Agarchand Bhairondan Sethiya Jain Parmarthik Sanstha, Bikaner
Udanam
Front matter
No text on this page.
उदानं
राहुलसच्चिानेन
आनन्दकोसमानेन
जगदीसकस्सपेन
सम्पादितो
उत्तमभिक्खुना पकासितो
२४८१ युद्धवच्छरे (1937AC)
No text on this page.
प्रानिवेदनम् पालिवाङ्मयस्य नागरापरे मुद्रण अत्यपेक्षितमिनि नाविन्तिचर भारती यतिहासविविदिपूणाम । सस्कृनपारिभाषयोरतिसामीप्यादपि यत परम्महमभ्य जिनासुभ्य' सस्कृताभ्य पालिग्र पराश्यवगाटन दुष्करमिव प्रतिभाति नन लिपि भदादेव । एतदथमयमम्मामभिनव प्रयास । अत्र नूतना अपि पाठभदा निधया प्रत्यासीदस्मा भनीपा पर वालात्ययभीत्याऽत्र प्रथमभागे धम्मपादयत्र तत कृतममृत् । अधोटिप्पणीपु सन्निवगिता पाठभदा । प्राय Palt Test Soctety मद्रितेभ्यो प्रथेभ्य उद्वता । अथसाहाय्य मिना अस्मत्ममीहित हुटि निगृहितमेव स्यात् । नत्र भदन्ता उत्तमस्थविरेण सागय्य प्राय मन्दुपकृतमिति निवेश्यति-~- कात्तिक शुक्लकादया २४८० बुवा राहुल साकृत्यायन आनद पौसल्यायन जगदीश काश्यपश्च
No text on this page.
सुत्त-सूची पिट्टको १ ३-नन्दवग्गो २२ १ २ २ २४ २८ ३ २८ २१-यम्म सुत २२-नाव-सुत्त २३-यसोज-सुत्त २४-सारिपुत्त-सुत २५-कोलित-सुत्त २६-पिलिद-मुत्त २७-यस्सप-सुत २८-पिण्ड-सुत्त २९-सिप्प सुत -लोक-सुत ४ २८ ४ २९ ६ १-योधि वग्गो १-बोधि-सुतं २-बोधि-सुन्त ३-बोधि-सुत ४-निग्रोध-सुत्त ५-थेर-सुत्त ६-कस्सप-सुत्त ७-पाटलि-सुत ८-सगामजी-सुत्त ९-जटिल-सुत १०-बाहिय-सुत २--मुचलिन्द-वग्गो ११-मुलि द सुत्त १२-राज-सुत्त १३-दण्डि-मुत्त १४-सक्कार-सुत १५-उपासक-सुत्त १६-गम्भिनी सुत १७-एक् पुत्त-सुत्त १८-सुप्पवामा-सुत्त १९-विसाखा-सुत्त २०-भदिय-सुत्त १० ४-~-मेघिय-चग्गो ३५ १० ४० १२ १३ ४२ ३१-मेधिय-मुत्त ३२--उद्धत सुत ३३-गोपाल-सुत्त ३४-जुहा-मुत्त ३५-नाग-सुत्त ३६-पिण्डोल-सुत्त ३७-सारिपुत्त-सुत्त ३८-सुदरी सुत्त ३९--उपसेन-सुत्त ४० सारिपुत्त-सुत्त ४४ ४५ १५ १५ १८ १९ ४७ ४८
No text on this page.
सुत्त-सूची पिट्टको पिट्टको १---बोधि-वग्गो or ३-नन्दवग्गो २९ १ २ २ २१-धम्म-सुत २२-नद-सुत्त २३-यसोज-सुत्त २४-सारिपुत्त-सुत्त २५-कोलित-सुत्त २६-पिलिद-मुत्त २७-यस्सप-सुत २८-पिण्ड-सुत्त २९-सिप्प-सुत्त २१ २४ २८ २८ ३ ४ २८ ४ २९ ५ ६ ६ ३०-लोक सुत्त १-बोधि-सुत २-बोधि-सुत ३-बोधि सुत ४-निरोध-सुत्त ५-और-सुत्त ६-स्सप-सुत्त ७-पाटलि-सुत्त ८-सगामजी-सुत ९-जटिल-सुत १०-चाहिय-सुत्त २-मुचलिन्द-बग्गो ११-मुचलि द सुत्त १२-राज-मुत १३-दण्डि-सुत्त १४-सरकार-सुत १५-उपासक-सुतं १६-गम्भिनी सुत्त १७-एक्पुत-सुत १८-सुप्पवासा-सुत्त १९-विसासा-मुत्त २०-भदिय-सुत २० ४-~-मेघिय-चग्गो १० ३५ ३८ १२ ४२ ३१-मेधिय-सुत्त ३२-उद्धत सुत ३३-गोपाल-सुत्त ३४-जण्हा-सुत्त ३५-नाग-सुत्त ३६-पिण्डोल-गुत्त ३७-सारिपुत-सुत्त ३८-सुदरी सुत्त ३९-उपसेन-सुत्त ४०-सारिपुत्त-सुत्त १४ १५ १५ १८ ४८ ४ ] ४ उगन पिदहा पक्षा 9-घुम-यग्गो ५० ५२ ८० ८० ६२ દિ૨ ६३ ५-सोनथेर धम्गो ४५-राज-सुतं ४२-अप्पापुर-गुत्ते ४३-युदठी-गुस ४४-युमार-मुर्त ४५--उपागम-गुत्त ४६-मोण-मुत्त ४७-रेयत-सुत ४८-नद-मुत ४९-सद्दायमान-गुप्त ५०-५ पर-गुत्तं ६-जच्चन्ध वग्गो ५१-आयराम-गुत्त ५२-ओमज्जा-मुत्त ५३-पटिसल्लाण-गुत्त ५४-लात-गुत्त ५५-किर-सुत्त ५६-तिस्थिय सुत्त ५७-सुभूति-मुत्त ५८-गणिका-मुत्तं ५९-उपालि-मुत ६०-उप्पज्जति-सूत्त ६४ ६१-महिप-गुतं १२-माहिय-गुते ६३-यामेमु-नात-गुत ६४ामगुसरा गुतं ७८ ६५ साष्टप-गुप्त ६६-सहरसय मुत्त ६७-पपश्चातय गुप्त ६८-भच्चान गुत्त ६.