·No text on this page.

·CONTENTS
Pago
Preface to Poot-Balots of labarashtra Berlos
Introdgolion
1
Bhandis
G
APPENDIX
महिपति भवनिमय मप्याय ४२, ४३, etc.

·No text on this page.

·PREFACE TO POET SAINTS OF MAHARASHTRA SERIES I have long felt that the stones of the Alaratha saints which tradition has handed down there a valuable moral Ruset, not only to the people of Dfaharashtra the home of those saints but to all lodia At present these stories are not casily available for the reason that the Marathi language and uterature are hardly known outside of Maharishtra. Even in Maha rashtra little prominence is given to the interesting and suggestive lives of those Maratha saints who by ther godly and nighteous lives have been a blessumg to Maharishim I am not unmindful of the cilorts made by Mr LR Pangirkar Mr D B Sahasrabuddhc, and others to popularize the lives of the Maratha saints but their writings have all been in the Marathi language, and, being untranslatecto are not available for those who do not know that language. To make these stories of the Maratha saints available to a large arcle both in India and outside an English transla tion is obviously a necessity And as I feel that these stories have a moral value, and that they can be used to impress vital truths the translation of them into the English language has been for me a labour which I have felt. tils worth while, and has been a labour of love. Those who have not dipped into Marathi literature art naturally unaware of the onginal sources of the stories of the saints which are current 10 Mahirashtra I have therefore made it my task to translate the original sources from which all consciously or unconsciously draw when they ·VI pass these stories on to others, either orally, or in written form It is to Mahipati, who was born, lived, and died at Tābārābād, in the Rāhuri taluka of the Ahmednagar Dıştrict, that the chief glory belongs for collecting from manuscripts, and perhaps somewhat from oral tradition, the stories of the old saints, and recording them in his own graphic style in his Bhaktavijaya, Bhaktalılāmrita, Santavijaya, and Santalılāmrita Some of the original sources from which he obtained his information are still extant, but for the most part we are dependent on Mahipatı alone for any extended knowledge of those saints Were it not for him, the lives of even such saints as Eknāth and Tukāram would be unknown except in a very meagre way All honour therefore to Mahipati, to whom Mahārāshtra and the world owes a heavy debt of gratitude Aside from Mahipati there are lesser lights that have recorded the traditional stories of some of the saints While some are older than Mahipatı, some are almost plagiarists from Mahipatı, and some have evidently another and independent Altogether there is a considerable body of literature which can be considered original sources They are the oldest we possess, and it is to such that I have turned for the English translations which I have made In connection with these original sources, it should be observed that if in modern books, or on the lips of men, there are stories of these saints that differ in detail from those of the original sources, they are undoubtedly due to misquotations The possibility of an independent source for these deviations may be conceded, but it is so improbable that very strong evidence would be needed to establish the fact of such an independent source We all know that Indians are good story tellers Some are professional story source ·tellers. Deviations from the ongiaal sources may therefore be only from thc love of embellishment or from the slip of memory but if their history be tracted the socker will without doubt be led to the orginal sources cttant m manuscript or printed form. From the above it becomes cuident why I harc con fined myself to the stones of the Maratha saints as fund in the oldest sources or in the scarest removed from them for the basis of my translations They are nearest to lb times in which thosc saints lived and the traditions recorded in these oldest accounts are as near to the truth of their lives as we can at present amic No eye witness accounts of the lives of those saints exist, except that in some of their works these saints have left us slight refer ences to their own lives their ancesto their religious teachers In the case of Tukarim his abhangs fumish much information regarding the chief creats of his life corroborating some at least of the traditions recorded by Dahipatı. Another unique exception is the autobiography of Bahinabst in which got only is her early lifc described, but several important references are made to her actual meeting with Jaram Swimi a disciple of Ramdis and with Tularim at Dchu and others. But these cye witness accounts are cry mcagre and the traditional accounts written in most cases centuries after those guts really lived are all we have to acquaint us with the lives of those godly men Dates The dates generally assigned to the births and deaths of the Marathā saints are very wcertain. No one has yet undertaken a thorough and saentific study of the question. Some of the most uversally accepted dates stand on very ·Vin? insecure foundations Generally the easy method of following tradition has been pursued As the subject now stands, one does not know what to accept as historic facts regarding their births and deaths, and what as mere guesses, however wise some of them may be It is much to be desired that some competent scholar would undertake this problem, and in the place of the present confusion, present all the available facts, making it possible to discriminate between solid facts and wise guesses As I have not attempted to do what must fall to the lot of some more competent scholar, I feel that it will be less confusing if I accept as the probable dates of the Marāthā poet-saints, those assigned them by such scholars of Marāthi literature as Mr V L Bhave, L R Pāngārkar and others For the purpose of these translations the subject of dates is a comparatively minor one, and it is more fitting for me to accept the verdict of the experts I have mentioned, than to indulge in my own guesses, unless impelled by very strong evidence Where the experts disagree I shall have to choose, as best I can, the dates that seem to me to be upheld by the best authorities The above observations naturally bring me to the question of how far these traditional accounts can be trusted for a true picture of the lives of those saints I cannot agree with a certain school that divides the traditional accounts into two categories, the possible and the impossible The possible, that is, stories that confoim to our ordinary life and the ordinary laws of nature, are called history, while the impossible, that is, the miraculous element, are called myths I do not agree to this division, for, on the one hand, good story tellers can embellish their stories with additions, or a faulty memory can do the same, ·12 and these may loc quilc in hamamy with our ordinary human lifc The fact that they arc clavel at misible cients cannot make them history The thesis can lx auly proved For campic Vahipali carmunt of Ihnath in his Dhahtavijana Arillen in 1762 differs in tcral implant Ictails from the fuller account of Laruth in the Philialı limsta unlien in 1774 imalis itan Jatet Sone of these letals are conindictory Thiey are in the class ni ile possible but thar fast cannot for instal for acancy Stories pared down from south to mouth through con tunica con nin as much in the polulle as in the improbe abic crcnis that they reconil. Tharmluch is alleil mythical kicause miraculous locau s not conforming in the ordinary laxa of natura come hould put auds as not lu loncal This I ropard as a great mutale for the reason and lic prool of it can le girm that thic mythical form fiicn lo a story may be only the millishment of a later penou Thic Icmel of it can be in the class of the possible and hence can be history Hience since we have no cic Mit nes cs and since there is no way of corroborating these stones the question of their exact Instone valuc may well be set aside crcent in those cases kliere there are corrolorating cridences from cje winesses There honcier are unfortunateis very fem What then is the value of these stones if we cannot be sure that details are true and wliat dic embellisliment and additions made by som tellers up till the time when they were recorded by Malupati and others many years after those saints lived? There is much value in them and fortunately that valuc does not depend on the histond basis of those stories A moral truth can be as Impressive Whcthcr seen illustrated in the record of an cient that actually took place and that can be proved by the strongest ·* evidence to be history, or whether seen illustrated in stories whose historic basis is uncertain, because of the distance of time, and the accidental non-existence of corroborating eye witnesses A moral truth stands on its own feet, and is not dependent for its value on the accidental history in which it appears, be it in a historic writing or in fable These stories of the Marāthā saints have great moral value in that they givi us pictures of Godfearing, righteous men, who in their lives sought to honour God, and to live for the good of their fellowmen Aside from these stories, there are their own poetic works, which not only mirror their own inner thoughts, but corroborate the stories of their lives by their teachings So that it has seemed to me a task well worth while, to make these Poet-saints of Mahārāshtra better known to India, to the world, and even perhaps to the Marāthā people themselves, through an English translation of original sources, with comments that a study of them for many years has made possible for me I am well aware that these translations will have readers who will regard them from different points of view Because these stories of the saints are so largely religious, those to whom religion is a vital matter, will naturally look at them, and weigh them, from their special standpoint But I think there is one point of view from which we can see them alıke We can see those saints, where at Ālandi Paithan, Dehū, Pandharpur, or Paralı, with physical surroundings very much as they are to-day We can see them brought up from childhood by parents or gurus in perfect faith in the religious and philosophic beliefs current in Mahārāshtra in their day They were loyal to those beliefs They believed in the divine origin of the Vedas, the Upanishads, the Mahābhārata, the Rāmāyana, and the Purāns

·No text on this page.

·X11 philosophic and religious beliefs appear The reader has a right to presuppose that the present writer has presented his subject in as impartial a way as may be possible for him. The later use of the material gathered, and recorded, is quite another thing There personal opinions and points of view have a legitimate place This I believe is the only right and true way for a scholar, and it is the reader's right to demand this impartial dealing with these historic subjects But no In accordance with the above I have sought to be as accurate as I could in my translations, as exact as the materials in my possession have allowed me, and as impartial as possible in my comments on the lives of these Marathā saints It sometimes falls to the lot of a translator to hesitate about some story or some expression because to his reader it might seem indelicate such difficulty has yet met my path Mahipatı, and indeed all the other writers on the Marāthā saints, have stories only that are pure, and I have therefore had to use no expression that would bring a blush to the most sensitive cheek The lives of those saints were pure lives, and whatever liberties tradition may have taken in embellishing or adding to their tales, the impure has found no place It is but fair to the reader to confess to the difficulties under which I labour in producing these translations and comments I am in America, with no pandit at my side to help me over difficult points of text, of meaning or of idiom My knowledge of Marāthī, is, I feel, painfully deficient, in spite of the fact that it began when I was four years of age, and that its study covers practically all my life, with perhaps special opportunities through a long life among the Marāthã people The serious task of making·these translations has made the almic fact ruido to my self II fill be still more cum to dire 'alaihi scholar whore Lanquase its on here louisde of this blogact 15 so much more perfect than mins Not I Islas Mahipals Sell. llc lck himself inadmuate in the tail of popoly presenting the loves of the coins yet lic Hospe of the fjmally of his gullime thinnel thar l aris)ith lumn the kne of these Lunts lalabase Irameil in ime there poet Hious of Maharishira ani in making this offering of English translations power may I call 11 cm to the pro Ne of Vah3r3shira I lennthem Iro Mellant in Lnow that they will accept these forces with the kindness the courtesy the 1377127th, and the Inre mhich is o chanc Irtistic of them mi only because they are flere bout because of their own inic for their old post aints How many numita sill appear in Uus series I cannot say Tlui depends on the life which may be suill mine I om seventy tro cars of age Body and mind are in good health but the limit of líc is approaching I tould like to live ion ycare more provided I wdy and mind harp their health T7171 Infth of time would cnabile mc to coic a large grounil api male the result of mi mary years of study available to those who may not basc lund the time to mahe independent research. But honcver many or ſou may lie uie remaining years ol my lile I offer them to Valiráshtra #liere most of my life has been spent and whose fials of old and whose people to-day I love I begin the series with Bhanudis the great grandfather of the great and noble saint ranatlı It will probably be follox ed by the Life of Penith I am not planning any particular order in which I shall present these saints That will depend on the material I have in liand and the pro- ·XIV gress of my study Where the lives are short I am planning to print with the translations the original Marathi text Where, as in the case of Eknāth's life, the account is long, the addition of the Marāthi text would not be practicable. On account of the distance from India, the difficulties connected with the publishing of these translations would have seemed insui mountable, had not Dr Nicol Machicol of Poona, who needs no introduction to the Marāthă people, offered to see them through the press I owe him a great debt of gratitude for this kindness It is but fitting that I should here acknowledge my debt of gratitude to Mr V L Bhave, author or Mahārāshtra Sārasvata, to Mr LRPāngārkar, to Mr SS Deva, Mr VK Rajvade, Mr D V. Potdar, and many others, who have done such valiant service in Marathi literature, and to whom I owe so much To them I make my namaskār JUSTIN E ABBOTT Summit, N I., USA, FEBRUARY 10, 1926

·BHĀNUDĀS
INTRODUCTION
Ongirol Sources of Information
The Varalh5 pocis who hare made Bhinadss the subm
ject of their song are
Vittholbort of Bid about AD 160 Mho rclates the
story of hot Bhimdis brought lock the image of lithobi
from Vidyanagara
heio stidmi about 1GR2 trho relates the story of
how the image of Viſholt was tal en l Rámráje to
Vidyanagara and hop. Dhanudās brought it woche
dahifals in his Bhaktanjaya which he compleet in
1762 who relates the story of the birth of Thinudus his
childhood his whilling but successful mercanule life his
becoming a sonngas the cities that led 10 Römrdijas tah
jag away the image of Vichols to Vidy Snagara and 118
return through Bhimudas
Mahifons in his Bhaktalilimila which he completed
in 1774 relates the story of Rámrlja s removal of the
Image of Vithobi to Vidyanagara and its retom through
Bbinudás. This he draws largely from the account of
hekaysım mentioned above.
Bliimastimi Sıradikora in 1797 who covers the same
ground as the Bhaktavijaya account except that he begins
yrith the mercantile life of Dhanudis.
Eknath 1548 to 1009 the great grandson of Bhanudas
In his Bhagavata, chap 1 130-132 and in his other works,
he makes short references to his distinguished ancestor,

