·No text on this page.

·नयालख्यन्त ॥ बृहन्नारदीय यज्ञोदानंजपो
होमःस्वाध्यायः पितृकर्मच ॥ वृथाभवतिविप्रेन्द्र
ऊर्ध्वपुंड्रविनाकृतम् ॥ १॥ उत्तिष्ठतुमहाभूता
येभूताभूमिपालकाः ॥ भृताना मविरोधेनव्रह्म
कर्मसमाचरेत् ॥ अथगायत्र्यावाहनमंत्रः। आगं
च्छवरदेदेविअक्षरे ब्रह्मवादिनि ॥ गायत्रीच्छन्द्र
सांमात ब्रह्मयोंने नमोस्तुते ॥ ३॥ ओं तेजोसि
शुक्रमस्यमृतमासिधामनामासि । प्रियंदेवानाम
नाधृष्टं देवयजनमसि ॥ ४॥ ओं कारस्यग्रमा

·चौ.
D
ऋषिर्गायत्रीछन्दः । अग्निदेवताः शुक्लोवर्णोज
पेविनियोगः। गायत्र्याविश्वामित्रऋषिः ॥ गाय
त्रीछन्दः । सवितादेवता । अग्निर्मुखंआवाहने मा.
जपविनियोगः॥ ओं वाक्वाक् ओं प्राणःप्राणः।
१ | ओं चक्षुः चक्षुः । ओं श्रोत्रं श्रोत्रं । ओं नाभौ।
ओं हृदये। ओं कंठे। ओं शिरशि ॥ गायत्र्या
विश्वामित्र ऋषिः । गायत्री छन्दः । सविता
देवता । अग्निर्मुखं श्रीरामप्रीत्यर्थे जपेविनियोगः
ओं भूर्भुवः स्वः तत्स वितुर्वरेण्य भर्गो देवस्य
धीमहि धियोयोन प्रचोदयात्॥ ओं भूअंगुष्ठाभ्यां

·नमः॥भुवःतर्जनीभ्यां नमः॥ स्वामध्यमाभ्यांनमः
तत्सवितुर्वरेण्यंअनामिकाभ्यांनमः भर्गो देवस्य
धीमहि ॥ कनिष्टिकाभ्यांनमः ॥ धियोयोनः
प्रचोदयात् करतलकरप्टष्टाभ्यांनमः ॥ इति कर
न्यासः ॥ ओं भूः हृदयायनमः मुवः शिरसे
स्वाहा ॥ स्वः शिखा यैवौषट् ॥ तत्सवितुर्वरण्यं
कवचायहुं। भर्गोदेवस्यधीमहि नेत्राभ्यांवौषट् ॥
धियोयोनः प्रचोदयात् अस्त्रायफट् ॥ इति अंग
न्यासः ॥ ओंभूः। ओंभूबः ओंस्वः। ओं महः।
ओं जनः । ओं तपः।ओं सत्यं ॥ ओं तत्सवि

·।
૨
तुर्वरेण्यंभों देवस्यधीमहिधियोयोनः प्रचोदया
त् ॥ ओं आपो ज्योतीरसोऽमृतंब्रह्मभूभुर्वःस्व
रामम् ॥ १॥ अस्याअन्वयः ॥ सविता प्रेरकः। /गा.
परमात्मानः ऽस्माकंधि योभगवदाराधनरूप
धर्मादिविषयाबुद्धीः ॥ प्रचोदयातप्रेरयेत् । तदि
तिषष्ठयर्थे । तस्यदेवस्य द्योतमानस्यसवितुः ।
सूर्यस्यापि प्रेरकस्यान्तर्यामिणे श्रीरामस्य आ
त्मभूतंवरेण्यं । सर्वरूपास्य तयाज्ञेयतयाच संभ
जनीय भर्गः । सर्वपापानां सर्व संसारस्यचम
जनसमर्थं परब्रह्मात्मकं वेदान्तप्रतिपाद्यतेजः ॥
.
.

·धीमहिध्यायेमः आपः स्वरूपं ज्योति । स्वरूपं
रसः आनदः ॥ इत्यन्वयः। यहा-॥ यः परमा
त्मा श्रीरामः नः अस्माकंधियः भगवदाराधन
रूपधर्मा दिविषयाबुद्धीः । प्रचोदयात् प्रेरयेत्
तततत्पदवाच्यं परमात्मानं श्रीरामंधीमहिध्या
येम॥ कथं भूतंततदेवस्यस्वरूपं ॥ अमृतंमोक्षस्व
रूपंभूर्भुवः स्वः स्वरूपंचधीमहिंध्यायेम ॥ द्योत
मानस्यसवितुः सूर्यस्य आत्मभूतंअन्तर्यामिस्व
रूपं ॥ पुनः कथंभूतं वरेण्यं ॥ सर्वै रूपास्यतया
ज्ञेयतयाच भजनीयं ॥ पुनः कथंभूतंभर्गः ॥

·गा.
चो.
स्वयं ज्योतिः स्वरूपं ॥ इत्यन्वयश्च ॥ एतदर्थे
प्रमाणानि ॥ छान्दोग्ये ॥ यएषोन्तरादित्योहिर
ण्यमयः पुरुषोदृश्यतेइति । श्री वाल्मीकीये
अयोध्याकांडे ॥ सूर्यस्यापि भवेत्सूर्यो अग्ने
रग्निप्रभोःप्रभुः इति ॥ सनत्कुमार संहितायां ।
सूर्य मंडलमध्यस्थं रामं सीता समन्वितं ॥
इति याज्ञवल्क्ये ॥ आदित्यां तर्गतंवों भर्गा
ख्यं तन्मुमुक्षुभिः जन्ममृत्युविनाशाय दुःखस्य
तृतीयस्यच ॥ ध्यानेनपुरुषैर्यच्चंद्रष्टव्यंसूर्यमंड ३
ले इतिश्रीभगवद्गीतायां ॥ यदादित्यगतं तेजो
mr

