Canegie Mellon Univeristy
Navyopaakar^ma Nir^nd-aya
Front matter
No text on this page.
No text on this page.
No text on this page.
h footbaladathahahatia t M Glอดออ GAAD TANU เจปอดปอดปอดปอ Mostpoupalpalpalpalpalanu శ్రీమ ద్వాదమార్గ ప్రతిష్టాపనాచార్య సర్వతస్త్రస్వతం తో భయవేదా నాచార్యా ద్య నెక బిరుదాంకి లైః శ్రీమద్మహతంత పరశాలసంయ మహాస్థానమూర్థాభిషి శ్రీ శ్రీకృష్ణ బ్రహతస్త్రపరకాలసంయమిసార్వభౌమః తత్త్వవివిత్సులొ కానుజిష్మ క్షయా విరచితః -వ్యాపాక రనిర్ణయం వంగ దేశీయ విశ్వవిద్యాస్థానపరిషద్వితీణ! హైమాం గదాదిబహుమతి పురస్సరతర్క తీథ- బిరుదేన' మ నహీమూరమహా రాజాధిరాజవితీణః నవరత్న ఖచిత కటకాదిబహుమతి పురస్సరపండితరత్న బిరుదేన శ్రీకస్తూరీర చార్య సుధియా విరచితయా' భావప్రకాశాఖ్య, వ్యాఖ్యయా సహితః విద్యా తరళీణ్యాఖ్యము రాక్షరశాలాయాం. ముద్రాపిలో విజయ తెతమామ్ ไอดอsed ติอต่อมือร์ GAA องลอดขอดปอดข้อมือดออดปอดปอดขอดไeeeeeeeeeeeeee telangapalle อดไอดี SNY papapa తాగాటం 03 6setองปอดปอดข้อออ పంతం పరపు miano Ton GETARA హయగ్రీవాయనమః శ్రీ రస్తు. శ్రీహయవదనపరబ్రహఠినము 131 యదుపక మం త్రయీయం స్వద తెస్తచతురుఖాయసగాణ దౌ | తదతిశుభ శావణ్యా ముదితం జ్యొతిహయాననంజయతొల్ | tell అస్తగత త్వపిగురోశ్శాఖాధిప తేభృణగొః ప్రవిమలత్వాత్ | శావణ్యా మెవాస్యాం నవ్యంయాజుషషటోరుపాకమః | తత్తచ్ఛాఖాధ్యయనం శాఖా శెశక్తిమతి భవెదెవ ! శాఖాధిపతిళ్ళు కస్స్ఫురదంశుత్వాద్బలీచన షేక్ నషెడ్ సిక్" నచ శతు క్షేతగతళ్ళు కోమబణ లఇతీహవ కవ్యం I స్వాంశగతత్వాదా తెరంశోబలవాన్షి తాంతి, కైరూ చె!! తథాచదశనిణః యీ స్తృతిముక్తాఫలా చౌ దోషాపవాదసంగR- ఏకొమూఢభ వెదన్య స్సొవచ్చమిఠాంశ గొయది ! అన్యస్యాస్తమయేకాలే కుర్యాచ్ఛా వణమంజసా || ప్రథమోపాకృతించాపి కుర్యా దెవావిచారయణ | ఆ తేయేచకు ర్యా చ్వాస్యస్య సద్ధర్మేచౌలమౌంజీ(వినా శుభమితి! నచవచనె సిక్స్వపదు పృథగంశపదాన్వితంనభవ తీతి | సందెర్దన్యం యస్తాన్నా నుపప త్తిస్తథాన్వయే శాచిత్ || స్వాం శేవోచ్చాం శెవామితొం శేవా స్థితొ గ్రహో బలవా? | ఇత్యాహుజ్యోతిషి కాస్తస్తాన్నా భేదా తవిశయలేకొస్తికి మిశ్రాంశస్థితి రెవప్రబలాశాఖాప తెXభిమతాచెల్ ! కై ముత్యాత్స్వాంశస్థితి రషితాదృగితిగహీతు ముచితంస్యాత్ || నాతని షేధిక శ్చితత్యత జాగతిః యుక్యుపష్టంభః | మునివచసామవిరుద్ధస్సతితాువిరోధేహియు క్తయో హేయు •: # |2||
S
linoll
103
line
పంచమ్యా ముదితత్వాద్భృగోదః శానాంవ్యతిక మాదహ్నాం !
నహిబాల్య దొష గంధిపత్య గ్బాల్యంహ్యముష్య దినడశకమ్ ||
తదిహనవొపాక రణం శ్రావణ్యా మేవయాజు షైః కార్యం |
సర్వేపిశాస్త్ర కుశలానిశ్చిన్వ న్యేవ మేవశాస్త్రార్థమ్!!
సంగవతః పరతో స్యామర్వా గావత నాద్భవెత్సంధిః |
తసాత్సహస్రసమిధామాధానమపీహపర్వణివీథెయమ్ ||
తత్ప్రత్యామ్నాయోవాపర్వణ్యై వహిజపోపిగాయత్యాః |
కార్యః మోకాషీణ జపాదనంతరము పాకృతిస్తుతతః||
అయమథోడో దశనిణః య్యా దౌ స్ఫుటతరము దీరిలో గంధే |
తత్పర్యాలోచనయావీదుపాం సకలమపి భవతి కిలహృద్యమ్ !!
స్నానం కామోకాషీ = జైపోథభదాళికృతి స్తతస్సమిధాం |
దశశతక స్యా ధానంతలో పరాద్ధావటోరుపాక రణమ్ ||
నూతనవటొస్తుకామోషీ = జపమంత రాఖిలంతుల్యం |
ఇచందుము- శివషశావణ్యాంస్యాదుపాకృతిరము ష్యామ్ !!
ఇత్యేవ సంగ్రహతళ్ళీ కృష్ణ బ్రహతంత క లిరిపుణా |
దుముక ఖనత్సరయాజుషసవ్యాపాక ర నిరణాయి !
ఇతి శీమ ద్వెదమార్గప్రతిష్టాపనాచార్యస్య పరమహంసపరి
వాజకాచార్యస్య సర్వతంతస్వతంతొ భయవేదాంతాచా
ర్యస్య శ్రీమత్క వికధక కంఠీరవచరణనళినయుగళ విన్య స్తసమ
స్తాత భరస్య శీమ రామానుజసిద్ధాన్తనిర్ధారణ సార్వభౌమస్య
శ్రీమద్మ హతంతపరకాలదివ్యాస్థాన మూధాః భిషి క్తస్య
శ్రీ శ్రీకృష్ణ హతంతపరకాలయతీన్జ స్యకృతిషు
నవ్వొపాకమణనిణయః.
*
Inal
lloLI
6.06voo
శ్రీయైనమః.
హయవదనపరబ్రహణే నమః
అస్మద్గురుభ్యోనమః.
యత్కృతిబోధాబాదౌ విద్వదవిద్వద్విభాజకొపాధీ |
తన్న మికరీ కుర్మ శ్రీ కృష్ణం బ్రహత స్త్రీగురువర్యమ్ |
నవ్యైషమస్త యాజుష వేదోపాకరణ విశయవివశహృదామ్ |
సమనుజిఘృణావశ గైర్లు రుభీర్లలితా కృతిః కృతా పద్యైః !!
తస్యా గభీరభావాస్సులభా బొద్దుం య థెత రేషాం స్యుః |
వివృతిం తథా విదధస్సుధియస్స”నుగృష్ణన్తు || 3 ||
ఇహకిలానుకల వివిధత స్త్రీనిగూఢతమార్థవిశదప్రకాశనపటిష్ఠనానాప
బస్టనిబధ్ధనావధా నేక పరతత్తో సకలత స్త్రస్వతస్రో శ్రీకృష్ణ బ్రహత
స్త్రపరకాలసలయమి దేశి కెన్గాః తత్త్వవివిత్సులో కానుజిఘృక్షయా
యాజుషనవ్యాపాకర్మనిణ్యపరం ప్రబద్ధమా విరభావయక్ తన్య చె
దమాద్యంపద్యంశిష్టాచార పరిపాటీపరిశ్రో ప్రమంగలని బధ్ధనరూపం–
యదుపకీ మం త్రయీయం స్వద తెస్త, చతుర్ముఖాయ సగాణ దౌ |
తదతిశుభం శావణ్య ముదితం జ్యోతిర్హయాననం జయతాల్ Ila || ఇతి !
ఉపకమ్య తంత్యుపకమః. కర్మణిఘం. యస్యోపకమః య
దుపక్రమమితి కర్తృషష్ట్యా సమాసే “ ఉపథోపక మం తదాద్యా చి
ఖ్యాసాయామ్ • ఇతి క్లీ బత్వమ్. యత్క తృణ కాద్యొపకమకరీ భూ
తాతయీతి వాక్యార్థః. ఉపకమే ఆద్యత్వంచ స్వసజాతీయోపక9
మానుత్తరత్వమ్. సాహిత్యంచ స్వసమభివ్యాహృతపదార్థకీర్తతో
నవ్యాపాక ఆనిణ్యః. కమత్వేనరూ పేణం యదిచేతత్కల్ఫీయ భగవత్కృతృణ కొపకమస్య పూర్వకల్ఫీయోపక మోత్తరత్వ మెవేతి మన్య తె, తదా స్వసమానక ల్ఫీయత్వమపి సాహిత్యఘటకోపకమే నివెళ్య మితి బొధ్యమ్ | "అ నాదినిధనా హ్యేషా వాగుత్సృష్టాస్వయంభువా | అదౌ వేడమయీ దివ్యా యతస్సర్వాఃప్రవృత్తమః ఇత్యాదిక మిహభావ్యమ్ || 19 యాపదంఅధర్వశు తెరప్యు పలక్షణం. తయాపదోపాదానంచ య ఖంవ్యాఖ్యాస్యామః సతిభి ర్వే దైర్విధీయతె ఋగ్వే దెన హోతా క రోతి యజు ర్వె దేనాధ్వర్యుః సామవేదేనొదాతా " ఇతి ఋగాది షు తిషువాదేషె 1వ నిఖిలపురుషార్ధసాధనయజ్ఞ విధానపర్యా వ్యభి ధానేన తయాణాం ప్రాధాన్యాభిప్రాయణ. ఇయం శావణ్యాము పకమ్యత్వ విధిపదధూతా. చతుర్ముఖాయ వక్ష్యమాణెన జ్యోతిషా సృష్టాయ హిరణ్య గర్భాయ. స్వద లెస్మ అరొచత. “ రుచ్యధాయి నాం ప్రియమాణః ' ఇతిచతుథీక. స్మ యోగాద్భూ లెఒ పిలట్. సర్గాదౌ సగణస్య వ్యష్టిసృష్టి ఆదౌ ఆరంభకాలే. తథాచ వ్యష్టి సృష్ట్యా రం భకాలికచతురుఖసమవేతభూతాభిలాప విషయమూ తెత్యర్థః || " యో బహణం విదధాతిపూర్వం యో వైవేదాంశ పహిణోతి త" ఇ త్యాదిక మిహభావ్యమ్ || అథవా-సగEి వ్యష్టి సృష్టిః ఆదిః యస్య నా మరూపసృష్టి కృత్య ప్రపంచ నా దేరితి తద్గుణసం విజ్ఞాన బహువహః, F సగాణ స్వకృత్యు ద్దేశ్యతయా విషయభూ తె స్వద తెస్త నామరూపసృష్ట్యా దిస్వక తః వ్య సిద్ధయే భగవదుప దిశ్యమాన వేదమభి లషతిస్మ చతురుఖఇత్యథ5. " నామరూపంచభూతానాం కృత్యా నాంచప్రపంచనమ్ | వెదళబేభ్య ఏవాదౌ దేవాదీనాం చకారసః ఇత్యా దివచ నేః చతుర్ముక ర్తృక సృష్టో వేదసా పెడత్వావగమాదితి భావః II తత్ పూర్వాధX గతయచ్ఛబ్బనిర్దిష్టం. అతి శుభం అతిశయేన శుభం | శుభత్వమత హెయప్రతి భటత్వం. తతాతిశయితత్వం ఆ తసిక్
3
భావప్రకాశ సహితః
శ్రయత్వసామానాధిక రణ్య రూపమ్. తెన శుభాశ్రయత్వలా/తి. ఆశ
యత్వంచ పరావరసుఖస్ట్రాహ్యత్వరూపమిళివ్య క్తమాక రేషు | అథ
అతిశయితత్వం స్వాభావికత్వం స్వసమానాధిక రణసంకల్పమ
యోజ్యత పర్యవసితమ్. తెనభగవత్సంకల్పాధీన శుభభావానాం నిత్య
ముక్తానాం వ్యావృత్తిః | శ్రావణ్యాం శ్రవణనక్షత్ర యోగోపలక్షితా
యాం శ్రావణమాసగతాయాం పూణి? మాయాం ఉదితం స్వాస్తావా
సిచతుర్ముఖాపదుద్ధూననాయావతీణFమ్. జ్యొతిః అథ యదతఃప
రొదివొజ్యోతిదీ వ్యతే " ఇత్యాదిపరవిద్యా ప్రకరణేషు నిరతిశయ
ధీ ప్రీశాలితయా జ్యొతిష్వేన ప్రసిద్ధం. హయాననం హయస్యాననమి
వాననంయస్య కొదృశం.
జయతాల్ సన్వీక్క రైణవ ర్తతామ్!! అత
" తతొ విగహిణ హింసుదృష్ట్వాతావసురోత్తమా | వేదాన్జగృహతూ
రాజన్స్టహణః పశ్యత స్తదా || అధలౌదానవశేషా గృహీత్వా తాం
త్సనాతనా | రసాంవివిశతు స్తూర్ణముదపూర్లేముహోదఫా | తతో
హృతేషువే దేషు బ్రహోకశ లమావిశల్ | తతొవచనమీశానంపాహ
వె దైర్వినాకృత; ! బ్రహ్మా || వేదామేపరమంచకు ర్వేదామేపరమం
ధనమ్ | వేదామేపరమంధామ వేదామే బ్రహబొత్తమమ్ || మమ
వేదాహృతాస్సర్వెదానవాభ్యాంబలాదితః | అంధకారాఇ మెలోకా
జాతావె దైర్వివజితాః || వె దేహృ తెహంకింకు ర్యాం లోకానై వస
పుముద్యతః " ఇత్యారభ్య " ఏతస్మిన్నత రేరాజ వొహయశిరోధ
68 | జగాహవేదానఖలాన సాతలగ తాత్ప్రరిః | పాదాచ్చటా
శా రాజం స్తతస్సామప్రకృతింయయా | తత స్తయోర్వధైనాశు వైదొ
పహరణేనచ | తొకాపనయనంచ కీ బహణఃపురుషో త్తమః " ఇత్య
స్తోదితం మహాభారత వచనమ్ "" సమా? పవాళ్ళు తీరహా పర్వ
క్యొదయ కెపునః | అశోభూ తదినేత స్తిన్నొ పొకరణమిష్యతె "
త్యాదినిణయసింధుగతపురాణవచనాదికంచానుసుధేయమ్. తథా
||
- ముఖ నవ్యాపాక రనిణ్య. * సచభగవాక్ స్యవిహితబ్రహ్మాంత ర్యామిరూ పేణావస్థితస్స్వపహి తదోషజ్ఞ విజ్ఞానేన స్వార్పితాభ్యాం విచిత్ర సృష్టి విషయబుద్ధిశ క్తిభ్యా ముపబృంహి తెన స్వనిధూఢ తమధు క్షేటభాదివివిధాపదాగ్రహణాల హాండాంతశ్చ తుర్దశభువనసం స్థానతదధిక రణక దెవతిర్యజ్మునుష్య స్థావ రాదిదిగ్విశేషాది వివిధ విచిత వ్యష్టి సంజ్ఞా మూ ర్తిసృష్టిం కారయతి కరొతిచ తచ్ఛ రీరక ి, , ఇతి మదాచార్య సూ క్తిరపి స్ఫుటతరమత ప్రత్యభిజ్ఞాపదచురొహంతీవిభావనీయా ! అయమాళయః చతుష్టయవ త్తయా యుగప దేవ చతురో ఒ పి వెదాన్జహీతుం సమ థః సహ స్వాను షెయ సృష్ట్యా దికృత్య నిర్వతః నెనా తనః కృత కృత్య తామాపాదయితుం తన్ని దానం వేదాధ్యయనమభిలషణ" భిజన విద్యాసము దేతంసమాహితం సంస్కతాః రమీ ప్సేల్ ,, - ఇత్యా ద్యుక్తానా మాచార్య గుణానాం స్వానుగుణు పౌష్కల్యం య సిన్న నన్య సాధారణముపలభమానః యస్తా దానపరమపురుషా ద్వెదానధ్య క్లిష్ట, యళ్ళ పరమపురుషః నిరతిశయదీ ప్తియు క్తతయా అపాకృత స్థాన నామకెద్యులొ కే దేదీప్యమానః అత ఏవ జన్మరాగిసంసృతి హేతుభూ తకర్మసంబంధ గంధవిధురొపి ఆశ్రిత వాత్సల్య వివశమనాస్సావశిత చ తురాననవి పదుద్ధూన నాయ హయముఖత్వకంచుకిత సంస్థానమప్యా శిత్య అవతతార సభగవానసాక మపిరక్షణమనిష్టనివతః నష్ట పణ రూపం విదధత్సర్వొత్క షేణ, వతః తామితి ||! అత పూర్వా దేశ జగత్ప్రష్టురప్యుప దేష్టృఎక్త్యా నిఖిలజగజ్జన్మాది కారణత్వం త చౌపయిక సర్వజ్ఞత్వ సర్వశక్తిత్వాదిక.ంచ వ్యజ్యత ఇతి పరత్వం, 6 త్తరాథెస్ ఆశ్రితరక్షణాయ హయాననరూ పెణావతీణ త్వొక్త్యాసౌ లభ్యంచవ్యజ్య 3 | ఏవం పూర్వార్డ్ ఇష్టపాపణ సమథ త్వం ద్వితీ యాధేజి 2 నిష్టపరిహరణ సమధ్క త్వంచ గమ్యతఇతి ఆశ్రయణీయగు ణపౌష్కల్యం నక లెతరవ్యావృత్తం వ్యంజతమితిబోధ్యమ్ | అతచ భావప్రకాశసహితః నషేక్ 2 సిక్ శ్రావణ్యాంప్రాయశ్చిత్తవి శేషీయ ప్రధానాభ్యాం వైక ల్బికాభ్యాం సావిత్రీసమిదాధానజపాభ్యా మనంతరం వేదోపక్రమన్య శాస్త్రీయ త్వెన శుభత్వం ఇష్టసాధనత్యాపరపర్యాయ, ఏతత బగ్ధ నిర్వహణీయాధE :. తదటకానాం పదాథాణ నాం వెదొపక మశా వణీశుభత్వానాం ఏకీకృతాథక ప రైః పదైఃప్రతీ తెః సూచ్యాథః సూ చనమపి సుసంపన్నమవగంతవ్యమ్ | అథవా - ఉపదర్శి తై తతబం ధనిర్వహణీయస్య విశిష్టవాక్యాథః స్య సూచనమపీహ సూపపొదం. తథాహి. చతుముణ ఖాయసగాణ దౌ చతుముఖః సర్వతోముఖత యా సర్వవిధ సమృద్ధిస మేధితః యః అయః శుభావహవిధిః తస్యయ స్సగణ ఉత్పాదః తస్యా దౌ ఆరమ్భే ఫలతయా విషయభూతే. యదు పక్రమం యశ్చాసావు పక్రమశ్చేతి కర్మధారయః. యముపక మనామ కఁసంస్కారు ఇయం ధమాకథ కామమోక్ష రూపపురుషాధకచతు స్టయ తత్సాధనావబోధన ద్వారా జపొదినాస్వరూ పేణా ఒపిచపురు షార్థచతుష్టయసాధన త్వేన ప్రమాణగణ భాష్యభాషణా దిప్రతిపన్నా తయి సకలసత్కర్మప్రధానసాధన విధానపర్యాప్త ఋగ్యజుస్సామ రూపావయవతయవతీశ్రుతిఃస్వద తెఅంతభావితణ్యర్థకత్వ వివక్షణా తో స్వాదయ తెఅథాణదధికారిణ త్వణి? క్ా.ఆనుపానానుగుణజ్ఞాన స్య జపా దేశ్చ ఉపాకర్మనామక సంస్కారవిశేషసంస్కృతా దేవ వె దాత్సంప త్తిరితిభావః. శ్రావణ్యా ముదితం శ్రావణీదినాను షేయల్వేన స్తృతిశా రైః ప్రతిపాదితః తత్ సంస్కారవిశేషమాపః ఉపక మః అతిశుభంఅతిశయితమంగలరూపః | ఉపక్రమపదప్రకా తపరామర్శి నొపె తచ్ఛబస్య క్లీ బతయాని దెశః " శైత్య ంహియత్సాప్రకృతిడ్డ లస్య " ఇతివచ్ఛు భమితి విధేయపా ధాన్యాభిప్రాయణ. " శస్తం చాథతి షుదవ్యో పాపపుణ్య సుఖాదిచ " ఇతికో ? దష్య వాచిత్వవ వ శుభపదస్య విశెష్య నిఘ్న త్వాభిధానాల్ ప్రకృతెచ తత్పదస్య గుణ నవ్యోపాక రణణయః వాచిత్వ వివక్షణాన్న విశేష్య నిఘ్న త్వం శజ్క్యుమితి 1 త దేవం సూచ నీయ విశిష్టవా క్యాథః స్యాపి సూచనం ప్రకృతాథః ప రైః పదేః క ధంచిత్సులభం బోధ్య మిత్య లమధి కెన !!2!! అథ ద్వితీయాదిపంచదశాలతశ్లోకాః విప్రతిపన్నాథః నిధార ణాయ ఆరభ్యంతే H తత ద్వితీయాది దశమాంతాళ్మైకోస్సాంప్రతిక శావణ్యా మెవ ఉపాకమాణ సుష్టాన నిణ్యపరాః. ఏకాదశాది పం చదశాంతాస్తు ఉపాక మళాణకి ప్రాయశ్చిత్తవి శేషీయ ప్రధాన భూత యోః వైకల్పికయోః సావితీ సమిదాధానజపయోశ్చ ఎక క్లిక్ దినె, కదాచిదధాత్సమావేశ ఉపాకమఃణిపాశ్చాత్య తాయాః ప్రాయశ్చి త్తవి శెషీయ ప్రధానయోః ప్రాచ్య తాయాశ్చ నిధాఃరణ పరాఇతి అత) విప్రతిప త్తి:- సొంపతిక శ్రావణీ యాజుషనవ్యోపాకమాః ఫోకస్ వెతి || అత కెచిత్ నిషేధకొటిపరిగాహిణో యధాశతగా హిణి-సాంప్రతిక శ్రావణి యాజుషనవ్యో పాకమా?నహాక పొపా కమాణనహణ త్వాల్. సామాన్యాభావస్య విశేష్యా భావవ్యాపృతా యామవివాదాన్నా తాప్రయోజక శజ్కా. నచ ఏత్వసిద్ధి, వె దొధీశాస్తకాల త్వేన తత్సాధనాల్, సంపతిచ ఋగ్వేదాధీశస్య గు 8: అస్తగతత్వాత్. వేవాధీశాస్తకాలత్వ హతొః వేదోపాకరా హణత్వాభావసాధ్యస్యచ వ్యాప్య వ్యాపక భావః సకలజనప్రసిద్ధా త్కోలామృతచ నా దేవ ప్రతిపన్నః. తతహి సామాన్యతశ్శాఖైశ్వ రాణాం మాడ్యా భావవవ ఉపాక మకత వ్యతా స్వరసతః ప్రతీయ తె. యథోక్తం , శ్రావణ్యాంగురుశుకయోర్విమలయోః కుర్యాదు పొకమణతత్కుర్యు ర్వాఖలబహ్వృచాఛవణ భే సింహంగ తెభాస్క రె | మా సేక రూటకెపి మౌఢ్య రహిత్ శాఖేశ్వరాణాంరవేస్సంకాం తొ గహణె న కార్య మథవా తతౌష్ఠపద్యాంచ రెల్ || ఇతి. ఇ . -- వెది విషయమిదం, భావప్రకాశ సహితః త్యాహుః || సోయంపక్షః ప్రతిక్షిప్య తే ద్వితీయేనప జ్యేన - అస్తగత త్వేపి గుదీశ్శాఖాధిప తెభృణ గోః ప్రవిమలత్వాత్ | శ్రావణ్యా మెవాస్యాం నవ్యం యాజుషవటొరుపాకమః ||9|| ఇతి ! అయమాశయః-నతావ ద్వేదాధీశాస్తకాలత్వం వేదోపాక రాతో సామాన్యాభావం సాధయితుమలం, సామాథర్వ విదేశయోః భౌమ బుధ యోః అస్తకాలెపి ఋగ్యజురుపాక రానుష్ఠానస్య ప్రమాణసంప్రదాయ పరంపరాప్రసిద్ధత, అనైకాంత్యాత్ | అతఎవొపదర్శితకాలామృత పద్యంవ్యాచక్ష్మా: “ కిచశాఖేశ్వరాణాంసామవేదాధిపోభౌమః అథర్వవేదాధిపోబుధః తయోమౌఢ్యరహి సతి కార్యం. సామాథర్వ ఋగ ్యజుర్వేదినాంతు గురుశుక యో ర్విమల యోరిత్య నే నైవ గతాథత్వాత్ గురుశుకయో రెవ ఋగ్యజుర్వేదా ధిపతిత్వాదితి భావః. అతఏవ శాఖేశ్వరాణామితి బహువచనస్య ద్వివ చనపరత్వేన వ్యాఖ్యానం సంగచ్ఛ లే " ఇతిసంద రెణ తత్తచ్ఛా ఖాధీశ మౌఢ్య ఏవత త్తచ్ఛాఖాధ్యయనం నకార్యమిత్యథః పరతయా ఉదాహృతపద్యం వివృతమ్ | నచైవమపి సాధ్య హేతుఘటక యో ర్వేద యో రైక్య వివక్షయా యోయ్ ద్వెదాధీశాస్తకాలః సత ద్వెడోపాకరా నహణ ఇతి వ్యా ప్త్యంగీకారే నదొవఇతివాచ్యం, తథాపి తత్తద్వేదా ధిపత్య స్తకాపి తత్త ద్వెదీయపథమేతరోపాకృతెరనుష్ఠానస్య ఏ మాణసంప్రదాయసిద్ధ త్వేన ఆ నైకాంత్యాత్ | యదిచ వ్యాపక కొటి ప్రవిష్ణోపాకర్మణి నవ్య త్వవిశేషణ దానేన తాదృశదొజవాగ్య తె త దాపి తాదృశ సామాన్య వ్యాస్యుపష్టమ్భేన సాంప్రతీకళావణ్యాం వే దవి శేషోపాకమా? నర్హత్వమేవ సాధనీయం తత్రయది ఋగ్వేదాధీ శాస్తరాల త్వెన ఋగ్వేదీయాద్యోపాకమాణనహణత్వం సాధ్య తెత దాసిద్ధసాధనం, వషే స్త్రీక్ చతుర్దశ్యామేవ ఋగ్వేదొపకమకా అస్య శ్రవణక్షణస్య పరిసమా ప్తత్వాత్ శావణ్యాంఋగ్వేదీయాద్యొప ఆ నవ్యాపాక రనిణయః ఈమస్య శంకితుమప్య సంభవాల్ | యదిచ యజు ర్వేదాధీశాస్తకాల ల్వేన యజు ర్వెదీయాద్యోపాకమాణనహణత్వం సాధ్య లె తదా స్వ రూపాసిద్ధి, సాంప్రతిక శ్రావణ్యాం గురోరస్తగత త్వాపియజు ర్వెదా ధిప తేళ్ళుకస్య అస్తగతత్వాభావాదితీ | తదిదము క్తం ( అస్తగత త్వెపి గురోశ్శాఖాధిప తెభృణ గోః ప్రవిమలత్వాల్ ఇతి | నా ఖాధిప తెః యజుశ్శాఖాధిప తెః, యాజుషవటోరిత్యు తరతశ్రవణాల్ ! ప్రవిమలత్వాత్ అస్తగతత్వాభావాదిత్య థEః | ఉపదశిజ త రీత్యాని షేధకొటిసాధనాసంభవాదితి శేషః. అత ప్రశబ్దద్యొతితం కృష్ణత్వం శక్తిమత్వరూపం ఉత్తరశ్లో కెస్ఫుటీ భవిష్యతి | త దేవంనీ షెడకోటిసా ధనాసంభవే బాథకం వినా ముఖ్య కాలభూత శావణీపరీత్యా గానౌ చిత్యా త్సాంప్రతిక శాపణ్యాం “అసతీబాధ కేశావణీ రూపముఖ్య కాల త్వాల్ ఇతి హేతు నావిధికోటి సిద్ధార్నిష్ప్రత్యూహత్యభి ఎత్య క్తం ఇత్యాది 1 ఏవరొ రెణ అన్య యోగవ్యవచ్ఛేదప బాధకమంత రాముఖ్య కాలమతి లంఘ్య అనుకల్పపౌష్టపద్య ను ధావన మయు క్తమితి సూచితమ్.