-उदपान-मृत्त ८२ ७०-उदयन-गुत ८२ -पाटलिगामिय धग्गो ८३ ७१-निम्यान-गुप्त ७२-निम्मन मुत ७३-निम्यान-गुतं ७४-निम्यान-सुत्तं ७५-चुद-मुत्त ७६-पाटलिगामिय-गुत्त ७७-द्विधापय सुत्त ९२ ७८-विसावा-गुत्त ७९-वय-सुतं ८०-दम्ब सुत्त ९५ ६८ ८४ ८४ ७१ ७२ ८८ ७३ नभो तरम भगवतो पाहतो सम्भासम्बुद्वस्त उदानं १-बोधिवग्गो (१-योधि-सुत्त ११) एव मे मुन-एव समय भगवा उरुवलाय विहरति नजा नेरञ्जराय तीरे बोधिरुषसम्ले पठमाभिसम्बुद्धा।' तन खो पन समयन भगवा सत्ताह एक्पल्लवन निसिमा हाति विमुत्तिसुख पटिसवेदो"। अथ खा भगवा तस्स सत्ताहस्म अच्चयन तम्हा समाधिम्हा वुट्टहित्वा रतिया पठम याम पटिच्चसमुप्पाद अनुलाम साधुक मनसाकासि' इति--इमस्मि सनि इद होनि इमस्सुप्पादा इद उप्पज्जति यदिद-अविज्ञाप- च्चया सखारा, सद्भखारपच्चया विन्माण, विलाणपच्चया नामरूप, नामम्पप च्वया सळायतन सहायतनपच्चया पस्सो, फस्सपच्चया वेदना वंदनाप च्चया तणहा तण्हापच्चया उपादान, उपादानपच्चया भवो, भवपच्चया जाति जानिपच्चया जरामरण सोक्परिदेवमुक्खदामनस्सुपायासा सम्भवन्ति । एव एनस्म दुवकाव धस्म समुदयो होतीति । अथ खो भगवा एनमथ विदित्वा ताय वेलाय इम उदान उदानेसि। यदा वे पातुभवन्ति धम्मा आतापिना थायता ब्राह्मणस्स। अथस्स पडन्या वपन्न सब्बा यतो पजानाति सहनुधमन्ति ॥१॥ - पाठभेदा अट्टपथातश्च पदानि- १ महाबग्ग १११३१३१पय०-- इति सम्वत्र ! * सुखप्प०--इति B 191 (५-पोधि-मुत्त ॥२) एय में गुत्तर गगर नगमा उपयेाय बिहान नग्मा माजराय गारे सोधिरे परमाभिगम्युला। सन गा पा गमयन नगमा सत्तार पान निpिair विमुगत्ति मुग गिरे। अम मो भगा तस्य ताहाग अन्चा सम्हा ममाधिम्हा युट्टा पा रतिया ममि माग पग्गिसमुणा पहियोग सापुर मनगागामि इति-दरिंग अशी हमस्य गिरोपाइ नियति यति- यदि जातिरोधा गद्रमाशीरोणा, मनमागीरोपा मिस्नागिरोपी विन्याग निरोया मरूपतिरोधो, नामम्पनिरोपा गायनरोधा, मळापारिनिरोपा परमपिराधो, फ्रानिरोधा धनानिराधा, यानानिरोपा तहागिरोपा, तना निराधा उपागनिरोपा उपासननिरापा भवनिराधा, भपनिरापा जाति निरोपो, जानिनिरोधा रामरपगारपरित्यास्मीमनम्मुपायामा निजति एवमेतररा दुवपक्रधररा निरोधा होनि । अय गो भगवा एन अत्यं विन्त्यिा ताम वेग इम उन उनानमि- या हवे पातुभवन्ति धम्मा आनापिना झायता पाह्मणरस । अपस्म पद्धगा वपयति मन्या पनो मय पच्चयान अतीनि ॥२॥ (३--बोधि सुत्त ११३) एव म गुत्त-एर समयं भगया उरुवेलाय विहरति नत्रा मेरजराय तीरे योपिरपसमूले पठमाभिमम्बुद्धो। तन खापन समयन भगया मताह एप लदान निसिनो नाति यिमुक्तिमुख पटिसदेती।' अथ सो भगया तरंग गताहस्म अनपन तम्हा समाधिम्हा चुद्रनित्वा रतिया पच्छिम याम पटिच्नममुणाद अनुलोम पटिलोम सापुर मनसापासि इति इमरिम राति इद होति इमस्तुपाला इदं उपजति इमम्मि असति इ. न हाति, इमरस निरोपा रद निरज्यनि, यदि- पविजापच्चय (१०) डायस्पधस्म समुदयो होति। अविना यत्वव असेगविरागनिरोधा सवारनिरोपो (= १०) दुधम घरम २ महायाग, १२११३-५ ३ महावग्ग, १३०६-७ 1 मुखप-इति B I सुख-इति B १५] थेर-सुत्त निरोधो होतीति । अथ सो भगवा एतमत्थ विदित्वा ताम वराय इम उदान उतानेसि-- यदा हव पातुभवन्ति धम्मा जातापिना यायता ब्राह्मणस्म । विधूपय तिद्वति मारमन मुरियो' व ओमामयमन्तस्विसन्ति ॥३॥ (४-निग्रोध-मुत्त ११४) एव मे सुन-एक समय भगवा उरुवेताय विहरति नज्जा नैरजराय तीर अजपालनिग्रोधे पठभाभिसम्बुसो। तेन खो पन समयन भगवा सनाह एकपल्लवन निमिनो होति विमुत्तिसुख पटिमवी' ! अय खो भगवा तस्स मत्ताहस्स जच्चयन तम्हा समाधिम्हा वृद्वासि । अथ खो अञ्जतरो हुहुदकजातिको" ब्राह्मणो यन भगवा तनुपसद्कमि उप सदकमित्वा भगवता सद्धि मम्मोदि सम्मोदनीय कर सागणाय वौतिमारत्वा एवमन्त जट्ठामि एक्मन्त ठितोसो सो ब्राह्मणो भगवन्त एतत्वाच-कित्तावता नु खो भी गोतम ब्राह्मणो हाति कतम च पन ब्राह्मणकारखा धम्मा ति अय सा भगवा एतमत्व विनित्वा ताय बलाय इम उतान उतानसि- यो ब्राह्मनो बाहितपापधम्मो नीहुहुझको निक्कसावी यतत्ता। वदन्तगू सितब्रह्मचरिया धम्मेन सो ब्राह्मणो ब्रह्मवाद वदेय्य (1) यस्सुस्सदा नथि कुहिञ्चि लोकेति ॥१॥ (५-~-थर-सुत्त ११५) एव में मुन-एक समय भगवा सावत्मिय विहरति जेतवने अनाय- पिण्डिकस्सारामे। तन भो पन समयेन आयम्मा च सारिपुतो आयस्मा च महामोग्गल्लानो आयस्मा च महाक्स्सपो आयस्मा च महापच्चायनो आयस्मा च महाकोहितो आयस्मा च महाकप्पिनो आयस्मा च महाच दो आयम्मा च अनुरुद्धो आयस्मा च रेवतो जायस्मा च देववत्तो आयस्मा च आनदो यन भगवा, तेनुपसदवमिमु। 2 B सुखप SA BERT° BD महावग्ग, ११२।१-३ ब्राह्मणकरण धम्म, महावागेश्राह्मणकरणा धम्मा उनान [१७ अरमा सा भगवा ते आपस्मन्न दूरताव आगच्छन्ते, निस्वान भिक्खू आमन्नसि- एते भिक्पव । बाह्मणा आगच्छन्ति एते भिक्पब । ब्राह्मणा आगच्छन्ति । एव वुत्ते यज्ञतरा नाह्मणजातिरा भिक्षु भगवत एतद् अवोच--- 'कित्तावना नु सो भन्न ब्राह्मणो होनि क्तमे च पन ब्राह्मणकारवा' धम्मा ति' अथ खो भगवा एतमत्थ विदित्वा ताय बाय इम उतानं उदानसि- वाहिया पापर धम्म ये चरन्ति मटा सना खीणसयोग्ना' बुद्धा ते वे रस्मि ब्राह्मणाति ॥५॥ (६---कम्सप सुत्त ११६) एव में सुा---एक समय भगरा राजगहे विहरति वळुवन फ्लदकनिवापे। तन या पन समयन आयस्मा महाक्रसपो पिप्पलिगुहाय विहरति, आबाधिको हानि दुखितो वाळहगिलानो। जब सो आयस्मा महाफ्स्सपो अपरन समयन तम्हा आवाधा बुदामि । जथ खो आयम्मतो महाक्स्सपस्स तम्हा आवाधा बुट्टितम्स एन-होमि यनगाह राजगह पिलाय पविमति । तेन सो पन समयन पञ्च मत्तानि दवतासतानि उस्मुस आपन्नानि हान्ति आयस्मतो महाक्स्सपस्म पिण्ड पातपटि गभाय। जथ यो आयस्मा महावस्मपा तानि पञ्चमत्तानि देवसतानि पटिविम्वपित्वा पुवण्हसमय निवामत्वा पत्तचीवर आदाय राजगह पिण्डाय पाविमि येन लिविसिखा कपणविसिखा पमवारविसिखा। अहमा खो भगवा आयस्मन्त महाकम्सप राजगह पिण्याय चरन्त यन दलिद्दविसिया कपणविसिखा पेसकार विसिग्वा । अथ मो भगवा एतमत्य विनित्वा ताय वेलाय इम उदान उदानमि--- अनन्यपामि अज्ञात दन्त मारे पतिट्टित। खाणासव वन्तदोग तमह मि ब्राह्मणन्ति ॥६॥ (७ -पारलि सुत्त ११७) एव म मुन-एक समय भगवा पाटलिय* विहरति अजकलापके चेतिये अजक्लापकम्स यक्पस्स भवने। BD° करणा ABD खीणा° 3A च चे ६ IB दळहिछा ७ *C चावाय B थाराय अनुगच्छति AD यागगुद्दान-गाथा च १८] सगामजी-सुत्त तन खा पन समयेन भगवा रत्त धकारतिमिसाय अभाकासे निसिनो होति, देवो च एक्मेक फुमायति । अथ खो जजक्रापको यक्खो भगवतो भय छम्भितत्त लोमहस उप्पा तुपामो येन भगवा तेनुपसस्कमि, उपसमित्वा भगवतो अविदूरे तिवखत्तु अक्कुलोपक्कुला ति अक्कुलपक्कुरिव आवासि- "एसोते समण । पिसाचो'ति । अथ खो भगवा एतमत्य विदित्वा ताय वेलाय इम उदान उदानेसि-- यदा मकेसु धम्मसु पारगू हाति ब्राह्मनो, अथ एत पिसाच च बवाल चातिवततीति* ॥७॥ (८-~-सगामजी सुत्त १८) एव में सुत-एक समय भगवा सायस्थिय विही जेतवने अनाय पिण्डिकस्म आरामे। तेन खो पन समयन आयस्मा सडगामजि साथि अनुप्पता होति भगवन्तं दस्सनाय। अस्मोसि यो आयस्मती मद्रगमजिस्स पुराणदुतियिका-अय्यो सङगामजि सावत्थि अनुप्पत्तोति । सा दारक्मादाय जैतवन' मगमासि (1) तन सो पन ममयन आयस्मा सङगामजि अन्तरस्मि रुपमूले ग्विाविहार निसिनो होति। अथ सो आयस्मतो सगामजिस्स पुराणदुतियिका यन आयस्मा सगामजि तेनुपसवमि, उपमझ्वमित्वा आयस्मत सद्भगामजि एतदवोच--'खुद्दपुत्त हि समण पोम मन्ति । एव वुत्त आयम्मा सङगामजि तुण्ही' अहोसि। दुतनियम्पि खा आयस्मतो मझगामजिस्स पुराणदुतियिका त दारक आयस्मतो सद्भगामजिस्म पुरता निक्विपित्वा पक्वामि---एसो ते समण पुत्तो पोम नन्ति । अथ खो आयस्मा सद्भगामजि त दारक नव ओलो सि नापि आलपि । अथ खो आयस्मतो सद्गामजिस्स पुराणदुतियिका अविदूरे गन्त्वा अपलोकेन्ती अद्दसायस्मन्न सद्गामजि त दारक नव ओलोकेन्त नापि आल्पन्त, दिस्वानस्स एतदहोसिन चाय समणा पुत्तेना' पि अथियोति (1) ततो पटिनि वत्तित्वा दारक्मादाय पक्कामि । अद्दमा खो भगवा दिब्बन चक्षुना विसुद्धेन अति JA अक्कुलोबवकुलो •A अक्कुलवालिक, BD पुस्तक्योरशुद्ध + BD पुस्तक्योरन्तिम पादोशुद्धो गावातेच-सम तिवत्तति A च वीतिवत्तति अत्रानुगम्यते १B एस