·जगदासयतेऽखिलं । यच्चन्द्रमसियच्चग्नो
तत्तेजोविडीमामकं ॥ इति ॥ श्रीभागवते ११
स्कन्धे ॥ सूर्योग्निर्ब्राह्मणो गावोवैष्णवः खंमरु
ज्जलं । भूरात्मा सर्वभूतानि भद्रपूजापदानिमे
इति ॥ १॥ ओं दाशरथाय विद्महे ॥ सीतावल्ल
भायधीमहि ॥ तन्नोरामः प्रचोदयात् ॥ ओं
दाशरथाय अंगुष्ठाभ्यांनमः ॥ विद्महेतर्जनीभ्यां
नमः ॥ सीतावल्लभाय मध्यमा भ्यांनमः ॥ धी
महिअनामिभ्यांनमः ॥ तन्नोरामः कनिष्ठिका
भ्यानमः॥ प्रचोदयात्करतलकरपृष्ठाभ्यांनमः।

·इतिकन्यासः ॥ ओं दाशरथायहृदयायनमः ॥
विद्महोशरसे स्वाहा ॥ सीतावल्लभाय शिखावौ
चौ. | यैषट् ॥ धीमहिकवचाय हुं ॥ तन्नोरामनेत्राभ्यां गा.
वौषट् ॥ प्रचोदयात्अस्त्रायफट् ॥ इतिहृदया
दिन्यासः ॥ ओं हां ही रांरामायनमः ॥ ओं
जानकींतूंतारकायनमः ॥ इतिरामगायत्रीमंत्रः
॥२॥ओं जनकनंदिन्यैविद्महे ॥ भूमिजायैधी
महि ॥ तन्नोसीताप्रचोदयात् ॥ ओं जनकनंदि
न्यैअंगुष्ठाभ्यांनमः ॥ विद्महेतर्जनीभ्यांनमः ४
भूमिजायैमध्यमाभ्यांनमः ॥ धीमहिअनामिका

·भ्यानमः ॥ तन्नोसीताकनिष्ठिकाभ्यांनमः ॥प्रचो दयात्करतलकरपृष्ठाभ्यां नमः ॥ इतिकरन्यासः ॥ ओं जनकनंदिन्यैहृदयायनमः विद्महेशिरसे स्वाहा ॥ भूमिजायैशिखायैवौषट् ॥ धीमहिकव चायडे ॥ तन्नोसीतानेत्राभ्यांवौषट् ॥ प्रचोदयात् अस्त्रायफट् ॥ इतिहृदयादि न्यासः ॥ ओं न्हीं श्रीसीतायैनमः ॥ इति जानकीगायत्रीमंत्रः॥३॥ ओं दाशरथायविद्महे ॥ उर्मिलाप्रियायधीमहि। तन्नोलक्ष्मणः प्रचोदयात् ॥ ओं दाशरथायअंगु ष्ठाभ्यांनमः ॥ विद्महेतर्जनीभ्यांनमः ॥ उर्मिला

·चो.
प्रियायमध्यमाभ्यांनमः ॥ तन्नोलक्ष्मणःकनिष्ठि
काभ्यांनमः ॥ प्रचोदयात्करतलकरपृष्ठाभ्यांन
मः ॥ इतिकरन्यासः ॥ ओं. दाशरथायहृदयाय
नमः ॥ विद्महेशिरसेस्वाहा ॥ उर्मिलाप्रियाय
५ | शिखायैवषट् ॥ धीमहिकवचाययहुं ॥ तन्नोल
क्ष्मणनेत्राभ्यांवौषट् ॥ प्रचोदयात् अस्त्रायफट् ॥
इति अंगन्यासः ॥ ओं ही ही रांरांलंलक्ष्म
णायनमः ॥ इतिलक्ष्मणगायत्रीमंत्रः॥ ४ ॥ ओं
अंजनीसुतायविद्महे ॥ वायुपुत्रायधीमहि ॥ त
नोहनुमानप्रचोदयात् ॥ ओं अंजनीसुतायअंगु
५

·ष्ठाभ्यांनमः॥ वायुपुत्रायमध्यमाभ्यांनमः ॥ धी
महिअनामिकाभ्यांनमः ॥ तन्नोहनुमान्कनिष्ठि
काभ्यांनमः॥ प्रचोदयात्करतलकरपृष्ठभ्यांनमः
॥ इतिकरन्यासः ॥ ओं अंजनीसुतायहृदयान
मः ॥ विद्महेशिरसेस्वाहा ॥ वायुपुत्रायशिखायैव
षट्॥धीमहिकवचायहुं॥ तन्नोहनुमान्नेत्राभ्यांवौ
षट् ॥ प्रचोदयात्अस्त्रायफट् ॥ इतिषडंगन्यातः ॥
ओं हांहीं हूंछौंः ॥ओं हनुमतेरामवृतायनमः॥
इति हनुमानगायत्रीमंत्रः ॥ ५ ॥ औं देवकी
नंदनायविद्महे ॥ वासुदेवायधीमहि ॥ तन्नोक