ద్వితీయాద్యు పాకృతావవివాదాద్విధా సిద్ధ సాధనస్య నిషేధేచ బాధస్య వారణాయ నవ్య పదొపాదానం | దర్శిత సామాన్యముఖవ్యాప్త్యనుసా రే సాధ్యకొటౌ శాఖావి శేషని వేశస్యా వశ్యక ల్వెన శాఖాంతరనివేశే విధౌ బాధస్య నిషేధో సిద్ధసాధనస్యచ వారణాయ యాజుషపదోపాదానం | వటోరిత్యు క్తి: వటొరెవప్రథ మోపాకర్మ సంభవాభిప్రాయణ. అతఏవ నిగమనరూ పే దళమప ద్యే వటుపదం నొపాత్తమితిదిక్ || 9 || అథ - మాభూదుపదర్శితరీత్యా సామాన క్రముఖవ్యాస్యు పష్టభ్యమనుమానము సంభవదదుష్టకాలకత్వవి శేషిత గుర్వస్తకాలత్వ హేతుక విశేషవ్యాప్తు ,పష్టభ్యానుమానమేవ పకృతశ్రవణ్యాం నిషే థకోటిసాధనక్షమం. తథాహి " గురుభాగఢవయో థ్యా బాల్యేవా దపరెణ శ్రావణ్యా మేవ ఇ భావప్రకాశ సహితః వాధః శిపివా | తథాభిమాససంసర్పమలమాసాదిషుతి ము || పగ మోపాకృతిర్న స్యాత్కు రాద్య దివినశ్యతి | ఇత్యా ఆయనడ నేన దశనిణః యీకారోదాహృతేన గురుశుకీ యోద్వణ యోరపి మౌఢ్యా దీనాం సామాన్యతః సర్వశాఖపథమోపొక రానుష్టాన అతి బద్ధకదొ షరూపతా హి స్ఫుటావగమ్య లే! ఏవం"ఆషా థేశావణేవాపి పౌష్టప ద్యా మథాపివా | యత నిదోషషకాలస్స్యాత్కుర్యాత్సన్ను పొ కృతిమ్ || కలత యెపి దోషశ్చేచావణ్యా మాడభేద్బుధః || తి స్మృత్యంతరవచనెన దశని యీ కారోదాహృతెన ఆషాఢీ శ్రావణీ పౌపదీరూపకాలానాం శ్రయాణాముపాకమా? నుష్టాన యోగ్య కాలత్వం తత్రోపి దొష ప్రసంగదశాయాముపాకమాణనుష్టాన ప్రతిబద్ధకతయా శాస్త్ర ప్రతిపాదితదోషరహితః కాలో యత లభ్య 'తె తలొ వొపాకరణః కతజావ్యత్వం కాలతయెపి దోషసత్త్వెశా వణ్యా మేవ కతఃవ్యత్వంచ లభ్య 3. ఇష్టంచయావన్ని దొషకాలాన్త రలాభస్తావత్సదొషకాలావలంబనం నక తణ వ్య మితిసిద్ధంభవతి. తతశ్చ సాంప్రతిక శ్రావణ్యాం గురుమౌఢ్య దొషసత్త్వాతౌష్ఠపద్యాం తదస త్త్వాదన్యస్యాప్యు పాకర్మ ప్రతిబంధక తయా శాస్త్ర సిద్ధస్య కస్యచిదో షస్య తతానుపలంభౌచ్చ గురుమౌఢ్యటోషదుష్టాం శ్రావణీం పరిత్యజ్య తాదృశదోషరహితాయాం హౌష్టపద్యా మేవ ప్రథమోపాకర్మకత వ్య మితి సిధ్యతి • దర్శితస్మృత్యంతరవచనస్య చూఢ్యా దిదోపప్రసం గే ప్రథమోహక మాణ నుష్ఠానపరతానంభవశ్చ దశనిణ య్యాం వైదిక సో ర్వభౌమై రెవ దర్శితః- ఇత్యాతస్యా క్షేపస్య ప్రతి క్షేపాయోచ్య తే- తత్తచ్ఛాఖాధ్యయనం శాఖె శే శ క్తిమతి భవె దెవ | శాఖాధిపతిశ్ళు కస్స్ఫురదంశుత్వాద్బలీచవ గైసిక్" 13 || ఇతి తలచ్ఛాఖాధ్యయనం ఆద్యత్వవి శేషితం. శాకౌశే తత్తచ్ఛా భే శే నవ్యాపాక రణ యె. శ్రావణ్య మితిచ ఏకృతం. భవేదెవేత్యేవశా రేణాన్య యోగ వ్యవ చ్ఛెదప రెణ తత్తచ్ఛాఖియా ద్యాధ్యయనక తృకాక భవన త్వెన తత్త చ్ఛాఖాధీక శక్తిసమాసకాలిక శాస్త్రవణ్ శాలత్వవ్యాపకతా ప్రతీయ లె. యథా " ఋతౌ భార్యాము పేయా దేవ ఇత్యాదౌ భతృణక తృణకభార్యాకర్మ కొపగమన ల్వెన ఋతుకాలత్వవ్యాపక తా బుధ్య తే! క్రియాసంగ లైవకారస్యాత్యంతాయోగ వ్యవచ్ఛేదబోధక తానియమేపి - జ్ఞానంరజతంగృహ్లా త్యేవ నరో వెదమధీయో లైవ • ఇత్యాది ప్రయో గవిరహాల్ - జ్ఞానమధణం గృష్ణ త్యావ జ్ఞానేనాథొణ గృహ్యతవవ బా హణో 'వెదమధీయా తైవ బ్రాహణెన వెదొ ధ్యా తవ్య ఏవ - ఇత్యాది ప్రయోగదశః నాచ్ఛ గ్రహణాధ్యయనాది వాచక పదనమభివ్యాహృతా ఖ్యా తనమభివ్యాహృతైవకారస్య అన్వయితావచ్ఛేదక భూతజ్ఞానత్వ బ్రా హణత్వాద్యవ చ్ఛ దేనైవ గౌహణాధ్యయనాదికి యాత్య యోగవ్యవ చ్ఛెదబోధకతా కౌస్తుభావా ప్రదశి- తా || ప్రత్యక్ష మణిదీధితిటీకా యాంతు భట్టాచార్యెణ “జ్ఞాన మర్థంగృహ్లా త్యెన, ఇత్యా దౌ అయోగ వ్యవ చ్ఛేదబొధకత్వమే వైవకార స్యేతిస్థాపితం | పకృ తెతొదృశవ్యా పక తాలాభవశాచ్చ శాఖాధీశన క్రియకామపి సాంపతికశావణీముల్లం ఘ్య పౌష్ఠపదీముపాకమా? నుష్ఠానాయానుధావతాం పక్షస్య ప్రతి క్షేపోలభ్య తెఇతి || ఇదమతాకూతమ్ సత్యం గురుభాగవయో రిత్యా ద్యు దాహృతా తీయవచనం దళని? యోధృతం శాఖావిశేషానుల్లిఖా తో గురుశుక మౌఢ్యా దౌ ప్రథమోపాకృతిని షేధం సర్వశాఖసా ధారణం బోధయతీతి. పర్వతు తద్వచనం గురుశుకాస్తకాలసామా న్యె ప్రథమోపాకృతిని షేధం నబోధయతి, అపితు త అపితు త త్తచ్ఛాఖాధీశశ క్త్యసమానకాలిక గురుశుకాన్య తరాస్తకాల ఏవ తత్తచ్ఛాఖీయ ప్రథ మోపాకర్మనిషేధతీ ల్యెవ స్వీకార్యం. తథా హి " ఆషాడే శావం సూపి ) భావప్రకాశసహితః ఇత్యాదిహి దశనిణః యీధృతం స్మృత్యంతరవచనం. తతచ రొషపడం సామాన్య తశ్శుభకర్మసు పరిత్యా జ్య త్వెన ప్రసిద్ధానాంగు రుశుక మౌఢ్య బాల్య వాధ కసజాంతి గ్రహణాధిమాసానావస్యత మక్వావచ్ఛిన్న పరం. తథాచ తాదృశదొషరహి తెకాలె ఉపాకృతిత్వా నచ్ఛిన్న విధిపరమైన ప్రాథమ్యా ద్యని దేః శెన యథాశ తె తద్వచనం ప్రతీయ తే. ఆ నీచాన్యదపి స్మృత్యంత రవచనం ఉపదర్శితస్మృత్యంతర వచనానుపదమేవ దశనిణ! యీధృతం గుర్వస్తాద్యన్యతమవత్యపి కా లే ఉపాకృతిశ్వావచ్ఛిన్న విధిపర త్వేన పతీయమానం. యథా "య జ్ఞోపవీతం కతవ్యం శావ ణే గురుశుకయోః | బాల్యె మౌ ధ్యే పివా ధణ క్యే కతః వ్యం నిత్యకర్మవల్ || శ్రావణీ పూణి మా యతగహ సంకాంతిదూషితా | స్వాధ్యాయస్య ప్రధానత్వాన్ని త్యత్వాచ్ఛా , వణస్య చ || అంజసా శావణం వి పై కతఃష్యం నిత్యకర్మనల్ 1 19 హసజాంతయోశ్మూలం శావణస్య నవిద్య తె || పౌణః మాస్యా స్తు నిత్య త్వాదాప స్తంబస్య శాసనాల్ | అంజసొ శ్రావణ) వి పైక తవ్యం నిత్యకర్మవల్ || ఇతి. తదనయోస్త స్త నృత్యంతరవచనయో సుగుణనిగుXణశ్యురివ విరొధే సమునిషి తె తద్భంజనాయ మట కళతిరివ దర్శితా లౌయవచనం అనతతా రేత్యా సేయం. తథాసతి సా మాన్య విశేషన్యాయేన దర్శితాత్రేయవచ నైక వాక్యతయా ఉపసంహృ తం " ఆషాడే శ్రావణెవాపి " ఇతి స్మృత్యం తరవచనం గుగ్వస్తా దిదోషవలి కాలె ప్రథమోపాకృతిమాతని షేధే పర్యవస్యతి. యజ్ఞాప వీత్రమిత్యాది వచనంతు ఉత్సగాణ పవాదన్యాయసంచారతః. దర్శితా ఆయవచ నెన పథమోపాకృతిరూపవిశేషని షేధప రేణవ్యావర్తితవిశే షవిషయం ప్రధమోపాకృతివ్య తిరిక్ పాకృతివిధానపరమసతిస్థ తె-ఇతీ యం స్థితిస్సక లసమతా. అతఏవ ద్వితీయాద్యు పాకృ తెగుర్వస్తాదిరూప దొషకాలెష్య నుష్టానే నక స్యా పి విప్రతిప త్తిదృశ్య తె. యథాచదర్శి జ్యోతిక రణమా తాతయవచ నె3 దర్శితస్మృత్యం శరవచనసంకోచః తథా దర్శి తా ③ యవస్యాపి ( శాఖాధీశె శ 6. శాఖాధీశె శక్తియు కైతచ్ఛాఖాథ్యయనం శుభం ఇవ్యా తెలియవచ సేన దశణ యీభృ తెన తత్తచ్ఛాఖాధీశశక్త్యభాన కాలిక గురుశుకాన్యతరా స్తకాలె తత్తచ్ఛాఖీయప్రథమోపాకర్మ నిషె ధపర త్చెన సంకోచ స్సహయణీయ. ఆశితశ్చ దశనిణః యీకారై రె వాయు సుకొచః కంఠరపెణ. యథా-- " దోషాపవాదసంగ హే ఏక "మూఢాభపెదన్యస్సో ్వచ్చమితొంగగోయది | అన్యస్యాస్తమ యేకాలే కు ర్యాచాణమంజసా || ప్రథమోపాకృతించాపి కుర్యా దేవాంచారయణ | ఇత్యు దాహృత్య "" అతాయంవివేక :- ఋ గ్యజుస్సామాథ ర్వెశా జీవశుక 9కు జెంచుజాః | శాఖాధీశే శక్తియుకెత చ్ఛా సౌధ్యయనం శుభఘుక్యౌ తేయెదర్శ నాత్ శుకే శక్తియుక్తే గు రుమాపి యజుశ్శాఖోపాకర్మకత వ్యం, ఏవం శుక మౌ థ్యా పి గురౌ శక్తియు 3 ఋ గ్వెజాపాకర్మ కార్యం, ఏవమన్యతకమా ధ్యే 22 భౌమే శ క్తియు 3 సామోపాకర కరణీయు, శాఖాధీశే శక్తియుకె ఇ తి హేతూ. అతొ మౌఖ్యాదిదోషెషు ఉపాకర్మ వజఃనస రణంస్వ శాఖాధీశస్య శక్త్యభావవిషయమ్ ఇతి. || తదిదం సర్వమభి ఐ. తొక్త - తత్తచ్ఛా స్యయను శాకౌశే శ క్రిమతీ భవే దెన | ఇతి || నను భవ త్వేవం సంకోచః, ప్రకృలె కిమాయాతమిత్యాశజ్కాయాము చ్చ తెశాఖాధిపతి రితి ఆ స్ఫురదంశుత్వాల్ అన స్తగతత్వాల్. బల్ అతిశయిత బలకా శిష్టః. ఆతిశాయనె మత్వథీణ యః. తథాచ ప్రాబల్య గౌ'బల్య యోస్ససఁ బంధిక ల్వెన శాఖాధీశ ఇతి వచ నే ప్రాబల్యకూప శక్త్యవధిమాతస్య సంబంధిన ఆ కాంక్షాయాం అ అస్తగత ల్వెనొపస్థితస్య గురుశుకాన్య తిరస్యేవ సంబంధితయా 2 న్వయాల్ అస్తగతగురుశు కాన్యత రావధిక శ క్తిమత్త్వమేవ శాఖాధీనగతం అ సకాలికతచ్ఛాజీ య ప్రధమో పాక రాము సాస ప్రయోజక మితి పర్యవస్యతి, ఇష్టంచ వగై 03 భావప్రకాశ సహిత సిక్ శోషణాల అస్తగతగుర్వ పెక్షయాడిన స్తగతశుక స్యాధిక ఫలజ ననశక్తిమత్త్వమస్యేన. అస్తగత సేపూ గ్రహస్య శుభఫలజనకత్వ సామ్యాథావళి పోచ్యతే కార్తాని కైః. యదాహ వరాహమిహి రః_ ఉచ్చతికోణ స్వసుహృచ్ఛతు నీచ గృహాక్కగైః | శుభం సం పూణః పాడోనదలపా దాల్పనిష్పలమ్!! " ఇతి. అత్తారూ గతశబ్ద స్తగతపరతయా వ్యాఖ్యాతొ వ్యాఖ్యాతృభిః. తదాచాన స్తగతత్వమా తేణ కథం ఒలిత్వమిళిశజ్కాయానావసరః. అథవా - శక్తపదస్య అన.స్త జ్యొతికృధ్భిర్వ్యవళ్భూతత్వాల్ " స్ఫురదంశుత్వాద్బలీ ఇత్యుక్తి ర్వెదితవ్యా.. యధోక్తు జ్యొతిర్విద్భిః “ స్వొచ్చే ప్రదీ పస్సుఖత క్రికొణెస్వస్ధస్స్వగేహే ముదిత స్సుహృఛ్ఛే | శాంతస్తు సౌమ్య గ్రహవగళ్ సంస్థశ్శక్తామతొ "సౌస్పుటరి జాలు ఇతి || ఏత. మ్రమాణపత్య భిజ్ఞాపనాయైవచ అన స్తగతత్వాదిత్యనుక్త్వా స్ఫురదం శుశ్వాదిత్యు క్తిః || వస్తుతస్తు శ క్తిరత అనుకూలాంశ స్థితి సామాన్యం ప తికూలాంశానాస్కంది తానుకూల రాశి స్థితి సామాన్యంచ, తయో రెవ శు, భఫలా ధానశ క్తిరూపతయా దైవజ్ఞ వ్యవహారసఃప్రతిపన్న త్వాత్, దృశశ క్తిశ్చ ప్రకృతే భృగోరక్షతా స్వాంశగతత్వాదిత్యయ మర్థః ఉత్తర షు " నచశతు 9 క్షేత్రగతః " ఇత్యా దిషు పద్యేషు స్ఫుటీక రిష్యతే. అతతు యధాశతో పదర్శి జ్యోతిర్విత్పద్యానుసా రేణ అన స్తగత, త్యెన బలితొ ్వ క్తిరితి ధ్యేయమ | ఇత్రంచ సంభవదమష్టకాలక త్వవిశిష్ట గుర్వ స్తకాలత్వం శాఖాధీశశ క్తిమత్కా లాంతర్భా వేణా నే కాంత్యా న్నని షెధకోటిసాధనాయాలం. యజుశ్శాఖియా ద్యొ పాకరానర్హత్వా వ్యభిచతితంతు యజుశ్శాఖాధీశన క్తివిగహసహకృతసంభవదదుష్టగా లక గుర్వ స్తకాలత్వం ప్రకృతశ్రవణ్యాం పక్ష భూతాయాం నాస్త్యేవె తి స్వరూపాసిద్ధత యానని షేధకొటిసాధనక్షమం. ఇద్ధంచ-అసతిబాధ కేశాషణీరూపముఖ్య కాలశ్వాదితి విధికోటిసాధకొహితుసుఎ వెతి నవ్యాపాక రనిణయః. సుష్ఠూక్తం-శావణ్యా మెవాస్యా నవ్యం యాజుషవటొరుపాకర్మ ||ఇతి. ఏ తెన ఏకోమూఢాభవెదన్యః " ఇత్యాది వచనాన్యు దా హృత్య జీవశుకయోః కస్యచిలౌఢ్యదశాయామపి మూ థేతరస్య స్వో చ్చమిరౌంశగశ్వాదిలక్షణ బలస ళ్వై ప్రథమోపాక మాణనుష్ఠానసంభ వక ధనం (దశనిణ యీకారాణాం) యల్ తత్ అగతిక గతికల్పనం సి దోష కాలాంతరాలాభే సదొషే2పికాలే కధంచిత్కాంచిర్గతి మన్వి ష్య కరణ వ్యకర్మణోపరిత్యా గేన అవశ్యాను షెయతొ జ్ఞాపసమాత ప రం. నతు నిపోషకాలాంతరలాభే ఒ.పి తం పరిత్యజ్య సదొష ఏవగా లే కథంచిదు లక్షణాం గతిమన్విష్య తదనుష్ఠానవిధానపరం, యత నిర్ధాపకాలస్స్యాత్ ” ఇతిపాగుదాహృతవచనప్య క్తివిరొధాల్ ఇతిప రాస్తమ్. తఖాహి. యెత్తావదనూదితం “జీవశుక యోగి కన్యచి శౌఢ్య దశాయామపెమూ థెతరస్య స్వొచ్చ మితాంశగతత్వాదిలక్షణ బ లసత్వై ప్రథమోపాకమార్ కానుష్ఠానసంభవక ధనం ఇతి తదసంగ తం, తత్తచ్ఛా ఖాధీశశ క్తిసత్త్వఏవ తత్తచ్ఛాఖీయపథమోపాకరా నుష్ఠానసంభవస్య దశవిర్ణ యీశారైరుపపాదనాల్. “ 'యథాశతై కో మూఢఇత్యాదివచనానుసారిగృహ్యరత్న వాక్యానుసా రేణ తథా నువాదక రణాశ్రయణే పి ఉదాహృతదశనిణయోగ్యం దె తో మౌఢ్యా దిదో షేషు ఉపాకర్మ వజ: నస్మరణం స్వశాఖాధీశన క్యభానవిషయం " ఇత్యతిస్ఫుటొక్త్యా - ఏకోమూఢః 1. శాఖాధీశేశ క్తియుక్తే ఇత్యాదీనాం vం గురుభాగవయో ఇత్యా ద్యా తీయవచ నాపవాదతామాశిత్య ఉత్సగణ శాస్త్రస్య గురుభాగః వయోరిత్యా దెరపవాదవినిరు కవిషయతాయాఏవ ప్రతిపాదనాల్ అX తిక గతిత్వాభిధానం సుతరామసలగతమ్. నహ్య గతిక గతిత్వస్య తేషామ భిమత ల్వే ఏవం కథనం యజ్య తే. యెది (శాఖాధీ ? ” ఇత్యా దెరగ తిక గతిత్వం దశనిని యీకృతామభిమతమభవిష్యత్ తదా ( శాఖా భావప్రకాశ సహితః ధీశే " ఇత్యాది గుర్వస్తాదిదొషాపవాదవచనం అగతిక గతిరి త్యావతైర భిహితమభవిష్యత్. నచ తథాభిహితం. ప్రత్యుత ( మౌఢ్యా దిదొషే షూపాకర్మవజ నస్మరణం శాఖాధీశ శ క్త్య భావవిషయం " ఇత్యేవఁమౌ ఢ్యాదౌ ఉపాకర్మవజః నవచనానాం ఉత్సగణ రూపత్వం ( శాఖాధీ శే " ఇత్యా దెస్సామాన్య తొ పవాదశాస్త్ర త్వంచ వ్యవస్థాపితమ్. త థా గృహ్యరత్నకంఠభూషణయోరపి ( గురుశుకయో రెకొమూడొ న్యశ్వేత్స్వాచ్చమితాంశగః తదా ప్రథమోపాకమాణ విచారయణ కు ర్యాల్ ఇతి జ్యోతిర్విదః. సంకాంతిర్గహణం వాఆధక రాతాత్ప రత శ్చెన్నదోష ఇతిచ " ఇత్యే తావ దెవో క్తం. నపునః శాఖాధీశన ! యుతత్యావణీమతి కమ్య పౌష్టపడును ధావనం కాగ్యమితి | అపిచదశనిర్ణ య్యాము దాహృతసంద ర్భె శాఖాధీ శాఖ కియు కెఇతి హేతూ: "ఇతివా క్యేన తద్వచనస్య హెతుపరతో ్వ కిరపి అగతిక గతి కల్పనం ప్రతిరుణద్ధి. హేతుత్వంహి యత హేతు స్తత సాధ్యమితిసా ధ్య నిరూపితవ్యాప్త్యా అవినాభూతం. అతఏవ ( మార్పేణ జుహోతి తే నహ్యన్నంకియతే " ఇతివాక్యం హోమసాధన ల్వె సాధ్యై అన్నకర ణత్వస్య హేతుత్వ విధిపరమితి పథే యద్యదన్నకరణం తెన తెన హోత వ్యమితివ్యా పికల్పనమావశ్యక మితి హేతువన్ని గదాధిక రణ్ కిస్సం గచ్ఛ తే. తథాచ తత్తచ్ఛాఖాధీశశ క్తి మధురస్రాది కాలత్వం యత త తత తత తచ్ఛాఖీయోపాకర్మ ప్రతిబంధక త్వాధావ ఇతి వ్యాప్తి దళాశనిణః యీకారాభిమతొస్వీకార్యా. సాచ భవదు కరీత్యా అగత క గతిత్వప గైనక థంచిదప్యు పపద్య తె. • పాథసిపీ ఆత్మష్ణా శామ్యతి • ఇ త్యా దావివ • శాఖాధీశే శక్తియు 3 ' ఇత్య తాహివచ నే సప్తమీసమ భివ్యాహారబలాతీ హేతు హేతుమద్భావ ప్రతీతిమభిసంధాయైవ డశ నిణ్యీకృతాం “ శాఖాధీ శెశ క్తియుక్తే ' ఇత్యస్య హేతూ కిరుప తాషణనం 'వేదితవ్యం. సొయ ముష దర్శితవచనగతన పమీ. జలసమాధి నవ్యోపాక రనిణయః గతహేతు హేమద్భావః " ఏకోమూఢః - ఇతి వచనగతాభ్యాం హత హేతుమతొర్లిజ్ • ఇత్యనుశాసనానుశిష్టాభ్యాం నిజాఖ్యమపి స్ఫుట తరం ప్రతిపాద్యతఃర్య గే వ్యక్తీభవిష్యతీతి డిక్ || అతఏవ (« యత ని దోషకాలస్స్యాత్కుర్యాత్త్సన్ను పొకృతిమితి ప్రాగుదాహృతివచ నవ్య క్తివిరోధాత్ " ఇతి హితూ కిరపి పరాసా, ఉత్సగణ శాస్త్రీణ సదొష ల్వెన ప్రతిపన్న స్యాపి కాలస్య అపవాదశాస్త్ర బలాల్ నిదొణ షతాయాఏవ నిధాక్రితత్వాల్ ( యత నిదోఁషకాలస్స్యాత్ ఇతి వచనవ్య క్తివిరొధలెశస్యాష్య ప్రసరాత్ !! అధ తద్వచనాగతిక గతిత్వస్య దశనిర్ణ యీకారాననుమత త్వాషిదశ నీర్ణయీకారానుమతం తద్వచనస్యా పవాదశాస్త్రత్వం అనుపపన్నం మన్యమానైరసాభి రెవ తద్వచనస్వాగతిక గతిత్వం కల్ప్యత ఇతి చేల్ - హస్త త దిదంభవ తాఁకల్పనం తదానీమశోభిష్యత యదిదశనిర్ణం నీష్కర్షితా ధైః కాచనా నుపప తీర్భవద్భిరుదభావయిష్యత. ప్రత్యుత భవదీయే అగతిక గతిత్వకల్పనకల్ప ఏవ అనుపప త్తి బహులతా ప్రాగసా భిఃప్రతిపాదితా, ప్రతిపాదయిష్య తె చెతి! యదిచ గంథకారొ క్తిము ల్లంఘ్యా 2 3 ( శాఖాధీ ? " ఇత్యా శ్రేయవచనస్య స్వరసావగతామ పవాదరూపతొముద్ధూడు స్వేగమేవాగతిక గతిత్యకల్పన మనుమన్యే త తదా ద్వితీయాద్యుతికృ తెరపి గుర్వస్తాదికాలిక శావణ్యా మనను స్థానం పౌష్ఠపద్యా మేవచానుష్టానం ప్రసజ్యమానం కొ వారయి తుం ప్రభవేత్ . నచ ( చండాంతొ రండలం ప్రాప్తి యదా శుక 9 బృహస్పతీ | శ్రావణస్య చనిత్య త్వాత్క తణవ్యం నిత్యకర్మవల్ || య జ్ఞోపవీతం కతణవ్యం శావణె గురుశుకయోః | బాల్యె మౌధ్యే - పి వాధక్ క్యె కతణవ్యం నిత్య కర్త వత్ ” ఇత్యా ద్యా ఆయనృత్యంతర వచ నే: గుర్వస్తాదిమత్య పి కాలె ఉపాకృతివిధానాత్ , ఉపదర్శి తవచ నాన్యు దాహృత్య " అతః పథమేతరొపాకర కరణే నదోషగం 3 యం భావప్రకాశసహిళః ధః " ఇతి స్ఫుటమేవ దశనిణ య్యాంప్రతిపాదనాచ్చ ద్వితీయాస్య పొకృతేః సర్వ దైవ శావణ్యా మనుష్టానే బాధక విరహ ఇతివాచ్యం, తెషామస్యా తేయస్మృత్యంత రవచనానాం నిదోషకాలాంత్ రాలా భే సదొషి కాలే కథంచి త్కాందిగ్ధతి మన్సిష్య కత వ్యకర ణోపరి త్యాగెన అవశ్యా సుషేయకాజ్ఞాపనమాత పర్వన అగతిక గతికల్పనప రతాయాః భవత్సయూ థ్యై ర్పకు శక్య త్వాల్ || యదిచ ( ఆతః ప థమేతరోపాకర్మకరణి నదొషగంధని - ఇతి దశనిణ్యీవాక్య మేన " చండాంశోర్మండలం ” ఇత్యాద్యుపదర్శి తనచ నానాం అగతిక గతి త్వకల్పనని రాసక మిత్యుచ్య 'తె, తదా కిమప రాద్ధం ( అతొమౌఢ్యా దిదొషెషు ఉపాకర్మ వడ నస్త రణ, స్వశాఖాధీశస్య శక్త్యభావవిష ఇతి దశనిణయోగతవాక్యాన. అస్యా పివాక్యస్య శాఖాధీశ ఇత్యాదివచనాద్య గతిక గతిత్వకల్పననిరాసకత్వస్య అవశ్య స్వీకార్య త్వాల్ | నచ గురుభాగః ఎయోరిత్యాదినా ప్రథమోపాకృతిప్రతిబంధ కతాయాపవ గురుమౌఢ్యా చౌ బొధనాల్ ( యత నివొషకాల స్స్యాత్ ” ఇత్య త వతః మానదోషపడస్య పథమోపాకృతిపతి బంధ కొడకా కతయా ద్వితీయాద్యు పాకృత్య ను షానే కిమపి నబాధక మితి వా చ్యం, తథాసతి " యత నిదోషకాలస్స్యాత్కు ర్యాత్తస్మెన్ను సా కృతిం " ఇతివచ నె సామాన్యతః ఉ పొకృతిపద స్యేవ వర్తమానతయా ప్రధమోపాకృతిపతి బంధకాభావవతి కాలె ఉపాకృతిత్వా వచ్ఛిన్నకు ర్యాదిత ్యర్ధలాభైన ద్వితీయాదు ్య పాకృతెరపి ప థమోపాకృతి ప్రతి బంధక మౌఢ్యా దిరహితీవ కాలె కర్తవ్యతాయాః ఏతద్వ చనెన లాబొగ్గురుమౌఢ్యాదికాలె ద్వితీయాదు , పాకృత్యనుష్ఠానా సొంగత్యస్య దుర్వార శ్వాల్. నను తద్వచనస్థస్య ఉపాకృతిపదస్య ప్రథమోపాకృతిపరత్వం కల్ప్యత ఇతి చేన్న. వినాప్రమాణం సామా వ్యవాచక పదస్య విశేషపరితాశయణా సంభవోల్. సన్సెవం ( ) . ప్రథమోపా సవ్యోపాక రనిణయః థమోపాకృతిర్న స్యాత్ ” ఇత్య నేన పథమోపాకృతేః " యతని దోషకాలస్స్యాత్ ఇత్యాదినా ఉపాకృతి సామాన్యస్యచ నిషేధస్వీ కారె సామాన్య వి శేషయోః పృథణ్ని షేధద్వయస్వీకారాపత్తి: ఇతిచే ల్ -కాక్షతిః, " ఆ ట్రైయంనహ న్యాల్ బాహణంనహన్యాల్ "ఇ త్యా తొ తొదృశని షెధద్వయ స్వీకారస్య కౌంతిక సిద్ధత్వాల్, ప్రత్య వాయభూయస్వాల్పత్వపరతయా ఉభయోరపి సాథణక్యస్య తలెవా తాపి సంభవాల్ | ననుదోషపదం ప్రతి బంధ శార్ధకం. ప్రత్యాసత్తాళ చ అనుషేయోపాకృతిప్రతిబంధక లాభః. తధామ యదుపాకృతిపతి బ స్థక రహితొయః కాలః తత తదుపాకృతిం కుర్యాదితి వాక్యాధEి. ఇ శంచ మౌధ్యా దెః ద్వితీయాద్యు పాకృతిపతి బంధక త్వా మానాభావేన మౌఢ్యాది కొలస్య ద్వితీయాద్యు పాకృతిప్రతిబంధకాభావవళ్వైన ద్వితీ యాద్యుపక మక తణ వ్యతా తిస్తా దేవవచనా ద్బాధ్యతే కృత్నిస్యాల్ » ఇతివచనెన మౌఢ్యా దౌ ప్రథమోపాకృతిప్రతిబం ధక తాబోధనాత్ మౌఖ్యాదికాలె పథమోపాకృతెరనను షేయతాచా నెన వచనెన సిద్ద్యతీతినశాచిదప్యనుపప త్తిరితి చెల్ - ఏవంసతీ - ఆ షా “శ్రావణె వాపి " ఇత్యా దివచనావతార వైఫల్యం, తదుపాక రమ 'తిబంధక వతి కాలె 'తదుపొకమాణనుష్ఠానస్యా సంభవేన తదుపాక మణ ప్రతిబంధకాభావవతి తదుపాకమక విధేర్వ్యధః త్వాల్. ఆ కొలత ఇత్యా దేద్యాధి తాత్కాక త్వంచ, తదుపొకమ ప్రతి బంధకవ త్యాం శ్రావణ్యాం తదుపాకమణ విధానాసంభవాల్ | ననుదొషపదం ప్రతి బంధక తావచ్ఛేదకతాశ్రయ గుర్వ స్తత్వాద్యన్యతమ రూపావచ్చి న్న పరం. తథాచనోక్తానుపప త్తి.. తాదృశరూపావచ్ఛిన్నయుతాయా మపి శ్రవణ్యాం ప్రథమోపాకృతేః కాల తయదుష్టతాదళాయామనే ననచ నేన విధానాల్ సంభవదదుష్టళాలక త్వవి శేషిత గుర్వ స్తత్వాది కి మేవ ప్రథమోపాకృతిమతి బలఢక తొవచ్ఛేదకతా పర్యాస్త్యధికి ఈ యేపి )
భావప్రకాశ సహితః
ణు పర్యవస్య తీతి చేల్ - ఏవంసతి ద్వితీయాద్యు పాకృతి ప్రతి బంధకతావ
ఛ్ఛేదక గుర్య స్తత్వా దేరప్రసిద్యా ద్వితీయాద్యు పాకృతి విధిపరతా
నాస్య సంభవతీతి ద్వితీయాద్యుతికృత్య నుష్ఠానొపపాదన్నా సంభవస్త
దవస్థ ఏవ. తసాదశజోషపదం సామాన్య తశ్శుభక మసు పరిత్యా
జ్య కావచ్ఛేదక ల్వెన ప్రసిద్ధా యేగుర్వస్తత్వాదయో ధమాః స్త తద్ధ
మాజ వచ్ఛిన్నా న్యతమపర వాచ్యం. యజ్ఞోపవీతమిత్యా దినచనస్యా గ
తిగలిశాముద్ధూయ విధిరూపతాచ స్వీక గణీయా. తథాచేతద్వచనస్య
66 ఆషా థెశ్రావణెనాపి " ఇవి సృత్య తగవచనస్యచ ప్రసక్తం వి
రొధం శమయితుం .
గురుభాగః నయోమౌః ధ్యే " ఇత్యా ద్యా లౌ
యవచనమవతీణణ మిత్బౌశయణీయం. అతఏవ దశనిణః య్యాం ( ఆ
షాథెశావణెవాలి " ఇతివచనస్య మాడ్యా దిదొషే ప్రథమోపాకృ
తి నిషేధపరతాం ప్రతిష్టాయ తదుపపాదక తయా గురుభాగణ వయో
రిత్యాదినా మౌఢ్యాది
దొషి ప్రథమోనాకృతెర్ని షేధకం త స్తిన్నెవ
దోషె ఉసాకృతిత్వానచ్ఛిన్న విధాయక ంచా లియవచనము దాహృతం
అనఁతరుచ " అతఃపథమేతరోపాకర్మకరణె నదోషగంధః
త్యు క్వాయజ్ఞోపవీతమిత్యాది స్మృత్యంతరవచ నాన్య పి మౌఢ్యా దివొషే
షూపాకృతివిధాయ కాని సముదాహృతానీతి. ఇష్టంచ యథాయజ్ఞోప
వీతమిత్యా దెర్నాగతిక గతిత్వం యథావా ద్వితీయాద్యు పాకృతివిధిరూ
పత్వం తధైవ (
శాఖాధీ శే " ఇత్యా దేరి నాగతిక గతిత్వం కింతు
ప్రతిప్రసవవిధ రూపత్వ మేవ తుల్య న్యా యేన స్వీకార్యమితి తత్తచ్ఛా
ఖాధీశన క్తి ఖరహసహకృతగుర్వ స్తత్వాదిక మేవ తత్తచ్ఛాఖీయ ప్రథ
మోపాకృతి ప్రతిబంధక వచ్ఛేదక మితి. సిద్ధం ప్రకృతశ్రవణ్య.