६]
उदान
पन्नगनुगतन आयस्मता सद्गामजिरा पुगणदुनिपिराय एवर्ष विपकार ।
अय या भगरा एनमय विनिता ताय बेलाय इमं उदान उन्नसि-
आर्यात नाभिनन्नति परान्न न सापनि ।
सद्धगा सदगामजि भुत्त तमहं गमि ग्राह्मण त ८th
(६–जटिल-सुत्त १६)
एव म सुतर समय भगया गयाय लिहसी गपासीसे।
तन सो पन मभयो मम्यहा जग्लिा मातासु हन्तिकामु रतीम अलरद्वार
मिपावगमय गयाय उम्मु सन्ति पि निमजति पि उम्मुज्जनिमुन पि वन्ति
ओपिनि पि ग्गि पि हन्ति- मिना मुदाति । अहसा यो भगवा ते सम्बहले
जटिले मालासु हन्तिकागु रतीसु अन्नरद्वव हिमपानममय गयाय उम्मुन्नेपि
निमुज्ज । पि उम्मुन्जनिमुनरोन पिआमिञ्चन्ने पि अग्गि पि जुहन्त-मिना
मुदीरि। अय मो भगवा एतमत्व विदित्वा ताये वेगय इम उतान उतानति-
न उत्पन सुचि हानि, यस्ताय न्हायतो' जनो
यम्हि सच्चन्च धम्मो च सा मुरि सो च ब्राह्मणोनि ॥९||
कस्सारामा
(२०-माहिए-सुत्त १११०)
एव मे सुत्त-एर ममय भगवा गायिय विनि जेतयने अनाथपिरिड
सेन बो पन समयन बाहियो दाश्चारियो। सुप्पार" पटिवसति
समुद्दतीरे सस्ता हानि गरुषतो होनि मानितो जितो अपचिता सभी
चौवरपिण्डपातसेनासनगिरानपच्चयभेमज्जपरिपपागन। अथ खो वाहियस्स
दारुपीरियस्म एव चतगा परिक्तिका उदपादि--यनु यो कवि गरे अरहन्तो
वा अरहत्तमग वा समापना अह तेम अम्लतरोति। अथ खो वाहियस्स
दारुचीरियस्स पुराणमाहिता ददता अनुकम्पिका अथकामा वाहियम्स
९ IBD नाति हायनी इति पठनीयम ।
१. 1AD चिरियो--इति सर्वत्र
'AD सुपा
[७ १११०] याहिय-गुतं दारुपीरिपस्स घेतसा पेतो परिवितामनाय येन बाहियो दारचीरियो तनुप सदन मि, उपरावमित्वा वाहिय दारुचीरिय एतदवोच-व सो त्व वाहिय अरहा नापि अरहत्तभग्ग वा समापनो, सा पित पटिपदा त्यि, माय त्व अरहा या अस्स अरहत्तमग वा समापनो।' अथ सो के "चरहि मदयो लोर अरहन्तो वा अरन्तमग वा समापमा नि? 'अघि बाहिर। उत्तरेमु जनपसु सामथी नाम नगर । तत्थ मो भगवा एतरहि विहरति अरहं सम्मासम्बुदो। सा हि बाहिय । भगवा अरहा चैव अरहत्ताय च धम्म सतीति । अयं सो यायिो दारुचीरियो ताय देवताय मवजितो तावदेव मुप्पारपस्मा' पयामि। सच्चत्य एकरतिपरिवारोन यन भगवा सावत्थिय विहरति जतवन अनायपिण्डियस्ताराम तेनुप-सहामि । तेन यो पन समयन राम्बहुला भिक्खू अभीगारो चश्नमन्ति । अथ सो बाह्यिो दारुचीग्यिो यन ते भिक्पू तेनुपसकिमि उपसध्यमित्या त मिरवू एतदवाच-'यह नु सामन्त । एतरहि भगवा विहरति अरह सम्मासम्बुद्धो, दम्मनकामम्हा मय त भगवन्त अरहन्त सम्मासम्बुदन्ति । 'अन्तरपर पविटठो सा बाहिय । भगवा पिण्डाया ति। अथ सो बाहियो दारचीरियो तरमानरूपो जतवना निकम्ममित्या सावत्यि पविसित्या अड्स मगवन्त सावत्थिय पिण्डाय चरन्त पासादिव दस्सनीय मन्तिद्रिय सन्तमनस उत्तमदमयसमयमनुष्पत्तं दन्त गुत्त सन्तिद्रिय नाग, दिस्या येन भगवा तेनुपरागकमि, उपसद्यमित्वा भगवतो पादे सिरसा निपतित्वा भगवन्तं एतद वोच--"देसेतु मै भन्ते । भगवा धम्म देसेतु मुगतो धम्म, य मम अस्स दीपरत्त हिताय सुखायाति।" एव युत्ते भगवा वाहिय दारुचीरिय एतदवोच-"अगाला खो ताव बाहिर पविट्ठम्हा पिण्डायाति ।" दुतियम्पि खो चाहिया दारुचीरियो भगवन्नमेतदवोच-~- "दुजान खो पन त भन्ते, भगवतो वा जीवितन्तरायानं मह्य वा जीवितन्त राया, देसेतु मे भन्ते। सुखायाति ।" दुतियम्पि खो भगवा बाहिय दारुचीरिय एतदवोच-"अवालो पिण्डायाति । ततिम पि खो बाह्यिो दारुचीरियो भगवन्त एतदवोच-"दुजान देसेतु सुखायाति। JA सम्मा-इति सवन JAB को, नास्ति पुस्तके C TAB 11 +A सुपा०, B सुपारपम्हा Bअ० ८] 'तम्मान्ति बानिया एवं मिरिणा-दिल द्विारा मरिगति, गुते गुनमत्त भविरगति, मागतमा भगिनि, पिम्मान विम्मामा मारा। एय नि याहि FिITर्च। पता का मे वाश्यि गिठे मिस भषि स्मति निम्मित