·६ ष्णः प्रचोदयात् ॥ ऑ देवकीनंदनाय अँगुष्ठा भ्यांनमः॥विद्महेतर्जनीभ्यानमः ॥ वासुदेवाय गा. चो. मध्यमाभ्यांनमः॥धीमहिअनामिकाभ्यांनमः ।। तन्नोकृष्णः कनिष्ठिकाभ्यांनमः ॥ प्रचोदयात् ६ | करतलकरपृष्ठाभ्यांनमः . ॥. इति करन्यासः ॥ ओं देवकीनंदनाय हृदयायनमः ॥ विद्महेशिर से स्वाहा ॥ वासुदेवायशिखायै वषट् ॥ धीमहि कवचायहुँ॥ तन्नोकृष्णः नेत्राभ्यांवौषट् ॥ प्र चोदयात् अस्त्रायफट् ॥ इति अंगन्यासः॥ ओं क्रीकृष्णायनमः ॥ इति कृष्णगायत्रीमंत्र॥६॥ .

·ओं षभानुजायैविद्महे ॥ कृष्णप्रियायै धीमहि
तन्नोराधाप्रचोदयात् ॥ वृषभानुजाय अराष्ट्रा
भ्यांनमः ॥ विद्महेतर्जनीभ्यांनमः ॥ कृष्णप्रि
यायमध्यमाभ्यांनमः ॥ धीमहि अनामिकाभ्यां
नमः ॥ तन्नोराधा कनिष्ठिकाभ्यां नमः ॥ प्रचो
दयात करतलकरपृष्ठाभ्यांनमः ॥ इति कर
न्यासः ॥ ओं वृषभानुजाय हृदयायनमः ॥ विद्
महेशिरसेस्वाहा कृष्णप्रियायशिखायैवषट् ॥ धी
महिकवचायतुं ॥ तन्नोराधानेत्राभ्यांवौषट् ॥
प्रचोदयात् अस्त्रायफट् ॥ इति अंगन्यासः ओं

·गा. चौ. राराधायैनमः ॥ इति राधागायत्रीमंत्रः ॥७॥ ओं. नारायणविद्महे ॥ वासुदेवायधीमहि ॥ तन्नानारायणः प्रचादयात् ॥ आ नारायणाय अंगुष्ठाभ्यांनमः ॥ विद्महेतर्जनीभ्यांनमः ॥ ७|| वासुदेवाय मध्यमाभ्यांनमः ॥ धीमहि अनामि काभ्यांनमः ॥...धीमहिअनामिकाभ्यांनमः ॥ तन्नोनारायणः कनिष्ठिकाभ्यांनमः ॥ प्रचो दयात् करतलकर पृष्ठाभ्यांनमः॥ इति करन्या स.॥ ओं नारायणायहृदयाय नमः ॥ विद्महे शिरसे स्वाहा ॥ वासुदेवाय शिखायैवषट् ॥ धी

·महि कवचायहुँ ॥ तन्नोरामायणः नेत्राभ्यांवो
षट् ॥ प्रचोदयात् अस्त्रयफट् ॥ इतिषडंगन्यां
सः ॥ ओं ननारायणायनमः इतिनारायणगाय
त्रीमंत्रः॥८॥ओं गोपालायविद्महे गोपीजन
पल्लमायधीमहि। तन्नो गोपालप्रचोदयत् ॥ ओं
गोपालायअंगुष्ठाभ्यांनमः ॥ गोपीजन वल्लभाय
मध्यमाभ्यांनमः ॥ धीमहिअनामिकाभ्यानमः॥
तन्नोगोपालकनिष्ठिकाभ्यांनमः ॥ प्रचोदयात्
करतलकरपृष्ठाभ्यांनमः ॥ इति करन्यासः ॥
ऑगापालायहृदयायनमः ॥ विद्महोशरसेस्वा

·गा.
चा.
हा ॥ गोपीजनवल्लाय शिखायैवषट् ॥ धीमहि
कवचायडं ॥ तन्नागोपाल नेत्राभ्यावौषट् ॥
पूचोदयात् अस्त्राय फट् इतिअंगन्यासः॥ ओंगोपा
लाय गोचराय ॥ वंशीशब्दायनमोनमः ॥ इति
८|| गोपाल गायत्रीमंत्रः॥९॥ओबागीश्वरायविद्महे ।।
हयग्रीवायधीमहि ॥ तन्नोहंस प्रचोदयात्।। ओं
वागीश्वरायअंगुष्ठाभ्यांनमः ॥ विद्महेतर्जनीभ्यां
नमः ॥ हयग्रीवाय मध्यमाभ्यांनमः ॥धीमहि
अनामिकाभ्यांनमः ॥ तन्नोहंसः कनिष्ठिकाभ्यां
नमः॥ पूचादयात् करतलकरपृष्ठाभ्यानमः ।।

·इति करन्यास ॥ ओं वागीश्वराय हृदयानमः ॥
विद्महेशिरसेस्वाहा ॥ हयग्रीवायशिखायैवषद् ॥
धीमहिकवचायहूं ॥ तन्नोहंसः नेत्राभ्यांवौषट् ॥
पूचोदयात् अस्त्रायफट् ॥ इति हृदयादिन्यासः ॥
ओं हं हय ग्रीवायनमः ॥ इति हयग्रीव गायत्री
मंत्रः॥१०॥ओं वैष्णवाय विद्महे ॥ वासुदेवा
यधीमहि ॥ तन्नोविष्णुः पूचोदयात् ॥ओं विष्ण
वायअंगुष्ठाभ्यांनमः ॥ विद्महेतर्जनीभ्यांनमः ॥
वासुदेवायमध्यमाभ्यांनमः॥धीमहिअनामिका
भ्यानमः ॥ तन्नोविष्णुः कनिष्ठिकाभ्यांनमः ॥