నిదుఃష్టత్వమ్ ||
అథ ( శాఖాధీ శే ,, ఇత్యాదికం నదోషసామాన్యాభావప్రతిపా
దనపరం, అపితు సత్య పిదో షెతత్పరిహార్కొపివతః తే ఇత్యేతావనా
ఇ
నవ్యాపాక రనిణ్యె. ఆ పరమితి చెల్-తదిదం వ్యాహతవచనం, పరిహారస్యా భావ సంపాద నరూపళయా ఉపాళమణ ప్రతి బంధక త్వాఖ్య దొషత్వాశ్రయసత్తైన తత్పరిహారస్య తాదృశదోషతాస్త్రయాభావసంపాదకరూపస్య సత్త్వా సుభవాల్ వహ్ని జలాచ్యారివ ఉభయోర్విరోధాల్ | నన్వెవమప్యుపా కర్మ ప్రతిబంధక త్యెనాభిమతస్య గురుమౌఢ్యా దెః ఉపాకర్మ ప్రతిబంధ కత్వాభావసంపాదస మెన దోషపరిహారప దేనాత వివక్షితం. ప్రతి బంధ కతాళయవస్తుసత్తా కాలేపి తద్వస్తుగత ప ప్రతిబంధక త్వాభావసత్యై నవిపోధః మణిసత్త్వెప్యు లెజక సమవధానె మణేః ప్రతి బధ్ధకత్వాభా వస త్త్వనవితి చేల్ - తత్తదు తేజ కా భావవిశిష్టమణి త్వేన ప్రతిబధ్ధక త్వాంగీకారాల్ యుక్తము త్తేజక సమవధా నెమణ్ ప్రతి బద్ధక తావ చ్ఛెదక తాపర్యా వ్యధిక రణరూప వైశిష్ట్యా భావాల్ ప్రతి బ! ధక తా రాహిత్యం. పకృతు గురుమౌఢ్యత్వాది నైవప్రతిబంధక తాం వద తాం పరేషాం కథ గురుమాథ్యా డౌ ప్రతి బుధక త్వాభావః పరిహార కాలెఘటతామ్ | నన్వతాపి . శాఖాధీశే ఇత్యాదివచనాను ధేన తత్తచ్ఛాఖాధీశన కివిరహ సహకృత గురుమౌఢ్యత్వాది నైవ ప్ర తి బుధక త్వాంగీకారాల్ శాఖాధీన రూపోత్తేజక సమనధాన కాలె ప్రతి బంధక త్వాభిమతగుర్వస్తా దె ప్రతిబంక త్వాభావః సుఘటఏ వెతి చేత్ - హస్త సిద్ధు ప్రకృతశావణ్యా దోషసామాన్యా భావవ త్త్వం, త దానీలు గుర్వస్తా దె ప్రతి బద్ధక త్వాభావే ప్రతిబంధకత్వ రూపదోష - పిశిష్టసామాన్యాధావస్యా ష్యపలపితు మశక్యత్వాత్ || ఆధ సంభవదదుష్ట కాలకి త్వ విరహవిశేషిత శాఖాధీశశక్తే రెవొత్తేజక త్వాంగీకారాన్న ప్రకృతశ్రావణ్యా నిదుఃష్టత్వం. యదాతు శావణ్యాంపౌష్టపద్యాం న గురోర.స్తగతతాపౌష్ఠప వ్యాం పరంశాఖాధీశశ క్తిః తదాపౌషప ద్యా మే వెదృశా జక బలాము పొకమానుష్టానం అనెనొపపాద్యత్మ తిచేత్ - భవె దేవం యది ఉత్తేజకభూతాయాం శాఖాధీశశక్తా సంభవ యం భావప్రకాశసహితః పచుష్టకాలక త్వవిరహ విశేషణ దానె కించిత మాణముపల భ్యేత. నిబ స్థనకారాణాంవా తద్వి శేషణానశ్యకతాపరం కించిద్వాక్యళక లముపల భ్యేత. నహిఁఏకోమూఢః " ఇత్యా దినచ నె“ శాఖాధీ శై” ఇత్యాదివచ నే వా అదుష్టకాలాంతరాలాభే ఇత్యస్తి. నవాదసనిణః య్యాం ( అతి మౌఢ్యాదిపోషేషూపొకమఃవజన సరణంశాఖాధీశశక్త్యభావ విష ఇతృత " అకుష్టకాలాత రాసంభవే ' ఇత్యస్య భిహితమ్! " శాలతయె పిదోష శ్చెచ్ఛా 9వణ్యా మారభేద్బుధః ), ఇతివచన బలాత్తు పతి బంధకీ చూత గుర్వస్తాద్యం శేఏవ సంభవదదుష్టకాలకత్వ మాతస్య నివేశనీయతా పగు) సిద్ధ ్యతి. సపునః ఉత్తేజకీభూతాయాంశా ఖాధీశ శక్తాసంభవదముష్టశాలకత్వవిరహేణ విశేషణీయతాపి. తథాఛ త త్తచ్ఛాఖాధీశశ క్తి త్వేన రూ పేణైవళ కైరు త్తిజకత్వాత కృతశ్రావ ణ్యాం తాదృశొత్తేజక బలాల్ ప్రతిబంధక రూపదొషసామాన్యా భావ వత్త్వమనపవాదమే వెతి || అథ జ్యోతిశ్శాస్త్ర సిద్ధేషు కాలదో పెషు తృతత, పరిహారొక్త యః సర్వాఆప్య గతి శానాం కేనచిత్పరిహా రెణ దోషళ క్రిమాంద్యజ్ఞా పనము ఖైన కథంచిత్కృతఃవ్యకమా? నుష్ఠానగతికల్పనమాత పరా ఏ వ. నతు కొర్స్మ్యెన దోషసామాన్యాత్యంతాభావప్రతి పాదనపరా శ్శక్యా వక్తుమ్. ఇష్టంచ (( శాఖాధీశే " ఇత్యా దెరపి జ్యోతిశ్శాస్త్ర ద్ధగుర్వస్తాది కాలదోషపరిహారొ క్తిరూపతయా అగతిక గతికల్పనరూప త్వమేవొచితి మితి చేల్ -సోయమసి దైనైన అసిద్ధసాధనొద్యమః, జ్యో తిశ్శాస్త్రసిద్ధ కాలదోషపరిహారో కీనాం సర్వాసామగతిక గతిత్వస్యా సిద్ధత్వాల్. ప్రత్యుత తత్తత్కమా? నుష్ఠాన ప్రతి బంధక రూపదోషా జాం పరిహారో $సు శాస్త్రీయాసు కాత్స్నా SE సదోషసామాన్యా త్య భావాప్రీతిపాదనె పరిహారకాలే2పి యత్కింధౌషసత్వ స్యే వానుమత త్వేచ తత్తతూమణ విధానపరస్య పరిహారశాస్త్రస్య వ్యా నవ్యోపాక రనిణణయః ఘాతదోషరూషితత్వాపాతః. నఖలు భూయస్యా : ప్రతి బద్ధక శక్తేః సత్త ఏవ కార్యానుశ్పాదః, అల్బీయస్యాఃత స్యాస్పత్త్వితు కార్యో త్పాదస్సంభవతీతి కస్య విశ్పరీక్షక స్య లౌకిక స్యవానుమతమ్ | ననుత త్తత్కర్మ పతి బద్ధకత్వంటోషాభిమతానాంత తతూర్మ జన్యఫలో త్పత్తి ప్రతికొనక త్వ.. పరిహా రాసహకృతస్య చదోషస్యత త్తత్కర్మ జ న్యకృత్స్న ఫలొత్పత్తిపతిధకత్వ మేన. పరిహారీ సహకృతస్యతు త స్య దోషశక్తి రూం ద్యాల్ కర్మ జన్య యత్కించిత్ఫలపతిరొధకత్వం ఫ లాంతరోత్పత్త ప్రతిరోధక త్వం చేతి చేల్ - సమాఖ వ్యేతాపీ మం కల్ప నా బహులఫలజన కానాం కర్మణాం విషయే. అకరణప్రసక్తపత్యవా యపరిహారమాతఫలకానాంతు నిత్యానాం కర్మణాం విషయే నేయం కల్పనా శశి తుమసి శర్యా. సంస్కారకర్మణామపి సంస్కారమా ఈ మేవ ఫలం నాధిక ం. నచ సంస్కారఫలేడి పి బహుత్వమల్పత్వం చ కల్పయితుం శక్యం. మానాభావాజ్ |యానితు తత్తత్కర్మ కాలస్థి తిశుభగ్రహానుకూల్యే స్మృతానిశుభఫలానిఆయు రైశ్వర్యా దివృద్ధ్యా దీని ఆనుష గి కాణి తాని స్థితివి శేష విశిష్టగ్రహ హేతు కొన్యేవ ఫలాని న శాస్త్రీయకర్మ హేతుకాని. అన్యధా శాస్త్రీయ విహితకర్మణాం ప్రతి కూలఫలజనక త్వమపి గ్రహపాతికూల్యే ప్రసజ్యెత!! నవ్యాస్తుతత్త స్క్రహస్థితీనాం శుభాశుభఫల హేతుతామప్య సహమానా:- చఃశృహిశు తెరాచక్ష తెచతద్విదః " ఇక్యుత్తరమీమాంసాదశి తరీ త్యొ స్వాప్న దశః నాదీనామివ తత్తగహ స్థితీ నామపి త త్తచ్ఛుభా శుభఫలసూచక తామెవ వణ యంతి. తథాచాహుజ గదీశతర్కా విధ్యథః నిమాపణప్రస్తావే " జ్వరా? నాన్నమ శీయాదితి లౌకిక విధౌతుజ్వరాదిప్రయోజ్యత త్తద్విజాతీయ దుఃఖాజన కల్వేలి జోల క్షణా | తథా అష్టమచందేన గచ్ఛేదిత్యా దావట ధాతో గణతి హేతుదురి తె. తేనాష్టమచంద కాలీనగతి హేతుదురితం త త్తదని సూ లంకారాః - 13 భావప్రకాశ సహితః షాజనకం నె త్యేవం తతబోధః. అన్యథా తథావిధగ తేః పాపజనక త్వె తద్వారా కాలాంతరవిదుఃఖజనక శ్వావా ప్రమాణాభా వేనా సాంగ త్యాప త్తేః! గోచ రేవావిల గ్నెవాయే గహారిష్టసూచకాః ఇత్యాదివచ నెహ్యో గ్రహాణాంశుభాశుభసూచక త్వొపగమాళ్ ” ఇత్యాది || త స్మాచ్చు తి స్మృతి విహితకరభిః త తత్కర విధానపశాస్త్ర దేశితా న్యెన ఫలాన్యు త్పాద్యం తె.నపునః జ్యోతి సంతపదశి తొస్యసి గ9 హస్థితివిశేష నియతానిఫలాని తానిచజ్యొతి స్తంతదశి తాని ఫలాని గ్రహస్థితివిశే షైజనితానివాసూచితాని వేశ్యన్య దేశల్ త థాచపక్క తస్యో పాక గణః స్వాధ్యాయసంస్కార ఏనఫలం, " వీహీన్ఫొక్ష తి " ఇత్యా దావివ ( శ్రవణ్యాంపౌణ మాస్యా మధ్యాయముపా కృత్య "ఇత్యా దావపి ద్వితీయయాసంస్క్వాత్వబోధనాత్ తసాదుపా కరాధన ల్వెన సమతిపన్నే 'సంస్కాYఫలె (గురుభాగః వయోః త్యాదివచనబలాల్ గుగ్వస్తా దేశ ప్రతి బుధక ల్వె 22 ( శాఖాధీశే శ ఇత్యాదివచన బలాల్ తత్ప్రతిబంధక తాయాం శాఖాధీశన కైరుత్తేజక తాయా అప్యావశ్యకత్వాత్ తాదృశో త్తేజక సమవధాన లాచ్చ సామతిక శ్రావణ్యాం ముఖ్య కాలభూతాయాం ఆవశ్యక స్య ఉపాకర్మణః ఫలో త్పాదే సుసమ్పాదే స్వతస్సిద్ధప్రతి బంధ5'7 వ మాత్రలిప్సయా ముఖ్యా తిలంఘ నేన అనుకల్ప బ్రౌష్టపద్య ను ధావనం సాధ్వైవ. సహి అ ప్రతి బద్దఫలోత్పాదె నిత్య కర్మణి ముఖ్య కాలే స మృపతి ఆనుషంగిక ఫలపౌష్కల్యసమ్పాదక గ్రహానుకూల్య లిప్సయా ముఖ్య కాలాతిలంఘనం క్వచిద్దృష్టం. అతఏవ- అనుకల్పదవ్యమాదా యాపి యథాకదంచిత నిత్యకర్మణః ముఖ్య కాల ఏవ నిర్వతణనం, ము ఖ్య ద్యవ్య లిస్సయా ముఖ్య కాలమతి లంభ్యు అనుకల్ప కాలానుధావన ప్ర తి షెధంచారు:- ( ముఖ్య కాలం సమాశిత్య గౌణ మధ్యస్తు సాధ నం | నముఖ్య దవ్య లో ఖేన గౌణ కాలప్రతీక్షణమ్ || " ఇతి! క్తియు కేతు ప్రతిబధ్ధకాభావాల్ స్వతస్సిద్ధ ప్రతిబధ్ధకాభావే స్వతః ప్రాబల్యా నవ్యోపాక రనిణయి. సౌపీ ప్రకృతే అనుకల్ప కాలానుధాన నే2పి ఆనుషంగిక ఫల పౌష్కల్యం సంభాన్య తే, తదా ప్రొష్ఠ పద్యాం శాఖాధీశస్య భ) గో: చి త్రాద్వి తీయచరణ ప్రవిష్టతయా రాశి 20శతశ్చ నీచ స్థితి శాలి త్వాస శాఖాధీశానుకూల్య విరహాధీనస్య ఫలపౌష్కల్య విరహస్య ప్రాథపద్యామపి దుర్వాగత్వాత్ . నను తదానీ) శాఖాధీశానుకూ ల్య ప్రయు క్తస్య ఆనుషంగికి శుభఫలస్య అసంభవేడిపి ప్రతి బంధరా భావవశాత్ ఉపాకమాణ ధీనసంస్కారరూపఫలోత్పతిః అనపవాదే తిచేత ఏవంసతి శ్రావణ్యా మపి ప్రకృతే త్తేజకవశసంపన్న : 1 తిబధ్ధకావొవ్యాహత ఇతి ము దైవానుకల్ప ఊష్ణపద్య నుధావను! ముఖ్య కాలాతీలుఘనంచ. నహి స్వతస్సిద్ధ ప్రతిబధ్ధకాభావస్థలే ఉత్తే జక బలసమ్పాదిత ప్రతిబధ్ధకాభావస్థ లేచ జాయమానయోః ఫలయోః తధైశుభూతయోః ప్రతిబద్ధకాభావయో ర్యా తారతమ్యం క్వచి”కి కానాం పరీక్ష కాణాంవాడ నునుతమ్ || అసువా- ఉత్తేజక సమ్పాదితాత్ గ్రహః. తథాపి ముఖ్య కాల ల్వెన ప్రబలభూతాం శ్రావణీమాశి తస్య పరిహాగసమ్పాదిత ప్రతిభస్థ కాభావస్య స్వ దుర్బలస్యా 22 గొణకాల ల్వెన దుర్బలాం హౌష్ఠపదం ఆశీతాల్ స్వతస్సిద్ధ ప్రతిబధ్ధ కాభావాల్ స్వతః ప్రబలాదపి బలీయ స్త్వమేవ. స్వంతో దుగ్బలా నామపెహి ప్రబలాశ్రయవశాల్ బలీయ స్త్వం రౌకికానాం తాంతి కాణాంచ సమతిపన్నం. తదుక్తం తంతవారికే కుమారిలభ డ్రై:- C దుర్భలస్య ప్రసూణస్య బలవానాశ్రయో యదా | తదా పి వి పరీతత్వం శిష్టాకో పెయఖాదితవ్ # అత్యంత బలవంతొ ఒపి పౌరజా నపదాజనాః | దుర్బ లైరపి బాధ్యస్తే పురు షైః పార్థివాళి ③,, ఇి. స్వతొ దుబలస్యా పి గౌణసాధనస్య స్వతః ప్రబలస్యాపి ముఖ్యసా ధనస్యచ కాలరూపాళయవశాత్ విపరీతం బలాబలమపి స్పష్టమభి భానప్రకాశ సహితః హితం. యథా - ముఖ్య కాలం సమాశిత్య గౌణముషస్తు సాధనం సముఖ్య ద?న్యలో భేన గౌణశాల ప్రతీక్షణమ్ " ఇతి | తస్మాత్ స్వత స్సిద్ధ ప్రతిబద్దకాభావమాత్రలిప్సయా ప్రకృతే శ్రావణ్య తిల ఘసరు యుక్తమెచేతి సిద్ధమ్ || అపిచ-దశనిణణయ్యా , గ్రహణస జాంతి దొషయోరు సాకర్మ వజనపరవచన ముదాహృత్య ( అత కోహణ సజు మణవజః స సరణు ప్రథమోపాకృతివిషయం. తథా వక్ష్య తె. అత్యవ్యవక్తా జ్యోతిశ్శాస్తే—అధః రాశౌ దధస్తా చ్చెత్సజా నిగ్రహణుతువా | ఉపాకర్మ నకుర్వీత పరత శ్చెన్న దొషక దితి ' ఇక్యుపపాదితాయా గ్రహణ సజలపణదోషపరిహారోకె రపి అగతిక గలెత్వం ప్రసజ్య తె కాలదోష పరిహారొ కీకాం సర్వాసాం అగతిక గతిత్వం నదతాం. తథాచ సతీ శ్రావణ్యా మధళ్ రా త్రాత్పరం గ9 హణసజాలంతో : ప్రసక్తావపి బ్రౌష్ఠప ద్యా మేన అధక రాత్రా త్పూర్వం పరతశ్చ గ్రహణసజా నీ వొషరహితాయాం ఉపాకరా నుష్ఠానం శాస్త్రీయం స్యాత్ . సకలొదీచ్య దాక్షిణాత్య నిబధ్ధశిష్టా చారవిరుచాత్ర నెహపత్తి సమ్భవః. ఏనం మౌఢ్యాదిపోషేషు ద్వితీ యాద్యుతికృతి ప్రాపకాణామపి వచనానాం అగతిక గతిత్వంపస జ్యె తెతి ప్రథమూ ప్రథమోపాకృత్యొ రవి శేష ప్రసంగ ఇతిచ ప్రా గెవా భిహితమనోభిః|| తసాల్ శ్రా శ్రావణ్యాం చూఢ్యాదిదోషే2పి ( చం ఇత్యాది సపనబలాత్ ద్వితీయాద్యు పాకృతేరిన అధ్వరా శ్రాదూధ్వణం గహణ సజుమణదోషే2పి " అధE" రాత్రాద ధస్తాల్ " ఇత్యా దివచనబలాత్ ప్రథమా ప్రథమోపాకృత్యోరివచ « శాఖాధీ ? ” ఇత్యాది వచసజలాల్ ప్రకృత శ్రావణ్యాం యాజు ష ప్రథమోపాకృతెరపి అనుష్టానే నకి ఇచ్చి ద్బాధక మితి నిష్క్రతిద్య నృపవ 6 అసతిచాడకె శ్రావణీరూపముఖ్య కాండ్వాత్ ” ఇత్య డాం నవ్యాపాక రణ యః. యం విధికొటిసాధకో హేతుః- ఇతి సుధియో విదాజ్కు ర్వస్తు ! ఏ తెన- « శాఖాధీ ? " ఇత్యా దాః అస్తదోషపరిహారశాస్త్రస్య న దొషసామాన్యాత్యంతాభావ ప్రతిపాదకత్వం, కథంచిదభ్య నుజ్ఞ రూపత్వాల్. అభ్య నుజ్జారూపాహి వివాహాథా నృతవద నాది విధయః నదోషసామాన్యాభాన ప్రతిపాదకారి, అపితు వివాహేత రాధాణ నృతవదనా దౌయావా దోషస్తావద్దషాభావ ప్రతిపాదనప రాః-ఇ తిశజా 2పి నిరాకృతా. కథంచిదభ్య సుజారూపత్వాదితి హేతొ రె రెవాసిధైః. శాఖాధీశ ఇత్యాదిక ంహి గురుభాగ? వయోరిత్యా చేర్ని షే ధస్య బాధక ంసత్ ప్రతిప్రసవరూపం. యథా – ( నప్రథమయ . ప్రవృంజ్యూత్ " ఇశ్యా దెర్ని పెధస్య " కామంతుయోనూచానస్స్యా త్తస్య ప్రవృజ్యాత్ ఇ త్యెతల్ బాధక ంసల్ ప్రతి సవరూపంతాంతి కసంమతం | ఏవం దృష్టాంతా సిద్ధిశ్చ, వివాహాధాణ నృత వదనాది విధానా మపి “పఇచ్చానృతాన్యాహురపాతశాని"ఇత్యాదివచ నైః దొషసామా న్యా భావపతి పొదక లైవహి శాస్త్ర సమ్మతా. స్పష్టీకృతం చేదమభ్యను జ్ఞావిధిఘటక విధి ప్రత్యయస్య దొషసామాన్యా భావపరతావణ నాది భిః పూర్వతం తెఖండ దేవాదిభిః|| కించ శా శాస్త్రీయావశ్యకకమా? ch విషయమస క్తదొష పరిహారొక్తయస్సర్వాః దోషసామాన్యాభా"వ ప్రతిపాదనపరా ఏవ దృష్టాం. యథా “తస్మాద్య జేవదో వధ , ఇతి యజ్ఞాంగహింసాయాం హింసా దొషాభావ ప్రతిపాదనపరం వచనం, యథావా “ నసో మేనొచ్ఛిష్టా భవ ని ) ఇతి యజ్ఞాంగసొమభక్షణ ఉచ్ఛిష్టదొషాభానప్రతి పాదనపరం వచనమిత్యొది. విశేషతశ్చ ప్రక్క తొపాకమాంగ కాలవిషయమసక్త దొషపరిహారవచననుపి దొష సామాన్యాభాన ప్రతిపాదక రదృష్టం " అధX రాతాదధస్తాచ్చేత్ ఇత్యా డ్యు దాహృతం. తతశ్చ " శాఖాధీ నె ఇత్యా దికి మకు శాస్త్రీ) య్య కి మాంగభూతకాలరూప విషయపస క్తదోష పరిహారొ కి జ్ఞానప్రకాశసహము 1. సతయా దొషపామాన్యాత్య భావ ప్రతిపాదక మె వేతి యుక్తం స్వకతె మితి|| నస్తుతస్తు—మౌఢ్యా దిషూపాక మళా నిషేధకం “గురుభాగవ యోః " ఇత్యా దివచనం నత త్తత్కాలే ఉపాకమా? నుష్టాతుః ప్ర త్యవాయం బోధయతి, అపితు శ్రవణ్యా మిత్యాది విధిబలప్రసక్తి పొకమాE ంగభావస్య కాలస్య మౌఢ్యాదినిమి త్రైసతి తదంగత్వాభావ మేశ, అంగవిషయ విధీ రాం ప్రధానోపకారక శాబోధకత్వ స్యేవ అం గవిషయప్రతి పేధా నామపి ప్రధాప కారకత్వాభావబోధక తాయా యు క్షత్వాత్ , లాఘవాచ్చ. అతఏన_ " పురస్తావుపస దాం ప వగ్యైః ణ పనృణ కి " ఇత్య నెన సామాన్యలొన్నిష్టోమెసే ప్రసక్తాం గశాక స్య ప్రవగ్యణ స్య " సహాధమయ జై పవృంజ్యాల్ ” ఇత్య నేన అగ్నిష్టోమెప్రధమపయో గేనిమిత్తె అనంగత్వం సిద్ధ్య అతి స్థిత పూర్వ తం తె. శతన్న ప్రతిషిద్ధాంగతాక కాలేకృతస్య ఉసాక మళాణ ఆకా ఆకృతత, నిష్ఫలత్వం పగ్యవస్య తి. తడేవానూద్య తె తత కుర్యా ద్య దివినశృతి - ఇతి. ప్రథమోపాకృతిర్న స్యాదితి పూర్వవాక్యళుతా యాఏవొపాకృతెః వినశ్య తీక్యత కతృణతయా అన్వయాల్ ఆశుతర వినాశినః కర్త ణః ధ్వంసరూప నాశస్య వచనాన పెక్షతయా ఆఫూ ర్వాఖ్య సంస్కారజనక స్య కర్మణః సుస్కారరూపఫల ద్వా రెణాను ఎతః మానస్య వినాశవ్యవహా రానహణ తయాచాత్ర ప్రతిపాద్యమానొ నాశః ఫలాజనకత్వ రూపఏవ. " గురుభాగణ వయోమౌఃధ్యే బాల్యె వా వాధః కెపివా | తథా ధీమాససంసర్పమలమా సేషుచద్విజ || నకు ర్యా దాద్యు పాకర్మ కృతం కర్మ చ నిష్పలమ్ || చ తథైవ స్ఫుటమవగమ్య తె. అతశ్చ వినశ్య తీత్య నెన కర్మ సైష్ఫల్యా నువాదో నదుఘః టి. వినశ్యత్యస్యకశృఢ గతవిపరీతఫలబోధక ల్వె 2పి ప్రథమోపాకృతిర్న స్యాది ల్యె తమంశం ప్రత్యథః వాదతయాసా ఇతి వచనాంతర “ సహ్యసాక కనిణ్యః ఫూతాత్పర్య స్వీకా రానాసశ్యకత్వాచ్చ నతత్ఫలక త్వమపి తత కల్ప ఏమం. ఇత్వంచ శాఖాళీ ఇత్యాదె న ప్రతృవాయురూపదా "షాభావ ప్రతిపాజక త్వం యు కం, ప్రత్య వాయస్యైవా ప్రసక్తత్వాల్. కీం తు ఉపొకమాణంగత్వషృతి రేకస్య ప్రసక్తస్య నిమిత్తవిశేషమాశ్ త్య ప్రతి షెధః ప్రతిసవరూప సేనబోధ్య తె ( కామంతు యోనూ చాను 1, ఇత్యా దీనత్ ఇత్యేన స్వీకర్తుం యుక్తమ్|| పరమాధకత స్తు- గురుభాగః స రిత్యాదికం నమతి షెషరూపం స్వకతుళం శ క్యం, తథాసతి " నతొపశౌకరోతి » ఇత్యాదావివ వికిల్పాప తెపి. కింతు నానూయాజేష ఇత్యాది వత్పర్యు దాసఎవ. తథాచ గురుమౌఢ్యాది కాలభిన్న శ్రావణ్యాం ప్రథమోపాకృతిః కార్యా, సామా న్యతశ్చశావణ్యాం ప్రథమోపాకృతిన్నొ పాకృతిః కార్యా ఇతి శా వణ్యాంపౌర్జ మాస్యా మధ్యాయం " ఇత్యా ద్యేక వాక్య తయాద్వ్యంతో వాక్యాథణ:ప్రతీయ కె. శాఖాధీశ ఇత్యా ద్యెక వాక్యళయాతు శాఖాధీ శశక్తిమత్కౌలభిన్నాయో గుగ్వస్తాదికాలః తద్భిన్న శ్రావణ్యాం ప్రధ మోపాకృతిః కా ర్యతిప్రథమా శః పర్యవస్య త. (నహోథమయ బ్లే కామం తుయోనూచానఃఇత్యా దావుద్మ శ్యాషరీతి రాథోతాతాంతి కైరంతతః!!2 శంచ తద్వచనస్య దొషసామాన్యాభావ ప్రతిపాదకత్వంవా యత్కించి దోషాథాన ప్రతిపాదకత్వం వేశి విచారొగగనా రవిందసౌరభలరతమ భౌవవిచారమనుక రోతీతిదిక్ II ఇదమత బోధ్యమ్ — “యతిబో ష కాలస్స్యాత్ ఉత్య తదోషపదం ప్రకృతక మాణంగత్వాభావ ప్రయో జక తావ చ్ఛేదక తత్త దర్గాస్య తమధమాణ వచ్ఛిన్న పరం. సచధర్మః ప్రా గుపదర్శి శరీక్యా త తచ్ఛాఖాథేశవ కి విరహ విశిష్ట గురుశు కాస్యత రా సత్యాదిక మేవ. తాదృశ ప్రయోజక కావచ్ఛెదక ధరావచ్చి న్నాభావ శ్భనిటోషప దెన బోధ్య తే ఇతి సామ్రతిక శావణ్యా నిదొక్షపద బొధ్యత్వమే వెలి నాసాక , యశనివో-షకాలస్స్యాల్ ఇ భావప్రకాశ సహిత త సేన విరోధగధ్ధాపి ! పరిహాశివశసమ్పన్న దొషాభావస్థ'T. దోష లేశసచ్భావాభిమానశ్చ ప్రావోనూ లితఇతి ! ఏ తెనకథ్యుదుపపాదనీయదోషపరిహారసా పేక్షస్య సాం ప్రతిక శ్రావణీ కాలస్య దొషశాలితాయా ఆవజ నీయతయా సదొష శాలళ బ్రేకని దెశ్యస్య నిదోషకాలశబ్దవ్య ప దేశ్య త్వాసమ్భవేనత త్రానుష్ఠానం • యత, నిబోషకాలస్స్యాత్ • ఇతి స్మృత్యంతరవ చను బాధత ఏవ — ఇత్య పి వ్యాఘాతా దిదోషపరాహతం వెదితవ్యమ్ !! అథైవంసతి పరిహారశాస్త్రాణాం దోషసామాన్యాభావషర త్వే, దొషాల్పత్వపరత్వాభౌచానుమన్యమానే సొమశన్యాదివారాణాం గాదిది గ్లమన ప్రతిబంధక శూలదోషవ త్తయా శాస్త్ర సిద్ధానాం (6 నవారదొషా ప్రభవంతి రాతౌ " ఇతి పరిహారశాస్త్రీణాభ్యను జ్ఞాత రాళీగమనానాం నిదొషవారాంతరతుల్యతా కుతొ నాసుమ న్య తే ఇతి చేల్ అనుమన్యతఏవేతి బూమః, నవారదోషాః ఇత్య పవాదశా సేణ రాళే దొషసామాన్యాభావస్యేవ జ్యోతిర్విత్సమ తతయా దోషసామాన్యాభావవ త్వేన తౌల్యస్యా పలపి తుమశక్యత్వా త్ | నను పరిహారశాస్త్ర పరిహృత దొషక వారస్య స్వతస్సిద్ధదోషవిర హవతొ వారస్యచ తారతమ్యం నస్యా దితి చెత్ -- మైనం, రాతికాల "త్రావచ్ఛిన్న దొపవిరహవిశిష్టాత్ వారాల్ వారాంత రె అహో రాత కాలావచ్ఛిన్న దొష విరహవ త్తెవన అతిశయస్యా పి' సూసపొద త్వాల్, నివొష త్వేన కౌల్యె - పి యస్సర్వేషు కర, సు అ హ్న: ప్రశస్తతయా అహస్సమ్బస్టరూపగుణాధిక్యలాభలొ భేన క చాచిత్ అనియత కాలేషు కర్తను గమనాదిషు నిదొ షామపి 'రా తిముత్సృజ్య నివొక్షవారాంతరీయాహాదరః పునర్నానుపపన్నః, రత రాతిదినయోరుఖ్యా నుకల్పభావస్య విరహేణ నిదోజు షముఖ్య శాలాతిక మహిషస్యా ప్రసరాజ్. ప్రకృతు శ్రావణీ ప్రొష్ణవ 30 నవ్యాపాక రనిణ్యః. భ్యో రుఖ్యా నుక ల్పభావస్య సర్వసమతిపన్న తయా నిరోడ్ షాంశ్రా నణీమతి లంఘ్య పౌష్ఠపద్య ను ధావనమసాధీయఏవొపదర్శిత దిశా || అధ యథా పురుషస్యా శురత్వదశాయాం అగతిక త్వేన శుద్ధ్యా పాదకతయా శాస్త్రానుమతం కాపిలస్నానాదికం శక్తతాదశాయాం నశుద్ధ్యాపొదకం, త థెహా 2పి గత్యంతరవిరహదశాయాం కథంచిత్స చొపే2పి కాలె అనుష్ఠానయోగ్యతాసమ్పాదక తయా పరిహారశాస్త్ర ప్రతిపన్న ఉపాధిః కథం గత్యంత రెసతి సదోషకాలె తాదృశయో గ్యతాంసమ్పాదయెల్ ఇతిచేల్ – శ్రూయతాం. గురులఘుభూతయోః స్నానకల్పయోః తుల్య వికల్పాన్యథానుపపత్త్యా శక్తాశక్తవి శేషవిష యవ్యనస్థితవికల్పాశయణం లఘుఘాతకాపిలస్నానాదికల్పస్య గురు భూతస్నానకల్పానధికృతాశ క్తవిషయ త్వానఅగతిక గతిత్వకల్పన చావ శ్యకముపపద్య తాం. ప్రకృతెతు (( శాఖాధీ శే ,, ఇత్యా దెః పదహో మావిశాస్త్రవల్ బాధక శాస్త్ర రూప త్వెస్ఫుటె వినాగమకం అగతిక గతిత్వకల్పనం కథముపపద్యతాం భవతాం. తసాత్ శాఖాధీశ్న త్యా ధిపరిహారశాస్త్ర ప్రతిపన్నొపాధైః అనుకల్పకాలరూపగత్యంతరవిర హదశాయా మేవ అనుష్ఠానయోగ్యతాసమ్పాదక తావచనమచతురవచ నమేవ! అస్తువా- తద్వచనె అగతిక గతిత్వాగ్రహోభవతాం. తథాపి ఆతురత్వాది నాముఖ్యస్నానక ల్ఫాసమ్భ వెలగతిక గతిస్నానశాస్త్రమా అత్య యథా ముఖ్య ఏవ కాలె ఆవశ్యకం నిత్యకమా? దీనిర్వత లె, నతు అగతిక గతి శాస్త్రము పెక్ష్య కాలాంతరం ప్రతీక్ష్యతే, తథా ప్ర కృత్కాపి దైవాత్ ముఖ్య కాలె స్వతస్సిద్ధనిదొషతాకకల్పాసమ్భవే అగతిక గతిత్వాభిమత పరిహార శాస్త్ర కల్పమాశిత్యాపి ముఖ్య కాలే ఏవ శ్రావణ్యాం ఉపాకర నిర్వతజనం యుక్తం, నకాలా ఘోర ప్ర తీక్షణం | అనుకల్ప కాలా సమ్భవ ఏవ ముఖ్య కాలపరిగ్రహో క్తిస్తుశాస్త్ర నీతి విపరీతో కి రేవ. యేహి అనుకల్పకాలగతపోషపరిహారకా ఉపాధ మీవ క ఇత్యాదిక భావప్రకాశసహితః 30 యః శాస్త్ర ప్రతిపన్నాః తె సర్వె-పి ముఖ్య కాలగతదోషపరిహాగ కా ఏవదృష్టాః, నవిపరీతాః. తసాల్ « శాఖాధీశే ,, ఇత్యాదిశాస్త్ర ప్రతిపన్నొ పాదౌశి ముఖ్య కాలగతపోషపరిహారకత్వం అపరిహార్యమి త్యతః ప్రకృతే నయు క్తం పరిహారబలసమ్పూదిత దోషవిరహాయాః వణ్యా ముఖ్య కాలూతాయాః ఉపెక్షణమితి బిక్ ||3|| ... .. నను మాభూత్ « శాఖాధీ ? - ఇత్యా దెరగతిక గతిత్వం, మాభూచ్చ దొషాల్పత్వసత్త్వాభిప్రాయకత్వం, అభ్యు పగమ్య తాంచ • కర్తణ్యణ్ , ఇత్యా దె( ఆతొనుపస గెణకః , ఇత్యాదికి మివ (ఆ హవనీయే జుహోతి , ఇత్యా దేశి • పదేజుహోతి , ఇత్యాదిక మివ 6 నహింస్యాత్ , ఇత్యా దెః - అగ్నీషోమీయం పశుం , ఇత్యాదిక నస్త్రథమ " ఇత్యా దాః కామంతుయః - మివచ మౌధ్యా దావు సౌకర్మ నిషేధక వచనానాం తద్వచనం బొధక మి తి. తథాపి ప్రకృత ఆవశ్యాం యజుశ్శాఖాధీశస్య శక్తియుక్త ల్వెసత్యేన యుష్మదభిమతసిద్ధి. త దెవతు నవిద్య తే; యజుశ్శాఖాధీ శన్య శుకస్య స్వశత్రు సూర్య స్థానభూతసి.హ రాశిష్ఠతయా దుబఢాల త్వాల్. అథ ప్రాబల్య దౌబకల్యయోః ససమ్బద్ధిక ల్వెన సంబధ్ధ్యా కాంక్షా యాం గురుశుకాన్య తర స్యేవ అస్తగత త్వాన ప్రకృతస్యా న్వ లబం అస్తగతగురుశుకాన్యత రావధికాధిక శ క్తిమత్త్వం అనస్త గతత్వమా ఆ డ్రైవశత్రు స్థాన స్థితస్యా పి శుకస్యా క్షతమితి ప్రాణోక్తం • స్ఫురదంశుత్వాల్ • ఇత్య తెతి చెల్ - సత్యము క్త; దురు కంతుత ల్, శత్రు స్థానగతస్య అల్పఫలజనక తామా ణ నిరుపపదశ క్తియుక్త పదవ్య ప దేశ్య త్వాసమగవాళ్; పూణణశ క్తి రెవహి నిరుపపదశ క్తిపద వ్యపదేశాల్హా. అతఏవ- మిథిలేశ్వరఇత్యాది సోపపదని దేశ్శే లౌకికె శ్వర ప్రత్యయెపి నిరుపప దెశ్వరాదిన థేః అనవధి కైశ్వర్యశాలీ స ర్వెశ్వరఏవ ప్రత్యాయ్య లె ఇతి త్రయ్య స్తనిష్ణాతాః ప్రాహుః. స యాత్ 39 నవ్యోపాక రనిణయః హి లో కె2పి శత్రుణాస హైకొసనగతః తత్థాన స్థిత్యా నుందీభూతళు భఫలజననశ క్తి? శక్తఇతి వ్యవహయణ్ కృటిల్ | ఏము-స్ఫురదఃతొః శక్తపదవ్య సహార్య తాయాః జ్యొతిర్విత్సమ్మత T్వపి నతస్య శత స్థాన స్థితత్వదశాయాం తత్పదన్యవహార్యత్వం తత్సమతం, శత్రు స్థానస్థితె దుగిఖితపదవ్యవహాగ్య తాయాపవ లైరభి ధానాల్ . యథాహుః « x9 హాభిభూతశ్చ నిపీడితి స్స్యాతలనుపాపగ్రహవగణ యాతః | సుడు? ఖతశ్శతుగృహే గ్రహిందొ నీ చేతి భీతొవికలొస్తయాతః || తథాచ జ్యోతిర్విత్పరిభాషామాశిత్యాపి నా శుక్రస్య శక్తియుక్త త్వొపపాదనసమ్భవః. తసాల్ ( శాఖాధీ శె, ఇత్యాదినచ నానుసా రె ణా పినాధునాసమీహిత సిద్ధిః-ఇతీయమాశంకాఅనూద్య పరిశ్రియ తె- నచ శతు క్షేత్రగతళ్ళుకోడు బకొలఇతిహవ క్తవ్యం | స్వాంశగతత్యా ద్రా శెరం”బలవానీ తాస్త్రి జేరూ చె| || ఇతి. అయమభిసంధి: సామాన్య వాచకశబ్దబోధి లేహ్య థేక నిరుపాధికత్వరూపస్యవా సమ్పూణ త్వరూపస్యవా విశేష స్య లాభః అథాయి పత్తి విధయైవ- నవునశ్శక్త్యా. అతువ “ బ్రహ ణావిపశ్చితా - ఇత్యా దౌ విపశ్ఛిత్పదాథక తొవచ్ఛెడక జ్ఞానాగౌ నిరుపాధిక త్వాది లాభః అథాణ పత్తి విధమై వొపసాదిత షు. నఖలు అథా ప త్తిః సలిబాధ కే వతంతి. ఆ నీచాత్ర బాధకం ( శాఖాధీశేశ క్తియు 3 ” ఇత్యత పూణణ త్వవివక్షణే. తభాహి.