भगिनि ता वं बाहिरम सम्प, पना सहि भय स्यामा यि नविध हुन उभयमनरा, पगवन्नो दुपरमार अथ गा वाहितम दातीग्रिम भगमा माम माय धम्मग्नान सारय अनुपाय आगाह चिर्म विर्गाश्च । अथ सो भगषा चान्ये दाग्यि मा पितन ओवागन आर्या त्या पपयामि। अय तो मचिम भगवती पाहाय दाम्पीरिय गाती सणवा अधिषात जियिता योरोपगि अय सागमा मावपिय पिण्डाय धरित्वा पन्याभरा पिपरपातपटियान्ना गम्यहि भिवयहि गजि नगरमा विमित्या अहम बाहिम नायि पातं म्यिान भिमू आमन्तेगि' गमय भिवयव याहिबग्ग दारचारियस्म सरीरस, मचा आगया नौहरित्या मापप धूपञ्च र परोप मनसमारी यो भिगव! वापतो नि।' एव भने ति रा से भिवा मगवना पटिमुणि या वाहियर दानारिमस्र सरीख' मञ्चय आरापया नीहरित्या पार था यूपच रंग परित्या यन भगवा मनुपायमिंगु उपमध्यमित्वा भगवन्त अभियादा एवमन्न निमीलिए वमन्त निसिना मो ते भिामू भगवनमाया-- द मन्ना चाहियस्म दापनीरि- यम्म सगर धूपो धाम पनो, तरंग का गति को भिसगरायोनि ।' 'पण्डितो भिवय चाहिया दारचारिया पन्धपानि धम्मरमानुधम्म न च म धम्माधिकरण विदेोति परिनिन्वता भिगवे ! चाहियो दारचीग्यिोनि । अय यो भगवा एनम थे पित्विा ताय वाय इम उतान उगमसि-- यत्थ आपा च पठवी तेजो वायो न गाधति न तत्थ सुपमा जातन्ति आच्चिा न प्पकामति । एवमेव A पुस्तके, B- नय पचान ततो त्व बाहिम न तस्य यतो त्य माहिय पि(तत्य, तता यतत्य पश्चात--ततो त्वं बाहिय यतत्या, यतो त्य बाहिय भवत्य, तनो अस्पष्ट क्या वाक्यम ABअधिपातित्वा D अविवादित्वा AC सधवादि, C पटिपनि, B सच्चपादि दृश्यते ३ सयुत्ता०, ११३७ +A पयः ११.] पाहिय-मुस न तत्य धन्दिमा भानि तमो तत्य न विन्जति, यदा घ अत्ता यदि मुनि सो तेन ब्राह्मणो, अथ स्पा अस्पा च सुखदुवा पमुच्चतीति ॥१०॥ अये पि उदानो वृत्तो भगवता इति में सुनन्ति । बोधियग्गो पठमोर तम उद्दानं भवति-- तयोरोनि, निदीने पेरा मन पाठी मडामनि जनायेन माSA|| 1A प्य० * B याया (1) 3Aते रसा २-मुपसिन्द-यग्गो (११-- चलिन्द-मुत्त २११) एवं म गु- समय भगया उरवेलाप मिटरति जा नैरजराप तोरे मुबलि दमूले पठमाभिराम्मुदी। तन यो पन ममयन भगवा सत्ताह ला निगिनो होfi विमुक्ति मुम पटिमवेतो । तासापा समय। महा अाग्मेपो उपालि मताहानिया सोयाना' हिनी। अयं सो मुमति दो गगना मरमयना नियमित्या भगवतो वाय गत्तपतु भोगहि परिविमपिता उपरि मुनि महन्त पण विन्य अट्टामि-मा भगयन्ने गीत मा भगवन्न उण मा भगरनं रंगमासवानात पमिरिसपसपरगो नि। अप गो भगवा तस्स मताहम्म अध्ययन तम्हा सभा पिम्हा वुटासि । अप सा मुगलिदा' नागराजा विद विगतवाहा व पिरित्या भगवतो काया भोगे विनिरस्त्या सम्यण्ण परिसहरिया माणवकरणं अभि निम्मिनित्या भगतो पुरतो अट्ठामि पयिो भगवन्त नमरगमानो। अयमा भगवा एनमत्य विग्विा तायं वेराय इम उदान उदागि- सुमो विवेको तु?स्म गुतधम्मस्म परमतो, अध्यापय मुखं रोष पाणभूतसु गयमो। सुखा विरागता लार कामान समतिममा अस्मिमानस्स यो विनयो एत थे परम मुमन्ति ॥१॥ ११ । इष्टव्य महावणे, १०३।१४ . PA भुञ्च 3A 8, +C महारर्गे चल सरिसप एवमेव पठ्यत D महावगे घ,AB°ज्ज [१ २३ ] दहि-सुत्त [११ (१२-राज-सुत्त २।२) एव मे सुत--एक समय भगवा सावत्यिय विहरति जेतवने अनाथपिण्डिकस्स आरामे। तेन खो पन समयेन सम्बहुलान भिक्खून पच्छाभत पिण्डपातपटियवन्तान उपट्टानसालाय समिसिनान सनिपतितान अयमन्तराक्था उदपादि-"को नु सो आवुसो । इमेस द्विग्न राजून महदनतरो वा महाभोगतरा वा महाकासतरो वा महाविजिततरा वा महावाह्नतरो वा महब्बलतरो वा महिद्धिपतरो वा महानुभाव तरी वा राजा वा मागधो सेनियो बिम्बिसारो राजा वा पसेनादि कोसलोति।' अयन्चरहि तम भिक्खून अन्तराकथा होति विप्पक्ता । अथ वो भगवा मायण्हसमय पटिमल्लाना बुट्टितो येनुपट्टानसाला तेनुपसकमि, उपसस्वामित्वा पञ्जते आसने निसीदि, निसज्ज खो भगवा भिक्रा आमन्तेसि---- "कायानु त्य भिक्मव । एतरहि कथाय सन्निसिना सनिपतिता का च पन वो अन्तरापथा विष्पक्ताति। "इध भन्ते । जम्हाकम्पि पच्छाभत्त उदपादि पसेनदि कोसलो ति'। अय खो नो भन्ते । अन्तराकथा विप्पक्ता। अथ सो भगवा अनुप्पत्तो 'ति। 