यती' आगच्छतो 'इयम् 'कन्यना कन्या, 'दोधाम्' अप'
सावित्रीदीचा विनैव प्रयट', आचीत , अग्निमिति ।
उत' अपि हे कन्ये । 'खया' सह एकवीभूता 'वयम्' 'उदन्या

२२
मन्मनामयम् ।
इमां त्व मिन्द्र मोद्धः सुपुवा० सुभगां कृधि ।
दशास्यां पुत्रानाधेहि पति मेकादशं कुरु ॥ १८
निदानुष्टुप हर , दो देवता', पामो प्रा विनियोग (गोवा)।
.
है 'इन्द्र' ऐवयमहेष ! 'मोद धुलोकस्य सेता तविता
'त्वम्' 'इर्मा' कन्या 'सुपुतां' सत्पुरवतो 'समगा' सौभाग्यशा.
लिनी 'वधि' कुरु। किञ्च 'प्रस्था' कन्यायां 'दम पुपान्'
“पाहि पाधापय ; तथापास्या 'पतिम्' भत्तारं ते. सर
सङ्कलनया 'एकादश' एकादश 'कुन १८
C
হে ঐশ্বর্যশালি। দেব। তুমি এই কন্যাকে সংপুত্ৰখননি ও সৌভাগ্য
শালিনী কর এবং ইহার গডেশটি পুত্র প্রাধান কাও। ঐ গুণের সহিত
পতিকে সন্ধান করিলে ঘামাতে ইহার একশ জন রক্ষক হতে পারে । ১৯
संभाजी श्वशुरे भवं समाजी श्वश्रां भव ।
ननान्दरि संम्राजी भव संघानी अधिदेवषु॥२०
विषमपदाप वन्द , कन्या विद्या, समाजौहरले विनियोग (गो. तदी)।
कन्ये !
त्वं पशुरे' सारविषये 'संबानो' प्रधाना
'भव' । 'सवाई' 'संमानो' 'भव'। 'नमान्दरि' 'समानी'
'भव' । 'देहपु' देवरेपु 'अधि' अधिकृत्य 'संमानो' भषेति
अनुकर्षणीय ; सर्वषा मेव प्रीति मवाप्य नेषु सर्वेष्वेव स्वाधिपत्न
स्थापने समर्था भवेति भावः । २०

१५० २ख २०,२१ म० ।
पए कान। इमि निषा १७, पर्य, नमाम्म मलिक
পরিজনের উপরেই অধিগত করিতে সক্ষম হও অর্থ সকলের প্রীতি-
णम१०.२.
मम व्रते ते हृदयं दधातु
मम चित्त मनुचित्तं ते अस्तु ।
मम बाच मेकमना जुपस
बृहस्पतिस्त्वा नियुनत मद्यम् ।। २१ ॥२
पिटुप् छन्द । उहस्पतिदेवता , पकौमाप्रार्थने विनियोग (गो. तदैव ।
कन्ये । 'सहमतिः' जगत्पतिदेव: 'से' तर 'दय' 'सम
ब' मदीये कर्मणि 'दधातु' धारयतु 'a' 'चित्त' 'मम' 'अनु-
चित्तम्' 'प्रस्तु' तत्प्रसादादेवेति । त्वम् एकमना.' सती 'मम'
'वाचम्' 'नुष' सेवस्त्र, तत्प्रसादादेवेति । स एव वृहस्पतिः
'ला' वा 'म' 'नियुन' मा प्रसादयितुं प्रेरयलिति ॥ २१
इति सामगयौसत्यवतमामथमिरचितार्या
"मन्त्रसस्त्रीवनी'-नाममन्त्रबादाणव्याख्यायाम
प्रथमप्रपाठकीयो द्वितीयखण्डः ॥२
(एकाना । हे ३१९-नाम निडामा माय बना मामा
ফার্যে নিযুক্ত করুন। তাঁহার প্রসাদেই তােমার চিত্ত অামার চিত্তের অকু-
গামী হউক | তঁাহার প্রসাদেই তুমি এমন হইয়া আমার আজ্ঞা প্রতিপালন
ক। তিনি তোমাকে আমার মনোরঞ্জনে সয়ত নিযুক্ত রাখুন ।
সামবেদীয় মন্ত্রাহ্মণের এমএপাঠীয় দ্বিতীয় খণ্ডের
সত্যব্রত সামশ্রমীর কৃত বানুবাদ সমাপ্ত ২

२४ मम्वनाम। ॥ अथ ढतीय-खण्डः ।। लेखासन्धिषु पक्ष्मखावर्तेषु च यानि ते। तानि ते पूाहुल्या सर्वाणि शमयाम्यहम् ॥ र संजेत्यादौना बनाने का प्रथमा दिराउनुष्ट पकन्दाका द्वितीयादयो निवदनुटु पो त्यानुन पभिभाधमाना देवता , नन्दादीपोपममग होमे विनियोग -11.2.२.१, सू.। हे वधु! 'ते' तय 'लेखा-सन्धिषु' लेखानां रेखाणां सस्थानेषु भाल करतसादिषु, 'पत्मसु' पशु मस 'प' अपि 'पायर्तेषु नामिरयादिषु 'यानि' पापानि अनुष्ठितानि, पाप- चिहानि वा सन्तीति शेषः -पहं परिणता 'तानि सवाणि' 'पूर्णाहुल्या' अनया 'समयामि' उपशमयामि ; तत्तदूषणानि वारयामीति यावत् ॥ তোমায় রেখাকি লাটতাদি অগৈ, চক্ষুনিন্দ্রিয়ের পরিক্ষক পদে এবং নাভিকুপাবি প্রদেশে, যে কোন পাপ অনুষ্ঠিত ইয়ই অমঙ্গল চিহ্ন প্রকাশিত আছে, আমি এই পূর্ব-অহতির দ্ব। हम नगमिक कविरक्षिा केशेषु यच्च पापक मौक्षिते रुदिते च यत् । तानि ते पूर्णाहुत्या सर्वाणि शमयाम्यहम् ॥ २ हे वधु । 'यश' 'पापक' पाप मनु ठित नगुभकर चिघ्नं वा 'त तय 'केमेषु' प्रतोति येषः, 'च' अपि 'ईषिते दर्शन क्रियायाम', 'च' अपि 'कदिते' रोदने 'यत्' पस्ति,-प्रकटी भवति,-'पई' इत्यादि पूर्ववत् । २ १६० ख०१-४ मा । रामा! लामा (नाम सिनिक भार पर তোমায় ঈক্ষণে, রোপনে যে কোন পাপ অনুষ্ঠিত হইয়াছে বঃ সময়ে সময়ে पहिरु Arts,बामि कम-भाजित पात्रा सनम रेल- শমিত করিতেছি । ২ गौलेषु यच्च पायक भाषिते हसिते च यत् । तानि ते पूर्खाहुत्या सर्वाणि शमयाम्यहम् ॥ ३ हे कन्ये। 'ते' तव 'शोले''. व्यवहारपु, 'यम्' 'पाप' प्रकाठीभूतम्, 'च' अपि भाषिते' कथन-क्रियायाम, 'ब' अपि "हसित हसन-क्रियाया 'यत्' पापकम् अनुष्ठितम, अशुभचिन्न था मकटोमयति , --'अ' इत्यादि पूर्वयत् ॥ ३ एकटमा তোমর ব্যবহারসমূহ সে কোন পাপ হইয়াছে বা প্রকাশ পার এবং তোমার কণনে হসনে যে পাপ অনুষ্ঠিত হইয়াছে ব শুভ চিহ্ন প্রকাশ পায়,~মি এই পূর্ণ আস্থতির দ্বারা সম* উপশমিত आरोकेषु च दन्तेषु हस्तयोः पादयोग यत् । तानि ते पूर्णाहुत्या सर्वाणि शमयाम्यहम् ॥ ४ है कन्ये । '' तब 'पारीकैयु' दन्तान्तरालेगु, 'च' अपि 'दन्तेषु', 'इस्तयो', 'पादो' 'सच्च' पापकम् अनुठित पाप- चिन वा विद्यते,-'अ' इत्यादि पूर्ववत् ॥ ४

मन्तवाणम्।
হে কনো। তোমার দত্তের মেড়েগুলিকে এবং সকলে, হস্তত্ব 3
পাদষে যে পাপ অনুষ্ঠিত হইয়াছে অভ চিহ কাছ ~ম এই পূর্ণ
'यामि नमशिररि
ऊर्बामपस्थे जङ्घयोः सन्धानेषु च यानि ते ।
तानि पूर्णाहुत्या सर्वाणि शमयाम्यहम् ॥ ५.
-
हे कन्ये। 'ने' तय 'ऊर्यो' जानूपरिभागयो , 'उपस्थे'
मजननेन्दिये, 'जदयो.' जान्वधोभागयो, 'च' अपि 'सन्धा-
न' जान्वादिसन्धिप्रदेशेषु यत्' पापफ मनुष्ठित पापचिट पा
विद्यते,–'अह' इत्यादि पूर्ववत् । ५
হে কন্যে। তােমার উরুদ্বয়, ননে সে ন্যায় এবং অন্য
প্রভৃতি সন্ধিপ্রদেশে যে কোন পাপ শুনুটিত হইছে বা পাপ চিহ্ন আছে,
--আমি এই পূর্ণ শহুডি র দ্বারা তৎসমস্তই উপনিত কৰিঠেছি। ৫
यानि कानि च घोराणि सर्वाङ्गेषु तवाभवन् ।
पूर्णाहुतिमि राज्यस्य सर्वाणि तान्यशीशमम् ॥ ६
'च' अपि हे कन्ये । 'तव' सर्वाङ्गेषु समस्रथरीराशेषु
'यानि कानि' 'घोराशि' पापानि अनुष्ठितानि, अशुभचिहानि
या 'अभवन्', - 'प्रह' 'तानि' सर्याणि, 'भाज्यस्य' धरुस्य
'आहुतिभि' 'प्रशोधमम्' उपममितवानेवेति । ६
এবং হে কনোতােমার সাতে যেকর খাতৰ গ্যপ অনুষ্ঠিত
ইমাহে অথবা চিহ্ন প্রকাশ পাইছে-এই তেঃ পূর্ণাছক্তি প্রদান
बाबा समयाह रे मामा कानात

१५० ख०५-८म.।
२७
ध्रुवा द्यौर्धवा पृथिवी ध्रुवं विश्व मिदं जगत् ।
ध्रुवासः पर्वता इने ध्रुवा स्त्रो पतिकुले इयम् ।। ७
भूमिगतुष्टय बन्द : अभिधीयमामा दैवता; न्यानमन्वषं वि.- गौ• 2. २,३,११५. ।
ईमाध्यमान-देव । यथा इयं 'चौ:' "ध्वा स्थिरा. यं
'पृथियो' 'धुरा', 'इदं दृश्यमाने 'विसम्' म 'जगत्' चरा-
धरं 'ध्रुवम्', 'मे' दृश्यमानाः ‘पर्वताः' गिरयय 'ध्रवास:'
ध्रुवा. खिरा ; 'इयं' 'खो' अपि तथैव अत्र 'पतिकुले' पति-
रहे 'धुवा' स्थिरा भवयिति ॥
,
cायाम दरद प्ययन हे शारला firstी, परिवी नि
शामिनी. पई ननिहायान गम: HTTEE SHो. नावि र.
को-ौर : ईक्रन डिजमिनी रन !
अन्नपाशेन मणिना प्राणसूत्रेण पृश्निना ।
बामि सत्यग्रन्थिना मनश्च हदयं च ते ॥
अनुप बन्द , पख देवता परिदशने विनियोग की 2.१२.१.१०।
--
कधम्
'ते' सव 'मनः' चित्त 'घ' अपियं'-
धामि' बन्धनं करोमि : स्ववर्श नयामोति यावत् ।
इत्या:--'मणिना' मणितम्येन अयपान, अपि 'निना'
चित्रवर्णरत्नसदृगेन 'माण-मूवेश', किश 'सत्यग्रन्थिना' सत्यरूप
ग्रन्थिना। अयं भावः-शुभ्य यानीमानि प्रभागि भोजनाय

मन्ननाशपम्।
दामि, तदेतदमदानमेव तव हृदयस्य मनसय बन्धनाय पायो
जेयः , पद र पाशे मामाः पञ्चविधाः प्राणा एप बहुवर्ण
योभिताति विवाणि सवानि यानि ; एवञ्च मन्त्राणानपि
त्वदधौनानेव करोमि ; एतादृय मानुगत्य मेव बढ्दयमनसी-
वशीकरणे वीजमिति भावः । नागसूत्रैः त्वदृदयमनोबन्धने
ह ग्रन्यि. सत्यवचन प्रतिभाकथन मिति ॥
८३ रा । काम सय, सारा मापा मारन ५९
जगात मापन बाद वनराहा।
यदेतदृदयं तव तदस्तु हृदय मम ।
यदिद० हृदयं मम तदस्तु हृदयं तव ॥६
प्रार्थमामा देवता: पदयेमाईने विनियोग (गो. तदेव)।
उपकर
हे वधु । 'यत् एतत् अनुभूतं 'तब' सम्बन्धि वृदयं'
'ता' 'मम' सम्बन्धि 'घम्नु' भवतु, किञ्च 'मम' 'यत्' 'पद'
'उदय' 'तत्' 'तम 'अन' सर्वेष्वेव विषयेषु प्रायोकिमत्य
भवविसि ।
८६२ । रेप का डे मार इरेक वर्ष मि
যেনা পাইলে সেই না গ্রাম ও বশি! অনুভূত হত এবং আমার এই
কায় তোমার হউক অর্থ । আমার মর্যদনা তোমার মাগী কয় উক।
रिकन सामान माय पुन, साम व छाभाद्र सूब
पर' असा : crfuta 5 १. मार त्रामा जान
कर

१५.३७८-११म. ।
२०
भन्न प्राणस्य पड्रिएशन वध्नामि त्वासौ ॥ १०
प्राज्ञापल्या नायवौषट
.
कन्या देवता , पहातुको विनियोग (गी. देव ) ।
है वधु । 'अ' भट्नौयं वस्तुजातं 'प्राणस्य' शरीरधारणस्य
पायोः 'पड विंश. पन्धनं यतः, अतः 'तेन' अनेन 'वा' त्वां
'सौ' माई 'बनामि' बन्धनं करोमि ॥ १.
दएन ! 4 गड शनीव र१.-ati AMITRA.
পরূপ হইতেছে, অতএব এই অনুদানে মােঙ্গে শিম বন্ধন কছে ৫১
सुकिएशकए गत्मलिं विश्वरुपए
सुवर्ण वर्णए सुकृतर सुचक्रम् ।
धारोह सूर्ये अमृतस्य नाभिए
सोनं पत्ये वहतु कृणुष्व ॥
निचा पिटुप् इदा, कम्पा देवता, रथारोपे विनियोग -गी. ग. २,४१.।
है 'सूयें ।' यथा सथ्या मेजोल्या सत्तेजति ! त्वम्
धर्म रथम् 'पारोह' अधितिष्ठ। कीदृशं रघमित्याह--'सकि-
शक' सुन्दरकुसभः सज्जितम्, 'गल्मलि' मामलिशाहनिर्मि-
तम्, विश्वरूप' घिधितम्, 'सुवर्णवर्ण' रमायौतासम्, 'सुसतमुनि-
मितम्, 'सुचक्र' मुन्दरचोपेतम् किञ्च 'अमृतस्य' कल्याणस्य
'नाभिम् उत्पत्तिम्यानम्, अतएय 'स्योन' सुखोपवेगनम्मान
मिति । प्रारुण्य छ 'पथे' वपतिमाएं 'वह' वहन मामनः
'कणुष्व' कुरुख : ११

मन्वबाधएम् ।
হে সুশ্যে তেজছি। তুমি বিবিধ পল্কি বিবি। চিত্র
हिडिर, वन- भूम-प्रसार र रमादमी कई
বিনিতে কলাণে আঃ, দুপােবশ। এই দুই অহণ শয়,
- Res! "
मा विदन् परियन्धिनो य पासीदन्ति दम्पती।
सुगेभिर्दुर्ग मतीता मप द्रान्त्वरातयः ॥ १२
निदशुष्टुप छन्द , पामासमाना देवता चपाधामन्य दि.-गो• गए. २ ४ ९५० ।
.
'ये' 'परिपन्थिन' मार्गदम्यव 'मासीदन्ति पयोति शेष ,
ते मी रथारूढी 'दम्पती' जायापती इति 'मा चिर्दन' न
जानीय । कि इमो दम्पती 'मुगेमि' सगर्माग 'दुर्गम'
दुर्गम स्थान मरण्यादिकम् 'प्रतीताम् पतिकामताम्। अन्येोपि
'परातय 'गवव 'अपद्रान्न' पलायन्साम् ॥ १२
থে সম সত্য মিথ্যে আছে, তাহারা এই পাক নাম্প
डिक यर लमिर मा भारत। हेमन कि लाभाच जर
চালিত হয় দুর্গম প্রণাদি প্রশিক্ষণ করুন —শ! সকলেই পলায়ন
दह गाव: प्रजायध्व मिहाश्वा इह परुषाः ।
इहो सहस्रदक्षिणोपि पूषा निषीदतु ॥ १३
विचार र , रामासमामा देखा पोपवयने विरा-गो....।
'इ' बधूवरसम्बन्धिनि रहे 'गाय' 'प्रजायध्वम् प्रजननेन
बहुला भवन्तु। 'ह' 'प्रजा' प्रनायध्वम् । इद 'पूरुषा'
4
1

• ২ ({{ •
ভুদায় মা ‘ব’ যিসদসঃ ‘ই’ ‘দ্বিঘাড়ছি'
सहस्रदक्षिणादानसमर्थोऽपि सनरी 'पूषा' बहुपीपको जनः
'निपीदतु' अधितिष्ठतु ॥ १३
বধু এ ধর সম্বন্ধ এই গবে গোপন পরিবর্ধিত হইতে থাকু, এই গৃহে
অশ্বসম্পত্তি নির্মিষ্ঠ হইথোকুক এং এই গৃহে পুত্রাদি বংশবৃদ্ধি
হউক। বিশেষ প্রানীয়,-এই গৃহ সত্ৰ দক্ষিদানে সমর্থ
( দুৱাঃ) হুগোশক ব্যক্তি অবস্থিত ককন! ॥ ১৩
উঃ গনি বিঃ মি দি বলি বিঃ ৰনৰ ।
मयि ति मयि खतिमपि रमो मयि रमख॥१४॥३
ঘনীছ ,কা ধষনা , খনিৰ্ধাৰ খিসিয -- • • , ৪২০ ।
য। ‘ং খন্সিল ই নষ নি: ৪র্থ গল্প ।
নন ‘দুঃমিঃ ঔষী: মিণি বৰূল নিলন অপু।
দুছ না ‘নি: মি ধিয় স্বর। '' 'ম' মাঘ
বিঃ । কিন্তু যি মৰি নৰ কাহিন্দ নির্মদা ন্যা-
धति रित्यादि ॥ १४
इति सामगथोसत्यव्रतसामथमिविरचिताया
“ৰীৰৰী-নামাযান
স্নগ্নমান্দ্রীযী বিনীয়ঃ}} ২
হে বধু। এই গৃহে তোমার মফি স্থির হউক । এই গৃহে তুমি মানন্দে
কাল যাপন কর{ এবং আমাতে তোমায় মহি ধুিঃ টেক অাত্মীযগণের
সহিত তােমার শিলন হউক। আমাকে তোমার আবক্তি হউক । অামার সহিত
তুমি সানন্দে কাল যা কর। ১৪
গামী মাসের প্রথমপাশায় দ্বিতীয় খণ্ডের
সত্যব্রত সামশ্রী কৃত বাধাৰ সমাপ্ত২

३२
मनवायएम् ।
॥ अथ चतुर्थ-खण्डः॥
अग्ने प्रायश्तेि
व देवानां प्रायवित्तिरसि
ब्राह्मणस्त्वा नाथ काम उपधावामि
यास्याः पापी लनीस्तामस्या अपजहि ||
पपदादय पध मन्त्रा निगदा , भग्न्यादिदेववाहा , चतुहीम पिक-गी.2.11
भवसि;
'प्राययिते' दोषाणा सुपमितः ! है 'अग्ने वा
'देवानाम्' अम्मदादीनां प्रायविति.' दोषाणामुपसमितापसि'
अतः 'नाथकामः' नाथः अधिनायकः मे कश्चन भूया
दिल्येवं कामनावान् प्रहं 'मायण.' 'वा' खाम् 'उपधावामि'
अभ्यामि 'अस्याः' वध्वाः 'पापी लक्षी: प्रामसम्बन्धिनी प्रामा
'या' काचिदपि अस्ति; 'ताम्' दुटामाम 'प्रपनधि
प्रगतां कुरु ॥
দোস্তের উপশমকঃ৷ি ই অয়ে। তুমি যেদীপ্যমান প্রামাণি
किन माममा गएकादी, चमक (पार पाया
२ ना भूलो सेन, 1 हिमायो) बारिश, CTERIN
অর্চনা করিতেছি, এই বধুর অমঙ্গল-গহকিছু আছে, তাহা
रिमित

१५० ४.१-३ म०। वायो प्रायश्चित्ते व देवानां प्रायशितिरसि ब्राह्मणत्वा नाधकाम उपधावामि यास्याः पतिप्नी तनूस्ता मस्या अपजहि ॥ २ हे 'प्रायश्चित्ते' दीपाप्पा मुपशमित ! 'वायो' । 'ख' 'देया- नाम्' अमादादोनों 'पाययित्ति' दोशणा मुपगमिता 'प्रसि' भवसि , प्रत 'नायकाम' अह 'बाह्मण' 'त्या' त्वाम् 'उपधा- धामि', 'अम्या' धध्वा 'पतिनो' पतिहननकारिणो 'तनू' 'या' स्यात्, 'अम्या' 'ता' तयण विशिष्टा तनम् 'अपहि' टूषण- विनिर्मुक्ता कुरु प्रत्यर्थ ॥२ दरा गम नमानिन् ' ५ रामि मममम मामा দোষসমূহের উপশমকারী হইতেছ, काम पामिन তামাকে অর্চনা কৰিছি, তুমি এই বধূর শরীরে পতিবিয়োগকারণ দেখেদি থাকে, তাহা দূর করিয়া এ । चन्द्र प्रायशित्ते त्व देवानां प्रायशित्तिरसि नामगारवा नाधकाम उपधावामि यास्या अपुया तनुस्ता मस्या अपनहि ॥ ३ ५

३४
मन्तवाझगम् ।
है 'प्रायश्चित्ते दीपाणा सुपमिल । 'चन्द्र ।' 'ब'
अस्मदाटीना 'मायचित्ति' दीपाणा मुपयमिता 'असि',
'नाथकाम' अहवाह्मण' 'वा' त्वाम् 'उपधावामि' , 'मस्या'
'अपुनया' पुत्राय हिता प्रत्रया, तहिपरोता बन्धात्वादिटूषण
दूपिता 'तनू' 'या' म्यात, 'अस्या' 'ताम्' 'अपजहि' । ३
দোষ সময়ে উপশমকাবিনৃহে চন্দ্র । তুমি দেদীপ্যমান মারে।
पसंगम् र उनकादी हरेक
पदमाराम थामिक
তোমাকে অর্চনা কবি হছি, সুমি এই বধুর শহরে বন্ধ্যা হইবার কালে বা
कान मत पाठक, पारा क1ि.
सूर्य प्रायथित्ते
त्व देवाना प्रायशित्तिरसि
ब्राह्मास्त्वा नाधकाम उपधावामि
यास्या अपशव्या तनूस्ता मस्या अपजहि ॥ ४
हे 'प्राययिते' दोषाणा सुपथमित । 'सूर्य ।' 'ब' 'देवानाम
अमदादीना 'प्रायवित्ति' दोपाया मुपथमिता 'असि', प्रत
'नाथ काम' पर 'बामगा' 'खा' त्वाम् 'उपधावामि', 'मस्या'
'अपशव्या' पशभ्यो हिता पशव्या, तदिपरीता पथुनामदृषण
दूपिता 'तनू' 'या' स्यात्, 'प्रस्या' 'ताम्' 'प्रपजहि' : ४
দোষ শমতের উপশমশন হে সূর্য। তুমি দেদীপ্যান বসানে
दरागार कादो रहे रछ, जयराय मामि अश
(घासात ऊना शिक्षि इभिट्ट भी कर
चयनकन गावपाक, रशिम्य कवि माया,

मन्त्रवाध्ययम्। विष्णुर्योनि कल्पयतु त्वष्टा रूपाणि पिएशतु । आसिञ्चतु प्रजापति र्धाता गर्ने दधातु ते । पन एप पर , विपादयी देवा', गर्भाधाने विनियोग --गो....। हे वधु । 'विष्णु' व्यापको देव है, तब 'योनि' गर्भ- स्थान 'कल्पयतु' गर्भग्रहणोपयुक्तां करोत। ततो गर्भ झोते 'त्वष्टा' भवयवस्रष्टा देवः तत्र 'रूपाणि' गर्भाकारान् 'पिंगत' प्रवाशयतु । तमेव गर्ग 'प्रजापति.' प्रजानां पालको देव 'पा मिचतु' पोपयतु, रमसे केन जीवयतु । 'धाता' धारयिता देवय तभव गर्भ 'दधातु' धारयतु । ६ ८९२५ दिव (गाना (1) cाय मि ननस डागरूकन। नया शरण पर-मननयो দেযন তাহাতে গর্ভাব প্রকাশ হন। পরে এজাগণের পালক दमयम- गहन शाहगेरियन निमम (ग) 11-म, पिनना हा गर्भधेहि सिनीवालि गर्भन्धेहि सरस्वति । गर्भन्ते शश्विनी देवा वाधत्ता पुष्करसजो । ७ पष्टुप छन्द , मोवान्यादयी देवता , धादे विनियोग (गो. सदेव । 'मिनीवास्ति' पूर्वामावाम्ये। अभ्या 'गर्भ' 'डि' धारय पोषय च । हे 'सरस्वति। गर्भ हि' प्रमत्कधनादेवास्यां गर्भ १३.४ख ६-मः। मस्त इति भावः। हे बधु। 'असिनी देवी' द्यावापृथियो ते नव 'गर्भम् 'आपत्ताम्' धारयताम् । कोशी नावित्या - 'पुकारननो' पुष्कर मम्बर मेव सगिय संग ययो: ती, धम्मरण व्यापिनावित्यर्थ . र लायादगा। ई मधुना कर । पछि। के वर वादाता का दरबारमाला शादिनी मागियो यामात्र 21-ctor लगन । ' . हे वध! पुमा सौ मित्रावरुणौ पुमाएसावश्विनावुभौ । पुमानग्निश्च वायुथ युसान् गर्भस्तवोदरी॥८ पाइप बन्द , मिशय पादयो देवता , पु साने दि.-मो.४.१.१.२.। यथा मित्रायरुयो' अहोरावाम को कालो पु- मांसौ' प्रजननशक्षिामन्ती, तत्रैवेतामस्तस्य जायमानत्वात् : 'सभी' 'अग्जिनी' अखाविष वेगमामिनी द्यावाधिव्यो 'पु- मांसी' , 'अग्निः' पार्थिवो देय: 'च' अपि 'वायु' अन्त- रोक्षस्यो देव "पुमान्' "तब उदी' पि एवमेव 'पुमान् गर्भ' भूयादिति शेप : ८ . এই গুহারা কালেই মই প্ৰা উৎপন্ন হইছে অব हेकाप (चमम- विनम), यावर मास 4 দ্যাবাগৃথিবীও পুরুষ এবং এই পৃথিবীর দেবতা অখি ও অন্তরীক্ষের দে বাযুও পুরুষ তার উপরেও এইকল পুৰুষ গর্ভ অর্থাৎ পুত্র गगन रहे।

मन्तवाणम्।
'पुमानग्निः पुमानिन्द्रः पुमान्देवो वृहस्पतिः ।
पुमाएसं पुत्र विन्दव पुमाननु नायताम् ॥६
पष्टप् छन्द , म्यादयो देवता., 'सरने विनियोग -गी. ए. २.१.११ ॥
-.
हे वधु ! 'अग्निः' पार्थिवो देषः 'पुमान्' , 'इन्द्रः' अन्तरो-
वस्थो देवोऽपि 'पुमान्' ; 'सहस्पतिः' बृहतां विपुलानां राशि-
चक्राणां पतिः पाचकः मूर्यः हस्थी देवोऽपि 'पुमान्';- एवमेय
त्वमपि 'पुमांसं प्रजनमगलिसम्पद' पुत्र मिति यावत् 'विन्द स्व'
लभम् । किश्च 'सं' पुत्रम् 'अनु' पद्यादपि “पुमान्' एव
सन्ततिः 'जायताम् तवोदी इति शेयः ।
प्रति सामगोसत्यवतमामथमिविरचितायां
"मन्वसनीषनौ'-नाममन्वब्राह्मणव्याख्यायाम्
प्रथमप्रपाठकीयो द्वितीयखण्डः ॥२
६९ र ! ८ नरिवोद्र जब पति, द; लोकर यह
ও পুরুষ। এই অতিবিপুল রাশিচক্রের পালন কর্তা বৃহস্পতিও
(ও) পুরুষ ;-তুমিও সেইপ পুরুষ সন্তান লাভ কর। पनिक
गरे गाउन मात्र CERIR व मान र१३ से 10
भामादमा नागा शिौर पर
नमाड माययगौर इक पशवार ममाता

१५.४९.८-५ख. २ म.।
३८
॥ अथ पथम-खरद ।
अय मूजवितो वृक्ष जर्जीव फलिनी भव ।
पर्ण वनस्पते नुत्वा नुत्वा सूयताए रयिः ॥ १
,
भनुष्य इन्द कनापतिदेवता सोमन्नीद्वयन समारवन्धने नि.-गो• 2. २ ७, भू. ।
'अर्जावत' उदुम्बरफलस्य 'क्ष', 'अर्जी बहुतेज सम्पन्न
'प्रथम' "इय' हे वधु । लमपि बहुरोज सम्मन्ना , तथा च 'फन्निनो'
बहतरफल शामिनो बहुपुत्र यतीति भाव 'भव' भूया । हे 'पन
स्मते. उदुम्बरदश । 'पर्ण' स्वकीय च्छदन नत्वा नुत्वा' भूय प्रेर
यित्वा 'रवि' धन मभौट 'स्यताम्' प्रसूयताम् , अस्य इति
शेष
হে বধু ' এ তেজস্বী ও বহু ফ” শালী গণুর বৃক্ষর ন্যয় তুমিও
দেখিনী ও পুরুপ বহু-ফল শালিনী হও। হে যজ্ঞডুমুর বৃক? তুমি স্বপ্ন
পত্র গুলি এনালাইয়া নো খাই। এক বন্ধুর জন্য অs ‘
টপ প্ৰষও কর অর্থাৎ
पायमिन नाममात्र का २५६ पायपीछेलक
।
येनादिनः सीमान नयति
प्रजापतिर्महते सौभगाय
तेनाह मस्यै सीमान नयामि
प्रजा मस्यै जरदष्टि कृणोमि ॥२
निवृत्तष्टुप छन्द , प्रयापतिदेवता , शीप सौमतीप्रयने नि.-मो. ग.१,०९ . ।

मन्ववाहाएम। 'प्रजापति' जगत्स्रष्टा देव 'येन' कामेन (प्रजोत्पति- वामेन) 'अदिते ' देवाना मातु अखण्डनीयाया बातो सौ माग यथाकालकार्यावधि नयति , सदैव नेलवे न कारयति , अहम् (मत्ती) अपि तेन' एष कामन (प्रजोपत्तिकामेन) 'अस्यै अस्था सोमान केशपोथि नयामि नेटवे न कारयामिकिन प्रजापतेस्तथा नयने कि निमित्तम् । उच्यते-महते मोम- गाय पतिविपुल सौभाग्याय, अर्मदादीनामिति यावत् । तथेगाह मपि एतयैव क्रियया 'प्रय अस्या 'जरदष्टि' जरा- वस्यापप्यन्तम्यायिनी 'प्रजाम्' सन्ततितति 'भोमि' करोमि , पस्या एतदेव महत् सौभाग्यम्, एतदर्थ मेष सीमन्तोवयनम् ॥ २ প্রাথতি যে হেতুতে (প্রমো-বি কামা চাচামন্তের মাতৃ met नीशा शेषा पनि का मोमार मर रन कनिएछन, arre (1) इउ रे व नाना भोमार मदन कवि लहि राव भोगच न श पामार गिल (गोडा काम पामा-8 रे भोरम किया पाव মধু, মহা গাগাবী হইবে ইহা সংবিধি অবস্থা পর্যন্ত জীবিত किवा राका महए सुहवां सुष्टुती हुवे शृणोतु नः सुभगा वोधतु त्मना । सीव्यत्वपः सच्चाच्छिद्यमानया ददातु वोरए शतदायुमुख्यम् ॥ ३ Iraौचर , पशा, तशा सोमनीवयने वि.-मी......!