·2 corroborating some of the traditional stones recorded in the Bhaktavijaya (See Eknathāchi Abhangachi Gāthā, Indu Prakasha Edition of 1906, p 70 A 2, 9-12, p 102 A 36, 48, p 106 A 79,4, p 121 A 51,9, p 198 A 20, 3, P 199 A 28, 3, p 470 line 27) (See also Swātmasukha by Eknäth, line 506) (See also Sukāshtaka by Eknath, line 438) Other Marāthā poets mention Bhānudās in an honoured way, but give no information regarding him Moropant in his Sanmanımālā, Nīlobā (see Nilobāchi Gāthā 1557, 148), Nāmdevāchi Gāthā, abhangs 361 and 775 See also Dāsodigambarkrita Santavijaya, prasang 7, Santamālıkā by Uddhavachidghana, 11, Santamālıkā by Jayarāmasuta (Mahārāshtra Kavi No 9, p 8), Santamālikā by Śivarām (Mahā Kavi No 9, P 9), Santanāmāvali by Rangnāth (MK 9, P 11), Santamālıkā by Siddhachaitanya (MK 9, P 13), Santanāmāvalı by Bahınābāi (Bh ISM 17, p 77), Ganesgitā by Bhagavān Karhādkar (Bh ISM 9, p 157), Rāmavarada by Mukund (Sankırnalekh Sangraha, P 19), Santamālıkā by Eknāth (Sankırnalekha Sangraha) The Interrelation betwetu the above Original S0117CCS The solemn assertion of Mahipati that he had not drawn on his imagination for the stories of the Saints, but had drawn from the writings of others should be noted In his Bhaktavijaya 1 37-39 he says, "You may perhaps say that I have written this book out of my own imaginations and conceptions, but this truly is not so Have no doubts about this In the northern country one Nābhāji, an avatār of Brahmadeva, wrote a very large book, called the lives of the Saints (Santacharitra) in the Gwālherı language One Uddhavachidghana of Māndesh also wrote a book called ·3 Lures of the Bhaktas (Bhaktachantra) Comlinin tliesc tho I have begun this Bhaktasijaja In his Santalılámpla notten lo complete the stones omitted in his Bhaktavijaya 167-69 Valupyti iyo Jout may raise a doubt in your mind and say hc 217s draun on his own imagination. This is not so Listen. Grcal poct saints have written books in many languages It is on their authonty that I write this Santalilámnia If I wrote on my own authonty my accounts rould not be respecte l. The Husband of Rukmini who hross all hearts 15 Mines 10 this A like assertion is also made in his Bhaktalılara 1 167 170 and one cannot question tlic honesty of Mahipata 10 his use of what he considered authonties. Compare also Bhaktalilämnta 10 169-174 where his faithful following of written documents is again asserted his slight additional embellishments being compared to the good housewife who adds a little water to the fresh milf that it may suffice for her whole family The works of Nábbáji and Uddhavchidghana may have been an inspiration to Aſahipati to commence his Bhaktavijaya but their works as we knor them to-day are too meagre to have been of any value to him in his detailed account of the many saints of whom he wrote H13 information therefore must have come from the many other books which were extant in his day It would not be safe to say that Mahapat did not draw from oral tradı tion in some cases but that that was not his ordinary method 18 clear from his own definite statements and from the results of a cntical examination of his works Tarning now to his account of Bhanudas, and that of Vitthal Kavi and Kebayswimi it is clear that all three ·4 originate in a common source, in the form of a written document That original source is, either, now not extant, or is yet to be found, in some private collection of inanuscripts It was probably written, somewhere inidivay between the death of Eknāth (1609), and the poet Vitthal Kavi, who made use of it The above statement is of course an hypothesis, but one that, if true, clears away difficulties connected with the relation of the different original sources to one another With this hypothesis, the relation of the several accounts, may be graphically represented as follows Bhānudās Oral Tradition A Bhānudās charitra, work and author unknown, Vitthal Kavi about 1679 Kesayswāmi about 1682 Mahipati in Bhaktavijaya 1762 Mahipati in Bhaktalılāmrita 1774 Bhimāswāmı Sirgāvkar about 1797 The unknown Bhānudās-charitra, suggested above in my hypothesis, was probably a part of an Eknāthcharitra, that also being now unknown Mahipati used it in his Bhakatavijaya account of Eknäth, as Keśavsuāmi liad also done before him But Mahipati in his Bhaktalılāmrita, 1 ·seems to have regardel heunumi a lxciter authority so that in hus Bliahtalılampta account of Cliniil, Yahiprti drans his information from that ource This listothesis proudes a needel Icy for the coplination of the dutc cncos in imprtant details better the 10 munt of Inath in the Dhahtavajaya and that in the Bhallalilimnu. Whion healkamis text and that of the Bhaltalilumnia arc placed audc by ide the reader con lase no doubt as to Vahipalix coures for his Bhaltalılampla account of ck nith It is to incloned that the nini unhoir source from which Jahipals drett hus Bhaltasnaya account mai grebe difcoreret Could the author Lc Vulile ar franslon or Crails llocs hharuly illuina may have been a part of non criant Irthchantras A nos ·BHANUDĀS. Date of birth and death, about 1118-1513 As Mahipati's account of Bhānudās in the Bhaktavijaya is practically all that is known of the events of his life, the date of his birth and death are mere wise guesses From Eknāth's own writings we know that Bhānudās was his great grandfather He also informs us that Bhānudas died at the time of the birth of his grandson Suryanārāyana, the father of Eknath (Eknāthi Bhāgavata 1 130-134) If the usually accepted date of Eknāth's birth is assumed to be 1548, then Mr Pāngārkar's guess (Eknath charitra p 21) that Bhanudas died in 1513 may be provisionally accepted So also 1118, as the date of his birth, may be provisionally accepted, since his life covei ed two generations, which would be allowing 65 years as the span of his life These dates are also given by Mr Bhave in his Mahārāshtra Sārasvata, 1st Ed p 100, note They are, however, only wise guesses Information additional to Malapati's account From Eknāth (Eknāthī Bhāgavata 1 33) we learn that Bhānudās lived until the birth of his grandson Suryanārāyana Eknāth speaks of him as of a famıly line "loved of Hence we may assume that he was born into a religious and pious family. God” Bhimaswāni Shirgāvkar adds two stories in his account of Bhānudās not found in Mahipatı's account These stories in substance are In the straitened circumstances in in which the wife of Bhānudās found herself, God appears in human form and supplies the household with food and money ·7 sufficient for the rest of their lives Dhanudis immediately gulcs atray all his property to Brahman 2. Bhanudas fccling that tlic god Vithol,s *7 ill disposed towards him adopts a tu c which ends in recon. atauon. At the end of Bhimaswamis account of Bhanudas and Dktuath, he says that what he has notion is from what hc heard from the lips of the ain's This may be intcr preted to mean oral tradition which would perhaps morc casily account for his deszations and his frequent apachron; ms. Are the stories about Bhanudas history of fictions As has been obsered in the general preface to this scries, there have Ixcen no accounts from crc 17tnesses with one exception of the Irucs of these Varashu saints. First oral tradition and then tradition in oral and untien form is the form in which ac know their lives Very little light is thrown on them from conicmporan hi ton which is crccedingly maagre. Oral tradition in additions and cmbellishments can make a mans liſo appear iery different from what it was euch of the stories are in harmony with man s ordinary life On thic other land because a story 19 told in a form that appears like fiction it clocs not mean that there may not be a historical fact at the basis of it Examples can be furnished of a tradition appcanng in two forms the onc fitung in with ordinary human life the other in a setting in which the miraculous appears The differ ence therefore, may not be in the bistonc value of the story but in the way of telling it. In reference to Bhánudis in particular i llave the small amount of Information given by his great grandson ·8 Eknāth This may be well taken as history All the rest which we gather from tradition falls under the second category of a possible historic basis, but of this there is no evidence, for or against The attempt to find a historic basis for the story of Bhänudās bringing back from Vidyānagaia the image of Vithobā, has not been as yet successful Bhānıdās as a Poet. A collection of the Gāthās of the Marāthā poet-saints has been made by Mr Tryambak Hari Avate, and published by the Indira Press, Poona, under the title Sakalasantagāthā, in 1924 In referring to the ablangs of Bhānudās I shall foi convenience use this edition In this collection there are 94 abhangs ascribed to Bhānudās Neither in this edition, nor in previous ones, does Mr Avate give any infoimation as to the manuscripts on which the printed editions have been based Opportunities for textual criticism are, therefore, lacking, and the question of the genuineness of each abhang as being the work of Bhānudās, must for the present be an open one Abhang 78 cannot be by Bhānudās, as it shows an acquaintance with the traditions connected with his great grandson Eknāth Abhangs 90, 91, 92, give in concise foim the miraculous deliverance of Bhānudās at Vidyānagara If these three abhangs are really by Bhānudās, they would have great historic value There is room for just suspicion that they are not by him A few of the abhan.gs in this collection are quoted not only by Mahipatı, but long before him by Keshavswāmı, showing them to be a part of a collection of abhangs ascribed to Bhānudās, and well known, at that early date Modern editors of Marathi texts have done a great disservice to Marathi literature in ·9 and mercy taking abhangs out of thar ongmal order as found in the manuscripts and arranging them according to subject mat ter This has made confusion worse confounded in the aise of the text of Tuharám s obhongs and the same is true herc of the obhongs of Bhanudās The science of textual antiasm has not yet been applied to the texts of the poet-saints. Assuming the genuineness of these abhangs as a whole Bhanudis appears Firstly as an intense derotec of God, as represented to him in Vitthal of Pandharpur Before the idol of Vit thal he saing and danced. But to Bhánudas Vishal mcont God as he manifested himself to the saint Pundalık long before and now still manifesting himself in deeds of love That he identificd Vitthal with the Supreme Being is seen by the cpithets he uses such as Life of the World (74) Creator of the Universe and the Ruler of all living things Secondly as emphasizing the moral character of God he speaks of God s impartiality "It is my experience that God does not turn away from a suppliant be he king or subject be he of noble family or an outcastc (47) Το him God was a forgiving God. O God forgive all my transgressions" (64) A Saviour Has it come to thy thought that I should descend to Hell? I a poor sinner have come to thee for refugc. Somehow carry me safely I am lielpless hear my petition I Bhänudis would sing thy praise (61) God is called Father and Mother Thou Father and Mother are the Saviour of the universe (27) (71) God is a loving being (66) God is merafal (70) God 13 Saviour of the singer I am a fallen fallen ·10 Sinner Thou art my saviour, o eternal Lord” (69), (72) God is "the helper of the helpless" (68) Thirdly, in philosophy Bhānudās appears as a Vedantist, but he gives little space to its metaphysical side His interest centres in the sagun Isvara, God conceived as a personal being, and especially as one who in frequent avatārs has made himself very close to needy humanity, as saviour (27, 69, 71, 72), helper (68), and friend (53) Though God, with qualities, understandable by men, (sagun), is identified with "the Eternal Brahma” (74), with "the Brahma described in the Vedas" (10), it is the sagin Isvara, manifested in the various avatars, and especially dear to him in His manifestation as Vitthal at Pandharpur, that excites Bhānudās' enthusiasm As a Vendantist, Bhānudās was a rigid monotheist As a traditionist, he wholeheartedly accepted the theory of the Supreme Being, being both, Nirgur and sagur, without qualities, and yet with them All avatārs were of the one sagun God, and to be indentified with one another Vitthal, Rām and Harı, were but the names of those manifestations of God, which at different times and under different conditions, made himself known ' and felt as the Saviour and helper of man Fourthly, Bhānudās' moral point of view Necessity of a clean life "Unless there is felt the defiling nature of the desire of another's wealth or another's wife, there can be no pure religious life” (45) He bemoaned the fickleness, and sensual tendencies of his own heart "My heart is so fickle! I cannot restrain it It is pestered by sensual desires The power of wrong thought has become tremendous The Six enemies of the soul attack me from all sides The power of right thinking has become weak, and the will to do what is right has disappeared O Hari, Thou ·11 who pullest the strings of human thought have mercy on me, Bhanudis" (60) of himself as a sinner hc often speaks Because I am a sinner I have come as a suppli ant" (67) 'I am a sinner and a wrong doer (81) (69) All the requests Ulat Bhanudās made of God were spiritual requests Of worldly things he had no deire I will not engage in the painful business of providing for my body Do Thou satisfy my hunger from what may be left over from the favours giren to others (77) Or gli ing and talang I mnt no more Bly desires has been satisfied (69) As thic bumblc bec sechs thic pollen as the bcc sechs the honey so my heart sechs this God Panlurang Sags Bhönudós take me to Pandian and make of mc a glad offcnng to Vithobi (19) transgressor in all things I a fallen siner come to Thec as a suppliant Do not turn me away Says Bhānudas fulfil my desires O Pandurang helper of the helpless (59) The English Translation of Mahipali's account of Bhanudac In the following translation of Mahipatis account of Bhanudās as given by him in the Bhaktavijaya chapters 42 and 43 I have endeavoured to be as literal as possible consistent with the usage of the English language In some cases I have had to be less literal and less idiomatic, for the translator has to meet serious difficulties ansing from a large number of causes With all its possible defects I trust that, this story in its Cnglish dress may awaken 7 wider interest in this Maratha poct-saints And if this should take place I shall feel myself fully rewarded for the labour whuch I have so gladly put upon it. Aside from interest in the story of Bhlaudas I trust that there may be aroused greater interest also on the his toric and textual problems for it may yet be that there are ·13 hidden away in private collections, or in maths, manuscripts not yet available, but which, if found, might throw addıtional light on this early Marăthā saint, who lived four hundred years ago ·Croiled from Blakladjaye Chapter 42 and 43 INVOCATION 1 Obeisance to Sn Ganesa. Obeisance to Srihnshra Victory! Victory to Vasudeva Lord of the-Carth Lotus cyed onc Husband of Rukmin Giver of happiness to-his- Worshippers without whom there is no happiness 2. Vic tory Victor) to Him of the Lotus-navel whose form is the Universe Father of the Crutor Lord of Heaven Radiantof form Dharf-shaped Indescribablc-by Vedas or Sastras 3 Victory to Thee Unlimited-universalarm the all sceing cye, He who-fills universal space Thou who hast spoken 10 thc words of the Vedas 4 0 Thou mhosc-form 13 Radiance Lord of the-scnscs because Thy worshippers cannot fully knorr Thee Thou didst take a sagun form and set them to worshipping Thee 5 O Lord of Lakshmi Thou becomest to them whatever they desire just as a mother of gracefal carriage leads her child along holding it by the hand 6 Her heart rejoicing in the sweet prattic of the little lisper She speaks back to it in the same prat! ing way kissing it 10 her love. 7 The same thing happens to Thy bhaktas who lacking knowledge praise Thee in foolish babbling words and Thou Lifcof the world in Thy loving mercy mahest Thyself as simple to them THE BIRTH AND BOYHOOD OF BHANUDAS 8 In the last chapter there was recorded the deeply interestrog story of the life of Mrityunjaya in which you, Hearers became absorbed as you listened. Such is the infinite glory of the Saints. 9 Now it happened that the Swo already manifested himself as an avatar at Pratishthina. And I would that ·14 you, a good people, would listen with loving attention to the following interesting stoiy 10 To a wisc, holy, and pious Brahman, a worshipper of the Sun, there was born the treasure of a son, to the great delight of his heart 11 Day by day the boy increased in stature In due time the ceremony of the sacred thread was duly performed His father and mother bestowed on him boundless love 12 It liappened one day that in assigning him the task of studying the Vedas, the father showed anger From fear of that anger the boy sulked 13 He left the house He made great efforts to find a place in which to conceal himself, and at first failed But suddenly in luis wandering his eye fell on a deserted temple 14 This temple lay hidden under ground People did not visit it, so the boy at once entered and iemained there in hiding 15 There was an antique image of the Sun in that temple, and the boy at once prostrated himself lovingly at its feet 16 Seeing the boy's devotion the Sun was pleased, and said to himself "Although this child is ignorant, his heart has filin trust in me" 17 The Sun then assumed human form, and approached him He gave the boy all the milk he could drink, and gave him the assurance of his protection from all fear 18 He said to him, “Let your heart be without fear Keep Sri Pāndurang in your remembrance If you should ever fall into any distress, at your call I will immediately be present with you 19 Turning now to the father and mother, who with sad hearts were searching for their son, it happened that seven days passed, and yet they had not found him 20 But one day the Brāhman's son stepped outside the temple There happened to be there one of the Twice-born, and he spied the lad 21 He called out to him, but the boy ·ID on here" at once ran back into the icmple The Brāhman then came into the town and related the cient to the father 22. Tic father and mother rejoiced to think that their son had been found and taking some of their townspeople with then started to find him 23 There in the forest they discovered to their surprise a deserted lempic Ticy lighted torches and braicly descended into it 24 As they entered they all sag the image of Narayana and the Brahman s son sleeping with his head on the ſect of the image 25 The father and mother Ixent over their and drew him to their lotus hearts exclaiming lion has it happened that you have sunnsed in this place all alone? And tears flowed from their cycs. 26 The people thica asked him 'Hot have you hept yourself alıyc here? Tor your hunger and thirst you surely could not obtain food 27 He replied A supremely glonous radiant Brahman has appeared to me here Hc has led me with mith and thus saved my life 28. Hearing these words of the child al marvelled exclaimmg Evidently seeing the childs trust and devotion Suryanarayana has mani fested Himself to him. 29 And it was because the Sun had manifested this delight in the boy that he was given the name of Bhānudes (Slave-of the Sun) The parents taking him on the hip returned to the town 30 They rernarked to one another It is God who has saved his life. Let us forbear speaking to him in harsh words Nárayana, in His mercy has given us thus gift of a son. 31 Whatever events are fated to occur they will take place in time Why should we needlessly distress his heart 32. Thus comforted in mind the parents let affcction govem them, We will not assign him the task of acquismg knowledge they said lest he should again sulk and leave us. 33 They now made search for a bnde and ·16 had Bhanudās married But in the passing days Bhānudās devoted himself entirely to the worship of Śrı Hari BHĀNUDĀS BECOMES AN UNWILLING PEDDLER OF CLOTH 34 When the allotted life of Bhānudas' parents had come to an end they passed away Bhānudās, however, without concern for consequences was unwilling to engage in any worldly occupation 35 He would serve no one for remuneration, he would engage in no trade or commercial dealings, he would have no borrowing or lending of money, he refused ever to enter the king's service He wished only to be occupied with the worship of Pāndurang 36 There was need, however, in his home for food and clothing His wife moreover was distressed in mind And although he had childien, yet he lived indifferent to all worldly needs 37 A few men of influence, however, came together to speak to Bhānudās on his affairs “Your wife needs food and clothing," they urged, “but you seem unable to comprehend this 38 While your father and mother were living they bore on their own heads the burden of your worldly necessities But what is going to happen in the future, if your mind continues indifferent to these things? 39 It is also true that you have not acquired much learning Hence we make you a certain proposal Let your ear listen to it with respect 40 We will supply you with a hundred rupees in cash Buy cloth and peddle it 41 From the profit you gain, you will be able to provide your family with food and clothing Carefully preserve the principal and return it to us gradually as you may find it convenient" 42 These men then went to the market, purchased cloth and handed it over to Bhānudās These men had ·17 other peddlers under them and Bhánudas nas committed to their care. 43 When you go to the marhet place tahe him along with you they said Seat him at your side and put him in the way of gaining his tru clihood # The peddlers listened to the words of the men and consentah Tocy took Bhanudas with them and seated lum beside them 45 They taught him thar secret numcncal couc mulu (five) udana (three) angolu (ten) hcrala (one) kathe (twenty) pastru (s07en) 46. sclu ($1x) poku (foor) dhakar (one thousand) sviru (ino) and other numcris They explamed to him about the cloth and how to sell it. 47 Hor one should carefully protect the prinapal and what pains should be taken to tell a pnce that would 37c13 a profit How also if one tells the cut truth one will certainly meet with loss. 48 To this list aduce Bhanudas replied 'I will nerer so long as time lasts speak an un truth I will speak only the absolute truth 40 All this all the peddlers lauglied. It is cvidently untten on his forchcad that he must lise by begging" they coclaimed 'This explains why it is that he will not listen to anythung we say His name should rather be Poorman 50 Onc cytically remashed Let him once get the lastc for sa Then he will utter falsehoods in plenty One has acier seen any one favoured by Fortune who speaks the truth in his busincu relations. 51 How truc it is that one who 13 bom blind thinks that all men are blind. food seems bitter to onc bodily sich 52. So it is that the man who is faise in heart secs no one true. As a mans heart is so others seem to him 53 Bat Bhånddas showed great courage Hc refused to utter any falsehood in his business The result was that every one marvelled at it and people foched to his stall. 54 If a customer asked him about the cloth he would tell Even savory ·18 him the exact cost price to him, and the profit he was asking on the principal He gave them but one answer 55 "If you approve of it take it If not, pass to another stall" This is all he would say to them, and then continued his repeating of the names of God 56 And all came to recognize the truth that God does fill man "Bhānudās will never even to the end of time speak an untruth," they declared 57 Customers appreciating his truthfulness all came to him The other peddlers, dishonest in their dealings, had to watch the marvel from where they were 58 They began to murmur, “That we have given him a place beside us has been to our injury And hatred now arose in the hearts of these evil doers 59 "He sits beside us and draws away to himself our customers," they cried “(Hypocritically) we look him boldly in the face, but within we burn with rage to no avail " 60 Another remarked, "He throws a spell on people That is why they have become bewitched They pay down the price he asks, and no one even haggles over it” 61 Still another observed, "People have come to believe in him, and that is why they patronize him We are untruthful We are the slaves of worldly desires And God does not approve of this" 62 Finally one said, "Let us now speak the truth " To this another objected, saying, "Though we should do so, no one would regard us now as really worthy of confidence 63 Once character is fixed it continues the same through life This we see exemplified in Bhānudās before our very eyes 64 A dog may be sitting quietly in the house Thieves may come and steal away the bread The accusation, however, will fall on the dog, for no one could know by intuition who really took it 65 A tiger may be lying down peacefully, but it will be said he is crouching to spring and kill A miser may become an ascetic, but it will be said that he ·19 has started out on a course to decave. 66 An adulterer may indeed visit sacred watering places but it will be said that he is in search of others wives A cat may be lying perfectly quiet, but people will remark that it is looking for erat. 67 So it 18 with us. Our whole life has been spent openly in the sight of others speakang untruths. And now though we should act with honesty people will ау This is useless hypocrisy 68 Bhānodas began before our very cyes with a very small business in cloth, and now he has become a prosperous man God has been his helper 69 We make great effort, but we are unable to obtain suffiacan brend to satisfy our appetites Our creditors come and sit at our doors What are we to do? 70. Ever since we hace Bhanudās a place beside us we have become bankrupt. He has drawn away all our customers and we are done a distress BHANUDAS TURNS AWAY FROM WORLDLY AFFAIRS N 71 One day all those peddlers started on their way to a distant market place. Ther journey eading they pat up in a temple precinct. 72 Bhanudas the Varshpava bhakta had also come along with them to that market place, and as tsual had placed his stal net to theirs. 73 Now it happened that a Handás had come to that same towa and had arranged for a lartan that very eyrning vitation had been passed around the town that all should come to the reatal 74 Whea Bhanudis heard of this he was filled with great delight. To-day 13 an atipicous day the eleventh of the moon" he exclaimed, 'I must go and listen to the drtan.” 75 Bhangdás unted the peddlers to go with him to the hirtan. (As they refused) he said An 10 ·20 from you to them, “If, because of laziness, you are unwilling to come with me, you will at least be sleeping beside our wares 76 So protect my stall, and care for my goods with yours This request of Bhānudās made them very angry 77 “You have become God-crazy," they sneered "You are forever telling the truth Now go to this Hari recital, and take your goods along with yourself 78 We are all wearied, and are going to sleep Seek some other place for your stall, where you can display your wares 79 There are thieves around here, and we wish for no words of blame We cannot understand what gain is going to fall into your lap from going to this kirtan 80 Bhänudās replied, "Well, let my goods remain here or be stolen, (I care not) My heart is fixed on Pāndurang I will never desert him” 81 Thus remarking, Bhānudās, the Vaishnava bhakta, left his goods as they were and hastened away, soon reaching the place where saints were gathered to listen to the kirtan 82 With his heart full of joy he made a nanaskār to the Harıdās, "Happy is this occasion,” he said, "the eleventh of the moon He then embraced the saints 83 The Vaishnava sang lovingly the Rām and Krishna stories that bring salvation to mankınd Bhānudās listened with great delight, for he had a great love for them 84 In the mean while the evil minded peddlers sat beside their wares and planned as follows "Bhānudās has left his wares here and has gone to the kirtan 85 Let us therefore play a trick on him Unknown to him we will let his pack-horse go loose, and throw his bundle of cloth into a ditch 86 When he comes back to ask us about it, we will say, 'Thieves came while we were in deep slumber, and stole it without our knowing of it 87 He will then go back to his own home, and we can then divide the cloth here among ourselves Having thus planned, these evil ·21 ocn Ict his pack hortc go loose 88. There was a deep pit near by and into it they threx the bundle of cloth Ticy clapped thar hands over the deed and said to one another 89 "Since Dhánudas has been with us hic has acquired alth while uc hare become poor All customers go to him. 90 Now all our anuiety is gonc Without the use of medianc the itch has disappeared In this manner these eniloen talked the matter over among themselves 91 Just as Duryodhana rejoiced in his heart when lic robbed Dharma of his wealth so these cuil minded peddlers rejoiced in thar hearts 92. But when the Ilusland-of hukmini sju tic calimity which liad befallen Blinudus llc immediately amved on the scene saying to llumself "Bliśnucus is sitting listening in the hirtan in food contemplation. 93 These cul minded men haic conspired 10% culier and thrown his wares into the pit What plan shall I folloy sard thic Licor the World to llimsell 21 Ilis pack horse will wander away somewhere. Where will hic then look for it? He has put aside fondness for worldly things and gonc mad after my Horship. 95 Thus thinking to Ilimself Pandhannath assumed the form of a Brahman Tinding Die pack horse pcar the market place he al doirn holding it 96. He who reclines on the serpent in the Occan of Mulk He on wiosc feet Inkshmi meditatcs llc who espouses the cause of his bloklas Captivator of the Heart He sat holding the horse 97 llc uho does not come quichly cyen into the mental concepuon of the logis as they st in meditation lic thc espouser of the cause of his bhaklas Lord of the organs-of Sense IIc sat holding tic liorec 28 He Saranga pho cannot be attained by religious ntcs sacred places austerities or yogi, HC Piplurang He who gave his promise to Pundalika Ho sat ·22 holding the horse' 99 He, the father of Brahmadeva, the creator of the limitless universe, caught the horse of Bhānudās as it was wandering about, and sat holding it in the public square! 100 In the mean time the peddlers were sitting in the temple precincts reviling Bhānudās "He will soon come back to look after his wares,” they said 101 "When he hears what we tell him has happened here, he will become greatly agitated” As these villains were thus talking among themselves the Dark-Complexioned-One became very angly 102 And while the Life-of-the-World was expressing his anger, suddenly thieves approached They robbed the peddlers of their goods and gave all a severe beating 103 They loosened all their pack-horses and took them all away And now the peddlers sat weeping “We persecuted Bhānudās” they said, "and Pandurang has made us experience the result” 104 One remarked "According to our karına, so are our minds We certainly lack knowledge We have not used forethought" 105 Still another remarked, "Fortune has played us false Therefore we performed this loathsome act Bhānudās is a single-minded bhakta With no gain to ourselves we have troubled him 106 They made now a loud outcry, but no one came running to them from the town The Husband-of-Rukmini skilled in the use of māyā, had cast a spell upon all 107 Turning now our attention to the kīrtan, there were heard their shouts of joy The drum and the unā gave out their sweet sounds The air was filled with the music, while the names of God were being acclaimed aloud 108 The night was now lacking four ghatıkās, when the Vaishnava sang the final hymn of praise, waving incense reverently before the Husband-of-Rukmını Sweetmeats ·93 I can cre then distributed 109 Bhanudis made his olciance to the Ilandus and started back to his lodgings Suddenly he san a Drahman silling br tlic wayside holding a hor«c 110 As he was passing by Uic horse naghed llow hap pens it that my horse is here hcard! mell not understand it 111 Just then the Brihman who liai! thrown his scarl around tlic nech of the horse and was Fitting holding it by it saw Bhanudes, and suddenly in ished from sight 112. ds Bhinus ir this man clic was over helmed within Hoth wonder but Icading tic horse along he artial at his lodgings 113 Ilere hic found the peddlers iceping aloud Asking them what the trouble was about thcy made full confession iolum 114 cuil-minded rreiches sought to do you harm Wc thirchi your bundle of cloth into yonder pit and let your horse loose 115 When it was the second rich of the rughe Ulicies appeared and robbed us of our all. Vous to whonu shall we go and complain of the ways of destiny? 116 All our horses and bundics of cloth arc stolen Hic have also received a scicre beating And now it looks as thouglı our business has come to an end 117 We have lost all of our principal God has protected jours Wc threw your bundle of cloth in yonder pil. Let us all non go and care for it 118 When Bhanudas heinl their story his hart melicul. I think he said It must have been the Husband of Rukmini who was sitting Tiolding my horse. 119 Bothcration! All this worldly business is without real value. It is no storc-house for the lappiness of the soul Worthless wretch that I am! I have been seduced. 120 Think of it! That He Tair-of-complexion delicate witi the eyes of a lover clothed in the yellow silk robe Liic-of the-World in the form of a Brahman should be atting holding my horse! 121 No longer will I cogage in a ·24 business that brought weariness to Pandharināth With this repentance in heart he then addressed the peddlers 122 "Let your minds be at rest Thieves have beaten you, but let not your hearts sorrow 123 Then drawing the bundle of cloth out of the pit he distributed the pieces of cloth among them Bhānudās further offered to them his horse and his money, and then left them BHĀNUDĀS BECOMES AN ASCETIC 124 He returned to his home, and there devoted himself entirely to the worship of Hari He put aside all thought of whether he was being honoured or dishonoured He spent his life singing in kīrtans the attributes of God 125 He refused to enter any one's service He would not let his mind be involved in the anxieties of worldly affairs Though he had a wife and children, yet he acted with perfect indifference to worldly things things 126 It became his custom in the months of Ashādh and Kārtık to lead bands of pilgrims to Pandharı On the sands of its river he would perform kārtans, accompanied by cymbals, drums and loud acclamations 127 Being gifted with the poetic art, he would compose verses in different meters and offer them as incense to the Dark-complexioned-One His heart was a spring of love In his kirtans his voice would choke with emotion 128 When Bhanudās stood up to perfoiin his kirtans, tears of joy filled all eyes And the Husbandof-Rukmini, seeing this love of theirs, would himself come there and dance 129 Wicked men, evil-minded, and the ignorant, even they, as they listened, became filled with love, and would exclaim, "We could listen forever to these enlightening kīrtans, sung by his lips 130 How false, indeed are the illusions of this worldly existence: How 1 ·96 perishable are these bodies of ours! And as these listeners gained in knowledge, they began to love all creatures. 131 Adopting the non begging method of the ascetic life Bhānodis accepted such food and clothing as were voluntanly offered to him His our lips asked nothing of Any one, 132. The idea of mine and thine had now no meaning to him. He reuzed the unity of all creatures He had put aside all thought of differences. 133 Thus Bhanudas mind was characterized by utter indifferences to worldly things. And he spent his days and nights in the Joy of his heart in the worship of Sn Hari 134 In the next chapter nc shall listen to the story of the taking of the Saviour of the-World by the king Rim räjá to Vidyanagara. The intelligent listener to this story will feel joy within his heart. 135 You saints and good people in this divine assembly ! Mabipatt stands in your presence with a handful of flowers in the form of Marathi verses 136. Styrstu 1 As the Lord of the-Earth listens to this booh, the Sri Bhaktavijaya, He also will be pleased. Loving devoted bhaktos listen then to it. This is: the forty second delightful chapter It is an offenos to Sri Krishna CHAPTER 43 1 Obeisance to Sn Ganet Obcisance to the Son-of- Vasudeva. Listen you hearers good and loving people. To-day the Wishing tree has come to fruit. These intensely interesting stories of the saints are now revealed to you enlightening and beyond compare 2 I would have your know the indescribeable glory of Vishņu the limits of which cvc Brabmadera does not know and of which the ·26 5 Vedas also are ignorant, a glory which is love beyond compare 3 Those to whom good deeds are the supreme thought, they finally attain the abode of Brahma Those who perform sacrifices go to Indra's heaven 4 Those who have confidence in ancestral worship will finally live and move in the abode of those ancestors Whatever God men worship they finally reach His abode Those who worship the evil demons become like them after death So: those who give ear to the stories of the saints will finally attain Vaikuntha (the Heaven of Vishnu) 6 The moment Chakrapāņi sees his bhaktas in distress He comes to drive it from them, and finally giving them his own four-aimed form provides them a place in the home of full-unionwith-God 7 Such a promise Pandharı has given in connection with this book Therefore, O Hearers, listen with a reverent and loving heart 8 At the close of the last chapter we saw how the Husband-of-Rukmini revealed himself to Bhānudās, and how deciding to become free from all worldly desires, Bhānudās gave up his commercial affairs THE KING OF VIDYANAGARA HEARS OF THE GLORY OF VITHOBĀ 9 Now listen to the following tale There was a Brāhman living in the sacred city of Pandhari Feeling ithe desire in his heart for money he started on a country ito country begging trip 10 Visiting many towns and cities in his journey, he arrived finally at Vidyānagara Entering the city, he thought to himself, "I must meet the 11 So the Brālman took his bath, perfoi med his devotions and then attempted to enter the palace The doorkeeper would not let him go inside, however He said king” ·27 to him Just wait here a little while 12 I will at once bring the king's permission then sır you may enter within the palace The servant returned from informing the king and the Brahman then entered within. 