'न खो भिक्सवे' तुम्हाक पटिरूप कुलपुत्तान सद्धाय* अगारस्मा अनगारिम पब्वजितान, य तुम्हे एवरूपिं क्थ क्येय्याथ। सनिपतितान वो भिक्खब। द्वय करणीय धम्मिश्था अरियो वा तुण्हीभावो' ति। अथ खो भगवा एत अत्य विदित्वा ताय वेलाय इम उदान उदानेसि-- य च कामसुख लोके यं चिद दिविय सुख । तण्हवरायसुखस्स ते कल' नग्धन्ति सोळसिन्ति ॥सा - (१३-~~दडि-सुत्त २।३) एव मे सुत एक समय भगवा सावत्यिय विहरति जेतवने अनाथपिण्डिकस्म आरामे। १२ । हस्तलेखेषु क्वचिद अन्तरकथा "सर्वत्र था-'ता, Cमोधित था-'ता अय पाठ २८,२९ त सस्कृत' A D सद्धान, B सद्धा, सस्कृत सु० २८,२९ त च B धम्मिा फया 8 AD gorfshit ?Bºx उदान [२४ तन यो पन ममयन मम्बा कुमारका अन्तरा च सावथि अन्तराच जतवन अहिं दण्डाह त । अथ सो भगवा पुण्ड्समय निवासत्वा पत्तनीवर मदायसावत्थि पिण्डाय पाविमि। जद्दमा यो भगवा सम्बहुर कुमारखे अन्तरा च सथि अन्तग च जनवन अहि दण्देन हनल। अय खो भगवा एतमत्म विग्विा ताय वलाय इम उतान उगनगि- मुगामानि भूतानि यो दण्न विहिसति । अत्तनो सुखमेसानो पेच्च सो न तमत सुख । सुखरामानि भूतानि यो दण्डन न हिंसति । अत्तनो सुख मेसानो पच्च' मो लभते सुखन्ति , ||३|| (१५-~~-सक्कार-मुत्त २।४) एव मे सुत-~एक समय भगवा सात्थिय विहरति जैतवने अनाथपिण्डि कस्स जारामे। तेन खो पन समयन भगवा सक्ती होति गरुकता हाति मानिता पूजितो अपचितो भी चावरपिण्डपातसासनगिलानपच्चयभसज्जपरिक्यारान [मुत१० सादृश्य] भिक्खुमघोषि सक्क्ता पे परिक्पारान । अनाति त्थिया पन परिब्बाजका भगवतो सबभार असहमाना भिक्खुसधस्स च गामे च अरले च भिक्खू निस्वा जस भाहि फरसाहि वाचाहि अपरोसन्ति परिभासन्ति रोसन्ति विसन्ति। अथ सो सम्बहुग भिक्खू येन भगवा तेनपसामसु उपसमित्या भगवन्त अभिवानेत्वा एक्मन्त निसीदिसु, एक्मन्त निसिना सो ते भिक्खू भगवन्त पदवीच--- "एतरहि भन्ते। भगवा सक्कतो गरुक्ती परिक्सारान, भिक्खुगपोपि सक्यतो गरुक्तो परिवारान अतिथिया पन परिब्बाजवा असवाला अगरक्ता पे परिस्वागत। अथ खो ते भाते। भगतित्यिया परिव्वाजका भगवतो सक्कार विहसतीति। अथ खो भगवा एतमय विनि वा नाय वयं इम उन उदासि-~- पं प प १३ A पन्च २१५] उपासर-मुत्तं [ १३ गामे अरम्ने सुम्पदुक्सफूलो नेवत्तत्तो गो परतो दहेय। पुसन्ति फस्सा उपधि पटिन्च, निरुपधि वेन पुमेय्यु फस्साति ॥४॥ 1 (१५--उपासक-सुत्त २१५) एव मे सुत-एवं समय भगवा सावस्थिय विहरति जेतवने अनाथपिण्डिक्रस आरामे। तन खो पन समयेन अन्यतरोइच्छानडगलको उपासको सावत्यि अनुप्पत्तो होति केनचिदेव करणीयन । अथ पा सो उपामरो सावन्थिय त करणीय तीरेवा यन भगवा तेन उपसमि उपसमित्वा भगवन्त अभिवादेत्या एकमन्त निसीति, एक्मन्त निसिन्न खो त उपासक भगवा एतदवोच-चिरस्स सा त्व उपासक इम परियाय अकामि यदितमिधागमनाया ति"। "चिरपटिकाह' भन्ते । भगवन्त दस्सनाय उपसद्भवामितुवामो अपिचाह केहिचि विच्चकरणीयहि व्यावतो एवाह नासक्खि भगवन्त दस्मनाय उपमदर मितुन्ति। अथ खो भगवा एनमत्य वित्विा ताय वेलाय इम उदान उदानमि- सुख बन। तस्म न होति विञ्चि सद्भपातरम्मस्स बहुस्मुतस्स।" सकिञ्चन पस्स विहन्गमान, जनो जनम्हि पटिव धरूपा ॥५॥ १४ १B दसाय (?), C नेव'अत्ततो नो परतो रहेया (१)ति अह भुखितो च 'आह दुक्खितो परेन' इदं भयहे सुखदुक्ख उप्पादितन्ति च नैव अत्ततो नो [त्यज्यते] परतो त सुखदुक्ख ठपेय (?) दहेय-इति पठनीय किमु ? AD उपधि १०धी-इति हस्तलेखे १५ १८ इच्छानडगलनामको कोसलेसु एको ब्राह्मणगामो त निवासि ताम (?) तत्य या तो भयो तिज वा इच्छानगलको उपासको ति +A चिर, P°, C स्पष्टयति-चिरपटिको अह चिरकालो पट्ठाय अह •A घ्यावहो', D प्यावही "अत्र २१६ इत्यत्र च अशुद्धोहस्तलेख १४] उदान [ श६ (१६-~~गम्भिनी-सुत्त २।