११.५ख ३ ४ म.. ४१ d . 'अई भी 'सुहवा गोमनाहानयोग्या 'राकाम्' उत्तर पोर्णमासौं देवीं 'मुष्टुतौ' सुन्दरतुन्या 'दुवे' आद्रये । 'सुभगा' सोमाग्यवती सा देवी 'न:' अमाक मतदाबानं 'गुणोत'; किच 'मना' पामना स्वयमेव 'बोधतु' बुध्यतु एतदाद्वानाभि 'माय मिति भावः । बुधा च सैव देवो 'अधिमानया' मुदृढया 'मध्या' सोवनयन्त्रण 'भपः' भानि कर्माधि अस्थामस्तिस्को 'सोव्यातु' तथा चेयं पशभकमंचमा भवलिति ; किच 'शतायु. मुख्य” मतदायुपु बहुदानधर्मपु० प्रशस्त दानगोण्ड 'वीर' पुत्र 'ददात' अस्यै गर्मिण्य इति शेपः॥ ३ সুন্দররূপে অাবানের যোগ্য। যাক! • দেবীকে আমি ( ) দুই- মিনতি সাধ আহ্বান করিতেছি। সৌভাগ্যবতী তিনি আমাদের এই অবদান শ্রবণ করুণ এবং স্বয়ংই এ প্রবাসের অপ্রিয় ধুফিয়া উন। বুঝিয় হৈার মস্তিস্কে যা শুদির নহে এপ টি । হয় সংস্কৰ্ম্ম করিবার তা গীবন (তাশাই করুন এবং ইহার মরে বদান্যগ্ৰগ্য পুত্র बामना. . यास्त राके सुमतयः सुपेशसो याभि ददासि दाशुषे वसूनि । ताभि नो अद्य सुमना उपागहि सहस्रपोपए सुभगे राणा ॥ ४ सिराइ,मगतीच्छन्दः, राका देवता, शसस्या सीमचीवने विनियोग-गो. १०१,१२। • विविध, मासा, बार धमसिम पोर পরে পুর্ণিমং আরম্ভ হয় এবং দ্বিতীয় দিবসে এতিপং আর পুর্বেই ४० मन्ववान यम्। 'प्रजापति' नगत्मटा देव 'येन' कामेन (प्रजोत्पत्ति- कामेन ) 'अदिते ' देवाना मातु अखण्डनीधाया म्वगत सौ मान यथाकाल कार्यावधि नयति , सदेव नेवलेन कारयति, प्रहग (भत्ता) अपि तेन' एव कामेन (प्रजापतिकामेन) 'प्र' अस्या सोमान केशवोधि नयामि'नेटत्वेन कारयामि। किच प्रजापतेस्त था नयने कि निमित्तम् । उच्यते--'महते भौभ- गाय अतिविपुलमोभाग्याय, अमंदादीनामिति यावत् । तघेवाह मपि एतवेव क्रियया 'प्रस्यै' पस्या 'जरदष्टि' जरा- वन्यापर्यन्तस्यायिनी 'प्रजाम्' सन्ततितति कपोमि' करोमि , पस्या एतदेव महत् सौभाग्यम्, एतदर्थ मेष सीमन्तोनयनम् ॥ २ ConfG CEC (बनवि कारना) sRtSEART साह पन पनीता महिमा का गोमा एक जवन निराशन, মনিঃ (তা। সেইহেতুতে এই বধূ সেকশপের সীমা উন্নয়ন করি Cost गोसार मसान पामार रिपोजाया जानन, पास मोर नाम HिREstat বধু, মহগনিগাষী হবে —ইহার সবগুলি প্রাবস্থা পর্যন্ত জীবিত राका महए सुहवां सुष्टुती हुवे शृणोतु नः सुभगा वोधतु त्मना । सीव्यत्वपः सूच्याच्छिद्यमानया ददातु वोरए शतदायुमुख्यम् ॥ ३ विरागतोपर, सका देवा , * या मोमनोनयने 6ि-मी.म.१०..। -

म. ५.३,
४
११
5
अह भी 'सुहवा' मोमनाद्वानयोग्यां राकाम्' सतरा
पोर्णमासौं देवीं 'मुष्टुतो' सुन्दरस्तुत्या 'हुवे' पाइये । 'सुभगा'
सौभाग्यवती सा देवी 'न' प्रमाक मतदाबान 'शृणोतु',
किञ्च मना' प्रात्मना खयमेव 'बोधत बुध्यतु एतदाहानाभि
प्राय मिति भाव । बुद्धा ध सैव देवी 'प्रच्छिद्यमानया' सुदृढया
'सूचर' सोयनयन्त्रेण 'अप' शुमानि कर्माणि मस्या मस्तिस्क
'सोव्यत' तथा चेय बशुभकर्मक्षमा भवस्विति , किञ्च यतदायुः
मुख्य' मतदायुषु बहुदानञ्चमेषु प्रशस्त दानशौण्ड 'वीर'
पुत्र' 'ददातु' अस्यै गमिच इति शेष । ३
मूलबाप्तिान 14. परीरक यामि (1)
মিনথি সহ এবান করিতেছি। সৌভাগ্যবতী তিনি আমাদের এই আহ্বান
अन कर न. ७ सातामा पन्थिा धिया नडेन । इनिधन
ইহার মস্তিস্কে যাহা ভাবির নহে এপ টি ধা। বহর সৎকর্ম করিবার
मा मोवन (1) कम पर पेश घाई वान
बराम कद्रन..
थास्त राके सुमतयः सुपेशसो
यामि ददासि दाशुषे वसूनि ।
ताभि नी भद्य सुमना उपागहि
सहस्रपोषए सुभगे रराणा ॥ ४
राजगतीचन्द, राकादेवता असल्या सीमन्तोनयने विनियोग - गो. ग. १७)
• পূর্ণমাসী দ্বিবিধা, পূর্ব ও উত্তয়া, প্রায়ই এখষ দিবসে চতুর্দশীর
পরে পুলিমা তান্ত হয় এই দ্বিতীয় দিবসে প্রতিগং অৰে পুর্বেই
है

मन्ववाप्रपम् । है 'सुभगे' सौभाग्यवति! 'राको उत्तरपौर्णमासि! '' तव 'या:' 'मुपेशसः' कल्याणरूपाणि 'समतयः' कल्याह- मतयथ विद्यन्ते, 'याभिः' सुरूपभुमतिमिः युक्ता 'दाशुषे इवि. नयीलाय यजमानाय 'वनि' धनानि 'ददासि'; 'ताभि.' सुरूपमतिभिरेव उपेता, 'समनाः' प्रसन्नचित्ता व 'नः' अध्यभ्यम् 'सहसपोप' बहुजनप्रतिपालकं पुत्र 'राणा' ददाना सती 'प्रद्य' सौमन्तीययनक्षणे 'उपागहि समागच्छ ॥ १ दर गोधारहि। बपिम र मयल नद्र 19 यूनत्र মতি আছে, কেপে ও যে মহিহে দানশীলদিগকে বিবিধ ন দান করিয়া- থাক, সেই সমস্ত রূপ ও শক্তির সহিত প্রসন্নষনে আমাদিগঞ্জে বৎপোষী পু धराममा दामन था। (कि पश्यसि ?) प्रजां पशुंन्सौभाग्य मह्य दीर्घायुष्ट पत्युः ।। ५ पाशुषपद पायाम्पमा देवता, शादीपाकाक्षणे दि.-गौ ०१,७,१० किम्पध्यसौति प्रश्नो गोभिलीत ; न तु मन्त्रांमः ; परमिह फालेमान्ननिविष्टः। भर्ता पृच्छेत्-हे बधु । झि' पश्यसि ? प्रव, स्थास्था मिति शेषः । तत उत्तर पध्वा कथनीय एष मन्यः ला वाटर का सा बदर निमः निमारे मी १२६ उचा দিসের পূর্ণিমাই উত্তম। এই পূৰ্গা পূর্ণিমাকে ‘নুমতি এবং উত্তরফে ‘াদা কহে, রাকার মতোই অখণ্ডমও দৃষ্ট । এবং সেই বিষসেই সীমন্তোন প্রসিদ্ধ। অমাবস্যাও এইরুপ বিবি। পূর্ব। অমাবস্যাকে मिमौरानो व उना सामावागारको 'का!

१५. ५६.५,६ म.।
'पश्या-
प्रजा मिति । 'प्रजा' पुत्रादिसन्ततिततिम्, 'पगून गवादोन्
'पा' तय 'दीर्घायुष्ट' पेशि मध्य' मम 'सौभाग्यम,
मोतिष १५
ही मिजामा लरिर- 1 4ई शालोउहि दम पर देशन
উক বন্ধু বধিবে --অামি এই প্রাণীতে পুত্ৰ পেত্রাদি প্ৰা পো মথিবী
बहिर निचोरम म सा गोषणा
"पि.हादसति
या तिरची निपद्यते अह विधरगी इति ।
तां त्वा तस्य धारया यजे सएराधनी महम् ॥६
( "सएराधन्यै देव्यै देष्टे")
विधरपीना,मोयकोशीम विनियोग नी..10१५1०1
'या' देयो 'पद्द 'विधरणी' गर्भधरपक्षमा, प्रसवबाधन
समर्था 'इति मत्वा तिरयो वझा, विरुहभावापया सतो
'निपाते' भागछति प्रसवबाधा कर्तुं मनेकवैव , 'ता'
'वा' खा देवी सराधनी' प्रमयसाधिनी मत्ता करी या
'मह पति पुतस्य 'धारया प्रनया 'यजे' पामि ।
तदर्शनमन्त्रयाय व्ययनियते कालेनेहान्तर्निविष्टय-'सराधन्यै'
प्रसवकार्यसाधन्यै 'देष्ट्रय' यघाकालग तिसर्जनानुकूलयिनर
देव्यै' तुभ्य स्वाहेति शेष ॥६
नरको परिचमान राहार to at for
এবাশাধ সংক সে বিদ্ধভাবে কাগমন করিয়া থাকেন, তাদৃশ তোম

मन्त्रमाणम्।
88
কেই আমি (পঃ) এবাধনী বিবেচনায় এই ধারার ঘা। পূজ! করি
(एहि। अगरकाशमारिनो यथाशन दिनाना कोपोलो
उमाई बिदा
विपश्चित् पुच्छ मभरत् तदाता पुनराहरत् ।
परहि त्व विपथित् पुमानय जनिष्य से सौ नाम ।
-
सराप एन्द । रिपबिया, पोपनौतीम विनियोग (गौ तदैव )।
,
य करन जौष पूर्वजन्ममि "विपयित्' विद्वान् भूत्वा 'पुरा'
प्रतिष्ठा यायतीग 'पभरग सहगृहाति, पित्तयैवेति भाव
'तत्' सतीत तापदेय पुछ धाता विधाता तदर्थ 'पुन'
जम्मान्तरापि 'पाहरम्' पाइरति (इति सिद्धान्त )। पतोष
गर्भ "विपयित्' विहानव पुष 'व' 'परेहि' प्रत्यागतो भव ।
अस्मिथ गर्भाशये 'पुमान् एव 'अय' गर्भ 'लनिष्यते' , प्रसत म
पपसी नाम एतवामको भविथति, इत्येवाह मायासे।
আমি আশা করি এ পর্ভে পূই হইবে, পুত্র হইলে তাহার এই না
चरिद ! CECTन कोर पतन परिधाम है। लिङ्क करे
উপার্জন করে বিধা। ধায় সেই উপাতি এভিয়াটুকু অন্তরে
কাহার না হলে কথি’কেন আমি এ ধর্ড সেইরুপ প্রতিবিম্ব
गौरा मन
बार
इय माजेद मन्न मिद मायु रिद ममतम् ॥
विमपदावामी इन्द,
बी
भार्थमामा देता, मालिक
पिडादा रुपीजावराटश निमाग्ने पिनियोय.२.१.6.1

(प्र. ५.७-१.मः। 'इयम् 'पाना' बरस्य । केयम्। इत्याह-'इद' ग्रीहियवादिकम् एव 'बम्' अदनीय मम्राकम्, 'इदम्' एव 'आयु. आयुननन मस्माकम्, '५दम्' एवं 'अमृतम्' प्रकास मृत्योराक्रमापनिवारक ममाक मेवेनि रेदार देवदवन या--सर सब बामपन हाश, देह আমাদের প্রযুক্তির এবং ইফাই আমাদিগকে অকালমৃত্যু হলো कद्र" मेधा ते मिवावमग्री मेधा मग्निर्दधातु ते । मेधा ते अश्विनी देवा वाधत्तां पुष्करसजी ॥८ पटुप् बन्द , मिरपादयो देवदा , जातकरि मा प्रारमि.-योगZ.१,०११ हे पियो। "मिघावरण' देवी 'ते' 'मेधां' पठित-श्रुत- धारणयक्ति 'पापताम्' धारयना पीपयताश्च : 'अग्नि.' अपि देयः 'ते' 'मेधा' 'दधात'; 'पुष्फरसजो अमिनी देवी' अपि ' 'मधाम्' 'पाधत्ताम्'३८ হে নবকুমার। মিত্র ও বরুণ দেব। তোমার মেধা পােষণ করুন; भिमा म छम , माला विधियान बाधि. নাক দেযয়ও তোমার মেধা পরিপুষ্ট করুন। यत्त सुसीमे हृदयर हित मन्तः प्रजापतौ। वेदाह मन्ये तद् ब्रह्म माई पौव म नि गाम् ॥१० एतदादा पाया पन्द्री देवता पुष्प एव , विषामचे गिरा-चो. ग. २८ ।

४८ मन्त्रमानाथम् । कोसि कतमोऽसि ? रूपोस्यमृतोऽसि । याहस्पत्यं मासं प्रविशासौ॥ १४ विराट चतुपदा गायत्री पद पाहिल्यो देवता, नामकर वि...यो..२,१ हे पालक ! ब'कोऽसि कियामशेयोऽसि ''कतमोमि' पकालमरणधर्मासि उत पूर्णायुर्भागसि । न जानासि कृणु--'एपोऽसि' एतनामक भवसि किश 'अमृतोऽसि' अनकालमरणधर्मा भवसि । 'सो' एतमामकः त्वम् 'माह- स्पत्यं पहःपते सूर्यस्य संक्रान्तिकृत 'मास' काल 'मविश' सौरमासानुसारेणैव तय ययोदगपनं भवदिति भावः ॥ १४ ८२ बालक ! CRIME विभाग विक (पर्धा काग-मशान नाशिक अथवा गौर)। पिमर, उरम का-CETAIR रे मात्रशिरय. निसक पारन ना कर पी मोर মাশাণুসারেই তোমার বরে স্ব পরিগণিত হউক। सवाड़े परिदात्वहस्त्वा रात्री परिददातु रावि- स्वाहोरावाभ्यां परिददाबहोरात्री वाईमासेभ्यः परिदत्ता मई मासास्त्वा मासेभ्यः परिददतु मासा- स्त्वषुभ्यः परिदत्वृतवस्त्या संवत्सराय परिददतु सवत्सरस्वायुपे जराथै परिददात्वसौ ॥ १५ परिदम् , पादिवदेवनाकम् , नामकरणमयेषपेन विनियज्यते (गो. बदेर) । , १५० ५.१४-१६ म.। . 'म पूर्वोक्त महस्पति देव त्वा' वा '' दिवमाय परिददातु' एकाहपरिमित जीवन प्रापयत , 'प्रक्ष स्वकानेन सवय 'वा' वा 'रात्रा' सवईनार्थ मेव 'परिद दात', 'रात्रि' 'त्या' वा 'अहोरावाभ्या' 'परिददातु', 'अहोरायो' 'त्या' वा 'पदमामेभ्य' पक्षेभ्य 'परिदत्ताम्', 'प्राईमासा' पक्षससा इत्य' त्या 'मामेभ्य' 'परिददर , 'मासा' त्वा' वा 'घटतुभ्य' 'परिददत', 'शतय' 'वा' वा 'मवसराय' 'परिददत', सवकार' अपि 'वा' वा 'नरायै आयु' 'परिददात' त्वा जरान्तमायु मापयस एय क्रमेणेति भाव । 'प्रमो' त्वचामादेवक्षणादेशबाना प्रसिहो भवसि ॥ १५ . . হে বালক। এই দিঘাপতি দেব, তোমায় পায়ু বৃদ্ধির জন্য তোমাকে शिनावाला नाम कम विदाममनन অহোরাত্র উড়র একত্রিত হয়। মাছের অর্থাৎ প কালের হস্তে সমর্পণ কন, মাসাক গণ মাসমূহের হতে সমর্পণ শকুন, মাসসমূহও ঋতুগণের হতে সমর্পণ ককন দুগৰ স বৎসর কালো হন্তে সমৰ্ণৰ কুন। এইরূপে এমে জা কাল পর্যন্ত করা তোমাকে পরিবর্ধন করিতে থাকুন - १२ टिमबई नामचनिएउहा। अनादगात् सएयवसि दृदयादधिजायसे । प्राण ते प्राणेन सन्दधामि जीव मे यावदायुषम् ॥१६ एतदादीमा तिमया मचा नापदि देवता अनुष्टुप. विशेष पुत्रमू भिधायजपे नियोक-गी ...। हे पुत्र! त्वं 'मे मम 'अनार-बनात' मदीयसमस्तावय- मन्त्राष्ट्राएम् । वात् 'संथवमि' संतोऽति, किञ्च 'हृदयात् मदीवात् 'अधि- जायसे' उत्पबोऽसि ; पत. 'ते' तव 'प्रा' 'प्राणेन' भदोयेन पाममाण विसर्जमेनापि 'सन्दधामि' पोषयामि ;-पुत्र । 'याव- दायुष' मृत्युक्त गतवर्ष 'जीव' : १६ र भूक। भि लामान बाद यान शेड मासा हे, मि অ না জানুকপ শুরের ধন। অতএব যার স্বীর প্রা। বিসর্জনেও और चाल मौर। । यो२९ काम काय ३३.5 लाट (सी, रु 1)ीतिका अनादद्वात् सम्भवसि हृदया दधि जायसे । वेदो वै पुत्र नामासि स जीव घरदः शतम् ॥१७ हे 'पुत्र ।' य वं 'अडात्-अङ्गात्' मदीयात् मत्यपयवात् 'सम्भवसि समुत्पन्नोऽसि, 'हृदया' मदीयात् 'अधिजायसे' अधिजातो.सि ; अतः व 'वे' नियय 'वेद.' ( अर्थ भादित्वाम- त्वों चि रूपम् ) वेदपाठी 'नाम' पनि 'अति' भरसि लोके ( मम वैदिकत्वमसिडेरिति भाव), 'स' व 'भरद. शत' अत वर्षाणि 'जीव' । १० एन् ! मोरबारु पत्र र नगद सेयर-इमि यासास पर ना देवा , घर नि पदमा बसक स्मार. हा बा मिनि म सदर 1 मा • लहान माल दमाइ लब पनि। पौछ रहेछ।

१५० ५.१७-१८म।
(
अम्मा भव परशुर्भव हिरण्य मस्तृत भव ।
आत्मासि पुन मा मृथाः स जीव शरदः शतम् ॥ १८
"अश्मा भव' प्रस्तरवत् दृटी भव, 'परशर्भव'
परशषत सय मच्छेद्य गवणा छैद कय भव, 'प्रस्तुत' यत्नेन
रक्षणीय 'हिरव' सुवर्ण मिव भव' , त्वम् 'मात्मासि' मसरू
योऽसि , 'मा मृथान 'पोष्ठा, अपित 'स' व 'गरद.
शत शत वपीणि 'जोव ॥ १८
८२२६! Are, नायकम्। ७ जना
ছেদক হ, সুবর্ণের ন্যায় হয়ে রক্ষণীয় (অর্থাৎ গুণনী হও, তুমি গামায়
या क्षेपकोटल मा २३७ ना यार की गति 4t tv
पशूनां वा हिसारेणाभिजिनाम्यसो ॥ १६ ॥५
हिपदानुष्टुप छन्द प्रजापति देवता, महाभिधाणे वि.--गी. 2.२.८२२ ।
यद्यपीय मक (हिपदा) वाचाना मयते पर मसाविति थामेऽभिधानी
भारपना पूग, निदाटत्त या सरोवेति धोयम् । एक मन्यत्रापि स्वय सुधम् ।
'प्रमो' एतनामक । हे पुत्र । 'त्व' वा त्वदीयं मूर्धान मिति
यावत् 'पशूनाम्' गवादीनामिव 'हिद्वारेण' आनन्दप्रकाशका-
घराधनिना चुम्मनपूर्वकामिति भाव 'अभिजिघ्रामि' ॥ १८ : ५
इति सामगयीसत्यव्रतसाममिविरचिताया
"मन्त्रसजीवनी'-नाममन्त्रजाह्मण्यारयायाम्
प्रथमप्रपाठकीयो पञ्चमखुण्ड ॥ ५
बमूल मामद, दर । अपि पायति • नादिर
Mir NTS मिन गरिछ यमन और fe: AT
घraise
गार दर वर्षीय
गाडा मरा मौवापर

मन्त्रमाहाम्।
॥ अथ पठ-दण्डः।
आय मगात् सविता चुरेण ॥ १
पसे निगदा भनापतिदेवताका , चास चाशमणि भापितदर्शने वि.--...
हे कुमार! 'सविता' सचिवखरपः 'अयं नापितः 'हरण'
केशवपनास्लेए सह, सुरं ग्यहोवेति यावत् 'पा अगात्'
पागतः.१
সাতৃরূপ এই নাপিত ক্ষুর লইয়া উপস্থিত হইয়াছে।
उपणेन वाय उदकेनैधि ॥२
पाधि गापिताभिमन्वये विनियोग -~-गो. ग. १९२० ।
है 'पायो' वायुखरूप।
मापित!
"उष्णेन' 'उदकेन'
सह 'एधि' भव ; उष्णोदक गृहीत्वा एहोति यावत् ॥ २
दर-मानिकाला शयन का
आप उन्दन्तु जीवसे ॥ ३
घड़ाकमपि कपिकोदने विनियोर --गी८० २,७१२० ।
'प्राप.' जसदेवताः कुमारस्यास्य 'जीवमे' जीवनाय 'उन्दन्तु'
झेदयना ; इर्द यपनस्थान मिति भायः॥ ३
পদেশী। এই মায়ের মস্তক বিহিত করুন , এই কার্যের ফলে কুমার
নিপড়ব দীঘর্জীবন লাভ করুন।
विष्णोर्दएट्रोसि ॥ ४
पदाधर्मणि पुरप्रेक्षपे विनियोग'-दो m. ant९ ।
हे चुर । व 'वियो।' देवस्य 'दंष्ट्रोसि' दृपहन्तो भवसि ।।
CE FREE एपि विपरटोर रहे।

१५. ६.१-०म०॥ प्रोपर्ध वायवैनम् ।। ५ पदाकर्गम्हि दर्भपिन पौधारये विनियोग:-गो. म. २०८.१३५० । हे 'ओपधे!' दर्भपिष्मूतीरुप ! 'एन' वानक 'घायस्व' शुरचालनमयादिति यावत् । ५ হে দীপিগুলি। এই বকতে চাস ভব হইতে কম কৰ। ৫ खधिते मैनए हिरासीः ।। ६ पाकर्मणि पादर्भनिदधे विनियोग --गौ• 2. २,९.१४ । हे 'स्वधिते' शुर! 'एन' 'कुमार' 'मा हिंसीः' न हिंस्याः ; अस्य रविन्दुपातो यथा न स्यादिति भावः ॥६ হে ! এই কুমারের মস্তকে গেন বিন্দুমাত্র রক্তপাত না হত্ন। ৪ येन पूपा बृहस्पते योरिन्द्रस्य चावपत् । तेन ते वपामि ब्रह्मणा जौवातवे जीवनाय दीर्घायुष्ट्वाय वर्चसे 10 प्रजापसि. देवता भरिगातारपनि छन्दः । पराकमपि प्रौदणे वि.गो.५० १८.१५॥ 'येन' यहिंधन 'ब्रह्मणा' अस्त्रेण 'पूषा' देवः, 'बहनतेः' देवस्य, 'वायोः देवस्य 'च' अपि 'इन्द्रस्य' देवस्य पवपत्' वपनं कृतवान्, केशाना मिति : तेन' सहिधनेष प्रस्तेष सुरेण 'ते' तय 'लोवातवे' 'नौवनाय' 'दीर्घायुष्वाय' नोरोग- बनायुाभाय 'वर्चमे' सेलोविदार्थच 'वामि' मिलान कैयानिति यावत् ॥

मनानाहागाम् ।
: भूका ८RAT , न इत्यादि, शुभम (१२ र
करिनारयन,-भोकमर साल लामाद मना कर २०१२
राविछि ,-4 साल मनोहडा पोषा (यो रहे दा।।
वायुप जमदग्नेः
.
कश्यपस्य वायुप
मगस्त्वस्य वायुप
यद्देवानां वायुप
तत्ते अस्तु वायुपम् ॥८
पानिपत पप्या पनि बन्द , को देवता घड़ाकर्मधाशामने विरा-गो. 2.६१९॥
प्रयाणां विविधाना मायुषां धाल्यादीना मवस्यानां समा.
हार- प्रायमम् । 'जमदग्ने' 'यत्' 'वायुप', 'काश्यपस्य' यत्
'बरायुप', 'यसत्यस्य' या 'वायुम', एव मन्चेमा ममि
'देवाना' यत् 'वायुपम्' प्रामौदिति गेप., 'तत्' 'वायुप' 'त'
तप 'प्रस्तु' भवतु पालक । इति ।
যে অবস্থায় জমদগি হইয়াছিল, যে অবস্থায় শ্যপের হইয়াছিল,
जय - नाना मोहलपरा-
ব্র হইয়াছিল, সেই অবস্থা তোমারও হউক অর্থাৎ ভুমিও তাদের
जोर जोरम माउ ।
अग्ने व्रतपते वृत रिप्यामि तत्ते प्रब्रवीमि तच्छर्य
नेनयांस मिद मह मन्तात् सत्य मुपैमि स्वाहा II
एतादय पथ निगदा , निशा चटपरमायदेवताका , नयो पाय
होम विनियोग जो म...
.

१६.ख.८-११म. 'तपते' प्रमचयादिवतस्याधिपते। हे 'अग्ने । 'व्रत' ब्रह्मचर्य धरिष्यामि' पाचरिष्यामि, 'तत् तदर्थं '' सप समीपे 'पनवौमि' कथयामि, अमुपदवयमाण प्रार्थनावचन मिति यावत;-'तर' 'मयं' परितमिति विञ्च 'तेन' तत्फलेन ध्यास वेदाध्ययनारमसिदियुक्तो भयेयम् ! एयमा- पायुक्त, 'अहम् 'अनुसत् असत्यादेव जगत. 'सत्वम्' सत्य ब्रह्म, ताप्रापकम् इद' महाचर्यनतम् उपेमि' उपगच्छामि D ব্রহ্মচর্য প্রভৃতি ব্রতের অধিনায়ক হে অগ্ন। আনি এই এপ্সচ ব্রত আচ- রণ করিব সেহেতু তোমার সমীপে প্রার্থনা করছি,5ামাক প্ৰশাধে যেন উহ! মুনিৰ্ব্বাহ করিতে পারি। এই প্রতের ফলে যেন বেদাধন বিষয়ে সিদ্ধি লাভ কবিতে রি-এই আশা করিয়া আমি অত্যপ সংসার কষ্টই সত্যস্বর্ণ ও জর প্রাক এই ব্রা হ্র অবস্থান করিতেছি। वायो व्रतपते व्रतं चरिष्यामि तत्ते प्रब्रवीमि तच्छनीय' तेनास मिद मह मन्तात् सत्य मुपैमि स्वाहा ॥१० 'तपते ई 'वायो'। तत पूर्ववत । १० ব্রহ্মচর্য প্রভৃষ্টি ৰ অধিনাত্নক হে বায়ো ইত্যাদি পূৰ্ব্ববৎ। सूर्य व्रतपते व्रतं चरिष्यामि तत्ते प्रवीमि तच्छकेय तेनास मिद मह मन्तात् सत्य मुपैमि स्वाहा ।।११ तपते' है 'सूर्य' ! ततः पूर्ववत् ॥ ११ বা প্রস্তুতের অধিনায়ক হে সূর্য! ইত্যাদি পূর্ববং ১১ -

मन्तवाद्यामा
चन्द्र व्रतमते व्रतं चरिष्यामि तत्ते प्रव्रवोमि तच्छकेयं
तेनास मिद मह मन्तात् सत्य सुयै मि स्वाहा ११२
'ततपते' है 'नन्,' ! ततः पूर्ववत् ॥ १२
साडि मागिनायक ८५ कर! रेशानि सरकार
व्रतानां व्रतपते वृतं चरिपयामि तत्ते प्रवीमि तच्छ केयं
नांस मिद मह मन्तात् सत्व मुपेमि स्वाहा ॥१३
.
'वतानाम् सृष्टादिकार्याचा मध्ये वियेमतः 'वृतपते ।'
बह्मयादिवतस्य अधिपते! हे परमेखर। अहमित्यादि
पूर्ववत् ॥ १३
সৃষ্ট প্রভৃত্তি অগঘ কাৰ্যরাশির মধ্যে বিশেষত প্রশ্নচর্য প্রভৃতি সৰ্য্যে
refमाकर नाम! ₹दिरा
आगन्ता समगन्महि प्र सुमत्ता युयोतन ।
अरिष्टाः सञ्चरेमहि स्वस्ति चरतादयम् ॥ १४
एतदादीमा वयाणा मनुष्टुप छन्द, पविदेरहा , उपनयनकमपि मापदकास
पहप विनियोग-गो.....।
C
हे अग्ने । 'पागन्ता' वाचा गुरुयह मागन्तुं प्रवृत्तेन
अनेन वटना मह वयम् पाचार्यादयः त्वां 'सममम्महि' सा-
छाम उपतिष्ठामहै। त्वं हि एन बालक' 'सुमन' शोभनमनुषं

प्र. ६. १२-१५ म.। कः 'प्र युयोसन' प्रमाणे प्रयुडन । वयन 'अरिष्टाः' विनिवारकाः सन्तः 'मञ्चरेमष्टि' उपचरेम अध्यापनादिभि- रेन मित्येय ; तथाच 'प्रय' वान्तक. 'स्वरित यावा 'परतात' पभुनक्तु । १४ হ হয়। ব্ৰচগবত প্রবৃত এ বালকের সহিত প্রাচার্য পতি যাও তোমার উনা করছে, তুমি এই বালককে উপযুক্ত মনুস্য করার মন এই ত নিযুক্ত কর; আমি যেন এই বালকের विध राधाकिनाहि 45 मिनाशिक SHTRA 31 अग्निष्टे हम्त भग्रहीत् सविता हम्त मग्रहीत् । अर्यमा हस्त सग्रहो निमवस्व मसि कर्मणा ॥ १५ ( अग्निराचार्यस्तय) वानका 'पग्नि. देयः 'ते' तन हनम्' 'अग्नहोत्' गृहीतयान, त्वद्रक्षगाय पूर्वमेधेति भावः । तथा 'सविता' देवः 'हाम' ते 'अमहोत्। तथैव 'भर्यमा' देवय 'हस्तम्' ते 'अन. होत्' । यालक ! 'स्व' 'कर्मणा' अहिंसादिव्यवहारण 'मित्र' मर्यपा मित्रभूतः 'पमि' भय । 'तव' 'प्राचार्य.' वेदोपदेशको प्रय महम् 'अग्नि.' देय. इति जानीहि; मा मग्नितुस्य भव- गमोति मायः । १५ र अनल! बि पर, हम हम हिमान সুখী ডোমার বুশর্থ হোমক বই; দিয়াছেন, সবল দেওয়া

मावात्रणम् ।
তোমার হস্থ গ্রহণ করিছেন, র্যামা দেবতাও তোমার হপ্ত সই
করিয়াছেন। তুমি কাৰ্য্যত সকলেরই বন্ধু । এই অগ্নিই তোমার প্রকৃষ্ণ
योहा
ब्रह्मचर्य मागा मुप मर नयख ॥१६
निगदोश मम्याचा देवाला मानवकवासने विनियोग -गो..२,१०,२१।
८
हे प्राचार्य । अहम 'ब्रह्मचर्यम्' इतम् 'आगाम्' उपागमम,
अथ 'मा' माम् 'उपनयख' पामसमीप प्रापय ॥१५
হে ওয়া 'অামি সম্প্রতি ব্রহ্মচর্য্য গ্রহণ করিলাম, অতঃপর স্থাপন
योमारक डेनमान (पांच गोलमन) सदन
को नामासि ? असी नामास्मि ॥१७
पपिपता, पनु
आचार्यवनचारिपोनप्रतिरपने वि.-.ए.१,१०,१५१
.
हे कुमार। 'क नाम' किनामधेय त्वम् 'पसि' भवसि ।
इ गुरो! मह 'सौ नाम' एतनामक 'प्रमि' भवामि । १०
(९ या Cote नाम हि?-CTORi! दामाद परेमा
देस्य ते सवितुः प्रसवेश्विनीर्वाहुभ्यां
पूणो हन्ताभ्याए हस्त ममाम्यसौ ॥ १८
पिट्या,
सायम मापकपाधि विनियोग -मो.गा।

१५. स. १६-२. म.1
'प्रसी' हे प्रमुकदेवगमन् ! 'ते' तय 'इम्त" 'सवितुः
देवस्य' 'मम' अनुभाने सति 'अखिनोः' देवयोः 'वाभ्यां',
'पूणः पूपदेवश च 'इम्साभ्याम् पाई' 'रक्षामि' । १८
.
.
হে অমু দেশ! অনি, বিত। দেব'র অভিএসুসারে -
নামক দৰদ্বয়ের সাহায্যে দেবতার দুধের দ্বারা তোমার দুষ্ট গ্রহণ
जिला:
सूर्यस्यावत मन्वावर्तखासौ ॥ १८
सूफी देवता , पशु, माग फारगे विनियोग -गी..९.१.२०१०।
'पसी' अमुकदेवगर्मन् ! ल 'सूर्यस्य' 'पाहतम्' प्रदक्षिण
यथा स्यार तथा 'मनु' लक्ष्य 'या' भाभिमुस्येन 'वर्तन' । १८
मामक,-
८९ प्यमूक परन् । मि, ८ई खाप यूनिट बाटेम ,
पूजालिम
प्राणानां यन्धि रसि मा विससोन्तक
इदं ते परिददाम्यमुम् ॥ २०
, पशु, माधवकप दक्षिांश मवलम्या व स्थ बीर्याशय मनस्वय
मामि विनियोग -गी.ए.२.१.२८ म.।
हे 'अन्तक्ष।' नौवनान्तकारिन् वीर्याकिालदेव ! त्व
'प्राथाना' जोयनानां 'अन्यिः' बन्धनो, तद्रूप 'सि' भवसि;