·चौ. प्रचोदयात्करतलकरपृष्ठाभ्यांनमः ॥ इति कर न्यासः॥ ओं विष्णवायहृदयायनमः ॥ विद्महे शिरसेस्वाहा ॥ वासुदेवायशिखायैवषट् ॥ धीम गा. हिकवचायतुं ॥ तन्नोविष्णुनेत्राभ्यांवौषट् ॥ प्रचो यात् अस्त्रायफदइतिषडंगन्यासः। ओं उपेंद्राय विष्णवेनमः ॥ इतिविष्णुगायत्रीमंत्रः ॥ ११ ॥ ओं महालक्ष्म्यै विद्महे ॥ विष्णुप्रियायैधीमहि ॥ तन्नोलक्ष्मीप्रचोदयात् ॥ ऑमहालक्ष्म्यैअंगुष्ठा भ्यानमः ॥ विद्महेतर्जनीभ्यांनमः॥विष्णुप्रियाय ९ मध्यमाभ्यांनमः॥ धीमहिअनामिकाभ्यांनमः॥

·तन्नोलक्ष्मीकनिष्ठिकाभ्यांनमः ॥ प्रचोदयात्
करतलकरपृष्ठाभ्यांनमः ॥ इतिकरन्यासः॥
औं महालक्ष्म्यैहृदयायनमः ॥ विद्महेशिरसे
स्वाहा ॥ विष्णुप्रियायैशिखायैवषट् ॥ धीमहिक
वचायतुं ॥ तन्नोलक्ष्मी नेत्राभ्यां वौषट् ॥ प्रचो
दयात् अस्त्रायफट् ॥ इतिषडंगन्यासः ।। ओं
ही श्रीमहालक्ष्मैनमः ॥ इति लक्ष्मीगायत्रीम
वः ॥ १२ ॥ ओं उग्रसिंहायविद्महे ॥ बजून
खायधीमहि ॥ तन्नोन्द्रसिंहः प्रचोदयात् ॥ ओं
उग्रसिंहायअंगुष्ठाभ्यांनमः। ॥ विद्महेतर्जनी

·चा
भ्यानमः। वनखायमध्यमाभ्यांनमः ॥ धीम
हि अनामिकाभ्यांनमः॥ तन्नोनृसिंहः कनिष्ठि
काभ्यांनमः ।। प्रचोदयात करतलकर पृष्ठाभ्यां गा.
नमः ॥ इति करन्यासः ॥ ओं उग्रनृसिंहायह
दयायनमः ॥ विद्महेशिरसेस्वाहा ॥ बजूनखा
य शिखायैवषट् ॥ धीमहिकवचायहुं ॥ तन्नो
सिंह नेवाभ्यांवौषट् ॥ प्रचोदयात् अस्त्रायफट् ।।
इति अंगन्यासःओं नृसिंहायनमः ॥ इति
नृसिंहगायत्रीमंत्र ॥ १३ ॥ ओं तत्पुरुषायविद्म
हे ॥ खर्णपक्षायधीमहि ॥ तन्नोगरुडः प्रचोद
१०.
१०

·यात् ॥ ओं तत्पुरुषाय अंगुष्ठाभ्यांनमः । विद्
महेतर्जनीभ्यांनमः ॥ स्वर्णपक्षायमध्यमाभ्यां
नमः ॥ धीमहिं अनामिकाभ्यांनमः ॥ तन्नोग
रुडः कनिष्ठिकाभ्यांनमः ॥ प्रचोदयात् करतल
करपृष्ठाभ्यांनमः ॥ इतिकरन्यासः ॥ तत्पुरु
पायहृदयायनमः ।। विद्महेशिरसेस्वाहा ॥ स्व
र्णपक्षायशिखायैवषट् ॥ धीमहि कवचायडे ॥
तन्नोंगरुडनेत्राभ्यांवौषट् ॥ प्रचोदयात् स्त्राय
फट् ॥ इतिषडंगन्यासः ॥ओं ग्रांगीऍग्रेयोग्रः ॥
ओं गरुडायनमः ॥ इति गरुडमायत्री मंत्रः ॥

·१४ ॥ ओं श्रींतुलस्यैविवद्महे ॥ विष्णुप्रिया
यधीमहि ॥ तन्नोबृन्दाप्रचोदयात् ॥ ओं श्रीतु
चौ. लस्यैअंगुष्ठाभ्यांनमः । विद्महेतर्जनीभ्यांनमः | गा.
विष्णुप्रियायैमध्यमाभ्यांनमः॥ धीमहि अनामि
काभ्यांनमः ॥ तन्नोखंदाकनिष्टिकाभ्यांनमः ॥
प्रचोदयात् करतलकरपृष्ठा भ्यांनमः ॥ इति
करन्यासः ॥ ओं श्रीतुलस्यैहृदयायनमः ॥
विद्महेशिरसे स्वाहा ॥ विष्णुप्रिया यैशिखा
यैवषट् ॥ धीमहिकवचायहं ॥ तन्नोरन्दा
नेत्राभ्यांवौषट् ॥ प्रचोदयात् अस्त्रायफट् ॥