13 Ram Rāja, when he saw the Bráhoran, bowed and worshipped him The Brahman felt exceeding joy and exclaimed, Blessed are you, O King the very image of Charity 14 The king then enquired From whence have you come 9ır? With what desire in your heart have you come? Please tell me. 15 To this enquiry of the king the Brahmda replied with joy thus The sacred aty of Pandhan 13 a most wonderful aty It 19 there that I dwell 16 I have heard of your generosity and have hastened here begging from country to country on my way The king listened to his story and felt keen pleasure. 17 The king replied to the Brahman 'Let your mind be at ease. I am going now first to my bath, and then to the worship of the Goddess 18. Comc with me and see her temple. The temple gutters with gold. I shall make to her the various offerings, and present her with the fulss leaf 19 The Brahman was delighted with this conversation with the king and arcom panied him as he went to worship the Goddess 20 The king had planted costly flower gardens around the temple. In the inner temple he had placed the mage of Ambika. Here he now performed the appropriate ceremonies of worship 21 These were accompanied by the loud noise of many musical instruments. While the king performed his part of the worship the Brahmans repeated mantras The loud noise was a joyful one. 22. In worshipping the Goddess they used the sixteen ntes they clothed Her with garments and adorned Her with jewels. Thus adorned with these various divine jewels the Goddess looked beauti ful. 23 They perfumed her with sandal oil and other ·28 scents Around her neck was placed a garland of flowers With incense and lights the king made his offerings 24 Lighting the five lamps he waved them before Mahāmāyā, and fell at Her feet, making a prostrate naniaskār 25 After distributing gifts the king sat for a while in quiet contemplation He then entered into conversation with the Brāhman from Pandharı 26 "You see," said he, "you may hunt throughout the three worlds, and yet you will not find a divinity the equal of Rājāi I have never seen or heard of her equal Blessed is Her boundless marvellousness! 27 You also see with your own eyes this beautıful temple It is plated with silver Around it I have planted this flower garden, that I may worship the Mother-of-the-World with flowers 28 All the people of Vidyānagara come here to worship Her I have commissioned my ministers to Her service The special rites of Worship I perform myself 29 You live at Pandharı, but its glory cannot be equal to that here It is hardly possible that Pāndurang can be worshipped with such pomp as Rājāi is worshipped here 30 When it is poor Brāhmans who have to do the worshipping how can they provide such garments and adornments as those I provide" The Brāhman listened to these words of the king, and his heart became filled with anger THE BRAHMAN EXTOLS THE GLORY OF VITHOBĀ OF PANDHARPUR 31 "Kings of kings," said he, "you, in your vain pride, without even having seen Pandhari, boast of your own divinity as alone great 32 You have plated the temple with silver, and you proclaim to men that ornamentation But our sacred city was built by Viśvakarmā, and plated ·29 with gold 33 There are forests there of tlic Wishingtrec Touch-stones and wishing stones hic about like common pebbles. Divine Moating banners flash crcrywhere lihe lightning 34 There are herds of wishing-cons there. The tuli altars arc sct with jewels. And here loving Vaishnavas joyfully perform hirtans 35 The nirer Chan drabhāgā is there floring mith nectar She is the mistress of all sacred wateraBi the mere sight of her men be come freed from this worldly existence and attain Herven. 36 The beautiful Rambha and Tilottama come and dance on the cagle-platform. Gandharins ging by the door of the temple and space itself overllons 17th their music 37 The God-of Gouls the Husband of Rukmini who was living blissfully in the Ocean-of-mill when He 67 hus blakla Pondalık there He came at once to that spot. 38 And Chaktipäri placing his hands on his hips has remained standing there If he secs any of his bhollos in distress Hc immediately comes in person to their relief 39 Lak shmi even becomes ashamed of Herself as Her cyes behold His glorious form Ten millions of suns hide themselies away before the glory of His crown 40 Tair of complexion, delicate in form holding the bow his yellow garment tucked tightly about him his gloroos bewitching face is adorned with the divine earrings of alligator shape. 41 In order to ace this form of his with their own ctes, Indra and the three hundred and thirty million gods, stand constantly before him with hands pain to palm and scyerently and loying prajee him. 42 He whose name the Dweller in Karlas repeats to himself day and night He whom the Vedas and Sastras describe He whose limits Brahmndeva cven does not knowy 43 Hc whom the Serpent praised with his thousand mouths each tongue plitting into two and then settled into queitude 44 Such an one is the ·30 divinity Pandurang Such is the holy city of Pandhari, Such is the purifying water of the Chandrabhāgā Nowhere else are such to be seen in the three worlds 45 Without first paying attention to all this, you vainly praise your own works of ornamentation Rājāi is your family goddess, but I care nothing for her 46 Why! She comes regularly to Pandhari and there she performs the service of sweeping the temple and smearing it with cow-dung As the Brālman thus spoke the king became furious with Tage THE ENRAGED KING THREATENS THE BRAHMAN 47 "Before my very face he has insulted the deity whom I worship,” the king exclaimed "Heedless of what he is doing, he sings the praise of his own deity 48 I ought to put him to death, but being a ruler I would be blamed So I will punish the Brāhman and drive him away to regions out of the city 49 The king, therefore, said to the Biāhman, “You have spoken falsely I certainly have never heard of this golden Pandharpur 50 And this Goddess, Rājāī, who continually remains here where she first revealed herself, you, with your own mouth have called her a slave of Pāndurang I am going to punish you, and drive you away into the jungle 51 The Brāhman replied, "Hear, o king! I have told you the exact truth, You should come at once to Pandhari, and see the Husband-of-Rukmini for yourself 52 His glory is ten million times as great as I have described it If (after coming to Pandharı) you do not see it to be so, then you may rightly punish me 53 So long as you have not seen the God-of-Gods, this Rājāſ seems to you to be great, just ·31 as a lamp ligfit seems bright only so long as the sun has not ansen. 54 So long as onc has not seen the elephant of Indra other elephants seem great The stars seem bright only so long as the full moon has not ansen. 55 One praises other joices only so long as one has not obtained nectar So long as one has not seen the ocean a river seems extraordinanly great. 56 Until one has seen a forest of Wishing uces one delights in a mango grove Until one has listened to the wisdom of the Vedanta, one is pleased with heretical doctrines. 57 Sn long as one has not seen the mountain of gold so long it 18 brass that guitters. So until one has seen Pandharisath one is satisfied with other deities 58. The king listened and responded 'I will at once hasten to Pandhan and if I sce there things just as you have desenbed them to me then only will it be well with you O Twice-born. 59 But if you have told me untruths then I shall immediately punish you The king then commanded his ministers to prepare the equipment for the journey 60 Accompanied by horses elephants canots palan qwns and a small army the king started on his journey that he might see Pandurang 61 They marched along to the soud of many musical instruments Behind them all, walked the Brahman thinking to himself The Husbandof Rukmini wil, ather protect me from humulation in my need or He will disregard me. 62 If the king does not see things as I have described them to him he will un doubtedly punish me. 63 So bringiog the image of Pandutang to his mind he praised him from his heart, and prayed, O Thou who tenderly carest for bhaktas Hugband-of Rukmini come to my rescue in this hour of my need. 64 I your Brahman helpless and poor Fent on my country to country begging journey Through the ·32 proclaiming of Thy name I have gained support for my family 65 O God, The saints of old have proclaimed Thy wondrous renown And I have but described the same renown to the king, but he is unable to regard it as true 66 The king has become angry at what he calls an insult to his family Goddess, and he is now on his way to witness for himself, O Pandharināth 67 I have related to the king what Pandharı really is It is only in this Kaliyuga that it seems to men to be built of earthen walls, for there is no essential difference (between gold and earth) 68 Just as coins buried by some ancestor appear to the luckless man as mere charcoal, so Pandhari, though really golden, seems otherwise through a wrong conception 69 As the saints of old have described Pandharı, in those same words I have described it But now if the king does not see Chakrapānı as I have portrayed Him, he will punish me 70 Then I shall commit suicide, and the words of the saints will be proved false Moreover, when good people will hereafter read about the glory of Pandharı, they will not believe it 71 O protector of the helpless, Husbandof-Rukmini, in this my present distres come quickly to my rescue This appeal of the Brāhman for mercy, made the Saviour-of-the-world aware of his need 72 He thought to Himself, “Because the Brāhman has extolled my profound renown, he is being dishonoured, so I shall have to make things seem as he has described them” 73 And with this the Holder-of-the-Bow said to Rukmini, “The king of Vidyānagara is hastening here on his way to see us 74 Pandhari in reality excels all that the city of Dvārakā was We must show this to the king in the twinkling of an eye, and thus remove his doubts 75 If we do not do this, the Brāhman will be punished He will then take his own life ·33 H Our reputation will suffer loss and the saints and good people will laugh at os 76 The Blother-of the-World after listening to these words made at once a namaskar at His feet, and said I shall bring here at once the buildings of Heaven and show them to the king 77 No sooner did she think this than in less than a moment it all took place, and by so doing the Life of the World, expert in the use of Máyá magaified the glory of his bhokla. THE KING HAS A GLORIOUS VISION 78. Now let us turn to Rim Raja as he was hastening along and arriving near Pandharpur and while the Brih man in great fright was imploring the aid of the Husband of Rukmin 79 Rim Räjă called to the Brihman into his presence and said "If you do not oow satisfy my doubts I shall bring you to dishonour 80 He called for an elephant to be brought to him, and seated himself on its canopied seat (From this haght) he gazed at the aty of Pandhan and saw a strange and marvellous sight. 81 Just as the constellations appear about the full moon 50 around about the pinnacle of the temple lustrous bulding's seemed to glitter 82 As the lang saw this wonder he was overwhelmed with amazement, and cxrlaimed Pandhan looks exactly as the Brahman has described it to me. 83 Repentant in heart, the king descended from the clephant, and making a prostrate namaskar to the Brahman said, 84 1 sec before me exactly what you described to me my ignorance that made me proud, and led me to wrong thoughts. 85 With these words the king agan made the Brahman a nomaskor and freeing his mind of all all feeling he sat at his feet 86 The Brihman himself was also amazed, and esclamed The Husband of Rulmış has indeed come to my rescue The three-worlds could not It was ·34 87 contain his joy, and with love he sang His praise "Chief among bhaktas and their head-jewel was Pundalik," he sang, "and Chakrapānı came from Dvārakā to see him. 88 Of all the sacred waters the Ganges is considered the chief, and yet the Chandrabhāgā surpasses her By the mere sight of her the world is purified She permits no place for pride 89 It is true that the Life-of-the-World dwells in such places as Mathurā, Gokul, and Vrindāvana. Sri Krishna resides also in Dvārakā for the sake of hus bhaktas. 90 But to me the glory of this sacred place seems incomparable " Thus with utter abandonment the Brāhman in his love sang of the glories of Pandhari 91 The king now had cymbals and drums brought and made a celebration He gathered together the Vaishnava bhaktas, and loud was the joyful noise they made 92 As the king continued gazıng, he saw before him a forest of Wishingtrees, and touch-stones, and wishing-stones lying about like pebbles He approached the open lands around Pandhari 93 Here there were innumerable wishing-cows all round. The king amazed, ejaculated, “Blessed are these infinite wonders ” 94 Holding the Brāhman's hand the king continued gazing He saw the resplendent city of Pandhari and his eyes were dazzled by it 95 He saw various birds sitting on the trees, singing in their delight Swans and peacocks danced, strutting about in their joy 96 Ascetics were performing their austerities Brāhmans were studying the Vedas The bhaktas of Vishnu with drum and vinā were singing His praise 97 Temple-women, collected here and there in groups, were dancing, thereby compelling eyes to stare at them, and infatuating sensually minded men 98 Here and there saints were sitting discussing the supreme Soul, and as they experienced absorption into that Soul ·35 they embraced one another One hondred and aght sacred myers taking a bodils form came and bathed in the Chandrabhiga and were punſied and this took place while the kng was looking on. 100 a golden tulsı altar liad been crected studded with gera and the tuisı adomed with garments and jewels was being worshipped by me and Uluen 101 The king having first bathed in the Bhima rathi then went to see and worship the God and behold Indra and all the other gods were also there, beholding the Lord-of Panchan. 102. All the cight supernatural Powers as slaves were personally serving about the God Suddenly the kang recognized Rájal amongst them 103 She is our family Goddess whom wc adore in our worship in Vid yanagan hc exclaimed and she is sleeping the doorard here at Pandhan! The king was amazed 101 Udo! the king called out to her and began immcdiatcly to ques tion her Mother he asked why are you here? lou arc here siceping isith your own hands! 105 Bhavani replied You hold yain pride in your heart Indless female slaves like myself comc here to Pandhan to serve 106. Here to this doorzard of Pundalık all sacred waters and prostrating themselves the ground thereby becoming immediately pure let their waters flot 107 Shill amazed, the king loohed further and saw to lus surprise Narad rishi and Tumbara singing the Gods praise. 108. Males and females with four arms were seen 36 actual beings. The king Wirew himself prostrate before them in the fulness of his joy 109 Both the Gods Vic tory and Conquest, holding weapons such as the shell dist and others stood before the temple door Divine banners flaslıcd like lightning in the heavens. 110 After prostrating himself on the ground the lang citcred the temple. As he saw the light from the God he come on ·36 had to close his eyes, and hold on to the hand of the Brāhman 111 Then there met his gaze the sagita form of the Fair-Complexioned, Delicate-one, Lotus-eyed Clothed-in-the-yellow-silk-robe, Lotus-eyed, Smiling-faced, Life-of-the-World 112 That form which is the object of the Yogi's meditation, that form which the Five-faced contemplates in his heart, that form, which when one attempts to describe, all descriptions are seen to fall short of reality 113 When describing the taste of nectar what other sweet juice is there with which it can be compared ? So the God-of-Gods, the Husband-of-Rukmını, though he can be seen, cannot be compared 114 Those who are his bhaktas can see Him with their eyes They alone, through actual experience, know the marks by which He is to be 1ecognized The mere wise, who undertake to praise Him, become as dumb as the Vedas 115 The king then with love embraced the incomparable image of the Supreme Brahma And gazing intently on His foun, tightly clasped His feet 116 The king now said to the Brāhman, "You are my dear friend, my sadguru, my close companion How can I thank you enough for your kindness! You have enabled me to meet the Eagle-bannered-one 117, 117, I have here seen things ten million times as wonderful as you described them I have seen the Lord-of-Heaven with my own eyes, and have felt its exceeding joy 118 I also saw my famıly Goddess, Rājāi, sweeping the threshold of the temple, and Indra also, accompanied by other Gods, standing there with their hands palm to palm 119 I now see nowhere in the three-worlds a city as wonderful as Pandharı, a deity as supreme as Pandharināth, and a purifying stream like the Chandrabhāgā 120 There was once an insect inside of a fig, who thought to itself, “This Is my vast universe" When the fig was broken open 163812 ·3 and it looked round about its mine was lost in wonder 121 So it happened to the king and clasping the Brahmans ſect he cried out I 175 chicloped by ignorance but through you I have been freed from it 122. But now suddenly all the marvellous vision which had been shown to the king vanished and lol his ces nom an only the carthon valls to his great astonishment 123 The sucrer aty of Pandhan is in scalies what was shown to the king but because of the effects of a mans dormo it seems to him to be of carthen walls 12+ The hing with amazed mini nox sax the aty just as it appears to os 10-day and he cclaimed I have seen a great miracle." THE KING TAKES THE IMAGE OR VIȚIONA TO VIDIOMAGARA 125 The king nou thought to himsell Why should I now in vain worship Bharán? If the Occano Mil is near at hand why should I leare it to bathe in nver unter 126 If I see a lake of nectar why should I talc cren haien made medicines When ashing tree is close by one should not sit in the shade of a bibul trec 127 Why throw away the touchstone already in one s har and become an alchemist. If a wishing-cost comes to oncs house, why worship a goat? 128. When the sun is shining into the house why bring in a lamp? So having had a vision of Pandurang why nory Forship a Goddess ? 129 Thus rcasoning with himsell Rim Rijs besought the Lagle-bannered-One thus God-of-Gods King of Heaven, fulfil the desire of my heart 130 I have the desire in my heart to take you to Vidyanagara. So giving to me your suppleant, the Assurance of your blessing come along quickly with me O God, my klog" 131 The God re- ·*38 plied "(I agree to come) but if you, during the journey, should rest me on the ground, I shall certainly remain at that very spot Or if in your kingdom you are guilty of any injustice, I shall come back to Pandharı 132 AS Chakrapānı thus replied, the king was overjoyed in heart "I shall place relays of men at intervals along the routí, and thus take the God with me," he said to himself 133 And with this idea he stationed men in the interval from the sacred city of Pandharı as far as Vidyānagara, and taking the idol (out of the temple) started to carry it away 134 The officiating Brāhmans did not resist They knew their power could not prevail against that of the king The idol was lifted up and carried along from hand to land 135 Thus Pāndurang was carried along swiftly to Vidyānagara, and there installed The king, in his own person, performed the installation ntes, and the ceremonies of worship PANDHARPUR WITHOUT VITHOBĀ 136 Now let us turn to Pandharpur, where in the month of Ashādh, Vaishnavas arrived on their pilgrimage Here they learned the fact that the God had gone to Vidyānagara 137 Pandharpur now seemed desolate, like a body without life, or like a river without water The city was oppressed with fears 138 It was like an ariny without a king, like constellations without the moon, or as a virtuous, devoted wife, deprived of her husband, seems unprotected among men 139 So with Harı gone to Vidyānagara, the whole of Pandharı seemed desolate Dejected, the saints and inahants sat down by the Eagleplatform 140 "Whose praises can we now sing,” they said among themselves "The Life-of-the-\Vorld has deserted us The promise he gave to Pundalık (to remain ·39 liore almays) has become a broken promise" 141 rious Hioblas amired and all exclaimed "lihat has lamin d to the hing of Panathan? And an Icarnal Uhc nekre that the God had gone to Visinagara 142. The raints olhus and other lanhinavas uul to onic aw ther Some on minuld con Vidanagan and lirinn lac) tlic Inband of Rulmin " 143 Thes dicure this proper al among themselves biro ang fans any a vunnce that lic Mould to on such an crant Sonic in cel martel Psn lu and has paid no regard to his promise in l'un lalih lic till not comme lach in any cffort of our 14 Inother wriku lichose no circe into the kings palace 11 the ing should Itam the purpose of our core Nic would punilo us nell 145 Ons I, vuclie i nuard n cxcuac from the mint of vies of thic authluiclesene «ol Cow God is within u he rouri II BC have no reperi ence of this dic philosopliers (Loos en of sell) will love misied us 146 Still another added 117111cier and however anything takes place it is lis the kill of God llc. should valch it but let no one le troubled tlietely 1 N blinkia בובת BHANUDAS OFII RS TO GO AND BRING VIȚIIOBX BACK 147 In this group of saints was Blunuchus the lansit- Ilc gave them a lemn assurance, saying I will go and bring back the Ilusland of kulmini or gllc up my life in the attempt 149 And with these 1 ords he started at once Arnung at Vidyanagara at night time he began to question the people 1-49 Thc hing has brought here from Pandhari the image of Pandurang Tell me quickly where he has insinlial ft 150 from lcar of the king no one was willing to tell him ·40 the facts, and would reply, "We do not know" 151. Bhānudās then asked some one privately, and was told by a Vaishnava bliakta that the king had installed the God in the palace temple, and that he worshipped him in private, 152 That after the king had worshipped him no one was allowed to see Him, that the king had put padlocks on the doors of the temple, and stationed a guard for His protection 153 When Bhānudās heard thus he became full of joy Midnight arrived, and all of the guard were asleep 154 When Bhānudās approached the door of the temple, at that moment the padlock dropped He entered within and prostrated himself before the God 155 He gazed foi a moment on the God's form, and then lovingly embraced Him With a voice, choked with emotion, he thus pled with Him BHĀNUDĀS CHIDES THE GOD AND PLEADS 156 "Husband-of-Rukmini, Dweller-in-Vaikunthā, Giver-of-the promise to Pundalık, King-of-the-Yādavas, have you dropped your affection for us and become subject to the king? 157 You gave a promise to Pundalık that you would never go away from Pandhari And now this promise is seen to be false 158 It is evident you do not care for our lowly worship The king here worships you with the sixteen rites Regarding that as happiness, you, *Vishnu, Eagle-bannered-One, choose to remain here 159 Because of these heavenly garments, and adornments, and this offerings of various dainty foods you have lost recolslection of us, poor people! 160 O Purushottama, you have left Rukmını, Rādhā, and Satyabhāmā O Dark-asa-Cloud, the king by his professions of love has caused you to leave us 161 You have left Pandharpur and made ·Jou Vidyanagara jour aboda Nut great nishes and noble thaklas are waiting there int you 162. Ramlıhs Tillost ma Una i limals and the aſht lcallery of Kono cams there to see you but Icusing them o rather of Bralima desa you have comfortalıly settled yourself hotel 103 Or is it becau col some awful fault of oun the frar ol stuch has caused you to run away from us? Or may it loc Txecause he lease asked of you tohcns of rour Inre that you hasc ron aray' 16 Can it be that it 16 thic nosscanil confusion in the dirtoms wherein you are unable to slap? And so you have scicated for yourself uus quirt squir i now understand hat the facts are IGS Or Coull it le the countless pilgrims ndio garlier thiete in mecling whom you become scars that has made you to come here to 17d Janagara for a quiet ret? 16. This Licor the-llorld listened to these dudings of Rhinocs and replica are poaking withoui Juc though these di consolalc kordla 167 I am not enjoying thesc many kinds of files with which I im worshipped mor the e garments adormente and omaments My roul 11 really mining array for a sig'i of the banks of the Nuumi riser 168. It is the king who has brought me here and impnsonell me And you have also laruencul your licants in tint no one las como litre to take me back 162 I useil to give you pro perity super natural poners and the four forms of Deliscrance but you used to worship me out of lose alone disregarding those benclits 170 Aside from those Ixndits I had no thing I could give you So that my debt to you incurrel by your service of lore I was unable to ropas licncc I deserted you" 171 As the Ilusland-of Rulmiņi uttered these words (of explanation) he became choled with cmotion But tean of joy foned from his czes and moved by mutual love both sobbed together 172. Tric ·42 Life-of-the-World then embraced Bhānudās, and said, "Tomorrow in the early morning, as you worship, I shall reveal myself to you 173 The Holder-of-the-Bow then removed his necklace of nine jewels and placed it on Bhānudās, adding, "Hasten now to your lodgings, for the king will soon be coming to worship me' 174 As soon as Bhānudās had stepped outside, the padlock returned again to its place on the door Thus the God had met his bhakta without any one having the least knowledge of it Over 175 The king arose early, performed immediately his bath, and lovingly bowing to the God, waved before him the burning wick-lights 176 Suddenly he missed the string of jewels on the God's neck The king enquired at once of the officiating priests "What thief has been here?” he demanded, and he flew into a rage 177 He gave them a severe beating and cried out, "Bring back at once the string of jewels If you cannot produce those priceless jewels you must search for them the whole world 178 No sooner was this order given, than a house to house search was made, but nowhere could the string of jewels be found Then they began to look for thieves outside the city 179 And lo' there sat Bhānudās on the bank of the Gangā river He had had his bath and was repeating the names of God The king's officers looked attentively at hin, and spied from afar the string of jewels on his neck 180 “We have found the thief," they shouted "Let us seize him” The king's servants at once bound the noble Vaishnava, and carried him along 181 As he was brought into the city every one laughed as they saw him, and mocking him said, “This fellow is wandering about in the guise of a saint, in order to deceive the people 182 Looki He has placed violent hands on a God Is he ·13 likely to have any fear of man? If a butcher met even the cow Kapıla, would he so much as think of worshipping her?" 183 Thus many kinds and classes of men derided Bhanudas as they say him being carried along Bat Bhănuds showed no sign of being troubled thereby and continued repeating the games of God 184 Onc observer trminded the uuwd of a proverb A garland of the sacred tulgı around the neck of a high way robber adding Our eyes have seen the truth of this proverb to-day This man is evidently the one who stole the string of jerrels 185 The officers now took the string of dine jewels and brought then to the king exclaiming We have bound the thief and brought him to you. Who is to punish him? 186 In a great rage the king cried out, Tapale him at once! But in so ordering he did it without taking thought that he ought to find out who the man was and what kind of a thief he was. 187 Bhanudās said to the officers My death is at hand. Allow me, therefore 10 these my last moments to see and worship Pāņdurang 188 There were some good men among these officers and they paid respect to Bhånudas request. Obtaining the king's permission they took Bhänudas to the temple. 189 Bhånudās said to the God, Evidently it is because I came to take you away secretly that you have devised this plan to have me pomished by the king So be it| 190 Depnye of life whoever comes here to take you away and enjoying waston plcas ures in this palace of the king remain happily here! 191 Was it with this thought in mind, O Dark-complexioned one, that you put the string of jewels around my acck? And yet as you talked with me tears flowed from your eyes. 192. Be it go and yet to the cad of my hundred ·44 thousand births I will never leave you, O Husband-of- Rukmını And with these words he lovingly made an obeisance to the God 193 The officers now cried, “Get up! Hustle! If to begin with, you had not committed this theft nothing of this kind would have taken place" 194 With these words the officers dragged Bhãnudās outside the temple They placed the impaling stake on his shoulder, and applied sendur to his forehead 195 Numberless men and women assembled to see the unusual spectacle They led Bhanudās outside the city, and hastened to fasten the sharp stake in the ground 196 As they were about to lift him up onto it, to impale him, Bhānudās thus supplıcated God, "Let the very heavens fall crashing upon me, yet will I remember Thee 197 Though the seven oceans should unite, and overwhelm me, still I will not leave Thee, God, my king I wave as an offering before Thee this destructible body of mine 198 Though the whole earth should go to destruction, and the five elements be dissolved, yet aside from Thee, O Husband-of-Rukmini, I need no one at my side 199 When the submarine fire shall devour the Three Worlds, thou wilt be my beloved still" The Life-of-the-World, seeing the determination of Bhānudās, came to his rescue 200 A most wonderful, a most strange marvel, now took place Listen ye bhaktas with reverence to what now happened The impaling stake, fastened in the ground, suddenly burst into leaf 201 It blossomed into flower and fruit The officers of the king went and told him what had taken place, adding, “He is a Vaishnava bhakta Pāndurang has come to his rescue 202 The impaling stake has turned into a green tree” The king listened to the story told by his servants, of what had taken place, and expressed his great astonishment 203 He hastened to the scene, and saw the tree with his own eyes ·Remorse now seized his heart and he cried out I haic committed a great wrong 204 The king then nade Bhanudas an obeisance in love and reverence and said From lack of thought I have done you this wrong 205 Without delaying the king tool Bhinudus to the temple. And when the image of Pandurang sak them it becamc chohed with cmotion 206 As Bhanudas embraced its fect the Life of the World raised him up and embraced him. The Husband of Rukmini said to Bhanudás Jou have suffered much because of me 207 Tahe me up now on your shoulder and carry mc to Pandharpur There at the door of Pundalik s shrine I will dwell forever 203. The lung not clasped the feet of the God, and cried Are you leavog mc 17th no concem for me. Thic God replied, You have committed a wrong though unintention ally it is true. 209 You have performed some good deeds, and therefore I have remained here with you for these many days But I must go nos Henceforth heep my form in remembrancc in your heart with love." 210 Bhanudas now said to the Ilusband of Rukmini I able to liſt and carry you? Moreover I have not the hingly power to collect many men to bear you 211 The Alcrafulto-the-Humble replied, I am entirely at your service. All my poners are nos yours my bhakta 212. With this the Life of the World assumed a diminutive form and said to Bhanudas Put me in your deer shin bag and take me along 213 Bhanudis went at once for his bag and placed Chakrapin inside. How am Now let no one who hears this story have doubts about it. 214 For example, space is of infinite expanse yet as you look into a jar the space there is only as large as ·46 the jar So the God in love, to please his bhakta became small in size 215 Oi again, there are many great currents of air, but if one uses a fan, one makes a current of air of the same nature as the others So the Husband-of- Rukmini, of his own free will, became subject to his bhakta 216 Back in the time when Krishna was an avatar, as Yashodā was churning, her hand grasped him in the vessel, the same who now entered the little bag of Bhänudās Why then should one doubt this story? 217 To one who looks with the eye of knowledge infinite space pei vades a jar, and it looks the same as itself, whether in great or small sections, even if more minute than an atom 218 So the Lord-of-the-World, out of affection for Bhānudās, fitted himself to the space of the deer-skin bag, and Bhānudās carrying it on his shoulder hastened on his retuin journey 219 From out of this bag the Life-of-the- World spoke sweet words to his bhakta "Blessed is this day, for in it we shall meet the saints and the other good people' 220 When Bhānudās arrived at the Lotus-lake he placed the Life-of-the-World on the ground, and with joy in his heart began his bath 221 Suddenly the Husbandof-Rukmini in the skin-bag became great in size, tearing to pieces the upper part where his head was, and the lower part (where his feet were) 222 When Bhānudās returned (from his bath) and saw what had happened he exclaimed, "God of Gods! What is this that you have done! You have become big again How shall I now be able to lift you?" 223 The Husband-of-Rukmını replied, "Go on at once and inform the saints and sådhus They will come to welcome me back with loud music of many instruments 224 And let them place me on my throne in an auspicious hour this ·17 very day In accordance with these words of Chakra pim Bhánudas started on his way 225 Now by the Eagle-platform all the Vaishnava bhaklas were sitting oppressed with conccm. Bhanud.is has been gone for many days' they exclained "but the Husband of Rukmışu has not come back. 220. Just then suddenly they saw coming the victorious bhokto nith his smilios face, calling out I have brought baci thic Recliner-on-the-Scopent. 227 Bhanudis cobraced the saints and sud to them The Husband of Rukmini has come as far as the Lotus Lahe Jisanng this joyful nett's all were delighted 228. Then with banners and nag thic noble Vaishnavas went out to welcome back the God 70 companied by the music of cowniless cymbals and drums. 229 Priest rulers men and women joined the procession to welcome the God back. Arying at the Lotus lahc thev beheld the Dark-complexioncu-onc 230 All prostried themselves on the ground and then after cmbraang the God they put him, the Husband of Kulmine on a chariot and carried him along in an enthusiastic procession 231 The saints loudly proclaimed his praise Danc danced wildly before him Drums and other musical instruments sounded aloud and all felt JO) 232 In descnbing that occasion there are no compansons that are sufficient and yet in that month of hinsh the pilgrims saw that sight with their own eyes 233 When at full moon a chariot procession takes place that procession is the acarest com parson that can be made. It iras then thus that Pandhar inath passed along in pompous procession. 234 When the procession arrived at the bank of the Chandrabhāgā the leaders among them came forward bathed thc God 200 then all started on their way to the great door of the ·48 temple 235 They took the dark coloured idol from off the chariot and passing it from hand to hand, placed it in a palanquin They carried it along to the temple and there anointed it with the special ceremonies for a welcome back. 236 Brāhmans repeated mantras aloud Vaishnavas sang lustily His Praises The Pervader-of-the-universe sut now on His throne, Blessed was this happy day! 237 With gaiments, ornaments, adornments, and the sixteen rites they worshipped Him. Offering Him dainty food, and other offerings, they invoked His blessing 238 Priests made offerings to the God of handfuls of flowers, with loud repetitions of mantras Saints, Vaishnavas, and the pilgrims, all felt the 10y of the occasion 239 And now the assembled crowd of men and women praised Bhānudās saying that it was through Him that the Lord-of-Heaven had come back to Pandhari 240 Some distributed sweetmeats throughout the city Others gave feasts of daintıly cooked food to Brāhmans Thus all the dwellers of that sacred city rejoiced in heart 241 Just as, when the son of Rāghu came back to Ayodhyā, after enduring fourteen years of exile, the people of the city rejoiced, so the people rejoiced in the same way 242 As when a mountain becomes dry in a time of drought, and then a cloud pours abundant rain upon it, (as it rejoices) so the people of Pandharı rejoiced 243 It was as when the clouds rejoiced when they saw the ocean issuing from the Rishi Agastı 211 It was as when the Spring comes and all vegetation appears beautiful So was it at the return of the Protector-of-the-Helpless to Pandhari All the inhabitants were happy 245 It was as when life returns to the body and all the senses are quickened and begin to perform their functions So it happened to all the people of Pandhan ·19 246 As one listens to the interesting biors in the nett chapter he will gain faultless victory Therefore O hhoklos peacefully gam it for yourselves 247 As thc glorious Husband of Rukmini increases the glory of Ilis food saints £o His slarc Mahipati sings of their noble charac ters 248 Swasil. The Lord of the-Vorld 1711 be satighed as he listens to this book, the Bhaktarijaya This is thic delightful forty third chapter Chapter 43rd verses 248