मन्त्रतामणमा
६.
अन्तका
'इदं पाल सशरीर'मा विसस' मा अध पीपत।
'ते' तुभ्यं 'अमुम्' अमुकदेवशर्माणम् 'परि' सर्वतः ददामि' ,
लघरपापा परोमीति यावत् ॥ २.
হে ঘধিষ্ঠাঃ । তুমি প্রাণ বায়ু প্রকৃত বন্ধু সান্তু এধি
স্বরূপ হইছে ,-এই বলিরে শরীয়তে অপাrিt কহিও না ; অস্তক।
मुक-माम दागा गया ARE RA२.
यहुर इदं वे परिददाम्यमुम् ॥ २१
वायुदेवा , यशु , मारकमाभिस्यो' विनियोग -गो. ग. २.१.१९ ।
-
हे 'अटुर' प्रकुटिल । अग्ने। (पाफाशयाधिष्ठारदेव ।।
'अमुम्' एतनामकम् 'इद' वालकशरीरं '' तुभ्य 'परि' मर्षतः
'ददामि'; त्वरणापमं करोमोति यावत् । २१
(नामा CRI) बनाय है सजकार
नहीeate सामना
कृशन यूदं ते परिददाम्यमुम् ॥ २२,
पिटवता .शु , मापनकादरम्पर्शने विनियोग -जी. 20• F• ।
,
हेगा' घरपारिन् । वायो। (हृदयाधिठावदेव।)
‘पमुम् एतनामकम् 'इद' वानकारीर' 'ते' तुभ्यं परि'
मयंत 'ददामि' ; खारपापन करीमीति यावत् ॥ २२
१९ गारिज 11) मूक माम परे मानकर गर्न
প্রকারে তোমার শরণাঃ করিতেছি। ২২

१. ख. २१-२६.म.। प्रजापतये ला पग्दिदाम्यसौ ॥ २३ प्रजापतिदेयता , य , माणवकशिपायसने विनियोग . ३,१०,५६ स । 'ग्रसो' देवगमन् । 'खा खां 'प्रजापतये यकर धिष्ठाटदेवाय 'परिददामि', सर्वथैव प्रजापतिगरणापन्द्र करोमोति यावत् १२३ ८९ का ६५। काम मात्र प्रागनिदाद 11- गहि. देवाय त्वा सविवे परिददाम्यसौ ॥ ३४ सरिता देवता , या , गाय बकवामाशम्पर्शन विनियोग -- गो• • ९,९.०१२म् । 'असी देवगमन् । 'वा' खा 'सयित्रे सर्वविधप्रसवकार्यनि- दियिने हृदयवाधिष्ठात्र 'देवाय 'परिददामि' , सर्वथैव समिट- शरगापा करीमीति यावत् ॥ २४ रपुर मनन् ! गार व सराय काल) मदिर ब्रह्मचार्यस्यसौ ॥ २५ समिध माधेापोशान कर्म कुरु मा दिवा खाप्सीः ।। २६ पादिगदगीमादवकी देवला, माणवकसपचे विनियोग १३ ।।

मन्तवाधापम् ।
-
'असी' देवशर्मन् । प्रद्य प्रति त्व खतु 'ब्रह्मचारी' 'अमि'
भवसि-इति जानौहीति प्रेषणम् । हे प्रायुभन् । 'समिधम्'
समित्काप्टम् 'श्राधेहि' प्रानोय धारय अग्नाविति शेषः;
प्रत्यह सायंप्रातरिति विवेकः । अप.' उदकानि 'प्रशान'
पिन ; पाचमनादिना शरीरगौच यधाप्रयोजनं यधोपदेश
व्यवहरेति भाव । 'कर्म' अध्ययनादि 'कुरु' नित्य मिति ।
'दिवा' पनि 'मा स्वासोः' साप मा कार्षीः ॥ १५,२६
.
হে অমুক হে শর্থন। এই সময় হতেই তুমি ব্রহ্মচারী হইতেছ,-
তুমি অবগত হও। হে আবুম' প্রতিদিন সাফং এ: তুমি অগ্নিতে সমি
लस कनिय निकाशन क७ि । गए पाठशन कमि पर्थ
কচি খ শিও অনাদি কৰ্ম্মে অনুত থাকিও অর্থাৎ বৃথা কাপ লে
सिम 1 मानिनिगल सिसि रहे माग २८, २०
इयं दुमतात्परिवाधमाना
वर्ग' पवित्र पुनती म आगात् ।
प्राणापानाभ्यां वल माहरन्ती
खसा देवी सुभगा मेखलेयम् ॥ २०
भषलादेयता, विटुप् इद मारियाने विनियोग --गो. ग. २०१०२०।
'यं' 'मेषता' 'दुरुनान्', वात्यनामदुरपवादवचनात
'परिषाधमा' भूपसारयन्ती, 'पवित्र' विशड वर्ष बाग
शान्य 'पुनतो' सस्कुर्वती सती 'मे' ममास्तिके 'पा अगात'

१५. व. २०, २८.म.। . आगतवती; 'इयं' मेखला 'देवी', 'प्राणापानाभ्यां' शरीरेषु अधि.स्थिताभ्यां वायुभ्यां 'बलम्' 'भाहरन्ती' सम्पादयन्ती, 'सुभगा' सौभाग्यवती 'स्नसा' भगिनी एव भवति । २० आशा व बालकानी, कई मानसि विवाद यामक मठ व निको भागमा करिन । कमला দেবী প্রা? ও অান নামক শৰীৰৰ উপভগ বায়ুসের সাহায্যে বল আহণ কত কালাপী পিনীয় ন্যর উপকারিণী হইয়থানে। ২৭ स्तस्य गोष्टी तपसः परखी घती रनः सहमाना अरातीः । सा मा समन्त मभि पर्येहि भन्ने धरिम्ने मेखले मा रिपाम ॥ २८ अक्षया देवता , भरिक विपन्न , मेपलापरिधान वि.-गो. 2. २,१०,३० । , हे 'भेसले । त्वं 'ऋतस्य' बनायलशएस्य सत्यस्य कर्मयः 'गोपत्री' रधिषी प्रसि; 'तपसः' वेदाध्ययनस्य “परसी' स- यसभूता असि । 'रक्ष.' एकं ब्रह्मचर्यविनकारि रेतःपतनवीन 'तो' विनाययन्तो 'परातो कोधादीन् शवन् 'सहमाना' अभिभवन्ती, 'सा' व 'समन्त' समन्तात् 'मा' माम् 'अभि' लक्ष्य 'पर्येहि प्रागछ। हे 'भद्रे' कन्यामि। मेखते : 'ते तब 'धार' धारणकारिण, वव मा रियाम सेनापि कामाद्यन्य- तमेनापि रिपुणा न हिसिष्म ॥ १८ ८२ मन। इस इमाइ नाना रशि६, rt. ধন কপ তপস্যার প্রধান উপকরণ হইতে, বর্ষের প্রধান নিকারি- मन्बवाझगम्। . भारत निबन याक 1ि८२कदापि मजूदर्भक नरिम दस-गरम र बाद मत्रप अन शिबान । लालि। समान बाद कालिकामाजिक नजिकमाइमा यो । २३ तत्सवितुर भर्गो देवस्य धीमहि । धियो यो नः प्रचोदयात् ।। २८ सवितादेवता , निपद गामचौचन्द , मावि पदे विनियोग --योग...१.१२९ । 'तत् तस्य 'सवितु.' जगत्प्रसवितुः 'देवस्य' मर्यप द्योत- मानग्य वरेण्य' परणीयं भगः' भी तेज धीमहि ध्यायामः चिन्तयामः । कम्य इत्या-'य' देवः 'न' भस्माक धियः' बुद्धीः 'प्रचोदयात्' प्रसष्ट' यया स्यात् तथा चोदयति मेरयति । नई सरगरा, गरीब मस्मिान रशन (१ नरिछे) सो (Tea 51 गि, पिन यासीना हिंसिएटक गाए एक कविराम भर्भुवःखरोम् ।। ३० भय परिनितिमा याहसीना मो मिति प्रथम प प्रजापविदेषवा, HI पिगमायवाददामि, मागच्याइतिश्योपदेशे विनियोग - ....१.... । 'भू' भूलोक , भुष.' अन्तरीक्षनोकः, 'स्व.' द्युलोक. -- इते मान् बीन् लोकान् परियाम्य 'प्रोम' अयनशक्तिमान्, पूण , मात्मा सदेव राज .. माल, ह ( सोच ) ना, बारा हे न नहि दिन 1 गड रिमाम न अदिशा..

१० ख० २८-३२ म । सुश्रवः मुनवसमा कुरु यथा त्वर सुश्रवः सुनवाः । देवेष्वेव महए सुश्रवः मुथवा ब्राह्मणेषु भूयासम् ॥३१ पणो देशमा, विराटपाकिस्सन्द ; सपास दहा मिनियोग -गी..१.४१ है, 'सथव,' सुष्छु, यवो यमः यस्य तथाविध! दण्ड ! 'मा' मां 'सध्ययम' 'कुरु' । है 'सुन्भवः' ! ख यथा 'देवेषु' दीप्य- मानेषु पदार्थसमूहेप 'सुश्रय' सुविख्यातः, हे 'सुथवः। 'एवं 'अहम् अपि 'बाणयु' 'मुग्यवाः' 'भूयासम् ॥ ३१ हर रश्मिामा सामान विधाकामिया ! मोलामान পদার্থসমণের মধ্যে তুমি গেপ বিখ্যাত, হে সুধি।। অামি যেন काममा मन किया है। अग्नये समिध माहापं वृहते जातवेदसे । यथा त्व मग्ने समिधा समिध्यस्यैव मह मायुषा मेधया वर्चसा प्रजया पशुभि- ह्मवर्चसेन धनेनान्नानि समेधिपीय (स्वाहा) ॥३२ अनिदेवता, परिच्छन्द, , सायमनौ ममिन्प्रक्षेपे विनियोग -मो. एक ! 'वृहत' सहते 'जातवेदो' जातप्रजाय 'अग्नये' 'समिधम्' 'पाधापम्' पाहतवानहम् । है 'अग्ने' ! 'व' 'यधा' 'समिधा' प्रनया 'समिध्यसि', 'एवं' 'अहम्' 'पायुमा', 'मेश्य', 'वर्षमा तेजसा, 'प्रजया पुत्रादिलक्षणेन, 'पशुभि' गादिभिः '

मामाहापाम्।
वसेन', 'धनेन', 'प्रयायेन' पनप्रतिभोग्यवस्तु स महेन
'समधियोय' सम्यक् हदियुत्तो भूयासम् । ३२
.
.
SI, यहि पदक, पवित्र जल मार करने की छ।
(माय । इमिग हे मरियान ग गइ र देशवाल, पवन मारिए
(भ पार. मला. रस, CER, NEI, सरग, अन, कम बाकि मम
चित्र इकिल रहे । ०२
पुनामैरिवन्द्रिय पुनरायुः पुनर्भगः ।
पुनर्रविण मैतु मा पुनर्ब्राह्मण मैतु मा ॥ ३३
मिषदद्वादुम् इन्द , पभिर्देवता , रन्दियापारमा वि.-सी० ए० १.२.१४ ।
रेस.स्कन्दनादिदीमेण यत् 'इन्द्रियम्' इन्द्रियमलम् अपधि-
राम्, 'तत्' 'माम्' 'पुनः ऐत' प्रत्यागच्छतु । नयाच यत् 'पायुः'
क्षीणम्, तत् 'पुनः' ऐतु। किञ्च सेनेव कमेणा य 'भग"
सम्मानादिक्षचण: नटः, म प 'पुन' ऐतु। अपि हि
तथा दुरापार मयते यत् 'इविणम्' व्यथित, तश 'मा' भाम
'पुन. परा' मत्यागच्छतु । विमधिशेन, यदि कथमपि 'वामपम्'
ग्रामप मपि चयित म्यात, तदपि 'मा' माम् पुनः एत
प्रत्यागयतु.११
। मानि CHIR देधि- इ, पार
पहे। चीर शार, ७९ गार enga
एक शमिमा र म २:, Ut बाइस के 10 RE
प्रशासना, ५ र ६५ छ। विलिन
नीलाम कारवाह, stere
परराडेक 1"

सारख. ३३, ३४ म.। . पुनर्मनः पुनरात्मा म थागात् पुनश्चक्षुः पुनः थोब म धागात् । वैश्वानरो थब्धः स्तनूपा अन्त- स्तिष्ठतु मे मनोऽमृतस्य केतुः (स्वाहा ) ॥३४॥ ६ पनिदेवा , भरिधिष्टपाद , चियापचारपापिनदिनीयहोरि दि. (१) 'मे' मम 'मन:' 'पुन:' 'भागात्' घरमथात् प्रत्यागत स्वस्थ मभूत् । तथाचेदानी प्रावितनस्य मम 'पात्मा' 'पुनः' भागात, मथैय वस्योऽभयदिति यावत् । तत एवं 'मे' मम 'चतुः' अपि पुन:' भागान; 'थोत्रम्' अपि 'पुनः' भागात् । अध मार्थये --'प्रदध्वः' गरोरग्यानामिन्द्रियादीनाम् अहिमिता, 'सनूपाः' गरीररक्षक', 'पैमानरः' सर्वजीयाभ्यन्तरस्थोऽग्निः 'अन्तः यथास्यान 'ति' किच 'मे' मम 'मनः' 'प्रगतम्य' बामनः 'केतु.' गमापनं भवलित गेपः । 'स्वाहा' सुष्टु-पा इति लोकतमस ॥ ३४ ॥ ६ इति सामगयीसखवतगाममिविरचितायो "गन्त्रसत्रीयनी"-नाममन्यमानणव्याख्यायाम प्रथमप्रपाटकीयः पष्ठपरडः ॥६ पागोत मम भाउ बजार हे वन मन করিয়াছে সুতং খাও সুষ হইয়াছে, তদনুযায়ী,--চলুমিশ্রি ৪ অাৎ পথ হইতে প্রত্যাবৃত্ত হইয়াছে, শ্রবণেন্দ্ৰি দহ পথ হইতে প্রত্যাবৃত गा। चाचानीय,रविममा मायकाही मो. এক, বৈশ্বানর (সবীৰেগর, (ঠ} eft৫ সথ।সুমে বিত হউন मामा सम, अजगर नरममा अनमना-देश अमर नाम लिया सेठ दलेका সমবেদীর মধুক্ষণের প্রথমtঠীর ৪ খণ্ডের गवा मार मोर १७ मा AREEN

६८
मन्त्रनामम् ।
1.प्रथ सप्तमः खण्डः॥
ये अखन्तरग्नयः प्रविष्टा
गोहा उपगोद्यो मरुको मनोहा।
खलो विरुजस्तनदूषि-
रिन्द्रियहा अति तांत्सृजामि ॥ १
८
पापोदेवता , भूरिक पक्किएर , समावर्तनजणाभिमन्द ऐ पि.गो. ३.४.१५ ।
२
सस
अन्त' एतदुदकमध्ये 'गोह्यः' १, 'उपगोह्य.'
'महक,' ३. 'मनोहा' , 'पत्त.' ५, 'विरुज.' ६. 'तन्दूपि' ५,
'इन्द्रियहाः ८, इति 'ये' प्रविधा. 'अग्नय.' शरीरनष्टकारिणः
तेजसः 'प्रविष्टाः' स्थिताः; 'तान्' अग्नीन् 'अतिगृजामि'
प्रतिययेन वर्जयामि , मन्वन्या,उत्तापदानेन, पौषधपक्षेपादि-
भिति यावत् ।
बोल HEAT Cश: है १, सकर, माना, पन्ना,
रिम, प, शिशा-नायक दिशामिनावर र बाद ]ि
पाक पर मशरक पापरिनित कविरहित
यदपा घोर' यदपा क्रूर
• यदपा मशान्त मति तत्सृजामि ॥ २
८
चापोर्दा , निवृषमतो गाधीचन्द , नरदि-गी. 20,१५।
.

१५.७स.१
६८.
किच 'अपाम' पदकानां 'यस्' 'घोर', 'अपां' 'यत्'
"फर'; 'अपां 'यत्' 'प्रधान्तम्' ;-इत्येतहीपत्र विद्यते प्राय:,
'तम् अपि 'पति सजामि' पतिथयेन वजयामि ॥ २
भनाय नामक ८३ ८मार, कासमर ८ ६१, अनाथ मोमकस
C१-राविधिक विEि
यो रोचनस्त मिह गृहामि ।
तेनाहमा मभिषिस्वामि ॥३
पापोदेवता , मिदारपंजिकद . समायमामिष के नि-यो...।
.
'य:' अग्निः 'रोधनः' शरीरदीप्तिकरः, ' मले 'नम्'
एव रिटामि'; प्रनतरच 'अहम्' ब्रापारी तन' जलेन
'माम्' पारमानम् 'अभिपिश्चामि ॥३
যে অন্তি, শৰীয়ে দীপিকারী-তাহই এই এল এহণ করিতেছি এবং
পানি ব্রহ্মচারী সেই নির্দোষ প্রলে আপনাকে সিঞ্চন করিতেছি। ৩
यशसे तेजसे ब्रह्मवर्चसाय वलायेन्द्रियाय ।
वौर्यायानाद्याय रायस्थोपाय लिप्या अपचित्य ॥ ४
यो देवता ममतोपद, तपकि.मी. 31
किमर्थमित्याचटे-'यश' 'हनसे'बाय साय',
'बलाय' 'इडियाय', 'वौयाय', 'प्रबाशय' प्रवादितामाय,
,

मन्चमाहाणम्। 'रायसोपाय' धनस्य पोषणय 'विथै विपे कान्त्यै, 'पपचिय' পাৰিনিনিনিমাইবানন, নয় মমনী মাৰি साभायेति फलितम् ॥ ४ हैदराबाग उरग रेजिमी शेग Tikr हनमक, कालि CATE ME व ३१ येन स्त्रिय मणुत' नापा पतए सुराम् । येनाक्षानभ्यपिञ्चत येनेमां पृथिवीं महीम् । यहान्तदश्विना यश- स्तेन मा मभिषिञ्चतम् ॥ ५ निस्वी कामापडकिन्द समानाभिर दि.-0.२.२०१८ 'मानो' देयो । युया येन' सामर्थन लिय' रतीजाति 'पकणुतम् भोग्यत्वेन निरूपितवन्तौ,-~येन' सामर्थेनन 'पपार अप सराम्' 'पतम् गमितवन्तौ , अप मुरात्वेन भोग्यान् कृतवन्तो,- येन' सामन 'अचान्' देवनान भीयान् कत वन्तो,-किमधिकन, येन' सामन 'इमा 'महीं' महती सात पुसा 'पृथिवीं ममतामेव 'पमि अपिश्चतम' तर्पितवन्तौ , मुक्यो नाम यस्' भामर्थम् 'तत् यश' यशस्कर मिति याया। रान होनेव सामग 'माम् अभिपिश्चतम मा मर्भािपा कुरुतम् ।

१३. ७०० ५,६ म.1 হে, অপনাম দেয়। তোমরা যে মহাষ স্বীজাতিক পুরুষ জাতি চোগা বিঘাথা যে তা শেও পু পণিত শত ভোগ্য करिशांक: -मा, विजोर मान1) गदागरोस्नन গোগ্য শরিয়থাক --অধিকি, এই বিপুল ভূমণ্ডলসমস্তই যে সামাশ পিতৃ করিতেছ -তোষ্যদেই সেই গণী ক্ষমতা প্রদাৱেই আমাকে गरेन गोरमशम कडा उद्यन् भाणभूष्टिभिरिन्द्रो मादिरस्थात्मातरिभिरस्थात् । दशमनिरसि दशसनि मा कुर्वा खा विशाम्या मा विश ।। ६ पतदादीमा पयाचा माहियो देसा, पतिवद, समायसिस पादियोपस्थान तिमियोग-गी.गी.३४,१.स.1 'इन्द्रः' (दि परमेश्वर्यै सेजोरूपादिपरमेशर्ययोगादादि- त्यो पीन्द्र उच्यते ) मादित्यः 'उधन्' सन् 'भाजभृष्टिभिः' दोटिमि मिनि' किरणैः सह 'अस्था' कि 'प्रात- यविभि.' मातरायभानुभिः अन्यान्य देये. सह 'प्रस्यात्' । ज्व' 'दयसनि: दगाना सनिः सम्भजनोयः 'अगि' भवसि, 'मा' मामपि सधैय 'दशसनि' दशजनानां मननीय' 'कुरु'; अहम् 'वा' वाम् 'प्राविमामि' उपगच्छामि पर्थित्वे ग; बच्च 'मा' माम 'प्रापिग' फलदारवेनेति भार ६ হে অ!দি তুমি গুষ্টি কিলবপুঞ্চে, সহিত এবং প্রায় সঙ্গেী অন্যান্য দেবগণেরও যহিত, উদিত ২৪ দেদীপ্যমান হিয়াছ। তুমি স্বেরুপ

मनमाम्।
मनमः प्रमोर, घामा गइकन २ षनोद का । पशिश
শপে মোর নিকট উপস্থিত হইয়াছি; তুমি দাপে আমার নিকট
गरिक एस.
उदान् भ्राजभृष्टिभिरिन्द्रो
माद्विरस्थात्सान्तपनेभिरस्थात्
शतसनिरसि शतसनि
कुर्वा त्वा विशाम्या मा विश ॥ ७
इन्द्र इत्यादि पूर्ववत् । व 'यतसनिः' शतानां सनिः
सम्भजनीयः 'असि' भवसि, 'मा' मामपि तथैव मतमनि'
शतजनानां भजनौर्य 'कुरु' । अहमित्यादि च पूर्ववत् ।
.
হে আদিত্য। }{দি পূৰ্বৰৎ। তুমি যেকাপ শত শত নেয় -
भौर, रमाक मन PS पास नोर का। चामि PER
देशाभिसर १
उद्यन् भ्राजभृष्टिभिरिन्द्रो
ममनिरस्थात्सायंयाभिरस्थात् ।
सहससनिरसि सइससनि'
मा कुर्वा ला विशाम्या मा विश ।।८
पुनरिन्द्र इत्यादि पूर्ववत् । 'सहनसनि:' सहसाणा मधु
नो सनि; भजनौयः 'सि' भवसि, 'मा' मामपि लव
'सहस्रसनि' वनी भजनीय' 'कुरु'।
अहमित्यादि च
पूर्ववत् ॥८

। १० ख.0-1.म. । হৈ আদি' ইত্যাদি পূৰ্ববং। তুমি যেরূপ সহস্র সহ অনর নী, আমাকেও সেইরূপ সহস্র সহনের পূজনীয় কর। আমি ঘাচক हेमानिस भूद चक्षुरसि चचुष्व मस्र्यव मे पानानं जहि । सोमस्वा रानावतु नमस्तेस्तु मा मा हिरासोः । मूवी देवता , निपाउदुप् छन्द ; ममातिय मुयानपण्यामे दि.-मो०- ३,९.२१ । ० है सूर्य । वं' 'वचुः' जगतां चक्षुर्भूराः 'असि' भवधि, किञ्च 'चक्षुष्ट' प्रकाशवीजम् अपि व मेवासि । 'मे' मम 'पापा- नम्' 'प्रपजहि' नाथय। 'राजा' देदीप्यमानः 'सोमः' चन्द्रः 'खा' त्वाम् 'अवसु' रचतु; स्वकीयसुधा पाययित्वेति भावः । '' तुभ्य 'नमः' 'प'; 'मा' मां'मा हिंसी' मा विनयः॥८ হে তুৰি জগতের স্বরূপ হইতে এবং ক্ষুর শক্তিকাশের বীগও তুষিই, আমার পাপ নষ্ট হয়। দেদীপ্যমান চন্দ্র দেব, শেষাকে शन ही नाम क्या था छन । (जयोक मका(कएपन चामारक नोकविका उटुत्तम वरुण पाश मस्म- देवाधर्म वि मध्यमए अधाय । अयादित्य व्रते वयन्तवा- नागसो अदितये स्याम ॥ १ वही देवता विन्द , मेघनामुक्षने विनियोग -30 2. १,४,२३ सून् ।

मनाप्रणम् 'मध्य- है 'वरुणा' । 'अम्मत् अस्माक 'उत्तम' उत्तमारे करहादी स्थित पागम्' 'उत् यथाय' जईत एव शिथिलीकुरु, ' मध्यमाथे कव्यादी प स्थित पायम् 'वि' श्रयाय, विशेषेश शिथितीकुर , अधमम्' अधमारे सादादी च स्थितम् 'भव' थयाय, नीचत एव शिथिलीकुरु। किञ्च हे 'भादित्य' अदिते अखण्डस्यांश। 'अथ' अनन्तर पापमुक्ता सन्त 'वय' 'तर' 'ते' कर्मणि 'अनागस ' निरपराधिनः यथा 'स्याम' तथा कुरु। किमर्थमित्याह--'अदितये' अखण्डफललाभाय ॥ १. হে বরুণ দেতে। আমার উত্তারে কাদিতে অবস্থিত পীশ, পপি করিয়া উপর হইতেই থকায়ৈ নাও । মধ্যমাত্বে কটিদেশাদিতে স্থিত পা শিথিল করত বিযুক্ত কর, আমারে পাদাদিতে তবস্থিত পশিও শিথিল করিয়া নীচঙাগ হইতেই খলিত কমিয়া দাও। হে অখতাংশ। অাম পাশমুক্ত হয় তােমার সন্তোবিধান কাৰ্যে অধও ফল লাভের নিমি যাহাতে নিরপরাধী খাকি এরপ কর। - श्रोरसि मयि रमख ॥ ११ मासा देवता, या मथने विनियोग-गो० २०७१। हे माले। देवि! त्व 'श्री' शोभा 'प्रसि', प्रत. त्या प्रार्थये-'मयि मरोरे 'रमख' रममाणा योभमाना तिष्ठ १ ६९ साना । मिजाज एक पर बारीमा सौरभ लोगमभापम कद बरहाम छ" ॥ तेनौ स्थो नयत माम् ॥ २२ सपान हेपसा, यउपानपरिभाने विनियोग -गो. ग. ३,१९६ . । - १२० ७९० ११-१४मा हे उपानही! देवते। युवा 'नेको' नेवरूपिण्यो 'स्थ.' भवयः, प्रतः युवां प्रार्थये--'मां' 'नयतम्' प्रापयतम् ; देशाद देशान्तर सुखेनेति यावत् ॥ १२ হে উপনিং দেবতারা। তোমরা নয়নকারিণী হইছে (অর্থাৎ তোমt- দেয় সাহায্যে কাদিতে অতি দুর্গম পথেও অমাসে যাওয়া যায়, भाव जमाम थायिनी रा . गन्धर्वेस्थमाव उप मा मव ॥ १३ दणो देवता , यशु ,पपदा विनियोग -गो... ३,४,२०४।। है दण्ड । त्य' 'गन्धर्य:' रक्षणसमधः 'असि' भयसि, 'माम् उपाय' मसमीप मागत्य रत ! पुनः कथयामि-'माम् माव' मरममौप मागत्य रच, सर्वतो रचेति भावः ॥ १३ CREART । यि विलास का कविराए मगई हरय তুমি আমার নিকটে সতে অবস্থিত আমাকে প্রশ্ন করা ১০ यक्ष मिव चक्षुषः प्रियो वो भूयासम् || १४ परिपदी देवता , पशु, पाधायपरिषद्वीपरी विनियोग -गो. २०३,४,२८ सू. । हे परिषदः ! मई 'य.' युपाक 'पशुप.' चक्षुपा मन्तिके 'ययम्' यक्षः 'इ' 'प्रियः भूयासम्', यचो यथा सर्वेषां प्रिय, तथा पह मपि भूयासम् ॥ १४ (Patstी ममम मा अामि वागमन भर नाजिरहे।

मन्नमाधणम् ।
मोठापिधाना नकुली दन्तपरिमित पवि ।
जिमा विद्यलो वात्र चारु मायेह वादय ॥ १५
जिया देवा तुष्टपपद वाकमारने विनियोग-गी.ए.२४२९।
C
हेलि। व 'पीठापिधाना' पीठाभ्या माच्छाद्यमाना
'मकुली' नकुलीव, नकुलो यथा विले प्रच्छन्ना भवति
क्षणेनाभमकाय करीति पुन ऐन प्रकला भवति सधाख
भावा भवसि , 'दन्त्रपरिमिता यादृच्छिक 'विहल' अशा
दिदोपयुक्त भब्द, प्रयुक्त सन् 'पवि' वजस्वरूपो भवति यत,
पतस्त्वाम् 'भव प्रार्थवे,-'१६' जगति 'मा' मा 'चार' शोभन
'वा पचन 'वादय' व्यक्त वाचय चिर मिति । १६
হে তিহেব। সর্বদা অংয় ও ওষ্ঠের অন্তরে আমি তুমি ন
শীর ন্যায় হইতেছ দন্ত সাহায্যমাতে হযথা উচ্চারিত অভদ্ধাদি দোষমুক্ত
বাসমত, খরুপ হইয়াথাকে অএব অল। প্রার্থনা ক—িএই শপতে
हिशिना निकालाधन
वनस्पते वीडुको हि भूया
यस्मत्सखा प्रतरण सुवीर।
गोभि. सन्नदो भसि वीडयख
धास्थाता ते जयतु जेवानि ॥ १६ ॥ ७
रथी देवता, पराटपतित्पर रपामिमयमारोगण्योति-सोय ३४१-१२|
हे 'वनस्पते! वनस्पतिर्वृक्ष, नदययवेन काठेन निर्मित !
रख । 'हि' गत खम् 'गोभि' तन्तुमि 'सबह' सम्बम्बर

৩ , ।
‘ঘনি', গন, ‘ীব্রভা; ‘স্বৰীৰ হৃথীঃ লুন
‘গল্পসত্তা' অধ্যায্য অফিস, ব ‘মন: অগ্রগামী
সূয়া। ব র ‘বীভ’ মুনি জিম্বি ঘ’ নি। '
নম ‘মায়ান’ গাৰীৰী ৰবি আঁৰী ; ‘ললানি’ লয়ালি
জামঙ্গীহীনি ‘অন্ত’ । ২ | ৩
इति मामगयीसत्यव्रतसामयमिविरचितायां
मनमनौवनी"-नाममन्त्रवानपव्याख्खायाम्
মায়াজ্জীয় : ও
?
হে বনাই নির্মিত মুখ। তুমি যেহেতু গোতপ্রকৃতিতে সম্যক বই,
দৃঢ়, অতএব বীরশ্রেষ্ঠদের প্রধার হইতেছ, তুমি আমাসে সুদাপে
পথেয় তা হও, ঈপাতত কিছু ক্ষ। এই স্কুলেই অবস্থিতি কর; তোমার
আয়োহী, তোমাতে আরোহণ করুন -য়ের যােগা কামাদি পুনিচকে
অ ককুন। ১৮
*
সামৰেীয় মধত্ৰাহ্মণের প্রথম প্রাতিীয় সপ্তম খে
সত্য কামশ্রী কৃষ্ণ যাদ সময়।

मन्बनाप्रणम्। ॥ प्रथअष्टमः खण्डः ॥ . इमा मे विश्वतीवीर्यो भव इन्द्रश्च रनतम् । पूषर स्व पर्यावर्त्तयानष्टा आयन्तु नो गृहान् ॥ १ चारको देवता, पाष्टुप छन्द गोपारपम्याग विनियोगी..३,११ । हे चारका (शिष्य ! ) त्वं 'मे' मम 'मा' गाः धारण- भूमिगताः रक्षतम्'। एतत्फलेन 'विक्षतीवोर्यः' बहुवलशाली 'इन्द्रः' ऐश्वर्यमान 'च' 'भव', 'पूषन् ! देव! 'व' एना. 'पयावर्तय' प्रत्यात्रियथा च इमाः 'अनटा.' सत्यः 'नः' प्रमाक 'महान्' 'पायन्तु' प्रत्यागच्छन्त तथा कुरु ॥ १ হে গোচার। (নিয্য) অামার এই গোগুলিকে চারণ ভূমিতে রক্ষ কনিও।এই গােচারণ কার্যের ফলেই তুমি বহুলশালী ও ঐশ্বর্যবান হও। হেল! তুমি ইহাদিগকে গোট হইতে প্রত্যাবৃত করাইও --খাহাতে ইহারা নিয়ে আমাদের ভবনে প্রত্যাগমন করিতে পারে। इमा मधुमतीमध मनष्टाः पयसा सह । गाव पाज्यस्य मातर दूहेमाः सन्तु भूयसीः ॥२ चारणी पवा, पाप छन्द प्रयागतामिमन्सपे विनिधीम-गो. १.१.२ । हे पारक! 'पना', 'मधुमती', 'इमाः' गाः पयसा' दुधेन 'Br' 'मछ' प्रत्यर्पय ;-'भूयसी' भूयस्यः बहर 'मा,' 'गाव:' 'दह' रहे 'पाध्यस्य' एतस्य 'मातरः' जन- विषाः सन्तु ॥२ হে খােচারক ! অষ্টা, মনুষী, এই গাভিলিকে দুরে সহিত भासारख पगम क्या है इस पर परिजोशकार

१५. ख१-५ मा
.
गवाए नेपासि गावो मयि श्लिष्यन्तु॥३
मा देवता, यशु , योवसने शिनियोम-गी. 2. ३.६१ ।।
हे वेद ! त्व' 'गा' 'लेमा' 'असि' ; त्वां प्रार्थये,–'गाय:'
मा 'मयि' मट्टहे 'मिप्यन्तु' खच्छन्दास्तिष्ठन्त । ३
থে দে! তুমি গাভি-মা হইতেছ ; প্রার্থনা করি—এই গোগুলি
যেন আমায় গৃহে চিরকাল সুধে বাস করে । ৩
संग्रहगा संग्रहाण ये जाता: पशवो मम ।
पुपैपार शर्म यच्छतु यथा जीवन्तो अप्ययात् ॥ ४
पृषा देवता, पनुष्टुप छन्द , विसयनकोम विनियोग ---जी. ८. ३,९,४ पू. ।
हे 'सनण' अग्ने ! 'मम' रहे 'ये' 'पशव' 'जाता', नान्
'सगृहाण रक्षार्थ सीकुरु । 'पुपा' पीपको देवः 'एप' पशूनां
'यम' कत्यार्थ तथा '
यत' ददातु, 'यथा' 'जीवन्त'
प्राणान् धारयन्त एवैते पशव. 'प्रथयात्' अपि-अयान, समय
पापयेयुः ; आयुमन्तो भूयासरितिभावः ॥५
पर थायर १ क मनन पर
হাদিগকে স্বার্থ গ্রহণ করা পূধা দেয়। এই পদিয়ে ৫
কলাণ করুন, যাহাতে হয়। জীৰিভেবে দীকাল ভৰা
गा
भुवन मसि साहस्र मिन्द्राय ला समीद्वात्।
अक्षत मरिष्ट मिलान्टमा !
पपितिदेवता , भूरिक गायीचन्द , सह-RI

गन्त्रवानाम्।
1
है चिङ्गकरणास्त्र ! स्वधिते । वं 'भवनं' भुवनोपकारकम,
'असि' भवसि , 'अक्षत' पभम्न', 'अरिष्ट' विप्रनाथ
'इलान्द' अनदं, 'साहन' महोम्यो हितम्, 'त्वा' लां, 'मम,
लोइकार', 'इन्द्राय' ऐक्य विशिष्टाय तय 'प्रददात्' प्रददत ॥५
যে অস্ত্র। তুধি এ ভুবনে সকলেরই উপকার হইছে, শক্ত এই
তুমিই পশুদিগে বাছুদী বিধানের সহায় হইছে , ক্ষত, নিশন,
অমন ও বহুজনহিতসাধন তােমা-অপুকে সৌহ, ঐশবানু মা
अउ करिया विधाना-
.
गोपोषण मसि गोपोपस्येशिघे गीमीयांय त्वा ।
सहसपोषणमसि सहसपोपस्येशिप सहसपोपाय वा॥६
मितिदेयता , पापविन्द , तमे व रितियुन्यो- गो• वदैव )
है स्वधिते । वं गोपोषण' गवां पुष्टिनिमित्तम्, 'असि',
किच 'गोगोषस्य' गर्दा पुष्टे. 'ईशिर्षे' ईपरोऽसि, भतएव 'वा'
खां 'गोपोपाय' गर्वा पुटयर्थ, गृहीतवानिति सम्बयितव्य ।
अपिच यतस्व 'महसपोपण' बहूनां पानां पुष्टिनिमित्तम
'पसि', 'सहसपोपस्य' बहना मुष्टि शिष' ईश्वरोऽसि,
अतस्त 'वा' वा 'सहस्रपोपाय' बहूनां पुष्यर्थ, गृहीत.
मानिये
হে অস্ত্র। তুমি গোসলের পুষ্টিসাধন হইছে, আর তুমি গোসপো।
পুট অসাধারণ উপায় হইছে, অতএব গােসলের পূষ্ট্যর্থ প্রেম
গ্রহণ করিয়াছি তুমি অনেক হুর পুষ্টির নিমিত্ত হইতেছ ৪ অনেক
পশুর পুষ্টির অসাধারণ উপায় হইছে, এ আমি অনেক পশু পুষ্টি
मिशिखरे पायो सहिति.