·इतिषडंगन्यासः ॥ ओं ही श्रीतुलस्यैनमः ।।
इतितुलसीगायत्रीमंत्रः ॥ १५॥ ओं सरस्वत्यै
विद्महे ब्रह्मपुत्र्यै धीमहि ॥ तन्नोदेवीप्रचोद
यात् ॥ सरस्वत्यैअंगुष्ठाभ्यांनमः ॥ विद्महेतर्ज
नीभ्यांनमः। ब्रह्मपुत्र्यै मध्यमाभ्यांनमः ॥ धी
महिअनामिका भ्यांनमः ॥ तन्नोदेवीकनिष्ठि
काभ्यांनमः ॥ प्रचोदयात् करतलकरपृष्ठाभ्यां
नमः ॥ इतिकरन्यासः ॥ ओं सरस्वत्यैहृदयायन
नमः ॥ विद्महेशिरसे स्वाहा । ब्रह्मपुत्र्यशिखा
यैवषट् । धीमहिकवचायहूं । तन्नोदेवीनेत्राभ्यां
ro

·चौ.
गा.
वौषट् ॥ प्रचोदयात् अस्त्रायफट् ॥ इतिषडंगन्या
सः॥ ओं ऍहीसरस्वत्यैनमः ॥ इतिसरस्वतीगा
यत्री मंत्रः ॥ १६ ॥ ओं तत्पुरुषायविद्महे ॥
महादेवयधीमहि ॥ तन्नोशिवः प्रचोदयात् । ओं
तत्पुरुषायअंगुष्टाभ्यांनमः । विद्महेतर्जनीभ्यां
नमः ॥ महादेवाय मध्यमाभ्यांनमः ॥ धीमहि
अनामिकाभ्यांनमः ॥ तन्नोशिवः कनिष्ठिका
भ्यांनमः ॥ प्रचोदयात् करतलकरपृष्ठाभ्यां
नमः ॥ इतिकरन्यासः ॥ ओं तत्पुरुषायहृदया
यनमः ॥ विद्महेशिरसेस्वाहा। महादेवायशिखा

·यवषट् ॥ धीमहि कवचायतुं ॥ तन्नोशिवनेत्र
त्रयायवौषट् ॥ प्रचोदयात् अस्त्रायफट् ॥ इति
हृदयादिन्यासः ॥ ओंव्हीं श्रींशिवायनमः ॥
इतिशिवगायत्री मंत्रः ॥ १७॥ ओं गिरीजायैवि
द्महे ॥ शिवप्रियायैधीमहि ॥ तन्नोगौरीप्रचोद
यात् ॥ ओं गिरीजायै अंगुष्ठाभ्यां नमः॥
विद्महेतर्जनी भ्यानमः ॥ शिवप्रियायैमध्यमा
भ्यांनमः ॥ धीमहिअनामिका भ्यांनमः ॥
तन्नोगौरीकनिष्ठिका भ्यांनमः ॥ प्रचो
दयात् करतलकरपृष्ठाभ्यांनमः ॥ इति कर

·न्यासः ॥ओं गिरीजाय हृदयायनमः ॥ विद्म
हेशिरसेस्वाहा ॥ शिवप्रियायै शिखायैवषट् ॥
चौ.
धीमहिंकवचायतुं ॥ तन्नोगौरीनेत्राभ्यांवौषट् ॥
प्रचोदयात् अस्त्रायफट् ॥ इतिषडंगन्यासः ॥
१३ | ओं क्लींहींगौंगौर्यैनमः ॥ इतिगौरीगायत्री
मन्त्रः ॥ १८ ॥ओं परमहंसायविद्महे ॥ महा:
हंसायधीमहि ॥ तन्नोहंसःप्रचोदयात् ॥ ओं
परमहंसायअंगुष्ठाभ्यांनमः ॥ विद्महेतर्जनी
भ्यानमः ॥ महाहंसायमध्यमाभ्यांनमः ॥ धी
महिअनामिकाभ्यांनमः ॥ तन्नोहंसकनिष्ठका
१३

·भ्यानमः ॥ प्रचोदयात् करतलकरपृष्टाभ्यां
नमः ॥ इतिकरन्यासः॥ ओं परमहंसायहृदया
यनमः ॥ विद्महेशिरसे स्वाहा ॥ महाहंसायैशि
खायैवषट् ॥ धीमहिकवचायतुं ॥ तन्नोहंसनेत्रा
भ्यांवौषट् ॥ प्रचोदयात्अस्त्रायफट् ॥ इतिषडंग
न्यासः ॥ ओं सोहं २ हंसंदेवायनमः ॥ इतिहंस
गायत्रीमंत्रः ॥ १९ ॥ ओं भास्करायविद्महे ।।
दिवाकरायधीमहि ॥ तन्नोसूर्यःप्रचोदयात् ॥
ऑ भास्करायअंगुष्ठाभ्यां नमः ॥ विद्महेतर्जनी
भ्यां नमः ॥ दिवाकरायमध्यमाभ्यांनमः ॥ धीम
.

·चा.
।
हिअनामिकाभ्यांनमः ॥ तन्नोसूर्यःकनिष्ठिका
भ्यानमः ॥ प्रचोदयात्करतलकरपृष्ठाभ्यांनमन।।
इंतिकरन्यासः ॥ओं भास्करायहृदयायनमः ॥
विद्महेशिरसेस्वाहा ॥ दिवाकरायशिखायैवषट्।
१४. धीमहि कवचायहुं तन्नोसूर्य नेत्राभ्यांवौषट् ॥
प्रचोदयात्अस्त्रायफट् ॥ इतिषडंगन्यासः॥ ओं
बांहीहृहूँछौंः ॥ ओं सूर्यात्मानेदेवायनमः ॥
इति यंगायत्रीमंत्र ॥ २० ॥ ऑ क्षीरपुत्राय
विद्महे ॥ अमृततत्वाधीमहि ॥तन्नोचन्द्रः प्रचोः ॥ १४
दयात् ॥ ओक्षीरपुत्रायअंगुष्ठाभ्यांनमः ॥ विद्