పూ ణశక్తిమత్తాఖలుగహస్య పూణ శుభఫలజనక తా, సాచ ఉచ్చస్థిత స్యేవ గ్రహస్య. తరుక్తం ( ఉచ్చతికోణ స్వసుహృచ్ఛతు నీచగృ హార్క గై:! శుభం సంపూణః పాదొనదలపాదాల్పనిష్ఫలమ్ " ఇతి. శా ఖాధీశస్య పూణశక్తిమత్త్వ వివక్షా యాం ఉచ్చస్థత్వమేవ భంగ్యం తరేణ వివక్షితంస్యాత్ . నచేష్టాపత్తి, “ఏకో మూడొళ పెదన్యస్సొప్ -- ఆకరే 33 భావప్రకాశ సహితః చ్చమిశ్రాంగోయది 1 అన్యస్యాస్తమయేకా లేకు ర్యాచ్ఛా 9వణమం జసా ” ఇత్య నేన శాఖాధీశస్యస్వోచ్చగతత్వ ఇవస్వాంశగతత్వేస్వమి తగత ల్వే పిచ ఉపాక రకత వ్యతా ప్రతిపాదనదశః నాత్ తదసు హణ విరొధాపళైః. న చైతద్వచనస్యో పిప్పథగ్విధిరూపత్వ స్వీకా రాన్న విరోధ ఇతివాచ్యమ్, ఏవంసతి ప్రకృతశ్రవణ్యాం • శాఖాధీ శే ' ఇత్యా దినచనప్రవృత్తె రసంభ వెఒపి స్వాంశ స్థితతయా • ఏకొ మూఢః - ఇత్యాదివచన ప్రవృత్తిమా అణపధమోపాకరకర్తవ్యత్వసి ధైరప్రత్యూహత్వాల్ .తదిదమభి ఎక్యొక్తం–స్వాంశగతత్వాదితి || వస్తుతస్తు- ఏకోమూఢ ఇత్యా దేః పృథగ్విధి త్వె గౌరవం, శాఖాధిప తేః మిత స్థానస్థి తెరసంగ్రహః, ఏకోమూఢఇత్యాదివచనము దాహృ త్యాపి నిష్కషణకథనావన రె ( త త్తచ్ఛాఖాధీ శె శక్తియుకె తత్త చ్ఛాఖాధ్యయనం కార్యం 99 ఇతి దశని యీలేఖనాల్ ఉచ్చస్థి త్యా దీనాం శ క్తివిశేషరూపత్వ మేవ అవగమ్యత ఇతి తద్విరోధప్రసంగ శ్చేత్యాది బహుతర బాధక ప్రతిసంధానాల్ నాతశక్తాపూణణత్వ గమ కాథాః ప త్తిరవతరతి. తథాచ ( శాఖాధీ శె , ఇత్యాదిత్య సామాన్యె నావగతాయాః శక్తా! విశేషతః స్వరూపజిజ్ఞాసాయాం (ఏకోమూఢః ఇత్యాదివచన ప్రవృత్తి ఇ త్యావలామవాల్ స్వీకరణీయం.తద్వచ నేచజా యమానొహ వైబ్రాహ్మణః ,, ఇత్యాదివా క్యేషు బాహణాదిపదస్య తై వణి? కాదిమాత్రపరత్వవల్ (న స్త్రీశూద్రౌ' ఇత్యాదివా క్యా మా బాదిపదస్య వణి? కెతరమాత్రపరత్వాదివచ్చ శుభాంశమాతోపా "పోనస్య జ్యోతి స్తంతానుసా రేణశుభ రాశిస్థిత్యుపలక్షక త్వాత్ శుభరాశి స్థితిరూపాళ్ళతునీ చాంశరూపాశుభాంశస్థిత్య నాసూందితాః ఉచ్చతి కొణస్వసుహృదాని స్థితయో 2 పిహ్యాః, శుభరాళిస్థితిహిః అశు భాంశస్థిత్య నాస్కంది తైవ శుభఫలజనక తయా శక్తివ్యప దెశమహణ తీ తి. తథాచ తత్తచ్ఛాఖాధిప తెః శత్వంశనీ చాంశస్థిత్య నాస్క ందితాః నవ్యోపాక రణ యః యాః ఉచ్చతికోణస్వసుహృదాని స్థితయః, యాశ్చస్యాంశమితొం శొచ్చాంశస్థితయః తదన్య తమవిశిష్ట త్వా అన్యస్య గురుశుశాన్య తర స్యాస్తకాలె ఒపి ప్రథమోపొకృతిః కార్యాఇతి వాక్యాధకాః పర్య వసితః. అతనచనే అంశ స్థిత్యుపాదానంచ శుధాంశస్థి తేః రాశివిశే షస్థితి విరహనిర పేక్ష మెవ శుభఫలజనక తయా శక్తివ్యప దేశ్యత్వం ని యతమితి ప్రాధాన్యం, శుభరాశిఖి తెస్తు అశుభాంశస్థితి విరహసా పై క్షమేన శుభఫలజనక తయా న తన్ని యతమితి అప్రాధాన్యం ఇత్యభి ఇత్యైవే. తత్సిద్ధం శుక స్యస్వాంశగతతయా శక్తియు క్తత్వమ్ || ఏ వం స్ఫుటర శిజాల ల్వెనైవ శక్తపదపరిభాషాదళ్ళ నాత్ శతు క్షేత్రగత స్యాపి నశక్యంశక్తపదవ్యవహారత్వం వారయితుం. నచ దుఃఖితపదపరి భాషయా విరోధః, పరిభాషాధ్యయస్య ఏకతక దాచిత్సమావేశ స్వీ కారే..బాధక విరహాల్. యదిచ దుఃఖిత పద పరిభాషితతయా స్ఫు టావగతదుబకొలభావె నశక్తపదష్యవహార్యత్వం ఉచితం స్వీకతుణమి తి శత్రు క్షేతగతత్వానిస్కందితస్ఫురదంశుత్వ మేవ శక్తపదపరిభా ష్యతావ చ్ఛేదకం స్వీకార్యమితి సుసూక్ష్మ మీక్ష్యతే, తదా “ స్వస్థ స హే , ఇతి స్వరాశిఫ తస్య స్వస్థపదపరిభాషాదశః నాల్ రా వ్య పేక్షయా అంశస్య ప్రాబల్యాచ్చ శత్రురాశి గేఒపి స్వాంశస్థితె స్వస్థపడవ్యవహారయో గ్యే నదుఃఖిత పదవ్యవహారగోచరత్వం స్వీకర్తు ముచితం, నవాస్ఫుటర శీల్వెన పాపశక్తపదన్యవహార్యత్వస్య బాధన ముచితమితి శుభాంశస్థిత్య నాస్కందితశతు క్షేత్రగతత్వమెవ దు? ఖితపదపరభాష్య తావచ్ఛేదకం ప్రబలాంశస్థిత ్య సహితయా అశు భరాశి స్థిత్యా అనాసూందిత స్ఫురదంశుత్వంచ శక్తపదపరిభాష్య తావచ్ఛెదకఁ స్వీకార్య మితి తతొ ఒపి సుసూక్ష్మతమేక్షణన శుక స్య స్వాంశస్థిత్యా శక్తత్వం నిష్క్రత్యూహమితి || తదిదంసర్వంహృదిని ధాయైవ --స్వాంశగతత్వాదితి హేతురభిహితః || 32 భావప్రకాశసహితః నను ఆశవిశేషస్థితె శక్తవి శేషరూపత్వం, అంశస్య రాశ్య పె క్షయా ప్రాబల్యంచ యద్భవదభిమతం తదయుక్తం, అపామాణిక త్వాల్ ; తదాశిత్య నిష్కషాభిధానాదికంచ సుతరామె వెత్యాశం కాయాం ఉచ్య తెరా శెరం”బలవాన్టి తాంతి కైరూచె ఇతి | 'రా వెబక్లిష్ణో దెక్కాణోద్రేకాల గొదంకొ బలీ | తసాలగ్నఫలంస ర్వమంశ కె ష్వెన నిష్ఠితం ,, ఇత్యాదిభిః భరద్వాజాది మహషిణవ చనైః "" లగ్నం ప్రధానంతిథివారభేభ్యోలగ్నాధృగాణస్తుతవైనవాం శః ,, “దేక్కాణమాహుభణ వనాద్బలిష్ఠు తతొంశమంశాదపి రాల హోరాం » ఇత్యాదిభిః జ్యోతిర్ని బధ్ధ కారవచ నైశ్చ స్పుటమేవ రావ్య పేక్షయా బలిద్దేక్కాణాదపి బలిష్ఠత్వోక్త్యా రాశ్య పెక్ష యా అత్యధిక బలశాలిత్వం అంశస్య బోధితం. తచ్చ ఫలజనన ద్వారక మేవ. తథాచ రాశిఫ్ఫి లేః శుభఫలజనక తయా శక్తిరూప త్వెసతి తలొ ప్యతిశయిత ఫలజనికాయాః ఆంశస్థి తెః తెః శ కిరూప శ్వారాశిస్థిత్య పేక్షయా ప్రాబల్యే వా నకథంచిదపి విప్రతిప తీర్యు కేతిభావః!! ఇదంపునరిహానధేయమ్ ..-- శాఖాధీశస్య శత్రు స్థాన స్థిత ల్వెన పు ష్కలశ క్తిమత్తావిరహేణ సామతికళావణ్య తిలఁఘనమయుక్తం, పౌష్ఠపద్యాం స్వమిత్ర బుధస్థానభూతక న్యా రాశిస్థితి స్యాపి ఇంక స్య తుప్రతి నీచస్థానరూపతయా కన్యా రాశిః తత స్థిత్యా చిత్రాద్వితీ యచరణ స్థిత్యా అంశతోపి నీచస్థితే రేవ దర్శ నెనచ అతి దుర్బలత్వాల్ , ఉచ్చతి కొత్యాద్యు దాహృతవచ నేహి శత్రు క్షేత్ర స్థితస్య అల్ప ఫలజ నకత్వం నీచ స్థస్యతు ఫలజనకత్వ సామాన్యా భావవత్త్వంచొక్తం. న చ ఇతరా స్తదోషపరిహారాయైన శాఖాధీశశ క్తి ప్రతీక్షణం, నపునః అ స్తదోషాభావే పీతి పౌష్ఠపద్యాం అ స్తదోషరహితాయాం శాఖా ధీశశ క్తిసత్త్యం నా పెక్షితమితి వాచ్యం, స్వశాఖాధ్యయనే అవశ్యమా శయితుముచిత ప్రబలభావస్య స్వశాఖాధిప తెః సర్వథా హీనబ 3. - అహంశుక నవ్యాపాక ర్తనిణణయి. తాయాః స్వశాఖా వధికృతస్య అస్తదోషాభావసమ్పాడనాయ సహ నానుచితత్వాల్, గురుశుకయోః అస్త దోషాభావాహి అ స్తగతత్వ ప్రయుక్తదౌబల్యపరిజిహీష యైవా పేక్ష్యతే తద్యది. స్వశాఖాధీ శెతరస్యా పి స్వశాఖాధ్యయనే చికీషిణ తె దౌబణల్యం ప. రిజిహీషిజాతం కిము వక్తవ్యం స్వశాఖాధీశస్య సర్వథా హీన బలతా యా అవశ్య పరిహత: వ్య త్వే, తధాహి.సర్వశాఖసాధారణ్యై నాధ్యయ నారమ్ఛే గురుశుక యోరుభయోరపి ఆ స్తదోషాభాషం నిమిత్తం పర తాం అయమాశయః ఉన్నయ తే--సురాసురగురూహి ప్రబలౌ హేషు సర్వెషు. తదాహుర్మ హషణయః - కశ్చచ కేసి శుభేహి విచ రావ హే | వటి" సంచారణాల్లో కె ఆవయోశ్శాంతిమా ప్నుయుః || అన్వహం గూఢచారాణాం దు. దుగEహాణాం • నిరీక్షణాత్ | శ కీర్త, మైనవిచ రెwురురిత్యాఖ్యయాగ్రహః || శుక స్యాపి తథా శక్తి ర్వీచ రేద్భాగళా వస్తుయః 1 తొయదా ప్రతిదృశ్యే తె రశ్మీ మంత్ లాధికా || ఆకాశానిర్మలే రాత్ లోకి స్యాస్య శుభానహౌ | సర్వ దోషహరావెతౌ శుభకర్మణి పూజితా || తాభ్యామేవ జగత్సమ్పద్భ వెచ్చా శుభనాశనమ్ || ఇతి || త దెతత్ప్రమాణమనుసృత్యైవ జ్యొతి ర్ని బుధన కారాఅపి వణః యంతి. యథా దొషామ్బు రాశితర గాయ కృపాదE చే తాః షోతు ససజ గురుశుక మయంవిధాతా | ప్రాప్నోతు దోషజల రాశిమ నేననీ త్వా త తీరఙాని శుభకర్మఫలా ని లొకః || ఇతి || అతనో ఉచ్ఛగత్వాది గుణపౌష్కల్యత స్తత్త త్కాలె తత్తక్కమా రమ్భవిధాతుః దొషోస్తూలనేన శుభఫలహే ష్కల్యమావహత ఇతి తాదృశగుణ పౌషల్యవత్త్వమేవ యిద్య పి ఉ పాకర్మణి. నిమి త్తతయాళయికుం ప్రాప్తం. తథాపి శ్రావణ్యాంత యోరుభయోరప్యుచ్చగత్వస్య దు మేక్ లతయా స్వాధ్యాయసంస్కా రకొపాకర్మ రూ పె నిత్యకర్మణి గ్రహస్థితివి శేష ప్రయుక్తానుషం ఒక 13 భావప్రకాశ సహితః ఫలపౌష్కల్యాయ ఉభయోగుణ పౌష్కల్యస్య నియమేన నిమిత్తత యా శ్రయితుమను వితతయాచయధిక ధంచిదుభయోగుణవత్త్వరూ పం ప్రాబల్య మాశిత్య ముఖ్య కాలే ఉపాకర్మ విధానం ముఖ్య తమః కల్ప . గుణవ త్త్వమస్తువా మావా, ఉభయోః దొషాభావరూపం. దొబక్ ల్యాభావమాశ్రమాశిత్య ముఖ్య కాలేఏవోపాకమాః సుష్టానం న్యాయ్య మిత్యయం ముఖ్యతరః కల్పః. తత్రావి ఉభయోః దోషసా మాన్యాభావస్యానతి సులభతయా అతి భీతవ్యప దేశనిమిత్తా న్నీ చఫత్వా దపి వికలవ్య ప దేశనిమి త్తతయా చౌబడాల్య కాప్రాభూతస్య అస్తగత్య రూపస్య ప్రబలదొషస్య గ్రహయోరుక్తయోరుభయ త్రాభావమా ఆత్య ముఖ్య కాలే ఉపాకర్మ విధానం ముఖ్య 8 కల్పః. ఆయమేవచస్మృ తికా రైస్సామాన్యతః పరిగృహీతః ( గురుభార్గవయోరౌ థ్యే " ఇత్యా దౌ. తత్రాపి యదా స్వశాఖాధీశో బలవానుచ్చగత్వాదినా తదా స్వశాఖాధీ శె శుభఫలజన కే జాగతి తము పెక్ష్య స్వశాఖాధీశేతర స్య గుణవ త్త్వంవా దొషాభావనత్త్వంవా భిలష్య ముఖ్య కాలాతిలం ఘనం నైవొచితమితి స్వశాఖాధీశస్య ప్రాబల్య హతమాశిత్య ముఖ్య కాల ఏవ తదనుష్ఠానం అనుకల్పః " శాఖాధీ శే , ఇత్యాదినా పరిగృ హీతః, ఇత్యా లె ముఖ్య కాలె ఉపాకర్మానుష్ఠానే చత్వారఃపక్షః. య దాతూపడర్శితస్య చతుర్థస్యా పి కల్పస్యా సమ్భవః తదాపునరగత్యా ముఖ్య కాలం పరిత్యజ్య అనుకల్పకొలే తదనుస్థానావతారః (భౌష్ఠప ద్యాం , ఇతి పరిగృహీతః, త త్రాపి చత్వారఃపక్షా-ఉభయోగుణ ఇవ త్త్వం ఉభయో దౌ బల్యసామాన్యాభావవత్త్వం, ఉభయోర త్యంత హీన బలత్వాభావవ త్త్వం శాఖాధీశస్య ప్రాబల్యమాతంచే త్యుపదర్శి ఆదిశా జేయాః. అతఏవ యదా శ్రావణీ ప్రొష్ఠపద్యొరు భయోరపి మౌడ్యదోషః బ్రేష్ఠప ద్యాం పరం శాఖాధీశశక్తి: తదా స్వ నిదుః షాప్యాషాఢీ నా శ్రీయ తె. ఏవం శ్రావణ్యాం పౌష 30 నవ్యాపాక రనిణ్యం, పద్యాంచ అసదోషే శ్రావణ్యాం శాఖాధీశన క్తిసల్వైచ స్వతి నిదుః ప్రాప్యాషాఢీ నాశీయతే. కింతు శాఖాధీశశ క్తిమాక్ ఆషాఢ్య పేక్షయా ముఖ్య ఏవ కాలఇతి. అనుకల్ప కాలాశిత స్యాపి చతుషః ప. క్షస్యా సమ్భ వె ముఖ్య కాలాతి లంఘనం నన్యాయ్య మితి ముఖ్య కాలఏ వ అనుష్ఠానమగతిక గతికల్పః కాలతయేపే దోష శ్చెత్ పరిగృహీతః ఇతి స్మృతికృతాం జ్యొతిర్విదాంచాశయ ఉన్నయ తె.. ప్రకృతెచ శ్రావణ్యా ముపదర్శితచతుథక పక్షి రీత్యా యజుశ్శాఖాధి, ష, లెః యజుశ్శాఖాధ్యయనారమ్భకాలిక ఫలహేష్కల్యాపొద కె జాగ తి స్వాంశస్థిత్యా ప్రబలభావె తము పెక్ష్య ముఖ్య కాలమద్య తిలంఘ్య యజుశ్శాఖాయామనఫికృతస్య గురోర్ని దోషత్వమాత లిప్సయా పౌష్టపద్యాం అంశతొ రాశితశ్చ నీచ స్థితిరూప ప్రబల దౌబల్య శా లిని సతి శుకె9 ఉపాక మాక్ నుష్ఠానకథనమత్యం తానుపపన్న మితి. య దాతు శ్రావణ్యాం గురుశుకయోరుభయోరప్యన స్తగతత్వం శుక స్య చెదృశీ నీచస్థితి? తదా శాఖాధీశస్య తాదృశం దౌబల్యం సోఢ్వా ఉపాకృత్య నుష్ఠానం పునరుచిత మేవ, యతః ముఖ్య కాలస్యొ భయోః ప్రబలయోగ హయోరదుష్టత్వస్యచ సమేలనం శాఖాధీశ నీచస్థి తిరూప దొబక్ ల్యా పెక్షయా ప్రబలమితి. అత ఏవ యదా శ్రా శ్యాముభయోరనస్తగతత్వ మాత్రం పౌష్టపద్యాంచ ఉభయోరప్యధిక గుణసమ్పన్నతా తదానీం శ్రావణ్యా మేవాను స్థానం యుజ్య తెదొ షాభావనూతస్యా పి ముఖ్య కాలాఠితస్య ప్రాబల్యాల్ ఇతి | తస్మా త్సామతిక శ్రావణీముల్లంఘ్య పౌష్టపద్యాముపాకమా? నుష్టానా భిధానం కెషాంచిత్ సృజ్యోతిర్విత్సమయసు సూక్షాశయానాకల ననిబంధనమితి కృతబుద్ధయో విదాజ్కు ర్వస్తు | ఏ తెన-స్వాంశస్థి తెః గురుమౌఢ్య లక్షణ ప్ర బలదొషపరిహారక, క్తి సమ్పాదక త్వాభావవాదోపి దూరోత్సారితః. ముఖ్య కాలసంబద్ధ, 30 భావప్రకాశ సహితః శాఖాధీశశ3 : అనుకల్ప కాలసంబద్ధాచ్ఛాఖాధీ శెత రాస్తాభావాత బలతాయా ఉపపాదితత్వాత్, అస్తదోషనిష్ఠ ప్రతిబంధక తాయాం శాఖాధీశశక్తే రుత్తేజక తాయా వచనబలా దావశ్యక ల్వెన ప్రతిబంధ కరూపదోషాభావస్య ప్రకృత శ్రావణ్యా మక్షత త్వాచ్చే తిదిక్ | అథా స్తగతస్య నశుభఫలజనకత్వసామాన్యాభావమాతం, అపి తు ప్ర బల ప్రతికూలఫలజనక త్వమపి. తథాచ అనుకూలఫలామిశిత ప్రతికూలఫలాధాయక స్వాస్తదోషస్య పరిహారః తాదృశదోష ప్రతి ద్వంద్వితయా ని దెప్టుముచితయా ప్రతికూలఫలామి శ్రీ తానుకూ అఫలజననశక్యైవ భవితుమహః. నచ ప్రకృతే తాదృశన క్తిశ్శా ఖాధీశస్య సమ స్తి. తస్యాంశస్థితి ప్రయు క్తశుభఫలజనక త్వెపి శత్రు రాశిస్థిత్యా ప్రతికూలఫలజనక తాయా అప్యావశ్యకత్వాత్ . నచ రా శేరంశస్య బలిష్ఠతియాపతికూలఫలజనన ప్రతీరోధశ్శక్యశంకః, రాశే రంశస్య బలిష్ఠశావాదస్య రాశిస్థితిప్రయు క్తవిలక్షణ ఫలాప్రతీ రుధ్ధస్వస్థి తిప్రయు క్తవిలక్షణఫలోత్పత్తికత్వమాత్ర పరతయా రాశిస్థితిఫలొత్స తిప్రతిరొధిస్వస్థితిఫలో త్పాదకత్వపరకా విరహాల్ ఇతి చేల్ - ఉచ్య తె. మౌఢ్యా చౌ ఉపాకర్మని షెధక పచసానాం చూఢ్యాది కాలస్య ఉ పాకమాణంగత్వాభావప్రతి పాదన ద్వారా అనుపకారక కాలకృతజ్య పాకర్మణః అకాలకృతతయా ఫలజనక త్వాభావావగమక తాయాః ప్రా గుపదర్శితరీత్యా ఆవశ్యక త్వెపి మాభ్యాదికాలే ఉపాకర్మకర్తుః ప్రతి కూలఫలజననస్వీకారే మానాభావాల్ . తతశ్చ ఉపాకర్మ ఫలప్రతిరోధ కాఫదోషస్య స్వశాఖాధీ శాతరనిష్ఠస్య పరిహారః స్వశాఖాధీశస్య ఉపా కర్మ ఫలజనన శక్తు న్నాయికయా శుభఫలజననశక్త్యా పి కెవలం భవితు స్పరః అ స్తిచప్రకృతైస్వాంశరూపశుభాంశస్థిత్యా శుభఫలజననశ కీరితి || ఏవం—శుభాంశస్థితస్య అశుభరాశిస్థితి ప్రయుక్త ప్రతికూలఫల మీ శానుకూలఫలజనక త్వ కథనమప్య సుగతమెవ, రాశ్య పేక్షయా అం రం నవ్యాపాకర్మనిణ్యః శప్రాబల్యెన రాశిస్థితిఫలజననశక్తిం పరిభూయైవ శుభాంశస్థిత్యా స్వ ఫలొపధానాత్. అస్యఖాలిం నో రాశ్య పెక్షయా బలిష్ఠత్వవాదస్య ఆ సంగతత్వాపాతాత్. తథాహి. బలిష్ఠత్వం అతిశయితబలశాలి క్వం, * అతిశాయ నెతమబిష్ఠనౌ , ఇత్యనుశాసనాల్ . యది ప్రతికూల రాశ్య నుకూలాంశయోస్సమవధానే ఉభయోరపి తయోస్స్వస్వఫల జనకత్వ మిష్యతే తటోభయోస్సమబలత్వమేవ. నపునరుభయో రెక తరస్య బలి ప్రత్వమపరస్యవా దుబణలత్వం. తసాదాశ్యంశస్థిత్యొళ్ళు భాశుభఫల జనన ద్వారక విరొధశాలిన్యొః కదాచిత్సమావేశే దుబళ్లతయా రా శిస్థితె విరోధిఫలజననశక్తిం పరిభూయ ప్రబలతయాంశస్థి తేస్సవ ఫలొపధాయక తాప్రతి పాదనపరఏవ రాశేరుశస్య బలిష్ఠత్వవాది. (ప రనిత్యాంతరంగాపవాదానా ముత్తరోత్తరం బలీయః శృతిలిం గవాక్యప్రకరణ స్థాన సమాఖ్యానాం సమవాయేపాగదౌబణల్య మ థ విప్రకషాత్ ,, ఇత్యా దౌ బలీయస్వావదిపుయు క్తవిరొధి కార్య సామానృపతిరోధకత్వ మేవ దృష్టం బలీయసః || దుబలానాం బలి భిభణంగమభిధాతు మేవ బలాబలాధ్యాయారంభ ఇతిచ కంఠత ఏవాభి హితం జ్యోతిర్విద్భిః. దుబళ్లానాు బలిభిభజాంగశ్చ స్వనిష్ఠబలిసమ వధానాధీన బలిప్రయుక్త ఫలవిరోధఫలొత్పాదక త్వాభౌ'నక త్వం. ని ప్రాంతమధీనాంతం చాభావవిశేషణ. ఫలవిరోధిత్వంచ ఫలే స్వా వృత్తి శుభత్వాశుభత్వాన్య తరరూపవత్తేవన. తథోచ పకృతే బ నిష్ఠయా అనుకూలాంశస్థిత్యా దుబ లాయాః ప్రతికూల రాశిస్థి తె8 ఏ తికూలఫలానుశ్పాదకత్వ లక్షణానంగః కార్యఏ వేతి సిద్ధం శత్రు ఎస్థితస్యాపి శుకస్య స్వాంశస్థిత్యా ప్రతికూలఫలామిలి తానుకూ లఫలజనకత్వం అస్తదోషపరిహారక్షమత, భవదభ్యు పెతమపీతి || అతఏవ-దశావిపాక నిరూపణావస రె దశాధిప తేః ఉచ్చ రాశి స్థితి ప్ర యుక్తం శుభఫలమభిధాయ అనంతరం తద్విపరీతమశుభఫలం నీచరా రం నం భావప్రకాశ సహితః శిస్ధితి ప్రయు "క్తం నిరూప్య తతఉచ్చ రాశిష్ఠతస్యాపి దశాధీశస్య నీచాం నస్థిత ల్వె నీచ రాళిస్థితి సమానఫలు, నీచస్థస్యాపి దశాధీశస్య ఉచ్చాం శస్థిత్వ ఉచ్చ రాశిస్థితి సమానఫలంచాభిహితం. యథా (6 ఉచ్చంగా తస్యహ దశాధరణీసుతస్య ఫొప్నోతి రాజ్య మథవాక్షితిపాలమితం | భూమ్యథ దారసుతబంధుసమాగమంచ యానాధిరోహణ విశేషవి ఔశవాసం || నీచ స్థితస్యా పి ధరాసుతస్య దాయే కువృత్త్యా స్వజ నాదిరం | కుభోజనం గొగజవాజినాశం స్వబంధునాశం నృపవ హ్నిచొ రైః | ఉచ్చ స్థాపి ధరాసూనుర్నీ చాంశక సమన్వితః | త త్పాకే ఛాతృమరణం నృపవహ్ని విషాద్భయం || భూమిపుత్రోపి నీచ *స్థఉచ్చాంశక సమన్వితః | తత్పా కెభూమిదారాథక పుత్రమిత వివర్ధ 9, ఇత్యాది. తథా ఉచ్చ స్టేపి గురౌనీచ రాశ్యంశక సమన్వి TI మహా భాగ్యెతుసుప్రో ప్లైత్మణా దేవనశ్యతి || నీచ స్టే దేవపూ జ్యెతుస్వో చ్చాంశక సమన్వితే | భాగ్య క్షయెశు సంపాపే భాగ్యంయాతితథాన రః || తథా - ఉచ్చాంశక సమాయుక్తో నీచ రాశి సమన్వితః | కృ షిగోధూమివాణిజ్య ధనధాన్య వివధక నం || ఇతి || కింబహునా-క్వచి తృ తికూల రాశిస్ధస్యాపి అనుకూలాంశ స్థితౌ అనుకూల రాశిఫలాదత్య నాధికం రాజ్యప్రాప్త్యాదికం ఫలంప్రతిపాద్య తె- యథా— స్వోచ్ఛ స్థాపిది నే” నీచగతశ్చేత్కలహానిక రి 1 స్వకులజ బంధువిరోధం పి తాదీనాం తథైవమునివాక్యం || ఉచ్చాంశసహితొ భానుర్నీచస్థాపి మహత్సుఖం | కరోతి రాజ్య భారంచ దశాం తెవిపదంకృశం!! ఇత్యాది! యత్పునః క్వచిత్ప్రతికూల రాశిఫస్య అనుకూలాంశస్థితావపి ప్రతికూ లఫలాల్పత్వ ముచ్య తె తగ్గ హవి శేషవిషయనియతం క్వాచిత్కంవా చనికం సౌత్సగిరం నియమంరుణద్ధి. గురుశుకయోస్తు ప్రతికూలరా శిగతయోరనుకూలాంశగత త్వ ప్రతికూలఫల లేశోపి నక్వచిదు క్తఇతి న కథంచిదపి ప్రకృతి శుభాంశస్థితస్య శుకన్య చౌబల్య శంకొవసరః!
నవ్యోపాక రనిణ్యః వస్తుతః రాశేరంశస్య బలిష్ఠత్వం యసి బలాబలా ధ్యాయేనిరూ పితం తదధ్యాయసందభజ పరిశీలనేనాపి శుభాంశస్థితస్యా శుభరాశిష్ఠి తశయాత్యాజ్య త్వాభిధానమసంగత మితి స్ఫుటచువగమ్య తె. య భో కం– యథానిహంతిప్రబలోగుణాన్యస్యా జ్య త్వదోషం తిథి వాసరాదె? | తథైవక శ్పిన్నహితారకాయా స్తతశ్చనక్షత్ర బలం ప్ర సిద్ధం | || ఇతి. అతహి తిథివాసరాః ప్రబలగుణాంతర సమవభా న ప్రతిహతత్యాజ్యతా దొషక ల్వెన దుబక్ లత్వం, నక్షత్రస్య చతద్విర హాల్ ప్రబలత్వమితి సాధితం. తతశ్చ తద పెక్షయా దుబకొలత్వం తత్సమవధాన ప్రతిహతత్యాజ్య తాదోషకత్వమే వెతి రాశేరంగా పేక యా దుబణలత్వమపి అంశసమవధాన ప్రతిహతత్యాజ్యతా దోషకత్వ రూపం తత్ప్రకరణాభిమతం స్వీకార్యం. తతశ్చానుకూలాంశస్థితస్య శుక స్య శత్రు క్షేతగతతామా లేణ నత్యాజ్య తాదొషోనేషఇతిదిక || అదైవంసతి సర్వత రాశిఖా తెః అకార్యకర త్వేన శత్రుమిశ రాశి స్థిత్యోశ్శతు రాశిఘటక శుభాంశస్థితిమిత, రాశిఘటక శుభాంశ స్థిత్యా శ్ఛా వైషమ్యాపత్తికి, తత్ప తీపొదళశాస్త్ర విరోధాప త్తిశ్చేతిచేల్ ---- తదిదం అనవధానైక నిబంధనం. తదాహి. కిమిహ శత్రుమిత రాశిప్టి త్యోళ్ళు భాంశ స్థితి సహకృతయోగ వైషమ్యమాపొద్య తె? కింవా అశు భాంశస్థితి సహకృతయోః? అథవా శుభాశుభాంశస్థితి సహకృతయోః? నాద్యః, శత్రురా తెః శుభాంశస్థితి సహకృత త్వెసహ కారి ప్రతి రుధ్ధప్రతి కూలఫిలకత్వమాతం, నపునరనుకూలఫలజనకత్వమపి,స్వరూపతః | తీకూలఫలజనక త్వాల్ , తతళ్ళు భాంశస్థితే రెక స్యా ఏవతు అనుకూలఫ లజనకత్వం, మిత్ర రాశిస్థి తేళ్ళు భాంశస్థితి సహకృత ల్వెతు ఉభయోరపి శుభతయా అనుకూలఫలజనక త్వమితి వైషమ్య స్యాతిస్ఫుటత్వాల్ ! నను రాశెరంగస్య బలిష్ఠత్వసాదాల్ మిత్ర రాశిమటక శుభాంశస్థితే రపి మిత్ర రాశిస్థితి బాధక ఆయా ఆవశ్యకతయా మీతీ రాశిఫల ప్రతి 83 భానప్రకాశసహితః రోచ్ఛుభాంశల రెక స్యా ఏవ ఫలజసక తయా దుర్వారం. శత్రు మిత రాశిఖిత్యొళ్ళు భాంశస్థితి సహకృతయోః ఆ వైషమ్య మితిచేల్ -- మెను, శుభరాశిఖి తెర తదాశిఘటక శుభాంశస్థి తేశ్చ ప్రాబల్య ఔ ఒకొల్యస ల్వెట విరోధాభావెస బాధ్యబాధకభావాసంభవాత్. తదా హుస్తాంతి కానులు ప్రబలంపబలమి త్యెవడుర్బలంబాధ తె అపి తుసతివిరోధే,ఇతి. యత హిరాశ్యంశస్థిత్యో రేక స్యా అనుకూలఫలజన కత్వమన్యస్యాళ్ళ ప్రతికూలఫలజనక త్వం త తైవవిరోధససరాల్ రా శృతి ఫలప్రతిరోధక త్వమంశస్థి తెరితియు క్తంమిత్ర రాశిస్థి తెః తదటక శు భౌంశస్థి తెచ్చేశుభఫలజనకత్వమితి. అతఏవశత్రు రాశిఘటక శుభాంశస్థితి మితి రాశిపుటక శుభాంశస్థిత్యొర వైషమ్యాపాదనమపి సమాహితం. ద్వితీయః శత రాశిఖి TB అశుభాంశస్థితి సహకృతత్వ రాళ్యంశస్థిత్యా రుభయోరపి అశుభఫలజనకత్వం, మితి) రాశిష్ఠతె రశుభాంశసతి సహ కృత త్వే విరోధాల్ దుబఠాలమిత్ర రాశిస్థితిం పరిభూయ అశుభాంశస్థి B: ఏక స్యా ఏవా శుభఫలజనక తెతి వైషమ్యస్య ఉపదశి తరీత్యైవ స్పు టత్వాల్ 1 నాపితృతీయః,శత్రు రాశి తెః అశుభాంశ స్థితిసహకృత త్వా రాశ్యంశస్థిత్యొరుభయోరపీ అశుభఫలజనకత్వం, మిత్ర రాణిస్థితేశ్శుభాం శృతి సహకృత త్వెచ ఉభయోరపి శుభఫలజనక త్వమితి వైషమ్యం. త థా శత రాశిశౌ శుభాంశస్థితినహకృత త్వే అనుభ రాశిఖితిం పరిధూ య అంశస్థితిమాతస్య శుభఫలజనక త్వం మిత్ర రాశిస్థి తెరశుభాంశస్థితి సహకృత త్వెచ శుభరాశి స్థితిం పరిచయ అంశస్థితిమాతస్య అశుభఫ లజనక త్యమితి వైషమ్యమిత్య స్యాష్యతి స్పష్టత్వా దితిదిక్ ||ఆస్తాంవా ప్రతికూల రాశిఫుట కానుకూలాంశస్థి తేః ప్రతికూల ఫలమిళితానుకూల ఫలజనక త్వాగహోభవతాం. తథాపి గుర్వాద్య స్తస్య వచనబలాద్దూ షక తావల్ శాఖాధీశశ కెరపి వచనబలా దెన తట్టెషపరిహారక త్వమప రిహార్యం, * కింహ వచనం నకు ర్యాన్న హీవచనస్యాతి భారొస్తి ' ఇతి
నవ్యాపాక రవిణయః,
న్యాయాల్ , నఖలు శాఖాధీశస్య శుభాంశస్థిత్యాయత్తా శుభఫలజనన
శక్తిః ప్రతికూల రాశి స్థితి సమ్భావిత ప్రతికూలఫలజననశ క్తిసమానాధిక
రణతొమా తెణ స్వస్వభావభూతాం శక్తిరూపతామపి జహాతి. యేన
ప్రకృతే శాఖాధీశ్వస్య శక్తియు క్తతావిగహిసమాప్త వ్యెతాపి. అన్యథా
నీచ రాశిమటకోచ్చాంశ స్థితాది నేశః రాజ్య ప్రాపణ పర్యంత మహాఫల
ప్రద త్వెనొదాహృతప్రమాణప్రతిపన్నొపి అశక్తపదగ్యప దెశ్య : 1
సజ్యత ఇత్యలం బహునా ||
ఉపదర్శిత నిష్కషక ముఖ్యా నష్టంభభూతం శాఖాధీశఖత్య స్యా
ఫి వివరణపరం వచనమసం దేహాయోదా హియతే.--
తథాచ దశనిణ్యయీస్మృతి ముక్తాఫలా డౌ దొషాపవాదసంగ్రహ
ఏకో మూడొ భవెదన్యస్సోవచ్ఛమితొం గో యది |
అన్యస్యాస్తమయే కాలే కుర్యాచావణమంజసా ||
ప్రథమోపాకృతించాపికుర్యా దేవావిచారయక్ |
ఆ తెయేచ-కుర్యా ద్వాన్యస్య సర్దర్శేచౌలఁమౌంజీంవినా శుభం!ఇతీతి?1.