६ ) एव मे सुत--एक समय भगवा सावत्यिय विहरति जेतवने अनाथपिण्डिफस्स आराम। तेन खा पन समयन अग्नतरस्स परिव्याजास्स दहरा माविका पापती होति गभिनी उपविजन्ना। अथ खो मा परिब्वाजिवा त परि ब्वाजा एतदवोच-'गच्छ त्व ब्राह्मण तेल आहर, य मे विजाताय भविस्सती ति। एव वृत्त सो परिब्वाजकोत परिवानिस एतत्वोच-- 'बुतो पनाह मातिया तल आहरामा' ति। दुतियम्पि खो सा परिब्धाजिका त परिवाजिक एतदवोच-- 'गच्छ रत्व ब्राह्मणा तेर आहर, य मे विजाताय भविस्मति । दुतियगि खो मो परिब्बाजियो त परिब्बाजिक एतत्वोच--'कुतो पााह भोनिया तल आहरामी ति। ततिय पि खो सा परिवाजिका त परित्राजिा एतदवोच-'गच्छ स्व ब्राह्मण । तेल आहर य मे विजाताय भविस्मती ति। तेन खो पन समयेन रन्नो पसेनदिस्स कोसलस्म कोट्ठागारे समणस्स वा ब्राह्मणस्स या सप्पिस्म! वा तेलस्स या यावत्य पातु दीयति नो नीरितु ।यसा तस्स परिब्बाजक्स्स पतलहोसि-रज्जो खो पन पसनदिस्स" नाहरितु। यनूनाह रजो पसेनदिस्सबोसल्स्म कोट्ठागार गन्त्वा तेलस्स यावतत्य पिवित्वा घर आगन्त्वा उग्गिरत्वान दय्य य इमिस्मा विजाताय भविस्मीनि। अथ खो सो परिष्वाजको रस्नो पमैनदिस्स कोमलस्म घोडागार गत्वा तरम्स याव-त्य पिवित्वा गार गत्वा नेव सक्कोनि उद्ध कातुन पन अधो। सो दुक्रवाहि तिब्वाहि खरहि क्राहि वेदनाहि पुटठा आवदृति परिवति च। अथ खा भगवा पुब्वाहसमय निवासत्वा पत्तचीवरमादाय मावत्थि पिण्डाय पाविसि । अहसा सो भगवा त परिब्याजर दुक्खाहि तिब्बाहि गराहि कटुकाहि वन्नाहि फरठ जावट्टमान परिवट्टमान। अथ यो भगवा पतमत्य विनित्वा ताय वेलाय इम उगन उठानमि- सुपिनो का य अकिञ्चना वेदगुनो हि जना अचिना। सविञ्चन पस्म विहन्नमान, जनो जनम्हि पटिव धचित्तो ॥६॥ १६ 1A सम्बिस्स-सवत्र B पसेनदिकोसलस्स JA गत्वा 4B जनस्मि २१७] सुप्पवासा-सुत्त -- (१७-~-एक्पुत्त-सुत्त २।७) एवं मे सुत-एन समय भगवा सावत्यिय विहरति जेतवने अनाथपिण्डिकस्स आरामे। तेन खो पन समयेन अतरस्स उपासक्स्स एक्पुत्तको पियो मनापो कालडकतो होति । अथ खोसम्बहुला उपासका अल्लवत्था अल्लकेसा दिवादिवस्स! येन भगवा तेनुपसहकर्मिसु । उपसदकमित्वा भगवन्न अभिवादेवा एकमल निसीदिसु, एक्मन्त निमिन्ने सो ते उपासके भगवा एतद्वोच- 'विन्नु तुम्ह उपासका अल्लवत्या पल्ल्वेसा इथुपसकमन्ता दिवादिवस्सा' ति? एवमुत्ते सो उपासको भगवन्त एतत्वाच-"मम्ह खो भन्ते । एक्पुत्तको पियो मनापा कालड़क्तो, तेन मय अल्लवत्था अत्रक्सा इध उपसवमन्ता दिवादिवस्सा"ति । अथ खो भगवा एतमत्थ विदित्वा ताय वेलाय इम उदान उदानेसि- पियरूपा सातगधिता' वे देवकाया पुयमानुसा च अघाविनो परिजुना मच्चुराजरस वम गच्छन्ति । य वे दिवा च रत्तो च अप्पमत्ता जहन्ति पियरूप, ते वे खणन्ति अधमूल मच्चुनो आमिस दुरतिवति ॥७॥ (१८-सुप्पवासा-सुत्त २१७) एव मे सुत--एक समय भगवा कुण्डियाय' विहरति कुण्डिद्वानवने । तेन खो पन समयेन सुप्पवासा कोलियधोता सत वस्सानि गम्भ धारेति १७ ICदिवादिवस्सा'ति दिवसस्स पि दिवा मज्झन्तिके काले ति अत्यो PAC पियरूपासात', B पियरपसागतदे, D पियरूपसातगविधिता, C व्याख्यायते ये पियरूपेसु मस्सादेन गिन्द्वात पियरूपा सातगभिता (?) १८ १C कुण्डिकाप, D कुष्टिकाय 4 So AB कुण्डिकानवने, C कुण्डियानवने, D कुष्टानयने •AD क्वचित-सुप्पवासा GA प्रायेण--कोलिपो°,BCD कोलिय° C कोलियधीतांति कोलियराजधीता १८] उदान [ १९ तेनुपगतिमि, उपरामिस्सा भगवन्न पग--'ममतोमो ! यो उपासका मया, रातु गुप्पपासा परिपपीता सत्त भसारि पच्छा मा परिस्सी ति। अप गो गुप्पयामा कारियपीता सप्ताह पुल्पमा भिवयुगधे परमानापा भोसीयेन सरत्या सन्नगि गम्पपारेमि, संपदार' भगवन व पेमि सम्ब च भिनसुगर्व । अप या आपामा गारिणतो दार एलोर-'कन्नित दाम मनीर्य पनि यापनीयं, पति नजिश्चि पर नि? 