·महेतर्जनीभ्यांनमः ॥ अमृततत्वायमध्यमाभ्यां
नमः धीमहिअनामिकाभ्यांनमः ॥ : तन्नोचन्द्रः
कनिष्ठिकाभ्यांनमः॥प्रचोदयात्करतलकरपृष्ठा
भ्यांनमः ॥ इतिकरन्यासः ॥ ओं क्षीरपुत्राय
हृदयायनमः ॥ विद्महेशिरसेस्वाहा ॥ अमृतत
वायशिखायैवषट् ॥ धीमहिकवचायहुं ॥ तन्नो
चंद्रनेत्राभ्यांवौषट् ॥ ऑप्रचोदयात्अस्त्रायफट्
इतिषडंगन्यासः ॥ ऑश्रीक्रीन्हांचंचंद्रायनमः॥
इतिचन्द्र गायत्रीमंत्र ॥ २१ ॥ ओं जामदग्न्या
यविद्महे ॥ महावीरायधीमहि ॥ तन्नोपरशुरामः

·गा-
चौ.
प्रचोदयात् ॥ ओं जामदग्न्यायअंगुष्ठाभ्यांनमः
विद्महेतर्जनीभ्यांनमः ॥ महावीरायमध्यमाभ्यां
नमः ॥ धीमहिअनामिकाभ्यांनमः॥तन्नोपरशु
रामकनिष्ठिकाभ्यांनमः ॥ प्रचोदयात्करतलक
१५ | रपृष्ठाभ्यांनमः ॥ इतिकरन्यासः ॥ ओं जामद
गन्यायहृदयायनमः ॥ विद्महेशिरसेस्वाहा ॥
महावीरायशिखायैवषट् ॥ धीमहिकवचायतुं ॥
तन्नोपरशुरामः नेत्राभ्यांवौषट् ॥ प्रचोदयात्म
स्वायफट् ॥ इतिखडंगन्यासः॥ ओरांरांओरांरां
ऑपरशुहस्तायनमः इतिपरशुरामगायत्रीमंत्रः
१५

·॥ २२ ॥ ओं परब्रह्मणविद्महे ॥ गुरुदेवायधीम
हि ॥ तन्नोगुरुप्रचोदयात् ॥ ओं परब्रह्मणेअंगु
ष्ठाभ्यांनमः ॥ विदमहेतर्जनीभ्यांनमः॥ गुरुदेवा
यमध्यमाभ्यांनमः ॥ धीमहिअनामिकाभ्यांन
मः ॥ तन्नोगुरुकनिष्ठिकाभ्यांनमः ॥ प्रचोदया
त्करतलकरपृष्ठाभ्यांनमः ॥ इतिकरन्यासः ॥
ऑपरब्रह्मणेहृदयायनमः॥ विद्महेशिरसेस्वाहा।
गुरुदेवायशिखायैवषट् ॥ धीमहिकवचायडे ॥
तन्नोगुरुनेत्राभ्यांवौषट् ॥ प्रचोदयात्अस्त्रायफ
ट् ॥ इतिषडंगन्यासः ॥ गुंगुरुपरमात्मनेनमः ॥

·चा.
गा-
इतिगुरुगायत्रीमंत्रः ॥ २३ ॥ओं महाज्वालाय
विद्महे ॥ अग्निदेवायधीमहि ॥ तन्नोअग्नि प्रचो
दयात् ॥ ओं महाज्वालायअंगुष्ठाभ्यांनमः ॥
विद्महेतर्जनीभ्यांनमः ॥ अग्निदेवायमध्यमा
१६|| भ्यानमः ॥ धीमहिअनामिकाभ्यांनमः॥ तन्नो
अग्नि कनिष्ठिकाभ्यांनमः॥ प्रचोदयात्करतल
करपृष्ठाभ्यांनमः ॥ इतिकरन्यासः ॥ ओं महा
ज्वालायहृदयायनमः ॥ विद्महेशिरसेस्वाहा ॥
अग्निदेवायशिखायैवषट् ॥ धीमहिकवचायहुं॥ १६
तन्नोअग्निनेत्राभ्यांवौषट् ॥ प्रचोदयात्अस्त्रा

·यफट् ॥ इतिहृदयादिन्यासः ॥ ओं अग्निअग्न येनमः ॥ इति अग्नगायत्री मंत्र ॥ २४...॥ ओं पृथ्वीदेव्यैविद्महे ॥ सहस्र मूर्तयेधीमहि ॥ तन्नोपृथ्वीप्रचोदयात् ॥ ऑपृथ्वी देव्यैअं गुष्ठाभ्यांनमः ॥ विद्महेतर्जनीभ्यांनमः ॥ सहस्रमूर्तयेमध्यमाभ्यांनमः ॥ धीमहिअनामि काभ्यांनमः ॥ तन्नोपृथ्वीकनिष्ठिकाभ्यांनमः ॥ प्रचोदयात्करतलकरपृष्ठाभ्यांनमः ॥ इतिकर न्यासः ॥ ओं पृथ्वीदेव्यैहृदयायनमः॥-विद्महे शिरसेस्वाहा ॥ सहस्रमूर्तयेशिखायैवषट् ॥ धीम ·चौ. हिकवचायतुं ॥ तन्नोपृथ्वीनेत्राभ्यांवौषट् ॥ प्रची दयात्अस्त्रायफट् ॥ इतिषडंगन्यासः ॥ ऑहीं पृथ्वीदेव्यैनमः ॥ इतिपृथ्वीगायत्रीमंत्रः ॥ २५॥ गा. ओं जलबिंबायविद्महे ॥ नीलपुरुषायधीमहि । १७ तन्नोअम्बुप्रचोदयात् ॥ ओं जलबिंबायअंगुष्ठा भ्यांनमः ॥ विद्महेतर्जनीभ्यांनमः ॥ नीलपुरुषा यमध्यमाभ्यांनमः ॥ धीमहि अनामिकाभ्यांन मः ।। प्रचोदयात् करतलकरपृष्ठाभ्यांनमः ॥ इतिकरन्यासः ॥ ओंजलबिम्बायहृदयायनमः॥१७ विद्महेशिरसेस्वाहा॥ नीलपुरुषायशिखायैवषट् ॥