·No text on this page.

·Appendix ! પરિશિષ્ટ ? महिपतिकृत भक्तविजय अध्याय ४२वा श्रीगणेशाय नम ॥ चोकगाय नम ॥ ॥ जय जप यासुदेवा जगनाथा ॥ फलोचना रुक्मिणीकाता || निममतासी मुपदाता ॥ सुजविण सर्वथा मसेना ॥ १ ॥ जय नय पनामा विमति ॥ विधिजनका कुलपति ।। विराट्स्वरूपा पामनन्ति ॥ भाम्पस्थिति शास्त्री ॥ २ ॥ जय विश्ववादो मपरिमिता ॥ विश्वचषु तू देखता ॥ विश्वपी गनपता ॥ निगम यासा पोलतसे ॥ ३ ॥ हे पिरास्वापा हुपीफेशी ॥ सर्वथा न फळेच निमम सी ॥ मग सगुगस्वरूप धन तयासी ॥ मापुले मजनासी लाविलें ॥ ४ ॥ ते जैसी इच्छा धरिती चित्ती ॥ तसाच होसी क्षीराविजापती ॥ जैसे बादासी धन हातीं । चाले इसगती निजमाता ॥ ५ ॥ ते योग योले मन वचन ॥ तेगच सतोपे तिचे मन ॥ मग तसेंच आपणही बोइन ।॥ देत चुंबन निजीसीं ॥ ६ ॥ सेवीं भतासी काही न rzता झान ॥ माणि या करिता स्तन ॥ तूं तसायि होसी जगजीयन || निजओने आपुल्पा ॥ ७ ॥ मागिले मध्यार्थी मनुसवान ॥ मृत्युजयपरित रसाळ गहन ॥ ऐकोनि श्रोते नाइले सलीन || अगाध महिमान सता ॥ ८ ॥ आता साक्षात अवतार वासरमगा | जाहला असे प्रतिष्ठानी ॥ से परिव रसाळ अवर्णी ॥ परिसाव सना निजभे ॥ ९ ॥ सूर्यउपासक एक प्राण ॥ सज्ञान पवित्र माविक जाण || स्यासि जाहले पुत्रनिधान || सतोष मनीं पादला ॥ १० ॥ तो दिवसेंदिवस जाहला थोर ॥ मग मतपध केला सत्पर || मायबाप तयार || लोम मपार करिताती ॥ ११॥ अध्ययन ·૨ સાતા લોનલાળ | પિતા નહિ શોધાયમાન | મમ તો ત્યા મન | મેડા હસોન પુત્ર ત્યાના | ૨૨ { વરિ વનિ કરી તમ0 | પરી નોઠે પવયા ન fમને સ્થo | તવ અસ્માત પ | વિન્ટે તા દષ્ટીસી | ૨૩ ને તેં મેઢિનત ગુપ્ત હોને વાળ છે તે નાહ મનુકારે માન છે મમ સત્વર બાત પ્રવેરાન || વૈસી પોન ત્યા હાથ ! ૨૪ / સૂર્યનારાયણાવી મૂર્ત છે ત્યા દેવ- યાત પુરાતન હોતી છે ત્યારે સત્વરતી વંડવત પ્રીત ધાત| ૨૧ | મુહાવાં માંવીર્ય તેલોની | પ્રસન્ન નાહા વાંસ મળી છે બે મજ્ઞાન જ સોન | નિશ્ચય મન ધારાસે || 9 મ+ મનુષ્યરૂપ ધનિ સત્વર | તલાસી મેને તયારી મેટ વિવાર સુધ પાનોનિ પોટમર | મયવર વિધી ૨૭ | ફળે નિમય યસ વેરૂં મન છે શ્રીપાંડુમા વર સ્મરણ શાહ સંmટ પડતા નોળ // તુન ની વેન તo || ૨૮ | ફુલડે માયાએ કદિ માનસ પુહિતી નિર- પુત્રાસી | સત દિવસ હોટતા ત્યાસી | gી લો. દહીત પદેના | ૨૦ | તંવ , દ્વિવત બ્રાહ્મણકુમાર / માસ્માત મારી વાર ! તેથૈ પક્ષ હોતા દિનવર | તેર્ગે દષ્ટીસ વિ | ૨૦ || હા મરિતાત્તિ વરિત | તવ તો પછાટો વાત | બ્રાહ્મળ યેકનિ નરાત || પિયાસી વૃત્તાત રાતિહા | ૨૧ | પુત્રાવી શુદ્ધિ હતા તેd | માયવાવાસી વાટકી હરિ કે સર્વે ધેકનિ ગ્રામવાસી ઢોલ પહાવાતી ત્રેિ | ૨૨ | તો મોર વેકઇ બરખ્યાત છે તેવોનિ નવવરિતી સમસ્ત | વિવવ્યા છનિયા ત્વરિત || ધીટપણે વાત કતર | ૨૩ મે તંવ નારાયણાવી મૂર્તિ નયન વોનિ તે સોષ્ઠિાન | ત્રાહ્મણકુમાર ત્યારે વાળ ! મસ્ત તૂન નિનેત્રી | ૨૪ | માયોપે એનિ નહી | પુત્રાસી ધારિતું દમઠ છે મળતી જરા વૈસા વાવત્રાસ જે ચ6 | શું- પાત હો તોટો | ૨૧ || હોલ પુરતી ત્યાજાળ છે તુજો વૈસે વાવ પ્રાપ | સુધા તૃપા હોતા નાં મિવિ મન થા ·३ सायी ॥ २६ ॥ म्हण पग्मतेची देदीप्यमान | पे परु मला मान। । सो मन फरपिता दुग्धपान । तग प्राग यांवयिम् ॥ २७ ॥ पनि पाटो यचन ॥ मार्प परिसी म जन ।। हनी पामी मला समनाम ॥ ॥ मापार्य न निननिग ॥ २८ ॥ भार 411 माला स्याम । महगानि नाम पित्रे गानु म । मग ५८ कमि 41 || आर नगाम माना || २० || roin भरें पांचपिल पाच माग || आ न यो पटिग पान !! नारायण आपुल्यामी पुन ॥ करा ५न नि ।। ३० । उनी माता अमल गमी || गिर न पाट पुग्नी ।। मायानी ६५ चिची || श्यर्थ ५५ ।। ५गयी ॥ ३१ ॥ मना न मानाशि पित्ती ।। मापासना भगिनानी ॥ विधाभ्यारा सागरा पुगनी || सरी जाति मागु ग्मानि ॥ ३० ॥ य म पर यिनि जाण || मानुसा के एम एन गेगा या दिन । परिग मनन श्रीग ॥ ३३ ॥ मानुस सानी गलिया॥ मापा निस से समपरी भानुराम निर्भप आरी ॥ ५ nine गुलना ॥ ३५॥न पग ५4गार उर्जिन || उगम प्यमान घर्गे देण ।। न परी पटा गन सेवन । भिजन परीगसे ॥ ३५ ॥ घरी पाहिजे यन मन ।। फातिहटीत मन || मुरे पर सर्प असा ॥ उदास मन सग ॥ १६ ॥ +4 मिळानि घरघे जग ।। मानुगामी योलती वचन ॥ युवासी पाहिजे या अन्न || तुम्हायण ५॥ ॥ ३७ ॥ माता पिना हानी शिस ॥ त्यांणी संमार फेला मान0 11 पैसी कोई परी ॥ तुम्ही अनर्गास || ३८ ॥ विचाम्पासही फार || समासी नाही जी मापार || भाना काही सांगतो विदा ||प्ता परिसा सार निजगी ॥ ३९ ॥ तथ्य माइप जाण ॥ आम्ही देशमों सुहाकारण ! त्या ५५ ऊन ॥ पाटे५पराये ॥ ४० ॥ ना मि तन ॥ पुतुपासी कार्य यर मन ॥ मामु मुदल जान ·૪ વાહન // ધ્રૂવ વેળે સ્વચ્છ || ૪? . મે ગૃહત્યે નાંઝનિ વાનારાની ! પૂર્વ ધેડને ટિવ તયાસી ને તર હદ્દીન હોતે ત્યાસી છે માનુવાસાણી નિરવિ ૪૨ | હૂળતી તુમ્હીં નાતન વાનાર છે તેબ્લા ના થાય વરોવરી | વૈતવૃનિ માપુ રોનોર પ્રવ્યવહાર સ્ત્રાવો કરૂ છે ગૃહસ્યા વવન વોનિ જાન // માન્ય વ્યવસાયાની / મ માનુ- વાસાણી સર્વે બેની ! સાપુ સન્નિધ વર્તાવિતી છ છ ! મુછું કનુ અંગોલ્ફ રેસી / નંદ્માષ સાતિછી ત્યાસી તેવો વાહી પવિત્રુ ત્યાસી છે સાોનિયા વિધર્ટે / ૪૧ સેન્ન પોઝાણિ હાર | અવો રવૂખ સામતી સત્વર | વોર્ને વૈર્સે ઘોડે સંવર | હાહી વિવાર સાતિ૮ી | ક | મુદ્દઈ નતન નિ ના || ટીમ સામેવા વિવાન જોખોસી વોટતા સત્ય વવન છે તરી હોતને હાન નિશ્ચિત છે ૪૭ | માનુદ્દાસ વોટે તયાકતી | મી અસત્ય ન વહેં જપાત | શાહ ન મિત્રો મનપ્રતી || પરી સત્ય નિશ્ચિત વોન | ૪૮ | વ્યવસાયી હાસતી છh | હતી ત્યારે અપાઈ ત્રિહિન્દી મીત | બોનિ સામે નોંય પર્વ ને રિકી યા નવ | ૪૬ પ હુતી કોમરિયો કાવે છે મા અસત્ય સવંત વોટેસ્ટ વાને | પ્રવૃત્ત- વ્યવહાર વાછતા સર્વે ને હોળી દ્વવારે વિસનો | ૧૦ | નેવી મધારે દહીત ના છે અવધે માટે વાટતી નન લ રોયે માતા સારીયાધારણ / બહુવટ પલાજ ત્યા માટે તે ૧૨ તેવી માપુ અંતર અસત્ય નર | તલાસી વિસે હોળી રે | નૈસે નયા સેઇ અંતર | તૈલેન્દ્ર इतर મોસતી | ૨૨ માનુસા મોઢે | પ્રવ્વ્યવહાર વોટે વોટે સલટોવાતી નવ૮ વાટે | વોનિ નિલ તયારી | ૨ | હોળી મિરાડું પુણે યંવર | વ્યાસી વિમત સામે વરોવર ફતવા નો મુદ્દાવર | ડાં ઉત્તર વોટતરે ! ૧૪ | વિજ્ઞાન ૨૮ તરી વેગે છે નાહીં તરી ટુરે દુશાન ના I તુ માત્ર વોોનિ વવન | માં નામસ્મરણ જીતશે | ૧૧ | નન નનર્તન ·माला जाण ॥ निधय ला सगळाकारण || म्हणती मानुदास मसल्स वचन ॥ न पोच परपाती ॥ १६ ॥ ऐसें जाणोनि माहिक ।। सापासी जाती सकळिक ॥ इतर व्यवसायी मकमि ॥ दुरून कौतुक पाहाती ॥ १७ ॥ म्हणती मापुल्या सर्वे लापिलें यासी ।। से बाधक जाहले मापुल्यासी ॥ मग द्वेप उपजला मनासी दुराचारियासी तेवबा ॥ १८ ॥ म्हणती माम्हा शेजारी बसतो ॥ आणि प्राहिक आपणाकडे नेतो ॥ आम्ही तो टकमका पाहतों ॥ पोर्टी तों उगधि ॥ १९ ॥ एक म्हणती घालितो मोहनी ॥ तेणेंचि जन जाती भुलानी । मागितले मोल देसी टाकोनी ॥ पसयस फोजी करीना।। ६०॥ एक म्हणती बैसला विश्वास ॥ तेणपि जन मजती त्यास ॥ आपण असत्य प्रपचदास ॥ हे ईश्वरास मानेना ॥ ६१ ॥ एफ म्हणती माता योलावें खरें ।। दुजा देतसे प्रतिउत्तर ॥ मापुला विश्वास कोणी इतर ।। यथार्थ साचा न मानिती ॥ ६२ ॥ एकदा वृत्ति सावे जैसी ॥ तेचि जन्मवर चाले सैसी ॥ प्रत्यक्ष आपुल्या टीसी । भानुदासासी घहली की ॥ ३३ ॥ धान उगच सलें घरीं ॥ माणि मनु ये पोसन नेल्या भाकरी ॥ तरी माळ येईल श्वानावरी ॥ कोणासी अंतरी ना ॥१४॥ व्या धरिता निजशांतीसी ॥ म्हणतील जपतो मारावयासी ॥ धन- लोमी होताच यासी ॥ म्हणती नाहावयासी निघाला ॥६१ ॥ी जार तीर्थी हिंडता खग || म्हणती हा धुरितो परदारा || शासि धरूनि बसता माज। || म्हणती उदिरा पाहतसे ॥ ६६ ॥ तेवी आपुला जन्म मसत्य बोलता | गेला असे सादिक्ता ॥ माता यथार्थ जरी वर्तत ॥ म्हणतील वृथा कपट है॥ ६७ ॥ मापुल्यादेखता भानुदासाचा ॥ व्यवहार किंचित कापसाचा ॥ मातां तो पोर माग्याचा ॥ ईश्वर त्याचा साहकारी ॥ ६८ ॥ आपण उदंड करिता भोवरी ॥ परी पोटमर न मिळे माकरी ॥ गरी येऊन बसती द्वारों ॥ माता कैसी परी करावी ॥ ६९ ॥ मानुदासासी संगतीस लाविल ॥ सपासोनि मापुले ·६ નિવરું વિવર્લ્ડ | રાહિલ ત્યા સલઝ નેર્ટે | મમ્હી તઝમ0 રીત | ૭૦ છે કે દિવસ સબળ વ્યવસાયી છે વનારસી મેને પહિ ! વાટ બોલતાં વાહીં | વેવાઈ વેકાન નહિ ૭૬ ત્યારે માનુદાસ વૈષ્ણવમ છે માટે તે વાનરત ત્યાનરોના વિહાર ત્વરિત છે ત્યાળે બાળોનિ વિહેં | ૭૨ { તંવ ત્યા માવાત હરિદ્વાર એકન || ત્યા રાત્રે મારિ વીર્તન || ગવાતા પિતાને વોટવ | થેલી યેળે ાળોનિ || ૭૩. માનુવાસ ફેલોનિ માત પેસી કહૃાસ વાટટી વિરાણી | ભણે માન સુદ્દિન પાદરી | ના જીર્તન પેશાવય | ૭૪ || વ્યવસાચિયાસી ભળે તે અવસર | માતા કીર્તનાસી વીવે સત્વર | આઇસ બાનિ ન ચાર્જ કરી છેનિનાઇ વિ-હાર્ડી સદ્ધિ | ૭૧ / તરી માઁ દુલાન રટ્યૂન | તુક્ષી માપત્યાપાસ જરા નતન | Bોનિ માનુવાસા વવન | સોમન તે નાહ ! ૭૬ છે ભાતી તું નહિાત્રાની સેવસી મવડ સત્ય વન વોટસી || માતા ના હથેિસી | સાપુ નિ હાડાની પેનિ | ૭૭ | મામા સલછાતી માથી ટળી ! માતા નિદ્રા વરિત ટેવ | તરી વિહાર પાદૂનિ માળિ | તુલન તે કેવી વી ને ૭૮ વેતર પટિયા પાહ | તરી મામુ મન રાખ્યું નાહીં | વીર્તનાત પડતે પરી જાય છે તે માત્માની શાહ વચ્ચેના ૭૨ | મનિદ્રાસ સત્તર વેત પોંહા હો ! વિહાડ નાવો અથવા રાહો | પરી પાહુ નડહીં માવો || તો મી સર્વથા ન તોડી | ૮૦ | ર્સે વોન્ટોનિ વૈષ્ણવમm વિનોદ દાહોનિ મોટા ત્વરિત | કીર્તની નૈસરે સીધુસંત છે તેથે ત્વરિત પાતા ! ૮૬ / અતિ ડાંસ ધનિ માનસ || નમસ્કાર જેઠા હરિદ્વારાની | હ્મણે ધન્ય પાઇ પાવરી | ક્ષેમ સંતાન વિધ ૮૨ | રામકૃષ્પાવરિત્ર તારા નન | વૈષ્ણવ તી પ્રેમેજબની છે તે માનુદ્દાસ માવડીલની | રેવતી શ્રવ નિનપ્રેમેં સે ૮૩ | ફુલડે વ્યવસાયી હુમતી | વિહાર્ડી નૈસોનિ વિવાર રિતી | લી માનુવાસ મેળો જીર્તનદતી | વિદ્ધિ ·निधिती टानि ॥ ८४ ॥ सरी आसा फानिया युक्त ॥ अव सानि पावा त्वरित ॥ दिड टाकाय गारीत || सयासी मात न Fail || ८१ ॥ तो मापगासी पुमेल जर ॥ तरी त्यामी सांगा माले तप ।। माम्हासी निद्रा ली फार ॥ तों गेले सत्या न पdal || ८६ ॥ मग सो धरासी जाईल परतीन || आपण फापड घेऊ वाटोन ॥ ऐसा विचार पनि दुर्जन ॥ अव सोडून दिधला ॥ ८७ ॥ गता पाली हाती थोर ॥ सामाजी दिड टाक्लि सत्पर || टारिया पिटानि येथे ॥ देती उत्तर एकमेकां ॥ ८८ ॥ मानुस ll भामुपे सगतीं । से पासोनि सासी आली सपत्ती ॥ददि लें माम्हाप्रती ॥ माहिक जाती साफ।।८९॥ ते सर्व चिंता मानिनिसली । मोपावापोनि बुज गेली ॥ ऐसी एक्कासी योली || दुर्जना मारिली तधवा ॥ ९० ।। धर्माची हिरून घेता संपनी ॥ जैमा दुर्योधन उल्हासमा पितi ॥ तैसे ते व्यवसायी दुर्मती ॥ सतो५ मानिती निजमनी ॥ ९१ ॥ ऐसा मपाय देखानि त्वरित || सत्पर पावले रुक्मिणीकात ॥ लणे भानु स बसला कीर्तनात || नि चित्त पनि ॥ ९२ ॥ दुर्मती मिलान भय जण ॥ गतमाजी टाफिल दुकान ॥ मातां विचार कराया फवण ॥ नाजीयन इगतमे || ९३ ॥ मच जाईल एखादीका३ ।। मग तो पाहील कोणी ॥ त्याणे प्रपपाची टाकनि घाट ॥ लापिले वेड मद्र जनीं ॥ ९४ ॥ ऐसे हगोनि परीनाथ ॥ विप्रवे५ धरिला त्वरित ॥ मन पाहूनि पाजारात ॥ पनि पैसत तेधयो ॥ ९५ ॥ जो क्षीर- सागरी शेषशयन ॥ ज्याचे लक्ष्मी ध्यातसे चरण ॥ तो मकिपारी मनमोहन ॥ मध धनसला ॥ ९६ ॥ योगी यसले समाधीसी ॥ स्पाच्या लवकरी न ये ध्यानासी ॥ तो मतावारी पीकेशी पनि मवासी नैसला ॥ ९७ ॥ व्रतें सीर्थ सर्प योग ॥ फारसा नातु: श्रीरंग ॥ सो पुलीवर पा ॥ अव धरून वैसला ॥ ९८ ॥ जो मिरचीचा निजजनिता ॥ अन्त प्रहाचा कर्ता ॥ सो मानुदासाचा D. NONE ·૮ અર્થે નાતા | ધનિ વોટ વૈસી | ૨૦ | વ્યવસાયી તૈસો વેડ- છાત છે તે માનુદ્દાતાની નિદ્રો શરત લગતી માતા એર્ડ માસ્માત | તુવાન ત્વરિત પાહાવયા / ૧૦૦ | જેથીઢ વૃત્તાત ૧છતા સળo | મેમા રીત ઐસેટ તઝમેo | ર્સે પરસ્પર નોતી વર્લ્ડ | રેકોનિ ધનનીઝ લોપાં ? અવકૃપા વારિતા ન જ્ઞીવન ત અસ્માત તસ્કર મઢેિ નાગ / વ્યવસાયાને દુકાન હુન || હે તાંદન તલઝાંસી // ૨ / સ0 ધોઈ લોડોનિ ને | મ હહત રૈસ તરે વેર્ટી | હૂળતી માનુવાસાવી છoળ હી છે તે પ્રવીત દ્રાવિત્રી પાહુ / / પલ મળતી જે સંધી | સારિવી હોત? વૃદ્ધી મેં માપળ જ્ઞનહીંના ત્રિશુદ્ધી છે વિવાર રાધ ન હો | ક | ન હતી પ્રાંસન રવો છે હળોનિ વાર્મ ધવચ્ચે છોટે માનવીસ મઅનિષ્ટ || જેથી દર વ્યર્થ તયાસી તીર્ધસ્વરે રહતી નોન | લોળી નારા–નિ ન થે ધનૂિન છે તો માયાઇધિવી વિમળી મેળ ને ધોતટે મોહન સળછાતી ફતે વીર્તન હોય માનદ્રાનર | મૃતં વિશે વનતી સુવર તે નાઢે છે ભંવર | હોત નર નામના | ૭ | વોર ધટિની યામિની કરી હોતી ને તે વૈષ્ણવ જેઠી મારતી || માવે નવાજૂનિ ફર્મિ- પીપતી વિરપતી વાહિત્ય | ૮ | નમસ્વરનિ રિવાજામી માનુદ્રોસ વોટિ… વિઠ્ઠાવાસી તંવ ફલા ત્રૉહ્મણ બાપસી | ધનિ વાસી તૈસી | 5 સનિ વાટોનિ નતાવિ પાર્ટી છે અશ્વ હિંસ તે સમથી || બે મપુટ્ટો અશ્વ જે હાથી ના માઠાં વચ્ચેના ને ૨૦ | સંવ ત્યાને અધ્યાત મા વસ્ત્ર ધાજૂન || ધનિ નૈસર્ટી પણ બ્રહ્મા છે તો માનુવાતાલી તેવતાવિ નાગ || સદરય જ્ઞાછાં તે હાર્યા ? પેસેં લૌતુજ વોનિ સત્વર | વિસ્મિત શા નિન- અંતર | મમ વિશ્વ ધનિ નિનારી ! માનુદ્રોત વિ-હાર્ડ પાત રા ત વ્યવસાયી માપુને સતી વીત્વરે હ૮ન રિતી | વૃત્તાંત પુસતા યાબિતી || મા તે સાંતી સ૦િ છે ? મોડ્ડી ટુદ્ધિ માહીન !

·पर पान | Ji in ॥ गनानी रिट11 ||मा सान दिगटा ॥ १४ ॥ मग गान प्रदर भग्गो fril || 1 एरिने मादामी || गसी सी || पंगामी म || १५ ॥ घारीरि गर्ग म || मारी माग । अस्ति । समागनी गा ।। सुग्नी निधिल रिमना॥ १९ ॥ मागे मारगट पुगनि गरें । मुभा नागिने | पेगमानी टरि ॥ से साभानिने पारिज ॥ १७ ॥ पानी if || ना मागे दपर्ने भनर ||गण मम भनि पिगीत || पेसा अमती- या ॥ १८ ॥ मग हरे पता ॥ प्राय पनि माग ।। स मा । || ना मांटा । पर्य पग्ग मुनी ॥ १० ॥ ali गीन पारी गगनी7॥ो जसाठी RE: 1.1 || मभ भान देण्टा ॥ १२० ॥ नणे नाग माग पंगानाया || पर्ग मानां न मग मला || ऐमा अनुप पनि पिता || जाया योगा सपानी ।। २१ ॥ सा मागासी गण भानु राम ॥ ता सम्ध ५ग माग | सरि irth | सरी पेट चितम न पा || २२ ॥ गगन गिनी || परिपरी सासी पाटोनी ॥ मा दय्य गासी मानी || भाग तथानि निवाले ॥ २३ ॥ निजमनियमी जाऊन ॥ यर्गरा मग हरिमनन । टापानियां मानाभिमान ॥ कीर्तनी गुण गारास ॥ २४ ॥ 7 परी पागाच पार्जन ॥ प्रपंचिता न घाटी मन ॥ पुदय पाप मसान ।। I पणे परम ॥ २० ॥ मानी फारिकी पेतां परी । पाल्पा पगाची यारी ॥ टाळ-मृदंग-धोपणन ॥ पर्तिी करी पानी ॥ २६ ॥ नाना परीची विपदा || नि मान्यी धनसाया । पी प्रेमाचा जिन्दामा || पारीना गळा महादित ॥ २७ ॥ भानु स कीर्तनी उमे राहती। तन्हा स्पान नन भरसी ॥ ते भायढी देखानि रपिमणी पती॥ नृत्य परिसी त्या ठायीं ॥ २८॥ मुद्धि अथवा अमान खळ ॥

·१० तेहि ऐकूनि होती प्रेमळ ॥ म्हणती तया मुखीचे कीर्तन प्राजळ ॥ सर्व काळ ऐकावे ।। २९ ।। कैची लटकी प्रपंचमाया || कैची नावंत फाया ॥ ऐसें ज्ञान होऊनि श्रोतया ॥ धरिती दया सर्वाभूतीं ॥ १३० ॥ अयाचित वृत्तीकरून ॥ कोणी देईल वस्त्र अन्न ॥ परी स्वमुखेकानि जाण ॥ नाही मागणे कोगासी ॥३१॥ आपले आणि पराव॥ हे कल्पनाचि नाही स्वभाव ॥ सर्वामूर्ती ऐक्यभाव ॥ विकल्पमाव टाकिला ॥ ३२ ॥ यापरी भानुदासाचे चित्त ॥ सदा सर्वकाळ वैराग्य भरित ।। प्रेमउल्हासे दिवसरात | भजन करीत श्रीहरीचे ॥ ३३ ॥ पुढिले अध्यायीं जगदुद्धारा ॥ राजा नेईल विद्यानगर। ॥ ते सुरस कथा ऐकता चतुर। ॥ उल्हास अंतर। वाटेल ॥ ३४ ॥ संतसजन देवतमेळी ॥ महाराष्ट्र ओंव्या फुले मोकळी ॥ महीपति घेऊनि पुष्पाजळी ॥ उभा जवळी तिठत ॥ ३५ ॥ स्वस्ति श्रीभक्तविजय ग्रंथ ॥ ऐकता तुष्टेल जगन्नाथ ॥ प्रेमळ ऐका भाविक भक्त ॥ द्विचत्वारिशाध्याय रसाळ हा ॥ १३६ ॥ ॥श्रीकृष्णार्पणमस्तु॥ ॥ अध्याय ॥ ४२ ॥ अध्याय ४३ वा. श्रीगणेशाय नमः ॥ श्रीवसुदेवनंदनाय नमः ॥ ऐका श्रोते सज्जन प्रेमळ ॥ आजि कल्पतरूसी पातले फळ ॥ जे भक्तकथा अति रसाळ ॥ प्रकटल्या प्राजळ निरुपम ॥ १ ॥ जो अनिर्वाच्य वैष्णवमहिमा ॥ विरिचीसी न फळे ज्याची सीमा ॥ जयाची पार नेणवे निगमा ॥ तो अनुपम प्रेमा जाणिजे ॥ २ ॥ जयासी सत्कर्मचि प्रधान ॥ ते अंती पावती ब्रह्ममुवन ॥ जे यज्ञयाग आचरती जाण ॥ ते करिती गमन स्वर्गलोकी ॥ ३ ॥ जे पितराचे ठाई भाव धरिती ॥ ते अंती पितृवासींच विचरती ॥ जे ज्या देवातें भजती ॥ तें पद पावती अंती ते ॥ ४ ॥ पिशाच ·टसमिती Hinty|| मपनी filभनी प्रागी || याना || || गांगे गरट दायां नानी namdi नि || मानी ॥ सा ना भाग II II गा मानना form mn मंशोपगानिमावि of ॥७॥ मागीट माप मी ॥ मनु मम minमग मी 4- पिता || मर गा|| ८ || म पापा in | || 1 CR MInHI ITन || देवगमा पाणि | 0 ||mापा मग || Rana मा । निगमान RTI ॥ भगों ॥ १० गया परन [7 || मा माग || पर्गनापान आउन मया ॥ ५॥ भूपनापी भाग मानिनोम | मामा मृगशि || गामी पुमानि मल किट || गग म fuel मा।। ।। १. ॥ मक णाम दयानि गमगाना परी पूना | भक्ति नाम या हिना || दण मग माना जाता ॥ १३॥ गना पुग स्थानमा || पनि जानी माग || पाप मनी इच्छा मन ।। एस / भागी ॥ १४ ॥ से पु| m || भाग मांगे उलान ॥ माण पत्र भी भg | Muline रे मम पी ॥ १५ ॥ मोनर्प सपा || पापानी माग | पपन पानि नृपया || मप पोर यां ।॥ १९ ॥ गना गण प्राचगासी । गुम्दी अगायें स्पस्थ मानी ॥ मी जान पीifi देया मनामी नाईन ॥ १७ ॥ तुम्ही सरे पेडजी पादा पद || मुणकाति भग || मी मन परनि स || सुग्गीपल अपीन || १८ ॥ स पासप्रति ॥ दिन संतोष पार । चिठी 11 दाना पालिया भूपती ॥ त्याच संग MRIA || १९ ॥ देया .

·૨ યાવતી મો િ| ર ાવિત્રી પુષ્પવાટિલા | અંતરમામા સ્થાનિ સંવિI સમારેમ નો રીતસે || ૨૦ | નાનાવાયાવે હોતી નર પૂનાં જીત વૈતાં નૃપવર ! દ્વિન વોલ્કતી મંત્રોવાર | સાર્વે ના હોત? | ૨ ષોડશોપવારે વારનિ પૂનર્જે છે તેવી ટેવવી વલ્લે મૂષ | નોનપર વ દ્રિવ્ય રત્ન રામાયમોન દ્વિતી ૨૨ { વંદનાવિલ ૩પન્નાર છે ઠીં વાતટે સુનિરિ છે ધૂપ દ્વીપ જનિ નૃપવા | નૈવેધ માવે અતિસે ૫ ૨૩ | મ પંરતી વન- ઢોનિયા || વાછિછી મહામાયા ! સષ્ટિાય નમસ્કાર ધાટોનિયા છે Oાછી પૉયા નૃપનાથ | ૨૪ || પ્રસાઃ વાટોનિયા સલછાતી | પાનાં વૈત સ્વીં માનતી || મા પંદરીયા દિનાસી છે વાછતા બ્રોઈ તૈધવા + ૨૬ ! ને રાગાતે નૈવત TÉ ધંહિતા ત્રિભુવન ન વિસે શાહીં | માન્હીં વિર્લ્ડ હેબિ નાહીં || ધન્ય નવારૂં મળે ! રહ્યું છે સુંદર વેક0 પહિર્વેિ નયન || ચાલી હથ્થા સારિ પાણી | મૌવતી પુષ્પવાટિલ વૂિની ઘનત સુમન નારંવો | ૨૭ મે વિદ્યાનગર સલઝ નન | યેતી વળ્યા તન ને સેવેલી વિરે પ્રધાનનન | ની નિંના ઘનન વીતશે | ૨૮ મે તુમ્હી રાહત પંઢરીસી . તે તો મહિ નરેન્દ્ર દેસી / રોના પાડુમતી || કવાર તયારી નહતી’ ૨૨ દુર્ગન્ડ ગ્રંભિગમ હરિતી ધૂનન ! તેર્યું વર્ષે વસ્ત્ર મૂવળ || પેલોનિ મિરાયા વવન | વિપ્ર નિનનન શોધવી | ૨૦ || મા ખુણે જઈ નૃપના છે પંઢરી દષ્ટીસ ને તેવતા | આપુછવ થી વ્હાલી તેવતા | બમમાન વૃથા ધનિ છે રૂ? તે વેડઢાણી વ્યાપે હિવટું પાળી છે ઑવિ મૂષણ સામાસી નની | ગોમુત્વે ક્ષેત્ર સુવર્ણવળી ! મોટા વોનિ વિશ્વેલર્મા | રૂર છે તે પૂર્વ ત્રાટ ફાડે પરીસ વિતામણિ ઢોઝતી વડે ના દિવ્ય પતાકા વઘૂંટે છે વપમેગાં પડશતી ૨૩ છે તે મધેનૂ માધન છે તનવંત વૃદ્ધાવન છે તેર્યું પ્રેમજી વૈષ્ણવનન ! રિતી વીર્તન કસ્બાર્સે રૂ તે વંદ્રમા | ·महिनी ॥ ने सर सयासी सामिनी || धमचि मुक दासी प्राणी ॥ युननी पाती ॥ ३५ ॥ ग्मा तिहारमा पनि मुगी ।। नृत्य परिती गा पा | गंगापन दम तारीं ॥ नार भयरी फोगट ।। ३६॥ मा दवाधिदेव मिमगीत | गागरी दाना ना || सो पुरटीक दनानि निमम ॥ मा । स्वगिरा स्पा टापा ॥ ३७॥ गनी पर टयूनियनी ॥ उमा गहिर ५ ॥ निन मातच सट पानी । पप तभती निनागें ॥ ३८ ॥ साधे 4-५ पा । नरनी ॥ भी जिजामनी ॥ पाटियप जाती पानी || मुनि साvi || ३९ || माशाजधा पांस पमिग पीपर || रिय पुण्ठे 11 ॥ सामुग मनाए साजिर ॥१०॥ पास ॥ व तीम पानी ॥ पर जा नि सा मिनी ॥ समाा स्तक्तिी प्रमें ॥ ११ ॥ ज्या नाम आनिग ॥ पाना नप intn निशाने पगिता जनासी ।। पार विग्चिीसी गप ॥ १२ ॥ माग रानप्रीती ।। शप परिगा जान्छा निगुती || जिप्रा चिरणी दुम हाती ॥ मग नितिस्थिति गहिटा ॥ ४३ ॥ पाहामापसे चन ॥ माणि पगारसे पुण्यक्षेत्र ॥ ५.मासे पार साय ॥ ही रिमा निमुना ॥ १४ ॥ देशीम माधी न पाहता ॥ माय भूप सभी पृथा ।। रानाई तुझी पुलदेवता । माझिया चित्ता 7 पेपी ॥ ४५ ॥ हे निय परीम मेऊन ॥ फरीनस स संमार्जन ॥ एमें था तापि मा माधायमान रूपनाथ ॥ ४६ ॥ अणे माझी आगध्यदेवसा ।। याणे निदिली मजदेवता ॥ आपुटीच मांगे प्रशंसापाना | विचार चित्ता न फरियां ॥ ४७ || आता जी मागय पासी ॥ सरी अधिकारी पहा दोपासी।। शिक्षा पनि विजासी। नगरप्रदेशी दयापा॥४८॥ मग माहगासी पणे भूपपर ॥ तूं, मसत्य मोरिलासी उत्तर ।। मुवर्णमय पंरपुर ॥ ऐपिले साचार नाही की ॥ ४९ ॥ माणि राजाई दैयत मूळपीप्यासी ॥ इन।