అత స్మృతిముక్తాఫలాది౧హణెన నెదం దశని యీకా
రాణా మేవ సమతం, క్వితు సర్వెషా మేవ దాక్షిణాత్య మహానిబంధ
కారాణాం ఇతి ద్యొతితం. ఆదిప దేన కంఠభూషణాదిపరిగహః. న
చాస్య వచనస్య మహషిF వచనానాత్మకతయా స్వతొ విధిని షేధశ కిమ
త్తావిరహిణ, నానేన కించిదథః సాధనసంభవ ఇతి శక్యం, మహషిణవ
చనానాత్మక
కతాయాహవాసి ధై. నహి దొషాపవాదసంస్క్రహగతతొ ్వ
ల్లెఖమాత్రేణ తత్సిద్ధి,
దోషాపవాదసంగహస్యాపి మహషీణకతృణ
కసంహితాగతభాగవి శెషరూపతాసంభవాల్, అన్యథా తద్వచనో
దాహరణ స్యేవ దశనిణణయ్యా మఫలత్వ ప్రసంగాల్. అస్తువా అనా"
షణత్వమేవ తద్వచనస్య; తథాపి ప్రామాణిక పరిగృహీతవచనానామ
బాధితార్థకతాయా ఆవశ్యకత్వాల్ , శిష్టాచారవల్ స్మృతివచనాథ
6. భావప్రకాశ సహితః విత్యా యక తాయాః ఆవశ్య స్వీకార్య త్వాచ్చ « శాఖాధీశే శక్తియు కై తచ్ఛాఖాధ్యయనం శుభం - ఇత్యా లోయస్మరణగతశ క్తిపదస్య ప్రా గుపదర్శి తరీత్యా అనుకూలాంశ స్థితి ప్రతికూలాంశస్థిత్యనాసూందితాను కూల రాశిఖిత్యన్య తరపరితానిణాయకత్వం తద్వచనస్యావశ్యం స్వీకా ర్యం. ఏతదభిప్రాయమా తెణా పిచదశనిణః య్యా మతచ, తదుపన్యా సస్య సఫలత్వసంభవాదితి బొడ్యం. న్యాయసిద్ధాథక సంలొషకవచ నానామపి యథాసంభవం సంగాహ్య యావదథః సంధేహషరతావ ఇజనం తదవష్టమ్ళెన ఆషణవచనాథకానిణఃయకరణంచ నిబంధేషు బహు” దృష్టమితి. ప్రకృతవచనస్యాపి జ్యోతిశ్శాస్త్రసిద్ధశ క్తిభావా నాం రాశ్యంశస్థితివి శేషాణాం సర్వేషాం సంగ్రహపరత్వం తదనుసా రెణ ఉపదర్శితా తెయస్మరణాళడానిధాణ రణంచ సాధీయఏ వేతి || వ చనెచాస్మిక్ శావణపదం ప్రథమోపాకృతిషం మెమ, ద్వితీయాద్యపా, కృతౌ మౌఢ్యదోష స్యేవాపస రేణ తత్పరిహారపువృత్తైర్విఫలత్వాళ్ . తథాచ ప్రథమోపాకృతించాపీ తిద్విరుక్తి: ప్రథమోపాకృతికర్తవ్యతా విదౌరభ్యా సాపరపర్యాయం తాత్పర్య లింగం పర్యవస్య తీతి న'ప్రథమో, ఫాకృతిం ఇత్యా దే ర్వైయథ్య 50 శఁకనీయం. అథవా - గోబలీవర్దన యాత్ శ్రావణపధం ప్రధమోపాకృతిభిన్నొ పాకృతిపరం. తత్కతూ వ్యత్వం స్వతః ప్రాప్తమపి దృష్టాం తాథ మనూద్య తె అస్తకా లే శాఖాధీశశ క్తిసత్త్వ ద్వితీయాద్యు పొకృతిషత్ప్రధమోపొకృతిరష్య వశ్యకార్యేతి ॥ " కుర్యా ద్యాన్యస్య సందర్శే చౌలం మౌంజీం వినా శుభం " ఇత్యా తెయవచనంచ నస్వతంతొ విధిః. ఆపితు శాఖాధీ శే శక్తియు క్రే ఇత్యా ఆయవచన స్యైవవిధిరూపస్య జ రిలయ వాగూన్యా యెన శేషభూతో విధిసరూపోర్థవాదః ఏతదభిషోయే డైవ దశనిర్ణయీ కారాః కుర్యా ద్వైత్యాదివచనొదాహరణసమన ఘోరం " అత్రాయంవి వేక "ఇతి నిష్క షణ) ప్రతిజ్ఞాయ శాఖాధీశ ఇతివచసముదాహృత్య త త్తచ్ఛాఖాధీశో శక్తియుక్తే తత్తచ్ఛాఖాధ్యయనం కార్యమి త్యావశ్యవ నవ్యొసౌకర్మ నిణయం స్థాము,పసుజహ్రు'. జర్తిలయ వాగూ న్యాయశ్చ బాధలక్షణే దష్టవ్య ఇతి విస్తరభియా విరమ్య తే || 8 || నను నైతద్వచ నావష్టం చైనాపి, శత్రు క్షేత్రగతస్య స్వాంశస్థితి మా తెణ శక్తతావ్యవస్థాపనం సమ్భవతి, శాఖాధీశస్య స్వాంశస్థిత ల్వే ప్రధమోపాకర్మకర్తవ్య తాయాః తద్వచనె పతిపాదనాల్. త తహి ఉచ్చశ్చమితంచ ఉచ్చమి తె తయోరంశౌ ఉచ్చమిశ్రాంతౌ. అధవా-ఉచ్చత్వమిత్రత్వాదేశ పౌష్విన తరా నేష్వపి జ్యోతి ర్విద్వ్యవహారసత్ప్రతి పన్న తయా ఉచ్చమి లెచ తావం శౌచేతి కర్త, ధారయః. స్వస్యొచ్చమిశ్రాంస్వోచ్చమితాంశో శౌ గచ్ఛతీతి స్వొచ్చమితొంగగ ఇతి విగ్రహతః శాఖాధీశస్య స్వీయోచ్చాంశగత త్వస్వీయమి,తాంశగతత్వాన్య తరవ త్త్వపవ ప్రథమోపొకృతిక ర్తవ్య తా ప్రతీయ తె. యత్తు--మితస్యా , శోషితాంశః ఉచ్చశ్చమితాంశ శ్ఛ ఉచ్చ మిశ్రాంశానితి ఉద్చమితాంశవద విగ్రహ ప్రదర్శనం !షా __తదయు క్తం అంశపదసమభివ్యాహృతానాం ఉచ్చ మిశ్రా దీపదానాం సర్వెషా మెకరూ పేణాన్వయ స్యేవ స్వారసికత్వాల్, త థైవ సర్వత దర్శనాచ్చేతి i అథ స్వంచ ఉచ్చచ్చ మితం చేతి ద్వం ధ్వపూర్వప దేనాంశొత్తరప దే తత్పురుష స్వీకి మాణె అంశపదస్య ప్రత్యేక మభి సంబంధాల్. స్వాంశగత ల్వెపి శాఖాధీశస్య ప్రథమో పొకృతికర్తవ్యతా తా తతః, ప్రతీయ తెఇతిచేల్ -- ఏవమప్యు దాహృతవచ నె, ఉపదర్శితాథ యోః ఏక తగపరత్వనిధా రణస్య కర్తుమశక్యతయా తద్వచ నే స్వపదస్య ద్వంద్వ ప్రథమావయన ల్వే ప్రకృతశావణ్యాని షత్వం తత్పురుష ప్రథమావయవ ల్వే సటోషత్వమితి సందేహోదుర్ని వారి. తధాచ నిణీ - తనిదోషభావాం పౌష్ఠపదీము పేక్ష్య సందిగ్ధ నిదోషభావాయాః శావణ్యాః పరిగిహణమయు క్తమేవ. ఇష్టంచ సామతికశావణ్యాం యాజుషనవ్యొ కృత్యహణ తారూపవిధికో టిసాధకోహేతుః అసతిదాధ కె శ్రావణీ త్పాదిత్యయం సందిగ్ధసిద్ధః , ఇచ్చిల్, భావప్రకాశ సహితః సత్యంతసం దెహాల్ - ఇతీయమాశజ్కానూద్య నిరాకియ తె. నచ వచనేసి స్వపదం పృథగంశపదాన్వితం నభవతీతి | సం దెగ్ధవ్యంయస్తాన్నా నుపపత్తి స్తథాన్వయెకాచిత్ || 2 || ఇతి ! అయపథE 5 — వచ నేఒస్తిక్ స్వపదావయవక ద్వంద్వపక్షే స్వప దం సాక్షాల్ అంశప దెనాన్వయయోగ్యమపి స్వపదావయవకతత్పు రుషపక్షి ఉచ్చమిత పదాభ్యామెవాన్వయయోగ్యం నతు పృథక్ ప త్యెకం సాక్షాదంశప దేనాన్వితం ఆన్వయయోగ్యం భవతి, అసామ ఖ్యాకల్. నచానయోః పక్షయో రెకతరనిధాణ రకం కించిడ స్తి లింగ మిత్యానం సం దేహోనకార్యి, స్వపదావయవక ద్వంద్వమాశిత్య సా క్షాత్స్వపదస్య అంశప దేవాన్వయస్వీకారె కస్యాశ్చిదస్య నుపప త్తెరభా పాల్ ఇతి || నను స్వపదావయవక తత్పురుషమాశిత్య స్వపదస్యాంశ పదేనాన్వయపతి షెఫెపి నకాచిదనుపప త్తిదృఢశ్య తె ఇతి చేల్ --- అనభిజ్ఞాభవాన్నా ్యయతత్త్వస్య. అసత్యామనుపపత్తా తత్పురుషేత రసమాసపరతయైవ వాక్యానాం ప్రామాణ్యమితిహి న్యాయః."అతఏ వ- "నిషాదస్థపతిఁయాజయేల్ "ఇత్య తతత్పురుషంని రాకృత్యకర్మ ధారయమాశిత్య సిద్ధానితం, అడ్రైవర్ణి కస్యోపయు క్తవిద్యాధ్యయన కల్పన గౌరవమపి చస్వీకృతం స్థపతిర్ని పోదస్స్యాచ్ఛబసామర్ధ్యాల్ • ఇత్య Jధిక రణే పూర్వత ఆ ధైవమపి తత్పురుషపరిత్యా గెనద్వన్ద్వస్వీ కౌరసమర్భనమసంభవి, తదధిక రథోతత్పురుషకర్మధారయయోః ప్రసంగే తత్పురుషపరిత్యా గెనక రధారయస్వీకార స్యైవసమథక్ నాదితి చేల్ -మే వం,లక్షణాపాదక సమాసా పేక్షయాతద నాపొదక సమానస్య జ్యాయ స్వ మిత్య స్యేవ లాఘవమూలక స్య తదధికరణసిద్ధన్యాయత్వాల్. తన్న్యా యస్య తత్పురుషద్వంద్వయోః ప్రసం గేపీ సంచారాజ్ ద్వంద్వ స్యల క్షణాకల్పక త్వాభావేన లఘుత్వాత్ || వస్తుతస్తు తత్పురుషద్వంద్వ యోః ప్రసంగెతత్పురుష పరిత్యా గోన డ్వం ద్వాశ్రయణావశ్యకత్వమపి రం - నవ్యాపాకర్మ నిణ్యః మీమాంస కేస్సిద్ధానితమేవ కంఠతః • వచనాత్తు ద్విసంయోగః' ఇత్య తపూర్వతసే.తత హి “ఏ తెన రాజపురోహితౌ సోయుజ్య కావ్య జేయాతాం ఇతివాక్యా పూర్వపదలక్షణాప్రసంగాల్ రాజప దెన త త్పురుషం రాజత్వపురోహితత్వయోర్వ్యధిక రణతయా రాజానౌచతౌ పురోహిత్ చేతిక రధారయంచ నిరాకృశ్య రాజాచ పురోహిత శ్చితి ద్వంద్వ ఏవవ్యవస్థాపితః, అభ్యుపగతశ్చ తద్బలా దేవ భిన్నకల్పయో రపి బాహణ రాజన్యయోః సహాధికారః. తథాచ తద్వదతాపిస్వో చ్చమిత పదతయావయవకః ద్వంద్వ ఏవలాఘవాదాశ్రయణీయః, న హిద్వంద్వాశ్రయణే అత కాచిదనుపప త్తిర స్త్రీతిసుష్ఠూక్తం పపత్తి స్తధాన్వయేకాచిల్ ఇతి || అథ ఉచ్చ మిత్రపదయోః ససంబంధిక ల్వెన స్వశబ్దస్య ష ప్యంత తాయా ఆవశ్యకత్వమితి చేల్ తదిదం వ్యుత్పత్తిపథాప రిశీలననిబంధనం, పితుస్స్వగణ కామః పుష్కరిణ్యాయ జెత ఇత్యా దౌ ససుబంధి కెపీ పితాదిపదే సమభివ్యాహృతస్వగణగా మాది పదానామేవ అన్వయస్వీకారదశః నెన ససంబంధిక పదస్య సంబంధ్యా కాంక్షానియ మేపి షష్ఠ్యంతపదాకాంక్షానియమాదశ- నాల్. ప్రకృతేపి సమభివ్యాహృతస్యా న్యపద స్యైవ ఉచ్చ మిత ప దయోరన్వయసంభవేన సంబంధ్యాకాండా శాం తె8. ద్వంద్వఘటక స్యా పి స్వపదస్య వ్యుత్పత్తి వైచి త్యెణద్వంద్వావయవేష్యన్వయ సంభవా చ్చ. అతఏవచ - రాజపురొహితౌ సాయుజ్య కొమా ఇత్య తద్వంద్వ ఘటక స్య పురోహితపదస్య ససంబంధిక స్యా థెస్ ద్వంద్వావయవరా జపదాథోణ స్వయం స్వీకృత్య తద్వాత దాజపురొహితయో రేవ స హాధికారః, న పున స్తదాజ రాజాంతరపురొహితయోరపీ త్యాది సి ధాన్షితంపూర్వతం తె. కిం బహునా - జ్యొతిర్విద్వా క్యాషు బహు షు స్వపద8్యచ్ఛమితాదిప దైః ద్వంద్వా వ్యాఖ్యాతృభి రేవస్ఫుటం 2 రం భావప్రకాశ సహితః పదశి తః. యధా " మితారిస్వగృహగ తైగ హైసర్థాక్ 6 గురుస్స ఏFFచ్చ సేనృపతి సదృశోగామపురపః "ఉచ్చతికి ఇస్వసుహృచ్ఛత నీచ గృహార్క గైః " ఇత్యా చౌ. ఏవంససంబంధితో స్త్యోపొంత్యా దిశ వైరపి స్వపదస్య ద్వంద్వ సమాసస్సీ ఎకృతః ( తల్ల గ్నేశసు తెగధమః పతయో దేక్కాణపాస్స్యు స్త్రయస్సా S.త్యొ పొ న్యగృహిశ్వరాఇతిజగు దేశ్ క్కాణపాశ్చాప రె" ఇత్యాదౌ | త స్ట్రాల్ స్వపదస్య తత్పురుష పూర్వపదతామాశిత్య స్వాంశస్థి మాణ ఢ్యణాషాపవాదతాలాభని రాక గణపత్య ప్రస్థానం ఉపదర్శి తప్రమాణ న్యాయాద్య పరిచయనిబంధన మేవేతి బోధ్యమ్..... నను స్వప దెన ద్వంద్వసమాసాశ్రయణం తదా యు జ్యేత.య చ్యనుపప త్తిర్నావత రెల్ , అవతరతి చాతానుపపత్తిః; తహి. ప్రతి కూలరాశిఘటకొచ్చాంశజ్ఞ లేరపీ శుభఫలజనక తయా శ కిరూపతా ఉ దాహృతదశావిపాక పక గణ గతప్రమాణప్రతిప న్నే తి ఉచ్చప దేన సా కం ద్వన్వే నాస్త్యనుపపత్తి, తద్బలాదుచ్ఛాంశస్థితి సామాన్య స్యశక్తి రూపతయా అస్తకాలికోపాకర్మ ప్రయోజక తాప్రతిపాదనసంభవాల్ . తథాహి. అత తావల్ (ఏకోమూఢః ఇత్యాదిఎచ నె భవెత్కు ర్యాది త్యాభ్యాం "హేతు హేతుమతోర్లిజ్ "ఇత్యనుశాసనవిహితలిజ్భ్యాం 'యోబాహణాయావగు రే త్తంశ తెనయాతయేల్ ఇత్యా దౌత్రోహణా వగోరణాత్వశయాతనాత్వాభ్యాం రూపాభ్యాం ప్రయోజ్య ప్రయోజక భావావగతివత్ అన్యాస్త కాలికశాఖాధీశ సంబంధిత త్తదంశస్థితిత్వా న్యాస్తకాలిక ప్రథమోపాకృతిత్వాభ్యాం ప్రయోజ్య ప్రయోజక భావావ గతిస్స ఎష్టా, ఏతదభిప్రాయేథైవ ప్రయోజ్య తొవచ్ఛేదక కొటొ వ్య భిచారవారణాయ అన్యాస్తకాలిక త్వని వేశనాయ పూర్వాదోక్త స్యోపి అస్తగతత్వస్య పునరుత్తరాథె ఉల్లేఖి. ఏతదభి పేల్యైవ చ నిష్కషణకథనావసరే " శాఖాధీశ ఇతి హేతూర్తె! " ఇత్యభి నవ్యాపాకర్మ నిణయె. ధానం దశనిణః యీకృతాం. తధార ప్రతికూల రాశిఘటకోచ్చాంశః లేకపి ఉపదర్శి తదశావిపాక ఏక రణ గత ప్రమాణాదిభిః శుభఫలజననశ క్తిరూపతాయా అవగమాల్ అన్యా స్త కాలికోచ్చాంశగతత్వస్య శా ఖాధీశగతస్య ప్రయోజక తావ చ్ఛేదక త్వం హేతులిజ్బు లబోదనీయం నానుపపన్న మితి యుక్తం ఉచ్చ పదస్య అంశప చేసాన్వయస్వీకర ఇ. స్వపదస్యాంశస దేనాన్వయస్వీకా రెత్యన్యాస్తకాలిక శాఖాధీశగ తస్వాంశస్థితి త్యే పి హాథమోపాకృతి ప్రయోజకతా వచ్ఛేదక త్వం హేతులిజా బొధనీయంస్యాల్. నచైతద్యుక్తం. ప్రతికూల రాశి ఘ టక స్వాంశస్థితె శుభఫలజననశక్తిరూపతాయాం జ్యొతిర్విత్కంలో క్త్యదశజనేన శక్తిహపత్వాసంభవెన ' శాఖాధీ శె శక్తియుక్తే ' ఇతి వచనవిరోధేన ప్రధమోపాకృతి ప్రయోజక త్వాసంభ వెనవ్యభిచా రాల్ , తహిత్స్వపడస్య తత్పురుషావయవత్వమెవ సాధీయః. యడ్య పిరాశేరంశస్య బలిష్ఠత్వవాదమాశిత్యస్యాంశస్థి లెరపిశ కిరూపత్వ నమ ఠాతం, తథాపి ప్రతికూల రాశిమటక స్వాంశస్థి తెః శుభఫలజనక తాగా హకఫాతి స్వికకంఠి కింవినా స్వపదావయవక తత్పురుషద్వంద్వసం శయః తస్తూలక స్సామ్రితికశావణ్యాం శాఖాధీశ శ క్తి విశయశ్చ నా త్యంతం నివతః - ఇతి కేషాంచిదపరితోషపరిజిహీషఃయా తాదృశ కంఠి కిరపి జాగరూకెతి నొపదర్శి తవిశయలేశావసరఇత్యుచ్య తె- స్వాంశవొచ్చాంశేవా మితాం శేవా స్థితి గ్రహోబలవాక్ | ఇత్యాహుజ్యొక్తిషికాస్తస్మాన్నా రైత విశయలెతో స్త్రీ! - || ఇతి || అయమధE. జ్యోతిషి కాహి మాధవీయముహూర్తద ర్పణ వ్యాఖ్యాతృప్రభృతయః బలాబలాధ్యా యే " నీచారిషూచ్ఛస్వ సుహృత్స్వకాం శాఖ తాగహాస్స్యుశ్నళదాః ప్రజానాం "ఇత్యాదముని వచనాన్యు దాహరంతః ప్రతికూలభూ తయోఃనీచశత్రు క్షేత్రయోః ఏక -- భౌ 5 హితః కరత స్పైతా నామ పహాణాంస్వోచ్చాంగతి త్వెవాస్యమిశ్శగత ల్వెవాస్వాంశగత ల్వెవాఅవిశేషేణ శుభఫలజననన క్రిమత్వం కంఠర వెణ ఊదర్శయణ్, తథాచ స్వోచ్చాంశస్థితి సామాన్య స్యేవ స్వాంశస్థితిసా మాన్య స్యాపి శక్తిరూప త్వె జ్యోతిషిక కంఠోక్రైసతి స్వపదాంశప దాన్యయ బలలభ్యస్య ఉపదర్శి తరీత్యా ప్రయోజ్య ప్రయోజక భావభాన స్యొష్య బాధితతయాస్యప దెన సహ ద్వంద్వస్వీకారె నకస్యాశ్చిదష్య సుపపత్తేశ్నజ్కావసరః, నవా ప్రకృతశానణ్యాం యజుశ్శాఖాధీశశక్తి సందెహావసరఇతి || 2 || తదిదం స్వాంశస్థితి సామాన్యస్య శక్తిరూపత్వం జ్యోతిషికకం కో కినిర పెక్షమేవ సుప్రసిద్ధ కే ముత్యన్యాయతొ పి సుగ్రహమితి త ద్విషమే సు దేహః తనూలక ద్వంద్వసమా సేవా సందెహో విదుషాల నొచిత ఇక్యా శయనొచ్య తె.-- మిశ్రాంశస్థితి రెవపబలా శాఖాప తెరభిమతాచెల్ ! కైముప్యోత్స్వాంస స్థితికిపి తొదృగితిగహీతుముచితంస్యాత్ || 2 || ఇతి ! ప్రబలితి. మిశ్రాంశస్థి తెః గ్రహనిష్ఠప్రాబల్యసమ్పాదక తయై వ ప్రాబల్యం. తచ్చ మిశ్రా శస్థి తెః ప్రాబల్యాత్మకతాయాం పర్యవ స్యతితి మిశ్రాంశ స్థితిః శక్తిరూపొ చెదిత్యథఃః పర్యవసితః. గ్రహీతు మిత్య త కళా విశేషాని దేశ్ శేన సర్వైరపీతిలభ్య తే. 'తెనచ సర్వసు గహెవిషయే నవిదుషాం విశేషతస్సంశయస్సముచిత ఇతి ద్యోత్య తే, అయమాశయఃస్వపదస్య ద్వంద్వమటక తాం స్వీకృత్యాంశప దేనా స్వయస్వీకారే వివాదస్తావదాస్తాం తథా. మిత్రపదస్యతు అంశప డె నాన్వయః తనూలకొ మిశ్రాంశస్థితి త్వేన ప్రయోజక తాబోధః తతఏ జాపగతొ మితొం శృతి సామాన్యస్య శ భావశ్చ నైవాపహ్నోతుం శక్యాః, మిత్రప దావ్యవహితొత్తం మేవ అంశపదస్త్రవణెన పదాంత రే ణపాక మేవ మితపదాన్వయఇత్యాశంకొయాఅస్య సంభవాల్ . మిత నవ్యోపాక రనిణయః స్థానాచ్చ స్వస్థానమతిశయితమితి వ్యక్తతరముచ్చతికోణేత్యా జా తద్య ది మిశ్రాంశస్థితి సామాన్యం శక్తిరూపం కిమువ క్తవ్యం మితొం శాతిశయితస్వాంశస్థితి సామాన్యస్య శక్తిరూపతాయామితి సుగ్రహ మిదం సర్వేషాం. తతశ్చ స్వపదస్యా ప్యంశష దెనాన్వయే అనుపపత్తి లెశవిధు రే వివాదోనన్యాయ్య ఇతి. 1 2 || - - - నను శాస్త్రి క సమధిగమ్యే శుభాశుభఫలజననశ క్తిభావే నకై, ముత్య వ్యాయాదిరవతరతి, 6 న శాస్త్ర విషయె యుక్తయః క్రమంతే ఇత్యభియుక్తో కైకె. అన్యధా కతిపయదినమాత సాధ్యాల్పాయాసాద్యా వహజ్యొతిష్ణోమకారిణాం స్వగE గామి త్ఫే కిమువ క్తవ్యం వషాఢం తకాలిక బహులవషణ వాతాతపశాంతికలుషితానాం కృషీవలానాం ఇత్యపి కశ్చిమూయాల్ . భూయాచ్చ ఏక పశుక రణకయాగ స్యేవే. స్టసాధన ల్వే కిమున కన్య మే కాధిక పశుక రణక యాగ స్యేష్టసాధనతా యాం ఇత్యపి న్యాయతః కల్పయః కశ్చి దాక పశుక రణక తయా సం ప్రతిపన్నేకర్మణి బహుపళుక రణక తామపీష్ట సాధనమితి- ఇమామాళం కాం పరిహతు ముచ్య తే. నాతని షేధిక శ్చితత్యుత జాగతి యుక్త్యుపష్టంభః | మునివచసామవిరుద్ధస్సతితు విరోధేహి యుక్తయో హెయాః !! || ఇతి !! నిషేధః-బాధకః. కశ్చిత్-యా క్తికః ఆగమికొపి వెత్యథ5, అయంభావః-అలౌకిక శైయస్సాధనతాయాశ్శాస్త్రిక సమధిగమ్య తయా కృష్యా దేరలౌకిక స్వగః సాధనతాగాహక ప్రమాణగోచరత్వాభావ యుక్తి రేవస్వగః సాధన తాబాధి కేతియు క్తస్తత కై ముతిక న్యాయానవ తారః. తథా (పశునా యజెత ఇత్యా దౌ పుంస్త్వవ దేక వచనా ధైఃక త్వస్యాషి యాగాంగత్వం సమర్థితం పశ్వేక త్వాధిక రణే. తతశ్చ ఏకా ధిక పశుహింసాయావిధ్య గోచరతయా నహింస్యా దితి నిషేధగోచరతా దుర్వా రెతి నత కరణపశుభూయ సమిష్టసాధనం, ప్రత్యు తద్విష్ట | 13 భావప్రకాశ సహితః సాధనమే చేతి యుక్తస్తతాపి కై ముత్య న్యాయస్యా నవతారః, అతఏ వ " వసనాయక పింజలా నాలభేత ” ఇత్యత కపింజలానికి బహువ చను ద్వ్యధిక సంఖ్యా మభిదధల్ త్రిత్వమా దాయాపి పర్యవస్యల్ నా ఢీక సంఖ్యాం బోడయితుం ప్రభవతి, సహింస్యా దితి నిషేధోపస్థితే జాగరూకత్వాడితి స్థితం కపింజలాధీకరణే. ప్రకృతెచ, నన్యా మూLధిజిగమిషి తె స్వాంశస్థితి సామాన్యస్య శ క్తిభావె కించిద స్తిత ద్విపరీతగాహకం ప్రమాణు, యెన కై ముతిక న్యాయ్కో నావత రెత్, పశ్యుతస్వాంశస్థితి సామాన్యస్య వక్తిభావావగమోపష్టమ్బికా ఏవ ద్వంద్వ స్వీకారలాఘనరాశి చౌబక్ ల్యాంశబలిష్ఠత్వవాదాదియు క్రమః పదర్శి కౌశి పొక్. శాస్త్ర విషయే యుక్త్యనవతారవాదోపి సంభవచ్ఛా స్త్రనిరోధస్ఫరాత్రేయకొనసార్వతికి. అతఏవాహు:-- నహి వచనవిధి న్యాయః ప్రభవతీతి. స్మ్య తెచ—“ఆషణం ధర్ పదేశంచ వేద శాస్త్రావిరొధినా | యస్త ర్కెణానుసంధత్తే సధర్మం' || ఇత్యాది. తదిదము క్తం " సతితువిరోధేహీతి”|| మునివ, సామవిరుఇత్య నేన ఉపదర్శితయుక్తు ,పష్టఝం ప్రతికూల రాశిష టకానుకూలాంశస్థి తేరపి శక్తిరూపతామ నాదృత్య చౌబల్యభావం హఠాత్సీ (కుర్వతాం న కెవలం యుక్తయోవిరుధ్య నై, అపితు ( నీచా రిషూచ్ఛస్వసుహృత్స్వకా శె స్థితాగ్రహాస్స్యుశ్శుభదాఃప్రజానాం” ఇత్యా దివచనాన్యపి మునివచనశ్వాద్యుల్లేఖేనైవ గ్రంథకారొదాహృ తాని విరుధ్యంతఇతి స్ఫుటీకృతమ్ ! - | నన్వెవమపి సామ్రతికశావణ్యాం గుర్వ స్తదోషః శాఖాధీ శశక్త్యా పరిహృతోభవతు. తథాపి శాఖాధీశ సేవన భృగొః సామ తిక శావణశుక్ల పక్ష గతాయాం చతుధ్యాణం పజ్చమ్యాంచ పంచాంగ పత భేదేనొల్లిఖతపశ్చాదుదయస్య అచిరొదితతయా బాలవొ దు ష్పరిహరః. సచ" గురుభాగః వయోమౌE ధ్యే బాల్యె వావాధకా కేషి ధనేతరః " » వ్యాపాకర్మ నిణయః ఇతి వచనే మౌఢ్య సమానక ష్యతయైవ ప్రథమోపాకృతిదోషర యాపఠ్య తె. తథాచ సామతిక శావణ్యాం యజుశ్శాఖాధీశచాల్య కా లత్వానైవ నిషేధకో లెస్సిధ్యతి-ఇతీమామాశంకాంని రాకర్తుముచ్య - పంచమ్యా ముదితత్వాద్భ, గొరశానాం వ్యతిక మాదహ్నాం | సహిబాల్య దోషగధ్ధః ప్రత్య గ్బాల్యంహ్యముష్య దినదశకం || F|| ఇతి !! పఇ్చమ్యాం. పళ్చెంగపత్రాంతరానుసా రేణ చతుథ్యాణ0వే త్య పిబొధ్యం. నతావదత గురుభాగవయోరిత్యాదివచ నెషు బాల్యం బొలస్వాషాడశాద్వషాం దిత్యొద్యు క్తం పొడశవషాణ వధిక వయస్క త్వాదిరూపం వివక్షితం, అపితు ( పశ్చాదభ్యు దితొ బాలోదశాహం ప్రార్థివతయం | పక్షం వృద్ధస్తుపూర్వస్యాం పశ్చాహం పశ్చి మేసి ఇత్యాది దశనిణః యాద్యు దాహృతపతితంత నిరు క్తిసిద్ధం ప శ్చాదు దయదినాదిదినదశక కాలిక త్వరూపమేవ. తచ్చ ప్రకృతే శావ ణీపూర్వదిన ఏవ నివృత్తమితి స్వరూపాసి భవదుక్త నిషేధసాధ కొ హేతురితి భావః. యద్యపి దశనిణణయ్యా ముదాహృతాభ్యాం ప్రాక్పశ్చాదుదితశ్శకి పఇబ్బస పదినం శిశుః | విపరీతం తయో రస్తే వృద్ధ స్తద్వద్గురొరపి || శుకొగురుః పాక్చప రాక బాలొ వి న్యొతధావంతిషు సప్తరాష్ట్రమ్ | వం శేషుహూణేషుచస ప్రపంచ శేషే షు దేశేషు దినతయంస్యాత్ ” ఇత్య తాభ్యాం వచనాభ్యాం ప్రత్య గ్బ్యాం దినస ప్రకం దినతయావధికం చెత్యా తావపి పజాప్రోమా ణి” ప్రతీయే తె, తథాపి అధిక కాలిక తాపక్ష స్యాశ్రయ పి నకా చితతిః ప్రకృత ఇత్యాశయేన " పత్య గ్బాల్యం హ్యముష్య దినదశకం" ఇత్యభిధానమితి జేయం. ఏతాదృశాభిప్రాయెశైవ పంచాంగాంతరో లిఖిత స్యాపి చతుధ్యా ణ ముదితత్వస్యాను లైఖోపీతిబోధ్యమ్ || 6 | తదేవంనిషేధకొటిసాధ కెనిరాకృ తెఅసతిబాధ కెళావణ్యాఖ్య ముఖల త్వాల్ ఇత్య నేన హేతునావిధికొటిసాధనంనిగమయితు ముచ్య తే- XX భావప్రకాశ సహితః తదిహ నవోపాకరణం శ్రావణ్యా మేవ యాజు మైః కార్యం ! సర్వె పిశాస్త్రకు శలానిళ్ళిన స్త్యేవ మేవశాస్త్రార్ధన || 10 | తల్ - తసాల్ ఏతావతా ప్రబంధేన ఉపపాదితాల్ విధికొటి బాధకాభా వాల్ శావణీరూపముఖ్య కాలసంగతాల్. ఇహ అస్తిళ మ రు. వపె శ్రావణ్యాం ముఖ్య కాలభూతాయా మేన నతు పౌష్టప బ్యాం అనుకల్పభూతాయాం, గౌణ సాధనేనాపి యధాకథంచిన్ముఖ్య కాలపవ కమాణనుష్ఠానావశ్యకతాయాః కథంచిత్సంభవతి ముఖ్య కాలే ముఖ్య సాధనలిప్సయా ప ్య నుకల్ప కాలానుభావనాసాధుతాయాశ్చ కౌస్తే సుప్రసిద్ధత్వాత్ . యాజు షేః కార్యం అవశ్య మనుష్ఠయమిత్య థEి. కదాచితం దేహే సమాపతి తెసం దేగ్గు రేకతరకోటిని ధారణ నే పుణ్యే సత్య సతివా విశిష్టశిష్టపరిషదభ్య సుజ్ఞాయమానకొటి రేవాదరణీ దూడనుష్ఠానాయ నవిపరీ తెత్య నుశాసనం అథ యది తెకర్మ విచి కిత్సా వృత్తవిచికిత్సావాస్యాత్ ” ఇత్యాదిశ అస్మృతిశత సమధిగతం బొధయితు ముచ్య లె-సర్వె పీత్యాది! అచతురపురుషాంబ పరిషద ఏవ " చత్వారో వేదధర్మ జ్ఞాః” ఇత్యాదినా అవశ్యగాహ్యవచన ల్వే సత్ప్రతిపన్నే కిమువ క్తవ్య , బహులతమవిశిష్టశిష్ట శాస్త్రజ్ఞపురుషార ఫై పరిషద స్తథా త్వేఇత్య పి సూచితం సర్వే 2 పీత్యాదినా llcoll...... త దేవం నవభిరార్యాభిః సామతిక శ్రావణ్యా ఏవ యాజు షవ్యాపాకమాహతా ప్రసాధితా. అతఃపరం సామతికశా వణ్యాం నిమి త్తవి శేషయోస్సమా వెశవశాల్ ఉపాకర్మణః ప్రాగేవ పూర్వాష్టా ప్రాయశ్చిత్తవి శెషీయ ప్రధానయోస్సావితీ సమిదాధా నజపయో వైకల్పిక యోగనుష్ఠానం శాస్త్రీయం, సత్వపరామ్లో ఉపా కర్మణానంతరం, నవాతత్పరది నే ఇత్యర్ధఁనిర్ధారయితు మారభ్య T- సంగవతఃపరతో స్యామర్యాగావర్తనాళ్భ వేత్సంధిః | తసాత్సహస సమి ఛామాధానమపీహపర్వణివిధేయమ్ lingh 24 రవిరావతణ తెయసింస నవ్యోపాక ర్మనిణయి. తత్ప్రత్యామ్నాయోవా పర్వణ్యై వహిజపోషిగాయత్యాః | కార్యః కామోకార్టిజపాదన నరముపాకృతిస్తుతతః || 8 9 || ఇతి ! సంగవః పబ్బధా విభ క్తస్యాహ్నో ద్వితీయోభాగః, తస్మాత్పరత్వం తత్ప్రతియోగిక ధ్వంసాధిక రణత్వం ఆవరణ నం పూర్వాహ్లాప రాష్ట్రసన్స్ భూతఘటి కాద్వయాత్మకం అధాE దహ్నోష్టమముహూర్తాత్మక మితి కౌస్తుభాదిని బంధారః. పూర్వాహ్లాపరాష్ట్రసని రేక పలాత్మక ఏవమధ్యా హ్నః సఏవచావతకనమిత్య పీతిధర్మ సింధుకా రాదయః. దశనిర్ణయీ కృష్ణా ఒపి స్థాలీపాక నిణ్యప్రకరణే దావతళ నమిష ్యతే 1 ఆవతః నాత్పరంసంధౌ యాగంకుర్యాత్పర్కె ఇతి వచనము దాహృత్య " రవేరావతణను ద్వెధావిభక్తస్య దినస్యాధE0 నతు పంచధా విభ క్తస్య తృతీయోమధ్యాహ్న భాగః. నహి షోడశఘటికాకాలే తదధి కేవా రవిరావతం తె " ఇత్యాహుః. ఆవత నాదర్వాక్త్వంచ ఆవతజానప్రతియోగిక ప్రాగభావాధిక రణ త్వం. తథాచ సొమతికశావణ్యాం సంగవ ప్రతియోగికి ధ్వంసాధిక రణావతజనప్రతి