१०८०-८मा ८ 'नोहितेन खधितिना मिथुन कर्णयोः कृतम् । यावतीनां) यावतीनां व ऐपमो लक्षण मकारिषम् । (भूयसोना ) भूयसोनां व उत्तरा मुचराए समां क्रियासम् ॥७ नियुत् षट्पदा लगती बन्द , गोदेवता , तमस गोरसमस वि०॥ ३६ सोहिम पग्निसम्लामाकरमावर्णन अधितिना' लौह- शलाकाविशेषण गया 'कर्गयो' इयो: 'मिथुन गोयुगबोरेकविध चित्र क्षतम्' मयेति । हे गावः । 'ऐपमा पस्मिन् वर्षे यावतीन यायाम महाकाना, 'घ' युगाफ 'सच' चितम् 'प्रकारिपम्'; 'उचरा मुक्त समान' उत्तरोशरवर्षेपिति यावत् ; 'भूबसौना' धाभ्योऽपि बहुतरामा 'य' युमाकं, 'क्रियासम् लक्षण मैद मेवेति बेष - १२ मन्तवामपन् । c वासमापयित्री, दीइनसमये मानहाय वमस्य बन्धनाव । 'सा' इयं तन्ती, 'न:' अस्माकं उत्तरा मुत्तरां' समाम् उत्त- रोत्तरं वर्ष प्रति 'पयखती' क्रमप्रापयत्रहोबन्धनी सती, 'दुहा' कामानां प्रपूरयित्री भववित्यर्थः ॥ ८१८ इति सामगधीसत्यव्रतसामयमिविरचित्तायां "मनसचीवनी'-नाममन्त्रमाणव्याख्यायाम प्रथममयाठकीयः एमः गण्डः ॥८ এই ৪, গ-সকলের মাতৃৎ পাত্রিী হয়েছে এবং বংসেব সবি গেট দিয়ে একারিণী হইতেছে; এর উত্তরোত্তর বর্ষে প্রকার দুগবতী গাভীদের বন্ধনী হওত আমাদিগের কামনা সমূদবের পূরণ সামবেদীয় মুম্বতাঙ্গণের প্রথপ্রপাঠকীয় গুইম ভয় সত্যব্রত সামগ্রীর কৃত বঙ্গানুবাদ সমাপ্ত ৪৮ ॥ दूति प्रथमः प्रपाठकः॥

॥ अथ हितोयः
प्रपाठकः ।
॥ प्रथम-खण्डः ।।
ॐ ॥ यः प्राच्यां दिशि सर्पराज एप ते वलिः ॥ १
यो दक्षिणस्यां दिशि सर्पराज एष ते वलिः ॥२
यः प्रतीच्यां दिशि सर्पराज एप ते वलिः ॥३
य उदीच्यां दिशि सर्पराज एप ते वलिः ॥ ४
से निगदा; चतुला मषा माँ देवता, यवणा-वलिकर्मणि विरा-गी. ३,०,१५-१६ ।
'प्रायां' पूर्वस्यां 'दिशि' 'य' 'सर्पराज' सर्पयेष्ठः वर्तमे,
तस्य 'ते' तव 'एषः' मदत्तो 'बलि' ग्रहणोयो भक्त ॥ १
'दक्षिणस्यां' 'दिशि 'य. 'सर्पराजः' इत्यादि ॥ २
'प्रतीयां' पथिमायाम् ; ततः स्पष्टम् । ३
'उदीया' उत्तरस्याम ; तत: स्पष्टम् ।। ४
-
পূর্ধদিকে বর্তমান, হে মাজ! তোমাকে এই বলি প্রদত্ত হইতেছে।
দক্ষিণদিকে বর্তমান হে র্পয়ার। তোমাকে এই বলি প্রদত্ত হইতেছে।
পশ্চিমদিকে বর্তমান হে সর্পরা। তোমাকে এই বলি প্রদত্ত হইতেছে।
উত্তরদিকে বর্তমান হে সর্গরাজ। তোমাকে এই যদি হইতেছে ১ - ৪

मनवानाम् । नमः पृथिव्य दएट्राय विश्र्वभृन्मा ते अन्ते रिाम ।। सरहतं मा विवधीविहतं माभिसंवधीः ।। ५ भूपिगमुष्टुप वर पिवमहे वना , यसमा भूमिन विनियोग -गो.१० ! 'पृथिव्यै देव्यै नमः नमस्कुर्मः। है 'विश्वमत्' सर्वेपा धार यिनि । देवि ! कालस्य 'दंवाय' इंद्रायाः 'अन्ते' ममौमे स्थिता अपि वयं यतः 'ते' तव खांगाः, पर्त'मा रिपाम' मा विन- इतय प्रार्यते-- 'महत' पञ्चतत्त्वसमटीभूतं सजीव- मन 'मा वधी.' नाकाने विनम्यः;-'विद्वतं' वियुताम् चालत्या जोय नव पुनः 'मा पभि सम्बन्धोः' अमिसम्बई मा कार्पोरिति ॥५ यम। পৃথিবীদেশীকে নমস্কার। হে বিশ্ব সংসারের ধারণাণিী দেব । কালো কাশ সংষ্টা সত বিশুই হিয়াছে, আমরা হয় নিকটে থাকিয়া দেন বিনাশপ্রাপ্ত না হই। কেননা, আমরা এও শেমাই। আমাদে। हे गवाकी शपना न दल मिग-9! সেই হইডে বিযুক্ত আত্মা দেন পুনশ্চ দেহে প্রাথষ্ট না হয় । सोमो राजा सोमस्तम्वी राजा सोमोरमाकर राजा सोमस्य वयद मः ।। अहिजम्भन मसि सौमस्तम्बर सीमस्तर्ब महिजम्मन मसि ॥ ६ विष्टप् छन्द ,सीमी देवना, या दर्भजय गिनिधोम-गो. ३,०,२९ । ।

'सोमः' चन्द्रमा देवः या प्रोप्रधीन राजा, यथा च एपः 'भोमस्तम्बः' 'राजा' वनस्पतीनाम् ; नवायं 'सोमः' देहसी देवः 'अस्माकम्' 'राना'; 'सोमस्य' एतस्य स्वभूता एव 'व' 'म्' भवामः ॥ हे 'सौमस्तबम' सीमस्तम्ब ! सीमगुच्छ ! लम् 'अहिजम्भनं' पहीना स्तम्भनं 'सि' भवसि। द्विवचन मादरातिगयद्योतनार्थम् । সােম (চন্দ্র দেব, যে এখসিমুহের রক্ষা এবং এই গেমগুচ্ছ যেমন बाहिर बासा (ब) माममनि घामानव बाख আমরা সোমেরই! হে সােমচ্ছ। তুমি সর্প সকলের ওম্ভনশ্বরূপ হইতে, তোমার গাত্রেই সমুহ ইঞ্চিত { কিশক্তিশুন্য হইয়? पा. यार सन्धाए समधत्त यूयर सप्तपिभिः सह । वाए सर्पा मात्यकामिष्ट नमी वो अस्तु मा नी हिएसिष्ट ॥ ७ सुखरामाष्टर बन्दा, सपा देवता., अवधाया दमंजपे विनियोग जी. ३,३१॥ हे 'सर्पाः!' 'सप्तऋषिभिः' सप्तर्षिभिः 'सई' ययं 'या' 'सन्धा' सन्धिव्यवस्यां 'समधत्त' स्खौलतवन्तः, तो व्यवस्था 'मात्यकामिट; तस्याः अतिक्रमणं मा कुरत। 'व:' युष्मान् 'नमः' अन् ; 'न.' प्रस्मान, 'मा हिंसिष्ट' यूय- मिति . যে সর্পসকল। তোষা সপ্তর্ষির সহিত স্নেপ সন্ধি স্থিৰ কৰিছি; গে ব্যবস্থা অতিক্রম করিও না। তােমাদিগকে আমরা নমস্কার করি, তোম। আমাদিগকে হিংসা করিও না। ৭

मन्बवायणम् ।
मा नतोके तनये मान पायी
मा नो गोपु मा नो अश्वषु रीरिप ।
वीरानमा नो रुद्र भासिनो वधी-
हविपन्त सदमित्ता हवामहे ॥८
पिशुपन्द रुद्री दैवता, शायरी कामे शिनियाग-गो..१०।
.
हे 'रुद्र'। 'न' परसाक, तो पुधादिविमये, 'तनये'
पुत्रपुर, 'प्रायो' आयुपि गोयु, यशेषु न मा रोग्यि' हिमा
मा कथा , किञ्च रुद्रा न' अमाक वीरान्' विक्रान्तान्,
'भाभिन' तेजस्विन , भावादीनामीयान् पि पान् 'मा
वधी'। हाविमन्त ' यजन्तो वय, 'या' खा, 'सदम् इत्' सर्वदा
एव वामई स्मराम ति यावत् ॥८
হে ক দেযত। আমাদের পুত্রপৌত্র প্রভৃতি গাে অস্ব প্রভৃতি এবং
বাবু তাকালে বিনষ্ট করিও না। আরও বিশেষ প্রার্থী সে লিগে
वीनस की लापीमिक दिमाग दिस RTI मोम सामना
গেমার নিকট ইহাই সত্ত প্রার্থনা করিতেছি।
शतायुधाय गतवीर्याय शतोतयेभिमातिपाई।
शत यो न शरदो अजीजा-
दिन्द्रो नेपदतिदुरितानि विश्वा ॥६
भरिक पनिचन्द इन्द्री देना , नवय प्रथमायही वि.-गी.१८१।
.
'या' 'इन्द्रन' अमान् भरद गत' गतवर्षम अजीजनत्'

२०१९०८-१० ... । 3 गोषयति ; अपि 'या' इन्द्रः 'न' अम्माकं पिया' विश्वानि 'दुरितानि' नागयति; तस्मै 'मतायुधाय' बनस्वाय, 'शत वीर्याय' महुबलाय, 'गतोसये' बनवनपक्तियातिने, 'अभिमाति माई' अभिमातीनां बलदर्पदर्पितानां साद यिने अभि भावयित्रे, पन्द्राय ; एपा अतिरिति शेयः॥ সেই দেবতা আমাদিগকে শ, শরৎ ঋতু উতি রাখেন, যিনি অামা- দিগম দুর ক ক জ বিনাশ গণ - আয়ুদ-বিশিষ্ট, বহুবলশালী, ৰহ-শক্তি-প, পরগরীখং উদেবতার প্রীতি উদ্দেশে এই আহুতি &ा देऊ ये वलारः पथयो देवयाना चन्तरा द्यावापृथिवी वियन्ति । तेषां यो यज्यानि मजीनि मावहा- स्तम्मै नो देवाः परिदत्तेह सर्वे ॥१० मिटर पन्दः, दिवदवा देवता. ; भव्य रितीयायोमे रिग ३.८१. 'ये' 'यत्वारः' 'पथय: प्रन्यान', 'देवयानाः देवलोकगमन- मार्गा: 'यायाएथियो' द्यावाधिव्योः' स्वर्गमर्त्तयोः 'अन्तरा' मध्ये, 'वियन्ति' विविधं गच्छन्ति ; 'पां' चतर्णा' मध्ये 'यः' पाया: प्रज्यानि अज्यानिः चयगून्यः, किञ्च 'अमोजि' 'अनीनिः' पुनः पुनः जन्मशून्यः,-~यर गच्छन्तः परिका नैव पुन: पुनरावर्तन्ते, हे सर्वे देवाः' यथं 'न: अम्मान् ‘नम' तमेज पन्यानं गन' 'परिदत' उपस्थापयति । १० मन्नबाणम् । . 'ग्रीम. ऋतु, 'अनन्त' त', ঘলা ও মর্ত্যলোকের মধ্যে সে চারির মে মার্চ গাছে;উহার মধ্য যে পথে গম্বন করিলে থিং বা হয় না এবং পণিককে পুয়ারঃ ইতে হয় না; হে দেবগণ ! আমাদিগকে সেই পথেই যাইবার উপযুক্ত কর ১০ ग्रीनो हेमन्त उत नो वसन्तः शरदः सुवितन्नो अस्तु । तेषा मृतूनाए शत-शारदानां निवात एषा मभये याम ॥ ११ विराट् त्रिष्टुप छन्द , फादवो देवता , मदया हतीयाज्यहोम वि.-गो. ३,८.१०। 'वसन्त ऋतुः, 'भरत' ऋतु', 'उत' अपि 'वर्या.' ऋतुः 'म. पस्माकम् 'भूवित' कल्याण कारी 'प्रस्तु' भवत्। 'नेपाम्' 'एषां' 'मत-गारदाना' शत- वार्षिकाणाम् 'ऋतूनाम्' 'प्रभये' निर्भये, 'निवाते' प्रायये, धयं 'स्याम':११ योन.स वडू, वास , भार, १६ या बड, यामाजिक সম্বন্ধে কল্যাণকারী হউন। আমরা যেন এতাদৃশ শপঃৎকতুর নির্ভz पायर यात्रिय नादि (Nis catr.cलाकारि-भूना र पना गावि" दसराय मरिवत्सराय सवत्सराय कणुता वृहनमः। तयां व्यए सुमतौ यत्तियानां ज्योग जीती अहता स्याम ॥ १२ विराहपा शिष्टुप छन्द , एकसरो देवता , नवाई चालीम दिश-गो. ,

CL
२०१७.११-१३ म०॥
ई देवाः । 'वसराय परिवत्सराय मवसराय' प्रतिवसरम
रत् एव अनदेशे 'इन' प्रचुरं 'नमः' अब 'कृणुत' कुरुत
ममुत्पादयतेति यावत् । नेपा' 'यनियाना' यक्षहेतुभूतकालानां
'समतो' कल्याणां मती स्थिताः 'वर्य' 'ज्योक' घिरमैव
'प्रता' गोकाद्याघात होना सन्तो 'जौता जीविता: 'स्याम'
इति प्रार्थनम् ॥ १२
..
११ वाला RECI बागमनल मारला.
4913 मा, नाम मा म निति बनाई औद्र
স্ত্র সংগঃ সঃ । সভ্যহেতু কাদায় সেই দেবগণের কশী বুদ্ধি
অংশ খাকিয়া আমরা গেম চিনিন মাহ ভর কীৰিক বধিতে
HIR
भद्रानः श्रेयः समनेट टेवा-
स्त्वयावसेन समशीमहि त्वा ।
स नो मयोभूः पितेबाविशस्त्र
ग तोकाय तन्वै स्थानः (स्वाहा ) ॥ 13
पौनपिटुप् छन्द , अन्न देवता , नवापाशने वि... 511

0
मन्तामणमा
यथास्थान मिति शेप , प्रविश्य र अनाक 'तन्वे' शरीरहदये
'सोफाय' प्रजननयतिफलाय च 'स्योग' मुद्धकरः, भवेति शेष ।
-'वाहा' आह यत्, तत् सुष्टु भवत् । १३
१३ बाम माकन करिए। मोहर मिनाश
कामादन हे सामिपाल धिवर्षे (मा. म) कला 10.
परिक्षा नाम (शक मात्र या कामासाग।
তুমি পিতার না হিতকারী হও অামাদের শীষে যথাস্থানে প্রবেশ কস,
প্রবেশ করিয়া আমাদের শরীর পুঠিয়, এমননশখিজির হেরপে
মুখর ও ~~গাহ প্রান কালে, তাহা সুস্পম্ন হউক। ১৩
अमोसि प्राण तहतं ब्रवीम्यमा
ह्यसि सर्व मनु प्रविष्टः।
स मे जरा रोग मप, मृज्य शरीरा पाम
एधि मा मृधा न इन्द्र (स्वाहा ) ॥ १४
रिक पुरोयोनिर्जगतीचन्द , मापी देवता उदक नु पादिमाजमे वि०-०३,८,१११
है 'माण । शरीरवायो । 'सर्व शरीरम् 'पनु प्रविष्ट' त्वम्
' यत 'आमा' प्रम रोगहेत 'सि', प्रतएप 'अम.' मृत्यु
भयरे राम 'पमि'। 'तर' एतत् 'ऋत' सत्य 'ब्रवीमि' वच्मि ।
'म' व 'मे' मम 'शरीरात् गताभयहेत 'जराम्', जराहेतुभूत
'रोग प अपमृत्य' दूरीछत्य 'प्रपाम' भयरोगोतस्वरूपाभाव.
पान भयन् 'एधि' दवा हे 'इन्द्र ।' 'न' प्रमाक प्रार्थनावधान
मिद 'मया 'मा' भूदिति । 'चाहा पाइ यन्, तत् मुड
भवतु । १४

२ प्र० १ ख १४-१६ मा ।
८१
-
বাগে। গহ সর্বশরীরে প্রাঃ তুমিই মহর গেহে গতএব
मिथे मयाजानु निमम , देश मामि मा रति किं । मि धामन्द्रि
শীর হইতে মুক্তিকে হত্ব জয়। ও জান বেতু রোগাদি বিদূরিত করত
खE CECTIR१९३या पछि १७ । समारपासना
चामाथि ! - मारबिना भल, '
छामग्लन एक 18
अग्नि, प्रामातु प्रथम. स हि वेद यथा हवि. ।
शिया अस्मभ्य मोषधी. कृणोतु विश्वचर्षणिः (खाहा)॥१५
पप इन्द , सातरोऽपिदा मामाकापागने दि.गो. १८९३ ।
'प्रथम' मुष्य जाठर 'म' Eि' 'अग्नि' 'हयि' अमनुत
मन 'यथा घेद' यावदेव विद्यात, तायदेव 'मायातु' पपतु ।
"विश्वचर्षणि' वैश्वानर स 'प्रमभ्यम्' अम्मदर्धम् 'पोषधी'
भोपधिविकाराणि, भुनान्यनानि शिक्षा' कल्याणकरौ
" पोस' करीतु सम्पादयतु । - 'स्वाहा पाइ यस, तत् सह
भवतु।।१५
मा नाम गिर मा नाच, पांगरपर ड्रफ नाममात्र म वाम
(৭মন মন পাহে থাকিবেন তেমনি মনিই পরিপাক করিতে থাকুন।
{थी या Are )। गनिकीय विमान
समाचार मामगिक प्रिमियममा मानव विकास
सदान।-यार्थिक हा ७१२१
मत
एतमु व मधुना सयुत यवार
सरस्वत्या अधि बनाव चर्कधि ।।
इन्द्र आसीसीरपति शतकलु
कोनाशा आमन्मगत सुदानव (म्बाहा)ner?
जरमोद भनगामा 41 नाशनने दि
.३१

সন্মগ্নাঘ ! ও সনাল! অন্সি বা কু' ৰ মুৰে “মীয়- যনি লালা খানি' কিন্তু মৃত্যু, আযান- মীলা: ‘সল বা ত্ত ক্ষীনামা’ রূদ্ধা: ‘ঘাষ; অন: যে’ মুম্ ‘নে', 'অরুণ স্বয়ন অব স্বয়ম্ ‘না’ সুলনীয়য় ‘বন্যা বুয়া যায় ‘অগ্নি-অর-ঘধি” গনিময়নাধিক্ক, মুনি মৰি।-‘ষ্টা' মান্থ খন, স ছ, মবন ॥ {{{ ৫ इति मामगथीसत्यव्रतसाममिविरचिताया “লম্বীনী”-লামান্যতায়া দিনীয়মাৱলীয় সপ্তম: ভক্ত। হে অন্তয়ান। এ বৎসর উদেব স্বাং লালাখা স্বীকার কষি ছিলেন এবং পল মকু-দেবতারাও স্বপ্নং কর্ষণধ্যে ব্যাপক ছিলেন সেই জন্যই প্রচুর অন্ন মুংপন্ন হইয়াছে, সেই এই মধু সংযুক্ত অন্ন ভোজন কর এবং এই মঃ সুন্দর সুতিগান কর । ১৬১ সামবেদীয় মহুক্ষণের দ্বিীপ্রণাধীর প্রথম খতে মত সামীর কৃত বায়ৰাৰ মধু

२१.२ ख. १,२ मा ।
॥ अथ द्वितीयः खण्डः।
प्रथमा युवास सा धेनुग्भवयमे ।
सा नः पयखती टुहा उत्तरा मुत्तराए समाम् ।।१
सिंधुदा हुए पन्द'; काय हायपो देवता ; पायसाब्रोम विक-गी. ३,९.८
इयं 'कवि' हवन किया 'प्रथमा' मुख्या; अब 'धेनुः'
अधिरप्रसूता गोः, गोधामति भावः 'सवास' यसति, प्रस्तो-
वर्थः ; 'मा' इयं 'वि' हवनक्रिया 'यमें यमदेवतोपविपये
'अभवत्' ससा भवतु ।
तथाच यस्याः पयसा इयं हवनक्रिया
सम्पद्यते, 'सा' धेनुः 'उत्तराम् उत्तरां समाम्' उत्तरोत्तर
वर्षेषु ‘पयखती' प्रशस्तदुग्धयालिनी, 'दुहा' दोपनीया ध,
भूयादिनि शेष: ॥१
परेशाछि, पशमी नामक REME | है)
গভীর সমুংকৃষ্ট দুর্গে প্রস্তুত হইরাছে। ইহা শবত দেবতার -
সম্পাদনের দেখা হবে অর্থাৎ এক বৃদ্বা অগ্রহাণী কাৰ্যেয় নিয়ম
কিত হতে পারে। এই কাধের ফলে, সে গান ও ঋ এই স এত
बारह भाग 1 31 मा भान ममी का
प्रति क्षत्रे प्रति तिहामि राष्ट्रे ॥२
पञ्चामा मेयो यारों पिष्टुप् छन्द, अमिषता, पायायया व्याधिजपे वि....
.
मी ३.र.
अग्ने ! 'क्ष' पत्र बलम्, नव विमये ; बलवत्तयेति
यावत् 'प्रतितिहामि प्रतितिष्ठेयम्, प्रतिष्ठितो भवेय मिल्यः।

८४
मन्वाह्मणम।
A
किञ्च राष्ट्र राज्यविपये च तव 'प्रति' मिष्ठामीति कर्ष
पोयम , राजनीतिन्नतया प्रतिष्ठितो भवेय मित्यर्थ ..
(२ का पालन नवान बना है। कि एन
यायनीति दलितारिएर
प्रत्यानेषु प्रति तिष्ठामि गोपु ।। ३
'अश्वेयु पखविपये प्रतितिठामि' सुचालकतया प्रतिष्ठितो
भवेयम्। 'गो' गोपतिपशप च (धैव प्रति' तिष्ठामि ,
पालकतया प्रतिष्ठितो भवेयम् । ३
অশ্ব সম্ব ত্বও যেন সুলতাদি গুর) প্রতিষ্ঠিত হক। গোপ্রভৃতি পণ্ড
বিষ ও পানকাৰ্বিতাদি গুণে প্রতিষ্ঠিত হই । ৩
प्रति पाणे प्रति तिष्ठामि पुष्टौ ।। ४
'प्राण' मागुरक्षाविपये प्रतितिष्ठामि' महत्तया प्रतिष्ठिती
भवेयम्। 'पुष्टी भत्यादिपोषणविषये च तथैव 'मति' तिष्ठामि ,
पीपण लत्तया प्रतिठिती भवेयम्। ४
समाजविघाम मोक्षमाथि रहे। धा1ि4
বিষ ও যেন দুধভুলগুণে প্রতিষ্ঠিত হই।
प्रत्यडेषु प्रति विष्ठाम्यात्मनि ॥ ५
'अद्वेषु' मतपदादिषु 'प्रतितिष्ठामि' दाटी कर्मोपयुक्त
लादिना प्रतिष्ठितो भवेयम। 'प्रारमनि' क्षेत्र सनष
'प्रति तिष्ठामि भारवत्तया प्रतिष्ठितो भवेयम् ॥ ५
मार प रिमाप . कामाल ON
প্রতিষ্ঠিত হই। গোমুতবিরে অনুতঙ্গ বলিয়া যেন প্রতিষ্ঠিত হই।
.

२ प्र.३ ख. ३-८मः।
.
प्रति द्यावापृथिव्योः प्रति निष्ठामि यजे ॥६
है अग्ने। 'दावापृथिव्यो' लोकभूनोकायो ‘प्रतितिष्ठामि'
विज्ञानव तया प्रतिष्ठिती भवेयम् । 'यते' च तथैव 'प्रति'
तिहामि , यातिकतया च प्रतिठितो भवेयम् ॥ ६
(२ था। शारमा सहपाकडेनिवि--01८11
প্রতিষ্ঠিত হই। সজ্ঞধিষ
হবি বলি। যেন প্রতিষ্ঠিত হই ৫ ৬
स्योना पृथिवि नो भवावृक्षरा निवेशनी ।
यच्छा नः शर्म सप्रथो देवान्मा भयादिति ॥ ७
विरानुष्टुप छन्द , प्रथिवी देवता , पायशायराण्या भूमिपति-गी. ३२१०।
हे 'पृथिवि !' 'प्रवृक्षरा' पापगन्या, “निवेशनी' प्रायिनां
धारण कारिणी व 'स्योना' कल्याग्रहपा 'भव'। 'गमथ'
सप्रथे। विस्तीर्णरूपे। त्व 'न" अम्मभ्य सर्ववैव 'गा' कल्याण
यच्छ' देहि । 'देवात्' दैवात् 'भयात्' भयहेतो 'मा' मा
-
पाहीति शेष ॥
८२ मृतिवि। डमि नागना स सानिमिटर मालकी छ ।
তুমি আমাদিগের কল শিকারিনী হও। হে এথিতে। তুমি আমাদিগকে
मागान कर देनाडामारक करा
यत्पशव, प्रध्यायत मनसा हृदयेन च।
वाचा महसूपाणया मयि वनामि वो मनःne
मामाका fe-11.11
पन्टुप छन्द, पनवो वना

मन्तवायणम् । . . यत' प्रध्यायथ, है 'पशय ।' 'यत्' येन 'मनसा दयेन च' यूयं 'प्रध्या प्रामहितचिन्ता कुरुथ, तदेव 'वा' युमा 'मन' मानसम् 'सहस्रपाशया' बहुतररज्जुरूपया 'वाचा' विनय- वाक्येन 'माय' मदभ्युदयकमणि 'वधामि' नियोक्न चेष्टयामि॥ दर नलगवान : ORAT प्रश-मन छापामा থা, তোমাদিগের সেই মানসন্দে, বহরমপ নিষ বাক্যহা' আমাৰ অৰক্ষাঘে নিযুক্ত করতে ৮ে। কতছি । ৮ अनु त्वा माता, मन्यता मनु, पिता नु भाता, नु सगोनु, सखा सयूथ्यः ।।८ पदपनिषद , परदेशता , पवनुमन्ध के विनियोगको...... हे पयो । देवे पैच कमणि विनियुक्त त्वा' खो, 'माता' त्वज्जननी 'मनु मन्यताम्' देवपिन कार्यसाधनाय भरीरविस जने अनुमति ददातु। 'पिता' त्वज्जनक. 'अनुमन्यताम् । 'भाता' वैमावेयादि. त्वदीयः 'अनुमन्यताम्'। 'सगभ्य' मोदरः खदीय 'अनुमन्यताम्। 'ससा' मित्र. त्वदीय 'पनुमन्यताम् । 'मयूथा' सहपारो अपरय 'पनुमन्यताम् ।। 1 crore देय देन का पिनिगु CIमारकमा जानन निशा गाम मिश्ठि और रिमन कडिएर बाहिबार শ, তোমার অনুমা প্রদান করুক , তোমার বৈশায়ে। atmat हिसान करू( गम खा Mi मानहरु , म मयागछि समान काक, कामाबगर 1011 (Tita) यानि 11

२०२०८
१२म.1
29
चम
-
आत्त देवेभ्यो हविः ॥ १०
पपता पधचने विनियोग
गी..३१.१.!
हे पयो। त्व 'देवेभ्य' देवगणमन्तीपाय 'पात्तम् इथि '
ग्रहीत हवनौयद्रव्यम् भवसोति गेप ॥ १०
८२ | पृषि प्रामिण कर च १७
यत्पशुर्मायु मकृतोरोवापगिराहत ।
अग्निर्मा तम्मादनसा विश्वान्मुञ्चत्वरहसः ।। ११
निपाएप पद , भग्निदेवता , परम ज्ञापमापीमे पि.गो. 2. ५१० २४ ॥
अयं पशु' सपनाय नियस सन् 'यत्' 'मायु' कोयम्
'अक्कत' किश्च मंजत “पद्धि' वपदचतुष्टयै 'उर' स्वयक्ष
'पाहत' (इन्ते स्वाद कामका लुडात्मनेपदप्रथमपुरुपेकवचनस्य
वधादेशाभावपक्षे रूपम् ). 'तस्मात' 'विखस्मात्' सर्वस्मादेव
'अस;' दुष्क तार एनम' पापात् 'मा मास 'अग्नि देव
"मुञ्चसु' ॥ ११
এই পশু, লিশের সরে হাড়কাট গলা দিতে গে ক্রোধ স্করিয়াছে
এ মুচ্ছ দর সব চাবিলাফে স্বী বক্ষে যে অনবরত আলহ কৰিছে
সেই সম? দুর পাণ হইতে আমাকে অয়ি দেব। মু কাকন। ১৯
अग्नावग्निचरति प्रविष्ट
क्षीणां पुत्रो अधिराज एप ।
मन. स्योन सुयना यजाब
यथा देवानां ननिमानि वेद
विराट विपन्द
परिक्षा सम डोनाभ्यशोमै पि.--गी. २०१८
.