·१४ || સ્વમુખે હ્મળતોલી દાસી છે તો રિાક્ષ જાનિ તુનસી મધ્યાસી હવટીન | ૧૦ | મા બ્રાહ્મણ ભળે રે ભૂપતી || મ્યા યથાર્થ સાતિ તુનપ્રતી | તુક્ષ્મી પંઢરીસ ચેન સત્વરતી વિમળીપતિ પહાવા છે ? // ખ્યા સાતિપ્યું ત્યારેં મહિમાન | યોનિ ત્રિરોષ લોટિયુબ છે તુજો દષ્ટીસ ન પડતા || મમ વંદન વારા | ૧ || તો દેવા- ધિવેવ વિછાં નાહીં | તવન થોર દે માંના | સીતાં સૂર્યોદ્ય ને હોતાવિ પા | વીપલ સોન્વઝ વિસતી | ૧૩ | | તેવિકો ના રાવતી ! ત ફતા વાર થોર માંસતી નાં પૌમેિવ નુાવતાં નિરાતી હુમાળે વાટતી સન | ૧૪ | નાતરી સુધારસ ન લેતા દાતા || ફતર રસાવી તંવવિ વાર્તા | વ પોધિ દછી ન દેવતા છે હિસતી સરિતા મનુપમ / ૧૧ જપત ન થતા વન || તોંવર ભાવ માનેવન || વિકર્ટ નાહીં વાતજ્ઞાન તોંવરી પાવંડમાન વડે // ૨૬ / વેવિટી નાહીં સુવર્ણપર્વત || તોંવર પિત બ્રામતિ || તેવી નો રિવી નાહીં પંઢરીનાથ | ત તા સૈવર્ત માવતી // ૧૭ છે! દેવોનિ હ્મણે નૃપવર | માતા પંઢરીત તો સત્વર | સાતિજ્યારેસે રિવર્તે નર | તરીવ વો દિનવરા || ૧૮ | મા િમય વર્તે મોસ્ટ નર | તેરી રિક્ષ રીન સુન સત્વર I મમ પ્રધાનાણી સામે તે આવ- સ || રવી સ્વોરી નિના | ૧૨ આ અશ્વ ન રા રવિપામરણ સવે ધેકનિ જા સૈન્ય || રાની સત્વા વરિષ્ઠ નાળા પાહુદ્રન ધ્યા છે ૬૦ + નેનાવાચા હોતાતી નર મામાન વાટે દિનવર ! મને ઈગ્ના રક્ષીત્ર વિમળીવર | વહી ર૪ ર લીનોવાં | É? ખ્યા સતર્વે નૈરા રીત | તેર્તે ન વેવે નરી મૂર્તી || તરી રિક્ષા વાપીઠ મલકતી | સંરાય વિત્તી ન ધરિતા | ૨ | મા ધ્યાન માગોનિ પાહુમૂત સ્તવન કરી માપુ નિ | ભળે મા વત્સ વિક્ષ્મણીપતી | મન થા માજાતી પવિવે | હું રે || અનથિ ન તુલા ત્રાહ્મળ / રાવરાસી નિષો નાગ તુ સીનિ નામાનિ- ·धान !| पुढाक्षग पनि ॥ ६४ ॥ दपा गुझी माझीता ॥ पागी माद मागिन्या राना ॥ सैसी मागिराठी स || परी यथार्थ यिसा पाटना ॥ १३ ॥ स्पापी निरिटी पुजदेना । हानि गग मा पनाग | सा पाहा५५ सी मासो ॥ परीनापा रामे ॥६६॥ पंगी माह जैगा राना । रोगी पश्लेिं गपापरी पन्टियुगी मृति यानि || गरमी ममी मम॥६॥ जैसे पम्मिचिंग पुग्ट मग से निपानी पाना मो॥ समीप परामर कसे || परीशिप गि गधा ॥१८॥ सनी मागे पछी पनी । म्यागिरि मानिसगानी ।। हनना नानी || in tir ॥१९॥ मग मी मा दोन प्रग ॥री हाट म।। 1 || परी महान्य पानि मन ।। भिगमनी न परिना ।। ७० ॥ अनाथ नाथा विमगीनग॥गा सपटी पारस ॥ या मादिगा दिनमगा | ll in ॥ ७१ ॥ मगे माजी कीर्ति याग गिया गान ॥ मारणापा RPI ना || री जैसे पदिलें मद समान । सगेच परग टागेर ॥ ७२ ।। प्रेमा समनी पानि विचार ॥ पिनगामी माग गाधर || विया पता सपा दर्शना ररी जैसी ही aniपुरी || यानि शिप माहे ॥ नृपारामी निमिपभरी ॥ गाय 14 सपापा ॥ ७४ ॥ नाही ररी शिभा पाट बामग | मग ता दल भपुग प्राण || माणि आपु मिन्टसी यई रण || Har हांसती ॥ ७० ॥ यया एफानि जगमाननी ॥ पाण 1140 तपे क्षणी ॥ण येटीची चना माणोनी ॥रायमी पक्षणी दरवान ।। ७६ ॥ ऐसी पल्पना परितां जाण || ममधि जाऐं न क्षण | सा मापाची जग जीवन || निममतमदिमान यावी || ७७ ॥ सो ग्प हे समाजाचसा स 4 || मनिय गले पर || भयभीर हाऊनि द्विज ॥ सपिभगीवर ·१६ માછવીતસે | ૭૮ | મા સનિધે પવાહન દિના | જય વોટસે રામાનાં | માતા સંરાય મિટતા માલા | તરી પિમોન તુલ્લા કરીન ને ૭૬ છે તે સજિવ વારણ માણવૃનિ વરિત | સંવારિત વૈસા નૃપનાથ ! પંદરી વોવિતાવિ ત્વરિત ! તેં નવ ગઠ્ઠત ટુરિવર્તે ૮૦ ૫ નૈસા પૌળિમેવં નિરાપતી | ચોમવતી નક્ષત્રે વિનતી છે તેવી વેવસ્ટયાખ્યા ઇસામવતી | મંદ્ધિ વમવતી સ્ત્રાવલ્લીત | ૮ || છે તુજ વતી દષ્ટીસી Rાના વિસ્મિત નહિ માનસી II &ળે બ્રહ્મળ થિી ઐસી | પંઢી તૈસી વિસતા | ૮૨ + મ મનુતાપ ધન વિજ્ઞાત ને વર્લ્ડ હતાટી નૃપનાથ ને નમસ્કાર સાષ્ટા ઘાનિ ત્વરિત છે વિપ્રોની વોત્રત તૈધવા | ૮૩ | તુમ્હીં સાતિ નૈરા રીત | તસૈન કિલોન ચેતસે પુદતી | મી નેતા અમિમાન ધનિ નિશ્ચિત | વિકલ્પ વિર્તી ધરિયે | ૮૪ પર્સે વોોનિ પવાર / દિનારી ત્રા નમાર મા શુદ્ધ શનિ અત્યંતર | વરણી સત્વર હોવી | ૮૧ || બ્રાહ્મણ વિસ્મય પાવઠી વિસ્તી || હણે મન પવિત્રી વિમળીપતી || હર્ષ ન માને ત્રિજ્ઞાત | તને વીર્તિ સપ્રેમ | ૮ | મામાની મળી છે જ પુંડટી રિારોમળી છે ત્યારે મેડીસી દાહૂની ! વંશપાધિ પાતછે | ૮૭ || લઇ તીર્થાત વરિષ્ઠ મા || તીદૃનિ વિરોષ વંદ્રમા || તરીનેવ પવન જી ના | અભિમાન બંને નો ને || ૮૮ | મયુર રોઝ વૃવન ! જે ચર્થી નાઢે નાઝીવન | તહીં શ્રી- શષ્ઠ | મસાલા તિષ્ઠત || ૮ | પરી થી ક્ષેત્ર મહિમાન | અનુપમ દ્વિતને મેનટાપૂન | પેસા બ્રાહ્મણ નિર્જન હોઝન | તમે મુળ નિનપ્રીત | ૨૦ | છિ મૃતં માળોનિ ત્વરિત તમામ ની નૃપનાથ | મધૂનિયા વૈશવમ | વાનર લરિત સ્વાનં / ૧ / પુર્વે વિહોજિતાનિ નાણ | વત્તપત મારું વન છે વટે પરીત વિતામણી સમાન / ટીમતા વાન પંઢરી ૧૨ / શામધેનૂર હદંડ માવી મોંવત્યા સતી તો હાથ / રાના વિસ્મિત દોકનિ પાર્ટી / = ·सगे धन्य नवापी अगाध ॥ ९३ ॥ भाजगाचा पनि हाग । भूपति पु विलोपित ॥ तो परीक्षेत्र नुरित ॥ पाहता Pud नपाती ॥ ९४ ॥ तरी सानि पक्षिपाती ॥ निनन् गायन परिती ॥ इस मयूर नृग फरिती ॥ सप्रेम गागी उल्हासे ।।९५ ॥ समयी फारती अनुनि ॥ माग पम्तिी पायन || विशुभक्त परिसी पीर्तन ॥ मृदग पिणे घेऊनि ॥ १६ ॥ टायर्या टापी ममा पनि जाणा ।। नृत्य यरिती देवागना ॥ तण साम्यता पेनि नना ॥ विपयिक जना मुल. विठे ॥ ९७ ॥ सा मैमानि ठायी ठायी ॥ मामपचा पारती पाही ॥ मनुमा हीन होऊनि तेही ।। आलिंगन दती येथेगे ॥ ९८ ॥ घट भागसी अटो शत ॥ स येऊनि गतिमत ।। पान पनि पायन होत ।। दृष्टीन पाहा! नृपनाथ ॥ ९९ ॥ एफ पाकाय सून सन || त्यावरी नविगामोदण ॥ दिय्य यूनि पत्रामरण || परती पूजन नाना।। १०० ॥ मग भीमाचीत परनि माना || राजा चाटिला देव-दाना ॥ सो सन्दिप सप जाणा ।। पंगीपणा क्षिती ॥१॥ ममिद्धि सranसी || निमागे गमती देवापासी || रायामानी मामास मजाईमी ॥ गये टीमी ओळति ॥ २ ॥ सणे विद्यानगरी मचितो पूजनी ॥ तेपि ह आमुची पुतन्यामिनी ॥ ती पंस साहस मग ॥ विस्मित मनी नृपनाथ ॥ ३ ॥ उदो शब्द यानि ते समयीं । गजा तीस पुमे यहीं । सगे माते तू किमर्थ ये ठायीं । निजाग पाही शास्तेिमी ॥ ४ ॥ मग भवानी उत्तर देत तपासी ॥ तुर्दा ध्यर्थचि अहता धग्लिी मानीं ॥ मजएशा अनस दासी ॥ येती परीसी रामायया ॥ ५ ॥ या पुरलियाचे मगणी ॥ सपो तीथें घाटिती जाळणी ॥ मग पायन होऊनि तत्क्षणी || याहाती पाणी निजाग ॥ ६ ॥ विस्मित હોનિ 14 ॥ पुढे विलोपनि जो पाहात ॥ तों नारद सुपर येऊन सेय ॥ फीतन फरित देविले ॥ ७ ॥ चतुर्मुस नारीनर || अवधे दिसती साकार || लोटण घाली नृप१५ ॥ स्वान्द निर्भर गन्सी नृपनाम ·તેં I ૮ || રવિવાદ્ધિ પ્રાયુ ધેડની છે દ્વારી નય વિનય તિછતી હોની છે દ્વિવ્ય પતાવ મન | વપપેર ક્ષતી || ૧ માગુતી ધોનિ લંડવત | Rાના પ્રવેરાછાં પાડછાત છે તે તેની પાહતા નેત્ર લાલત | મા ધઢિા હસ્ત બ્રાહ્મળાવા | ૧૨૦ || તો સાવઝા સુમાર રાનીવનયન ને પીતારબારી નાઝીવન | મત્રોવન સુદ્દાચવતન || ત્વહ૫ ગુણ વિરું છે મેં વોમિયા નિનાન છે દર યાતો પંનવન | સ્વપ વળતાવિ કાગ ! કપમાં પણ હિસતા | ૨૨ | અમૃતાવી વવી સામેતા | ડપમાં ઘવયા રસ હોતી || તેવી હેવાધિવેવ વિસ્મણી- જાતા | દષ્ટાંત વર્ણિતા ન જે વી ૨૩ મે તરી દષ્ટીસ લેવતી નિન- મનન | તેવિ અનુમવે નાળતી વૂણ વેવ બુદ્ધિમંત કરતા સ્તવન || પહેર્ટે મૌન શ્રતીતી છે ? / રેલી નિરુપમ પરત્રહ્મમૂતf l વીતીને માઢી મૂરતી / સ્વહપ વાહાલ્જનિયા વિઠ | મન વાળી મિઠી ધાતી | ૨૧ || બ્રાહ્મગાસી હ્મણે રામરાની ટૂં વાં सद्गुरु નિવ મીક્ષા | જય હો માહવું તુલા | હિષ્યનાં મેદવિ છે ? || તુવા નેં વસથિ વેલ છે ત્યાહૂનિ વોટિપુ ધિલ ને દઈ દેવિટા વૈકુંઠનયલ | સરવ્ય મને પાવ | ૨૭ ને રીનારૂં માલી - સ્વામિની છે તેહી શાંહિતા વિછી ગંળી | ડુંદ્રાસમવેત સુર ઘેડની છે ર નોડોનિ તિછતી | ૨૮ | પંઢરીયેસે ક્ષેત્ર મદ્ભત | માળિ પાસુ- માસે વરિષ્ઠ વૈવત | ચંદ્રમાનેરેન્ટ્સ પાવન તીર્થ | નાહીં સિત ત્રિભુવન ૬૧ | ધુંવરહેં હોતા સંવરીમાડ છે તે હ્મણે માશે હે બ્રહ્માડ ગાઢ // જોડોનિ દ્રવિતા વદૂત હોતરે વેહેં નિનમન | ૨૦ | તૈસેનિ ના રાયશાળ છે કે બ્રાહ્મણને ઘરિટે વરણ હ્મણે મી એષ્ટિ ફો અવિવેકન | પરી ના પવન તુલ્લેની | ૨૨ | વાપરી હતુ વાલવૃનિ નાગા | મા મદય નાઠી તિતુશીહી ત્વનાં છે ત કૃત્તિને ક્યા મિતી હિસતી નયના માર્ચ મનાત વીંટત | ૨૨ / નૈસે વાવવિ પાયાપ્રતી તૈસેવ પંઢરીક્ષેત્ર માટે નિશ્ચિત છે પણ મનુષ્યાસી ·मृतिमासी भासती ॥ निर्मगती नि ॥ २३ ।। सांप्रत मागा जैसे दिसत ।। तैसेच देगे इनार ॥ विस्मित होउनि मनात IIFT चमत्कार घन दपिटा ॥ २४ ॥ गजा विचारी मा. मनी ।। मासा पर्थ कामपा पुनाथी भगानी । मनिय भासागर टानि || सरिता नीची कान्दा ॥ २५ ॥ अमृदामरापर दमिन्या पाही। रिम्य मौपधी पामया घ्याय! ।। पल्पना, मनिय मसानि पाद । सामूदायी न मायें ॥ २६ ॥ दामीया परीम टाकानिया || पाबादी म्हा 441 11 पासवेनु गासी मारिया || मजा घामपा पुमा 1 11 2७ || गृही Rani भूपनाग | मग सीन पासपा मासा ॥ तगा नारिया पाइरग नि ॥ देवी उपासन पाम। ॥ २८ ॥ ऐसें जगानि रामा || प्रापिनगे । यना ॥ लगे दयाधिदया पुराना ॥ मनोरय मा पुग्यी ॥ २२ ॥ पिछी हत मा ऐमा मम ॥ की विवानगरामी न्पायें गुम। ॥ मागां अमय दनि शरणागताउ । सत्पर पला देय।। ॥ १३० ॥ दय पगे भूमीगरी ठेवितां मजसी । सरी सेञ्च गहीन निभसी ॥ फाही मन्याप घटसो सुनसी ॥ मागुती पीसी पर्दन ॥ ३१ ॥ ऐसें मी पपाणी || राना ६६८ मामुले मनीं ॥ म्हणे म्योपळी र ठेयूनी ॥ जाईन घेऊनि पासी ॥ ३२ ॥ परीक्षेत्रापासूनि जाण ।। पिपानारापर्यंत तण ॥ दो गागी मनु उभी पन | मर्ति यातुन नेतमे ॥ ३३ ॥ पुजारी नाम्हण निवांत ठायीं । भूपतीसी मळ न घले फाही ।। मूर्ति उपयोनि ८पठाही || दाताहाती चारिख॥ ३४ ॥ विधानगगसीनऊनि सयेग ।। तेथें स्थापिला पारंग ।। नानापराचे उपचारमोग ॥ राजा निजागे परीतसे ॥ ३५ ॥ सारे यासी आपाउमासी ॥ येग्गर माले पीसी । तेथे मात ऐपिली ऐसी। की विधानगरासी देय गेले ॥ ३९ ॥ पास दिसे प.पुर ॥ जैसे प्राणायापोनि शरीर ॥ फी सरितेमाजी नसतो नीर । जेवी मयासुर याटे ते ॥ ३७॥ की पावापोनि सैन्यसपछी ॥ फी पापापानि ·२० नक्षत्रजाती ।। नातरी भ्रताराविण पतिव्रता सती ॥ निढळ दिसती जनांत ॥ ३८ ॥ तेवीं विद्यानगरासी गलिया हरि ॥ अवधी उदास दिसे पंढरी || संतमहंत गरुडपारी ॥ येऊनि सत्वरी वैसले ॥ ३९ ॥ हणती कोणाचे करावे कीर्तन ॥ आम्हासी टाकिले जगज्जीवने ॥ पुंडलीकासी दिधले वरदान ॥ ते असत्य वचन जाहलें कीं ॥ १४० ॥ भाविक भक्त आले सर्व ॥ म्हणती काय जाहला पंढरीराव ॥ विद्याना- रासी गेले देव ॥ कळला अभिप्राव सकळासी ॥ ४१ ॥ संतसाधु वैष्णवजन ॥ एकमेकासी बोलती वचन । विद्यानगरासी कोणी जाऊन ।। रुक्मिणीरमण आणावा ॥ ४२ ॥ऐसे एकमेकासी बोलती वचन ॥ परी कोणीच न देती आश्वासन ।। म्हणती पुंडलिकासी गेला उपेक्षून ॥ तो आमुचेन न ये सर्वथा । ४३ ॥ एक बोलती प्रत्युत्तरी ॥ आमुचा प्रवेश नोहे राजमंदिरीं ॥ नृपास वृत्तात कळेल जरी ॥ तरी शिक्षा वरी करील की ॥ ४४ ॥ एक दाविती निर्गुणभाव ॥ आपुले देहीच आहे देव ॥ चित्ती नसताचि अनुभव ॥ बोलती वाव आत्मज्ञानी ॥ ४५ ॥ एक म्हणती ईश्वरइच्छेन ॥ जे जे जैसे येईल घडोन ॥ ते ते दृष्टी पाहावे आपण ॥ तळमळ कोणी न करावी ।। ४६ ॥ त्यात भानुदास वैष्णवभक्त । प्रतिज्ञा करनि काय बोलत ॥ मी घेऊन येतों रुक्मिणी- कात ॥ नाही तरी जीवित न ठेवीं ॥ ४७ । ऐसें बोलोनि तयाप्रति ।। तेथोनि निवाला सत्वरगती || विद्यानगरासी जाऊन राती || लोकाप्रति पुसतसे ॥ ४८ ॥ पंढरीहनि पाडुरंगमूर्ती ॥ येथे घेऊनि आला नृपती ॥ ते कोठे स्थापिली निश्चिती ॥ सागा मजप्रति लवलाहे ॥ ४९ ॥ राजयाच्या भकरून ॥ कोणी यथार्थ न सांगती वचन ॥ आम्हासी विदित नाही म्हणोन ॥ प्रतिवचन वोलती ॥ १५० ॥ मग भानुदास पुसती एकाती ॥ त्यास सागितले वैश्वभक्ती ॥ मंदिरी ठेवूनि रुक्मिणीपती ॥ पूजी एकाती नृपनाथ ॥ ११ ॥ राजा करूनि गेलिया पूजन ॥ मगा आणिकासी नव्हे दर्शन ॥ कपाटे कुलपे घालून ॥ द्वारपाळ ·रक्षणा ठेविले ॥ १२ ॥ ऐसी एकानिया मात || भानु म मग इयुक्त ॥ मग अर्धगत ससापि त्वरित ॥ झाले निद्रित मालिका ॥ १३ ॥ धारापानी येताचि जाण ॥ पुलले गाडी न थाना क्षण ॥ मानुदास आत प्रवशान ।। धातले नमन साया ॥ ५४॥ स्वर टीसी न्याहाकून ॥ आलिंगन रिधरे प्रीतीन|| कंठ मत होन॥ देवासी विनय करीतसे ॥ ५० ॥ म्हणे लक्ष्मीना कुरवासिना ।। पहलीवरा यादवाया || आम्हारी टोम सांडोनिया ॥ जाहलासी यावाधीन ।। १६ ॥ ५.लिफासी निधरे यानान || फी पदापि न जाय येथून ॥ में तुर्भे आता अभयवचन ।। अस-य सिान माले फी ॥ १७ ॥ माम्हा दुचाची नारे पूजा ॥ येथे उपचार फारसा राजा । तें मुख मानोनि अधोक्षजा || 1234ना गहिलासी ॥ १८ ॥ दिव्य यत्रे आणि आमाण || नवासी मन पhir || याला दुर्य ळधि मण ॥ तुम नव्हे की ।। ८९॥ दिमागी गपा सत्य मामा ।। क्यासी मांगनि पुल्योचमा । रामरायें तुजलापूनि प्रमा । भवरयामा पाविलें ॥ १६० ॥ सानिया परपुर । यसतें केलें विद्या नगर ॥ तेथें याट पाहाती पीचर || भक्त थार तिस्ती ॥६॥ स्मा तिलोसमा उर्वशी मेनका ॥ सेवेसी येती अष्टनायिका || सोडोनिया विधिजनका || सासी निफा ये ठायीं ॥ २२ ॥ की मामुपे परा दोष दार ॥ पळानि मालासी सयामेण ॥ फी सुज मासमा प्रेमदान ।। म्हणोनि पळून मालासी ॥ ६३ ॥ की फीर्तनाचा होतो गलबला ॥ सेणें निदा न लागेपी तुजला ॥ म्हणोनि एकासी ठाय पाहिला ।। म यथार्थ ॥६४॥ फी यात्रा मिळत असल्यात ॥ स्यासी महता शिगसी बहुत ॥ मग यसनि विद्यानगरात || घेतोसी विजाति या ठायीं ।। ६५ ॥ ऐकोनि मानुसाचे पचन | काय बोल तसे जगजीवन ॥ तू बोलतोसी उमवचन | विचार मनीं न करिता ॥ १९ ॥ मन न रुचती नाना उपचार ।। यत्रे मूणे अलंकार ॥ कीं मजला ·૨૨ તેવેન મીમાતીર છે ફળોનિ અંતર સુરત | હૂ૭ | ર અખિોનિ મનન્ટાની છે એથે ધાતકે વંવિધાની - તુમ્હહીં નિષ્ફર હોનિ મન છે પરત લોન ન હી ૬૮ | ત્રદ્ધિ સિદ્ધિ વારી મુત્તી | મી લેતા હોત તુમ્હાપ્રતી પરી ત્યાસી મલ્હેરૂનિ નિશ્ચિત છે મનન કીર્તી વરીત | હું યાવિદિત હૈ મૈનપાર્ટી || લાહવ ને વિને ઘાવાડી | સેવાળ ને ખિટે મનસ | બોનિ તુમ્હારી રાશિ ૨૭૦ | પેર્સ વોોનિ વિમબીવાત છે વટ નોહ સહિત | બાનાશ્રુ નેત્રી વાહાત છે તોહી મુંદ્રત નિનપ્રેમે | ૭ મનુદ્દાસાણી નક્નીવને ! માગુતી દ્વિધર્ડ માર્ટિન | ફળે પ્રાત:વર્લ્ડ લરિતા પૂનન | વેન તન તુનછાય || ૭૨ | મા નવરત્નાવા જાયોનિ હાર | માનુદ્દાની વેત રક્વર | હો માતા વિશ્વાસી ના સત્વર | ૨૮ નૂપવર કરના ! ૭૩ | વાહેર વેતાવિ માનસ | વુલ્ક વૈતર્લ્ડ વાવાહો | રાજુમાત્ર છતા જોગાસ નિનમતિ મેદો // ૭૪ | પ્રાતઃ લાઠી ડોનિ નૃપતી તે સ્ત્રીને તે સત્વરતી છે તેવાસી નમન વારનિ પ્રીત | શબડબોરતી રીતને | ૭૧ | તૌ વંઠી ન દિસે રત્નહાર | પુનાસી પુસિ સત્વર | ક્ષણે જે હો માં તત્કાર | હ્મળોનિ નૃપેવર શોધવા | ૭૬ છે તયાસી તાદન કનિ વક્રુત | હ્મળ હાર ત્વરીત માળિને ચેપ | અમૂલ્ય રત્ન ન મછત નિશ્ચિત છે. પૃથ્વી સમસ્ત ધ્રુવિતા | ૭૭ ને રેતી ચીજ્ઞા હોતાંજ સત્વર છે લાંડા ઘેતી ધરોધર એ પરી હોઠેવિ વિસે હાર | મા પાહાતી વાર તરાસી ૭૮ છે તે તીથી સ્નાન કરતી | માનુદ્દોર વૈત નામસ્મા | રાખતૂત પહિતી વિન્ડોજૂની છે ત હાર દુહનિ વિસ્કી ને ૭૨ / ળતી સાપહાં રે તરબર છે માતા યાસ ધરાવી સત્વર || અસ્માત વાધોનિ વૈષ્ણવવીર || વાટે જિજર રાયા છે ?૮૦ | નરાત માણિતા ત્યાનાર છે તેવોનિ હાસતી લઇ નન ને લગતી શું મોંઢાવયા નનાવાર | સંત હોના હિતો . ૮૬ છે ·૨૩ देवावरी हात घातला पाहें । तो मनुयासी भिपेल फाप || मामासी म.al कपिला गाय ।। सो ५मील फाय सिनलागी ॥ ८२ ॥ ऐसें नानापराचे विविध जन || मानुसासी निदिती देपोन ॥ परी तो खेद न करी नाण || नामस्मरण करीतसे ॥ ८३ ॥ एक झगती माचिया गळो || महागा बालती सुम्सीमा। ॥ सो आजि प्रत्यक्ष देखी टोळा ॥ हार पोरिला येणाच ॥ ८४ || नमाया हार घेऊन ॥ दूताना रावासी दिधला नेऊन ॥ म्हणती तस्कर आणिका माधान ।। त्यासी दंड कोण वा ॥ ८१ ॥ समाध चोठे नृपवर ।। पास शूटावरी धाला सत्पर || फोण पैसा पाहायl dan || ऐसा विचार न फेला ॥ ८६ ॥ मानुदाम दूतासी याले पचन ॥ माझे सर समिध माले मरण || शटी पारगाच दशन || ममकाण पत्याचे ॥ ८७ ॥ स्यात फाणी हाते समान ॥ त्यांस मानले त्याचे वचन ।। मग रायासी आना मागून ॥ गेले घेऊन देसी ॥ ८८ ॥ मानु ।स मणे देवाती ॥ मी न्यावयासी माला पातीं ॥ म्हणानि योजिली ऐसी युक्ती ॥ आणि नृपाहाता दंदयि ॥ ८९ ॥ जो न्यावया पेईल तुमकाण || त्याचा ऐसाप ध्याचा प्राण ॥ मग राममदिरा विलास मागून ।। मुखे राहावे या ठायीं ॥ १९० ॥ ऐसा विचार फनि घननीळ ॥ मग हार घात। मारिया गळां ॥ ऐसें बोलता वये घेळा ।। मधु डोळा लोटले || ९१ ॥ परी सहल जन्ममिती ।। तुज मी न सोही रुक्मिणीपती ॥ ऐसें बोलानि मागुती॥ नमन प्रीती घातले ॥१२॥ दूस म्हणती ते अवसरा ॥ आसां ऊठ गा चाल भटकरी ॥ आधीच केली नसती चोरी ॥ सरी ऐसी परी को होती ॥ ९३ ॥ ऐसें म्हणोनि सत्वर । भानुदासासी कादिल बाहेर || शूळ देवनि खाचावर ॥ माया शेंदर घातला ॥ ९४ || कौतुक पाहावया सत्वरा ॥ ममित मिdesi नरनारी ॥ मग नेऊनि नगराबाहेरी ॥ शूळ हरी विला ॥ ९५ ॥ उपनि जो घाला घरी || सों मानुदास देवात विनति करी ॥ म्हणे ·२४ आका। कडकडोनि पडो मजवरी ॥ तरी तुज अंतरी आठवीन ॥९६ ॥ सप्त समुद्र समरस जाहलिया || तरी तुज न सोडी देवराया ।। तुजवरूनि नाशवंत काया || ओवाळूनिया साडिली ।। ९७ ॥ लया आईल सकळ क्षिती ॥ आणि पंचभूतेही प्रख्या पावती ॥ तै तुजवाचूनि रुक्मिणीपती ॥ आणिक सागाती असेना ॥ ९८ ॥ वडवानल खाईल त्रिभुवन ॥ तै तूं माझा जिवलग प्राण ॥ भानुदासाचा निश्चय देखोन ॥ जगजीवन पावले ॥ ९९ ॥ तंव नवल वर्तलें अति अद्भुत ॥ सादर परिसा भाविक भक्त ॥ ५०० रोविला होता जेथ ॥ त्यासी पल्लव अकस्मात फूटले ॥२०० ॥ फुले फळ आली बहुत ॥ राजासी जाऊनि सागती मात ॥ झणे तो आहे वैष्णवभक्त ॥ पंढ- रीनाथ पावला त्या ॥ १ ॥ शूळाचा वृक्ष जाहला सत्वर ॥ राजासी सांगते जाहले किंकर ॥ वचन ऐकूनिया नृपवर ॥ आश्चर्य थोर करितसे ॥२॥ पहावयासी येतां त्वरित ॥ तव दृष्टीस देखिलें साक्षात ॥ मग अनुताप पावला चित्तात ॥ ह्मणे अन्याय बहुत मज घडला ॥ ३ ॥ भानुदासासी नमस्कार श्रीती ॥ सद्भाचे घालीतसे नृपती ॥ सणे अपराध घडला मजप्रती ॥ विवेक चित्ती न करिता ॥ ४ ॥ मग रामराय भानुदासाप्रती ॥ देउळी नेला सत्वरगती ॥ दृष्टीस देखतां पांडुरगमूर्ती ॥ सद्गदित की जाहला ॥५॥ चरणी मिठी घालिताचि जाण ॥ उचलोनि धरी जगज्जी- वन ॥ भानुदासासी लणे रुक्मिणीरमण || मजकारण शिणलासी ॥ ६ ॥ आता मज घेऊनि खांद्यावरी ॥ पढरपुरासी चाल सत्वरी॥ तेथे पुंडलिकाचे द्वारीं ॥ निरंतरी नसेन ॥ ७ ॥ रामराजा धरितसे पाय ॥ मज उपेथूनि जातां काय ॥ देव ह्मणती तुझा अन्याय ॥ घडोनि आला अनायासें ॥ ८ ॥ कांहीं तुझें होतें सुकृत ॥ सणोनि होतो दिवस बहुत ॥ आता माझें रूप हृदयांत ॥ आठवीं नित्य सप्रेम ॥ ९ ॥ भानुदास मणे रुक्मिणीकांता ॥ कैसा उचलसील ·२५ मज माता ॥ मामी तो नाही राजसता ॥ म्या मेळनि बहुतां तुन म्यावे ॥ २१० ॥ ऐकोनि म्हणे दीनदयाळ ॥ मी मुझे स्वाधीन जहाल पळ ॥ भाता माची सत्ता आहे सकळ ॥ ते तुझीच असे निजमका ॥ ११॥ ऐसें मणोनि जगजीवन ॥ तत्काळ रूप धरिलें सान ॥ मानुदासासी मोळे पचन ॥ सापळीत पालोन मज नेई ॥ १२ ॥ मग गपाळ आणोनि तयेक्षणी ॥ स्यांत बोषिले पाणी ॥ ऐसी ऐकोनियां पाणी ॥ आशकित मनी न व्हावें ॥ १३॥ जैसे भाका विस्तीर्ण माहे पत ॥ परी घटी पाहतो तेवढेच होत ॥ तेवीं भलीलेसी वैकुनाय ॥ सूक्ष्म होत निजप्रीता ॥ १४॥ की अफाट समीर आहे बहुत ॥ परी विजणा हालविता साचि होत ॥ तेवीं मक्का स्वाधीन रुक्मिणीकांत ।। तेसाचि होत ननदं ॥ १५॥ मागें कृष्णावतारी यशोदा घुस हिता ॥ जो रेरियामाजी लागला सिभ्या हाता ॥ तो मानुदासाच्या गाळ्यांत जाता ॥ सशय कोणता भाणाना ॥ १६ ॥ जो अनस घटी व्यापून जाण ॥ तैसाचि दिसे थोर सान ॥ अणुरेणूपरीस सहान ॥ ज्ञानहीने दिसताहे ॥ १७ ॥ तो मानुदासाचे भावरी- साठी ॥ सौमळीत मापला जगजेठी॥ खापारी घेऊनि उठाउठी ॥ सावरगती जातसे ॥१८॥ मजुळ शम्द गळ्यांतून ॥ भकासी मोले जगजीवन ॥ धन्य मानिना उगला मुदिन ॥ सनसज्जन मेटतीळ ॥ १९॥ पाल्यासी भाले भानुदास ॥ तेथे खाली ठेविला नगमिषास ॥ मापण पागले सानास ॥ हर्ष चिचास पाटळा ॥ २२० ॥ इकट सापळीत होते रुक्मिणीपर ॥ ते एकाएफी शाले घोर ॥ परीक पूड मस्तकावर ॥ सळीचा धूर शाला की ॥२१॥ मानुदास येऊनि जप पाहे ॥ पणे देवाधिदेवा हे फेलें काये ॥ योर मासासी या॥ आता उपळसील काय मजलागी ॥२२॥ मग ममे रुक्मिणीवर ॥ पुढे जाऊन सांग सत्पर ॥ नानावापाचा ·२६ करूनि गजर ॥ येतील सामोरे संतसाधु ॥ २३ ॥ सुदिनघटिका आजिचे दिनी । मज वैसवावें सिंहासनीं ॥ ऐसें बोलता चक्रपाणी ।। भानुदास तेथुनि निघाला ॥ २४ ॥ तों गरुडपारी वैष्णवमत ॥ अवधे बैसले चिंताक्रात ।। मणती भानुदासासी दिवस लागले बहुत ॥ परी रुक्मिणीकांत न ये की ॥ २५ ॥ तों अकस्मात भक्त विजया। हास्यवदन त्यांही पाहीं ॥ येतां देखिला लवलाही ॥ ह्मणती शेष- शायी आणिला ॥ २६ ॥ संतांसी क्षेम देऊनि त्वरित । मणे ५मालयासी आले रुक्मिणीकांत ॥ ऐसी ऐकोनि हर्षमात ॥ संतोषे चित्त सकळां ॥ २७ ॥ दिडी पताका घेऊनि सत्वर । सामोरे चालिले वैष्णवीर ॥ टाळमृदंगाचा गजर ॥ वायें अपार वाजती ॥ २८ ॥ पुजारी आणि लोकपाळ ॥ नरनारी सामोरे जाती सकळ ॥ पभालयासी येतां ते वेळ ॥ देखिला धननीळ दृष्टीसी ॥ २९ ॥ सकळी घालोनि दडवत ॥ देवासी आलिंगन देऊनि त्वरित ॥ रथावरी बैसवोनि रुक्मिणीकांत ॥ चालिले मिरवीत संभ्रमें ॥ २३० ॥ संत गर्जती गुणानुवाद ॥ त्यांपुढे नट नाचती छंद ॥ भेरी वाजंत्राचा नाद ॥ वाटतो आनंद सकळांसी ॥ ३१ ॥ तो समारभ वर्णितां वाचेसी ॥ दृष्टात न पुरे घावयासी ॥ आतां प्रत्यक्ष कार्तिकमासी ॥ पाहाती दृष्टीसी वारकरी ॥ ३२ ॥ रथो- त्साह पौर्णिमेसी होत ॥ तेचि उपमा तया सरस ॥ तैशाचपरी पंढरीनाथ ॥ येती मिरवत निजदें ॥ ३३ ॥ येतां चद्रभागेचे तीरी ॥ तव ते पुढारी येत सामोरी ॥ देवासी स्नान घालोनियां झडकरी ॥ मग महाद्वारी चालिले ॥ ३४ ॥ रथाखाली उतरून सांवळी मूर्ती ॥ शिवित घातली हातोहाती ॥ देवालयी नेऊन सत्वरगती ।। अभिषेक करिती मधुपर्क ॥ ३५ ॥ ब्राह्मण बोलती मंत्रघोष । कीर्तनी गर्जती वैष्णवदास ॥ सिंहासनी बैसे जगन्निवास ॥ धन्य दिवस सुदिन तो ॥ ३६ ॥ वस्त्रालंकारभूषण ॥ शोडषोपचारें