యోగికపోగభావాధిక రణ కాలె పర్వప్రతిపదోస్స మా వెశాల్ " మిథ్యా ధీతప్రాయశ్చి త్తం ” ఇత్యధికృత్య సూత్తా ప్రాయశ్చితీయ ప్రధానభూతౌ సావితీ సమిదాధానజపౌ పైకి ల్చికౌ ఉపాక మాణ ంగపర్వది నెఏవాను ప్లైయావిశ్యథE 8 ||అయమాశయః—భ గవానాప స్తంబశిఖలు " మిథ్యా ధీతప్రాయశ్చిత్తం ఇత్యధికృత్య సంవత్సరమాచార్యహి తె పతళా మానొవాచుయచ్ఛేత్సా విధ్యాయ ఏ వొత్సృజమానొవాచమాచార్య దారే భిక్షాచర్యేచ " ఇ త్యెతం ప్రా యశ్చి త్తకల్పం సూత్రయిత్వా ( ఏవమ న్యేషుదోషవత్స్వపతనీయే షూత్త రాణి యాని వక్ష్యామః " ఇత్య నెన అపెశబ్ద ఘటి తెన మిధ్యా ధీతస్య అను క్తస్రాయశ్చిత్తాపతనీయాంతరస్యచ సాధారణాయ శ్చిత్తకల్పాక్ ప్రతిజ్ఞాయ ( శామమన్యుభ్యాంవా జుహుయాత్ - b భావప్రకాశ సహితః మోకాషీకొన్మన్యు రకాషీణ దితి ! జ పేద్వా ” ఇతి సూఠాభ్యాం క ల్పద్వయం విధాయ " పర్వణివా తిలభక్ష ఉపోష్యవా శ్వోభూతదీ దకముపస్పృశ్యగాయత్రం స్రాణాయామశస్సహసకృత్వా ఆవ ర్తియే ద ప్రాణాయామశోవా ” ఇత్య నేన కల్పద్వయం ప్రతి సాద్య “శ్రా నణ్యాం పౌర్ణమాస్యాం తిలభక్ష ఉపోష్యవాశ్వోభూ రిమాహానదము దకముపస్పృశ్య సావిత్యాసమిత్సహస మాదభ్యాజ పద్వా"ఇత్య నే నకల్పద్వయము పదిన్య ( ఇష్టయజ్ఞక్రతూన్వాపవితార్థానాహ రెల్ "ఇ తి కల్పమ నిమమసూత్రయల్ . తతొత్సగాణ కరణ్ కామమన్యుభ్యా మితి సూతితం కల్పం మిథ్యాధీతాదౌ ఉపా 1్యకల్పద్వయంచ శి ష్టాలనుష్ఠానప థె విశేషతన్నంచారయామాసుః. సొయు ముఖ్యానుక ల్ప భేదవిభ క్తః కల్పద్వయాత్తకోపా న్యపహోదినద్వయసాధ్యి. పూర్వ దినె శ్రావణ్యాం వైకల్పిక యో స్తిలభటోపవాస యోరంగయోః ప రదినెపి వైకల్పిక యోః సావితీ హోమజపయోః ప్రధానయోర్విధానద ర్శనాల్ || యద్యపు దాహృతసూ లే శావణ్యా మి త్యెవొపాదానా దహోరాత కాలానచ్ఛిన్న ఏవొపనాసః కితవ్య తయా ప్రతీయ తె తథాపి సామాన్యతొ-హో రాత కాలా వచ్ఛిన్నొపవాస ప్రత్యామ్నా నతయా రాతి కాలమాతాపచ్ఛిన్నొ పవాససాన్య ఆ స్మరణాదడునా సకలై రపి శిష్ఠ స్సావితీ సమిదాధానజప పూర్వజివ సే రాతిమా ఆ క్రియ మాణోపవాసొపి సాధీయానెవేకి ధ్యేయమ్ II తతచ యదా పూణాణ పూణిజామాశావణీ తదాతస్యాం పూర్వాంగముపకి 9మ్య ప రదినే ప్రధానం సాధనీయమిత్య తం సకశ్చిత్సం దేహ!. యదాతు పూ ణి: మా ఖండతయా దినద్వయవ్యాపినీ ఆదాభవతిసం దేహః కిం పూర్వపూణీ= మాయాం పూర్వాంగంపకమ్య శేషపూగ మాయాం ప్రధానస్య సమాపనం న్యాయ్యం? కింవాపః పూణి మాయాం ఉపక్రి మ్య శేషపతిపది సమాపనం న్యాయ్య మితి. ఈ పర్వప్రతి పదోస్స నిణణయకు • • పర్వణ్యేవహి నవ్యాపాకర్మ నిర్వాగావతః నాద్య ది | తస్మిన్నహని యష్టన్యం పూర్వేడ్యుస్స్యా దుపకమః || ఆవత నాత్పరం సన్షిర్య దిత స్మిన్ను పక 9మః | ప రెద్యు రిష్టరి త్యెషపర్వద్వయవినిశ్చయః || ఇతి దినద్వయసాధ్యాష్టి కాలని Eణయన్యాయ మేవానుసృత్య దినద్వయసాధ్య పార్వణ స్థాలీపాక నిణr యస్సీ నొకృతస్సర్వైరపే నిబంధకా రైః. తథా ప్రకృతెపి తన్నావ్ యానతారో యుక్తఏవేతీతం నిణీయ తె ఆవర్తనాత్పూర్వం పర్వప్రతిపత్సంగె పూ ర్వెద్యు : పూర్వాంగోపకమః, సంధిదినెచ ప్రధానానుష్టానం. ఆవతః నాదనంతరం తత్సంధౌతు సంధిది నే పూ ర్యాంగోపక 9మః తతః పరదినె ప్రధానాను స్థానం కార్యమితి | సా శ్రీతంచ శావణ్యాం ఆవరణ నాత్పూర్వమేవ పర్వప్రతిపత్సంధిరుప నతఇతి పూర్వదినే అంగోపకమః, పరస్మింశ్చ సంధిదినె ప్రధానం సమాపనీయమితి. తదిదము కం పర్వణివిధేయం జపో2పి గాయతా - ఇతి || నన్వెవంసతిళ్లో కెసిక్ " సంగవతః పరతః " ఇత్యు క్తిర్విఫ " అర్వాగావతః సద్భవేత్సంధిః " ఇత్యా తావతవవ సంధిపర్వణి సమిదాధానొపపాదక శ్వాదితి చేల్ -మేవం, ఆవతః సప్రాక్కాలిక సంధిమాతస్య కేవలం సంధిదిన కాలిక సమిదాధానొపయోగి ల్వెపి ఆ ధానమపీఠ్య పి కబనాముచ్చితస్యాపార ణః సదొదిన గాలిక తోపపా దక త్వాసమ్భవాల్ . సంగవప్రాక్కాలికొ పిహి సర్ధి రావతజానప్రా క్కాలికః. నఖలు తాదృశసంది నే ఉపాకర్మణః ప్రసక్తిర స్తి, సం గవవ్యాపిపర్వణః ఔదయికాపరాభిధానస్యాభావాల్. తదాచ సద్ధి పూర్వదినే ఉపాకర్మణస్సన్షిదినెసమిదాధానస్య చానుష్టానం సమ తీపన్నం. నతూభయో రెక సిక్ దినే. అతస్సందినే ఉపాకర్రెప పాదకతయా • సంగవతః పరతః • ఇత్యస్య, త్స న్నెవదినె సమిదా ధానొపపాదక తయా" అవతః నాదర్వాక్ " ఇత్యస్య బొపాదానం లా, -- యాత. భావప్రకాశ సహితః కులమిత్యవధేయమ్! ఇదంపు సరిహావధేయం. ఉసాకరణస్తావల్ కాలో యాజుషా ణా శ్రావణీ పూణి? మా ! తదాహభగవానాప స్తంబకీ శ్రావ ణ్యాం పౌణ మాస్యామధ్యాయముపాకృత్య మాసం ప్రదోషె నాధీ ఇతి || తస్యాశ్చపూణి మాయాః పూణఃల్వె ఉపాకరాను స్థానగొచరవిశయానుదయె ఖండ త్వా పూర్వపర్వణి కింవా శేషపర్వ ణీతి విశయోనియతము దేతి. సహ్యత దినద్వయసా ధ్యేష్టికాలనిణః య న్యాయమాశిత్య నిణ్యస్సంభవి.ఉపాకర్మణో దినద్వయసాధ్యత్వా సకణాల్. తఘమం విశయంని రాకతుణం . పర్వణ్యా దయికె కుర్యు శావణం తె త్తిరీయికా?! • ఇతివచనం పవనృతే. శ్రావణ్యా : పద్వ యవ్యాపి ల్వ సంభవత్యౌదయికే శేషపర్వణీ కార్యముపాకర్మ, అసం భవెతు పూర్వస్మిన్నేన పర్వణి చతుర్దశీ విధేపీతి తదర్ధి. యత్తు నిణr యసింధు కారణ — వీహ్యభావె మాషాదీనామివ ఔదయిక పడ్వడో లాభేపి చతుర్దశీ విద్ధపూణి మాయా అగాహ్య లై వెతివణి తం- తద సాకం లై తిరీయాణామనాది సత్ప్రదాయసిద్ధాచారవిరొధాదను పొ దెయమెవ. ఔదయిక పర్వో సంభవే చతుర్దశీ విద్ధపర్వణ్య పిహి సర్వైరపి తై తిరియశిషై రుపాక మాణ నుక్షీయమానందృష్టం. దృష్టచ తిథ్య గరనిమిత్తకమతా దావవిద్ధతిథ్య లాభైవిద్ధతి థెరపి గ్రహణం సగ్వా నుమతం. కిణ్బ — సగ్గిస్సజ్ఞవతః ప్రాక్బెదిత్యాదినచ నేస జ్ఞవవ్యా హ్యే దయికాపరాభిధానపర్వ్కోలాభీ సద్ధిపూర్వదినే ఏవొపాకర్మక రవ్య త్వం ప్రతీయ తె ఇతి వచనవిరొధాదప్యనుపా దెయ ఏవాసాకం నిర్ణయ సిద్ధు కారియోనిర్ణయి. శ్రావణ్యాంపౌష్ఠపద్యాం వెతిమనువచ వస్తుశ్రావ్యమౌఢ్యా దిప్రబలటోష దూషిత ల్వే ప్రొష్ఠపదీ గహణపరమి తిస్ఫుటందశనిర్ణయ్యా దౌ.దవ్యాస్తరాలా భీమా షాదీనామష్య స్తలో గ్రహణ • భవ త్యె వేతిచ కంఠతఏవొక్తం ఖ డ దేవా దిభిరితి డిక్ నవ్యాపాక రనిణయి. తచ్ఛౌదయిక త్వం దశనిర్ణయీస్మృతిముక్తాఫలధృతైః తత్తద్వచనైః స్వగతో నా'నారూపమనగమ్య తే. యథా శ్రావణ్ పౌణ మాసీతుసంగవస్పృగ్య దాభవెల్ | తదాక్వౌదయికం బ్లేయం నాన్య ఔదయికంవిచుః "ఇతిసృత్యంతరవచ నెన నిర్వచనప రెణ ఔదయికత్వం సంగనకొలసంబప్టిశ్వరూపమితి ప్రతిపాద్య తె. ఇమ మేవార్థ మనుస్మృత్య ఉపాకర విధిపరమపి వచనముపలభ్యతే ( దినద్వయంసమాశిత్య పౌ ర్ణరూ సీయనిస్టినా పరేయ్య స్పంగనంపాప్య స్థితాసాకర్మణార్హ ఇతి. తథా " శ్రావణ్యాంపౌష్టపద్యాంవా ప్రతిపక్షణుహూర్త కే 1 వి ధాస్యాచ్ఛందసాఁకుర్యాత్తతోపాకర్మ సంఖీతమ ఇతి నిగమ వచ నేన ముహూరణ షట్క పరిచ్ఛిన్నే శేషపర్వణి ఉపాకర్మ విధిప రే ణ కృత్స్నానయ వొవచ్ఛే దెనసంగవసంబధ్ధత్వం ఔదయికత్వమిత్యు న్నీయలే. తథా ( శ్రావణీపౌణః మాసీతు నంగనాత్పరతో యది | తదాత్వొదయిక జైను నాన్య దౌదయిక ఁవిదుః || ఇతి నిర్వచనప రవచ నెన సంగనానంతరమధ్యాహ్న కాలైక దెశసంబంధిత్వమౌదయిక త్వం ప్రతీయతే. తథా ( మటీపరిమితఃకాలస్సంగవాదూర్ధన్ పర్వణి | ఔదయీక మితి ప్రోహుముణ నయస్తత్వచింతకాః » ఇతి స్మృతిము కాఫలధృతవృద్ధగాగ్యణ వచ నేన నిర్వచనప రెణ సంగవాను తరమధ్యాహ్న సంబస్థిఘటి కాకాలావధిక కాలపరిచ్ఛిన్నత్వమౌదయిక త్వం ప్రతియ తే. త దేవం పర్వణసృంగ వెఏక దేశవ్యాప్తి, కాశ్న నవ్యా ప్తి, సంగవాధిక కించిత్కొలవ్యా ప్తి, సంగవాధిక ఘటికాకా లపర్యంతవ్యా ప్తి శ్వేతి చత్వారఃకల్పాస్సమ్పన్నాః | అత కె దిల్ --- స్మృతిముక్తాఫలే ఘటీపరిమిత ఇత్యాది వచనము దాహృత్యా పి నిష్క షణ లేఖనా పసరే ( తదెశముదయాది ద్వాదశఘటికాధిక కించిత్కాల వ్యా పి న్యాం పౌణః మాస్యాం యజుశ్శా బినాముపాకర్మ "ఇత్యేవలే ఖనాల్ ఘటీపరిమిత ఇతివచనం సంభవాభిప్రాయకం. ఈ శ్రావణీపొ . - భావప్రకాశసహితః EFమాసీతునంగవాత్పరతొయది ! " ఇతి వచనమెన సార్వతికం సంగవాంత క్షణానంతరకించిత్కొలవ్యా పిపర్వణః ఉపాకమాE cX త్వం ప్రతిపాదయతీతిస్తృతిముక్తాఫలాశయ్కోవగమ్య తె. పర్వణస్సం గనస్పర్శిత్వవచనం షణుహూతకా పరిమితత్వవచనంతపూర్వతంతీయ వైశ్వానరాధికరణన్యాయెనావయుత్యానువాదరూపమితిచ తదాశ యః ప్రతీయ తె” ఇత్యాహుః || పరేతు – యథా ఘటీపరిమితఇత్యా దేస్సంభవాభిప్రాయకత్వం తథా సంగవాధిక కించితాగాలవ్యా పెత్వాదివచనాన్యపీ సంభవాభిపా యకాణ్యేవ. అన్యథా భిన్న భిన్నాకర స్థానం నిర్వచనపరాణాం ఉ పక్తమోపసంహా రావగ లైక విధిభానక వాక్య గణానంతః పాతి నాం అవ యుత్యా నువాదక జాకల్పనం ప9స జ్యేత. తసాదుపదర్శి తాశ్చత్వారో పి పక్షాః సంభవానుసా రెణానుష్ఠానాయ పరి①హ్యా ఏవ. ముఖ్యత మముఖ్యతరముఖ్యా నుకల్పపరతయా నిఖిలాన్యపు దాహృతవచనాని విధిపరతయైవ సఫలాని | ఈదృశీచ ముఖ్య తమాదివిభేదమాశిత్య వ చనవ్యవస్థా జయంత్యా దివిషయేషు దశనిణః యీకారాదిభిరాశ్రితా బహుశొదృశ్య తే. అతఏవ వైదిక సార్వభౌమే! సంగవస్పృగ్వచన ముదాహృత్య " ఔదయికం సంగవవ్యా ప్తమిత్యథః ఇత్యభి భాయ " అన్యచ్చ " నిగ మేచ " ఇ త్యెవము ల్లెఖపూర్వకం కెవ లం వచనాంతరాణ్యు దాహృతాని. నపునస్స ర్వెషాం వచనానాం ఏ కాథః పరత్వెనైక కంఠ్య మపి ప్రదర్శితం. ప్రత్యుత ఇత్యాద్యనుల్లేఖేన అన్యా న్యాధ్య కత్వమేవ తెషాం వచనానాం అన్యచ్చ ' ఇత్యాద్యుల్లేఖైస్సూచితమితి | తత సంగవవ్యా పమి త్యస్య సంగవసంబద్ధమి త్యే వాళణ , దినద్వయవ్యా ప్తమిత్యా దానేక దేశసంబదేపి వ్యాప్తపదప్రయోగాత్, ఇచంచ అనుకల్పాఠితస్యచ రమస్యా పి కల్పస్య సంగ వైక దేశసంబద్ధత్వరూపస్యా సంభవి అX 6. తరుక్తం నవ్యోపాక రనిణయః త్యా చతుదః శీవిద్దాం పూర్వా పౌణిమా పరిశ్లాస్య. ఇష్ట మేవ చ శిష్టానామాచారొపి పొరమ్ప ర్యేణ ప్రవతంత తిప్రాహుః || త దేవంస్థ తే యదాఖండపర్వణి సంగవావతః నాంతరా ఫేప ర్వసమాప్య తే తదా ప్రాయశ్చిత్తవి శెషీయ ప్రధానస్య ఉపాకర్మణశ్చ తస్మిన్నె కసి న్నేవ దినే సమనుష్ఠానం ప్రత్యేకము భయాంగభూత. యోః కాలయోరుభయో రెకత, సమావేశాత్సమృద్య తె. సొయమర్ధ వశసమ్పన్న ఏవాథోడ్ విధా నే2 నూద్య తే సంధిస్సంగవతఃప శ్ఛాదర్వాజ్మధ్యంది నాద్యది | తస్మిన్ను పాకృతింకు ర్యాత్సద్య స్సమిధఆ హుతిః | ఇతి. అత్యాద్యప కై కెచిదిత్యాదినా ప్రదర్శితే సంగవతఃప శ్చాత్త్వం సంగవ సామాన్య ధ్వంసాధిక రణత్యం సంగవాంత్య క్షణధ్వం సాధిక రణత్వపర్యవసితం సంగ వావయవవ్యావృత్తఁబోధ్యం. ప రెత్వి త్యాది ప్రదర్శి తె ద్వితీయప క్షేతు సంగవతః పశ్చాత్త ఏం సంగవత్వాస్త్ర యపతియోగికధ్వంసాధిక రణత్వం సంగవారమృధ్వంసాధికరణత్వప ర్యవసితం తత్తత్రణకూటసాధారణసంగవత్వఘటిత ఁబొధ్యం! తెనసం గవసమ్బద్ధికి ఇచ్చిదవయవఫర్య న్తవ్యా ప్తపర్వణోపి ఉపాక రాంగ త్వేన ద్వితీయప ప్లే అవశ్య సంగా హ్యస్య సంగ్రహః || నన్వేవంస త్యాతత్ప శ్రీ సంగవాధిక రణక సన్రషి సంగవావధిక పరత్వము క్తంస్యాల్ . నఖ ల్వెతద్యు క్తం, అవధిత్వాధిక గణత్వయోః విరుద్ధత్వాదితిచేల్ --మై వం, సంగ వైక దేశాధికరణక స్యాపి సంగ వైక దెశానరావధిక పరత్వా స్వీయమాణే అధిక రణావధిభూతయోః వ్యక్యొర్విభిన్న తయావిరో ధలెళస్యాపి విరహాల్ | అతఏవ — వృక్షాగావయ వైక దేశాధికరణక స్య శ్యానస్య వృథాగావయ వైక దేశాస్త్రావధిక పరత్వస్యా పి సమ్భ మేవ ' వృక్షా 79శ్యేనః వృక్షాగా త్పరత శ్శ్యేనః • ఇత్యు భయమ ప్యే కి శ్రీ సాధ్వితి తాస్త్రి కాః | అతఏవచ "ఆపొదస్యామృతందివి ఇ తి ద్యులోకాధార త్వేన ప్రకాస్తన్య పరిస్య గ్రహణః (అథ యదతః, 13 కా భావప్రకాశ సహితః దివొజ్యొతిః - ఇత్యు తరవా క్యే ద్యులో కేక వేశావధిక పరత్వా భిప్రాయేణ ద్యులో కొవధిక పరత్వవ్యప దేశ ఉపపద్య తె. నహిద్యులొ కసమ్బద్ధికృత్స్నావయవావధిక పరత్వం బహణ పరస్య సమ్భవతి, ద్యులోక స్యాపాకృత స్థాననామక స్యాదోదెశె ప్రకృత్య వచ్ఛిన్న త్వా పి ప్రకృత్యూ ధ్వణ దేశె అనవచ్ఛిన్న త్వస్మరణాత్ . స్ఫుటతరంచేదమ ఖలం ( ఉప దేశభేదాన్నెతి చెన్నొ భయస్తిన్న ప్య విరోధాల్ త్యుత్తరతస్త్ర గతజ్యో తీరధిక రణగుణసూత్ర భాష్యటీ రాదిషి ్వతిదిక్ | మధ్యందినాదర్వాక్తవంచ మధ్యస్టిన ప్రతియోగిక రాగభావాధిక గణ త్వం ! ఇళంచ తమ భయవి శేషణవి శేషితే కాలె పర్వహతి పదోస్సద్ధి పర్వసమాప్తి ప్రతిపదారమ్భోభయరూపః యస్తి కొతస్మిక్ దినే ఉపాకృ తిః కార్యా, సమిదాధానమపి తస్మిన్నే వొపాకృతిదినే కార్యం సప రవిన ఇత్యర్ధశి పర్యవసన్న 8.సద్య ఇత్యస్య సమానేహనీత్యర్థకత్వాల్ || అత సొంగప్రధానవాచకం మిథ్యాధీతప్రాయశ్చి తపదమనుపొదాయ స మిణాహుతిపదస్యౌసాదానం వైకల్పికాంగయో స్త్రీల వడోపవాసయోః పూర్వదినాను ప్లైయతయా తొదృశపూర్వదినాను షెయాజ్ఞాతిరి క్తమే వ త్స న్ను పాకర్మదినే కార్యమితి సూచనాయెతి | యదా పునస్సళ్లు వావరణ నాన్తరాళె నపర్వసమాప్తిః అపెతు ప్రాగేవ తదా సన్దిదినే ఉపాకమా «భూతస్య ఔదయిక పర్వణో భావన సగ్గిపూగ దినప బొపాకమానుష్ఠానం సది నెద తిస్మిక్ ఆవరణ నపూర్వకాలిక సం థెస్సమిదాధానాజ్ఞున్య సత్తావత్తస్మిన్నేవ సదనే సమిదాధానాను స్థానం ఇత్యా తాదృశోప్యథ : అథఃనశసమ్పన్నః విధానేనూద్య తె వదనాన్త రేణ సగ్గిస్సజ్ఞువతః క్స్యాత్పూర్వస్తిక్ పర్వణి 89 యా | క్వొభూ తెసమిదాధాన మేషశావణికో విధిః || -- ఇతి. అతని వచ నే సజ్ఞవతః పాక్తవం ఆదిమప ప్లే సజ్ఞవసామాన్య ధ్వంసానధికర ణత్వం సజవాన్త్యక్షణ ధ్వంసానధికరణత్వపర్యవసితం సజ్జ వైక దేశ నవ్యోపాకర్మనిణయః సాధారణం బోధ్యమ్. ద్వితీయప థేచ సజ్ఞవారమ్భ ప్రతియోగిక ధ్వం సానధిక రణత్వరూపమితి బొధ్యమితి || యచాతు అవతః నాత్సరం పర్వసమా పిః తదోపదర్శితవిధానఘటక వచనాభ్యాం యద్యపి నిణr యో నలభ్య తె. తథాపి తయోరథజ సిద్ధ మానువాదితయా అథః సి ధవక్ష్యమాణక మా న్తరస్యాప్యు పలక్షకి త్వాన్నదోషః. యథా ఆవర్త నాత్పరం సకౌత్స న్నేవ స్ఫదినే ఔదయిక పర్వణస్సత్తెవన ఉపాక హణనుష్ఠానం, ఇష్టకాలనిణయన్యాయమాశిత్య తసిక్ సదినె ప్రాయశ్చి త్తవి శెషీయపూ ర్వాణోపకమః తత్పరది నేచ ప్రాయశ్చి త్తప్రధాన నిర్వత నమితి " నన్వెవముపదశి: తసందినే యథాఉపాకమఃణః సమిదాధాన జపయోశ్చానుష్ఠానం ప్రాప్తం తథా త సిన్నె వొపాకమణదినే ఉత్స గాఢకరణనిమి త్తకః కామోషీ - జ్జపో - వ్యను షేయతయా పా పః. నచ కామోకాషీ కొజ్జపన్య శావణీ కాలక త్వా హిరణా దుపాక మఃపూర్వదినాదావేవ కరణం న్యాయ్య మితీ వాచ్యం. పుష్యేతు చ్ఛందసాలకు ర్యాదుపాకమణది సేపథవా ఇతి నిణ్యసింధ్యా ది ధృతఖాదిరగృహ్యా దివచన నెన ఉపాకమణ దినస్యాపి ఉత్సగణ కాల త్వ బొధనాల్ ఉపాక మందిన ఏవొత్సగాణ కగణ ప్రాయశ్చి తస్య కతుణంయు క్తత్వాల్, తదైవశిష్టాచారాచ్ఛ. ఏవంసతి తయాణాం యుగపదనుష్ఠానస్య ,అశక్య తయాక మస్యావశ్యా శయణీయ త్వా కస్య పూర్వత్వం కస్యవాపరత్వ మాశ్రయణీయం? నహ్యేషాంఘంగాం ! భావః ప్రామాణికః, యెనతమాశిత్య కశ్చిత్రేమోవగంతుం ఇక్యే త. భిన్న భిన్న ఫలాఫ్రికా తయా విహితానాం శ్రయాణామపి ప్రధాన త్వాల్. ఉత్సజ నాక రణజనిత దొషపరిహారఫలకో హికామోకా షీణ జ్జపి మిథ్యా ధీత ప్రాయశ్చి తపక రణగతసూత విహితః. మిధ్యా ధ్యయనజన్యదోషపరిహారఫలకొచ సమిదాధానజపౌ. శౌచతత్ప క | -- భావప్రకాశ సహితః రణస్థానంతరసూణ విహి. జూపాకరణ చ పెదసంసొరఫ లకం ప్రకరణాంతనగర సూణవిహిత.. తసాన్నే తెషామంగాంగి భావ సంభవః || యెకు- ( సుఖిస్సంగనతఃపశ్చాత్ ” ఇత్యాదివచన ద్వయమాశిత్య సమిదాధానాపాకమణా రంగాంగిభావమేకకర్తా నభ్యా వంచాహుః–లె ప్యే ల నైవ నిరస్తాః. సంధిస్సంగవత ఇత్యాది వచనద్వయం నవిధాయకం కస్యచిల్ , అపితు అథః పౌప్తానువాద కమితిచ పాగేవ నిరూపితమస్తాభిః | అతఏ వైషాం సన్ని యోగశిష్ట త్వవాదోపి దూకొల్సారితః, సన్నియో గేన విధానాదశః నాల్.న హి కోదావిత్కాథికాక క్రమానువాదమా ఆణసన్ని యోగశిష్టత్వమం గాలగిన ద్భావొవా ఏకకమాంతభూః తత్వంవాభనతి. అధికంచా 7భవిష్యతివ్య క్తం. తథాచ కి మేషాం ఆరూణామ స్తి కశ్చిత్రై మః? ఆథవాయథేచ్ఛనునుష్ఠానం — ఇత్యా శంకాయాం ఉచ్య తే- కామో- కాషీ = జపాదనంతరమిత్యాది | అయమాశయః ఉత్స గొణ:విశిష్య పాతఃకాలెవిహిలః, ఆ ఉత్సగణః ప్రోత రెపహి ) ఇతి స్తరణాల్. తతశ్చ తడక రణసిమి త్తకం ప్రాయశ్చి త్తమపి పొతః శాల ఏవప్రాప్తం. మిథ్యా దృయన ప్రాయశ్చితీయ ప్రధానమపి దైవి కతయా పూర్వాష్ణ కాల ఏవ కి తు ముచితం, , పూర్వాష్టా వైదే వానాం మధ్యందినొమనుష్యాణా మపరాష్ట్రః పిరాణాం " ఇతి శృతేః. పాతి స్వికరూ పెణాపిచ అప అపరాష్ట్ర పొక్కాలాను ప్లైయతా సమిదాధానజపయోః అద్విఛాయ కూత;28 ప్రతీయ తే. తథాహి 66 శావణ్యాంపౌణః మాస్యా, తిలభక్ష ఉపోష్యవ్వామా తెమా 'హానదముదక ముపస్పృశ్య సొవిత్యా సమిత్సహి సమాజధాన జపె ద్వాఇత్యాప స్తమ్బసూత్ర: హిపా వొపడశికత పూర్వోత్తరసంద భః కం ప్రకృతప్రాయశ్చిత్తవిధిః. తతిచ శ్వఇత్య నేనా న్వితస్యభూత ఇత్యస్య సత్తాధఃకభూధాతు ప్రకృతిక భూతికాన్తనిష్పన్న TS పరది - నవ్యాపాకర నిణ్యః నస్య అతీతసత్తాక ల్వే ఇత్యథః స్స్యాత్ . సచవిరుద్ధః; శావణ్యా ముష కమ్య తృతీయది నే సమాపనప్రసంగాల్, అతఉత్పత్త్యథః క భూధాతు ప్రకృతిక భూతత్త్ఛానిష్పన్న తామాశిత్య సతిసప్తమ్యా ' గొషుదు చ్వొస్వాగతః ' ఇత్యాదావివ పరదినొత్స ఆన న్తరకాలికత్వం సమి దాధానజపయోః ప్రతియతంతి స్వీకార్యం. తదపిచాన నగత్యం యా వతా ఆవశ్యక నిరవశాశకమఃవ్యవధానేన వినా నసాధయితుం శక్యం తోవద్వ ్యవధానమాతం సహ లే, నాధిక వ్యవధానం, యెననావ్యవ ధానమితి న్యాయాల్. అన్యథా శ్వఇ త్యెతావ తైవాపపత్తా భూతః త్యస్య వైఫల్య ప్రసంగాల్ | ఆతఏవగృహ్యరత్నా దౌ ప్రయోగని రూపణావసరె పూర్వదినెక తణవ్యముపొకమా? స్తప్రయోగం నిరూ ష్య " తతశ్శో భూ లేనిత్య కమాఁ న్డే హచారీమిథ్యాధీత దొషపా యశ్చిత్తాథణం సావిత్యా సమితృహసమాథాస్యా మీతి సంకల్ప్య ఇత్యభిధాయనిత్య కమా నంతర్యంబోధితం/ అధవా -సత్తాధః కభూ ధాతో రెవ - ఆదికమణి క్తఃకతక్ రిచ " ఇతి విహితం ప్రత్యయం స్వీకృత్య పరదినసంబంధ్యా ద్యసత్తాసమానకాలిక త్వం శ్వొభూతంత్య నేన ప్రత్యాయ్య తె ఇత్యభ్యు పగ తవ్యం. దినస్యా దిసత్తాచ ఆద్యవ యవస తైవ. సాచ యద్య పి దినస్య పంచదశధా విభాగప ఫ్రీ పాథమిక ముహూతః కాలి క్యావ, తధాపి ప్రాథమికముహూతొ తక కాలస్య సంధ్యా నైత్యక సమిదాధానా ద్యావశ్యక నిరవశాశక రావరుద్ధతయా తత సావితీ సమిదాధానా దెరవకాశాలాభాత్ పంచధావిభాగమా అత్య ముహూరణతయా త్తక ప్రాథమికానయవ సత్తాసమాసకాలిక త్వం సమిదాధానా దెస్సంపాదనీయం || యదాతు విశిష్యపాతఃకా లక తణవ్య త్వేనావగతస్య ఉత్సగాణకరణ ప్రాయశ్చిత్తా దేశ కాలాం తరె నివేశనసహమానస్య సన్నిపాతః తదా లేధావిభాగపక్షమా త్య ఆద్యవయవసతాసమాన కాలత్వం సమిదాధానాదే రుపపాదనీ ఓ భావప్రకాశ సహితః యం. సర్వధాతుపూ ర్వాష్ణ కాలో నాతిక మణీయః,యత దినస్య పూర్వాహ్లావ రాష్ట్ర భాదేన దైవవిధ్యప : పూర్వాష్ణమాత్ర స్యేవ ది నాద్యవయవత్వ సంభవేపి అపరాష్ట్రకాలస్య నకథంచిదపి దినాద్యవ యవత్వం సమ్భవతీతి. అతళ్ళ పరదిన పూర్వాపసమకాలత్వం సౌవి తీసమిదాధానజపయోః పర్యవస్య తీతి. ఇతంచ నైశ్యక స్నానసర్ద్యా ద్యనుష్ఠానావశిష్ట పాతః కాలభౌగె విశిష్య “ఉత్సర్గః పాత రేవహి ' ఇతి ప్రాతః కాలక ర్తవ్య లో నా 'వగతొత్సరాకరణ ప్రాయశ్చి త్తం నిరవకాశం విధాయసామాన్య తొవి శేషతశ్చ పూర్వాపకాలక తళావ్య త్వేనానగత యోరపి పాతః కాలాన న్తరకాలని వెళసహతయాసావకాశయోః పూ ర్వాథాగెనిర్వతః నంన్యాయ్యమ్ || ఉపదశి తగృహ్యరత్న వా క్యే • నిత్యక చూః నే ఇక్యు క్తిగపై ఉపాక మోత్తరదివసీయమిథ్యా ధీత ప్రాయశ్చిత్తప్రయోగాభిధాన ప్రవృత్తతయా సంగచ్ఛ తె. త సైన్డి ప్రయో గే పూర్వ సైన్ను పాకమః దినఏవ ఉత్సగాణకరణ ప్రాయశ్చి త్తస్య నిర్వృత్తతయా పరదినె ప్రాప్యభావాల్ తద్వాక్యస్యోపాక ర దివసియ కాదాచిత్క మిథ్యాథీత ప్రాయశ్చిత్తప్రయోగోపలక్షక త్వవల్ తాదృశపయో గే 'నిత్యక మాకొన ఘోరొత్సగః ప్రాయశ్చిత్తాం తే ఇత్యా తదధోః పలక్షకత్వమపి బొధ్యం. తథాచ పూర్వాషాసమిదాధా నడపయోస్సాధనాన న్తరమెవ " ఉపాకమా? పరావ్లాస్యాత్ ” ఇతి పాతి స్విక వచ నెనావగతాపరాష్ట్ర కాలక తజ వ్యతాకం ఉపాకమణక తు ముచితమితి సుధీభిరి భావనీయమ్ 10 | ఏతావతాస్త్రబద్దెన నిరూపితొ యోయ శాఖాధీశశ క్తియు క్షణా వణ్యా తచ్ఛాఖీయ ప్రాథమికాధ్యయనొప4 మావశ్యక తారూపో ధE: యశ్చక దాచి దేక సిద్ది నేకామో- కాషీణ జ్ఞపస్య సమిదాధాన డపాన్య తరస్య ఉపాక మణశ్చ సమావేశె యధాశ్రమ మనుష్ఠానక ల్పః ససర్వోపద్రోదశనిణః య్యా దౌగవైకంఠ కైవసిద్ధి. అతఏ
రం
నన్యొపాక శ్రీనిణయి.
వచఏకొనర్చిః పడైరుపడశి” థే 2 నుపస తిలేశ విరహంమన్వా
నేగపి గృహీతగాహితయా గథానారూఢతాం సండిహా నేర్నమం
దాద రైభఢ వితస్య, ఇగ్యభ త్యాచ్య --
అయ మర్డోచన చ్య కౌస్పుటశగముదిరి కొగసే
తర్పర్యాలోచసియా విచుపొంసక లఘుకి భనతికిల హృద్యమ్ 1031 ఇత
అత-- శాఖాధీశ క్తిపుచానణ్యాం ప్రథమోపాకమా?న
వ్యక ర్తవ్యతాపరొ దశనిణ యోగః ప్రాగేవోదాహృత్య సవిస్త
నిర్వతికాత విచారఏ పెతి నపునరతో దాహరణమ పెక్ష తే. య
స్తు ప్రకృతప్రసక్తస్య మిధ్యాధీత ప్రాయశ్చి తీయ ప్రధానొపాకర్మ
ణోః కమస్యవ్యవస్థాపనషరస్సోతోపన్యస్య లే-యథా దశనిణ్
య్యాం ( సంధిస్సంగవతః " ఇత్యాదినచనద్వయోదాహరణావ్యవహీ
కొత్తగ మేవ ఆతసంగవావతక నా నరాళే పర్వప్రతిపత్సంధౌత లో
పొకమః కరణే శ్రావణ్యాం పౌణః మాస్యాంతిలభక్ష ఉపోష్యవ్వా
భూ తెమాహానదముదకముపస్పృశ్య సావిత్యా సమిత్సహస్రమాద
ధ్యాజ్జ పేద్వా ఇత్యాప సమ్బెన రాత్రి వ్యాపాంపౌణః మాసీ ముపో
ష్యపరది నేపాత గాణ యతీజపవిధానాత్ (జపాకమాః పరాన్ఎస్యా
దుత్సగణ:ప్రాత రెవహి' ఇతి స్త్రృతైశ్చ ప్రాతఃకాలేగాయత్రీ జపంకృ
త్వాఅపరామ్లోఉపొకమూకా కార్యమితి సిద్ధం "ఇ త్యావందృశ్య తెగంథ!!