25 मन्वबामणम्। 'ऋषीणाम् अस्मन्पूर्यपुरुषाणां 'पुत्र' पुत्रवत् पातितः प्रियय 'एपः' 'अग्निः', 'अग्नी' पाहवनीयाग्नी 'प्रविष्ट,' प्रवेशं कुर्वन 'अधिरान.' अध्यधिकदौर सन् 'चरनि' हविर्भक्षयति । 'न' अस्माकं 'स्योनः' सुखकरः, 'सुयजा' सुयष्टा व 'स' त्वमग्निः सबैषा मेव 'देवानाम्' 'जनिमानि' जमानि 'यथा' 'वेद' जानामि, तथैव 'यजा' यज । १२ ঋষিদিগের পুকী যে অগ্নি আd, শয়নে প্রবেশ করি। অত্য- ধিক প্রাপ্ত ও হবি তরুণ করিয়েছেন , শমনিগে কলাণ-প্রদ, সুমারিক, সেই অগ্রি, দেখদিগের উত্ত্যাদি যেক অবগত আকুল, তদনুরূপই স্বাগকার্য নির্বাহ করুন। ১ औलूखलाः सम्प्रवदन्ति यावाणी हविष्कृखन्तः परिवत्सरोग्णाम् । एकाटके सुप्रजसः सुवीरा ज्योग् जीवेम वलिहतो वयं ते ॥१३ दूडायास्पदं घृतवत्सरीसृप जातवेदः प्रति हव्या राभाय । ग्राम्याः पशवो विश्वरूपा- स्तेपार सप्तानां मयि रन्ति रस्तु (स्वाहा)।१४ पनयो, विटुप छन्द , एटका देवता , प्रथमतीयमावादानोम वि.--गी. 'परिवसरोपाम' पतिवस्मरसम्मायमानानां अष्ट काणाम् सिधै 'इविष्कृतुन्तः' इपिपा मुपयोगिनस्तण्डुलान् निष्पाद २०२१०१३-१५ मा । यन्त 'पौलूखला' उलूसतरूपेण परिणता इमे 'यावाण' पापाणा 'सम्प्रवदन्ति' अस्फट सन्द कुर्वन्ति। हे 'एकाटके' मार्थ अटके । 'a' 'कलित' बण्याइरणकारिण 'वर्य', 'सप्र- जम' सुन्दरप्रजासमन्विता सुयोरा' सुपुत्राथ सन्तो 'ज्योक' दीर्घकान 'जोवेम' मागाधारण कुर्वीमहीति ॥ १३ है 'जातवेट' अग्ने ! 'पृतवत' पृतन सिंहम अतएव सरीसृपं पिच्छलम रहायास्पदम्' अवस्य स्थान, 'व्या हव्य मेतत् प्रति भाय' प्रतिशहाण। टोखा चमध मम वर देधि 'ये 'पशव' 'याम्या' ग्राम भवा 'विश्वरूपा' विविधामका गोमहिषादय , 'वेषा ग्राम्यपशूना 'ससाना' गोसानाविमहिपगर्दभाकपाण मयि' मदमुझे 'रन्ति' रमण समभावनायस्थिति 'अन्' भयतु ।-'स्वाहा' मुहुत मम्तु ॥ १४ প্রতিবৎসঃ সম্প দমাণ অষ্টকাসমূহ ব্যবহার্য হসনীয় তুলে নিপা দনকারী প্ররােসূল, যে এই খট শব্দ করিতেছে जाराम প্রকাশ পাইতেছে যে মুখ্যানকে। মার প্রতি সাধনে প্ৰক আম शिम गुन्द्र -AR मोगा बौदित वाजिद नाशिक पर atza! बर। डा राज गिछिल करेनी मा मि काव का मारनामा गनिन यात्रा पवि, मारियामा सहा मात्र रु प्रति एक । -মামার এ আইতি সুবললে গৃহীত হউক। ১৪ एषैव सा या पूर्बा व्यौछत् सेय मपखन्तचरति प्रविष्टा वसूर्जिगाय प्रयमा जनिवी विश्व यस्यां महिमानो अन्त || १५

मन्मनाक्षणम् ।
एषैव सा या प्रथमा व्योच्छत
सा धेनुरभवदिश्वरूया।
संवत्सरस्य या पत्नी
सा नो अस्तु सुमङ्गलो । 'खाहा)॥ १६
पनयी प्रथमा विराटनाना चिटुप, सतरा इस्ती, सपोरपाटका देवता,
स्सिय वतीयमावदान में वि..ra Base |
'पूर्वा' पूर्वस्या दिगि उद्यतो 'या' उपाः 'वि-ौच्छत्'
विधासयति तम,
किच 'भस्,' पन्तरीचेषु सततं 'अन्त.
मविटा' 'सरति' भ्रमति, 'सा' उमा एव 'एषा' अष्टका ।
प्रतः 'इयम्' अरका 'वसू.' पार्थिवान् समस्तद्रष्यान् 'जिगाव'
जितवती, 'प्रथमा' प्रधाना 'जनित्रो' जनयित्रो, कामाना
मिति प.। 'प्रस्याम्' घटकायां 'मन्तः' मध्ये विख'
वहव हि एव 'महिमान.' प्रकाशिताः सन्ति, परमेश्वरस्येति
भाव.१५
'एमा' पाटका 'सा' सपा एव, 'या' 'प्रथमा' दिवारम्मका-
लीना "वि-औच्छत् विवाम यति तमः । '
सायं 'विश्वरूपा
बहुजनभेष्यत्वात् बहुरूपा, 'धेनु,' ययाभिलपितद्रव्य प्रदत्वात
कामधेनुरिव । 'या' र 'संवत्सरस्य' 'पनो' भोग्यत्वात् उद्यते
वेदे, 'सा' पोरूपा अष्टका 'न:' अस्माकं 'समानती' कल्याणी
"मर' भवतु । -स्वाहा' सुडुत मन् । १६
গণী যে উদেবতা পূহকে যত প্রকাশ পায় থাকে
हिनिदेई पोग। हेनि गावि भार विवाद पर मर्म

२५.२०१६--१८ मा । খি কমনীর প্রধান সমধিত্ৰী , ই.ও পরমেশ্ববেক বহু মহিমা প্রকাশিত এই অস্টকাই--সেই, প্রথমাের অভাব, শগ্ধক দূকারিণী, উষা, ইনি বহুরুপ এব বহুবিধ অলবিত প্রধান বিষধে কামধেনু , एशत ग समाज को नामांर यष्टेक गागामिना मन्त्रल कादिनी डेम।- তামার এই অতি সুন্দর কপে গৃহীত হউক । ১৬ यां देवाः प्रति पश्यन्ति रात्री धेनु मिवायतीम् । सा नः पयस्वती टुही उत्तरा मुत्तरा। समाम् ।। १० सवत्सरस्य प्रतिमां यां त्वा रात्रि यजामहे । प्रना मजयां नः कुरु रायस्योपेण सरसृज (खाहा)५१८ भनयी पनुष्टुप बन्द , पारका देवता , वतीयवतीयमाचारदानहोम वि.- गी. ट... 'देवा' द्योतमाना 'याम् 'आयतोम्' पागच्छन्ती 'धेनुम्' ६५ 'पश्यन्ति', 'सा' राधिकपा एपा उत्तरा प्रष्ट का, 'उत्तराम् उत्तराम्' उत्तरोत्तर समा' वर्य प्रति 'न' अस्माक ‘पयस्वती' अध्यधिकदुग्धयतीव 'दुहा' दोहनीया भवतु ॥ १७ हे 'राति' रजनिरूपे 'सवत्सरस्य' 'प्रतिमा परिमापयिची 'या' 'त्वा' वा 'यजामहे वय, सा ल 'न' अम्माक 'प्रभाम् 'अजया' जरा शून्या कुर', किश्च प्रमान् रायपपिण' धन- सम्बन्धिपोमणेन स मृ' समष्टान् मयुतान् कुर्विति।-'स्वाहा' सहुत मस्तु । १८ ८५११ नाविचकना प बटे कारक बापाली থাকেন, রাত্রিস্বরূপ। সেই উত্তরইক। দেবী উৎরে। इसकी बाना शाम दरद्र मानी !! . NOJ .

मन्ववाह्मणम् ।
८२ मिश्कान। देखाछे । भ म ३९ गाइन परिमाकजी,
তোমাকে আমি বা পূজা কৰিছি, তুমি আমাদিগের প্রপাদিকে বা শূন্য
কর এবং আমাকে ধনের ক্ষেণে সংযুক্ত কর।-গামার এই আহুতি
সুন্দরম্নপে গৃহীত হউক। ১৮
अन्वियन्नी अनुमतियन देवेषु मन्यताम् ।
अग्निश्च हव्यवाहनः स नोऽदाद्दाशुषे मयः ॥ १६॥२
पतुष्टुप् छन्द , ५ मापदी देवते , मौविष्टको विनिधीग -जी. ए. ४,०९ :
'इयं 'अनुमति.' पूर्वा पागमासो देषो, 'न' माक 'यत्रम्'
इदं, 'देवेन्द्रादिपु 'अनुमन्यता' घोधयताम् । 'हव्यवाहनः'
'हय्यानां वहनकारी च' 'स.' रिहाऽयम् 'अग्निः' 'दाशपे'
दाम्नभयो हविटभ्यो 'नः' प्रमभ्य 'मय' सुखम् 'प्रदात्'
ददात। १०॥ २
इति मामगयीसत्यवतमामथमिविरचितायां
"मत्वसनीवनी"-नाममन्ववानगव्याख्यायाम
द्वितीयमपाठकीयो हितोयः खण्डः ॥२
हे दमाम (भूली। नो भागो) (मयो, ऐसार जान पाईन
माहिर माहिद अमडिबरान हछन्। यहा गया रश्मी
(मह म पि म. रबिनगोन यामादिगा नाम
रहना
मानव बोध या नियोजन को विधान पा०
गाउमाकानीवर यामबार मार

१.३
२ ० २ ख. २८.-३ ख ३ म ।
॥ अथ गतीय खण्ड !
स्वाहा सोमाय पिढमते ।। १
खाहारनये कन्यवाहनाय ||
म यो अनयो पिक-देवता , उपचाराहीम तिनिशेग-गो र ४११५ ।
'पिटमते' पिळगणावतार 'सोमाय सोमनामदेवाय
'खाहा' सुष्ठु गृहीत भवतु , एतत् कम्यदान मिति शेष ॥ १
कथ्य पैत्र इवि, तदहतोति काव्यवाहन,
तमे 'कव्य
वाहनाय' अग्नये 'स्वाहा' त मग्नि मुद्दिश्य परित्यात मिदं इष्य
सुष्ठ, ग्टहीत भवखिति ॥ २
পিতৃগ। অধিষ্ঠিত হইয়া থাকেন গে সোমশু, তাহার প্রীতি উদ্দেশ
नमा बसन-शा सा नशे शेता।
শিগণের উদ্দেশে প্রদত্ত কব্যের বহনকারী অগ্নিদেবের ৭তি উদ্দেশে
हे का बस हम-देगलद्रकानीरहेका
अपहता असुरा रनारसि वेदिपद. ॥३
यज , रामि देवता , दमपिचल्या लोहखे विनियोग --गो...॥
'वैदिपद' वेदिस्था, 'असरा' प्रबला 'रज्ञासि लोट्रादय
मन्त्येय, ते 'अपहता' दूरौलता भवन्विति ॥ ३
সষ্মদেবীতে যে সমস্ত বৃহৎ শােণি আছে তৎসম দূরীকৃত হউ। এ

मन्तवालपम्। ये रूपाणि प्रति मुञ्जमाना असुराः सन्त. स्वधया चरन्ति । परा पुरो नि पुरो ये भर- ताग्निष्टांल्लोकात् प्रणुदत्वस्मात् ॥ ४ भरिक पनि मन्द , पग्देिवता , उनम्भाधान दि-गो...। 'ये' पितरः 'रूपाणि' मानयोयादीनि पति मुद्यमानाः' प्रतिजम्म मु त्यजन्त , पुन. पुनः हता इति यावत् ; 'प्रसुरा.' बलवन्तः स्वर्गीया. 'मन्नत' 'स्वधया' पिटभोग्यहविषा 'चरन्ति' जीवन्ति ; 'ये च तवस्या एव 'पुरः' धम्मचश्वनिवासान् 'परा भरन्ति' प्रहरन्ति किस 'पुर' स्वयंग्यनिवामान् ‘नि भरन्ति' नि.शेषेण पान यन्ति ; 'तान्' पितृन् 'अग्नि' प्राइवनीयोऽयम् 'भस्मात्' स्वर्गात् 'लोकात्' 'मनुदत' प्रपोदयतु , मलोक मागन्तु मिति भावः । ४ निन, भिमाविका पोका !' { পিতৃভোগা অ} গে করিয়াথাকেন এবং শনিবাসমূহ বিনষ্ট করেন १२-१ लोग नियमियूर नाना ER, रामनिहाय रे मारयमोर पधिलाक बागमन डि अदा कम 18 'एत पितरः सोम्यासो गम्भीरभिः पथिभिः पूर्विणेभिः दत्ताम्म्य द्रविगोह भद्र रयिं च नः सर्ववोरं नियच्छत ॥ ५ रापिदि , पितरी दक्षता , पिता माशाने नि...!

२ प्र.३९०४-२१ मा । पत्र पितरो मादयध्वं यथाभाग माषायध्वम् ॥ ६ अमीमदन्त पितरो यथाभाग मावृपायिषत ॥७ पनयो साथी हाती इन्द, पितरो देवमा, क्रमात् पपर्याय बसे भारतमानस पेच विनियोग -गी.ए.२.११-१३। वस्तुततु पांगविमौ चतुपाद हत्या । हे 'पितरः।' यूयम् 'पत्र' काले स्थाने कम्मणि वा दत्त पिण्ड 'यथाभागम्' यो यस्य भागः तम् 'पापायध्वम्' सम्य- गभिलपत, ततप 'मादयध्वम्' टप्यत ६ प्रार्थिता ते 'पितर.''यथाभागम्' यो यस्य भाग तम् 'पाय- पायिपत' सम्यगभित्तपितयन्त , ततः 'प्रमोमदन्त' सप्तवन्नाय । হে পিতৃগণ। আপনারা নিজ নিল ভাগ গ্রহণ করিতে ইচ্ছা করুন, foवित र. পিতৃগ। নিজ নিজ ভাগ গ্রহণ করিতে ইচ্ছা করিলেন,-এই শিশু- লান্তে পরিতৃপ্ত হইলেন ৭ नमो वः पितगे जोवाय नमो वः पितरः शूपाय ॥८ नमो वः पितरो घोराय नमो वः पितरो रसायद नमो वः पितरः खधायै नमो वः पितरो मन्यवे ॥१० नमो वः पितरः पितरो नमो वः ॥११ - एषा माया का मामी बायो दर, पितरी देवता, मात प्रथम पिचोलामो पायो कला, शितोयकर्श सयोनालो पायो लता, तोगका इदिखतामो पारीक्षा, ने किए पन्नाम साधी गायतो दन्दः पितरी देवता, शतायलितो जपे विनियोग -गी. २०४,१.१८-११।। १४ मन्त्रमाधयम्। हे 'पितरः' 'व' युष्मभ्य' 'नम.' नमामि । कमै ! इता थवे- 'नौवाय' दौ, जीवनाय, दीर्घजीवनं भोक्नुमिति यावत् हे 'पितरः 'व.' युष्मभ्य' 'शूषाय' (यतः 'शोषाय-इति माध्य न्दिनीयः पाठः, प्रतोत्रापि तथैवान भवितव्यम् ) भूषः घोष। नाम पापरोग, तामादकालमृताहेतुतः से रचयित मिति यावत् । 'नमः' नमामि । हे 'पितरः' 'व.' युमभ्य 'नमः नमामि । करम इताच्यते-- 'घोराय' घोरं भयावहं पायं ततः रचयित मिति यावत् । हे 'पितरः' '.' युमभ्य' 'रसाय' मामन्दाय च 'नम.' नमामि ॥ है 'पितर' 'व' युमभ्य नमः' नमामि। कम। तर च्यते-'स्वधायै' पदाय। है 'पितरः' 'क' युपश्यं 'मन्य' मन्युदेवाचतं भवति दुर्भिधादि, ततः व रचयित मिति यावत् । 'नमःनमामि॥१. हे 'पितरः' 'व.' युषभ्य 'नमः' नमामि। भूयय हे "पितर! 'व.' युमभ्य' 'नमः नमामि । ११ হেপিতৃগণ। দীর্ঘাবী হইবার নিমিয় আপনাদিগকে প্রণাম কবি- তেছি; হে পিতৃগণ। পরাগবি হইতে রক্ষা পাইবার নিমিত্ত অাপ- मारिनाम लिया হে পিতৃগৰ। ভ্যান পাপ হইতে বা পাইবার নিমিত্ত শাপনা দিগকে প্রণাম করিতেছি। হে পিতৃগণ। অনশ লাভের নিমিত্ত অাপনা দিশকে প্রথম কৰিছি ।১ পিতৃগণ। সংসদের নিমি আপনাকে প্রণাম কৰিছে, হে পিতৃগণ। প্রয়োৎসরি বাধা দেয়ার কোপ হইতে যা পা मिडियागनाशिकम दि.

१.०
२ प्र.३ ख. १२-१५ म०।
.
যে পিতৃগ। অনাবিকে বার বার নমস্কার করিতেছি।
गृहान् नः पितरो दत्त ।। १२
मदो वः पितरो देश ॥ १३
एतदः पितरो वासः ।।१४
२माजापल्या गायत्री छन्द.; पिशरीववादिष्यवेक्षणे दिग-नी.४१
.३ मागापत्या गायत्री इन्दः पिदरी शता: पिशावेक्ष वि.-गी. ४,२१२।
(प्राजापत्या गायरीकर पितरी विना पिणे सूवाने दिगो.४२२६ ।
पशुपस्विमि' पादेरेकोषा गायत्रीनि ध्येयम् ।
-
'पितरः' 'न:' असभ्य' 'महान्' रहस्य थोभी भायों
'दत्त' प्रयच्छत; रघतेति भावः । १२
है 'पितर' 'व' युरमभ्य 'सदः' स्थानं 'देम' ददाम 3;
प्रय ठहे, अस्या एवेदिताया भार्यायाः भरीरे वा, पय मिति
गेपः । १३
हे 'पितरः 'व:' युपाकम् एतत्' 'यासः' परिधयं वसनम्,
भवविति शेपः।१४
निमामिला रह गई खाटकदार
হে পিতৃগণ। তোমাদিগকে অম! এই স্থান দিলাম । ১৩
হে পিতৃগণ। এই বস্তু মােদিগে পরিয়ে হউক ও ১৪
ऊर्ज वहन्तीरमृतं तं पयः कीलाल परिसुतर
खधा स्थ तर्पयत मे पितॄन् ॥ १५
विरानुष्टुप इन्द, पितरी देवा , पिएपरिपो वि.गो. ग.१.२६ ।

मन्वन्नामयम्। हे पाप ! ययं विधा' पितृणां सप्तिहेतुभूताः 'स्व' भत्र 'जज', 'पत', 'पयः', 'अमृतम्' इति प्रसिद्ध मैतत् 'परिसु 'कौतालम्' नत' 'वहन्ती.' वहन्यो धारा, यूय 'मे' मम 'पितन्' पाडूतान् 'तपयत' सप्ति गमयत । १५ হে সল। তোমরা পিতৃবিগের প্রীতি-উদ্দেশে প্রদত্ত হইতেছ , অমৃত স্বরূপ, স্বরূপ, দুঃস্বরূপ, বকর, পক্রিত জল বহনকারিণী এই ধারাসমুহ পিতৃগীকে পরিতৃপ্ত করুন। ১৫ आधत्त पितरी गर्म कुमारं पुष्करसजम् । यह पुरुषः स्यात् ॥ १६ निचट गायत्री इन्द पितरीता ,मध्यमपिषमान विक-गी...११०॥ , . हे "पितर' 'पुष्करस्रजम्' मेघमासाधारिणं चन्द्र मित्र बादकर 'कुमार' पुत्ररूप 'गर्भम्' 'पाधत्त' प्रददत। पुन- योणते - 'ई' गर्भ 'पुरुप' पुरुष पनि विख्यात तभयो 'यथा स्यात्' तथा प्रसो भवेति शेप ॥ १६ ८ निगम-मानावाडी करमा मानिनामक सकषि खनन, ई पर पनप रनिया , मरनाथ अभूतो दूतो हविषो जातवेदा अवाटच्यानि मुरभीणि कृत्वा । प्रादात् पिटभ्यः खधया ते अक्षन् प्रजानन्द्रग्ने पुनरेहि योनिम् ।। १० भूहिक nिgv ९ , पनियता , उस कामावणे कि.-पो. p."

१. ३०१५-१८ म.।
'जातवेदाः परिन: 'न:' प्रमाकं 'इविया 'दूतः' बाइक
प्रभूत्। अतएव इण्यानि' अमहत्तानि 'सुरभीणि सखा'
'वाद' कहने लतषान् । 'स्वधया' अस्पदुसया पिलपोवा-
इन त्यागार्थवाचा सह सानि छ 'पितृभ्य' 'मादार दत्ता
वान् । 'ते' च पितरः 'प्रधन्' तानि भवितवन्तः। प्रदानी
प्रार्थये- 'प्रग्ने' पिभक्षा मानन्' मन् 'योमि' स्वस्था-
नम् 'पुन: हि' पुनः प्राग : १०
-
घासमा काघि, समाहि-बारिश (क) रन , Ms.
এ অদি- প্রদর ইন্ধা সমুঙ্গকে সুগন্ধি কত বল স্বাছেন,-পতৃ-
গণের এই উদ্দেশে হ্যাগার্থ বোধক ‘স্ব কাসহকারে সেই সমুদয়
शनि शिन: निमारकममा म नि ।
গতি প্রর্থনী--হে প্রায় । তুমি পিতৃলােকের ভক্ষণ জাতি হইয়া স্থান
(३८)बागमन 14
-
वह वां जातवेदः पिटभ्यो
यौतान्वेस्य निहितान् पराचः ।
मेदसः कुल्या अभि तान्तस्रवन्तु
सत्या एषा माशिषः सन्तु कामात (स्वाहा)॥१८
पिएप इन्द , अनिदेवनापिक्पतश्पाडोम विनियोग -जो-स. ५.४
जातवेदः अग्ने ! 'यत्र' यमिन् मदेशे पराव:' गमनः
বাঙান বিদ্যালিলি যা “বিঙিনা’ হিসাব
"एतान्' पितन् 'त्य' मानासि, नौब एम्य: 'पिळभ्य, व
मेदः 'वह' प्रापय । 'भेदसः अस्य 'कुष्याः' विमाः सरितः

मन्चबाधणम् । 'तान्' पितन प्रति 'अभिनवन्तु'। 'एषाम्' बतानां पितषां 'कासात्' इच्छात एष 'माथिष' पाशीर्वादाः, अमत्सु प्रयुला', 'सत्या' अतृता. समता. 'सन्तु'।-वाहा' उत्तं यत् मुछ भवतु.१६ , হে খোঃ অঃ । পিতৃগণ, গে প্রশে গমন পরা মুখ হই| অব স্থিতি করিতেছেন , তুমি অবগত আছি, সেই স্থানেতেই তাহাদিগকে যে বহন করিয়া না,এই মেদের তুলা। কৃত্রিমপঃপ্রণালী) পিতৃগণের অভিমুখেই পক্রিত হউক এবং এই সল পিতৃগণের স্বেচ্ছাঃ প্ৰমৰ আশীৰ্বাদসকল সা(সফল হউক।-যাহা প্রার্থনা করা গেল, তা সুন্দররূপে স্বীকৃত হউক। ১৮ जातवेदो वपया गच्छ देवाए- स्वर हि होता प्रथमो बभूव । सत्या वपा प्रग्रहोता मे अस्तु समृध्यतां मे यदिदं करोमि ॥ १९ पिटुप छन्द , अनिदेखना , २वदेवतराम पिनियोग'-गो. ए. ४,४,२२ ॥ है 'जातवेदः' प्रग्ने ! हि' यत 'त्व" 'प्रथम' 'होता' देवाना माहाता 'बभूर' चिरं प्रमिई ; अत 'वपया' अम्महत्तया अनया सह, एतदर्पणायैवेति यावत् 'देवान्' इन्द्रादीन् 'गच्छ'; ततय 'मे' मम 'प्रगहोता' मदानाय रहौता 'पा' इयम्, 'सत्या' मार्थि का 'मनु' भवतु , 'यत्' 'इद' वपादानं 'करीमि', 'मे' मम तदेतत् कर्म, समृध्यताम्' मुसम्पन्न कुरा १८ হে ভাগই শয়ে। যেহেতু তুধি দেবতাদিগের মুখ্য হব। বসিয়া চিরমি খুসি, এএ প্রদত্ত বা ইয়াহাদিগের নিকটে গম

२०३स. १८-२१ मा ।
কর; তাহারই বেবেশে প্রধানমত্বে গৃহীত এই পা সার্থক হইবে।
-মার এই বাদান কার্য্য এই প্রকার সম্পন্ন কর1 ১৯
यत् कुसौद मप्रदत्त मयेह
येन यमस्य निधिना चराणि ।
इदं तदग्ने अनमो भवामि
जीवन्नेव प्रतिदत्ते ददानि ॥२०
विष्टुप् छन्दा पनिदेवता ; पपड़ीम बिनियोग:-गो. र. ४,४,२५ ।
हे 'प्रग्ने । 'मया' 'ई' जन्मनि 'यत्' 'कुसौदम्' अपि
'पप्रदत्तम्' पस्ति ; किश्च 'यमस्य' उत्तमर्णस्य प्राप्तव्येन 'येन'
'निधिना' ऋणीकृतद्रष्येण 'भराणि' व्यपहराणि : अद्यान्याह
मिति यावत् । 'सर' 'इदं सकुसौद मृणम् ददानि'। 'प्रतिदते'
च पम्मिन्, अहं 'नीवन एव' इहैव जग्मनि 'अनुषः' ऋणशून्यो
'भवामि ॥२.
হে অগে? এ প্রশ্নে যে কোন উত্তীর্ণেং নিকট হইতে গাছ কিছু দ্রব্য
ঋণ করিয়া ব্যবহার করিয়াছি অথচ অদ্যাপি তাহার কুশীদ (শুদ) পৰ্যন্ত
প্রদান করি নাই; অদ্য কুশীদসহ তৎসমস্ত ঋণ পরিশােধ করিতেছি; অতঃ-
পয় বিবেচনা করি যে জীবিত থাকিতেই অর্থাৎ এই শরীরেই অনুণী
रहेक्षिा
एकाप्टका तपसा तप्यमाना
नजान गर्भ महिमान मिन्द्रम् ।
तेन देवा असहन्त शबून
हन्तामुरामा मभवच्छचीभिः ।। २१॥३
मिष्टुप् छन्दः इन्द्राची देवता लामियोगे सालोषाको वि.-मो. ४,४,३९ ।

मन्ववाहापम् । 'तपसा' ग्रोभर्तुना 'तप्यमाना' 'एकाष्टका' देवी 'महि- मान' कातमाहामररूपम् 'इन्द्रम्' दृष्टिप्रददेवविशेषं 'गर्भ 'जमान' जनयति, खगर्भ धारयतौति भावः। ततः प्रादुर्भूतय स इन्द्रः शचीभि.' स्वकर्मभिः 'असराणां' मेघानां 'हन्ता' इति प्रसिद्धी भवति अत: 'तेन' इन्द्रेण अधिपतिभूतेन सह मिलित्वा 'देवाः' सष्टिकारिणोऽपरे 'शबून' पृष्टिबाधकान् 'असहन' अभिभवन्ति ॥ २१ ॥ ३ इति सामगयीसत्यव्रतसामवामिविरपितायां "मन्त्रसजीवनी"-नाममन्त्रवाणष्याख्यायाम द्वितीयमपाठकीयस्तृतीयः खण्ड. ॥ ३ . @ীয়ঋতুতে তপমানা মুখা-অষ্টকা দেবী কালের মহিমা স্বৰূপ নামক গর্ত যারণ করে, পরে প্রান্ত সেই ই মেঘচালনাদি স্বীয় ক্রিয়ায় বা মেষসমূহের বিদায় বলিয়া প্রসিদ্ধ হন; অনন্তর বুঠির অনুকুল দেবহার, সেই অধিনায়ক যন্ত্রের সহিত মিলিত হইয়া বৃষ্টির প্রতিকুল শদিগকে नाभर विधाकन 110 সামবেদীয় মাত্রামণের দ্বিতীয়পাঠকীয় তৃতীয় খতের मानक मामबाब तर दशाम ममार।

२ प्र.४ ख. १,२ मा। ॥ अथ चतुर्थ खगह । इद भूमे भजामह दूद भद्रए सुमङ्गलम् । मरा सपनान् वाधवान्येषां विन्दते वस्तु । { अन्येषां विन्दते धनम् ) ॥ १ निसटुप छन्द , भूमिदेवता , सब मिनपे विनियोग -मो. ग. ५.३ । यत् 'भूमे' 'इट' खण्ड स्थण्डिलामक धान 'भद्र' कल्याण कर 'समल मनलकर पुनमाया अतिकस्थाणकर ममा कम्, तर 'इद' भूवरक्ष भजामहे' वयमिति । हे भूखण्ड । 'सपवान् अस्मध्यवून 'परामाधस्व' शासबकम्मणि तेभ्य 'अन्ये- पाम्' प्रमाक यजमान, "पसु' वासभवन ( 'धन' ऐश्वर्यम् ) ‘विन्दते' विन्दता, समताम् त्वत्य सादेनेति भाव ॥ १ कला, अनि मानकर, भिम पाक sta করিতেছি। হে ভূপ? অামাদের শত্রুগণকে শত্ৰুকার্যে বাধা দাও এবং बमार पासायिनमान सांगडयम (१)ना करना। इमर स्तोम मईते जातवेदसे रथ मिव सम्महेमा मनीषया । मद्रा हि नः प्रमति रस्य सरस- याने सख्य मा रिषामा वय तव ॥२ अपिता, भविपरिसमूहम विनियोग --गो. य.४५५ । 'मह' मुत्याय, 'जातवेदने' अग्नये 'रघ मिम' प्रागमन. साधन रथं यथा 'इम' स्तोम' स्तवं, 'मनीषया नया सह जगतीन .