·धीमहिकवचायहुं । तन्नोअंम्वुनेत्राभ्यांवौषट् ॥
प्रचोदयात् अस्त्रायफंट् ॥ इति षडंगन्यासः॥
ओं जंजंजलमूर्तयेनमः ॥ इति जल गायत्री
मन्त्रः ॥ २६ ॥ ऑपवनपुरुषायविद्महे ॥ सहस्र
मूर्तयेधीमहि ॥ तन्नोवायुः प्रचोदयात् ॥ ओं
पवनपुरुषायअंगुष्ठाभ्यांनमः॥ विद्महेतर्जनीभ्यां
नमः ॥ सहस्रमूर्तयेमध्यमाभ्यांनमः ॥ धीमहि
अनामिकाभ्यांनमः ॥ तन्नोवायुःकनिष्ठिकाभ्यां
नमः ॥ प्रचोदयात् करतलकरपृष्ठाभ्यांनमः ।।
इतिकरन्यासः ॥ ऑपवनपुरुषायहृदयायनमः॥

·विद्महेशिरसेस्वाहा ॥ सहस्रमूर्तयेशिखायैवषट् ॥
धीमहिकवचायहुं ॥ तन्नोवायु नेत्राभ्यांवौषट् ॥
चौ.
प्रचोदयात् अस्त्रायफट् ॥ओं पवनमूर्तयेनमः ॥
इतिपवनगायत्रीमंत्रः ॥ २७ ॥ ओं आकाशाय
विद्महे ॥ नभदेवायधीमहि ॥ तन्नोगगनप्रचो
दयात् ॥ ओं आकाशायअंगुष्ठाभ्यांनमः ॥ वि
द्महेतर्जनीभ्यांनमः ॥ नभदेवायमध्यमाभ्यां
नमः ॥ धीमहिअनामिकाभ्यांनमः ॥ तन्नोगग
नकनिष्ठिकाभ्यांनमः ॥ प्रचोदयात् करतलकर
पृष्ठाभ्यांनमः ॥ इतिकरन्यासः ॥ ओं आकाशा
१८

·यहृदयायनमः ॥ विद्महेशिरसेस्वाहा ॥ नभदें
वायशिखायैवषट् ॥ धीमहिकवचायतुं ॥ तन्नो
गगननेत्राभ्यांवौषट् ॥ प्रचोदयात्अस्त्रायफट् ॥
इतिषडंगन्यासः ॥ ओं हां ही पंपवनदेवाय
नमः ॥ इतिआकाशंगायत्री मंत्रः ॥ २८ ॥ इति
अष्टाविंशातिगायत्रीसमाप्तम् ॥ अथयज्ञोपवीत
मंत्रः ॥ ओं यज्ञोपवीतंपरमपवित्रम्प्रजापतेर्य
सहजं पुरस्तात् ॥ आयुष्यमग्ऱ्याप्रतिमुच शुभ्रं
यज्ञोपवीतबलमस्तुतेजः ॥ १॥ औं यज्ञोपवीत
मंत्रस्य गौतममरहाजात्रयःऋषयः ॥ ऋग्यजुः
Paa

·चौ-
सामानिछन्दांसि ॥ ब्रह्मविष्णुमहेश्वरादेवताः ॥
नित्यनैमित्तिककर्माण यज्ञोपवीतधारणेजपविनि
योगः ॥ ओं यज्ञोपवीतंअंगुष्ठाभ्यांनमः ॥ परमं
पवित्रतर्जनीभ्यांनमः ॥ प्रजापतेर्यत्सहपुरस्ता
१९ मध्यमाभ्यांनमः॥ आयुष्यमग्यंप्रतिमंचशुभ्रं
अनामिकाभ्यांनमः ॥ यज्ञोपवीतंकनिष्ठिकाभ्यां
नमः ॥ बलमस्तुतेजःकरतलकरपृष्ठाभ्यांनमः॥
इतिकरन्यासः ॥ ओं यज्ञोपवीतंहृदयायनमः ॥
परमंपवीत्रंशिरसेस्वाहा प्रजापतेयत्सहजपुरस्ता | १९
शिखायैवषट् ॥ आयुष्यमग्न्यंप्रतिमंच शुभ्रं

·कवचायतुं ॥ यज्ञोपवीतंनेत्राभ्यांवौषट् ॥ बलम स्तुतेजः अस्त्रायफट् ॥ इत्यंगन्यासः ॥ अथध्या नम् ॥ सत्यंचपरंब्रह्मपुरुषंकृष्णपिंगलं..।। ऊर्ध्वरूपंविरूपाक्षनारायणमुपास्महे ॥ १ ॥ स्कन्द पुराणे नारदउवाच ॥ भगवञ्छ्रोतुमि च्छामिनक्सूत्रस्यलक्षणं कस्मिवसतिकोदेवः तन्मेब्रूहिपितामह ॥ ब्रह्मोवाच॥ ओंकारः प्रथमें सूत्रेडितिये चाग्निदेवता । तृतीयेतक्षकश्चैव चतुर्थचन्द्रएवच ३ ॥ पंचमेपितृदेवास्तुषष्ठेचैव प्रजापतिः । सप्तमेवासुदेवःस्यात्अष्टमे रविरे