·के पूजन ॥ पान मेवेव मनि ॥ मायाताया॥३०॥
पुप्पोनछि मत्रघोप पुनारी समर्पिता देपास ॥ सत येणय पात्र-
फन्यास | पाटणा पाम तेधवा ॥ ३८ ॥ नरनारी मिळोनि
समस्त || भानुदासा स्तपन परित ॥ णती याच्या पागे पेट
नाप || आठे पटरीत मागुता ॥ ३९ ॥ एफ फरा नगरात
बारिता ।। एफ फाममोग्न विप्रा पारिती || क्षेत्रवासी PINT
प्रती ॥ आनद चित्ती पाट ॥ १० ॥ जैसा चतुदशपः पनपास
फठोन ॥ अयोपसी माया पुनदन ॥ नगरवास। मानदठे जन ।।
तैसोंप साठे सपासी ॥ १ ॥ दी अ५गी बदारटा दोता
पर्यत ।। स्पापरी गेप पर्पटा अपरिमित ॥ परीप ोफ समरत ।।
सतोष मानीत पा रीती ॥ १२ ॥ वा अगस्तीप्पा पोटावनी ।।
समय निघाला देगनि नयनी ॥ गग मेपासी हास पाटला मनी ।।
तैसीच फरणी माटी की ॥ १३ ॥ नातरी पसता येताधि
स्परित ॥ यनस्यता दिसती मुशोभित ॥ सवी पास येता भनाप
नाप ॥ोफ समस्त भानास ॥ १॥ वी शरीरातील परसला
प्राण ॥ मा पदिय पर्तती सायधान ॥ परीप सफारही जन ॥
सैशापपरी जाहले ॥ ४५ ॥ पुदिस अप्पापी पपा सुरस ॥ ऐकता
पश जोरे निपि ॥ मणयूनि भक्त हो साया || जोट फरा हेचि
4 ॥ १६ ॥ है साविक भक्तांचं महिमान ॥ पाढपिता श्रीर
स्मिणीरमण । महीपति त्याचा पदीजन || गातो सगुण कीर्तनी
||सति धीमविजप प्रध॥ ऐफसा टेल जानाप || प्रेम
ऐका भाविक मफ ॥ विचत्यानिशाप्पाय रसाळ हा ॥ २०८ ॥
॥ अप्पाप ॥ १३ ॥
॥ बाम्या ॥ २५८ ॥

·Appendix 11
પારિરિાષ્ટ ૨.
વિટાવિત માનુવાસવરિત્ર,
(સા.)
2.
ચાત્રા મલ્ટી પઢાપૂર નહીં પાંદૂરી !
મળતી સંત૬િ, “ોઠે મેટા મવા મેમ?” ૧ |
પડવા સંવેહ બીજાતી, “ના રે! ઉપેક્ષા હી? !
મેટ તે ફળતિ, મૂછો “મોન્ફી લીન મુહીં. | ૨
વિદ્યાના ને પ્રમુછી સર્વ નના, એ
મહિ! વીનવવાહા! ત્યનિ, વાટે વેઢ મના.” || 3 ||
થાપિરિ સાધૂ તમછતી વ વાતન મેધાત્રી, .
નવજીવ૮ પંઢરપુર તે હળતી માડુિ મારી. તે છે
માં પેસી લોણિ પરં શિમિ મજ્જારોમણિ અતિ |
બેડનિ વેફર ત્વરિત વેર્યો હુમાન્યા તો? | ૧ ||
જોબિન વોટે માત રેની, હળતી, ત્યનિર્ટ તે,
પ્રાર્થના, વાહ વિખ્યા વુલ બસ સેવે.
માનુવાલ નોટિન્ડા સમસ્તા, “મી માનિ માવંતા. |
તા નાફ૮ વ ત્યગુનિયા સાંગાવી તુમ્હ ચિંતા. | ૭ |
નમન શનિયા મા છાસી મનિવાસ નિર્દી. |
વાટે વપછાતીને તે વિદ્યાના મોટાં.
| ૮ |
નનની વુક્ષતા તારેં નર્સ તીનપળને પાદે, /
ત્યપરિમાન્ત શ્રપવિન મંજુછવાળી વાદે.
૬

·२९ " - पानध्याच्या ध्वनी उमस्ती दुंदुभि याजति नाना । दृष्टि पडेना फोठे हरि सो, फरिती मुरस सनाना ॥१०॥ प्रभाताना केलि नृपान, न घरे फाणा मेटी,। सतहि दारे केली , पुस्पान जसि पटी ऐसे फोनु पानि योठे भानु ।स, 'श्रीरगा। परा पेउनी पेथें पसला सानि सहि संगा ॥ १२ ॥ महा मनाया फोग पुसे ? हरि भाग्यपस उसी । पाम भन्ने पानि याची मनापा मामी आम्ही भक्त मुझे अतिदु माळ युफा तुज वाह, । या पायाच्या उपचारा स्वीं पदापि न पाए ॥ १४ ॥ पामाठी तू पेधै टपट हाउनि रायसि, देवा । प्सें म्हणता मानद से फाय पर्त तम्हां ॥ १५ ॥ शाठि निशा, अति समें दाटटी, चिंता फरि खगदास । जोहुनियां पर उमा तिष्टतो 'पाल' म्हणे देवास 'आता न धरी मीर सुन्नी मी, कां ध्यालासी पोरे।। टाकुनि येता खाज न घरिली, एसें न फिजे धोरें ॥ १७॥ आम्हायाधुनि गति तुज नाही, तापी न करी फजीती, । दुष्ट नष्ट युरें असति सरि त्यात काग त्यजीती ?' ॥ १८ ॥ ऐसी फरमायचर्ने ऐकुनि काय परी पनमाळी । मधन फेटी होति पयारे, उपसियाग टाळी ॥ १९ ॥ डोळे उपनि पाहे तेव्हां देपि माता । शिरला आंत, ससा मग योले, 'हरली सनद चिंता' ॥ २० ॥ साटामें परणयात हा पालि मिठी रविदास । अधुजान पर प्रक्षाळी, भानंद दयास ॥ २१ ॥ .

·૨૦
લોધા મેટી હોતા વોહે, “ક્ષા પદ્ધત્તિા વરાછા? |
ના હો હરિ વૈસા કમાનિ? વરા ક્ષોહીતિ પછા?” | ૨૨ //
તેવ છે, “મન વંદ્ધિ ધાતર્તે, બંતા શરિમામા, !
મીમતિ પંઢપુરના નાદિ અલી યુનિ નામ.” | ૨ |
યાપાર ફરિ મનુવાદુનિયા માં કાઢી માઇ વ્યાવી |
પાછી મીરાંસા વેઠ માવતિ રત્નnછાવી. તે ૨૪ છે
વાદિ નિધતા વાત વોન્ટિટ્યાં, “મન મે સજાઈ.” !
વધડ થી દોતિ થવા, વસહી દતર હાઈ. | ૨૧ ||
પ્રાતઃકાઠી સ્નાના- માનુવાંસ માં નાત |
ભાવિ અંતરિ નમઝાપતિત્વાં નામ મુવીને મત | ૨૬
સ્ત્રાન હનિયા ઘોનિ માસન નિમેશ વસા ધ્યાન !
ટેનિયા વિત્ત પાંદુ છવિન્દી રિ ત્યાન. ને ૨૭ |
વાર્તન નૃપ કરાવવાની માહીં મારી !
માઇ પહાતા ન વિસે ઉઠી તાંડિત પર પુનારી. | ૨૮ ||
નો પાયા ધાવતિ સેવા શોધ રિતિ પાવાના !
વારાહી માઇ પહાતા “વોર” ગતિ શું સાવ. | ૨૦ ||
તાવળ કરતી ગૃપસેવવા ત્યા મણિછા રાયાપાર !
મ સત્રાર્થે વોટું નૃપ તો, “વાહી શુરિવરારી. | ૨૦ ||
વાવિત્રા માં શુછીનવ૦િ તો હળે, “પેલ નૃપનાથા! |
મેટ ધેલું રે મન વેવાવી, વાળ કેવિન માથા.” 3 ||
ચેતા પ્રમુનિ મ ત્યાને નમન પઢાનુનિ !
હળે, “મસ્ત્રી તેં પરિરાય! વરે માં હિત છે. ૨૨ ||
માતા તેવા! ટોમ સોં થી, માત્ર હૃતિય ધરાવ, I
યુજી તુણ્ડિ મેન માનૂવાત મરાવ. || 3 ||

·, परि तुन जन्मोमान्म न साही हा निधय मचा। मसे, परे त्या केलें देवा' खेळ जमा यया ॥ ३१ ॥ देसीवरती शूल रोपिटा, म्हणे, 'पापरि घाटा'। सचिदनमुन पूर्णरुपाकर मावि पि निघाला ॥ ३० ॥ दासापा फरमात ते या मनि मारी। फट माला सर, नेमी यति मग निधी गाजिल फोग यळी मम मत ? यि हरि सम्पाटा। सावरिया अपुल्या यमनाते, धावत हरिसम भाटा ५४व पुनले पy-पाक्ति अपम्नात PMसा । सेवागन सती नृपासें, जाउनी नी पाई ॥ ३८ ॥ विमय याटे सzi चिर्नी रामाय पदि टागे । जोडनि फराति भानसा अभयघि मागे ।। ३९ ॥ आले पाइरगापास दोघे भक्त, पिनंती। फारत काठ, सनद तेव्हां फट, हरी फरि खती ॥ ४० ॥ 'फोगी माझा मत गाजि. सांगें मानू सा! | माणिनिपा देव स्याप्रति समकि जैसा मासा ॥११॥ 'आता देश चला पटरी, मुनियां मम पादी । नाही सर हा रामराप सुज फादिउ युक्ति पवादि ॥ ४२ ॥ २७नि ऐसी मात नृप म्हणे, 'का हो! उपेक्षा माजी । फरूनी जातो पानपरावर? त्यामुनि ममला माजी' देव म्हणे, 'मी मपुल्या वचना सत्य फमिया मातां । जासों, छोभ असों दे, मनवर क्षोम नफो, नुपनाया" || ४४ ॥ रविदासाने यसनि खर्दीि, फरीस मग जात । भक्त धावती देव पहाया 'माला' ऐकुनि माप्त ॥ ४५ ॥ .

·૨૨
+ ૪ {}
૪૭ ||
દ્વિવ્ય પતાકા ઉમવુનિ તે સંત નાવતી નાનો !
સવ અંતરિ હર્ષ ન મળે હરિતી સુરત તનાની.
ઢોલ ધાવતી વહુ ની હોન્ડતિ દ્વાપા !
ધન્ય ધન્ય તૂ યા ઢોલ વાવિઢિ વદુત નવી.”
સર્વ મિર્જીનિયાં રેવ વસ્તવિ૮ નેવુનિ માપુજ્ય મહીં !
માછી યાત્રા ક્ષત્તિ તન્હા જાતી પતિ નહિ.
જોબ શરિતી વેવગન, હોળી નાવતિ છે, !
લોની માનવાસ વળતી નિ મીત મનં.
તોળી રેત વસ તે, વાણી પુરખિ વાવી, }
કોળી રિતી સ્ત્રીને વાન, સ્તુતિ વરિતી વાવી.
|| ૪૮ છે!
|| ૪ |
|| ૧૦ ||
પસંહાર,
વાપરિ શો નો વહૂતવિ વિકઇ રાવથી !
દત નડછા, મા સંતવરિત્રે મશાવે મુળ ગા.
|| ૧૧ |

·Appondix III પરિશિષ્ટ રૂ केशव स्थामीहत श्री एकनाथस्वामी चरित्र चर्दिशीचे फीर्चन ॥ महामारी कोने मापण ॥ है पादुरग भासायचन ।। प्रतिपाळण फराये ॥ १३ ॥ कैसी भाशाताचे कारण । सविस्तर सांगायें निरोपण ॥ ऐफाषि श्रीनाथ प्रभ ॥ चरित्र प्राचीन वर्णिती ॥ ११ ॥ पूर्वी कोण्हेकाळी येथ ।। चरित्र जाठे सत्पात ॥ ते परिसापया धानाप ।। देस चिच सादरत्ये ॥ ५५ ॥ विधानगरी राग्यप्राप्ती । रामरामा मक मूर्ती ।। अति मायापी विल भक्ती ॥ फेली प्यासि नपलाय ॥ १६ ॥ प्राथुनि पाइरंगासा ॥ म्हणे चाय मम नगरासी ॥ धरण सोनि दियानिशी ।। फरी उपयामासी सत्पात्र ॥१७॥देष चिचाचा कोम। ॥ माझापिले समावळा ॥ एफे दिनी भाणि सोयव्य ।। नसी प्रेमळा सरीच घरे॥१८॥ या दोन नेमा विरहित ॥ माझें पेणें न घटे निश्चित || रा ऐकोनिया मात ॥ परिसा विचारार्थ यदर्थी ॥ १९ ॥ गोलायूनि सुयुद्धि प्रधान || सांगे फोरें देवयचन ॥ प्रवाने विचारोनि मना । म्हणे विकापना भषधारी ॥ ५० ॥ देवें घालनि को प्रमळ || पाइतसे क्या मक्रीचे पळ पे मुद्धि एकचि प्रांजळ ॥ से निखळ परिसापी ॥ ५१ ॥ स्वराज्य देशातील समस्त ॥ लहान पोर विप्र येय ॥ माणनि सुनिधित ।। विनीत प्रत विचाराचे ।। ५२ ॥ मालिया समस्ताप्या मना पटरीन सस्थाना । पर्यत तया मारणा ॥ सोपळेचि जाणा उभे कोने ॥५३॥ हासोहाती देवासी ॥ देयोनियो सापकाशा ॥ भविग्रम या दिवशी । स्वस्थानासी . न्यावे ॥ ५५ ॥ कुराळ धुनि ऐकोनि ·३४ कानी ॥ राजा संतोषला मनीं ॥ त्वरे आज्ञापत्र देउनी । दूता लागुनी पाठविलें ॥५५॥ आपुल्या राज्यांतील ब्राह्मण ॥ समस्त लहान थोर आणुन ॥ अविनित मृदु प्रश्न ॥ हे कार्य आपण निवेदिलें ॥५६॥ राजआज्ञा आणि परमार्थ ॥ समस्त हे अगिकारित ॥ दिवस एक नेमुनी त्वरित ॥ पथीं राहवीत प्रामातरीं ॥ ५७ ॥ पंढरी- हून स्थानपर्यंत ॥ अन्नोदक संस्था यथास्थित ॥ गावोगावी करवी नृपनाथ ॥ अति विनीत द्विजभक्ती ॥ ५८ ॥ नेमले दिवशी ब्राह्मण ॥ स्वस्थळी करूनि स्नान ॥ मार्गावरी हो येऊन ॥ सोवळेच जाण उभे ठाकती ॥ ५९ ॥ राजा प्रधान पादचारी ॥ पंढरी प्रासादा भीतरी ॥ येऊनि साष्टांग नमरकारी ॥ विनति करी देवासी ॥६० ॥ आक्षेप्रमाणे निश्चिती ॥ सोवळे ब्राह्मण उभे असती ॥ कृपा करोन शीघ्र गती ॥ चलावें म्हणती विठ्ठला ॥६१ ॥ विनवोनियां ऐशा रिती ॥ ब्राह्मणासी म्हणे नृपती ॥ देवासी उचला हातोहाती ॥ स्वस्थानाप्रती पाचवा ॥ ६२ ॥ आग्रह करितां देव ॥ ब्राह्मणासी उचले स्वयमेव ॥ हातोहाती ब्राह्मण सर्व ॥ नेती नवलाव कौतुक ॥६३ ॥ श्रम न होता कोणासी ॥ देव नेऊन एक्या दिवशी || पाव- विला त्या स्थानासी ॥ निज नेमेसी उचलोनी ॥६४ ॥राजा येऊनि आपण ॥ रत्नजडित सिंहासन ॥ प्रासादें निजकरें माइन ॥ वरी स्थापना करी देवा ।। ६५ ॥ नानावस्त्रे अलंकार ॥ सुवर्ण रत्न- मय विचित्र ॥ गळा नवरत्नाचे हार ॥ शोभा अपार 4 केली ॥६६॥ षोडशोपचारी पूजा ॥ सुगंध द्रव्य अति वोजा ॥ पूजोनिया अधो- क्षजा ॥ वाजंत्रबाजा गजरेसी ॥६७ ॥ समस्त ब्राह्मण सतर्पण ॥ यथाविधी अति दिव्यान ॥ देऊनि तया भोजन ॥ वस्त्र गौरवून अति प्रीती ॥ ६८ ॥ भिक्षुकांसी दक्षिणा दान ॥ देऊनि तोषविलें ब्राह्मण ॥ आशीर्वाद मुखें गर्जन ॥ नृपतीसी पुसोन पै गेले ॥ ६९ ॥ देव प्रासाद बळकट ॥ तीन पोवळ्यासह कपाट ॥ कज्या कुल धनदाट ॥

·३५ फेली खटपट दोषी ॥७०॥ जेसी मेमिले मामांचा निर्याह सहदुर चाण ॥ कोणामी न याटे शीण ! सेधि समापना करीतसे ॥ ७९ ॥ निकाळी पूजा नेमस्त ॥ साहित्य अति ययोक ।। राजाही निकाल दर्शन घेत । मति बिनीत मातीसी ।। ७२ ॥ पापरि भापविलास | देय भोगी सायफायशिफ्टे पटरीस।। याना दिया माला॥७३॥ वार्षिक यात्रेची यापरी॥ पापा दासी नरनारी ॥ सापुरुष माळी स्वनिर्धारणमाट पटरी से ऐका ||७|| नामदेय पति परत || सटिवाळ देवाचा तसा ॥ निधि शान सोपाननाया ॥ देयही मापा पीतसे ॥ ७५ ॥ सांपता माव्य घुमार गोरा ॥ या मऊोप्या मु५ धुरा ॥ धोनमेव्य अति शूदा ।। सगे टोरा घोटी देय ॥ ७६ ॥ शनी पिसोपा बेघर ॥ नामदेवाचा गुरु साधार || भानुदास मति प्रियकार || मायस्सा फार दमाचा ॥ ७७ ॥ नामदयाच चौधे पुत्र ।। माणियादी टहान थोर ।। यानसी मिले अपार ।। फरीत जयनय कार नामाचा ॥ ७८ ॥ तय देव नेटिपाची पाता । पाये सांगती समिता ॥ निस्तेज पढरी देवया || साँसी चिचा पैं नाली ॥ ७९ ॥ बध्ये म्हणती सप्रिती ॥ तुम्हासारिख्या थोर मता ॥ असता देव फळा हाती ॥ हे प्यासि राजयापी॥ ८० ॥ सय निचि श्रीमान- देय ॥ महणती नवल जायें अर्य । धय नृपतीचे साधप ।। यारे देव . नेला ॥ ८१॥ नामा अथवा भानुदास ॥ अपरय आणितील देवास ॥ पोलापूनियां उमपतास || या विचारास योजा ।। ८२ ।। एफ विचारें समस्त ॥ सा उमual मोठायित ॥ दय भागिला पाहिने स्वरित ॥ भकिमायार्थ प्रतापें ॥ ८३ ॥ तय मानुदास सम स्तांसी ॥ यदोनि अति उदासी ॥ म्हणे भामाता यशरासी ॥ घेउनि देवासी येतसा ।। ८४ ॥ मानलें सकळया चिची ॥ समा ननि निरोप देसी ।। सन्य घेऊनि ससमूर्ती ॥ शीघ्र गति चाटिला ।। ८५॥ सस आणि यात्रा समस्त ॥ निवास होऊनि पाट पाहात ॥