అస్య చాయమధE:— అత సంగవావతః నాన్తరాళే ఇత్యాతత్ సంధి
స్సంగనత ఇతి స్వయమవ్యవహితొ దాహృతవచనగతస్య 'సంగవతః ప
శ్చాదర్యాగావతక నాల్ 'ఇత్యంశస్య వివరణ.1అ న్తరాలప దేనవివరణం
చ దినద్వయా న్తరాలం దిశాద్వయా న్తరాలమిన్యౌ చౌపూర్వావవ్యా
రంభానంతర శ్వాసతి ఉ త్త రావధిసనూ ప్తిపూర్వత్వస్య ప్రతీతివల్ ఆ
తాపిసంగ వారంభానంతర త్వెసతి ఆవతః నసమా ప్తిపూర్వత్వం వివ
ఓF భావప్రకాశసహితః రణీయస్య (సంగవతఃపశ్చాద ర్యాగావతః నాత్ ఇత్యం శస్యార్ధః, తెన సంగవాధిక రణక సనేగపై పరెశ్విత్యా దినొషదశిళాతపడో క్తయుక్యా అవశ్య సంగ్హాహ్యస్య సంగ్రహ ఇతి సూచయితుం | సఫౌఇత్యస్య సతీతి శేషః. తతొ పాకమః కరణే -తాదృశసంధిమద్దినే ఉపాకర్త ణి వికీషి: తె సతీత్యథణః. "రాతి వ్యాపామి శీచ పాయికాభిప్రాయం ప్రకృతాభిప్రాయకంచ ; సంగవాస ర్తనా స్తరాళస్శ దినే సమిదాధా నాద్యనుష్ణా నే తత్పూర్వదిన శాలికోపవాసస్య రాతి వ్యా ప్తపౌణః మాసీ కాలికత్వసంభవాల్ , ఆవతః నాసుతరమపరాష్ట్రా పర్వప్రతి పత్సంధౌ సతి స్వదినే సమిదాధానొపొకమఃణోరుభయోరను స్థానపాప కాపూర్పవచనాదర్శ నేన ఇష్టికాలనిణయమాశిత్య స దినే ఏవొపవాసానుష్ఠానస్యావశ్యక తయ సాను స్థాన స్యావశ్యక తయా తొదృశోపవా సే రాతి వ్యా ప్తపౌణః మాసీ నేయత్యా సమ్భవాచ్చ ! ఉపో ష్యెత్యనంతరకల్పొ 8: తిలభక్ష రూపప్రథమకల్పస్యా ప్యు పలక్షణం- సూలౌతిలభక్షణ త్య స్యేవ ప్రథమముపా త్త్వ పీ ఉపవాసొముఖ్య కల్పః ఉపవాసాశ కస్యతు తిలభక్ష ఇత్యయమనుక బృః, అన్యధాలఘుగురుకల్పయోః స మప్రధానభావస్యవా ముఖ్యా ముఖ్య భావస్య వానుపప త్తెరితి సూచ యికుం ఉపోష్యే త్యెతావనాతో కిః | పరదినె పొతరిత్యు క్తిశ్చ సూ తఘట కెన ' శ్వోభూతె • ఇత్య నేనవివక్షితం ప్రాగస్తదుపదశి తమ థవిశేష సభిసంభాయ, అన్యథాతత్సూలీ పాతశ్శబాభావేన ప్రా ఈకాలిక జపవిధాయక తొ రు వృత్తాలా పశుల్య త్వాపల్లె | జపవి ధా నెత్యనంతరకల్పొకి: సమిదాధానరూపప్రథమకల్పస్యాప్యుపల క్షణం | మానసజపస్యాత్యం తిశయితస్య సమిదాధానకల్పాత్ ప్రా థమికాదవ్య తిశయితత్వ మభి అత్యతు జపో క్తిః | జపవిధానాది త్యె తల్ 'పరది నే పాతఃకా లెజపంకృత్యా ఇత్య త హెతుః| స్త్రృతెశ్చేత్యెత ఉపాకమఃణః అపరాహ కాలక తణవ్య త్వేహేతుః, ఉపాకరా ణ 25 నవ్యోపాక రనిణయః పరాషాస్యా దితి మృతేశ్చ • ఇ త్యెతావదనుక్త్వా ఉత్సర్గఃపాత రేవహ ఇత్యంశస్యా ప్యుపొ దానంతుఉత్సగణ స్యపాతః కాలక తణవ్య తయాతద కరణ ప్రాయశ్చిత్తస్యా ఒతత్సమాన కాలత్వం న్యాయ్య మితిక దాచిదుపా కర్మదినె ఉత్సజ నాకరణ ప్రాయశ్చి త్తస్య ప్రసంగె ప్రాతః కాలాను షే యత్వం సూచయితుం|| యద్య పె పాగుపదశి? తరీత్యా నైత్యక స్నానసం ధ్యానంతరం నిరవకాశతయా ప్రొపాల్ ఉత్సగాణ కరణప్రాయశ్చిత్త రూపకా మోకాషీ క్టసాల్ అనంతరమేవ గాయతీ జప స్యసావకాశ స్యా ను షేయకాయు కౌతిపరదినే ప్రాతః కాలానంతరమితివ క్త వ్యాపాతః కాల్నేత్యా కీరనుపపన్నా. తథాపి స్వకా లేఉత్సజనంకృతవతాం ము ఖ్యకల్పరతానాం శాపణ్యా ముత్సజు నాకరణ ప్రాయశ్చిత్తప్రసక్త్య భావాల్ స్నానసంధ్యా ద్యనంతరం ప్రాతఃకాల ఏవగాయత్రీ జపస్య ప్రాపైః ఔత్సగిక్క ముఖ్య కల్పానుసార్యభి ప్రాయెణ ప్రాతఃకా లెఇత్యు క్తిరత్యంతోపపన్నె త్యవథెయఁ!! తథా చైతాదృశదశనిణః యీ గంథె కొమోకాషీ = జపసావితీ సమిదాధాన జపాన్య తరోపాక మణ గొం యభోక్తక మెథైవానుష్ఠానం స్ఫుటతరము దీరితం. పరను సాం ప్రదాయికొ కిపరిశీలన విరహసమయె సులభప్రతిభానేషు వివిధవిక ల్పేషు స్వస్వమనీషాపతి భాతతయా అవశ్య సమథ- నీయ సాధుభావ కతాదురాగహదూరీకరణేన తత్తదంగో క్తిపర్యాలోచనాయాంసా వధానం విధీయమానాయామవళ్య మేవ నక లము పదర్శితమథ జాత మనావిలం హృదయంగమం భవతి విదుషామితిభావః 1..... యత్తు- సంపతి దశనిణః యీగంధకో ? "అత్రసంగ వావర్తనా గరాలే ఇత్యారభ్య 'అపరాత్లోఉపాకమఠా కార్యమితిసిద్ధం- ఇత్యం తంయ ద్వాక్య మేకం కమవిప ర్యాసభామజనకం దృశ్య తే తచేత ద్వా క్యం స్వమూలభూ తపమాణవచనవిరొధాల్ స్వమూలక ప్రవృత్తగృ హ్యరత్న కంఠధూషణవిరొధాల్ స్వప్రతిపాద్యాథక హేతు హేతుమ ఓం భావప్రకాశ సహితః ద్భావాసంగ తెశ్చాసంబద్ధశ్వావగమాల్లేఖక ప్రమాదమూలమశుద్ధ్య ప్ర తీయత ఇతి నతత మాణీకృత్య కశ్చిద్భనిధాE రయితుం శక్యః "A త్య నేన దశనిర్ణయావాక్యస్యొ దాహృతస్య ఆవిగా నేన సక లశిష్టజనై రాష్ట్రీయమాణస్య ప్రాచీనా ర్వాచీనసకల దేశగతనిఖe.కోశానుగతస్య వాక్యస్య నృధాపంచమ్యం తైః అసంబద్దత్వాశుద్ధత్వొక్త్యా ఆహామాణీ కరణంతస్యే తస్య స్వరూపవ్యాకరణ మేవ నిరాకరణమితిన ప్రజా రాంత రేణ నిరాకరణము పెడణీయం భవతివిదుషాం. తథాపి విద్వజ్జన మనొవినొడనాయ సామాన్య జనభీషణాని పంచమ్య ని పరీక్షయా మః. తధాహియదిదంస్వమూలభూతప్రమాణవిరోధాదితి పంచమ్య హోం తద్విచార్య తే- కొసౌ స్వమూలభూత ప్రమాణవచనవిరోధః!య మాశిత్య అసంబద్ధత్వం ఉపదశి తదశనిణ గవాక్యస్య కల్ప్య తె. ననుఅయమేవ విరోధియల్ “సనొస్సంగవతఃపశ్చాల్ ' ఇతివచనా భ్యాం ( శ్రావణ్యాంపౌర్ణమాస్యాం తిలభక్ష "ఇత్యాదిసూ లెణచ విహి తకమవిపరీతక మహోతి పాదకత్వం, తేమహి గాయతీ హోమజపయో ర్వైకల్పికి యోరనుష్ఠానస్య పౌర్వాపర్య లక్షణత తాగాలక మస్యచ వి ధానమనగమ్య తే. తలైక్ దినఏవోపాకరణః సావిత్రిస మిద్దెమస్య చాను ఫ్లైయతా విధాయక పథమవచ నెపి ఉపాక మాణ సుష్ఠానాన గరం సద్య ఏవసావితీసమిధౌమస్య కతణ వ్యతాయా విధాయక సిబ్దసందర్భే థైవ స్వరసతో లాభాల్, దినడ్వయేతయోఃక మెణాను వైయతా విధా యక ద్వితీయతృతీయవచనయోరపి ఉపాకమణ సావితీ సమిధ్ధమయోః క్రమస్య ప్రస్ఫుట మేవొపలంభాచ్చ. తసాల్ తయో రెక దినానుష్టాన ప్రసంగె సావితీ సమిథోమస్య తత్థానెవికల్పతః ప్రాప్తస్య సావి తీజపస్యచ ఉపాకమః తః ప్రాగేవాను ప్లైయతావణణనం దశనిణ్ యీకృతాం ధమిక్ గాహక ప్రమాణ విరుద్ధమే వెతి బెల్ - దిదం వ్యామోహవిలసితం, 19 ఇత్యాదివచనయోర్వా వాషణా 2. నవ్య కర నిణణయః మిత్యొ దినూ త్రోవా అన్య వా క్వచీడప్యు పదర్శి తదశణ యీవా క్యా ఎగతక మవిపరీతక సువిధా నాదగ్మ నాల్, ఆధాహిళావణ్యా, పౌణః మాస్యాం ఇతి సూత్రైశావణ్ పౌణః మాసీ కాలికి తిలభక్షణా పవాసాస్యవన నర్యస్య తత్పౌణణ మాసీ పగదిన కాలిక యోగి సావి తీహోమజపయోః బోధనేవి ఉపాకర్మ ప్రకరణానంతగణ తెప్రాయ శ్చిత్తపకరణగ తె తతూ తెఉపాక రవోధక పద సే వాడర్శ నేన సా వితీ హోమజపయోః ఉపాక రణసహ పౌర్వాపర్యస్య ప్రతిపాదన మాశంకితుమప్య సమ్భవి.తధా " సంధిస్సంగవతః ప్రాక్స్యాల్ పూర్వ స్త్రీ పర్వణికియా 1 శ్వొభూ లేసమిదాధానం" ఇతివచ నె సంగపప్రా క్కాలిక సదిన పూర్వదినక తళ వ్యాపాక మాకానంతగ్య స్య ఉపపాదిత రీత్యా అథణవశనంపన్నన్య తాదృశసంధి దినక తగ వ్యసమి వాధా నె బొధపి సంగవావర్తనా న్తరాలస Rది సేక ర్తవ్య త్వేనార్ధనశాతా ప్తయోః ఉపాక రసమిదాధానయోః న పౌర్వాపర్యం ప్రతీయత ఇ తి కథం తత్తద్వచనెన సాకంవిరోధః సంగవావర్తనాస్త్రాలసః దినకర్తవ్యయోరుపాక రసమిదాధానజపయోర్వైక ల్పిక యోః పౌ ర్వాపర్యమాత బోధక డశనిణ గవాక్యస్యా పాద్య కె. హి విభి న్నఫలాథర్డ్ త్వెస విహితయోరంగాంగి భావానా పన్న యో ర్విభిన్న ప్ర యోగవిధిపరిగృహీతయోఃక రణోరా?కొవాచ నికోవాయాదృశః క మః కదాచిదుపలబ్ధి తాదృశఏవకీను సయోస్సర్వ దేత్యు చితం స్వీ కర్తుమితి. అన్యథా అన్వాహాగ్య దర్శయాగయోరపి దర్శ ప్ర తిపత్కాల కయోః కదాచి దేక దీనానుష్ఠానదగ్న సేన ఏ 2 గాను సైయతానియమో వా కదాచిత్పూర్వోత్తరదినయో రనుష్టా దర్శన పౌర్యాపర్య సి యమోవా ప్రసజ్యే తెతి || ఏవం— "సగ్గిస్సంగవతః పశ్చాడర్వాజ ధ్యంది నాద్యది | త సైన్ను పాకృతింకు ర్యాత్సద్య స్సమిధఆహుతిః " ఇ తివచ నే సంగవావర్తనాన్తరాలసదినె ఉపాకృతి సమిదాధానయో 23 " భావప్రకాశ సహిరం రుభయోరనుష్టాన ప్రతిపాదన దర్శనెపి న తయోః పౌర్వాపగ్యం అత్య ప్రతీయ తె, తద్వాచక పదాభా వాదితి కధం తేనాపి వచనెనరొ ధో దశనిర్ణ యీవాక్యస్య తయోఃపౌర్యాప్యుబోధక స్యా పాద్య తె! నచ తద్వచ నే సడ్యఇత్య నేన ఉపాక రాన మౌర్యం సమిదా నే ప్రతి పొద్యత ఇతివాచ్య , " సమానస్య సభావొద్య స్వహని • ఇతి వా ర్తిక దర్శితనిష్పత్తిక స్య సడ్య ఇత్యస్య సమానదినమాతబోధనసమర్ధ ల్వెన ఆన గగ్య బొధనా సమర్ధత్వాల్. శు9తిషు సూఔషుచ తత త ఈ ప్రయుక్తాస్సద్యశ్శబ్లాస్సమానదినపరతయైవ ప్రాక్తనై ర్భాష్యకృ దాదిభిర్వివృతా నాన్వార్థపరతియా. తసాల్ ఉపాకృతింకుర్యా తో " ఇతివాక్య సమభివ్యాహృతేన సద్య ఇత్య నేన ఉపాకృతిదిన న మానకాలిక కౌమాత మేవచ సమిదాధా నెబొధ్య తె. తద్బాధనంచ సగ్గిస్సంగవతః ప్రాక్ • ఇత్యాద్యు త్తరవచనెస్ సమిదాధా నెబో ధితాయాః ఉపాకృతి దినభిన్న దినాను షైయ తాయాః పతికొటితయా సార్ధకముచితంచేతి విభావనీయమ్ || అధ మాభూత్ తద్వచనే పౌర్యాపర్య వాచక శబ్దాభావాచౌ తః కమస్తయోః, ఉపాకర్మపారానంతరసమిదాధానపాఠక మేణ తద్వచనగ లెన కల్పితస్తుతయోః క్రమోనవారయితుం శక్యః. సచోప దర్శితదశనిణ్యీవాక్య ప్రతిపాదితక మవిపరీతఏవ. పాఠక మస్యా ధకమకల్పకశాచ " సమిధోయజతి తనూనపాతంయజతి • ఇత్యా ది ప్రయాజపాఠకమస్య ప్రయాజానుష్ఠాన మకల్పక త్వ స్థాపనప రె క్రమేణవానియ మ్యేత • ఇత్య తాళిక రణే పంచ మే పూర్వతం ③ మీమాంసి అతి జెల్ ఉచ్య లే,యత హిపాఠక మేణఅర్ధ మేకల్ప , మానే బాధకం నకించి దుపలభ్య తె, తత పాఠకమాల్ ఆథ కమక Jమఃటతాం. యథా ప్రయాజపాఠా చౌ. యతతు పారక మేణా థ5 మేకల్ప్యమానే బాధ కావతారః పతిసుధీయతే తత్ర నాధక సహ్యపాకర్మ నిణయః కమకల్పక త్వం పాఠక మస్యోభ్యుపగమ్య లె. యథా యాజ్యా నువా క్యాపాఠాదొ, యధావా " అగ్నిహోత్రంజుహోతి యవాగూం ప చతి ఇత్యా దౌ | తతహి తత్తదగ్ధప్రయోజనబోధప్రసం గేన నపాఠక మాదథ కమ ఇతి స్థితం పంచ మే పూర్వతనై. ప్రకృ తెచ పూ ర్వాయో వైదేవానాం " ఇత్యాది శృతిసిద్ధస్య విశిష్యా పి శ్వోభూ తఇత్య నెన ప్రాయశ్చిత్తాత్పత్తి సూత్రగ తెన దృఢీకృతస్య పూర్వాష్ణ కాలిక శ్వస్య బాధప్రసంగాల్ నపాఠక మాత్రైమస్సీ ్వకర్తుం శక్యః. అవఏన సౌమికాగ్నీషామప్రణయనానంతరం ' యూపంఛిన త్తి ' ఇ త్యామ్నాతస్యా పీ యూప చ్చెదనస్య ' దీక్షాసుయూపంఛిన త్తి • ఇ తి వచన బలాత్ అగ్నీషామీయప్రణయ నాతొ గెవ దీక్షాది నేఉత్క షఃస్సీ వాకృతః పళ్చి మేపూర్వత . అభిహితంచ త శివ స్ఫుటత రం—- భిన్న ప్రయోగ విధిపరిగృహీతానాం పాఠక మోనార్థక మని యామక ఇతి. తస్తాన్నాత ? పారక మమా ఆణ సమిదాధానె ఉపా కమాజానంతర్య కల్పనొపపద్యత ఇతి ధ్యేయమ్ || అపిచ- “ యస్య ప్రత తెంత రాయజ్ఞస్తాయ తే తంయజ్ఞంనిర్ ఋతిగృహో'తి ' ఇతి శ్య కర్మమధ్యే కిమాణంతరారమ్భోనిషిద్ధః, తత యజ్ఞపదం , ఆదికర్మ మాత్రపరమితి చస్పుటంనిణః యసింధ్యా దౌ.తతశ్చ పూర్వది నొపకాంతపూర్వాంగక ప్రాయశ్చి తీయ ప్రధానం సమిదాధానంజపం వాపరదినెసమా ప్ర్యేనఅనంతరమప రాష్ట్రా ఉపాక రానుష్ఠానుయుక్త వి. తి ! సగ్గిస్సంగవత ఇత్యా దివి భానగతవచనయోః అథః సిద్ధాథాణనువా దకత్వమేప నపునః కించిదథ్య విధాయక త్వమపీతి పోగుపపాదితం చేహనవిస్తృతజావ్యం. తదేవం కస్యచిదపి ప్రమాణవచనస్య ఉపదర్శిత దశనిణణ యీవాక్య ప్రతిపాదితిక మవిపరీతక మబోధక శ్వాభావె స్థి తె తద్వాక్యస్య డమిక్ గ్లాహక ప్రమాణ విరుద్ధత్వాభిధానమనాక లిత ధమిక్ గౌహక ప్రమా నెతనృత్తానా మెవశొభత ఇత్యలమ్ || 2. భావప్రకాశసహితః యదపి - స్వమూలక ప్రవృత్త గృహ్యరత్నకంఠభూషణగంధ విపోధాదితి ద్వితీయం పంచమ్యంతం తదప్యసల్ ; గృహ్యరత్నా వా కంఠభూషణేవా క్వచిదపి ఉపాకర్మ సమిచాధానయోః దశనిణః గప్రదిపాదితొ కమవిపరీతక మస్యా ప్రతిపాదనేన విరోధగుధ సేవాభావాల్ I అధ- గృహ్య రత్నకంఠభూషణయోశ్శబ్దత స్తద్వా క్యవిపరీతక మస్యా ప్రతిపాదనేది • సంగవా మాధ్వజ మర్యా జంధ్యంది నాత్పర్వసుధౌ తలైవాహిక గణం సమిదాధానం గాయత్యా జపం వా రు ర్యాల్ • ఇతి పాఠక మతః విపరీతక మటన్నీ యత ఇతి వెల్ - మైనం. సంధిస్సంగవతఇత్యాది వచనగతపాఠస్య అథకమకల్పకత్వా సంభవోపపాద నెన దత్తాతరక్వాత్ || అదైవంసతి-దనని యోగం భాధక ప్రయోగనిసూపణ పనృత్తయోః గృహ్యరత్నకంఠభూషణయో స్త దేతత్స ర్వానుసారిణ్యారర్వాచీనయోః ప్రయోగచంది కా తదనుక మణిక యోశ్చ దర్శితదశని యీవాక్యో క్తమస్యావశ్చవ క్తవ్యస్యా కథనం కుత ఇతి పశ్నస్య దుస్సమాధానత్వమితిచేత్ - శ్రూయతాం. పాకర్మ సమిదాధానయోః సంగవావత నాంతరాలసంధిదినె అప రాష్ట్రాసమిదాధానజపయోరుపాక రానంతగ్యస్య భవదభిమతక మస్యా ప్యవశ్యవ క్తవ్యస్య, సుగవానత్య నాంతరాలసందినే ఉభయో రెక దినాను షేయ తొయాః అవశ్యన క్తవ్యాయాశ్చ ప్రయోగచందికా తద నుక మణ్యో రకథనం కుత ఇతి ప్రశ్నస్య కింసమాధానం చింతితం ఓప ద్భిః. తధా మిథ్యాధీతప్రాయశ్చి తపూ గ్వాంగయో గైకి ల్బిక యో స్తిలభటోపవాసయోధవశ్యవ వ్యయోః ప్రయోగచ౨ కాయాం తద నుక్రమణికాయాం గృహ్యరత్న కంఠధూషణయాశ్చాక ధనం కుతంత్య స్యవా ప్రశ్నస్య కిం సమాధానమాలోచితం. అథ-తత్తదథాణ నాంప యోగచన్రికా తదనుక మణ్యోరను ల్వెపి గృహ్యరత్న కంఠభూషణ యోః స్ఫుటొక్తావాసూ తొక్యావా అవళ్ళ స్వీకార్యత్సమితిచేత్ - 24 నవ్యాపాక రణ యః. తహిణ గృహ్యరత్నకంతభూషణయోరను క్తస్యాపిక మస్య దశనిణః గప్రతిపాదిత త్వానైవావశ్య స్వీకార్య త్వం కిమితినాలోచితం, ఏతె న దశనిణః యీవాద్య కళామస్య వైద్య నాథీయానుపదర్శితత్వోక్తి రపి నభవదభిమతం సాధయితుం ప్రభవతీతిబోధ్యం | కించ- ఏత స్క్రీకరణి అవశ్యము దాహరణీయస్య " శావణ్యాం పౌణః మాస్యాం తిల భక్ష ఉపోష్యవా " ఇత్యా ద్యాప స్తంబ సూతస్య ఉదాహరణం వైద్య నాథీయే నదృశ్యతే. ఏవం తత్సూతానుసా రేణ పూర్వదినా ను వెయ యోగృజాహ్యరత్నకంఠభూషణాను క్తయోః తిలభతోపవాస యోః పరదినాను షెయయోః సమిదాధానజపయోః గృహ్యరత్నకం ఠభూషణయోరప్యు క్తయోరభిధానం వైద్యనాథేయి నొపలభ్య తె. కిం తావతా తెతె పదాధాER నానుమన్య స్తే భవద్భిః. సూత బతాచ్చెల్ లెతే అనుమజా భవతాం, సమిదాధానజపయోరపి పూర్వాపకాల కత్వం సూతబలా దేవ అధిగతమిత్యుపపాదితం ప్రాగితి నత ద్వైప రిత్యం స్వీకర్తుముచితమితి || తసాల్ గృహ్యరత్న కంఠ భూషణవిరి వ్యభిధానమనవధాన నిబంధన మేవ! వస్తుతస్తు — ఉపదర్శి తదశనిర్ణ యీ వాక్య ప్రతిపాదిత మమస్వీకృత్య తద్విపరీతక మంస్వీకృత్య సమిదా ధానజపయోరపరాష్ట్రకాలకతూ వ్యత్వం స్వీకుర్వతా మేన గృహ్యరత్న కంఠభూషణవిరొధః ప్రసజ్య తే. తయోహిణ గంథయోః ప్రయోగని రూపణావస రె " తతశ్నోవభూ తె నిత్యకమా? నౌ బ్రహచారీ ప్రాణా నాయమ్య మిథ్యా ధీతతోష ప్రశ్చిత్తాథకం సావిత్యా సమిత్సహ సమాధాస్యా మీతి సజ్కుల్ప్య ” ఇత్యాదికె ందె స్నానసంధ్యాది ప్రోతః కాలిక నిత్యక రావ్యవహితొత్తరక ద్రవ్యత్వమేవ సమిదాధానజ పయోః ప్రతీయ తెఇతి || యదపి -స్వప్రతి పాద్య హెకు హేతుమద్భావాసంగ తెచ్చ' ఇతి తృతీయ పః చ్య కం, య రపిచ ఉపదర్శి తదశనిణ యీ వా 22 భావప్రకాఛసహిత శ్య శాస్త్రవణ్ తః పరదినే సావితీ సమిద్దామజపయోః కరణ వ్యతాప్రతి పావక స్యాపస్తంబవచనస్య ఉత్సగాణ పాకర్మణోః ప్రాతరపరాష్ట్ర కాలయోః 4 -ర్తవ్యతాప్రతి పాదక స్మృతివచనస్యచ ఉపాకర్మదినె సో వితీ సమిద్దెమజపయోరుపాకర్మతః ప్రాగెవాను షేయ తొన్యవస్థా పన హేతుభూత ప్రమాణతయోపన్యసనంచాసంగతం దృశ్య లె" ఇతి తద్వివరణం తదుభయ మపిఠాదృశదశనిణః యీవాక్యాథా పర్యా లొచననిబంధనం. తతహి ఆపస్తంబవచనం మిథ్యాధీత ప్రాయశ్చి తీయ జపస్య ప్రాతఃకాలకర్తవ్య తావ్యవస్థాపక తయో పొత్తం. తచ్చ తద్వచనస్య శ్వోభూ తెఇతి పదఘటితతయా సుఘటమితి ప్రాగెవో పపాదితం. స్మృతివచనంచ ఉపాకర్మణోపరాష్ట్ర కలక ర్తవ్య తా వ్యవస్థాపక త్వేనొపన్యస్తం. తదపిచ తద్వచనస్యాపరాష్ట్రపదఘటితత యైవ సుమటమిత్య పి ప్రావొపపాదితమితి నకథంచిదపి హేతు హేతుమద్భావాసంగతి సరః | అయంచాత హేతు హేతుమద్భా వః పర్యవసన్న:—సంగవావ ర్తనాంతరాలన దినక ర్తవ్య గాయ శ్రీజ పః స్వసమానదినకర్తవ్యాపాకర్మ పూర్వకాలిక ః పూర్వాప కాలాం గక త్వేసతి స్వసమానదినాను షేయాపరాహకాలాంగకోపాకర్మకత్వా త్. యల్ పూర్వాష్ణా కాలాంగక త్వేసతి స్వసమానదినాను షేయాప రాష్ణ కాలాంగకయత్కర్మకం తత్ స్వసమానదినకర్తవ్య తత్కర్మ పూర్వకాలిక మిత్యాది. తత సత్యనాసిద్ధిపరిహారాయ ఆపస్తంబవచ నొపన్యాసః. విశెష్యా సిద్ధిపరిహారాయచ “ ఉపొకమా? పరామ్లా ఇత్యాదిస్మృతివచనొపన్యాసః || రాతి వ్యాపాంపౌణః మాసీముపో ష్యేత్య నేన అనుమానాగరమ పీహ వివక్షితంగమ్య తే. యథావి వాదాధ్యాసితో గాయతీ జపః స్వసమానదిన కాలికొపాకషణ రంభ పూర్వసమాష్యః పూర్వదినారథాంగక ల్వెసతి అసతిచ విశేషవచనె స్వసమానదినాపరాడ్ల కాలాంగక స్వానంగభూతోపాకమా? రంభక నవ్యోపాక రవిణయః త్వాత్ యల్ పూర్వదినారభౌగక ల్వెనతి అసతి విశేషవచనె స్వస మానది నాపరాళ్లే కాలాంగక స్వానంగభూతయత్క మాణ రమ్భకం త త్ స్వసమానదినకాలక తత్కనూ రమ్భపూర్వసమాప్య మితీ. అత్రా పి ప్రమాణద్వయోదాహరణస్య పూర్వక మెడైన సాఫల్యంబోధ్యం. ఏకకర్మ మధ్యే తదితరస్వతంత కమాడా రమ్భని షేధికా పాగుదాహృ తా శుతిరిగి ప్రయోజక శజామునూ లయ తీత్య వధేయుమ్ || తథాచ తృతీయపజ్చమ్య నాభి ధానమద్య వనధాన వేవ ప్రకాశయతీత్య ల మతివి స్తరణ || ఇదమతచితం——యేఖలు ఖరసంవత్సరపక టితాయాంస్వీ యసంచి గాయాం స్ఫుటమేన సంగవావతళ నా నరాలసద్ధిదినె ప్రా తః కాలక తడవ్య తాం సమిదాధానస్య ప్రాకాశయక్ తఏవాడునా తిచతురవత్సరవ్యతినర్తనమా లౌణ స్వకీయ లేఖవిరోధమష్య గణయ స్త స్తద్వీపర్తి పథాపత్య వాతిష్ఠ నైతి. తథాచ తత్సంచికాయాం చతుశ్చ త్వారింశత్సంఖ్యాంకి తె పత్రిఛా? ఇష్టం దృశ్య తె-- " ఏవం సగ్గిస్స జవతఃపశ్చాదర్వాజ ధ్యంది నాద్యది! తస్మిన్ను పాకృతింకు ర్యా...... శ్రావణికోవిధిః || ఇతి దశనిణ యీ కారోపా త్తవచ నైః ఉపాకర్మ సా వితీహోమయోస్సాహచ ర్యేణానుష్ఠానవిధానం స్పష్టం. అతహి గా యతీ హోమస్య శ్వోభూతే సమిదాధానమిత్య నెన ఉపాకర్మోత్తరది నక తజా వ్యత్వస్య తస్మిన్ను పాకృతింకు ర్యాత్సద్య స్సమిధలహుతిః ఇత్య నేన సతి తతొ కనిమి త్తవి శేషె ఉపాకర్మ దివసప్రాతః కాలక తణ వ్య త్వస్య చాభిధా నెన సాహచ ర్యెణాను ఫెయిత్వం విధాయ ఏషశావ కోవిధిరిత్య నేన ఏకవచనా నని దేశ్ శెన తయోద్వయోః పరస్పర సాహచ ర్యెణాను ప్లేయత, అంగాంగివద్భావాపన్నయోః ఏకకర్తా ఘోర్భూతత్వ మపిజ్జాపితం " ఇతి. తదెత ల్లేఖననిదర్శనమేక మేవ సుప ర్యాప్తం తల్లె ళితమనవధానాద్యధీనతొం ప్రకాశయితుమితి వి సరభియా విరమ్య తె" F భావప్రకాశ సహితః యదపీ-న్యాయసంచారక రథ్కోపి తయోః ఉపొకరొత్తరకాల కకణవ్య తైవ సభ్యతి సతత్పూర్వ కాలక శం వ్యతా. తయోగనుష్ఠానం హి మిథ్యా ధీతబొషప్రాయశ్చిత్తాథక .. మిథ్యా ధీతదోషస్రాయశ్చి తంనామ పాక్సమ్భూతస్వాధ్యాయాధ్యయనాంతఃప్రాప్తస్వరవణః వ్యత్యాసాదినిబంధనసర్వదోషప్రాయశ్చిత్తం. ఇదంచొపాకరొత్తరమే వానుష్టాతుముచితం, ఉపాకర్మ కాలె క్రియమాణస్వాధ్యాయాధ్యయ నాంతః ప్రాప్తదోషాణామపి పరిహగణస్యావశ్యకత్వాత్ , పరిహార ప్రకరణే పాపై అధ్యాత్సన్నిహిత కాలదోషాణామపి పరిహారౌచి త్యెన తమ పేక్షాయా అయ కత్వాచ్చ ఇతి — తదప్యసత్, యతః ఉ పొకృతవేవానాం రొయః ప్రతిదినం క్రియమాణాధ్యయనే స్వరవ ణాది నియమవ్య త్యయరూపమిథ్యాత్వమవజః నీయం. నహి ప ప్రతిదిన ముపదర్శితస్రాయశ్చిత్తమనుస్ట్రీయ లెఇతి సర్వసిద్ధం. తతశ్చ ఉపాకర్మ ప్రభృతి యావత్సంవత్సర మధ్యస్తానా, మిధ్యాధీతదోషాణా మేక సి, న్నేవ వత్సరాలతదినె సకృదేవ స్రాయశ్చి తమనుయలె ఇత్యేవస్వీ కరణీయం. తచ్చ స్వాంగ కాలానుసారాల్ కదాచిదుపాకర్మణః ఫూ ర్వదినే భవతి. కదాచిత్తూపాకర్మ దినఏవ భవతి. తథాచసతి శ్రావ గ్యాం సంగవానతక నాంతరాలసదనే ప్రాతఃకాలిక ప్రాయశ్చిత్తానం తరాపరాష్ట్ర కాలికోపాక రణావసర ప్తమిధ్యా ధీతదోషస్య ఉపా దినొ త్తరదినకి యమాణస్వాధ్యాయాధ్యయనావసరప్రాప్తమిథ్యా ధ్యయనదోషాణామివ ఉత్తరశ్రావణ్యా మనుష్టాస్యమానస్రాయశ్చిత్తె నైన నివృత్తిరుచితా• ఇష్టంచ ఉపాకర్మ యనాంతఃపొ పదోషపరిహారకత్వొచిత్య న్యాయమాశిత్య సామాన్య తోని శేషతశ్చావగతపూర్వాష్ణ కాలాఖకత్వ బాధనమసాధీయ ఏవ కిం చస్రాయశ్చిత్తంహినామ నైమి త్తికం నిమిత్తో పనిపాతానంతరం స్వాంగభూత కాలం సమీక్ష్యా రబ్ధవ్యం. ఉపదర్శితాప స్తమ్బసూ తెచ క దివసియాపరాష్ట్ర కాలికాధ్య తాం . నవ్యాపాకర్మ విణras మిధ్యా ధీత ప్రాయశ్చిత్తమిదం శ్రావణ్యా ముషవాసలిల = భ్యాం వైకల్పికాభ్యాముగాభ్యాం ఆరబ్ధ వ్యం, పరది నేచ పరిసమాపనీయం ఇతి దినద్వయసాధ్యమితి స్ఫుటతరమనగమ్య తే. సజ్ఞుపొసరనాన్తరా లసంధిది నెచ వైకల్పికయోః ప్రధానయోట సమిదాధానజపయోగి అనుష్టా నే దికీ షిః తె తాదృశసంధిదిన పూర్వదిసఏవ స్తాతః స్థాలీపా కవత్ సుకల్పపూర్వకం ఉపవాసొడ్యంగారంభః కాగ్యః అనృథా అంగలోపః పప జ్యెత. పూర్వదినారబ్ధ స్యచ ప్రాయశ్చిత్తస్య తదా గంభపూర్వకాలిక దొష నిమి త్తకత్వ మేప నపునః ఉత్తరదినోత్పత్స్య మానవొషనిమి త్తకత్వ మపీతిసర్వథా న్యాయవిరుద్ధమే వెదం న్యాయ సంచారక రణం పరేషా || యదిచ పూర్వదినాను షెయోపవాసాద్యంగ కత్వం సూత్రపాపమపి సమిదాధానజపయో గ్నానుమన్య తె, త దాసర్వ దేనొపాళ ర దివసే ఉపాక రాస్యవధానేనైన తయోరనుష్టా నం పసజ్య తె. సతినిమి త్తెవినా ప్రమాణం నేము తిక విలంబస్యాన్యా య్య త్వాల్ !! అథ ద్వ్యహసాధ్యా యాఅపి పౌణః మాసీ షైః సద్యస్కాలప యోగే ఏక దినమాత్ర సాధ్యత్వం, నతు ప్రయోగాంత రే పూర్వదినకి యమాణమష్య నా ధానాదిక మేతత్ప యోగపూర్వది నేను షెయ మిత్యభ్యుపగతం యాళి కై :. తదాహాప స్తమ్బ:- ..." పౌణమా స్యాంత్వన్వాధాన పరిస్తరణోపవాసాః! సద్యోవాసద్యస్కాలాయాం సర్వంక్రియతే " ఇతి. తద్వదతాపి సద్య స్సమిధఆహుతి రితి సద్యః పద ప్రయోగబలాల్ సాంగప్రధాసస్య మిభ్యాధీత ప్రాయశ్చిత్తస్య సంధి దినమాత్ర ఏవ ఆరంభపరిపమా ప్రీస్యా తామితిచేత్ - మైవం. యత! పదర్శి తాప స్తమ్బవచ నే సద్యఃప దెన సాంగప్రధా నాయా ఇషెరను స్థానం నవిధీయతే. తత్పదస్య తాదృశశ క్తివిరహాల్. కింతు తదాప వెదం న్యాయ నవ్యాపాకర్మ నిణras మిథ్యా ధీత ప్రాయశ్చిత్తమిదం శ్రావణ్యా ముషవాతిల = భ్యాం వైకల్పికాభ్యామంగాభ్యాం ఆర్ఫన్యం, పరది నేచ పరిసమాపనీయం ఇతి దినద్వయసాధ్యమితి స్ఫుటతరమవగమ్య తే. సజ్ఞువాస నాగరా లసంధిది నెచ వైకల్పికయోః ప్రధానయోక సమిదాధానజపయోః అనుషా నేవికీషిణ తె తాదృశసంధిదిన పూర్వదినఏవ స్తాతః స్థాలీపా కవత్ సంకల్పపూర్వకం ఉపవాసాద్యంగారంభః కాగ్యం అన్యభా అంగలోపః ప్రప జ్యెత. పూర్వదినా 'రబ్ధ స్యచ ప్రాయశ్చిత్తస్య తదా రంభపూర్వకాలిక దొష నిమి త్తక త్వమేవ నవునః ఉత్తరదినోత్పత్స్య మానదొషనిమి త్తకత్వ మపీతి సర్వథా న్యాయ విరుద్ధమే వె సంచారకరణం ప రేషా!! యదిచ పూర్వదినాను షైయోపవాసాద్యంగ కత్వం సూత్రప్రాప్తమపి సమిదాధానజపయో గ్నానుమన్య తె, త దాసర్వదేవాపాక రదిన సే ఉపాక రావ్యవధానేనైన తయోరనుష్టా నం పసజ్య తె. సతినిమి త్తెవినా ప్రమాణం నేమి త్తిక విలంబస్యాన్యా య్యత్వాల్ | అథ ద్వ్యహసాధ్యాయాఅపి పౌణః మాసీ డ్రైః సద్యస్కాలప యోగే ఏక దినమాత సాధ్య త్వం, నతు ప్రయోగాంత రే పూర్వదినకి యమాణమష్య న్వాధానాదిక మేతత్ప యోగపూర్వది నేను షెయ మిత్యభ్యుపగతం యాజ్ఞవే !. తదాహాప స్తమ్బ:- " పౌణమా స్యాంత్వన్వాధాన పరి స్తరణోపవాసాః! సద్యోవాసద్యస్కాలాయా సర్వంక్రియతే " ఇతి. తద్వదతాపి సద్య స్సమిధ ఆహుతి రితి సద్యఃపద ప్రయోగబలాల్ సాంగప్రధానస్య మిధ్యా ధీత స్రాయశ్చిత్తస్య సంధి దినమాత్ర ఏవ ఆరంభపరిపమాప్తీస్యా తామితి చేల్ - మైవం. యతఃఉ పదర్శి తాప స్తమ్బవచ నే సద్యః ప దెన, సాంగప్రధానాయా ఇథైరసు స్థానం నవిధీయ తె. తత్పదస్య తాదృశశ క్తివిరహాల్, కింతు తదాప నవ్యాపాక రనిణ్యః. నేనిత్యకమాడాం తే ఇత్యా దిసంద ర్బెణానళ్యక స్నానసంధ్యావందనాది నిత్యక గనిర్వత నాన్యవధా నేనేవాను ప్లేయతయా బొధితయోస్సమి దాధానజపయోరప రాష్ట్ర కా లేఉపాకరానంతరమనుష్ఠానంభవదుపద ర్శితం యజ్యతాం?ఇతి || యదిచ సద్యస్సమిధఆహురితివచనెసచ్య : పదే న ఉపాకృతిసమానదినాను ప్లైయత్వ కధనబలా దేవ ఉపాకృత్యా నంత ర్యమపి స్వీకార్యమిత్యా గృహ్య తెతదా "సద్యొవాసడ్యస్కాలాయాం సర్వంకియ తె "ఇత్యాప స్తంబసూ తెపి సద్య ఇత్య నెన సర్వపదొ పొత్తిషం అన్వాధానాదిషుతిషు ప్రధాన సమానదినాన యతాకథ నబలాల్ ప్రధానానంతగ్య మస్యాపద్యే తాతి నకించి దెతల్ || యదపీ అతఏవాప స్తంబెనఉపాక మోణ తరద్వస ఏనతద్విహితం నతూపాక రదివసే ప్రాత రెవొత్సగణ ప్రాయశ్చిత్తానుష్ఠానకాలె ఇ తి-తదప్యసంబద్ధం, శ్రావణ్యుత్తరదివన ల్వెనేవ సమిదాధానకాల స్య ఆపస్తంబెనొల్లెళేపి ఉపాక రవితోత్తర త్వెనానుల్లేఖాల్ .నను-- శ్రావణ్యు త్తరదివసస్య కదాచిదథాల్ ఉపాకమణ దినోత్తరత్వ మ పి సంభనతీతిచేత్ - పవంసతిక దాచిత సంగవావత: నాంతరాలస స్థిదినె శావణ్యుత్తరదిస ప్రాతః కాలస్య సమిదాధానాంగత్వమధః వశసమాయాతంక: ప్రతిరుంధ్యాత్ 21కి చదిసమిదాధానస్య ఉ పాకమణ దివసప్రాతః కాలాను ప్లైయత్వానుక్యా ఉపాక మోకొ త్తరదివ స ప్రాతఃకాలాను ప్లేయత్వోక్త్యాచ ఉపాక మళా దినస ప్రాతఃకాలాను ఫ్టేయత్వ మపోద్య తె తదాతస్య ఉపాకమణ దివసాపరాష్ట్రశాలక తణ వ్యత్వా క్రెగపి నావణారసంభవః, అను క్తియు కె సౌల్యాత్ ||అడ-శావ ణ్యాం పౌణః మాస్యాం తిలభక్ష ఇత్యా దిసూతే శావణ్యాంపౌ ణణ మాస్యామిత్యుపాక మం దివసంపత్య భిజ్ఞాప్య శ్వోభూత ఇ తి తత్పరదినక తఃన్యతా విధానదర్శ నాదుపాకర్మ సొహచ ఫ్యాణ ఉపా కమా?నంతరదివసక తజా వ్యత్వమేవ విధిత్సితమితి స్పష్టమవగమ్య లే.