·गा.
वच ॥ नवमे सर्वदेवास्तु जवसूत्रस्यलक्षणम् ॥४
श्रीनारदउवाच ॥ केनचोत्पादितंसूत्रंकेनेदंत्रिगु
चौ. णीकृतं ॥ ग्रन्थिबन्धः कृतः केनः
केनचाप्यभि
मन्त्रितम् ॥ ५॥ ब्रह्मोवाच ॥ मयाचोत्पादितं
सूत्रं विष्णुना तृगुणीकृतं ॥ ग्रंथिबंधात्रिनेत्रेण
गायत्र्याचार्याभिमंत्रितम्॥६॥ यःपठत् प्रातरु
त्थायस्नानकालेपि यः पठेत् कर्माधिकारीसभवेत्
ब्रह्मचर्यफलंलभेत् ॥ ७॥ निष्फलंवहतेभारयान
जानातिलक्षमणम् कर्मवीह्योभवेद्विप्रःपरलोकेपि
गर्हितेः ॥ ८॥ हारितेएकैकमुपंवीतंतुयतीनां
२०

·ब्रह्मचारिणां । गृहीणांचवनस्थानामुपवीतहय
स्मृतं । ॥ सोत्तरीयंतृतीयवाविभृयाच्छुभूतं
तुना । आश्रमणांः चतुर्णातुयज्ञसूत्रंविधियते ॥
भृगुस्मृतौ ॥ यज्ञसूत्रंबटोरेकहैतथे तरस्योःस्मृतं
एकमेवयतीनांस्यादिति धर्मोव्यवस्थितः ३-॥
पंचैवपुत्रकामस्तु धर्मकामस्तथैवच । आयुष्का
मः सदाकुर्याहहुयज्ञोपवीतक ॥४॥ सूतकेमृत
केक्षौरेचांडालस्पर्शनेतथा। यत्रसूत्रनवीनतुधारये
न्मनुरब्रवीत् ॥५॥ श्वानरासमसंस्पर्शम्लेच्छांना
स्पर्शम्लेच्छानांतथैवचः सूतकेग्रहणेचैवश्मसाने

·चा.
गा.
सूर्यसंक्रमे ॥ यज्ञसूत्रनवीनंतुधारयेयुर्मनीषिणः
॥६॥ अर्थजीर्णोपवीतंपिसर्जनमंत्रः॥ ऑयज्ञो
पवीतंयदिजीर्णवन्तं वेदान्तवेद्यपरब्रह्मसूत्रं ॥
आयुष्यमय्यप्रतिमुचशुभं यज्ञोपवीतं विमृजत्तु
२१ तेजः ॥ ७॥ पतितंत्रुटितवाविब्रह्मसूत्रयदाभवेत्
नूतनधारयहिप्रास्नानसंकल्पपूर्वकम् ॥८॥ विरं
काभगवक्ताः त्याक्तवर्णा श्रमामुने। मालाकारंय
ज्ञसूत्रधारयेयुर्मनीषिणः । निष्कामोनिर्ममः शां
तोवैष्णवोभगवतप्रियः । यज्ञसूत्रमुनिश्रष्ठेमाला २१
करंचथारयेत् ॥ १०॥ अथमुद्राविधिप्रारमः ॥

·सन्मुखसंपुटचैव व्यतितंविस्तृतंतथा । एकमुखं द्विमुखंचैवचतुःपंचमुखं तथा । षण्मुखमधोमुखंचै वव्यापिकांजलिकंतथा। शकटंयम पाशंच ग्रथि तंचोन्मुखोन्मुखं । प्रलंबमुष्टिकचैवं मत्स्यकुर्मवा राहक । सिंहाकात महाक्रांतं मुद्रं पलवं तथा ॥ एतामुद्रानजानातिगायत्री निष्फलाभवेत्॥१॥ आवाहन्यायेएकादशमुद्राप्रदर्श्यते ॥ आवाहनी रामस्थापनीसन्निहेतितथैवच । रूद्धिसन्मुखीच अवगुंठनीप्रकीतिता.॥ पद्माङ्गधरश्चैवकास्तुभो वनमामिका ।योनिमुद्रानमस्कारएवंमेकादशक्रि ·गा- यते । २। पुनरष्टौमुद्राप्रदस्यते । सुरभिर्ज्ञानवैरा ग्ययोनिकर्मोऽथपङ्कजम् । लिंगनिर्वाणमुद्राश्च चौ.|| अष्टो मुद्राप्रकीर्तिताः॥ ३ ॥ .. इति मुद्राविधी । उत्तमशिखरेजाते भूम्यांपर्वतमूर्धनिवैष्णव स्सम नुज्ञाता. गच्छदेवियथासुखं ॥ इति विसर्जनम् ।। - प्रताः-कन्हैयालाल बुक्सेलर, पटना (सिटी)- प्रिण्टर-ठाकुरप्रसाद मिश्र द्वारा सत्यसुधाकर प्रेस, पटना सिटी में छपा। २२ २२

·No text on this page.

·Sears
RS
Gane
मोसमात्री
TIME
RUNT-गावाल सुनकर पा

·No text on this page.