·भानुदास नृप नगरात ॥ पावोनि राहात दुकानी ॥ ८६ ॥ तेथील पाहिला वृत्तांत ॥ तंव देवासी अर्गळा बहुत || कोणी नवा प्राणी तेथ ॥ आज्ञेविरहित जाऊ नपवे ॥ ८७ ॥ देव पडला बंदिखानी ॥ भानुदास विव्हळ मनीं ॥ कार्य साधे कैसेनी ॥ आठवी मनी विठ्ठल ॥ ८८ ॥ ऐशा परी चिंताक्रांत || होता लोटली अर्ध रात्र ॥ भानुदास जव लक्षित ॥ निवळ एकांत दिसतसे ॥ ८९ ॥ निद्रिस्थ जालें सकळ जन ॥ आतां पाहावा करूनि प्रयत्न ।। दुकानींहूनि उठोन ॥ देवद्वारी जाण पातला ॥९० ॥ कपाटासी लाविता हात ॥ तंव तें सहज मुक्त होत ॥ प्रवेश करुनी आत ॥ मागुती लोटित कपाटा ॥९१॥ याचिपरी दुसरी पोवळी ॥ कपाट उघडी ते काळी ॥ मुख्य प्रासादा जवळीं ॥ येऊन न्याहाळी कपाटा ॥ ९२ ॥ तव लख- लखाट तेजदीप्ती ॥ सुवर्ण बुटी भिंती शोभती ॥ कवाडेही तोच स्थिती॥ दैदीप्य दिसती डोळिया ॥ ९३ ॥ भानुदासें स्पर्शिता हात ।। मुख्य कपाट मुक्त होत ॥ हर्षयुक्त आनंद चित्त ॥ स्वयें जात भीतरीं ॥ ९४ ॥ कर्पूर दीपिका चहूं कोनी ॥ लखलखाट उजेड नयनी ॥ नजडित सिंहासनी ॥ देव चूडामणी विठ्ठल ॥९५ ॥ देखतांचि श्रीमूर्ती ॥ थोर आनंद जाला चित्ती । क्षुधे तृर्षेची खंती ॥ हरपानी विश्रांति पावला ॥ ९६ ॥ पांडुरंगे अतितातडी ॥ घातली सिंहासनाहुनी उडी ॥ भानुदास अति आवडी ॥ हृदयीं परवडी कप- ळिला ॥ ९७ ॥ बहुकाळ भेटतां बाळा ॥ मातेसी जैसा कळवळा ॥ अश्रुधारा स्त्रवती डोळां ॥ देव कोवळा चित्ताचा ॥९८ ॥ भानुदासा पडले 64 ॥ तटस्थ ठेला क्षण एक ॥ देवे थापटूनि देख ॥ आलिं- मूनि कौतुक मैं केलें ॥ ९९ ॥ सावध भानुदास होतां ॥ पायांवरी ठेवोनि माथा ॥ स्फुददोनी आक्रदतां ॥ प्रेमावस्था नावरे ॥१०॥ कुरवाळोनी स्वहस्ते ॥ सुख अी तयाते ॥ म्हणे आवरोनि प्रेमाते ।। गुजहितातें बोलावें ॥१॥ प्रेमावस्था जिरवोनि पोटीं ॥ सांगों लागे ·गुजगोटी । फार्प हाते में पोरी || अमाा मोठी नियतसे ॥ २ ॥ ॥ भभंग || घरभागा तिरी उमा पिटरी ॥ पिठो राज्य परी पीये ॥ १ ॥ ऋदि सिदि योगती परिवार || न साहसी असमर ममादिक ॥ २॥ सांदनि तितुके प्यर्थ यांत केले ॥ पपणे पानीले फरिया ॥ ३ ॥ शा मेरी मृदग पागणी फाउ45 राउमा दोशमसे ॥ ॥ ४ । पपिल माजन मुगा धन ॥ मामरा पदन पाट पाहे ॥५॥ रंभा तिवातमा टर्वशी मनीका || ५मिनी आणिका पेती रोय ॥६॥ पलाचे पर्यकी गलाचे दीपः ॥ दगोनि श्रीमुग पौधारिती ॥ ७ ॥ रापुमाई आई से जारी छम || पृ.लिकास गौन पटलें ॥ ८ ॥ भक्त मागत म पाल | निश त ट सुनसाँग ॥९॥ धन्य ५५. विश्वाचे माहेर ।। धन्य भीमातीर पाg॥१०॥ मानु सपणे घाट मायामा ।। यावा अगदेय मारया ॥ ११ ॥ मावी ।। पापा मानि देवामी ॥ तचि फाळी साधी पापसी || भाकै गोविल पिट- हासी ॥णे पेतों सगेमीप सुत्या || ३ || आगीक देत परदान ।। सुमे वशीं अवता ॥ भीम्चयें फरीन माग || परी जन उस ॥ ४ ॥ मावासूनि मानु म || मणे स्वस्थ जावे बिदाम ॥ उदईक होईड विलास ॥ सा सावा । एक्षाया ॥ ॥ आवडीच्या सोरसा ॥ निज पहाच्या माळेमी | प्रमा मानु मामी ॥ पाल्न यासी मोळ- बिलें ॥ ६ ॥ पुरा सुम्सी हारते ॥ रत्नमा गळा येत ॥ मानुदासा नसे विदित ॥स्वयें नात निमानः ॥ ७ ॥ उरी रात्र कमिल्यावरी॥ उप काळी नदी तिरी ।। विणा पानि खांबायत || स्थान परी कीर्तन ॥८॥राकरे काकर भारती॥ पराया यह येती ॥ निमाल्य यिसनिता माळपती ॥ गो न देखती देयाच्या ॥ ९ ॥ देवाचा न्य रत्न हार | चोरी गेला हे उत्तर ॥ रामा ऐकोनि पितातुर || होऊनि सत्या बोलिला ॥ ११०॥ सरत सेवकामना मातां ॥ शोध फीजे मति सत्परता नहार पाया athal || सरीच सेवक्ता उपयोगी ·૨૮ છે ? A પેતા નિગ્રહ માનવાળી | સેવા નિધાટે વેષણી ના માળિ નોહ્ય સ્થાન છે ધાવટે સત્વર સનુની હત્યારે તે ૨૨ // તવ નીતિ માનુદ્દો | હરિમનની અતિ વલ્હા || સુર્વે વૈસી તાવ- વારા છ માસ પાહિ સંતોષમાનુની સેવલનન | રત્ન- માઝા ઘેતી હિરોન | વોરાનેં સમૂઢ ક્ષણ / ન્હેં નિવેદ્દન ભૂપતીની | ૪ | મલિવે બુદ્ધિ રાનવાસી | શાહ ને પુરતા શોધાણી | સુઈ ઘાવે વરતી | યા મરેંસી વોટિન્ટો | ૨૧ | હૃશ્વર માટે વૈવાડ છે જ્હોનિ વૃદ્ધિ નાહી નહ | નિવી સંપત્તીવી વ૬ ફ્ળોનિ हे द्वाड जल्पला ॥१ સુર્કી થયા વોર | માનુદ્દામાસી ધરતી દેર | યેહ મની નિર્વિવાર | રાજ મચ્છુમાત્ર ને જરીવ || ૬૭ | લુછી નવØી નેન યાસી | વ્હાતી ભાવાવે તેવાસી છે તે કોર્ટ અમાસી અતિ ઉત્ત્વાસ વોટિ | ૨૮ | અમ | માતોરાવરી પ બાળોજ મને નય || વડવાનળ ત્રિભુવન વાય || તીર મી તુશીવ વટિ પાહે વિહોવો | ૨ | નાગિજાવા ન પાહિ | નામધાર તુલાવી મંત્રી | પૃ. | સતહિ સોર સમરસ હોતી | સૈ વિરોનિ નાય ક્ષિતી | પંવમહામૂર્તિ પ્ર૭ય પાવતી ભૈ તૂવિ સાંગાતી વિઠોબા | ૨ | મતેર્સ નહ પહો મારી | પરિ નામ ન સાડી ને છે નિર્ધારી ને પતિવ્રતા નેવિ પ્રોગેશ્વરી વેવ માનુઢીસ હ નિર્ધારી ના વિઠોબા | ૩ | મોવી તે સમયે પેતા || પટ્ટવ પુત્રી તથા રાઠી વેવતાવિ નવન્ટલ્દીઠ | છે નૃપાછાં નિવેદ્રન I 99 II વોનિ દૂતાવી વાણી | પાનાં મોશ્ચર્ય વરી મની | હળે રેસી અધટિત જળી | મm/વાવોનિ વોળાવી | ૨૦ | વોર નન્હેં તો પૂર્ણમ | માતા બ્રાહે રાગાત છે પુસોનિ ત્યારે મનોતિ | પુરવૂ માર્ત ત્યા II ૨૬ એડોનિ સત્વર નિગરાતી | મનવાળી ધાવે નૃપતી અનુતાપ- યુ લુછતી | એકન વરીત દંડવત | ૨૨ | હોળ લોહીત્ર સ્વામિ- ૨ાયા | વોટોનિ માત્રાસી યા ઠયા || અવાટ ઢાવિત્રી દે વિજય | સોળે ·३९ कार्या कारणे ॥ २३ ॥ मी सव अपराधी पतित ॥ येवदें मापरलों दुरित ॥ दीनदया तुम्ही संत ॥ शरणागत मी आलों ॥ २४ ॥ भानु- दास माझे नाम ॥ पाहून आलो भाग ॥ देवदर्शना भाव धन ॥ केल्या हे चिन्ह प्राटले ॥ २५ ॥ परीस न्यावा देय ॥ हा माझा पूर्वमाव ॥ योरयोर महानुभाव ॥ यात्रा सर्व मिळाली ॥ २६ ॥ समस्ती मज माशापून ॥ पावाक्याचे हेच कारण ॥ ऐकतापि नृपतिप्राण || देहातून जाऊ पाहे ।। २७ ॥ वि-हलित झालें मन ॥ आकर्दे करी सदन ॥ व्यर्थ अम झाले माउन ॥ गति दिन पै जाला ॥ २८ ॥ भानुदासासी लोटांगण ॥ पालन करया विज्ञापन ॥ मणे इतुफी गोष्टी सनि मिन ॥ सर्व रज्य देईन है ॥ २९ ॥ भानुदास ऐकोनि याणी ॥ म्हणती हे देवाची करणी ॥ कैंचें सामर्य फापना मनीं । मजलागुनी न फरये ॥ १३० ॥ जैसे देवाचे मनोगत ॥ सैसीच वर्त णुक होत ॥ इतुके पोलोनिनिवात ॥ संय राजा विनक्ति मागुती ॥३१॥ पानि लोटण ॥ घ्यावें माता देवदर्शन ॥ प्रासादी सन्मान नेन || भूत्ता ध्यान पाहताती ॥ ३२ ॥ मलान वदन पलाहीन ॥ जळे वाहती लोचन ॥ स्वये देखोनि दुचिन्ह ।। मच्छित जाण परियेला ॥ ३३ ॥ म्हणे कठel drd ॥ अदृष्ट झाले . खोटें ॥ देव सका हे मोठे॥ दुःखें फुटे जिहार ॥ ३४ ॥ ऐसिये अवस्ये आत ॥ शब्द ऐके भक- स्मात ॥ मज ठेविता निमा पेथ । पावसी अर्थ रोकता ॥ ३५ ॥ मनी म्हणे येकाळी देव ॥ निजस्याना जावया स्क्यमेव ॥ इतुर्के रचितसे लाषय | फिरल देव पैं माझे ॥३६ ॥ निधय देखोनी देवाचा ॥ राजा पोलतसे वाचा ॥ सोवळ्याने मालिला साचा ॥ सापि न्यावयाचा असे नेम ॥ ३७ ॥ परिसीनि राजयाचे वचन ॥ मानुदास पोलतसे खूण || माठवून वाचाप्राण ॥ व्हावे लहान पे काळी ॥ ३८ ॥ आपण फरनि मान ॥ नेसूनि सोवळ क्सन ॥ देवासन्निध होजन ॥ उपलित जाण निज फरें ॥ ३९ ॥ तव विती प्रमाण मूर्ती ॥ झाली ते काळा ·go બાંછતી છે નવ૮ લતરે નૃપતી / અશિર્થ વિતી વમત્વાહાં રે ૨૪૦ મા ધન્ય માનુદ્રાસ { લઇ પાહતી હું વિદ્યાસ || વાઢ વાહૂન દેવાત નમૂન નૃપતી વાાિં ! ૪૨ | હેં પાન ચીર / મહર્નિર નિરંતર | પંથે નમૂનિ સત્વર | મગોપાઝપુર પોવ ! ૪૨ હ નિર્મર નિનમાનસ | વોનિયા પંઢરીત | હોટ સવારી છે ધાહીત કહૃાસ દયામઠી | જરૂર છે તેવી જાધવી વિવિત્ર છે ? ૮ વરિત્ર | મનુદાસ મ પવિત્ર | યેત સત્વર પંદરી કઈ છે પ્રસન્ન વદ્દન પIકૂન ત્યારી || મતિ કન્હાસ સર્વત્રાસી | જ્ઞાનેશ્વરાતિ મેહંતાણી | હોઢળેલી વંહિ ! ૪૧ | નાઢિય વૃત્તાતા કથન | સમસ્ત સંતાસ વેવ્ન તે ધન્ય ધન્ય | વોનિ માાિાન વિધ | કર્યું છે નયનથારાવી ધ્વની છે નાત ન માયે માન છે મંગધ્વાર્થે મિડુની || વિઠ્ઠઇ સ્વસ્થાની સ્થાપી | ક૭ | તો િ પંદરિનાથ | અદ્યાપિ મ મતે મર્ય સ્વામીના પ્રપિતામહ છે ! સ્વરે સ્થાપિત વેવાણી | ૮ || શું તિહાસ પુરાતન | શ્રીનાથાસી નિવેદુન ને સમસ્ત વંદુની વાળ વનિતા મહિમાન નિનમુ ૪૬ છે માતા વતુર્વરીને વીર્તન | શ્રીવની નિરોપળ | શ્રવ રાવે પાવન ! પ્રજ્ઞા વશ્વન દેવા || ૧૦ | જોયુની વતુર્વરીને દ્વિવર | વાથી સવી જા નેમાસ | પાહુપાવ વિન્ટાંત / માન્ય સર્વાસ પૈ ની ૨ || નાર્થે માાિની સમતા | ભળે ધન્ય ધન્ય તુમવી માસ્ય થા દ્વિવાવિયા પૃત્તાતા ( રાજ્ય માવરિતા ડેવિર્ટ | ૧૨ || પ્રસંગે ચામુાં પૂર્વના | વર્તમાન હોર્ને મા II હેવાવૃનિ પ્રેમ તયા | તે મનાવ સમાધાન || ·Appendix IV પરિશિષ્ટ છે માનુવાસ મmત્રીવામૃત अध्याय २८ तय केणी प्रश्न करिती त्यांस ॥ तुमचा पूर्वज भानुदास ॥ त्याचे चरित्र मसि सरस ॥ गावानि आमाम ऐकवा || ७१ ॥ ऐसा स्रोतयाचा प्रश्न ऐकोनी ॥ श्रीनाप सतोपळे मनी ॥ मणती धि होतें भामुचे मनी ॥ स्यावरी स्वामीनी मातापिलें ॥ ७५॥ रामराजा निपानगरी ॥ परिवारसा राज्यकरी ॥ तो एके दिवसी फरोनि स्वारी || क्षेत्र पटरी पावला ॥ ७६ ॥ श्रीपारगमति पाहानि मुदर ॥ पित्ती भापर सली फार ॥ क्षणे आपुलें गाय विपानगर || रुक्मिणीपर तेथे न्याया ॥ ७७ ॥ ऐसी कल्पना माणोनि मानसी ॥ सात दिवस पैसले उपवासी ॥ तव स्यमा येऊनि पाकेशी ॥ माझा तयासी फरिसे ॥ ७८ ॥ पाक्षी पुलीकाची माक्ति विशेष ॥ देखोनि परीस फेला पास ॥ माकपचन देऊनि त्यास | माविकजनास भेटतसों ॥७९॥ ये स्पळी चित्त रमतसे ।। ऐसी विश्रांति कोठे नसे ॥ क्षीरसागरी मामुचा पास ॥ कुठही दिसे ठणेची ॥८०॥ येथे भाविक भक्त प्रेम । यात्रेसि येती सर्वकाळ ॥ त्यांच्या संगतीने मी घननीळ ॥ सांगेनि तळमळ राहिलों ॥ ८१ ॥ ऐसें मसत रामराया ॥ तुषां निग्रह मामिला वायां ॥ भासा विचानगरासि न्यावया ॥ सांगतों उपाया त्याकरी ॥ ८२ ॥ शुधिभूत सोपळे होउन ॥ प्राणी चला मागुन ॥ मार्गावरी खाली न ठेवणे ॥ तरीच येईन सा ठायो । ८३ ॥ ऐसें स्वम देखता राती ॥ राजा परम हर्षण ·४२ चित्ती ॥ मग प्रधानासि पुसे एकांती ॥ आतां युक्ति कोणती करू साग ॥ ८४ ॥ मत्री देतसे प्रतिउत्तर ॥ आपुले देशीचे द्विजवर ॥ तयासि दक्षिणा देऊनि फार || मार्गावर आणावे ॥ ८५ ॥ हातोहाती उचलोनि मूर्तीि ॥ नगरासि आणूं सत्वरगती ॥ ऐसी ऐकोनि वच- नोक्ती ॥ चित्तीं भूपती संतोषला ॥ ८६ ॥ गावोगावींचे द्विजवर ॥ तयासि लेहूनि विनीतपत्र ॥ ब्राह्मणसमुदाय वाटेवर ॥ आणवी सत्वर नृप तेव्हां ॥ ८७ ॥ उदकअन्नाची ठायीठायीं ॥ स्वस्थता कली ते समयीं ॥ देवकार्य मणोनि पाहीं ॥ संतोष जीवीं ब्राह्मणां ॥ ८८ ॥ मग देवासि घालोनि नमस्कार ॥ प्रार्थना करितसे नृपवर ॥ आतां कृपा करोनि मजवर ॥ चला सत्वर पांडूरंगा ॥ ८९ ॥ ऐसें विनवो- निया नृपती॥ मूर्ति चालविली हातोहातीं ॥ बडवे पुजारी तळमळती ॥ परी नायके भूपती तयाचें ॥ ९० ॥ सत्ताधारी तो भूपाळ ॥ कोणाचेही न चले बळ ॥ नरनारी पाहती सकळ ॥ भरले डोळे अश्रुपातें ॥९१॥ मूर्ति काढितांचि नृपवर ॥ वोस दिसतसे पंढरपुर ।। जैसे प्राणावाचूनि शरीर ॥ तैसा विचार तो झाला ॥ ९२ ॥ असो इकडे रामराय भूपती॥ मूर्ति चालवीत हातोहाती ॥ परम उल्हास मानोनि चित्ती ॥ नगराप्रती तो आला ॥ ९३ ॥ मेळवूनियां वैष्णव वीर ॥ कीर्तन करीतसे तृपवर ॥ दिंड्या पताकांचे भार || मंगळ तुरे लाविले ॥ ९४ ॥ पूजा अभिषेक करोनि प्रीती ॥ सिंहासनी स्थापीत पांडुरंग मूर्ती ॥ महा उत्सव करीत भूपती ॥ आनंद चित्ती न समाये ॥ ९५ ॥ वस्त्रे भूषणे देऊनि फार ॥ राये गौरविले वैष्णव वीर ॥ द्रव्य दक्षिणा वाटोनि थोर ॥ सुखी द्विजवर ते केले ॥ ९६ ॥ रत्नजडित अळंकार ॥ अमूल्य वस्त्रे मुक्ताहार ॥ लेवोनि पूजिला रुक्मिणीवर ॥ हर्षे अंतर कोंदलें ॥ ९७ ॥ मंदिरी निद्रिस्त होता नृपती ॥ तंव स्वभी सागत पाडुरंगमूर्ती ॥ त्वा ये स्थळी आणिलें मज- प्रती ॥ तरी सांगतों रीती ते ऐका ॥९८ ॥ विचारूनिया न्यायनीत ।। ॥

·४३ धर्मराज्य का निश्चित ॥ सुशा अन्याय होता किपिस ॥ मग मी येथ न राहे ॥ ९९ ॥ प्रेमळ मक्त मावहती मजसी ॥ आणि स्वां निरपराधे Waल त्पांसी ॥ तरी मी नाईन 4-सी ॥ पूर्व स्थळासी मापुख्या ॥१०० ॥ ऐसा घात पदरीना ॥ रात्री दाखविला मसे स्यातें ॥ राना होकनि भयभीत ।। मसे सावचित्त सर्वदा ॥ १॥ पुजारी येऊन निजप्रीता ॥ प्रात काळा अर्चन करिती || स्नान करोनि येतसे भूपती ।। पूजा मारती पाहातसे ॥ २ ॥ देवायरी अमूल्य मळकार || पास्तव तस्परा भय फार || फवाहासि कुल माही प्रहर ॥ होय सायकाळ ता॥ ३॥ राजा देउळी मसल्पावीण || नगरवासी मवघे जण ॥ कोणासि न होय दर्शन ॥ केले सरक्षण या रीती ॥ ४ ॥ पोहशोपचारे फोनि नाण ॥ राजा करितसे नित्य पूजन ॥ धृतपापित पकान ॥ कि अपंग होतसे ॥ ५ ॥ मोक्ते फापूरदीपक ॥ सवदा पळती सम्यक । पुष्पें परतूरी सुवासिक । उपचार भनेक पोळती ॥ ६ ॥ परी ज्या वियोगवाणे ।। चैन न परे देयाकाण ॥ म्हणे प्राप्त जाहले बदिखाने || फर्धी सुटेन येथोनिया |॥ ७ ॥ असो इकडे आपात मासा ॥ यात्रा मिळाली पंढरीसी ॥ संत महत सिद्ध घी ॥ पिता मानसी करिताती ॥ ८ ॥ निघरे वैयव यारकरी निश्चित || तितुके मात्र माले तेय ॥ इतर प्रापचीफ लोक समस्त ॥ म्हणती पीनाथ दूर गेला ॥ ९ ॥ ऐसे समजोनि ते अवसरा ॥ राहती आपुलिया घरी ॥ सस मईत यांनी साजिरी ॥ केली पंढरी तवया ॥ ११॥ जेवीं पृथ्वीवरी मेघ वर्षता || मार पोहळाच्या मासती सरिता ।। का येताधि पतi || धुद आताता न पारे ॥ ११ ॥ घणवाया Al साचार ॥ तेचि जाणावे ममूल्य हिरे ॥ इतर गाराचा होतसे चूर ।। परीक्षक नर जाणती ॥ १२ ॥ तपोनि कादितां सोज्वळ दिसे ॥ पालाना कांचन म्हणावे त्यास ।। पितळेस कालिमा 'पदसते ॥ परीक्षा असे हे त्याची ॥ १३ ॥ को मोइयांसि मुनि सूत ॥ टाकूनि ·પાહિ મી માત || તંતૂ ને નઝે તરી નિશ્ચિત || વિષ પતરત ત્યાની ને ૨૪ || તેવી વિષમ વાઈ નહિત્રિયા પ્રાપ્ત | ત્રિતાપા નાના માવત વાવો નિશ્ચય ન રવિ સત્ય છે તરી તોનિ સંત ળવિા છે ? મહા સંવાટી 7 બે પ્રેમી | નિદૈ વઢિવીત સાપુત્યા નેમા છે તો મસ મોવડે પુરુષોત્તમા છે નિતાં નીવાત્મા થા રીત છે ? || મોત હીં માઘળે વદુત | છાત તેણે જવી મત | રામર નેતા પંઢરીનાથ ! તો પાતટે સંત વોરારી છે ૭ || સિહાસની નસતા વિમળીવર છે વીર સિતતે પંઢરપુર / નૈસે પ્રાણાવાવૂનિ રાપીર // વુંટે વ્યાપાર હૃદિયાવા || ૮ | કૃપાવાગૂનિ સૈન્ય સંપત્તી / શી વંદ્રાવાનૂનિ કૈસી રાતી | $શ્વરકૃપેને નિશ્ચિતી | કવિત્વસ્પર્તી નેવિ હોય | ૨૬ | ના તો ધધન્યાવાનૂનિ ધર છે તૈમેં રિસે પંઢરપુર છે નિતા રિતી નિરંતર પરી કપાયે મધુમાત્ર સુના | ૨૦ | સંવ નિવૃત્તિ જ્ઞાનવ સોપાન છે નામા સવિતા વૈષ્ણવ નો છે માવા ગુણનિધાન છે યાત્રેિસિ સંપૂર્ણ છે માટે છે ૨૧ વીર મા દિવસ પહીં ! મોરાવુંમોર મોળાવાયી | ગની હોતી નામયા પહીં | માળિ રીનાથી મરાન || ૨૨ | તુવ મંડ%ી તે અવસર | વૈસી મને પાર | નામવ તૈયે વીર્તન કરી ને ત માનદ્રાસ સત્વરી પતરું / ૨૩ | વાયાવર પેટા ત્રહ્મવિણા | મારા મીત |તમે નાના દવથ વિતાનિ વિમળી મળી નામસ્મરણા રીતસે | ૨૪ | Dરાં સ્થિતીને તે અવસર | માનુવાસ પાત હડપાઈ | સંત મહંતા મેટોનિ સત્વર HIT નમસ્કાર વરિતી સદ્ભાવે | ૨૧ વિદ્યાનાસિ વિમળીવર છે ને ગવોનિ વૈષ્ણવ વીર | અવનિ દોષનિ વિતાતુર છે રિતી વિવાર પ્રવર્તે છે ૨૬ રામરાયા તેવોનિ માવ | પંઢરીદૂની છે વેવાધિદ્રવ | સાપગ તુજે મસ્ત વૈષ્ણવ | તરી નાવોનિ સેરાવ માણવા + ૨૭ | જ્ઞાનહાન વોકતા પેસે ! વળીવ સત્તા ન લેતી ત્યાર છે હળતી ફ્રેશ્વર છે | કપાય નસે ચાપુ || ૨૮ છે જ નોતી ·मत माव ॥ आपुलेप देही असे देव || परापरी भाला असे सर्व ।। याजवीण ठाव रिता नाही ॥ २९ ॥ एक म्हणती जातांचि तय ।। नृपवर कोपेल माम्हात ॥ फाइनि पोल पदिनान्यास || मग पसी मात करावी ॥ १३० ॥ इंचि फार्य नन्हे आमुचेनें । एसे अधीर पोरती वचन ॥ तो मानुस सााग नमन ॥ सताकारण करीतसे ॥ ३१ ॥ जरी आज्ञा पाल मन आता ॥ तरी सपा आणितो 4-नाया || तुम्ही साइनि स चिंता ॥ या स्थळी तत्वता मासिजे ॥ ३२ ॥ ऐसें बोलोनि स्यांस || तेथोनि निघे मानुस || जेयी मारती जाता सीता दास || तेसा उल्हाम पाटला ॥ ३३ ॥ ही चितोनि पारगमूर्ती ॥ मुम्वी गातसे नामफीता || स्तर करिता दिवस राती || सप्रेम विजांसी सर्व। ॥ ३४ ॥ देवासि घेऊनि पेईन पाबनु । म्हणोनि चिनी बाटला हरिख । विदेह स्थिति जाहली देख || साहान- भूस्ख विसरला ॥ ३५ ॥ अयाचित वृत्ती पन | कोणी अपस्मात दीव मन्न || स्वसता भसून | पुढती गमन रितसे ॥ ३६ ॥ ऐशा रीतीं शमिता पथ ॥ विद्यानगरासि भानु स येत ॥ ये स्थळी आणिला परीनाय ॥ ऐसें पुसत छोफांसी ॥ ३७ ॥ रायाच्या भये करोनि जाण || फोगीच न योन्ती यचन ॥ तो एक सत्पुरुष મેટા माग | सो साप निवेदन करीतसे ॥ ३८॥म्हणे रामराय मागनिया परिमूर्ती ॥ देउळी स्थाविली असे निश्चिती। परी दर्शन नहेचि फोणा- प्रती ॥ फुट घालिती सर्व। ॥३९॥ मग मानुदास विचारी मनात ॥ आपणास पाहिजे एकात ॥ तरी शेजारती हालिया निश्चित ॥ जायें त्वरित त्या ठाया ॥ ४० ॥ सये दिवसी रात्री निभित ॥ उमासि माला हफ्नाय || शेमारती करोनि त्वरित ॥ मग स्वस्थानासि जात आपल्या ॥४१॥ पुजारी असती बाहेर ॥ तेही निदेन म्मापिले फार ॥ तेथे भानुदास वैणय वीर ।। नासमोर येत तेव्हां ॥ ४२ ॥ एसान एक बार पारें ।। Reतुक्यास फुप असती थोर ।। सो माव केली