११४
मन्तब्राह्मणम्।
'सम्महेम' पूनोपकरणयुक्त कुर्याम ।
'न' प्रमाक 'भसदि
समाजविषये 'हि' 'अस्य' अने. 'भद्रा' कल्याणी 'प्रमति'
प्रशष्टा मति प्रस्तु। 'हे प्रग्ने ।' 'तव' 'सख्ये सखित्वे विध
माना 'वयं' 'मा रिपाम' कथमपि पिनष्टा मा भूम। २
নিজ প্রবলে সারথি যেমন রথকে চালনোণ করে দ্রুপ অামরা
এই স্মৃতিকে জাতবেন। নাশক অপ্তির
এনার্থ পূগোপণে উপযুক্ত
করিতেছি। এই অগ্নির জন্ম, সমাসগুদ্ধে ক্যাপ্লিশ বুদ্ধি হউক '
তোমার সধাভাবে অবস্থিত আমরা যেন কোন প্রকায় বিনষ্ট
ना रहे।
भरामध्म कृणवामा हवीएपि ते
चितयन्त पर्वणा पर्वणा क्यम् ।
जीवातवे प्रतराए माधया धियो
इग्न सत्य मारिपामा वय तव ॥ ३
जगदीघर, पविदेवता, विपरिसम्हने विनियोग-बी.ए.
है 'मग्ने' वय वर्धम् इयम्' इन्धनसाधन समि समूह
'भराम' पाहराम । तदनु ने तुभ्य 'हवापि' घरपुरोडागादौनि
'पर्षणा पर्षणा' प्रतिपक्ष मारनाम्या दर्शपूर्णमामाभ्या चित
यन्त' वा प्रज्ञापयन्त 'कृपवाम करवाम, शुधवामेति यावत् ।
सत्व 'जीवातवे दीर्घजीवनाय प्रधाक 'धिय' प्रज्ञा कर्माशि
था 'प्रतरा' नितरा 'साधय सम्पादय । हे 'पम्ने।' 'सव'
'मस्ये' मरिहत्वे विद्यमाना 'वय' मा रिपाम' कामपि विनष्टा
मा भूम।।३

२५०४ ख. ३, म । ও রে । শমরা তোমার দ্বীপিহেতু বন্ধু সহ আহরণ কহিতেছি , পরে প্রতিপর্বে অর্থাৎ যথালে তােমাতে হবনীয় বস্তুসমুহ আহবন করিয়া তোমাকে অাগাইয়া রাখিতেছি। দৃণ তুমি আমাদের দীর্থ- জীবনের জন্য ভাল বুদ্ধি ও ভাল কাৰ্য্য প্রকৃষ্টরূপে সাধিত কর। হে স্ময়। তোমার মধ্যে বিমান আমরা যেন কোনরুপে বিষ্ট না হই। शकम त्वा समिधए साधया धियस्त्वे देवा हविरदन्तााहुतम् । व मादित्याए आ वह ताए धुश्म- स्थग्ने सख्ये मा रिपामा वयं तव ॥ ४ শৰী , অমিখলা, অথিবিমুগণ বিনিয়ম -• • ৮,২,। ই ‘স্বল? ‘ঘিয দুয়া খামাখি মা নয় ‘ায়’ निष्पादय, यथा र वयं त्वा' वा 'ममिध' सम्यगिर्द का ‘মা’ যা সৰম। ’ি ঘন: ‘ন ববি ‘গান্থন’ ‘নি, অর ‘ই’ ৰূর হয় ‘গলি' মহুযনি, অনঃ যান গাহি- ত্যা’ অনে: স্বর্গীয় সন্ধ: সুনান ইবাদী বস্ ‘মাঝি’ ব্যায়ামঃ, “অ” সা’ ' গসল মাথয়। ‘অল । নয়’ ‘' বিলে বিয়স: ‘স্বয়’ ‘লা বিগ ঘধি বিনা মা মুন। ৪ হে অগে। হাষের পুষ্ট্রি ও কামুহ এরূপভাবে সাধিত ক, মাহাতে আৰ চিরদিনই তোমাকে সমিন কহিতে পারি। সেহেতু তোমাকে অাই হব, সকল দেবতারাই সাত কবিয়াধাকেন, অতএব আমরা যাহা- দেহ এগাদ না করি, সেই অদিহির একহি) পুত্রগণকে শৃন্দ অসম প্রকরাও। হে অগ্ন। তােমার মধ্যে বিদ্যমান আমরা যেন কোণে বিনষ্ট না হই। ৪

116
मन्त्रालय
तपश्च तेजस ब्रह्मा व हीच सत्यज्ञानोधन
त्यागय धृतिश्च धर्मश सत्वञ्च वाक च मनचात्मा च
ब्रह्म च तानि प्रपो तानि मा मवन्तु भूर्मवःस्वरो
महान्त मात्मानं प्रपटो ।
परदनमोऽयम्, यथा । योनिदेगा "एक को पदांश" इति तरिका
मा० १.१ १.१, कार दिपायलमा मात्र पाठे विनियोग - ए. ६,५,७॥

३६.४६०५म। मप्यात्मभूतम, ॐ-इति प्रतीकेन बोध्य देवदेव मह' 'प्रपो' एकस्य तस्यैव शरण मुपगतोऽस्मीति ॥ বেদাগ্য তপস্যা এবং তাহা হইতে ?মুখপতঙ্গ এবং তদনুগত্য শ্রদ্ধা তৎসংলগ্নফলে সত্য-বিশ্বাস এবং গুগত লাঘর্থাৎ অসৎ করিতে সঙ্কোচভাব এবং এইসমস্ত হইতে প্রাপ্ত সর্ববিষয়ক সভা, ক্রো- স্থানেও অাসলা, প্রাপ্তিযােগ্য বা প্রাপ্ত বাত ত্যাগপুদ্ধি ও সবিক ধৈর্ষ; এইসম হইতে উৎপত্তিশীল ধর্থ এবং তাবৃন্দ ধ হইতে মুৎপন্ন পপুৰ্প মধু ও ষপ এবং তদনুসারিণী বিশুদ্ধ বাণী এবং তাহাদের প্রসব- কারী নির্মল মন এবং তাদৃশ মনের সহচর সুখী জীবাত্মা এব’ তাদৃশ স্বচ্ছ জীর উপগৰ আনন্মরুপ পক্ষ ; এ সমপ্তেরই শণাপন্ন হইতেছি, माउ बामद शम। दिदन पूरलाय, मनोक. উৰ্দ্ধলোক, এই লোরে অন্তরে বাহিরে যিনি সঙ্গ বিদ্যমান রহিয়াছেন সুরাং যাহাকে মহান আত্মা বলাগা, ৪ শব্দের এখাদ্য সেই রত্রশের निरहे। विरूपाचोऽसि दन्ता निम्तस्य ते शय्या पणे ग्रहा अन्तरिक्ष विमितए हिरण्ययं तद्देवानाए हृदयान्य- यस्मये कुम्भ अन्तः सन्निहितानि तानि वलभृञ्च वल- साञ्च रक्षतो ऽप्रमनी अनिमिपतः सत्य यत्ते हादश पुत्रास्ते त्वा संवत्सर संवत्सर कामप्रेग यतेन यान- यित्वा पुनसाचर्य मुपयन्ति व देवेषु ब्राह्मोस्यह मनुषेषु ब्राह्मणो वै ब्राह्मण मुपधावताप त्वा धावामि जपन्न' मा मा प्रतिजापौर्जुहन्त' मा मा प्रतिहोषीः कुर्वन्तं मा मा प्रतिकार्षास्त्वां प्रपद्ये मन्तबामणम् । त्वया प्रमूत इदं कर्मा करिप्यामि तन्मे राध्यता तन्ने समृध्यतां तन्म उपपद्यताए समुद्री मा विश्व- व्यचा ब्रह्मानुजानातु तुथो मा विश्ववेदा ब्रह्मणः पुत्रोऽनुजानातु वातो मा प्रचेता मैवावरुणोग्नु- नानातु तस्मै विरुयानाय दन्ताजये समुदाय विश्व- व्यचसे तुधाय विश्ववेदसै प्रवावाय प्रचेतसे सहमानाय ब्रह्मणः पुत्राय नमः॥६ विरूपातमनोऽयम् , पनुः , रुद्ररूपाप्यादयो देवना सर्वच सीमा पार नपे विनियोग'-गी.ए.४.१,६९.। .. हे रुद्ररूपाम्ने । विद्युत् ! वंविरूपात' वर्ष तोकप- तथान्योन्यं विरूपाणां नानारूपाणां सत्वनां चाक्षुषमानहेतुः यहा विरूपाणि अक्षिणीव अक्षिणी सूर्यादीनि यस्य तादृशः अपि 'दन्ताखिः' प्रतिः प्रकायः, कालस्य दंशाणां प्रकाशस्वरूपः 'असि' भवसि । 'सस्य उरूपस्य '' तय 'भय्या' चयनस्थानं 'पणे' पतनशीले सर्ववतन्येवोपलभ्यते, वाडव-दहन-दाव जाठर- वेटुरते तिभेदार ; किञ्च 'हिरण्ययं हिरण्मयं द्वितच तत् रमपोयं 'महा' ग्रहम् 'अन्तरिक्षे' सर्वत्र अवकाशे "विमिते' निर्मित मस्ति । 'तत् तम्मात् 'देवामा दुरतिमतां भवेषा मेव जीवाना यानि 'हृदयानि ‘पयप्रये' लोहमये सुदृढ़े 'कुम्भे' घटे ब्रह्माहे. इत्र 'सविहितानि' स्थापितानि मन्ति, 'तानि' सर्वाण्येव रचत.' किञ्च 'अप्रमनीः' न सन्ति प्रकृष्टा मशयो बहुमूत्यरत्नानि अलि- जरा वा येभ्यः, साहयान् पृथिव्यादीन् मेवान् वा 'प्रनिमिषिस' निमेषण मकुर्वाणस्य निमेषशून्यचक्षुर्भि पश्यतोरणगाभिप्रायेणेति २ प्र. ४ ख.६ में.. ११८ थापत् ' नव वसमत' बलपोपक इति,'बलसात् बलानुगतः इति 'घ', 'यत्' नाम तत् 'सत्वम्' अन्वर्थ मिति। हादय पुत्राः द्वादशादित्यरूमाः ये सन्ति ब्रह्मणः परमेम्बरस्य भगादयः, ते 'संवसरे संवमरे' प्रवन्द मेव 'कामप्रेण' कामनापूरकेए 'यजेम' कमीणा, भेघवासनेन वर्षणेनेति वा 'वा' वां वेडात मया था 'याजयित्वा' जनायित्वा 'पुन. वनपर्यम्' अमजननम् 'उप. यन्ति' अवलम्यन्ते । '" 'देवेषु भूतेषु वायादिपु 'मानणः', 'प' व 'मनुष्ये' बाषणइत्येष; 'बाह्यण; 'वै निययं ब्राह्मणम् 'उपधायनि' उप- জান্ধায় নি ভালোব; অন হৰিৱৰুৰা एवाह वा खाम अद्य 'उपधावामि' उपकारकाम्यया पायये। नथाच 'जपन्त" जप मनपाठं कुर्याणं 'मा' मा 'मा प्रतिजापौ? अपानिति' मा गमय', 'शान्त इवनं कुर्वाण 'मा' मा 'मा प्रतिहोपोः' वनानिलिमा गमय, 'कुर्वन्त' परायें कि मपि 'मा' मां 'मा प्रतिकार्यो' ताशकर्माभिधत्तिमा गमय । एतदर्थ मेय हे देव! 'वो' 'प्रपदी'. बशरणागतीऽधम् । ६ देव ! पियवेजसा 'खया' अन्तरखेन 'प्रसूत.' मभ्यनुज्ञात. एवाइम 'इदं 'कम्मे देवयजनादिकं करिष्यामि' पयर्थ मेव ; करिथमा 'सत्' कम 'राध्यता' साध्यताम्,-'मे' मम करि- प्यमाणं 'तत्' कर्म 'मसध्यता' समूह क्रियताम्,-'मे' मम करिष्यमाणं 'त' की 'उपपाद्यता' उपश्मक्कियताम् । 'समुद.' समुद वन्ति जीया यत्र समर्षाययः, समुद्रयद- गाधादिगणीपतय, "विजया' क्षत्र' विज मिम' विविध मञ्चति गच्छति य म सर्वगः, 'मामा' पुस्त्वमापस सरूप. 'म' मम .

मन्तजाम्रणम् । गतिमील, परमेखरः 'मनुजानात' 'मा' मा मैतत्कमकर्तुं मनुज्ञां ददातु । तदनु 'तुथ.' तुहिम थति हिंसति तमो वश्यायं च यः सः भारतमोभ्यायहप्त, 'विश्ववेदाः' सर्वधनः 'बुवाणः पुष.' परमेखरस्य प्रधान मपाय विष्णः सूर्यः 'अनुमानात' अनुनां ददात 'मा' मा मैतत् कम्म कर्तु मिति। अथ 'खान' शिप्र- 'प्रचेताः' प्रचितयति सर्वान् अमुक्षणं यः सः 'मैवा. वरुणः' मित्रावरुणाभ्याम अहोरावाभ्यां परिमेयः काली महिलर: ‘पमुजानात' अनुज्ञां ददातु 'मा' मा मैतत् कर्म फर्नु मिति। 'तरम' वर्णिताय 'विरूपाचाय' विविधरूपाक्षिकेतवे 'दन्ता- ये काचदंष्ट्राप्रकाशरूपाय जस्तत्वस्वरूपाय, विद्युदनबे, अपि 'समुद्राय' समुद्रतल्याय साधयाय 'मिस व्यचसे विखध्यापिने याणे प्रकटीकृतस्त्रप्रजननशक्तिरूपाय, किच्च ‘सुथाय' विपना. काय विश्ववेदी' सर्वसम्पच्छालिने बहाणः पुत्राय विष्णवे श्री सूर्याय, अध 'शानाय' चिप्रगमनाय 'प्रचेतसे' विश्वचेतयिन्ने कासखरूपाय शिवाय, विशेषतय 'सहस्राक्षाय' बहुच हवे जगत्याने 'नधण: पुवाय' विणवे योमर्यायैव 'नमः', कुर्षे इति शेपः ॥ খে বিদুয়ে! তুমি বিরুপাক্ষ অর্থাৎ বিবিধপাতি চাক্ষুষানহেতু অথবা দৃশ্যমান হর্ষচাৰি সমই তোমায় বিবিধ চক্ষু এবং দস্তা’ি কাপের কয়লা প্রকাশ হইতেছ। পতনশীল সমস্থ পদা- ঘে হােমা, শ্যা উপলব্ধি হইথাকে এবং এই অন্তরীক্ষই মােঃ হিঃ হিত অথচ এমীয় গৃহলে নির্ধিত হইয়াছে। হবে। তুমি যেহেতু লৌহম ঘট অর্থাৎ শুদৃঢ় এই ব্রহ্মাণ্ডে যে সমস্ত জীব ২ ৰ a ৪ ও ২ । ঈদ সংস্থাগিত রহিছে, তৎমন্তের কর্তা এবং ঈশ্বরের বহমূল্য মানসমূহের অর্থাং পৃথিবী ও মেঘাধি অনিমেষ নেত্রে দর্শক। অর্থাৎ প্রহরী অতএব তোমার বলপােষক ও বনুগত' নামদ্বয় যথার্থ । পয়- মেশ্বরের যে দ্বাদশ পুত্র (১২ নিত্য ঝছেন, পৃথিবীদেবীর বহুকাল তঁাহার। প্রতিবেই কামনায় (প্রজনন) সয়ে দ্বারা তােমাকে অর্থাৎ মেঘচালনাদি দ্বারা বিদুগ্নিরূপ নামক মােকে অথবা ব্যক্তির ধারা প্রচ্ছন্নরূপ অন্ননাশক তোমাকে প্রকাশ করাইয়া পূনশ্চ অক্ষঘ্য অবলম্বন করিযাথাকেন। তুমি দেবগনের মধ্যে অর্থ শ্রেণীতে ব্রাহ্মণ এবং আমি মংযোয় যশে ব্রাহ্মণ , ব্রাহ্মণ, ব্রাহ্মণের নিকটেই বিশেষ উপকার আশা করিয়া- থাকে, ইহা নিশ্চয় জালিয়াই অদ। আমি তাের নিকটে উপকার প্রত্যাশা করি| আসিয়াছি। আমি জপ করিতেছি, তুমি প্রতিদ্রপ করিও না। খামি হবন করিতেছি, তুমি প্রতিবন কবও না। আমি যাকিছু করিতেছি, তুমি তাহার কিছুই ব্যতিক্ৰম করিও না, হে দেব। এইজন্যই তোমার শরণাপন্ন হইয়াছি। হে ঐশতে। অন্তু তােমায় প্রেরণবিশেই এখনই আমি এই ক করি, আমার এই কল্প সাধন কর,-আমার এই কৰ্ম্ম সমৃদ্ধ কর, আমার এই কম্ম উপন্ন কর। সমুদ্রবৎ প্রবাহশুন্য গীর অথচ সৰ্ব্বত্র গমনশীল ব্ৰহ্মা (ননশক্তি, সম্পন্ন ব্রম, পক্ষান্তরে ব্রহ্মা নাম অথৰ্ব্ববেদীয় সর্ব প্রধান ঋত্বিক) আমাকে এই কর্শে অনুজ্ঞা দিন। অন্ধকা ও নীহাবের সতত দূরী, সৰ্বন, ব্রহ্ম- পত্র (বিষ্ণু নামক সূর্য, পক্ষান্তরে ব্রহ্মনাম ঋত্বিকের পুত্রবৎ আজ্ঞাবহ অথচ অন্যান্য ঋত্বিক হইতে প্রধান, অধযু মাষক সজুৰ্বেদীস প্রধান ঋত্বি। আমাকে এই কর্মে অনুমতি দিন। ক্ষিপ্রগতিশীল ও প্রকৃষ্ট (চত বা মৈত্রা বরুণ মিত্র - ৰাি, বকুণ=াত্র, এইজত্বে পরিযে মহাকাল, শিব, পক্ষান্তরে মৈত্র। মামে প্রসিদ্ধ ঋগ্বেদ্বীয় সহকারি-প্রান ব্যক্তি ) অামাকে এই কন্মে অনুমতি দিন। সেই অসমানাম ৪ দংষ্ট্রাকলিন রুদ্রদেবতাকে (তোকে, সমুদ্রবৎ সৰ্বালয় ও বিশ্বব্যাপী কে (সৃষ্টিকর্তাকে , গৰি পৰিধারী

मन्वबाझपन् ।
৩ সন পুত্ৰ (সূর্যাকে} এবং ফিপ্রমী ও অষ্টজ্ঞানায়
मशरन (शला), मिरु मरवाश कश्व टेटस (क)
.
सहस्रवाहुगौंपत्यः स पशूनभिरक्षतु ।
मयि पुष्टि पुष्टिपतिर्दधातु
मयि प्रनां प्रजापतिः (स्वाहा ) ॥
निवृत्पयाजतीपद , प्रजापतिर्देवता, पासप्लायने नोडियाको वि.--१,५01
'सहसबाहु. बहुरश्मिधारो वा, 'गौपत्य' गर्वा पृधि-
वोनो रश्मीना वा पतिरधिपतिः परमेश्वरः सूर्यो वा गोपतिः,
तस्यापत्य मिव 'स' प्रसिद्ध 'पुष्टिपति.' पोषणक्रियादक्षः,
'प्रजापति' प्रजानां पालकः, सूर्य. पर्जन्यो वा पशून्' गवादोन्
'अभिरचत',
'मयि' 'पुष्टि' 'दधात', 'मयि' 'मओं' प
दधात्विताव
বহুখি ৰা বহুধা, সুহ্মপুট বা পুত্র, প্রাপা, পোখা-
या शासनकनाटपर,
बाभूक्षक प्रशासन। र त्रामारक
मह निर धाम यानि
कोतोमतए संवननए सुभाग करण मम ।
नाकुली नौम ते माताधाहं पुरुषानयः ।
यन्नी कामस्य विच्छिन्नं तन्नो सन्धयोषधे ॥८
पिराजगठीचन्द , पीधिदेवता , महारुफल वि०-गी
हे फस्त ! स्वम् ‘कौतोमतं' कुतोऽपि देतो: (सुमन्धितः)
मत पूजित, 'सपननं सम्भलनीय, 'मम' 'मुभाग' समागम

२०४ ख.9-2म.।
सौभाग्यस्य 'करण' साधन भवे । 'तय 'माता' प्रसवित्री
'नाकली' नकुलेन क्षुदजन्तुविशेषेण भग्नसन्धायकोपधित्वेन
प्रथितति, 'नाम' प्रसिहा; जटामांसीति यावत् । है 'पोपधे ।'
यतोऽय 'ई' "पुरुषानय,' पुरुषाणा सन्तानाना मन्पो वा
গানযিল স্মামী,
সন্ধার্য যমীযে যা মন ,
अतस्वां प्रार्थये - 'नौ' भावयोः दम्पत्यो मद्दशीकार्ययोरपर
योवा 'कामस्य' प्रययस्य यत्' यावत् 'विच्छिन्न", 'नो' भावी
'सत्' नावदेव 'सन्धेहि' सन्धितं कुरु ॥८
হে ফল। তুমি যে কোন কারণেই হউক সকলের মান্য, সকলের ভদনীয়,
তোমায় প্রবিত্রী ‘নালী বলিয়াই প্রসিদ্ধ। অর্থাৎ নকুশের (বেঞ্জীয়
চিরপরিচিত সারিকা, অাশাকরি আমার সৌভাগ্যের কারণ হইযা।
হে ওস! ( জটামাং। অদ। আমি যে কোন ব্যক্তিকে বশে আনতে
ইচ্ছা করিতেছি তাহার এবং আমার হয়ে গেটুকু বিচ্ছেদ হিয়াছে,
डाशगप्रिलिदा
वृक्ष दूध पक्वास्तिष्ठसि सर्वान् कामान् भुवस्पते ।
यस्त्वैवं वेद तमी मे भोगान् धुवानवान् वृहन् ॥६
भूरियष्टम् छन्द , याविशषि भोगकाम सुप्रियाने दि.-गी• ४,५२१,२८ ।
है 'भुषम्यते' मुवनाधिपते । अन्तरामन् सूर्य ! त्व 'पक्ष'
पशफलाधार 'सक्ष.' कल्पद्रुमः 'व' 'तिउसि' अन भुवने,
शरीर त्रिलोक्यां ध। कमफलमता कामा त्वयि इथे
प्राधिता, 'एवम्' इत्य तान् 'सर्वान् कामाम्' 'य' अह 'तु'
तिनं 'वेद' जाने, 'ती' तागाय महा 'पक्षतान्' चयशून्यान्
'भीमान्' 'धुन' पूरय ८

१२४ मन्वबाधणम् । হে ভূনাধিপতে। ভা। বা র্যা । তুমি পথলাগায় বৃক্ষের ন্যায় হইছে। বৃক্ষরূপ তোমাঠে সমস্ত কর্মফল মে পাকিতেছে ৪ ঝুলিতেছে , যে আমি এই সমস্ত অংগ আছি, ভাদৃশ মাকে ক্ষয় তোগ্য প্রদান করা ऋतं सत्ये प्रतिष्ठित भूतं भविष्यता सह । आकाश उप निरज्जतु मद्य मन्न मथो श्रियम् ॥१. অ ক , আক্কাহী বৰা , যাবিথি রাশঙ্কা অধলায় বিলি —ী• • *১,২,২৫ দু। 'মৰিথমা মষিমন—ওমান্নান, চেয়নাল মিন্দ্র লুন, নানান স’, ‘মুন’ ভদ, মিনহু ঈশি নয়ন, ‘মন’ মঘনান ও ধর্ম মন ‘ল’ আন্ধা, খাজামনিয়াবিলম্ব মাদামাম বা ময় িমনিনি পদ্ধি। 'খ' আব্দাম নিহ- यवो महान्, भाकामस्याकाशो वा परमेखर 'मह्य' 'भवम्' ‘মহী' অমি ‘সি’ মীম ধর্ষবিধা ‘সিঙ্গে’ সকা- নিমি?” ভূকাল, যাহাগ, হাত এক্ষণে যিখ্যাই গাধা গুহ্য বাহ। এছা নহে, তাহাও এক্ষণে মিথা, একমাত্র বিদ্যমান সই এক্ষণে সত্য। বিখ্যাস্বরূপ ভূত এ গুৰি বৎ এবং সভ্য বর্তমান, এ সবই আগেও বিনি আকাশ, সেই সত্যরূপে প্র হিছে। আকাশের ন্যানিয়ে মহান, সে মহাদেব প্রামাকে পা ও & প্রদান করুন ১

२०४ ख. १.-१२ म० ।
अभिभागोऽसि सर्वस्सिएस्तद् सर्वं त्वयि थितम् ।
तेन सर्वेण सर्वोमा विवासन विवासय ॥ ११
-
धनुष्टुप छन्द , भाकाशी देवता , पाकिम्भेशि पदपासण्यमकामध्य
तिसतहोम विनियोग -गी.ए.२१.३..।
है पाकाम। 'सर्वमिन्' सर्ववस्तुनि बम् 'अभिमाग'
सर्वतो भजनीय ‘प्रसि' भवसि , 'तत् तस्मात् 'सर्वम् एतत्
मनाइम 'लय' पाकामवनिरषयवादिलक्षणे भाकामस्याकाशे
था परमामनि 'नितम् ' प्राथित मेष, विद्यत इति भेष ।
है 'विवासन' स्वप्रकाय । 'सर्व' सर्वजगदभियाति प्रतीतस्त
'सेन' 'भर्वेए' पस्तुना'मा' मा 'विवासय' प्रकायय : ११
হে আকাশের ও আকাশ। তুমি আকাশাদি সৰ্থ ঘতেই হিয়, এই
অগ, সমস্তই, আকাশতুল্য নিরব তোমাতেই আশ্রিত রহিয়াছে, হে
मशनधारकान"
कोश दूय पूर्णी वसुना त्वं प्रौती दट्स धनम् ।
अदृष्टो दृष्ट माभर सर्वान् कामान् प्रयच्छ मे ॥१२
भरिमनुष्य बन्द , पाकापी ता, पालिका कामस्थ यात
सोपचाने विनियोग-गी...५१, ३१..
है आकाश ! 'स्व" 'वसना' धनेन सर्वेण 'पूर्ण' 'कोग इय'
भवमि, 'प्रीत' प्रसन्न सम 'धन' यथासभ्य दद:', सत्यम

मन्त्रबागम्।
'प्रहरा निरवयवोऽपि 'दृष्ट" फसम् 'पा भर'।'
'प्राहर
मद्ध 'सर्वान् कामान प्रयच्छ' : १२
হে আকাশের আকাশ। তুমি সর্বধনে পরিপূর্ণ ভাণ্ডাণ; যাহার যায়।
লভ্য, তাহাকে তাহা সতত প্রীতভাবে স্বিতেছ, ভূমি পাং দৃষ্টি-পথে
অতীত হইলেও সকলকে দৃষ্ট ফল দিতেই, না । আমার সমস্ত অভিলাষ
farasAR
आकाशस्यैष आकाशो यदेतद् भाति मण्डलम् ।
एवं त्वा वेद यो वेदेशानेशान् प्रयच्छ मे ॥ १३
पाप हद पाहायो देवता,
पाधिषकर्मपि स्वसिकामय प्रत्यामतश
एपस्याने विनियोग-बी. ए. ४,५.२१, १२ .।
,
'एतद्' मस्तकोपरि सर्वत, 'यत्' 'मण्डलम् मण्डलाकारतया
दृश्यमान माकायं 'भाति' चतुर्गोधरं भवति, अस्य 'भाका-
यस्य सर्वान्तयरादिलक्षणस्थावकाशस्य च 'आकाश' अन्तरी
ध्यापकय 'एपः' ज्ञानचक्षुर्गोचरोऽयमीशान.। हे 'ईमान !'
महसर । 'वेद' सर्वत्र । 'वा' लाम् ‘एवं' इत्य 'य: ब्रह्मनः
'वेद' नानाति, तादृयाय 'मे' मच 'ईमान्' ऐपविभूतीः
'प्रयच्छ' प्रदेशि ॥ १३
पसलअदि मलिक (ए मलाकामीम बनाना
शाहक हे पशिखाकानमा विशमाम निमाम ।
पनामलबादि लामा पनि पाय परिक्ष, हम सामान
नरिक्ष यान का
भूर्भुवःवरोए सूर्य व दृशे भूयास मम्मिरिव
तेजमा वायुरिव प्राथेन सोम इव गन्धेन बृहस्पति-

२२.४ ख. १५,१४ मा । 'रिव 'वुयाविनाविव रूपेणेन्द्राग्नी इव वलेन ब्रह्म- भाग एवाहं भूयास पामभागा में विपन्तः ॥१४११ ४ दगुः; धस परमात्मा देवता, पारोगादितोरणाकामसमतिदिनजसे विकी - हे 'भूर्भुवस्वरोम् !' 'भूः पृथिवी, 'भुवः' पन्तरीघम्, 'स्व' यो,- एतलोकत्रयव्यापक ! 'श्रीम्' - इतरतातीकगम्य ! पर. मारमन् ! अथवा पृथियौस्थानोग्निः अन्तरीक्षस्थो वायुः, स्वास्थः सूर्यः, प्रो मित्यामनः प्रतोकम् ; एतचतुष्टय मेवात्र सम्बोध्यम् । भयतः भवतां वा प्रसादात् 'दृश्य' दर्शनेन्द्रियविषये समदर्शिता 'सूर्य' 'भूयासम्' : 'अग्निः इव' यथा अग्निस्नेजस्वी तथा 'तेजसा' युताः भूयासम् ! 'वायुरिव' वायुर्वथा अतिप्रभाषः तथा 'माणेम' प्रभाये युक्तः भूयासम् ! 'सोमः' पोपधिविशेषः सुगन्ध इति विश्रुतः स 'इव' 'गन्धेन' युनमः भूयासम् ! 'ह. सतिः' जगत्पतिः, स 'व' 'बुर्ग' मया युतः भूयासम् ! 'अविनो' प्रणाविष गगमनीलो मूर्यचन्द्रौ, तो 'प' 'रूपेण' युमो भूयासम् ! 'इन्दाग्नी' न्द्री मेषचातको पायुविशेषः, तमहापस्थितोऽग्निय माध्यमिकः, तौ यथा बलवन्ती, 'इव' तथा 'बन्लेन' युक्तः भूयासम् ! 'पम्' 'बनभागः' तब्धताम- भानाम: 'भूयासम् ।'-अपित 'मे' मम 'दिपन्त: नानान- परिपन्थिन ;न्द्रियादयः 'यामभागाः पापमागिन इत्येव महिभाताः सन्तु ॥ १४ ॥8 इति सामगोसत्यवतमामयमिविरचितायां "मन्वसनीवनी"-नाममन्नमाधएव्याख्यायाम द्वितीयमपाठकीयः प्रवर्धः खण्डः ॥ ४ .

१२८
मन्त्राप्रमा
হে ভূভূবৰ { ত্রিশো}-যাপক, প্রণব- ৪ ।বো পয়মান।
আপনার প্রসাদে, সকল বস্তু সমদর্শনগুজে নে ঃ নাৰ ক্ষেতে
যেন অগির মা, প্রভাবেই যেন বায়ুর না, কে যেন মােমের ন্যায়,
বুদ্ধিতে যেন বৃহস্পতির মা, রগে যেন বেগ গনশীল অগিয়ে (পূৰ্য
এ চন্দ্র) নাম অত্যুৎকট বলে যেন ইমীর (সহাবস্থিত, মেঘ বালক বৰু
ও বিদ্যুৎ) নাম্ব হইতে পারি। আমি যেন ব্ৰহ্ম লাভ করিতে পারি এবং
আমায় ক্ষোভের পরিপন্থীরা (ইভিএভৃষ্টি যেন আমার নিকটে পাপাগ
বলয় প্রতিপন্ন হয় ?
সামাবদীয় মহুৰাণের দ্বিতীয়প্রণঠকীয় চতুর্থ খতের
সত্যব্রত সাশ্রণীর কৃত বঙ্গানুবাদ সমাপ্তঃ ৪
E
॥पथ पचम खुण्ड।
भूधाऽधि मे वैश्रवद्याज्छिरसोऽनुप्रवेशिन. ।
ललाटाद घखरान् घोरान् विघनान् विवृहामि का
(ছ) ।
হাখা ঘা দে ,ইষাৰী ধরা। पसमापनीदग
এসবি যবিহুৰ হিলি সী ।।
.

२ प्र. ५१.१मः । १२८ , . मू धोत्याद्य मिद सक्तम् । तब पञ्चर्को मूौधोलादय , पुरुषोद्यमे भारीरवैद्युताग्निच हेतुरिति विज्ञान सूपयन्ता पुरुषस्योद्यमपरता विदधति , ततो है पुरुषस्यालस्यपरता भव- नाव दोपायेति सूचयन्त्यो सर्वया ता वर्जयत , अन्ता तु प्रजा- पते प्रसादत एव घटरी पुरुषस्योद्यमपरता पालस्यपरामुखता चेति ध्वनयन्ती तस्येव घरण मुपगन्तव्य मिति वेदयति । किक्षाघार पञ्चम वर्णिता पंथवणा वियवमी माध्यमिकस्य विदुरदितिमसिहस्याग्ने गा अग्नय एय, ततो इयोर्वर्णित परिबाध खलु तादृयाग्निविकारन एवेति सोऽम्यग्नि . उत्त- माया स्तुत प्रजापतिय प्रजापालको जीवशरीररक्षक पर. मात्मांधीग्निरयेति। 'मे' मम 'मन' ब्रह्मरन्धभागात, 'शिरस' मस्तकपथा- मागत्, 'सन्नाटास' मस्तकसम्मुखभागाच्च कार्यतो गम्यमानान् 'वेयवणान्' यवास्थयानि भवन्ति यत्प्रसादत, यव कौर्ति विविधा विद्यते यस्थ, सोमो देवोऽग्गिर्युस्थ सूर्यप्रति प्रसिहोऽन्तरीक्षस्थो विदुाद्रूपरा, रुद्र इति विथवा इति च कोयने । तस्य ये भागा जीवाद्यवयवाद् पहि सञ्चरन्तस्तापयन्ताव सर्यान, त एव रौद्रा उपन्त, ये त सर्वजीवशरीराणा मन्स सर्वत्र सर्वघा सञ्चरन्तवालयन्तेय सर्वावयवान्, त एव येयवधा उच्यन्ते । साम् 'व' युमान् 'पधि' अधिवत्य "विद्यहामि' उद्यम करोमि । तुदादि, तस्यैवेद रुपम् , मान्यमात कामादपि धातो किचिदपि व्यत्यय मकरा भवेत् साध्य घडामोति ; प्रतोऽव सर्वत्र उद्यमाई एव व्यास्थातभ्यः । कम्मस्वइ मिति शेष । युपाय प्रकाधमानान 'उद्यमने' ।

मन्मजाधणम्। । মালিল্লা;-মমমি.ৰাৰদৰসমীন; ঘৰ- रान्' धम्मरान् भक्षकान्, गारोरदुष्टरसानां शोषयितनिति যাষ , দী’ নয়, আম্বিলি মা ; ‘ষিনা’ গভমুন্য, লীঘৰীৰামন্থ। সুদ হিমালবিনি। ‘বাধা দুর কঁন , সম্বর। মুন্নাবি প্রভৃতি অষ্ট বুকের একটা সুক্ত। তন্মধ্যে পাঁচ ঝুকে, শায়। বহুতথিই উমশীলতার নিদান,—ইহান কত দারিদ্র্যভষে ভীত এf ৰকিছুই উদ্যমশীলতার প্রয়োজনীয়তা প্রকাশ করা হইয়াছে, তৎপরে গগ দুরে, শারীর বৈতাগির মত নিবনই অলসত উপস্থিত হই। থাকে এবং কর্মনাশন আপস্যই মেদোবৃদ্ধির প্রধান হেতু ইয়াদি প্ৰক । কত উহার দূরীকরণই দারিদোষবারণের প্রথম উপায় প্রকাশ করা হইয়াছে, অনন্তর প্রজাপতির কগা ব্যতীত কিছুই সিদ্ধ হইবার নহে অতএব তাহার নিকট প্রার্থনা প্রকাশ করা হইয়াছে। সমস্ত প্রজা র্থাৎ দাবির পানকারী অধীরকেই প্রজাপতি কয়ে, তিনিই পরমে শ্ব পরব্রহ্ম কিন্তু সেই শ প প না থাকায় তিনি অগ্নি বা প্রভৃতি সৰ্বশ্বরূপেই সৃষ্টি স্থিতি একা করিতেছেন সুতরাং হি হি প্রভৃতির নিবাণ হইলেও হামেই উপাসিত হইয়থাকেন। এলে যেহেতু শারীর বৈদ্যাগ্নির হাসে আপসাদি, বৃদ্ধিতে উন্মবতাদি এবং সাম্যেই ফুৰ্বিার সহ উদ্যমশীলতা, সেই উদ্যমশীলতাই দারিদ্রা গুবের প্রধান ঔষধ বলিষ্ঠ হইল হত এৰ এস্থলে সেই শারীর বৈদুঙ্গাপ্পিই এষা- পতি দেবা বুঝিত্বে হইতেছে। আমার মস্তকের মধ্যভাগ ব্ৰক্ষর হইতে, মস্তকে পশ্চাঙাগ কপুঞ্চি হইতে মকের সম্মুখভাগ ললাট হইতে সৰ্ব্বদা কাৰ্যত প্রকাশমান লৈ সংহকে বিকার করিয়াই আমরা উমশীল হইয়াথাকি। শ্র শবে অন্ন এবং কীর্তি, যাহার প্রসঙ্গে অন্ন উৎপন্ন হইয়াথাকে এবং যাই এবং কপ কীৰ্ত্তি তুলনীয়, সেই দেবতাকেই বিশ্রবা মুনি ঋহে।