73 -- భావప్రకాశ సహితః అన్యథా పూర్వెద్యు స్తిలభక్ష ఉపోష్య వేత్యంగభూతతిలభక్షాదికాలమ ప్రధాన ల్వెన శావణబహుళ ప్రతిపదీ మాహానదముదక మిత్యేవం ఆం గిభూతసమిదాధానాదికాలు ప్రాధాన్యే నేనచ నిది? శెత్సూతకా రఇతిచేత్ తదిదం సూత్రకృచ్ఛైలీవిరుద్ధం కల్పనం. సూత కారొ హి సర్వత దీనద్వయసాధ్యకర్మసు నిరూపణీయషు ప్రథమోపస్థిత త్యాత్ పశిథమదినం తాదూ ప్యెణ అనంతరోపస్థితత్వాద్ద్వితీయం త త్పగదిన ్వనైవ నిది?'తి. యథా. " పర్వణిచోభయోరుపవాసః, వ్వొభూ లెస్థాలీపాకః " " పర్వణివా తిలభక్ష ఉపోష్యవా శ్వోభూ తె గాయతీం " ఇత్యా దౌ. కిం బహునా--యావత్ దర్శపూర్ణమా సౌ సక లెప్టిపకృతిభూతౌ అత్పన శృతిషు శౌతనూ ఔషుచ ప్రథ మ మేవ ప్రతిపాద్యమానౌ తావపీ అప్రధానపర్వకాలక శ్వానైవ ప్రథి తొ, నప్రధాన ప్రతిపతాల-లక ల్వేన- నహి తత అప్రధానదినస్య తా దూ ప్యెణ ని దేశ్ శె కించిదథ ప్రత్యభిజ్ఞాపకత్వంవా కించిదథాణం తరవిధానపరత్వంవా కేశ్చిత్కల్పితమ్ || " శావణ్యాం పౌణమా స్యాం తిలభక్షః ఇతి ప్రకృతసూతె శ్రావణ్యాస్తాదూ ప్యెణాభి ధానప్రయోజనస్య కల్పనీయ త్వపి వక్ష్యమాణరీత్యైవ కల్పనముచి తం. యథాప్రతిపదస్తాదూ ష్యేణాభిధా నేహి ప్రతిపతాధాన్య ప్రసంగాల్ • ప్రతిపత్సద్వితీయాస్యాత్ ' ఇత్యాదిపతి పన్నిర్ణయా నుయాయి” స్యాత్సమిదాధానా దె.. తథాచసతి శేషపతిప ద్యెవక దాచిత్సమిదాధానాదికం స్యాత్, నత్వభిమ లెశెషపర్వణి. తనాభూ దిత్యేవమథకంచ పౌణః మాస్యాస్తామా పేణాభిధా నెన ప్రాధాన్య సూచనం. తతశ్చ పర్వనిణ యానుయాయిత, శేషపగ్వణ్యైవ తెద నుష్ఠానసిద్ధిరితి. ఈ దృశంచ ప్రయోజనం “ పర్వణి చొభయోరుపవా సః " ఇత్యా దావస్యనుగతం. తస్మాదిదమేవ ప్రయోజనం సూతకా రాశయానుయాయి నాన్యది 3 | తసాల్ శావణ్యా మిత్యాది ప్రకృత నన్యొపాకర్మ నిణXT సూతం శ్రావణమాసీయ పౌణః మాస్యు త్తరదిన త్వేనైవ కాలస్యసమి దాధానాద్యంగతౌం ప్రతి పాడయతి. నొపాకరొత్తరదిన ల్వెన, తతొ పాకర్మ వాచక పదాభావాల్ . తత్సూత గతస్య ( శావణ్యాంపౌణః మాస్యాం - ఇత్యస్యో పాకర్మనపర త్వేచ లక్షణాప్రసంగాల్. కదా చిత్సంగవావరనాన్తరాలసమతు లోపాకర్మ దినేను డైయస్య సావి తీసమిదాధానా దెర్సూత్ర విరుద్ధత్వాది ప్రసంగాచ్ఛ | సంధిస్సం గవత్మ త్యాదివచనద్వయమపి అథణ సిద్ధానువాదక మేవ, నఫునః క స్యచిద్విధాయక మితి చాసకృదు క్తం | తద్వచనయోగనె • ఉపాకర్మ విధి స్వయం • ఇత్యనభిధాయ ఏషశ్రావణికో విధిః • ఇత్యభి ధానేనచ నాయంక 9మః అంగతయా అంగవద్భావెనవా ఉపాకర్మ వి ధ్య నుయాయీ, అపితు భిన్న భిన్న ఫలాస్థ ల్వెన, విహితయోరుపాకర్మ మిధ్యాధిత ప్రాయశ్చి త్తప్రధానయోః స్వస్పాంగ కాలసమా వెశవశాత్ ఏక దినెవా పూర్వోత్తరదినయో ర్వా అను షెయతయా శ్రావణ పూర్ణి మానుసారీ విధిః కమః ఉభయోర ప్యెక శ్రావణ్యంగక త్వాదితి బోధ్య తె.అతఏనఏషశ్రావణి కొవిధిరిత్య నేన ఉపాకర్మ సమిదాధానయోః అంగాంగిఎ ద్భావస్య ఏకకమాంతర్భూతత్వస్యచ సూచనక ధనం, భ్రాంతి విలసితంబోధ్య! " అథైవంసతి యదా శ్రావణ్యాం బలవత్త రపతిబద్ధక సమషధా నాల్ ఉపాకర్మణః భౌష్ఠపద్యాముత్కషణ: త దా ప్రొష్టపద్యా, సమిదాధాన ప్రాప్తిర్మ స్యాద్భనతాం, సర్ధిస్సం గవతి ఇత్యా దేశి ఉపాకమా? నుయాయి విధిరూపత్యాసత్ప్రతిప త్తిరితి చెల్ -తద్వచనవిధి రూపత్వాభిమాని నాం భవతామపి ప్రొష్ఠపద్యాం సావిత్రిజన ప్రాప్తిః కథం సేత్స్యతి? సగ్గిస్పంగవత ఇతివచనె సావి తీజపవాచ కి వద్దాదర్శనాల్ . నచ విద్యమాన నే 5వ సమిధాహుతిప గస్య సావితీజపోపలక్షకత్వమితి వాచ్యం. వినాప్రమాణం ఉపలక్షక త్పస్వీకా రాసంభవాల్, శ్రా వణ్యా మిత్యాది శూ,త్రానుసారిత్వసిద్ధ TR భావప్రకాశసహితః యె తపుపలక్షక త్వాంగీకా రేచ తద్వచనస్య శావణ్యంగక సమిదాధా నబోధక త్వశ్రావణ్యంగక జపోపలక్షకత్వయో రెవ స్వీకర్తుముచితతయా నవ్రేష్ఠపద్యాం సమివాభానజపయోః ప్రసక్తిసంభవః || నను-మాభూ త్తవ్వచనస్య తాదృశజపోపలక్ష క ్వ మాచభూత్ ప్రాస పద్యాం తాదృ శజప ప్రాప్తి, తథాపి తద్వచ సేన పౌష్ఠప ద్యాం సమిదాధాన ప్రాప్తర సాకం సూపపాదక్వౌత్ తతఏవ తత మిథ్యా ధీతబోషపరిహారస్సుక రఇతె చెల్ _ ఏమసతి సమిదాధానమపి పౌష్ఠపద్యాం మా సేల్సీల్ . (ఈ పర్వశివా తిల భక్ష ఉపోష్యవా " ఇతి సూత్రవిహితాభ్యాం వైక ల్పికాభ్యాం కల్పాభ్యా మేవ ఫౌష్ఠప ద్యా మనుష్ఠి శాభ్యాం మిధ్యా ధీతబొషపరిహారస్యాసాకం సుక రత్వాల్ | అగైతాదృశకల్పయోఃగృ హ్యరత్నకంఠభూషణయోరకథనాన్న గాహ్య తెతి చేల్ ఏవంసతి శ్రావణ్యా, పౌణః మాస్యా మధ్యాయముపాకి రిష్యె " ఇతి సజ్క ల్పా దేరేవ తతో తయా అన్య విధ సంకల్పా దెరగాహ్య త్వాప త్తిః. యదిచ ప్రమాణాంతర బలాల్ తగ్గి ద్ధస్య “పౌష్ఠపద్యా మధ్యాయము పొకరిష్యే ” ఇతి. సజ్కుల్ఫాద్యు లక్షక త్వం స్వీకియతంత్యుచ్య తె తదా ఆప స్తంబసూతి ప్రమాణ బలాల్ గృహ్యరత్నాదిగస్థస్య మి ఖ్యాత ప్రాయశ్చిత్తాన్తరోపలకక త్వ స్వీక రణమపి న్యాయ్య మే వెతి నకశ్చిద్వి శేష్కోన్యత్రాభినివేశాదిత్య లంబహునా || తసాల్ రావణ్యా రబ్భపూ ర్వాంగక స్య సమిదాధానస్య శా శణీ పరదినె ఆవశ్యక నిత్య స్నానాద్యన తరం అవ్యవధా నేనైవ అను ప్లై యత్వం సూత్రన్యాయపయోగగధ్ధసంప్రదాయాదిసిద్ధమితిదిక్ In 2 త దేవం సంగ వాన ర్తనాంత రాలపతి పత్సదినె ఉత్సగాణక రణ ప్రాయశ్చి తమిథ్యా ఓత ప్రాయశ్చి త వెదోపాకర్మణాం కమే కొనుష్ఠాను గ్రహచారణాల గృహస్థానాంచ సాధారణం వ్యవస్థ ప్య గ్రహచారివిషయె విశేషం వక్తు ముచ్చ తె-... .....
నవ్యోపొక రనిణణయః స్నానం కామోకాషీణ జైపోథభదాకృతి స్తతస్సమిధాం ! దశశతక స్వాధానంత తొపరాష్టావదారుపాకరణమ్ ||28|| ఇతి || అతి స్నాసమి త్యాతత్ సంధ్యా వందస నైత్యక సమిదాధానాదీనా మహాగహః ప్రాతఃకాలావశ్యక తవ్యానాం ఉపలక్షణం. అతఏవగృ హ్యరత్నకంఠభూషణాదిషు నిత్యకమానై ఇత్యు క్తమిత్యు క్తం ||యద్య పి ఏకకర్మ మధ్యే తదితరస్వతంత్మక మాణ రంభస్యా యు క్తతయామిథ్యా ధీత ప్రాయశ్చిత్తస్య దినద్వయసాధ్యతయా పూర్వెద్యు రుపశాంతత యాచ పరదినె ఆవశ్యకప్రాతఃకాలిక స్నానాద్యనంతరం మిధ్యాధీత ఊయశ్చిత్తం పరిసమా ప్ర్యేవ ఉత్సగాణకరణ స్రాయశ్చిత్తం అనుష్ణా తుముచిత 3. తథాపి ఉత్సగాణ కరణప్రాయశ్చిత్తస్య విశిష్య ప్రాతః శాలక తణవ్య ల్వెన స్మృతస్యోత్సగణ సమానకాలిక తయాప్రాతఃకాల నంతరకాలే నివేశానర్హతయా నిరవకాశతా, మిధ్యాధిత ప్రాయశ్పి త్తి య ప్రధానస్యతు సామాన్యతః పూవాష్ణకాలక తళావ్య త్వేనా వగతస్య ప్రాతః కాలానంతర కాలేపి నివెష్టుముచితతయా సావకాశతా ఇతి ప్రాఈ కాలాతిక మమసహమానస్య ఉత్సగాణకరణ ప్రాయశ్చిత్త స్యేవ ప్రథమం నిర్వతః నం న్యాయ్య మిత్యాశయెనొక్తం మో కాషీణ జప ఇతి 1 పొతః కాలాతి లంఘనాసహత్వం సూచయితు మెవ తస్యస్నా నేనసహపాఠ, ఉత్త రేషాం తత్సహత్వం సూచయితుంచ అథోత్యు కిశ్చేతి | యద్యపి–మిఖ్యా ధీతప్రాయశ్చిత్తంపరిసమాప్యై వడపాకమాణంగభదాకృ తెర్నిర్వతః నముచితం. అన్యధా ఏకకమః మల్యే తదితరక మాజి రంభ పస జ్యెత; నచాస్యాః కామో కాషీ కాజపు స్యేవ నిరవకాశతాసం భవతి, భదాక తెరపీ సామాన్యతః పూర్వా స్థకొలకతణవ్య త్వాత్ ఉభయోఃపూర్వాప రాలిక త్వా విశేష పూ ర్వెన్యు రుప కొంతమిధ్యాఢ్తస్రాయశ్చిత్తు. పరెద్య విసమా స్యైవ ఉపాకమాణంగస్య భదాకృతేస్సాధయితుం శక్యత్వాల్. తధాషి - " re భావప్రకాశ సహితః సమిదాధానస్యాధిక కాలసాధ్య తయా ప్రథమంతదనుష్టానారమ్బే దాచిత్సకల స్యైవ పూర్వార్థస్యాతిక మస్స్యాదితి భదాక పూ ర్వాష్ణ కొలరూపొంగలొపః పసజ్యె తెతిభియాప్రథమ మేవభదాకు తెరల్ప కాలసా ధ్యాయాస్సాధనే సమివాభావస్య పూర్వాష్ణశాలు వ నిర్విచికిత్సముపక మస్సంభవతీత్యాశయెనొ క్తం - భదాకృతి తి || అంగభూతకాలస్య కృత్స్నకమఃనిర్వర్తనపర్యా ప్తత్వాసంభవ స్థలేకమో పక్రమ పర్యాస్తతామా తెడైన అంగత్యష వ్యాహతమి తిచ వ్యక్తమాక రేపు II వస్తుతస్తు శాపణ్యాంభదాకృతే ఉపాక మాణంగభూతాయాం తారాద్యానుకూల చింతనస్య ఆ నావశ్యక TS పి అనుకూలలగ్నం సతి సమ్భ వెఒ వశ్య మన్వెషణీయం. తదు క్తం దశ నిణణయ్యా దౌ- తారవారతి థిజగుణాగుణా నాత్ర సూత్రవిధి వై భవాదతః | లగ్నమాత్రమునుకూలము జ్జ్వలం యతదేవపమృ శేదు పొ కృతౌ ॥ ” ఇతి. తథాచకామో- కాషీ = జపానంతరంసమిదాధాన స్యై వారమ్ఛే సంపత్యుదయలగ్నం సింహంతదనంతరలగ్నంక న్యాంచ అ తీత్య శులాలగ్న ఏవభ దాకృతిగను షే యాస్యోల్.న చేతిద్యు కం.శులా లగ్నా దష్టమెవృష భౌభౌమస్థిత్యా అష్ట మశు ధైరసంభవాల్, చౌలేహి అష్టమశుద్ధిరవశ్య సంపాఠ్యశ్యుక్తం. చౌలకాల ఏవచ భఠాకృ తెరప్య తివిష్టః. తస్మాత్కన్యాలగ్న మనుకూలమాలక్ష్య తలైవా నవకాశా యా భదాక లేస్సాధనంయుక్తం, తదనంతర మేవచ లగ్నవి శేషాన పెక్షతయా సావకాశంసమిదాధానం సాధయితు ముచితమిత్యా శయెన దశశతక స్యొ ఛానంతతస్సమిధాం " ఇత్యుక్తిరితిబొధ్యమ్ || అత స మిదాధానకథనం జపస్యాపు, పలక్షణం | ఉభయసాధారణస్య మి భ్యాధిత ప్రాయశ్చి త్తపదస్యా నుపాదాన కాత్పర్యంచొ తరపద్యే వ్య శ్రీ కరిష్యతే|| ఏవంపూ ర్వాపకాలాంగణానాం కమణ గాంపరిసమాప్తా సత్యాం అప రాష్ట్ర కాలక తడవ్య త్వెస విశేషతః స్మృతముపాక ర ఆ
నవ్యాపాకర్మణయః
పరాష్టా పొప్త కాలమి క్యానయెనొచ్య : తపరామ్లో నటోడు
పొకరణమిత్ | వటుప దేనచ వటూనా'మెవాయ మేతత్పద్యోక్త
క్రమః నాన్యే షామితిలభ్యతే || ౧౧ ||
వటుష్వపి నూతనవటూ నాం కౌమో కాషీణా జ్జపాభావరూపం వి
శేషం వకుముచ్య లే-
నూతనవటొస్తుకామ్కో కాపీ
కాషీణ జ్జపమంతరాఖలంతుల్యం
ఇష్టందుర్ముఖవర్షశ్రావణ్యాం స్యాదుపాకృతి రముష్యామ్ || 02 || ఇతి ||
ఆయంభావః -నూతనవటో శావణీ తః స్ట్రోక్ ఉత్సగణ ఏవా
నధికారాల్ తదకరణనిమి త్తక దోషస్యాపస రెణతన్ని మి త్తక త్రేయ
శ్చిత్తెత్తి కామ్కో కాష్కీ జ్జ పేసుత రామనధి కారాల్ నాస్తి కామో
ఒకాషీ జ్జాపి, అవశిష త్వఖలంభస్రకృతిసమిదాధాన వెదొపొకరణ
రూపంనూతనవటొరప్యావశ్యక మే వెతి! అధ-నూతనొపనీతవటూ
నామసిసమిదాధానజ పయోరను ప్లేయతావర్ణ నంసుత రా మేవ విరుద్ధం.
ఉత్సగోళిపాళమః సాహితీ సమిజోమరూ పేషుతిషుక సుస్వాధ్యా
యసంస్కారక కమణభూ తేషు తృతీయస్య మిథ్యా ధీత దోషత్రేయశ్చి
త్తరూపస్య అనుపాకృతవే దేషునూతనొపనీతనటు షూపాక గణః ప్రాక్
ప్రసంగ లేశస్యాస్యభావాల్ . ( మిథ్యా ధీత దోష ప్రాయశ్చిత్తావణం
సావిత్యాసమితృహ సమాధాస్యామి " ఇతి ( సావిత్రీ సహస్ర
శృత్వోజపిష్యామి " ఇతి చైవ సావితీ సమివ
ఇతి చైవ సావితీ సమిద్ధామజపయో ర్వైకల్పిక
యోస్సంకల్ప ప్రకారస్య గృహ్య రత్నకంఠ భూషణయోరభిధా నేన త
యోమిణ ధ్యో ధీతదోష వ్రేయశ్చి తతాహి స్పష్టా ఇతి చెల్ - అ
తాభిధీయతే. మిథ్యా ధీతమిత్య తమిథ్యా ప దేన కింవివక్షితం? నను-
అంగభూ తెన నియమేనవికలతైన మిథ్యా పదాథE:- అతపన ( మి
థ్యాధీత ప్రాయశ్చి త్తం " ఇత్యాప స్తంబనూ ఆ “ నియమాతిక
మెణాధీతం మిథ్యాధీతం " ఇత్యుజ్జ్వలాయాం వివరణం దృశ్య లే- నీ
భావప్రకాశ సహితః యమశ్చ నానారూపః కాలనియమః దేశనియమః కతృకొనియమః అధ్యే తవ్య గతస్వరా దెర్నియమశ్చేతి. అతఏవచ " మంతొ హీన స్స్వరతోవలోవా మిథ్యా ప్రయుక్తానతమథణమాహ " ఇత్యా చౌ స్వరాది నియమ వైకల్య తాత్ఫర్యేణాపి మిథ్యా పదప్రయోగో దృ వ్యత ఇతిచేత్ - సాధూక్తం. అధ. అధీతప దేన కింవివక్షత? గురూ చ్ఛారణానూచ్చారణ మితిచేల్ - ఏవంసతి ( Xహణాధ్యయనెబహ చారిభి రాచార్యోచ్చారణానూచ్చారణంక తణవ్యం. అధీత వేదాస్తు సర్వేసహాధీయోరణ ఇతివివేకః ఇతి కఠభూషణాద్యనుసారే ణసహాధీయానానాఁ మిథ్యా ధీతప్రాయశ్చి త్తత్రే ]్న స్యాత్ |అధ— వెదోచ్చారణ మెవాధీతపదాథEి. అతశ్చస్వరవణా ? దీనియామవికల 'వెదొచ్చారణదూత స్యేవ దొషావహ గయా గ్రహణాధ్యయసరతా నాంవా ధారణాధ్యయనగతా నాంవా ఉపొకమణ్య ధ్యాపయిత ణాంవాసర్వెషాంమిథ్యాధీత దొషస్య దుర్వారతయా తన్ని మి త్తక ప్రాయశ్చి త్తమపి సర్వైరష్యనుషీయమాసలసంగచ్చ తెఇతిచేత్ --- ఏవంసతి ఉపనయన ప్రభృతి ఉపనయనాంగమంతా ణాముచ్చారణ లె సంధ్యావందనసమిదాధానాద్యంగ మంతాణా మహరహరావర్త నకాలె నూతనవటోరపి మిథ్యాగీతదీపస్యదుర్వారతయా తన్నిమిత్త కప్రాయశ్చిత్తమప్యావశ్యక మేవేతి కిమితినాలోచితం? సహిమిఖ్యాధీ తపదా ర్డెనియమ క లవేదొచ్చా గణమాతరూప త్యెన యోగతో వ్యా ఖ్యానాదితశ్చావని తె సతి తత ఉపాకమాణనంతర్య మపి నివేశయితు ముచితం, ప్రమాణవిరహాత్. ఉపాకరణ కాలిక స్వరాదీ విపర్యయస్య అసంగ్రిహప్రసంగాచ్చ. నచ ఉపాకమణ పూర్వకాలకత్వాభావ విశే షణం దీయత ఇతిశంక్యం, పాయస్సర్వత్రై వాధ్యయనె ఆగామ్యుపా కరపూర్వకాలకత్వ స్వేవసత్త్వెన అధ్యయనమాతా సంగ్రహ ప్రసం గాల్, నచ స్వసమానకాలకత్వస్వోత్తరకాలకత్వాన్య తరసంబనెనొ నవ్యాపాక రనిణయః. పాక రవిశిష్టత్వం విశేషణఁదీయత ఇతి వాచ్యం, ప్రమాణాభా వాదిత్య నెన దలౌత్తరత్వాల్. ప్రమాణమత రాపి విశేషణని వెశెత్వనుమ న్యమానె తర్కకుశ లైర్యథాభిలషితం విశేషణాంతరమపి దీయమానం నశక్యం పారయితుమ్ ||ఆస్తాపా-ఉపాకరణపూర్వకాలిక స్య మంతొ చ్చారణస్య స్వరాదివికలస్య మిథ్యా ధీతపదబోధ్య తావిగహాభిమా నొ భవతాం. తధాపీ ఉపాకరణపూర్వ కాలీక మంతో చ్చారణస్య స్వ రాది వైకి ల్యే దొషావహత్వం నాస్త్యేవేతి న కేనచిదా స్త్రీ కెనవక్తుం శ 8్యం, " మన్తహీనస్స్వరతొవణతోపామిఖ్యా ప్రయుక్తో నతమ థకా మాహ | సవాగ్వదొ యజమానం హీన స్తి యథేం దిశతుస్స్వర తొ-పరాధాల్ " ఇత్యాదౌ కిరానుష్ఠాన కాలిక స్వరాదినియమ వై కల్యె ప్రబలతరపత్యవాయ స్యేవ సకణాల్, తథాచ తాదృశ దైనం దినమంతొచ్చారణ కొలసమ్భావితస్వగపణా? దీనియ మవ్యత్య యజనిత దొషపరిహారార్థమేవ శావణ్యాం నూతనవటూనామపి (స్త్రవణ్యాం పౌణః మాస్యాం తిలభక్ష ఉపోష ్యవా " ఇత్యాది సూత్రవిహిత ప్రా యశ్చిత్తానుష్టానమావశ్యకం. ఆదృశసూతం విశిష్యా ను క్త ప్రాయ శ్చిత్తానామపతి నీయకర్మణాం సర్వెషాం సాధారణ మేన ప్రాయశ్చి త్తం బోధయతీతిచ తత్పూర్వత నేన (8 ఏవమన్యేష ్వపి దోషవత్సవ పతనీయెషూత్త రాణి యాని వక్ష్యామః " ఇతి సూ త్రైశైవ స్పుటీకృ తం. సజ్కుల్పస్తు మిధ్యా ధీతదోష ప్రాయశ్చిత్తాథః మితివామిఖ్యా మరొచ్చారణదొష ప్రాయశ్చిత్తాడఁ మితివా ఇత్యన్య దేతత్ , గృ హ్యరత్నక ఈభూషణా డౌ మిథ్యాధీత దోష ప్రాయశ్చిత్తాధక మిత్యు కిరపి స్వరాదివిక లమన్రోచ్చారణమాత్ర స్య మిధ్యాధీత పదాథక త్వాభి ప్రాయేణ సుసింగచ్ఛ లె | అథవా తదు క్తి: ఉపాకర్మ దిన సీయమిథ్యా ధీత ప్రాయశ్చి త్త ప్రయోగొపలక్షకత్వవల్ పూర్వదినా నుపతిలభతోపవాసరూప వైకల్పికాంగోపలక్షకత్వవచ్చ మిథ్యా క భావప్రకాశ సహితః మతోచ్చారణ దొష ప్రాయశ్చిత్తాథ ప్రయోగొసలక్షకత్వాభిప్రా, యేణస గచ్ఛ తే! తసాత్ సర్వ థైన సుసజ్ఞనం నూతనవటూ నామపిస మిదాధానజపయో ర్వైకల్పిక యోరను ప్రేయ త్వాభిధానమితి || ఉపా రపూర్వకాలిక స్వరాదివిక లమంతొచ్చారణస్య మిథ్యాధీతపదా థ5 త్వే వృధావివదమానాథ్ కౌంశి తొషయితు మెనచమూ లేమి భ్యాధీత ప్రాయశ్చిత్తపదమనుపాదాయ 'సమిధా దశశతక స్యా ధానం* ఇత్యు క్తిః ||ఉత్సళ్ల ప్రాయశ్చి తస్యతు నా స్తిలెషప్రసజ్ఞః, ఉపాకర్మ సం స్కృశానా మేవొతృజ నవిధానాల్ , యదాశావణ్యా ముపాకర్మ తవా పుష్యమాసస్య శుక్ల ప్రతిపది పూర్వాష్ఠాయ దా ప్రాథపద్యా ముపాకర్మతివా మాఘస్య " ఇతి ఉపాకర్మ దినానువిధాయి దినని యమదర్శ నాచ్ఛ అనుపాకృత వె దెష్వసమ్భవాదితి || యత్తు నూత నొపనీతనటూనాం తయోస్సమిదాధానజపయోః ప్రసం గిపి ఉపాకర కొన న్తరమేవాపరామ్లో ఉపాకరణ కాలిక స్వాధ్యాయాధ్యయ నా నః ప్రా ప్రస్వ రాదినియమ వైక ల్యా ధీనదోషనిరాసాయ తయోరనుష్ఠానము చితమితి — తదషినసత్. మిథ్యాధిత దొష ప్రాయశ్చిత్తస్య ద్వ్యహసా ధ్యతయా ఉపాకర, మధ్య కాలాపతితదోషపరిహారాయ తదానీ మేవా ఫక్రమ్య సమాపయితుమశక్యత్వాల్. సమిదాధానజపయోః పూర్వా స్థ కాలిక త్వబోధనాసమ్భవా చ్చెత్యా దికం: ప్రా గేవోపపాదితం నకిం చిదిహ పునర్వ కవ్యమపరవశిష్య తెఇతివిరమ్య తే|| తసాత్ సుసజ్ఞత మీదమభిహితం– స్నానం కామోకాషీ క్లైపోథ భద్రాకృతి స్తతస్సమిధాం | దశశతక స్యా ధానం తతొ పరామ్లోవటోరుపాక రణమ్ || నూతన వజ్రాసుకామో- కాషీ = జ్జపమ న రాఖిలం తుల్యం 1 ఇత్తందుర్ముఖవర్షశావణ్యాం స్యాదుపాకృతి గముష్యామ్ II se || ఇత్థం ఏవముపపాది తెన కామోకాషీ ? జపాన న్తరభద్రాకృత్య నవ్యాపాకర్మనిణ్య నన్తరమిథ్యాధిత ప్రాయశ్చి తీయ ప్రధానాన మౌర్యరూపేణ నూత తరవటుమాత్ర సాధారణెన క్రమేణ, - కాషీ జ్ఞాపాఘటి తేననూ తనవటుమాత్ర సా ధారణేనొక్క మేణ, భద్రాకృత్య ఘటి తెనచొపద ర్శితక 9 మేణ గృహస్థసాధారణేన విశేషితా ఉపాకృతిః అముష్యాందు ర్ముఖవర్ష శ్రావణ్యా స్యాత్ భవేవతి చరమార్ధస్యార్థి. ఉపాకృతేశ్చరమ మను ప్లేయతయాతు ఉపాకృతి త్వెన నిర్దేశః. అతఏవాస్య సబధ్ధస్య స మిదాధానాదినిణాయిక త్వపి ఉపాకర్మ నిణః యతొవల్లేఖాపీతి ధ్యే యమ్ || అయంచక్రమః నసార్వతికి. నాపి దురుఖవషణ శాప డ్యాం సర్వస్యాం. అపికు అముష్యాం దురుఖవషణ శ్రావణ్యాం, తధా ఏతచావణీతుల్యే సమిదాధానపూర్వం సమ్భనదనుకూలలగ్నక త్వే సతి సమిదాధానాన్తరమ సన్చునదనుకూలలగ్న కె సమిచాధానా ద్యనగరం పూర్పాహుకాలే అసమ్భనద్భద్రాకృత్యారమ్భ కెస జవాన ర్తనాస్త్రాలసద్ధిమతి ఉపాకర్మదినెల. ఆతాదృ శేతుస జ్ఞవావర్తనా గరాలసద్ధిమతి ఉపాకర్మ దినే స్నానాదినిత్యకమా?న గరం కామో కాషేజ్జపి, తతస్సమి దాహానజహే వైకల్పికొ, తత ఉపా! మా = భద్రాకృతి: కతొ రాపాక రెక్యయ) కమ్మ త్యెవం హృదిని ధాయ : ఇళదుర్ముఖ “ఇది నావ క్తృబుద్ధివిషయ తానచ్ఛెచకతొ ్వ పలక్షి - ధమాకావచ్ఛిన్న నావ కావశ్శబ్ద ఘటికి లెన ఉపసంహృతం!! అయ మే రచ 9మడే దా హృతదశణణణ యీవారే స్ఫు ప్రతిపన్న , ఆప స్తంబసూత న్యాయయు క్తిభిరుపపన్న శిశిష్టపరంపరాసరిగృహీతానుష్ఠా నానుగుణ్య సంపన్న శ్చెతిబొధ్యమ్ || యత్తు- " ఇతః పూర్వమీ దృశప్రసంగేషు ఉపదర్శితం దశనిణః యీవాక్యమాపాతతస్సమంజస మెనగృహన్తః కె చిరు క్తవిపరీతమ మేవాశ్రయ న్త ఆసక్ . అప రెచ కేచన ప్రగల్భాఉక్త వాక్యా సమంజసతాం పర్యాలోచయ మః మూ లప్రమాణవచనస్వ రసలబ్ధం క్రమమేవాశ్రయస్త ఆసకా" ఇతి తది
F3
భానప్రకాశ సహితః
దం అళిపతి తఖరవత్సరియోపాక రనిణయసంచికా పచారణపర్యం
తమనుపసంజాతప్రగల్భభావానాం హఠాదధు నైవావిర్భూత ప్రగ
ల్బజాకానా మేవ శోభతే ఇత్యలమనధః క పగల్భమన్య వికర్ణనదూ
షతైరితి inclinal
ప్రబంధస్య నిర్విచికిత్సంశిష్టపరి సతిశయసిద్ధయే అవశ్యవ క్తవ్య
స్య విశిష్టక ర్తృకృతత్వస్యాభిధానపూర్వకంపబద్ధ ఉపసంహయతే-
ఇత్యావంసజ్ఞ హతః శ్రీ కృష్ణ బ్రహ్మత స్త్రక లిరిపుణా !
దురు అవత్సరయాజుషనవ్యోపాక ర నిరణాయి || 24 ||
సంగ హతః - శబ్దసం జైపతః అవశ్యవక్తవ్యానా మఖిలానా మ
థా నాం సంగృహీతత్వాత్ | కలిరిపుశబ్దః పరకాల పదపర్యాయఃప్ర
యుజ్య లె. అత ప్రబనే ఉపాకి ..ఇవ సమిదాధానా దెరపి నిణr
యక రజెపి అనే ఉపాకర నిరణాయీత్యు 3 స్తాత్పర్యం అవ్యవహిత
పద్య వివరణ ఏవ స్పష్టీకృతం వెదితవ్యమితి సర్వంసమంజసమ్ II
బు
-
అయమతసజ్ఞుహ –
కర్మణ్యణి ప్యావమా దేరాత ఇత్యాది శాస్త్రవత్ |
హోమసామాన్య శాస్త్రస్య పదహోమాదిశాస్త్రవల్ il p ||
నహుస్యాది త్యేవమా దెశ్ కత్వంగాలంభశాస్త్రవల్ |
ప్రవగ్యణపతి షేధోకైః కామమిత్యా దివాక్యవత్ || 3 ||
గురుర్భాగణ వయోమౌఢ్య ఇత్యాదివచసామపి |
శాఖాధీ శెశ క్తియుక్తఇత్యా ద్యా తీయగంవచః || 3 ||
స్యా ద్బాధి శాస్త్రమి త్యావం సమ్మతం సుధియాం సతాం !
పత్య పాదిస్ఫుటతరం దళానిణయఏవహి ! 6 !
నవ్యాపాకర్మణయః
అనుం వివేక ఇత్యాదివాక్యై నెతత్సనిస్తరం |
దృఢీకృతంచ శాఖాశన కి హెతూ క్తివాదతః || 7 ||
ఏవు మాస్య ప్రబంధాది నిష్క షికాష. దెషి యే |
వదంత్య గతికత్యం తె నవిద్మః కామియుగ తిమ్ || 4 ||
ముఖ్య కాలాఠీ తతయాహ్య ముఖ్యమపి సాధనం ||
ముఖ్య సాధనతోప్యన్య కాలగాత్ప్రబలంవిదు2 H 2 :
అపవాదబలాత్సిదోదోషాభావొస్య తొధునా |
బలీ నత్వనుకల్ప ఫొటోషాభానస్సతో భవః || 6 |
యత్కించిమౌష్ఠవిరహమతబోధక తొంతు యే |
కథయంత పవాదానాం వ్యాఘాతాదివ శాహితె ॥ 6 ||
నిత్యక.మాణంగదోషో $ పరిహారగి రాం స్ఫుటా |
అశేషదొష సామాన్య విరహజ ప్రి మోతుతా || 10 ||
యథా యాగీయహింసా దావహింషాత్యాది కర్మనాః !
యధావా సొమ భక్షా దావు చ్ఛిష్ట విరహాదిగీః || ౧౧ ||
నిశీధోత్తరసంకాంత్యాద్యపవాదగిరోయథా |
ఆవృత్తాకర్త దోష విరహాదిగిరోయథా || 2 ||
తథాశాఖాశవాక్కృత్స్నదొషాభావం వదదృఢం |
అన్యథా తత్ర తతస్యుర్భూయస్యొ నుపప త్తయః | 03 ||
హెశత్రు క్షేత్రపి దైవ జే స్పావంశగత్వతః |
అనుకూలఫలాధానశక్తతా స్ఫుటమీరితా || 6 ||
అతిధునాభృగొన్న క్తియుక్త తాయాస్సునిశ్చయాత్ |
నయుజ్య తె యాజుషాణాం, శ్రావణ్యాసాగకల్పనమ్ II OM "
శ్రావణ్యా మితి
సూక్తమిథ్యాధ్యయననిష్కృతిః |
ప్రారభ్యాపూర్వదివ సే సమాప్యాచప రేద్యవి I am ||
భావప్రకాశసహితః
తతాపి తత్సూత గతిత్వొభూత ఇతి శబ్ద తః |
దైవిక త్వాచ్చపూర్వాష్ణా స్యాయ్యం తస్యాస్సహప నమ్ || 12 ||
ఏక స్య కర్మణోమధ్యే స్వతంత స్యా న్యకర్మణః
ప్రారంభం ప్రతి షెధంతి శతయస్త నృతయో2పిచ | or *
అలిపి ప్రొద్ది వారం మిథ్యాధ్యయననిష్కృతిం |
సమాప్యైవ తతః కార్యముపాక రాపరాష్ట్ర కె | as 'H
ప్రత్య పాదీద మపిచ సువ్య క్త దశని యే |
ప్రకాశీతశ్చేతదంగః ఖరవత్సరముది 3 | O |
స్వీయప బంధేతై రెవ మేధునాపత్య వస్థితాః 1
తసాదుపాకృతేఃపశ్చాన్నాడునాస్యాత్సమిద్దుతిః 11 _en |
అపిచు
ఆరఘ్యోపనయాత్సంధ్యా సమిదాధానముఖ్య కే |
నిత్యకర్మణ్యధ్యయనం మంతాణాం ప్రత్యహం భవేత్ || - D?
'స్వరాదివ్యత్యయాత్తత్ర మిథ్యత్వం నియతం తతః |
ఎటుర్విదధ్యాన్నవ్యో పి మిథ్యా ధీతస్య నిష్కృతిమ్ 11 - A
వాక్యేపి దశనిణణయ్యాః కృత్స్నకొళాను గె తథా |
'బోషడూ రెలెఖUణాం యే అంత్యా దిమకల్పయక్ ||
తెత్యెక స్యాం స్వకీయోల్డ్ ఛాంత్యా దేశికల్పనం వరం |
విమృశంతు చిరాయేతి ఫ్రేమ మెతత్సతాం మతమ్ 1 IN A
--
.
అలైతే వికర్ణనశ్లోకోనాం ప్రతిళ్లోకాధారయితుము చితాస్సక లైక:
సత్సంప్రదాయ సేవాదీవ్య ద్విజ్ఞానవిభవ సూక్ష్మదృశా |
శాస్త్రాంబుధితలవిలసన్నీళ్లయమణయస్సమీక్ష్య సంగ్హాహ్యా 8 Mal
స్థూలదృశోప్య న్యే తాక్ జిమ్ముక్షవశ్శాస్త్రజలధి మావిశ్య |
జరిసరవిలసద్దుస్తరతర్కండ రాధరవిభిన్నమూధాన | - !
FL
నవ్యోపాక రణ యః
మానాతిగవాదపృథూపలమే వైకం జిఘృక్షితభాంత్యా |
ఉద్ధృత్య స్యుధః న్యంమన్యా యది తె భవంతు కా హానిః || 3 ||
పరస్తు-
-
-
అధినైకశాస్త్ర నిర్ణయమణివిపణిసభం పరీక్ష కాగ్యాణాం !
పురతస్సొవద్ధృతమపి తే ప్రకాశమే యుగ్య చా తదా సహసా|| 6 ||
దుర్వారొతాసగురుం సర్వజనీనొపహాసముదయంతం |
వీక్ష్య మా నావనజాననా నితాంతంస్యు రేవదు షెEః || 2 ||
తస్తాన్మాస్య నిబంధాశయానసంవీక్ష్యకశ్చిదటి శాస్త్రీ|
మాజాతుని, నీ షుర్భూదితి భగవంతమర్థయంతుబుధాః 8 4 ||
దుర్ముఖబాహులశుక్ల ప్రతి పది కస్తూరిరజ్ఞ నాథార్యః |
సరువరని అతనవ్యొ పాకృతినిణీ - తివివరణం వ్యదధాల్ lol
క్వ గభీరతమా గురువరసూక్తి: క్వచ మాదృశా వి తప్రజ్ఞాః1
గురువరక రుజ్జీవ పరం వ్య ఛాత్ఫలేగహిమిహా తసం: భమ్ || 24
కస్తూరీరంగసుధియా నవ్యొపాకర్మ నిణయే |
భావప్రకాశోరచితో జీవశాత్త స్తుదమావహక్ ||
శ్రీమ తె శీరంగ నాథహతుత పరకాలమహా దెశికాయను
శ్రీ శ్రీ కృష్ణ బ్రహతంత పరకాలమహా శేశి కాంచనమః.
శ్రీహయవదనపరబ్రహశౌనమః.
శ్రీయైనమః
No text on this page.
No text on this page.
No text on this page.