·४६
મિળીવ | મોળિ સત્વરે દિલ્હી તી | કરૂ પાર્ટ મોબઈ
સર્વહી || માનવસતિ આનંદ વટી નીવ | હળે મનોયે પુર જે
સમથી || મા માત કવાર્થી પ્રવેરાટી ક જ છે તો ઠાકરે
નાડી | સમપદ્ધ નોડિ વિટે નેટી | લોન્ડ્રી પર કેવૃનિ શર્દી
નસાથી દષ્ટી ધરિયેઠી || ૪૧ || સાનિકે મુવ તેવતાત્તિ નાની !
માનુવાલાસિ કહૃાસ મન | મમ વીત્યારે રાતે ધરોની | વેવાંતિ
તે લઈ માંડતે || ૪ || હળે વિમળીપતિ પંદરીયા | પાર્ટી
વિરુદ્ધ વાધિ વાયા | તુલી વોટળ્યાસારવી નવિ ક્રિયા માફિયા
પ્રત્યયા માને છે ક૭ | તુવા પેંડટીવાત દ્વીધા વર તે
ચલાવે નિરંતર છે જ નવા નવમૂઢ દ્વાર છે તો સાવ અબુમાત્ર તુન
નાહીં | ૪૮ | રાનમંતિ પછાત | વરા પાધોનિ વૈતાસિ ચેય ||
વત્ર અઢાર ત્યાસિ વદુત || નૈવેદ્યાસિ મિછત પળા || ૪૨ |
વાસ્તવ સુરવો હિત હરી | સામુવ વિસર પતિoો મતર
મે સ્વમુર્વ મ ાં સત્વરી તો સાવર વતુર પરિસાવા
૧૧ || ગમ | ચંદ્રમામેતીર માં વિવરી વિહો રાજ્યા ની
પંઢરીયે || | ત્રાદ્ધિસિદ્ધિ વોવંતી પરિવાર || Oાહાતી અવસર
બ્રહ્માદ્રિ ! ૨ // સાહુની તુ ચેર્ચે વીને || રાવળે વિરું
વાનડીયા | ૩ || રવિ મેરી મૃતં વનિતીલાઠી || પિવડી રાઠી
હોત થસે ક | વાપેમાર્ગને સુગંધ ન ! મિરા વંતન પટ
વાદે | ૧ | મા તિoોત્તમાં સર્વરી મેની || મિની મેનેજા રેતી
સવે | | વનવે પ રત્નોને દીપ | સુંદર શ્રીમુવે
વાવાઝીલી ૭ રઘુમારું મારું તે ના વાત છે પુંડટીવા વૈસે
પડિતું મૌન | ૮ | મત્ત માવિત સવજી પાસ| નિરાલ્વન્દ્રિ
છે તુઝવળ 5 ધન્ય પંઢરપુર વિશ્વ મહેર || ધન્ય મીમાતી
વાજુવંટ ૨૦ | મીનુદ્ધાં વાટે માન્હાવે | વોન્વઋણ કે
માડવાવે છે ? | મોવી || સી વાળો વોનિયા | માનુદ્રા
H

·तसे पायां ॥ म्हणे काणे पाळविलासि देवराया ||साग लाया ये
समयीं ॥ ११ ॥ ऐसी फरणा ऐकोनि फाना ॥ सदित जाहले
पक्रपाणी ॥ भानुदासासि मालिगुनी ॥ दृदयमुवी धरिये ॥ १२ ॥
मग काय बोलती पंढरीनाथ ॥ मी बदिखान्यात पहिलो येथ ॥
तुम्हीही निठुर पनि चित || आमुची परत न केली ॥ १३ ॥
मला टाकोनि प्रेमळ भक्ता ॥ सर्वया जाऊ नको आसा || तुम्हापामोनि
मज तपसा क्षणही निस्ता न कठे ॥ १४ ॥ ऐसें म्हणोनि
फामूर्ती ।। मानुसासि प्रसाद देती || तुळसी मुमनांचा हार
निगुती ॥ गळां घालिती तपाचे ॥ ५५ ॥ म्हणे ईफ पेऊनि
सत्वर ॥ मज नेयी आपुल्याबरोबर ॥ ऐसें सागता रक्मिणीवर ॥ हर्प
योर वाट। ॥ १६ ॥ पुपमाळेच्याबरोयर ॥ आरा नपरमाचाहार ||
भानुदास नेणती सापार || माले सत्या पाहे ॥ १७॥ मागुत
लायची जगमीवन || पवायुपास केलें यधन ।। प्रात फाळ होताच-
स्परेन ।। नृपर्नदन पातला || ५८ ॥ काकभारती कारता सापार ॥
सों की न दिसे नदार || म्हणती येथे कोण आप चोर || फोपे
नृपवर पुजा-यासी ॥ ५९ ॥ तस्केर पाहावपासि साचार ॥ मदि।।
धावले हेर ॥ तों भानु स वै वीर ॥ स्याणी सत्पर
' देखिला ॥ १६० ॥ गगाती करोनि मान | फरीत सला विg.-
स्मरण ॥ फंठी ती दिव्यरत्ने । सेवजन देखती ॥ ११॥ त्यागी
धरोनि वेव पीर ॥ रायापासी मागिला सत्वर ॥ म्हणती धरोनि
मामिला चोर ॥ संहार दाखविला ॥ ६२ ॥ चिर्सी क्षोमला नृपयर ॥
सकोच बोल सयामि उत्तर || धरोनि मागला आहे सस्कार || तरी
मुळावर त्यासि घाला ॥ ६३ ॥ विवेक नीत न विपासन ॥ सेवकासि
आज्ञा केली त्याणे ॥ होणार भपिय सर्वथा नेणें ॥ मापामातीने
लिा ॥ ६४ ॥ असो मानुदास धेगाव पीर ॥ स्पासि दर केला
फार ॥ सूळ देऊनि खाचावर ॥ मायां सेंदुर पाला ॥६५॥

·માનુવાસ પ્રેમ નિત્તી હવ નિતિન્દી પાંડુ મૂર્તી | બે વેવાધિવેવા સ્મિણીપતી ! છત્તમ વુન્ની –ી છી છે ૬૬ છે તુન વ્યાસ બા સવાર || વાસ્તવ મા વાતoો હાર | આતા તેવરિતોતિ સુoોવર | માયા મજુમાત્ર તુન નાહીં | {૭ | ચાતા નૈસ વસ્તી અરેઠ નાખી તૈસેવિ દેહાંસિ પે મેળ ! પરી સર્વથા સડી તુ સ્મરણ // મ સ્વમુર્વ વન વોન્ટિસ્ટે || ૮ || રામ | મારા ળવોનિયા પાસે બ્રહ્મભોઇ માછી નય વડવાઇ ત્રિભુવન વાયા તૈ તુલી વાર પાટે વિહોવાને ? સહી સમુદ્ર સમરસ હોતી || થ પાવે છે ક્ષિતી | પંવમૂર્તે પ્રય પાવતી સૈ તૂ મક્ષિો સાત વિહોવો | ૨ મસ્તિસે પહો મારી Iનામાર ટર્બો નિર્ધારીને પતિવ્રતા પ્રાપોશ્વરી માનુદ્દાસ હળે મવધારી વિહોવાારા મોવ્યા || રેસા નિશ્ચય કરોનિ તેના વંઠનોહ્યાં દ્રવિત તૌ તાલિ પોવટે પંઢરીનાથ ! તેં પે નિનમેં માવો | હોવિત્રી હતા નેવે ત્યાર પછુવ રાવો પુત્યા વદુત | પુષ્પ પાર્ટી સુરોમિત ! મો વાત સાચી છે ૨૭૦ સૂઈ વૃક્ષ ઈ બલૂન રાયાસિ સામત સેવનન ને સે પતાવિ વન - નૃવનવન | ૭ | રાના અનુતાપ ધરોનિયા | સત્વર વાલ્ટિન્ટ પદાવિયા | ત માનુદ્દાત નેત્ર લાશોનિયા | પંદરીરાધા અઠવિત, | ૭૨ પેલે લોનિ નૃપવા / ધાત્રીત સાષ્ટા નમી ને મળે તૂ નિધડા વૈષ્ણવ વીર / મી નેગેવિ પમિર મમતી છે ૭૨ / માનુવાત પાહે વધવોનિ નેત્ર છે તો સૂછોવાં વૃક્ષ ના થોર છે ને મન પવો હર્મિગીવર | મધટિત વિવાર લાહો || ૭૪ || માનુઢાસાત ધોનિ ફાર્તા ડિછાસ ઘેનિ ત મૂપતી છે તૌ હાનપુર્વ પાડુરા- મૂર્તી | મથુ વહતી નેત્રાતુની ! ૭૬ લોનિ ધાતા સાષ્ટાએ નમાર / હોત નોડોનિ વામોર ! મધુરો વિન- વીતરે || ૭ | હો ભી અપરધિી નીના | તુક્યા માવી છે છછળો || રામાવાવ પેશ્નાનિ વાળો | પંઢરીયાળી લાય વ / ૭૭ / ગુર ·भाता माप मानि मार्ग ॥ मुगेंगदा मापु नगर्ग ॥ भाग्दी भानुदासाच्या परोपरी । जातों पग पापा ॥ ७८ ॥ पायरी मा फरिसील जर ॥ सरी अनर्थ पेयें दोटि धार || एसे ५.ता शक्षिधर ॥ निala पर राहिला ॥ ७९ ॥ मानुस म्हणे ररिगी कांता ॥ सा उपाय 4141 मासा || माही सो नाही रामता मी मेवनि बहुता तुज नऊ ॥ १८० ॥ पसी ऐशनि पचनाती ॥4 फरीत मिगीपती || तन्कार लहान जाहटी मूर्ती ।। चिलित पित्ती नृपनाथ ।। ८१ ॥ मानुगाम सतो। पापनि मना || समीरा पा- पनीमा || जय श्रीविदा योनि पचन || गफिनगीगा उचष्टिले ॥ ८२ ॥ सपळीभाडानि जग मटी || भानु मासी पाठ गुनगोरी ।। आज पम्मान भरिटापटी | दोमीट भेटी संताच्या ॥ ८३ ॥ ऐशा रीती ममिता पथ | भानु म माले परासि स्वरित ॥ पमनाची यगाव भक्त ॥ उतरे सानार्य ते ममयी ॥ ८४ ॥ धान भुयानि ते घेळी ॥ याळू घाटीन 14 पाठी ॥ संमळीत हात पनना। ते थोर तकाकी पातल ॥ ८० ॥ यगर र मतरी | राची पायी जाहले धुरी ॥ मानुस 1ि असरी ॥ मग रफिमणीयर काप म्हणे ॥ ८६ ॥ सत महत गरपारी ॥ याट पाहाती निरंतरी ।। तयां जाऊन सांग सत्परी ॥ येतीउ सामोरी मज माता ॥ ८७ ॥ ऐसे सtal जानीवन ।। मानुस संताना मने ॥ ९पा सरपर येकन हास्यवदन पोलत ॥ ८८ ॥ पातीर्थ विलम्ती ।। धेऊनि मालो मी निश्चिती । ऐसी ऐकताधि पचनोती ॥ उदास चिपी समाळाच्या ॥ ८९ ॥ शिमिका घेऊनि सस्था ॥ सफर पालिले सामार ॥ दियाफ्ताफाचे भार || मा सुरे याजती ॥ १९० ॥ मात करती हरिकीर्चन || गाती नाचती प्रीतीकरन । क्षेत्रवासी सपळ जन ॥ थोर महान पालि ॥ ९ ॥ म्हणती मानुतासापा उपकार || माहा फेलावा कोठवर ॥ धन्य हा निधी पवार ।। - ·५० सारंगधर आणिला || ९२ ॥ सकळ मंडळीसहित निश्चिती ॥ पातीर्थी चालत येती ॥ दृष्टीसि देखूनि पाइरंगमूर्ती ॥ सप्रेम घालिती दंडवत ।। ९३ ॥ भानुदासाने लावूनि हात ॥ शिविकेत घातला पंढरीनाथ ।। जयजयकारे गर्जती भक्त ॥ बुका उधळित निजहस्ते ॥ ९४ ॥ ऐसा मिरवत रुक्मिणीपती ॥ चंद्रभागेसि तेव्हा आणिती । स्नान घालोनि सत्वाती ॥ देऊळीप्रती मग येत ॥ ९५ ॥ सुदिन मुहूर्त तये दिनीं ॥ मूर्ति स्थापिली सिंहासनी ॥ तंव भानुदासासि कैवल्यदानीं ॥ वरद वाणी बोलत ॥ ९६ ॥ न फिटेचि तुझा उपकार || टीसि दाविले पंढरपुर ॥ मी तुझे वंशी अवतार ॥ घेईन साचार निश्चिती ॥ ९७ ॥ ऐसे वदता जगदुद्धार ॥ भक्त गर्जती जयजयकार ॥ क्षेत्रवासी नारीनर ॥ आनंद थोर त्यासि जाहला ॥ ९८ ॥ अवर्षणी पडला जैसा धन ॥ का शरीरात आला मरणी प्राण ॥ तैसा उत्सव मानोनि भनें । लोक संतर्पण करिती ॥ ९९ ॥ आपुलाल्या मते नरनारी ॥ साकरा वाटिती घरोवरी ॥ वैष्णव येऊनि गरुडपारी ।। कीर्तनगजरी डुलती ॥ २०० ॥ यापरी भानुदास आख्यान || गातसे एका जनार्दन ॥ संत महंत ऐकोनि कीर्तन ॥ तटस्य होऊन राहिले ॥ १ ॥ आपला पूर्वज भानुदास ॥ त्याचे चरित्र गायिले सुरस ॥ नादब्रह्मचि आले भुसें ॥ कीर्तनी घोष करिताती ॥ २ ॥ मग उजळोनि मंगळ आरती ॥ वोवाळिला श्रीरुक्मिणीपती ॥ तेथे दासानुदास महीपती ॥ खिरापती वाटितसे ॥ ३ ॥ स्वस्ति श्रीमतलीलामृत ग्रंथ ॥ श्रवणेचि पुरती मनोरथ ।। प्रेमळ परिसोत भाविक भक्त ॥ अष्टादशाध्याय रसाळ हा ॥ २०४ ॥ अध्याय १८, अभंग २, ओव्या २०४. ॥

·Appondix V વિશિષ્ટ છે शिरगावकर भामस्वामीकृत भानुदासवरित ॥ श्रीराम || भानुदास स्वामी ससामाजी श्रेष्ठ । पचा कर दूर जपा ॥ १॥ फा५८ माणाया गर्ने सम्पास । मतषि दर्षे फेलें तेयें ॥२॥ खेप भरोनीपा यal मागापरी । पाठे दिल्ही बरी गांधापासी ॥ ३ ॥ यांचे पाठ मध्ये होते हे गावात । कीर्तनासी जात ऐकावया ॥ । सयानी पनी परी न राहीले । स्मरणी रगठे देवानीचे ॥ ५ ॥ रित्या पामदार पाठे पाधी न टाकता तयाची बुद्धि ऐसी ॥ ६ ॥ बैठ सारे रानी दिपठ हाफानी । २८७ सया मनी भावना ॥ ७॥ चोर आले पारी मोठी अकस्मात । मुटीनीया नेस सर्व यांचे ॥ ८ ॥ भानुदास भाले कीर्तन ऐकोनी । पाहाती नयनी जाहा ॥ ९॥ मा सर्प देषा फेसी जतन । परी सगी जाण माहे की हे ॥ १०॥ तेन्हा पाहुरंग घोर अध फेठे । प्रास फाळी भाले योनीया ॥ ११ ॥ ज्याचे स्पासी दिल्हें मानद जाहाला । पाटी विजाला मापुले में ॥ १२ ॥ सोनीपा साव विणा हाती । मजना रगती महिनिसी ॥ १३ ॥ सता चरित्र गाal आणि ऐकता । होय सार्थकता भीम क्षणे ॥१५॥ ॥ श्रीराम || घरी आले पहु दरिदें पिटी | माता सेन्हा बोले दानरूप॥१॥ प्रात फाळी गगास्नान करानीपा । गीतापाठी तया प्रीति फार ॥ २ ॥ योगक्षेम स्पाधा पाहातों मी ऐसें । बनन्य विमासे ममती जे ॥ ३ ॥ छोक पाहोनीया विस्मित जाहाले । रताळे लावीले तयालागी ।। || देय घरी भाले माल योनीया । फाता ·५२ पुसे तथा कोण तुझी ॥ ५॥ कृष्णाजीपंत हे नाम सांगीतलें। ये अन्न केले तृत तये ॥ ६ ॥ जन्मवरी खातां न सरेचि ऐसे । देवोनी विश्वासें बोलीयले ॥ ७ ॥ तुमच्या भ्रतारासी निरोप सांगाव।। ६८ धरुनी जीवामाजी ऐका ॥ ८ ॥ आमुचे दाढी त्यांनी लाविली हार्ताळ । पुसोनी तात्काळ टाका सांग ।। ९ ।। इतुके सागोनीया गेले तो हे आले । घरी जो पाहीलें अद्भुतचि ॥ १० ॥ पुसता कातेसी सागे वर्तमान । नेत्री वाहाती जाण अश्रुधारा ॥ ११ ॥ तात्काळ हार्ताळ पुसोन टाकिली । भक्कासी सांभाळी हेचि सत्य ॥ १२॥ कासी म्हणती सर्वस्वाचे दान । करावेसें जाण वाटताहे ॥ १३ ॥ बोलावोनी विप्र फडशा केला सारा । म्हणे ज्याचे त्याला समर्पिलें ॥ १४ ॥ ऐसे हरिभक्त उदास मानसीं । देव जयापासी भीम ह्मणे ॥१५॥ श्रीराम ॥ भानुदास क्षेत्र पैठणाहूनीया । पढरी जावया सिद्ध जाले ॥ १॥ आले पढरीस नेम याचा असे । प्रेमाच्या उल्हासें गावे भावें ॥२॥ देवापुढे पांच अभंग झणावे । देवें माळे द्यावे अकस्मात ॥ ३ ॥ येका शिष्य यासी पितांबर दिला | आले राउळाला नित्या ऐसे ॥ ४ ॥ तेथे होता सडा चिडचिडीत जालें । पितांबरामुळे काय केले ॥५॥राखोनी नमन केलें वरिष्यावरी । तये अवसरी माळ न ये ॥ ६॥ बहुत श्रम जाले न ये माळ जेव्हा । उपेक्षाले तेव्हा ह्मणती देवें ॥ ७ ॥ तेथोनी निघाले येका गांवा आले । लोकासी बोलीले तेथीलीया ॥ ८॥ प्रहररात्रीसी विघ्न येईल येथें । मारोनी तयातें टाका तुझी ॥९॥ पंढरीहून ते होते दोन कोस । झणती जीवा नाश करूं आता ॥ १०॥ चौघे गडी केले तयांसी मणती । माझिये मोटेसी पाधोनी न्या॥११॥ तया गावांमध्ये नेवानी ठेवावें । मग तुली या पदरीस ॥ १२ ॥ आज्ञा ह्मणोनीया नेली मोट गांवीं । ठेविली जाणावी गांवांमध्ये ॥ १३ ॥ निघोनीया गडी गेल्यावरी लोक । मार करिती देख तयांवरी ॥ १४ ॥ बहु केला मार परी न लागेचि ।

·मागे प्रल्हादाची साक्ष यांसी ॥ १५ ॥ धीट गेले मोटे सोरोनी पाहीले । स्वामीस देखीलें अफरमात ॥१६॥ नमन करिती पास लगती । तेपोनीया पेती पदरीस ॥ १७॥ निमा करीता क्षणे पाहू रग । सोन्पा मग स्मरण दिरहें ॥ १८ ॥ समाधान के माडेसी दाघ । पैठणासी भाले भानदान ॥ १९ ॥ पुटील चरित्रविस्तार पात । भीम गाय निस्स सतष्ठीला ॥ २० ॥ ॥ श्रीराम ॥ मनेगोंदीमध्ये हासा नृपनाप 1 फानय विक्ष्यात रामराजा ॥१॥रासाईचा मक होता तो मयत । साक्षात्कार सत्य होता मोठा ॥२॥ अभिमाने सपा जाहाला अन्यत । मया आणि मक भीष मणे ॥ ॥ हमारपतही ते हासे जाण । त्यासी गना- नन साप सदा॥ ॥ठके विभीपणे नेलें होतें पासी पिशाच- लिपीसी बाणि ज्यांनी ॥५॥रापापासी येता बोलिला अभिमान । माम्हां एसा काण मफ पोछा ॥ ६ ॥ मयही पोर मक्तही मी पोर । देसी माची पोर समिप्ये ॥ ७ ॥ हेमारपतासी न सांपरे नेहा । पोलीयछे तेव्हा निशचि ॥ ८॥ पदरीत पांडुरंग देव येफ । ऐसा नाही दख भूमळी ॥९॥ सयापाधि भक्त नामदेय सत । मष अनुस ते आहे ॥ १० ॥ रायासी भावेश येषोनी निघाला । सर्व वैमवाला योनीया ॥११ ।। यानी करोनीया गणपतीच्या पाना । मणती माया वचना सांभाळाचें ॥ १२॥ समय होताचि चालीय मार्गी। सेना दोही भागी चतुरंग ॥ १३ ॥ भाठ फोसारी राहिली पटरी । मसाहे फरी पार ॥ १४ ॥ भतमुधि माव करी तो देवानी । नारकाघि दुजी ऐसे भासे ॥ १५ ॥ घोड्यावरी स्यार होवोमी मापण | आले नारायण रयापुढे ॥ १६ ॥ राय पाहातानि मणे मामदेव । ममन समाई करनी पुसे ॥१७॥णाजीपंत रे नाम जाणवी । नामदेव के पांगे भामां ॥ १८ ॥ सांगोनीया जासा हणतसे राव | धन्य हे वैभव पाटतसे ॥ १९ ॥ मुलोनीया माम्ही ।

·Tળ્યાખ્યા પાયાસ | છાપ દે સી ગ્રાતિ નાહી | ૨૦ | સ વ સા પાછુ લાવી | ધરવે નવી બ્રમ્હાદ્રિા | ૨૨ પંઢરી એવોની પહાતાતી તંવ ! લોટ સર્વ સુવર્ણી | ૨૨ | હેમાડપંતાણી છેવોની વાક્યાત રત્ન વલ્લે બેત અમોત્રિ | ૨૩ { ચેતી રીત ઐસ હોવીસ ! નામવેવ ત્યાસી માનીય ૨૪ | નમન કોની વર્ચે રત્ન હિન્હીં મારિયાને નહીં પુઢ રે | ૨૧ ને રવિ મળે નામ સામે માપુ નહિ ચિળ મટે છાતી મીન્હા | ૨ | નામ- રેવારે મતો જોઠીવરી છે ત્યાવા મામ્હાવરી કોમે ર ૨૦ || તુમ્હી સર્વ નિ હાર્વે મોનના / મામેટી ત્યાસી પાર્ક તુમ્હા / ૨૮ ! અધિકાર નિરીકે વૈરવીપહા ! માછી વાતાવયા નન્માતા ૨૦ || નમિતેવાવી દે પત્ની બકન ! રાવ તયે નમન કરતાદે | ૩૦ | પુરતા સાતી નારોપંતજાતા ! લોઠીવરી હોતા તયાવી દે ૩૨ / હેમર્પિતાની હવે રાવ જાય ! વૈમવું છે મારે ને વળવે || 3 રેતાવિ યોજ્યા નેત્ર માટે કહ્યુ હ્રગતી સર્વેશ્વર ના સર્જે છે. ૩૩ મોનન રોની ચંદ્રમામેતી . પોતાતી નેત્રી કૌતુશાસી ૨૪ / રાતાવધિ વાલી માર્ડ ધાતિતાલી ! વિને પેરા હિસતી રાનયાતી છે ૩૧ વાતાર્રહી ત્યાત હોતી વોઝોન | સાષ્ટિા નમન કરી તયે છે / હળે માતે પેસે જાય છૅ રીસી | સામે નિકસ માનિ મન રૂ૭ છે ખુળે તેવી તુક્ષો વેવ માહે તેથૈ ! વાજીને નાતે એર્થે મારે છે ૩૮ | વિસ્મયે હોવોની રૂપે દ્રાસીપા ! સોડવીન નાણ વિતા નાહીં | 38 ll નામવાવીયે મેડીસી વાહી | ડિત ભાઈ વાવિયે . ૪૦ + વાઘાવરી વીણા વોર્ડસ વોડો | મારું નિને વાંધીય છે ૪૨ . હત મોટી મનની મા | યિાને તેવી મમ્મત | કર ! રીયાસી તાતી હેવિ નામવ ! પેલતાં સદ્ભાવ ના મોતી || ૪ સંતનાવા માહિમા મgત | સાવ ચૂંવત પડે પાર્લ્ડ / ૪૪ / તોની યાની સામિાન વિહે | પ્રેમે મહિવટે નેત્ર તે // ૪૧ / ·. म्हणे गय गमाईम मुक्त का । देव गाना मग माहे जी हा ॥ १६ ॥ नामदेव म्हणती दासीपण आह । देवपण पाहे तबरीच ॥ ४७ ॥ सनीपा दूर केल्यावर ! ससा सिरमा न चाचि ॥ ४८ ॥ मनाम राव मह संकोपला । टासीटागी फेटा देव माम्दी ।। ४९ ॥ इचा देव धनी कोण सोचि पाह । तपाला बाई जीपा || ०० ॥ माला देवाल्यात पारगापु । निमदासी गा मारभीलें ॥ ११ ॥ म्हणे यांसी ने किया प्राण देऊ ! उपोषणे मा भारभिटी ॥ १२॥ सात दीन जेव्हा ही न घे । पाप पाले तेव्हां ।। १३ ।। के दिसी मज नई मानगो | आणीपट्टी सधी ऐफ येफ || ०४ ॥ माझीया सताचा होता अपमान | At4in तधान पनि मी ॥ ०५ ॥ पाबूट गनी नजें पैसे ऐफा । मनुचि दया उमीं पेली ॥ १६ ॥ बहु प्रेत्ने नछे देव भनेगोदी । करी ५माविधि मनामायें ॥ १७ ॥ मानुस सम तेथे गेले जेव्हा । अपमान तहां फेला रायें ॥ १८ ॥ Raalपि सत ना आठे मयु। म्हणे सर्वेश्वर जाता माता ॥ १९ ॥ परिग राया म्हणती मामुपी माफ । उगवली देस जाऊ माता ॥६॥ भामुषो प्रतिमा पानी पसी । मनसे भावी सत माझे ॥ ६१ ॥ राव म्हणे येफा दिसतचि जायें । मग देवराव मान्य फेलें ॥ १२ ॥ भानु से देया उपलोनी घेतठे । संध्यामानी नेलें अपस्मात ।। ६३ ।। जाला गुप्त चद्रभागेत निI | जयजयकार जाला परीसी ।। ६४ ॥ मागायला देव धन्य संतराय | मानुदासा सर्व नमना पेसी ॥ ६५ ।। ५ रापा राय परीस मा मान जादाला पारेला ॥१६॥ फयेचा विस्तार माहेब घटुत । भीमें सफब्ति यीय ॥६७ ॥ ॥ इति श्रीमानुदास आल्यान सपूर्ण ॥ शुभ भवतु ॥

·Appendix VI
પરિશિષ્ટ ૬.
ઉનાથી માગવત,
અધ્યાય ? હા--ળ્યા હ૩૨-૨૨૪.
વહૂં માનુવાત માતા | નો લા પિતામહાવો પિતા
ન્યાનિ વંરા માવંતા લઈ સર્વથા પ્રિયવાર | શરૂ ? |
ને વાપળી બોન્ડિઝા માનુ વયે લોહી વિદ્વાનુ
નિતોનિ માનમિમાનુ છે માવત્પાવત્ સ્વ શાંન્ટી / ૬૨૨ /
નવી પદ્ધવંવપ્રાણી | પાહોં માછી શ્રીવિઠ્ઠમૂર્તી
જાનવી સુંદરું નામ જ્યોતી | પિતા વાર્તા વિદ્યા છે 33 ll
તયા માનવતાવાં વિશ્વપાણી || તયાવાહી સુત સુક્ષની
તવાસી સૂર્યનામ નૂની | નિની નિન વોઝની માંનુદ્ધતિ ટેકો ૨૪ /