২ ৪ ০ •। ইন পোর্ব ভি আর কিছু মনে লোকে গরিদৃশ্যমান ভেন্ন • পিত ঐ মূসই ক্ষের প্রথম ভাগার। ঐ সূর্য্য হইতে অন্তরীকে ক্লান্ত মেঘ সমুহেও বিদ্যুকাৰ তেজ প্রকাশ পায়থাকে, উহাই শনিক হেড কহে। সুঘ্য ৪ মাঘ তে বিদ্যুৎ এদুয়ের কাৰ্য্য অন্নাৎপাদন এবং এ উতই বিক, তবতা ইহাই বিশ্রবা মুনি রুদ্রও তাদের নাম। বিবাঃ পূত্রগ অর্থাৎ প্রতিবাতি বিভিন্ন বিদ্যু দশসমূহই বৈব। শরীরের অভ স্বরসঞ্চারী বৈদুতিক তাপকে বৈশ্রবণ এ সিঞ্চা খাতপক্ষে কে কহা যায়। উভন্ন বিব? ও কুসু হতে মধু পন্ন হইয়া থাকে। সুতরাং উভয়েরই উভয় না সম্ভবপর হইলেও পানপার্থকো নামবিভাগ বিদ্যুত হইয়া আসিতেছেমাৰ । এই মন্ত্রে বৈশ্রবণের বিশেষ আছে। ১ম অনুপ্রবেশী। অনুপ্রবেশ- শাল অর্থাৎ যিনি অতিপূহ নিবন্ধন সশরীরে সর্মর প্রবেশ করি। পাল ২৪ঘায়। শয়ান অর্থাৎ শরীরে গল্পী শাণিক উমাদি ৩ বিঘৰ। যিশষ ঘন অর্থাৎ অন্তরালশুন্য। -এই ৪ িসম্যক্ সম্পাইক ১ ৫ ग्रीवाभ्यो मे स्कन्धाभ्यां मे नतो मेऽनुप्रवेशिनः । मुग्वान्मे वदान् धोरान् विधनान् विवृहामि कः (ভাই)। ২ ? #’ মম মীমায়’, ‘র’ ‘ক্লাম্মাম ‘#’ না' নানি- কাম , ‘ম’ 'মুন্না' বলায় সামনি ফাযী যমান নান ‘স বৃথা যা ‘গঘি’ গন্ধিয় ‘বিধামি' বহুম কাদি, আয় সিমি যম। যুগাখ জীঃমানি-‘মা’ মহামিষা, বাসা, অনি धनत्य हेतूनिति भाव ‘ঘীন’ মযবান গ্যঘিন , ‘বি. না’ থিয়ানি।- ভ , মধ্য मन्चमायणम् । আমার ঐ হই, অামার ধাদ্বয় হই, আমার মামা হতে र दामाद यूई रहेछ कामान, जिला ईशाय मिशन, CLES বিন, সেই শ্রবণু দেবগণকে এক কবিই আমরা উদ্যমশীল হইয়া सादि - हिमाद ममामा रहेका २ वाहुभ्यां मे यतोयतः पार्श्वयोमत्तु तानधि । उरस्तो वहदान घोरान् विधनान् यिवृहामि वः (स्वाहा ॥३ 'मे' 'बाहुभ्यो' 'तु' अपि 'पायो' 'उत्' कई 'यतोयत' यगात् यस्मात् प्रदेयार, 'उरस्त' वक्ष प्रदेशास प्रकाशमानान् 'वहदान' 'घोरान्', 'विधनान्' 'तान्' प्रसिद्वान् वैथवषाम् 'व' युष्मान् 'अधि' अधिसत्य 'विध हामि' उद्यम करोमि।- 'स्वाहा' सस साह, भवतु । ३ सामान गा रहेगा मदर र trutमान परिदका र ठेगान रिकाम, मरिन रेस- দেবগ”ে শশা করিয়াই তারা উদশী হইয়া থাকি।--এই উক্তি भारोत वक्षणाभ्यां मे लोहितादान् योनिहान् पजिहानधि । काभ्यो निग्निपो घोरान् विघनान् विवृहामि व. (स्वाहा) ॥ ४ 'मैं' मम 'वडत्याभ्याम् 'क्रुभ्य' लानुस्खानेभ्य प्रचि प्रथा २०५१.३-५ मा। शमामान 'वः' युमान पैश्यवाणन् 'अधि' अधिकृत्य 'विहामि' सदाम करीमि ; कमावह मिति। फोमान् गुमानित्या - 'निमिषः' सर्वेधयययेषु नियमाणान, 'सोहिनादान्' सोहित- भक्षकात : चोयन्त हि लोहितानि शारीररक्तानि यदुताधि- स्थान, अतएव सध्या भवन्ति यातलादयः ; 'योनिद्वान् अग्ने योनिर्जलं हन्तावाग्निस्तत एव स्वयोनिमक्ष इताचते किच्च यस्माद कस्मादपि परण्यादेरग्निरुपद्यते, तदेव दग्धीकरोति, ताशान'पबिहान्' 'पथा पृधियोत्याहुः अपि वा माध्य- मिका वाका पघा'--इति ७,३,४,५ ऋग्याख्याने सायणः ; तथाच पजा पृथियो, पृथीभागाधिक्यरूपी गुरुत्वहेतुर्विद्यतेऽस्य মুনসি গলি আহ, বহু বিষানন্ধান; অথকা ঘৰ माध्यमिका वाणी, सा विद्यते यष, स पजी मेघः, तस्य छेद- कान् ; यथा च प्रान्तरीक्ष्यान मेघान् भिन्दती विद्योतते विद्युत् तथैय शारीरमेघानपीति ।-'स्वाहा' आह यत् तत् सछु भयत। جیا অামার কুচীদ্বগ্ন হইতে, আমার উত্থানসমূহ হইতে প্রকাশমান, प्रौद्र निषामान, लाजिनाम, इमनार, पानमामिनाम, टेराम परमशक्षिका सामान पामगीन शाकिबधि मशत मशक। जवाभ्यां मे यतोयत: पाणपोरुत्तु तानधि । पादयोर्विकिरान् घोरान् विवृहामि वः (खाहा) | ५ . 'मे' मम 'जद्वाभ्याम्' 'त' अपि 'पादयो.' स्थितयोः मधवाप्रथा प्रजापते न त्वदेवान्यन्यो विश्वा नातानि परि ता बभूव । यत्कामास्ते जुहुमस्तन्नो प्रस्त वयए स्याम पतयो रयीणाए (वाहा ) ॥६ खराट पनि पहन्द , प्रजापतिपोधिदेवता , अक्षयपनोदने -गो. ( हे 'प्रजापते प्रजाना मम्मदादोनां पालक । वैवानराग्नि रूप। परमात्मन् ! यानि 'पिता' विश्वानि स्थावरजनमामि 'नातानि उत्पदानि; 'ता' तानि 'एतानि', 'वत्' त्वत्स' 'अन्य' अपर कपन 'न परिवभूष' न परिभवेत् न तिर- स्कुर्यात ; परिभावस्तिरखियेत्यमर'; इस सुतिरोभाव एष तिरस्कार । तथाच खदन्य कोऽपि एतानि तिरोभावयित' न समर्थ , एव हि व मेवैतेधा सटा पाता इतति त्वदन्या * कीयमा प्रार्थनीय इति त्वा मेव प्रार्थयामहे इति भावः । मार्थना चेय मद्यास्माकम् - वय 'यकामा' यदेषणयकाः 'जुहुम ' अद्य होम कुम, 'तत्' इट' 'न' अस्माकम् 'पक्ष' पूर्व भवतु वप्रसादात् ; तथाच 'वय' 'रयोणाम्' अभिलषित- धनानां पतय. प्रधीमा. 'स्याम' भवेमैवेति ।-स्वाहा' पाल यत तत् सुष्ठ भवतु ॥८ retat। मयूएम विta हि cिejal ৰতীত কেহই দম নহে সুরা তোমার ইচ্ছাধীনই এ জগতের সৃষ্টি স্থিতি- এল হইয়া থাকে। আপাতঃ প্রার্থনা-মা আমু তে কানু মিয়া शम कश्मिर, सियामादमा गरिब होका-बायब म बस्मि तौर पटना गोरा रहेछनात-बाना नमक मुणका का।

यशोऽहं भवामि ब्राह्मणानां यश राजा यशो विशाम् ।
यशः सत्यस्य भवामि भवामि यशसां यशः ॥
खानटुप वर , पादित्यो देवता , यम काम अबनानिष्ठासो
प्रातरादिदोषयाने विनियोग-गी. 2. ४.७ म्।
-
'अ' 'बाणाना' मध्ये 'या' यशस्वी 'भवामि भयेयम् ।
राख' क्षत्रियाया मध्ये 'यम' यशस्वी मवेयम् । “विगा'
वैश्याना मध्ये 'यश.' यशस्त्रो भयेय मित्येव । 'सत्यस्य' योति
प्रतिपालवितेति । 'यथः' यशस्वी 'भवामि' भवेयम् । 'ययसा'
यवस्कराणा बहुविधाना कर्मयां कति व 'यम' याखी
'भयामि' भवेयम् ।
,
बाद निSEPE TO माना-
হে আদিত্য দেব। আমি যেন আপনার এনাদে ব্রঙ্কু সমগ্র বশী
है। ग्राम पर माविममा गयो । बामिलर वाममा
শশী হই। 'সতাসম্বন্ধেও যেন যশস্বী হই অর্থাৎ সত্যবাদী বশির।
প্রসিদ্ধ হই এব, অন্যান্য যশস কার্যেও যেন যথেচত যশোলাতে সমর্থ
पुना यन्तु देवता या मदपचक्रमुः।
महस्वन्तो महान्ती भवाम्यस्मिन्
पावे हरिते सोमपृष्ठे ॥ १०
,
गिपापल्या प्रतीक्छन्द , पादित्यो देवगा, यशरमार भयनापविष्य
मासदियोपनाने विनियोग-गो. गर ४, ६, ०९।

१३८ मन्मनाक्षणम् । 'महवन्तः' तेजोमयाः, 'महान्तः' महत्वयुक्ताः, 'या' 'देवता:' शारीराः 'मत्' मत्तः, महेशादिति यावत्, 'अपचकम:' अपक्रमणं पलायन मकार्पः; रातो मयि निद्रित इति भावः। अथ प्रातः, अहम् 'सोमपृष्ठे' सोमाधारे, अतएव 'हरित' शाहले 'पम्मिम्' शरीररूपे, काचादिनिर्मिते स्वच्छे चपके या 'पावे' 'भवामि' निविष्टोऽस्मि, पुनर्नवजीवन मुपलमै इति भावः । इदानों ताः देवताः 'मा' मा प्रति ‘पुनः प्रायन्तु' पुनरागच्छ- स्विति ॥ १. উপবিষ্ট হইয়া ('চষক” নামে সোমপানপাত্র হস্তে লইয়া ? দ্বিতীয় প্রার্থনা তেজােম, মহত্ত্বযু, যে শারীয় দেবতারা রাত্রে আমি নিদ্রিত হইলে আমার দেহরূপ কাৰ্য্যক্ষেত্র হইতে পলান করিয়াছেন, তঁাহারা আমাকে পুনর্জাগরিত জানিয়া আমার শরীরে পূনরাগমন করুন ১০ रूप रूप मे दिशः प्रातरङ्गस्य तेजसः । अन्न मुग्रस्य प्राशिप मस्तु वयि मयि त्वयौद मस्तु खयि मयीदम् ॥ ११ निषदातारपनिए., आदित्यो देवता , ययस्कामस प्रातरादियोपस्थाने विनियोग -गी...। है 'रूप' सर्वरूपनिदान ! सूर्य । 'प्रातरजस्य प्रभातकालीनस 'सेजसः' दोधेः सौम्य 'रूप' 'मे' मह्यम् 'दिमः' दिग, देहीति यावत्। 'उग्रस्य' उहूर्णस्य तव 'प्राशिपम्' आयीरूपम् 'अब' प्रौधादिकं 'पयि' विस्तृत ११ देशे 'भानु' प्रकर्षेण भवता ।

१३८ २६० ५ रु. ११,१२ मा । किच 'मयि' मच्छरोरे यदस्ति 'इद' रसात्मक हव्यम् तत् 'स्वयि' आकष्टम् 'यस्त'; प्रपि 'वयि' बदस्ति 'पद' तेज , तत् 'मयि' न्यस्तम अस्तु ॥ ११ ८३ मकन निगन। यानि बामा बागलौन थकालना সৌম্য রূপ প্রদান কর। তত পালনোস্যত তােমার প্রসাদে আমাদের এই বিস্তৃত দেশে প্রচুর প্রশ্ন মুংপন্ন হউক। অামার শরীরের এই রস তোমাতে আকষ্ট হউক এব তোমার এই তেও গামার শরীরে সঞ্চারিত হউক। ১১ यदिद पश्यामि चक्षुषा त्वया दत्त' प्रभासया । तेन मा भुञ्ज तेन भुधिषीय तेन मा विश ॥ १२ भूरिगनुष्टुप छन्द , पादिन्यो देवता , यसकामय पावरादियोपस्थान विनियोग -गी.ए.४, ६, ..। 'प्रभासया' बन्नकाशन सदैव कार्यकारिणा 'पशुपा' चक्षु- रिन्द्रियेण 'त्वया दत्त' 'यत्' 'द' भोग्य जात 'पश्यामि', 'तेन' भोग्यजातेन 'अह भुधिषीय' भोगलालसातर्पणं कमीय . अपि तेन' भोग्य जातेन सहेव 'मा' माम् 'प्राविय' प्रषिध , खद्रश्मिमवेशानुगत मेव सर्वभोग्योपस्थितिम भवत्विति भाव ॥१२ ত্বদীয় প্রকাশের সহায়তাতেই কাৰ্য, চন্দ্রিয়ের দ্বারা তােমায় প্রদত্ত যাহা কিছু এই ভোগাসমূহ দেখিতেছি, এই ভােগ্যসমূহ তোমারই প্রতিপাল, আমিও তোমারই প্রতিপালা, আমি যেন এই সমস্ত ভােগ্য উপভোগ করত ভোগলালসা চরিতার্থ করিণ্ঠে সমর্থ হই।-তোমার খি- मम्दश मान- भारममा लामा बांमार मार

१४.
मन्ववाहाणाम
अहनी अत्ययीपरट्राविनों अतिपारयत् ।
राविनों अत्यपीमरदहों प्रतिपारयत् ।। १३
अनुष्टुप छन्द पादियो देवता, यशस्लाम शादियोपस्थाने वि०-गो.
तना
'प्रह' दिनम् 'न' अस्मान् 'प्रत्यपीपरत्' (' प्रोती'-इति
स्वादिगणीयस्य णिजन्तस्य बुद्धि रूपम् ) पतिथयेन प्रोतान
प्रकापीत , भीग्यजातोपभोगसहाय भवदिति यावत् ।
'रात्रि' रजनी देवो, दिवाभोग्योपभोगेन 'जोगवलान् 'न'
अरमान 'प्रतिपारयत्' ('पृ पूरणे'-इति चुरादिगणीयस्य लेटि
रूपम् ) प्रतिमयेन पूरयति , विनष्ट शारीर बलादिक सभा-
हयतीति भाव पियामसहायभूता सतीति यावत्। एव
'गधि' यदा 'न' 'पत्यपीपरत्' 'प्रह' तदा 'न' 'प्रति-
पारयत'। নথাৎ বিবান্ধলমীন বান্ধি ৰান্নি
पूरयति, रात्रिकतमीनजन्य बस्तक्षयादिक दिया पूरयतीति
फसितम्। प्रजो राय कारक सूर्य एवैक । स एवापाक
मुपभोगजन्याया प्रीतेनिदानम्, उपभोगजन्यशारीरचयस्थ
पूरकोति ॥ १३
বিবাদের বিকৃত্যসমূহের সহায়তা করি আমাদিগকে প্রীত
कलि म विच नागौद्र दलानिया कि, इसमोरची, शिवायव
সহায়তা করিয়া কান্না গুণে রিয়া থাকেন, এই রনিদেবী, রজনি-
কৃত্যসমূহের সহায়তা করিয়া আমাদিগকে ভীত করিলে, যে কিছু শারীর
বানি কর হইয়াখাকে, দিহা দেবতা পুনশ্চ তাহা দিযা ধরে সহায়তা
कहियारे दिन। हाछा मार पिवम 930मी ५७
ভষেই নিদান একমাত্র সুৰ্য্য, অতএব কি প্রতিপাতের, কি শরীর প্রতি
मृत पापा मार (
एट हेला.

२० ख० ११,१४ म. प्रादित्य नाव मारोच पूर्मा मपरिपादिनौम् । अछिद्रां पारयिष्णीए शतारिवाए स्वस्तये ॥ (योन्नम धादित्याय नम धादियाय नम आदित्याय१४) विराइचन्द पादियी देवता , सस्ययनकामय सन्धिदेखयोरादिन्योरस्याने विनियोग -जोर। हे 'मादित्य । 'अपरिपादिनौं' परिपादयितु विपनाप- यित' पौल मस्य परिपादी, छिन्नभिग्रादिदोमयुक्तो नौगात, नास्ति परिपादो गार यस्याः सा अपरिपादिनी, साम्. कष्ट. गरुरमसीम्, 'अच्छिद्रां' छिद्रादिदीपशून्याम, शमारिनो बहुकेनि- पातनरूपचेपणीयुक्ताम्, 'पारयिणी' पारकरणयीलाम्, 'पूर्णम्' परषद्रव्यैः, 'भावम्' पर्णधपोतम् 'स्वस्तये' स्वमालसाधनाय 'पारोचम्' भारूटवानहम ॥ तदिदानों पनघटाममा वातादि- विनविनाशनाय तुभ्यम् 'प्रादित्याय' 'नमः करोमोति शेषः । पुनरपि 'आदित्याय नमः' ; पुनस्तथैव । नौस्विहार्णवमोत एवाभीरः ; गुणहक्षादौना मनुलेखात; तारिवादिविशेषण- सा पेयं नौः सत्या बागेव ; यमृगवाहपतितस्तथैव प्रतीतः। तथादि-"वाग वै सतर्मा नौः बाप मेष तदारधा नया वगझोक मभिसन्तरति (१,३,२," इति। 'सुतो' मुष्ठ, तारयितु समर्था ; अन्यत् स्पष्टम्। नयाच वाक्पथे- "अपरियादिनी' परिपादि असत्य विशेषणम्, नास्ति तत् यत्र नादृयौम, असत्यविशेषणन्याम् ; सत्या मिति यावत् ; नत एव 'अछिटो छिटै दोषः, तच्छ्न्याम् ; तत एव 'शतारिखा बहु- विपचाणकारिणीम् । तत एव 'पारयिशी' भवसागरपार- कारिणीम् ; 'पूर्णा' सम्पूर्णा' मुव्यक्ता मिति विवेकः । १४ श्रुतिया

मन्त्रबाहम्।
‘বিপদে পডিতে হয়, এরূপ ছিন্নভিন্নদিদোষযুক্ত গরুৎ (পাই নাই
যাহাতে অর্থাৎ অভাষণশূন্য এ চিত্তশুনা অর্থাৎ দোষহীন ও বং
অরিত্র যুক্ত অর্থাৎ বৰিণাৰ সমৰ্থ, পারকারী অর্থাৎ সংসজলধিতে
একাকর, বিবি-পণ্যপূর্ণ অর্থাৎ স্বাহা হইতে বহুবিদ মুফল লাভ করা
মায়, ঈদৃশ বাক্যৰূপ প্রবােতে আরােহণ করিয়া রহিয়াছি –
আমাদের সায়ংপ্রা সর্বদা স্বরণীয়। হে আদিত্য' এ সমস্তেরই নিয়া
তুমি , তােমাকে নমস্কার, তােমাকে পুনশ্চ নমস্কার , পুনপি তোমাকেই
নমস্কার ১৪
उद्यन्तन्त्वादित्यानूदियासम् ।। १५
স, আবিঘী দুষা, দহবন্ধুমিত্ব ঘদি।বিদ্বীঘস্থাৰ •• ২।
ও ‘আৰিয়। ঘন ‘ল’ না ‘গ’ প্রদীয় , ভয়
सोति यावत्, पहम दियासम्' स्वकार्येषु प्रवतो भूयासम् ॥१५
হে আদিত্য। আশৰ্ব্বাদ কর,আমি যেন প্রতিদিবস তোমার উদয়ের
সঙ্গে সঙ্গেই স্বার্থক্ষেত্রে উদিত হইতে সমর্থ হই (এতবতা সুৰ্যোয়ের
• শন ও নিদ্রা নিষিদ্ধ বাধিক হইল। ১৫
নিনিন মাহিয়া অনিনিষ্ঠাব ।
यशु शदियो बता , सभ्ययनकामवापराडिकादियोपशाने वि०-गी. 61.।
৪ ‘মাপ্তি।' অনিমিল, ম ল ‘লাে না,
‘গ’ পুৱষ , ফায় মিনি যায়, গম ‘নিনিষ্কাষন মনি-
মিঃ, অৰ্ম বিনী মুয়ানুন |
হে আদিতা? অাশীৰ্ব্বাদ কর,আমি সেম এৰিব গোমার অন্তু-
গমন সহজেই স্বার্থসমু হতে অপর এংণে সমর্থ হট এয়াবা
দুকের গুখেও কার্যকর। নিষিদ্ধ কােধিত হইল । ১৮

२ प्र. ५.१५-१६म.]
भलाय स्वाहा ॥ १७
भल्लाय स्वाहा ।।१८।। ५
यजुधौ, चादित्यदेवते, पाचितशतकामरू तर उकयो मे बिनियुपिते-गो. ४,६१२ ।
'भलाय' दाने, पावयित्र प्रादित्याय , भलरूपिण मादित्य
तोयित मिति यावत् , यत् इद हवि समर्पयामि, तत्
साहा' सष्ठ महोतं मयविति ॥ १०
'भनाय' इन्ने, संहारकारिणे आदित्याय , भलरूपिणा
मादित्व तोमयितु मिति यावत् , यत् इद इपि समर्पयामि,
तत् 'स्वाहा' सुष्ट, सहीत भत्विति । १८॥ ५
इति सामगयीसत्यवतमामयमिविरचिताया
"मन्वसनीषनी"-नाममन्वन्नाझपव्याख्यायाम
द्वितीयप्रपाठकीय. पञ्चम खण्ड़ ॥ ५
পালনকার আদিত্যদেবতাত প্ৰীতি উদ্দেশে এই হবি সাপিঙ হইতেছে,
ইহা সুন্দরূপে গৃহীত হউক। ১৭
সংহারকারী আদিত্যদের প্রতি-উদ্দেশে এই হবি সমর্পিত হইছে,
ইহা সুন্দরূপে গৃহীত হউক । ১৮৫
যাবেরীয় মধুক্ষণের দ্বিতীয়াকৈ নম খণ্ডের
मसावध मामखयोग कृश बनाया गया

१४४
मन्नवायाम् ।
॥अथ धष्ठः सण्डः।
वास्तोपते प्रतिनानीद्यमान
रखावेशी अनमीवो भवा नः ।
यते महे प्रति तन्नो जुपख
शन्नो भव दिपदेशं चतुष्पदे ।। १
भस्म निभिसारिणी पिष्टप् छन्दः, इन्द्रो देवता, पाशुयाय
यसादिकीमे विनियोग -गी.ए
.।
है 'पास्ताष्मते' वासभूमेरधिष्ठातिः । देव ! त्वं 'अस्मान्'
'प्रतिमानीहि' सुफलार्थिम व्यवगच्छति भावः। किञ्च पर्य
वास्तः 'नः' अस्माकं 'खावेशः' मुखप्रवेशः 'मनमीवः' स्वास्था-
परय यथा स्यात् तथा रुपावान् 'भव' । 'महे' महते 'ते'
तभ्य 'यत' किचन इवनीयं 'प्रति' यच्छामोति येषः
प्रमाकं 'सत्' ट्रष्य मवाप्य 'जुपस्व' मीन्या सेवस्त्र । ततय
सदैव 'नः' अस्माक 'दियदे' पुधादौ 'श' कल्याणकर, 'चतुष्पदे'
गवादो 'च' 'श' कल्याणकरः भव' ॥ १
হে গৃহপয়ে দেব।
তুমি আমাদিগকে বলাকা ক্ষী বলিয়া অবগত
হও। তোমার প্রসারে এই বা আমাদিগের সুপ্রবেশক ও স্বাস্থ্যকর
छ। बाम1 मा शिब्धि का छिछि, काश अस काऊ ।
প্রীতিপূৰ্ব্বক সেবন কর। আমাদিগের পুত্ৰকপত্রাদি এবং গে অশ্ব প্রভৃতি
চপদ শাণিতলিকে কল্যাণে মা | এই মন্ত্রে স্বাস্থ্য প্রাথিত হইল ।

हये राके सिनीवालि सिनीवालि पृघुटुके ।
सुभट्रे पध्ये रेवति पथा नो यश आ वह (खाहा) ॥२
{पनुष्टुप इन्द , रामर सिनौशायी देवने , यवपारायणा वामनया
प्रथमावसामलिहीने विनियोग --ग. ४.४९
"मभद्र' अतिमङ्गलस्वरूप। 'पये' हित । तति' सम्पत्ति
शालिनि । 'इये 'राके पोपमासि देवि। फिर इये "सिनी.
वासि' चतुर्दशीयुसीमावास्य, पुन , 'स्थुष्टके' बहुस्तरी 'सिनी-
वालि' चतुहयोयुकेमावास्ये देवि । 'पया' सन्मान य 'न.'
अमान् 'यश' 'शव' प्रापय । प्रत्येकापियज्ञयेकवचनम् ,
सिनीवाच्या पादरातिशयद्योतनात दिर्वचनम् । 'साया' पाह
वर, तत्सछु, भवतु ॥ २
সৌভাগ্যবানী হিসাধিনী সত্তিকারিণী, হে মোদি! ও চড়
দশীযুক্ত। অমাবা। দেবি। তোমরা উত দুষ্ট আমাদিগকে সৎপথে যশো-
লাভ করাও। প্রার্থনা সম্যক্ সম্পন্ন হউক [ এ মজে যশ প্রার্থিত
न
ये यन्ति प्राञ्चः प्रन्यानो य उ चोत्तरत था ययुः ।
चे चमे सर्व मन्यानोभिना यश या वह (लाहा) ॥३
भूरिस्नुप छन्द
राशा मिमीवाल्यो देवते , शशायहायक कम पायंश पनारकाभनया
हितीयाधतापलिजीमे विनिधीम-गो....।
'ये' 'पन्यान' मार्गा. 'माञ्च' पूर्वाभिमुपा 'यन्ति' गच्छन्ति,
'''''उत्तरत.' दिम' 'पाययु' मागताः, 'ये' 'घ' 'मैं'
2

सन्नद्रामयम्। ! बत्या: 'सवें 'पन्यान, 'भिः पथिमि है रायो । अपि मिवालि । युवा प्रयका पृथा 'न' प्रमाक 'यश.' 'भाव' प्रचार । 'म्बाहा' भाइ वत, तत् सुछु, भवतु ॥ २ হে পেমসি দেব ! এবং হে সিনীবালি দেব। যে সমস্ত পথ পু। ভিমুখ যাইতেছে, যে সমস্ত প উক্ িহতে আসিতেছে এবং যে কপ পথ এনে বহিছে , এ মুয পথে আমাদিগের যশ বহুম छ। atay परक [ 4 माकन : बाधिक रहेन 10 यघा यन्ति प्रपदों यथा मासा अहर्जरम् । एवं मा श्रीधातारः समवयन्तु सर्वतः (स्वाहा) ॥ ४ विरागायती एन्द , राज्ञा मिनी वा यो देवते, यम पाय सावध कर्मणी चौकामनाया बतीबारतालिम विनियोग-या• 21,८,३ । "यद्या' 'पद' प्रपदा. पादायमागा. नामचालिता: सन्ता 'पार्जरम' देशं 'यन्ति' प्राप्त वन्ति ; 'यया' व 'मासाः' मार्ग- जीवध क्रमात् 'अर' मपत्सरभाव 'यनिर' प्राप्नुवन्ति ; 'एष' एपमेव 'मर्वत' सम्पूर्णत 'योधातार' थियो विधातारः देवा: 'मा' गा 'गम् अव यन्तु' मम्यक् मानुयन्तु ; मध थियं दद ति माव । 'स्वाहा' गाद वत्, तत् मुछ, मयतु ॥ ५ .. मादम नगरस मम हा निसान चार अपमानित मदन शराउद्र पत्रिी गरसमस सार, ३ बिराज Hetreamer जान मन छ २०६० ४,५ म०। Catोकि कम 14 मा साना रक म उन्मनी मीकि थापिरुन]18 यथा समुद्र सवन्तोः समवयन्ति दिगो दिशः । एवं मा सखायो ब्रह्मा- चारिता: समवयन्तु दिशा दिगः । स्वाहा) ॥ ५ , भूरिगुपरिटादरहतीपद , का-गिनीमा यो देवने , याला कायकर्मी माधारिकाम्नया भवताप्रतिकोने विनियोग:--गी.ग. ४,८, सू.। .. 'यया' 'सन्तोः सवन्ता. नगशिरारादितः चरन्ती नद्यः 'दिशः दिशः' राधाभ्यो दिगभ्यः प्रागत्य 'समुद्र" "समययन्ति' सम्यमा प्राप्भवन्ति, समुद्र मभिनिता भवन्धि; 'एवं तथैव मान- पारिए: वेदविद्यार्थिगवायाय 'दिशः दिशः' सर्वाभ्यो दिग्भ्य श्रागत्व 'सम्बाय' बान्धवाः मन्तः 'मा' मां 'ममवयन्तु' सम्यक प्राप्नुवन्तु, प्राचार्यत्वेनाप्रथन्विति यायत । 'स्वाहा' आई यत, तत् सछ, भवतु.५ যেমন গিরিশিষদি হইতে পৰিট নদী, সকল দিক ও অগ- শন করত সমুদ্রে সম্মিলিত হইয়থাকে, সেইপ বেদ বিদ্যার্থী ছাত্রগণ দিগ্বিদিক হইতে সমাগত হত বন্দুতাব * আমাতে সঙ্গত উন। প্রার্থন। সমা সম্পন্ন হউক এ ময় সুযােগ্য ছাত্র প্রার্থিত হইল ] ৫ * छावना यात्रा HOME? 'मोगा ज. हर मास, न २ 'क' पारा भारत राय- राति साशमादाय काँगा।

मन्दमाट्रायम्।
वसुवन एधि वसुवन एधि यसुवन एधि ॥६
पानापतीचन्द इब्रो देवया, पचि मप विनियोग-यो- ए... ।
'वसुवने' हे धनाधिप । घर धन वनति भजते स बसबनि ,
तस्य सम्बोधनन् । 'एधि' एडि, पहे इति यावत् ।
वार
वयोतिरतिमया ॥६
হে ধনাধিপ। খামার গৃ পাগমন কর হে মাৰি"। মা গৃ শ
=ণমন কর পুনশ্চ বশিরেছি-হে ধৰাধিপ। আর গৃহ গমন কর য ৫
वशनसो देवयानी युवए स्थो
यधा युवयो सर्वाणि, मृतानि वश मायन्ति,
एव समासी वश मेतु ( साहा) ॥
पुरवातीसद चन्द्रादियो देवत , मसादकामस्थ योमरि --.-1
'देवयानी देशना योतमानाना यतिसाधनो हे पन्द्रा
दित्यो। युम' युवा 'यया 'यशमी' प्रखरनियमाधीनो 'स्व'
भवथ , 'गोपि भूतानि प यथा युपयो' 'यसम्' 'पायन्ति
पागन्ति , 'एवम् तधेष 'प्रसो' एतनामा जन 'मम'
'वयम्' 'ए' पागधरा । 'स्वाहा' पाइ यत्, नत् सह भवतु 10
ধান হে ঠত স্বাধিuা দে Cti (न विपिन
गरिरसव नोड ५३ ई इमामान कायम नमलई मन CTERT
बसो, न गिरे मामा गोर इन। बरस
विमा रहेका

२ प्र.म.-८म.।
१४८
शङ्गच मन भायुश्च, देवयानी युवर स्थो
यथा युवयोः सर्वाणि, भूतानि यश मायन्ति,
एवं ममाऽसौ वश मेतु (स्वाहा) ॥८
पथ्यापतिकन्द , चन्द्रादियो दैवते , प्रसादकामस्य यवनोमे नि.गो. 2.४,८॥
“অ' নিঘিধিমঘ: ‘ব’, ‘নায় মন মস:
सहित मायु घरकोकम् (शरीरेन्ट्रियसवात्मसंयोगी पारि
जौषितं या ) 'घ', 'युवं युवाम् 'देवयानी' 'स्थ:' भवथः ;
'युषयो:' 'सर्वाणि भूतानि' स्थायरजनमानि 'यघा' 'वगम्'
'प्रायन्ति' पागच्छन्ति ; 'ए' तथैव "पसो' एतयामा जगः
'मम' 'वयम्' 'ए' पागच्छतु । पाह यत्, तए मुह, भवरा ०८
শখ নামক নিধি ও মনের সহিত জীবন , মেরাও দেবগণের অনীক
ক; এই দৃশ্যমান স্থাবর জঙ্গম সই যে তোমাদের বশে { প্রর্থাৎ
খোমুক্ত অর্থ ব্যয়ে দ্বার। এবং তরণের সহিত শ্লেীবন পর্যন্ত বার
করতে সমুদ্যত হইলে সমস্তই বশীভূত হইয়াঘা*; সেইরূপ অমুক ব্যক্তি
আমায় যশে উন। এত্ত এই হবি সম্যকু গৃহীত হউক।
शाकूती देवौं मनसा प्रपद्य
यजस्य मातरए सुहवा मे मस्तु ।
यस्यास्त एक मक्षरं पर
सहसा अयुतं च शाखा-
तस्यै वाचे निहवे नुहोम्या
मा वरोगशतु श्रीर्यशश्च ( वाहा ) ॥६
rreशौचन्द, भाग देवता कामताडो निक-गो...॥

मन्त्राधाम् ।
'यज्ञस्य' सर्वसैय कमीपः 'मातरं' प्रसविताम् 'चाकूति'
वाम गति 'देवोम्' अहं 'मनमा' पन्त,करणेन सह 'प्रपद्ये'
प्रपनो थि। में मम मइया' इवो रख, तयाच सुरवा सुदापी
'धनु। यस्या' वाकयो: 'ते' तप 'एकम्' एकविधम् 'परम्'
उत्साट वरूपम् 'अथरम्' मनुष्य मानं ककारादिशम् भवति,
प्रय 'सहस्रा' सहस्रम्, 'प्रयुत' दशसहस्रं च स्वरूपाणि पवा-
टिभिनयमानानि सन्नि; 'निवे' पाद्वाने, पानतिरूप फल.
लाभाय तस्य' 'वाचे' 'जुहोमि', इद हय्य मिति शेषः । ततय
'यो' धनग. 'यश' कोर्तिः 'च', 'वर' वन्प्रसादः 'मा' माम्
'प्रागपातु' । 'स्वाहा' प्राह यत, तर सछु भवतु ॥2
साभिमान गरिछ, मलाश मरिजो, किनकि Tr
শরণাগত হুইতেছি;-অামার বাণী সুন্দর হউক। যে বাকশক্তির উৎকৃষ্ট
এক কাপ, মসুঘ্য মুখ হইতে ক খ প্রকৃতি অগফপে প্রকাশ পায়।
থাকে এবং অপর সহস্র সহস্র বণ, সতত পাপি কর্তৃক প্রকাশিত
দুরথাকে, সেই এশও বাক্শক্তি লাভের জন্য ধ্বনিরূণ বাগবীকে
এই আংটি পান করিতেছি। জাহান প্রদানে আমি যেন যথেষ্ট বন ও
যশোলাভ করিতে পারি। এদত্ত এই হবি সম্যক গৃহীত হউক।
दूट मह मिमं विश्वकर्माण
श्रीवत्स मभि जुहोमि ( स्वाहा ) ॥ १०
निवरिपारिगड गायबोस्टन्द । दिदा देना , पर जोर विनियोग -४,८.१०॥
'इद परराष्ट्रव्यात 'श्रीवास' योयस मगिरिष यमरपम्
भवविति 'अहम्' 'इ' जानेन्द्रियगस्य सर्वत्र विद्यमान
-

१५१
२ प्र.६.१.~१२ म.।
'विश्वकमाण' देवम् 'अभि सझ 'जुहोमि' | वाहा' पास
यत्, नत् गठ, भयतु ॥१.
আমার এই সমূহ বৎস মপির ন্যাস ৰহণ হত।এই মাশযে
আমি সর্বত্র বিদ্যমান, জ্ঞানচক্ষুতে দ্রষ্টব্য, বিকর্মা দেবার প্রীতি উদ্দেশে
শাহতি প্রদান করিতেছি। প্রদত্ত এই হবি সাকু গৃহীত হউক।১০
पूर्णहोमं यगसे जुहोमि
योमै जुहोति वर मस्मै ददाति
वरं हो यशसा मामि खोक ( स्वाहा)॥११
तरादिर टनुष्टुप छन्द , पपियना , संगकामम्य पूर्णीम वि.---गो० ४,८१1।
'पूर्ण होमम्' इमं 'यगसे' यगोलामाय 'जुहोमि' ; 'यः'
यजमान: 'अमौ' घग्नये 'जुहोति', 'अयो' यजमानाय सः
अग्निः 'परं' प्रसादं 'ददाति' इति ध्रुवम् ; अतोऽहं 'वर' 'वणे'
प्रार्थये ।-ययाचाई 'लोके' इह 'वयमा' युनाः सन् 'मामि'
भानि, दोप्ययेति। 'साहा' आह यम्, तत् राष्ट्र भवर ॥ ११
সশোলাতের নিমিত্ত এই পূর্ণাঙ্গ হন করিতেছি। যে ব্যক্তি জমিতে
পূর্ণাহুতি হন করে, তাহাকে সেই অগ্নিদেব বর প্রদান করিয়াণাকেন,
11 डा धाशिदान अदि-वामि यम देशक
नामशिर कान। साना गमादा का
इन्द्राम वदात् तमो वः परस्तात् ।
अहं वो ज्योतिमा मन्येत सर्ये (स्ताहा) ।। १२
निegमतो गायकोच्छन्द । हन्दी देगा, सहायकामस्य पूर्वको नि:-गो. ४,८,१२ ।

मन्मवाप्रपम्। हे 'इन्द्र।' 'पाम' पाम पपक अपरिपक मन्नो बन 'वदात् वदति। किमिताच्यते- 'म' त्वातीना युष्पाक 'परम्तात् पचात 'तम' अन्धकारी वियते"-इति, तु बौमि-'ज्योति' सर्वत्रैवेति। एतादृश मनावन्त 'मान' यूब देवा 'अभ्येत' प्रोत्या उपगपात। 'बाहा' पार यत्, तत सछु भवत ॥१२ হে ইন্দ্র সূর্য। অপরিপকবুদ্ধি, ব্যক্তিই বলিয়াথাকে,-তামাদের পৃষ্ঠ- छान एक कार (मन मोना), दिल बामि बलि CERIER मनकहे RI CORAL गटनर कमात्र 1 बनाममा मा सद। अन्न या एकान्छन्दस्य मन्नए छक भूतेभ्यश्छदयति (खाहा) ॥ १३ निष पिपीलिकमध्या गायीचन्द पादियो देवता पुरुषाधिपथकामनपाचोये मधमाजहीम विनियोयी..४२१. . 'पय नीवाहिक 'वै एव एक प्रधानम् छदस्यम् छादया प्रापबन्धनम्, 'दि यत 'एकम् तदेव 'अन्नम् 'भूतेभ्य' भूतानां 'उदयति' यन्नाति , प्राणानिति रोष । दत्त भतावि सह. गृहीत भवतु ॥ १२ কই প্রাণি ৰগের প্রাণ গরণের অসাপ কারণ যেহেতু প্রাণিগণকে विमान मम पार कर कपिपरेप श्मा रोष २०६ख. १३-१५ म.। १५३ श्रोर्वा एषा यत्मत्तानो, विरोचनो मयि सत्त्व मवदधातु (स्वाहा ) ॥१४ भूरिक पिशोसिकमध्या गायवीचन्द ,पादियो त्वया , तव दितीयायसीम विनियोग-गो. ए.४.१२.। 'यत्' यमात 'सस्वाग' सवा प्राधिन एव, अब सधी' निययं 'एमा' हत्यमाना 'थो' मोभा ; प्रत विरोचन' दीप्ति- मान् स देव देखरः प्रादित्यो का 'मयि' 'सत्वम्' गाषियोमण- सामर्थ्यम् 'प्रवदवात' स्थापयतु। 'स्वाहा' दत्त मतदवि राइ, रोत भयतु । १४ প্রাগই সেহেতু এ সৃষ্টম শোভা অঃএব ঈর অথবা অধিত্যদেব पामार बानिमा माया पान दम। समय पत्रिका शेक का यन्नस्थ वृत मेव रसस्तेजः सम्पल्कामो जुहोमि ( स्वाहा ) ।। १५ निचरमसीधौ गायत्रीहन्द , अनिदेशवा, शेष मत्यागताय हम वि.-.,५५। 'सन्मस्थ मोजादे 'एसम एवं' 'रस' सार, तज त तेज' स्वरूपम् ; 'सम्मत् काम' पुरुषोऽहं तसेन 'नहोमि' अन्नौ निपामि । 'स्वाहा' दख मेरादपि सप, सहोतं भपात १५ অঙ্গের যায় তা ঘৃত, তেওঃ স্বরুপ হইতেছে, আমি সম্পও কামনায় ঐ তেজোদ্রব্য অগিয়ে হপ করিতেছি। এদত্ত এই হবি পুরুশে গৃহীত ऐक - -

मन्दवावम् ।
दुधे ( स्वाहा) ॥ १६
देन्युणिक हर , दुधा देवता, हाय सोम विनियोग -ौर 2.11
'ध' राची धुमिहत्तये हत्यविच्छित्तिकामस्य शरतो मे
दस मतहविः 'साहो' मुह एहोतं भवतु ॥ १६ ।
আমি (রাত্রে দুধা জন্য কষ্ট নিবৃত্তির অভিশাবে অগিতে হয় -
(पहि; हनिमशेरु :
क्षुत्पिपासाभ्याए स्वाहा ॥ १७
दयो पहिचन्द , सपिपामे देवते , मातहमि वि.-गो• RI
'क्षुत्पिपासाभ्यां' पनि सुपिपासानिहाये हत्यविजिति
कामस्य शुतो मे दत्त मैतबविः 'स्वाहा' सष्ठ समीत
भवतु।१०
আমি দিবসে ধূপপাসাগ উবি: কষ্ট নিবৃত্তির অভিলাষে
অগিত হন করিতেছি, ইহা সুন্দর রূপে গৃহীত হউক। ১৭
मा भैपोर्न मरिष्यसि जरदष्टिर्भविष्यसि ।
रसं विषस्य नाविद मुय फेन मिवास्थम् ॥ १८
निदाएछन्द , प्रजापतिर्देवता , शिपमोदने विनियोग---मो...।
है सर्पदष्ट। 'मा भैषो.' मताभयं मा वार्षीः, वंग
मरियसि', 'जरदष्टि' अराव्याप्तजीवी भविषसि । यस पाई

২ ম ব -? ম*।
স্বায়ীর ‘বিষয়' ‘দু ভীষন ‘’ দালাল
‘ঈদ’ অধিন’ সীমা অবিন্তু সিনি
( সর্পষ্ট। মৃত্যুর ভয় করিও না, তুমি মারবে না, তুমি সমুহ
ওয়ান ব্যাপি ছবি থাকিবে। সর্পের আসামিঃসৃত এ বিষয়,
ময়ন ফেনের না বুঝিতেছি মা প্রর্থাৎ প্রকি।
যায় না, লাঘ দিয় মা।
অৰিা স্ববি: প্রধান মমি / এ
বহু অনুদাহুঘর্মীছ , হী ধৰা, যথামা বয়াদ-ি test
ধ ‘ম’ বাসিন ২। পা সা গাধায়' ।
ঃ না? ‘মা’ মা ‘মীয়’ দে । ঈম -মাখি,
ফুল, ‘মানিয়' মনুঃ । বৰ ল' 'বয়ন’ সুনাম
ব্যায়াম ‘’ি শান্তি ও ৫
তুষি মামীদহল্পনদান্নলিবিয়ায়
“মহীষণী”-নামমাল্লাল্লাহ্
বিনীয়ভঙ্গীয়: যঃঃ ॥
বেগামি দত্ত। অামাকে রা কম, হে নাথ! আময়ে কক্ষ। কৃ;
বকৰ্মা শফিগহইতে আমাকে রক্ষা কর। হে দণ্ড ' তুমি আমার
কল্যাণ এই শয্যাতে ভুল হইছে। ১৯৭৮
সামবেদীয় মাত্রাহ্মণের দ্বিতীয়পাঠক শবে
সরও সামীর কৃত বামুৰাৰ সমান্ত।
*

मन्चनाघ्र पम् ।
पथ ससमः खुण्इ।
हत अविणा क्रिमिहतस्ते जमदग्निना ।
गोतमेन विनीताता चैव वा निम ब्रह्मवद्य सवद्य ॥१
--
परिटार हमीचन्द, पादयो देममा कमिपादन वि.पी.ग.१८१४
विनर;
'अपिणा' ऋपिणा '' नय पूर्वपुरुषः 'निमिः' 'हत.'
तेनेव पूर्व मिपातन मोपध मुनायित मिति भावः ।
'जमदग्निना' ऋपिणापि “पत:' विनष्ट. ते पूर्ववंशीय एव;
तेनापि समिपातन भीषध माविकृत निति भाषः । अपि
'गोलमेन' पिणा च त्वत्पूर्ववशः 'तिनोदात.' तनुशतः विनष्ट
एय; तेनापि लमिनापन मौषधं प्रकाशित मिति भावः ।
'प्रवद्य' कयनायोग्याधम । 'क्रिमे ।' 'पत्रैप' अन्नादी एवं
सितम्, 'खा' लाम्, अहं इन्सोति शेषः। तदेतत् ब्रह्मवणं'
ब्रह्मोस मिति १
रे
पटि भि बाय किमिमानन म सारिका रम, नरः
জমগ্নি ঋধি এবং তং গােতন ঋবি। কম দাগ প্রতি প্রথম যে
ক্রিমে। অদ্য আমি এই অন্যের মধ্যেই তোকে বিনাশ করছি, ইং।
सदाकात
.
।
'भरद्वाजस्य गन्वेण, सन्तिनोमि क्रिमे ला'
क्रिमिए ह वक्वतोदिन, क्रिमिमान्तानुचारिणम् ।
किमि दिशौर्ष मर्जुनं, विशीर्षए र चतुईनुम् ॥ २
बिटपाथमतौचर मररानो देवता , मिपातने वि०-यो....।

२३. खु. १-३ म. । २ मिमि ।' वाला विविध मेव 'भरद्वाजस्य मन्त्रेणु' 'मन्तिनीमि' नापयामि। कोहण कौश समि मित्याह- 'क्रिमि' ('' व्यर्थ ) वक्रतोदिन' वक्रतारमगोपीन व्यथा- कारिपाल , प्रगसाकार मिति भाव । 'क्रिमिम् 'प्रान्दानुशा- ৰিয দ্বন্তম যুগৰৰ গৰুৰযীল, মুন্নাঙ্গা क्रिमि' 'दिशौर्य प्रतएर 'चतुई नम्, 'भर्जुन' शक्लवर्णम् , दीर्धाकार मिति भाव २ मिति भाव । ভরা ঋষি মন্ত্রণা-প্রভাবে সি+৫ ঔষধে সাহায্যে বসেমি (शिकार मा) कमि Rstो अाशि म रजस३९) वितीय চতুহ শুরু ধীর্য কৰি -এ বিবিধ কমিকেই সয্য বিদষ্ট করতে ২ हत' किमोणां क्षुद्रको हता माता हत: पिता। अथैयां भिन्नकः कुम्भो य एषां विपधानक. १३ अनुप कद पायायमानी देवता कमिपातने दि०-गी...। . 'निमीणा' मध्ये 'ट्रक' चद्रकोट नाति गुधवारपास्तव्य 'हत', 'माता' जनयिमो, क्रिमीणा मेव 'इना , 'पिता' बनकर, क्रिमोगा मेव 'इन । कथमित्या-' विधानक' इन्द्रयब , कुम' विवाद थाक्रमेण प्रयुक्तो भयताय 'एमा' क्रिमीणा 'भिषक' भेदक, नायकी धकदेयत हि भावः॥३ AIR श्म को जिमग मा १५८ मन्बनाप्रपम् । अपरबामद से नन मारिन दोन शक २९. नायक देशविणार नाही एक ! . क्रिमि मिन्द्रस्य वाहुभ्या मवाच्च पातयामसि । हताः किमयः साशातिकाः सनीलमक्षिकाः॥ ४६७ मिवाटप कर , रन्द्रो देवता , कमिपातने विनियोग:-गो....। 'साशातिका' पभातिकया सह वर्तमानाः, 'सनीस मक्षिका' नीलमक्षिफया सह वर्तमाना, 'क्रिमय' सर्वे 'हता.इन्द्रयवौषधमयोगेय। तच नष्ट 'क्रिमि' कमिक्षतम् 'इन्द्रस्य बाहुभ्यां इन्द्रबाहुइयरूपेण विष्टयामौषधप्रभाषेच 'अचिम्' अधोमुखं 'पातयामसि' पातयाम.॥४॥ इति सामगधीसत्यव्रतसाममिविरचितायां "मन्वसनीवनी"-नाममन्वनालणण्याख्यायाम् हितीयमपाठकीयः सप्तमः खण्ड... আশাতিকা ও নীলময়িকার সহিত বর্তমান, ক্রিমিসমূহ ইহ ঔষধ এভাবে বিনষ্ট হইয়াছে , সেই বিনষ্ট ক্রিযিকুণকে শ্রেয় বাহারূপ ‘তেউড়ি’ নামক ঔষধের প্রভাবে অধোমুবে তিত করতেছি।৪।। সামবেদীয় ব্রাহ্মণের বিষ প্রপাঠীর সপ্তম খণে माउसमायोड दृड वामदार मा.

२० ८.१ .। अथ अष्टम. खगइ.। अर्हगा पुत्रवाससा धेनुरभवद्यमे । सा न: पयखती दहा उत्तरा मुत्तराए समाम् ॥१ निपटापलन्द , चापीयो का , मुक्या मिनियोग -जी. ए. - - 'पुरवाससा' पुती वमः, पामः वसन मिव बस्याः, सा, लोप- इसेति भावः ( यदा, अब । इति पृथक पदम् । तथाच मर्थः- हे 'मुत्र' पुत्रपदादरणीय, प्राचार्यायन्यतम, अक्षणोय ! 'वाससा' 'बससे ए' मह विधमाना, बस्ते पातति यावत् ) इर्ष '' प्रचिरप्रसूता गो, 'अईया' असिम्मादिनी, तप प्राय पूजनाय उपस्यामिता यमे' सनमगे देये, सन्मानारमाहकदेव. कार्य विषये; जम्मान्तरपरिप्रणायेति यावत् 'प्रभवत् प्रस्तुतमि- शेषः। 'सा' यं मयस्वती दुग्धयती 'न.' पमा ग्रहे 'उत्तराम उत्तर समाम्' उत्तर मुत्तर संवत्सरम् अपि 'दुध दोनोयेय । तदित्य नेयं वक्षोमा, नापि रोगिणो नयो बेति सूचितम् ॥ गुपविशुस्यिह पुरयासमा' इत्यस्य 'पुधानुगामिनी पुषानुवोधिनौति यावत'-प्रत्यर्थ मुसा 'पुसपासमेति पुरयास पुभाययं मौदति गधनोति मधातोगत्यर्धार प्रन्येभ्योऽपि हग्यत इति इटिकोप प्रत्याह। मोटिवादमागम् ; साग- समाना। पति यत -पकरणे 'मन्येवपि यते'. अति सूत्रम, क মাথিলিনয় সামাবিথম ; মাথ मते यदिच मम धास्वन्तरापि, परं न साथदिव्या भवि- यामिति धायम्। पर्व 'मे' इवषय इति में इति च मन्धमाक्षरम् । प मदइय प्रकल्पा 'मे मम' कि 'य इति वा इत्यर्धे, शापोः सनाच्छन्दसोबहुलमिति यागदे इस्व.'-इत्याख्यत्। सदपि प्रामादिकम् , द्यापोरिन्यस्थ समासाययत्वात् ; न यवैकपदोस्ति कथ मपि समाससमाव । ततो 'दुहा- इन्याकारान्तपदस्य मान्तत्वेन व्याख्यान मपि तस्यातीव चिन मिति दिक। बम. खद्ध मध्यमी नैरुत (१०,२,६,७) वैवखत इति सङ्गममो जनामा मिति १ सहितामसिडः (ऋ. सं. ७,६१४,१); तथाप विवस्वद्रश्मिभिरुत्तप्तो देहाद्देशान्तर कर्माधीनजीव- धारको वायुविशेष इत्येव गम्यते । 'यमे' इत्यस्य यमदेवे रत्ये- वार्थः सायणसम्मती बट्टग्माये (२,६,१६,६) तथैवोपलन्धेः॥१ जब ना पासपो बपौष। त्रिपुरा, गरमा, डेह- মোবর্ষে দুগ্ধদানসমর্থ। (বৎসহীনা, ব্রা বা গোষিণী নহে) এই जाली मार कर घJ, सर मरिक शनिहार, ঘমদের কর্মক্ষেত্রে উপস্থিত হইবার জন্য অর্থাৎ জন্মঃ পরিগ্রহণ बटाटे r इद मह मिमां पद्यां विराज मन्नाद्यायाधितिष्ठामि ॥२ मजापतिदेवता पड , पम्यिान प्रनिगवो जपे विनियोग -गो....। 'इमा' दृश्यमाना 'पद्यां' पया मेन गमनयोग्या पदरीम् अवलम्बर 'इद' दृश्यमान 'विराज' (मिराजगन्दोदन्त ) भीभमानं गृहम् 'अधि' क्वत्य 'तिष्ठामि गमनाविहतो भवामि। 'अहम्' पहनीयः। किमर्थ मित्या:-'भमाशाय' प्रनादि साभायेति यावत् २ चापा, पि, प्रविवि कविता २ न. ९ख०२-- भ.! १६१ পাঁদমাতে গমন-যোগ্য এই পথ অবলম্বন করিয়া বহণী অন সাদি- লাভের পন্য এই গৃহে অধিষ্ঠিত হইতেছি । या प्रोषधोः सोमराजौतीः शवविचक्षणाः । ता मद्य मस्मिन्नासनेऽछिद्रा: शर्म यच्छत ।।३ या घोषधीः सोमराजौर्विष्ठिताः पृथिवी मनु । ता मा मस्मिन् पादयो रच्छिद्राः शर्म यच्छत ॥४ पनयो अनुष्टुपुरन्द , पोषध्यो देवा', पादयोरपसात् विरपणे वि०४.१०.४५ । 'या:' यसविपक्षणाः' बहुविधदर्शनाः, 'सोमराशो' सोम- राशाः सीमशन्द्रमाः, यजियो बन्ली विशेषो या, स राजा पीपकः प्रधानं या, यासां यासु या सथा, 'भोपधी:' पोषध्यः कुमकामा- दय , 'बजोः यो बसहराकाः, अपि 'मच्छिद्राः' विष्टरार्थ मेकीकताश्छिद्रशून्याः ; 'ना:' यूयम् 'भमिन्' 'पासने' पासनविषये 'R' 'श' सुखं 'यार' दंत।। २ 'या:' 'सोमरानीः' सीमराजाः, 'पीपधीः' भोपध्यः कुन- कायादयः, 'पृथियो मभु विष्ठिता.' पुयिय्यां प्रायः सर्वत्र विशे- पेपर स्थिताः, 'पछिद्राः' विष्टरार्थ मेकत्रीकताकि शून्या: ; 'सा:' ययम् 'मिन्' भासनविपये 'पादयोः प्रधस्ताद स्थिताः 'शमे सुखं यच्छत' दस मन मिति ।। যাদের বাস। সােম, যাহারা দেখিতে নানাবিধ, তাদৃশ কুশলাক্তি ভূমিষ, বহুসংখ্যা হইলেও বিয়ার্থ ছিদ্রহীনভাবে একত্রীকত হই, যাচ্ছে। কাশ তোমরা (ভূণের সবংয়ে মাকে সুখ দশ २१ মৃন্ময়। কয় (অর্থাৎ আমি যেন তোমাদের উপর সীল হয় সুখী হইতে পাৰি। পরম আদরণীর শোবলী, যাহাদের রাজা, যা পৃথিবীর সর্ক- এশেই বিশেষত দেখাযায়, সেই তুলাশাদি পৰিচ, স্টিমা ছিদ্র ইমিডাবে একীকত হইয়াছে। আসনবিরে ব্যবসা দৃশ হোম { তৃণে। অযার পায়ের নিয়ে বাকি মাকে সুখপ্রদান বয়। यती देवीः प्रतिपश्याम्यामस्ततो मारातिरागच्छतु ॥५ কৰীতী মায়া ;ী ইয়া । বাবদ বধ বি-নী• • ১,০। # ‘না। যম যারা যুগ্ধান ‘ইনী: দ্বামি- সমীঃ 'মনিয়ামি’ অষ, ‘সন: নষদৰাইৰ “মা' নাম ছি: লিজিং অনুনু’ আখ্য ; অবাঘিনি ॥ থে অলসমুহ। যে দেয়ার প্রসাদে তোমাদিগকে দোষ দেশি- তেছি, সেই সেবায় প্রায়ই আমার কাছেই সিল্কি অব মজ सन्य' माद मवनेनिजे ऽस्मिन् राष्ट्र श्रियं दधे ॥६ মালাকাবাহীমিস, বাঘাগান পিসি- ৮,৫০। ‘মা’ না ‘মা’ দ্বন্ধীয় ‘মলিত সয়ামি যন অস্মিন্ না' গল্প মাল্যশ ৰা ই আ ‘সি’ য়াদি ।

२ प्र. ८.५-८ म.। खामियई काम नरागम sirft.-11-न-rettya मनमोहन विधि, दक्षिणं पाद मवनेनिजे ऽस्मिन् राष्ट्र श्रिय मावेशयामि। पपंक्तिगायनोस्खदा, बौदेवता , पिपपादप्रचाली विनिधीग-गी.toes 'दविण' वामेतर 'पाद' 'मयनेनिजे' प्रचालयामि ; एतेन 'पसिन् राष्ट्र' एतत् इस्थस्य शासनात्र राज्ये रहे याथिय' लक्ष्मीम् 'पावेशयापि' प्रवेशयामि। पाधि पर प्रति बशम कहि-गम-बलोनम-मर घर नयी समिति पूर्व मन्च मपर मन्य मुभी पादाववनेनिने । राष्ट्रस्यदा अभयस्यावरुदैर ८ परिचित बन्द, गौदेवता, पारपाच मिनियोग -- मो.१.३९०१ । 'पूर्व मयमम 'अन्य' वाम पादम, 'पर' पथात् 'म' दक्षिण पादम ; एवं कला ममाए 'उभी पादो' 'पपने निजे' प्रक्षालयामि। किमर्थ मित्याह- राष्ट्रस्य' जनयदस्यतस्य पाय- मरस वा 'डे' समयम, किच 'पभयस्य' निर्भयभावस्व 'पावर' पवरोधार्थ मिति ॥ এই গৃহতে সমৃদ্ধি করার নিমিত্ত এবং স্বত্ব করিয়ায় নিমিত্ত , প্রথমে এক পদ, পরে না এৰু পদ, এই ক্রমে পাদষই এলশ

मन्वनामएम् ।
अन्नस्य राष्ट्रिरसि राष्ट्रिस्ते भूयासम् ॥ ६
पासूर्यदृष्टुप छन्द , पथ्य देवता, पपइये विगियोर -गोगा।
हे मध्य ! त्वम् 'अन्नस्य पदनीयस्य समस्तवस्तन सम्बन्ध
'राष्ट्रि' दीप्ति प्रधान मिति यावत् 'सि' भवसि , '' तव
ग्रहणात् अहमपि तथैव 'राष्ट्रि.' प्रधान 'भूयासम्' लोकपिति
शेप ॥
र पीमि परमोश गाय काम देर, Centra
কমিশা আমিও ঘেন লোকালয়ে প্রধান দুই ॥
यशोऽसि यशो मयि धेहि ॥ १०
पायरी नायौपद, पापममीय देवता, पाचमनीयप विटी
.
।
हे आचमनीय । व 'यश' या स्वरूपम् 'असि' भवसि ,
'मयि' पपि 'या' 'हि' स्थापय ॥ १.
दर था मौन ! मिलन रहेछ, चामल पान
।
यशसी यशोसि ॥ ११
दो मिटुप पन्द , मधुपका देवता , मधुपक्ष यह विनियोग'-गी. p. in
है मधुपर्क व 'ययस: ययस्लिम 'यश' या प्रकाशक
'पसि' भषसि । ११
হে মধুপক তুমি যশঘিদিগে ঘশ একাকাইছে ১১

२०८०८-१६ म०।
यशसो भनोऽसि, महसी मनोऽसि,
श्रीर्मनोऽसि, थियं मयि धेहि ॥ १२
विरार चतुपाद गायीसद , मधुपर्को देवता , मधुराने नि.--. १. १४ ।
है मधुपा। ख 'यस' यस्विनः 'भ:' भक्ष्य खाद्य
'प्रसि', 'मास' तेजखिन भवः' भक्ष्य 'पसि', 'यो' योमतथ
'भन.' मध्य 'पसि'; 'माय' थिय लक्ष्मी 'धेहि स्थापय ॥ १२
থে মধু। তুমি সবিদিগে ক্ষত হই গেবিদিগের ভক্ষ হই
ছ, লযুক্ত ব্যক্তিদিগে ভঙ্গ হইতেছ, আমাকে ঐ প্রদান কর। ২
मुल गां वरुणपाशाद् दियन्त' मे ऽभिधेहि।।१३
पासरोगायोचन्द , गोदेवना, पर्व बडगोमोत विनियोग -मी- 2 Inter
६ नापित । 'यरुणपाशा' सर्वपय पाणी वरुणदेयतो
भवति , ताहयास यारुणयन्धनाव 'गा' या 'मुच्च' विमोचय ।
तत्र च पाये 'मे' मम 'दिपन्त' पातवायिनम् 'पभिधेधि'
सर्वती धारय , तदीयधारण मनसा कल्पयेति भाव ॥ १५
হে নাপিত। বরুণদেবতার পাশ হইতে গাখীকে বিমুক্ত কর, সেই
পাংশ লামায় আকতায়ী ব্যক্তিকে ধারণ করছে, এইরূপ মনে মনে
उजना 10
त जधमुष्य, चोभयो रुत्सून, गा मच टणानि,
पिवतूदकम् ॥ १४
ममती गादी हार , गोधता , कोमी इथे विनियोग - Rat

मन्यवानणम्। नापिस । 'त' कास्य नया पाशे धृतं मे वेषिणम्, 'भमुथ' यजमानस्य घ हेमिणम् तदेवम् 'उभयोः' एष षिण माम- सायिनं 'जहि' हिन्धि ; सदीयहनन व कल्पयेति भाषः। 'गा' तु 'उत्सृज' विसर्जय ; सा खलु 'टणानि' ययसानि पत्तु' भषयत, "उदक' पानीय च 'पिषतु' । यदि च मुच गा मित्यादि. पिधतूदक मित्यन्त एक एवं बराहटतीच्छन्दस्को मन्त्र इत्यपि यहूं शक्यते, परं राम- कारवचने इतिशब्दयाते. मन्त्रदय मेष प्रतीयते । नधाप गायघोच्छन्दम्कः प्रथमो मन्त्री गोपाशमोचने विनियोग्यः, द्वितीयोऽपि गायत्रीछन्दस्क एव गोविसर्जने विनियोज्य इत्येव नथ्यम् । पायमोचन-विसर्जनयोस्तु प्रस्येव पौर्यापर्यवती भद इति विनियोगभेदोऽपि नून मङ्गीकार्यः, ततोऽपि सम्पद्यते एष मन्वभेदः । मोचनविसर्जनयोरभेदे स्वीक्षतेऽङ्गीकते घ मन्को पुनरुक्तिदीपो भयेदनिवार्य इत्यपि धेश्यम् ॥ १५ হে মাপ। পাশে বৃত, সেই আমার বুকে এবং মনের শত্রুকে এবিতা উভয়ের শতুতেই বধ কহে এইরূপ কল্পনা কর। গাভীটিকে विमानबाग en! कबर नानीनान कर ।" माता रुद्राणां दुहिता वसूनाए स्वसादित्याना ममृतस्य नाभिः । प्रतु वोचं चिकितुषे जनाय मा गा मनागा मदिति वधिष्ट ।। १५॥८॥ चनुपात दिएर , गोषमा, सामन्त्र विनियोग.t०१८ ।

গণের অর্ধাংসৌর-অগির ভাগনী (শারীর তাপে যথাস্থানে বিভাগকারিণী); राजकिपरकन माली पनि लगा थन २५.८९० १५ म.। "या गी; 'मद्रागो' महतो 'माता' जननी, 'वर्मा 'दुहिता' पुत्री, 'पादित्याना' 'खसा' भगिनी, 'प्रमतस्य' पयसः 'माभिः' भावामस्थानं ; ताम् 'प्रमागाम्' प्रमागमम, 'प्रदितिम्' प्रदी- नाम्, 'गां' गोरूपा देवी ई जनाः! 'मा पधिष्ट' मा हिसि- टेति 'चिकितपे' तनावते जनाय 'गु' इदानीम् 'प्रयोचम्' प्रह प्रायोच मिनि शुयूपमाणेभ्य एष उपदेशः ॥"- इत्याह बग्भाये सायणः । रुद्रा माध्यामिका अग्नयः, पसवः पार्थिवा सम्मयः, पादित्यास्तूत्तमा अग्नयः ; तदेयं सर्वविधाग्निसम्बया भवति गौरितीह प्रतिपादितम् । तथाच गोदुग्धपानाग शरीरे वैद्य- ताम्निः, जाठराग्निः, तापय जायते पोपितय भयतीति गी. रादरणीयता भूचिता। साच पनागा: प्रन पराधा भतरय पदीना पयध्या प्रती तहधो यनान्यत्र न विधेय प्रत्यादेशः । चिकितुपे प्रज्ञावते पार्यायैव ; नान्येभ्य इति शम् ॥ १५ पति मामगथोसत्यव्रतसामश्रमिभट्टाचार्य विरचितायो "मन्वसनीवनी"-नाममन्ववानगव्याख्यायाम् द्वितीय प्रपाठकीयोऽटमः खण्डः ॥ ८ যে গােঙ্গাহি, রুদ্রগণের অর্থাৎ মাধ্যমিক অগিয় (শারীর বৈদ্যুত তেজের) জননী; যে গোজাতি বসুগণের অর্থাৎ পার্থিব-অরি দুহিত। ( জঠরে চমপন্নি নিদাম, মির দোহনী, যে গে। অতি অদিত্য

मन्नन्नाक्षणमा
পরা{শান্তীক (গানাহ) বধ করি না। যারা প্রজ্ঞাবান
{ অ}, {হার জন্যই এ আদেশ কৃষিলাম (অনায় চন্য নহে।)
ইহি। ১৫
সামহেদী মাহ্মণের দ্বিতীয় প্রগাঠকীয় অষ্টম খণ্ডে।
সত্যব্রত সামশ্রী কৃষ্ণ দাসুদি সমাপ্ত।৮।
॥ নি ডিনীয় সদাব্দ।
| দুনি।
(
ছান্না )
| Hনরাযা সমমম্ ।
-

Mantrabrahmanam

Author
Bhattacharya,s.s.
Title
Mantrabrahmanam
File name
Mantrabrahmanam
Text
OCR done
Citation
1943
Published
2012/08
Publisher
Xxxx
Language
Sanskrit
Pages
173
Library
Bharatiya Vidya Bhavan Library, Mumbai
DLI number
311836
Barcode
99999990320684.00
Scanning centre
Banasthali University
Digital publisher
Digital Library Of India
VMLT id
IsgYmwyE0dU
Download PDF

Mantrabrahmanam