'पुतो मे भो मारिसुत ! गमतीय युवा यापनीय। मन यरसात मे रोहिारम्भिया' हाती' ति। अप सो गुप्पयागा यौरियधीता--पुता में घम्गसमापना गदि मन्नेती ति अत्तमना पमुदिा पोशिसोमनराजाला अहोगि। अप पो वा सुप्पवारा मोरिवधीतर एनद्वार--"इच्छम्यासि त्वं मुष्पवागी पन्जनियरूप मृत'न्ति। इच्छेय्यामह" भगया अम्मासि पि पयपानि सत्त पुतानी' । अथ सो भगवा तमत्य विरिल्ला ताप कम इमं उगा उगनगि- असात सातरूपन पियरूपन अप्पिम दुग्य सुगम्स स्पेन पमत्तमनिवसती' ति ॥८॥ (१६-विसासा-सुत्त २।६) एव मे सुन-एप समय भगवा सावत्यियं विहरति पुरपारामे भिगारमातु- पासावे। तेन खो पन समयन बिसायाय मिगारमातुपा याचिव अत्यो रको पमेननिम्हि कोसरे पटिया या होति । त राजा पमेनदि कोरातो न यथाधिप्याय तीरेति। अथ खो विसावा मिगारमाता निवास्विस्सव यन भगवा तेनुपमहामि उपसवामित्वा भगवन्त अभिवादेत्वा एकमत निसीनि, एक्मन्त निसिन्न यो CD "प, A°कुभिमा C लोहिताभियं धद्वानी ति मातु-च्छिय अत्तनो गभावासदुक्ख सघाय वदति ID अहं, इच्छेय है IC व्याख्यायते--अतिवत्तति अभिभवति +B पसेनदिवोसले -B°बद्धो पटिवध-पटिबद्ध fuller, PL P22, D पश्चात यो, AC°धो० २।१०] मद्दिय-सुत विसास मिगारमातर भगवा एतद्वोच-"हन्द ! कुतो नु त्व विसाखे, आगच्छति दिवादिवस्सा"ति? "इध मे भन्ते कोचिदेव अत्यो तीरे ति। अथ पो भगवा एतमत्व विदित्वा ताय देलाय इस उदान उदानेसि-- सब्ब परवस दुक्स, सब्ब इस्सरिय सुख । साधारणे विमन्ति, योगा हि दुरतिक्कमा 'ति ॥९॥ प (२०-मदिय-सुत्त २११० .) एव मे सुन--एक समय भगवा अनुपियाय विहरति अम्बवने। तैन सो पन समयन आयस्मा भद्दियो कालिगोपाय पुतो अरन्नगतो पि रुक्षमूलगतो पि सुनागरगतो पि अभिक्खण उदान उदानसि--- अहा सुख अहो सुख'न्ति । अस्मोमु सो सम्बहुग भिक्ख थायस्मता भहियस्य पालि गोपाय पुनम्म अरमातस्स पि रुक्यमूर गतस्स पि मुलागारगतस्म पि अभिक्षण उतान उदानेन्तस्म । सुत्वान तेस एतदहोसि~-'निस्ससय खो आवुसो आयस्मा भदियो कालिंगोधाय पुत्तो अनभिरता ब्रह्मचरिय परति, यस्स पुज्दै अगारिक भूतस्स रज्जसुख सोत अनुस्सरमाना अरजगता पि अभिक्खण उदान उदानेति-अहो सुख अहो सुख'न्ति अथ सो सम्बहुला भिवू यन भगवा तेनुपसमिसु उपसझकमित्वा भगवन्त अभिवादेत्वा एकमन्त निमोदिसु, एकमन्त निसिना खा ते भिक्खू भगवन्त एतदवोचु-- 'आयस्मा भन्त । महियो काळिगोपाय पुत्तो अरम्नगतो पि उदानेति-'अही सुख सुख'न्ति । निस्ससम सो भयो कालिंगोपाय पुत्तो अनभिरतो पे अहोसुर' न्ति। 1C व्याख्यायते साधारणा पयोजने सातब्बे सति २० द्रष्ट व्य चुल्लबग, ७.१,५१० जातके च Aक्वचित काळि BCD काळि सवत्र ICय सो पुल्वे अगारिय भूतोसमानोति क्त्वा अनुभावो ति वचनसेसेन केचि अत्य वणणति अपरे सधा निपठन्ति य स पुखे अगारियभतस्सा'ति तत्य म साति य अस्स () य पुछे अगारिय, पश्चात-सय पुन्बे, पश्चात- पुब्बे +A रजस १८] [रा तेनुसनामि, उपसमा मिला भगवन्ने एतन्योर- गातो भन ! गो उपासो मया, करोतु मुणयासा मोरियधीता मत्त भतात पन्छा सा करिस्मी नि। यय पो गुप्पवागा कोविधीता रासाहं बुरूपमुगं भिगुगप पनीरोन गादीपेन भोजनीयन महत्या सनणेगि गम्पपारमि, सं च दाएं भगवान परापमि मच पभिमुमघ । अप यो मायरमा सागुित्ता तं गरा एतवार-कचि ते दारण ! गमतीय, कमि मापनीयं, पति न रिति दुवमन्ति' युतो म भल सारिपुत्त । गमगीय पुतो पापनीर्य। सत्त वन्सानि म लोहितम्निया' हाना" वि। अय पो गुप्पपासा कोरियपाता-पुत्तो म पम्ममनातिना रादि मन्त्री ति अनमना पमुन्तिा पीरिमोमनम्राजाता अहोमि। अब मो भगया मुप्पपारा मारियधीनर एनवोर- 'इच्छयासि त्य गुपयागे । अन्न पिएकम्प पुरा' 'इन्सयामह भगया अम्मानि पि एवापानि सत्त पुताना fri अय सो भगवा एनमय विनित्या वाय या इम उ उदानमि- असा सातस्पन पियरूपे यप्पि दुक्म सुपरस स्पेन पमतमानिवत' ति ॥८॥ (१६---विमासा-सुत २६) एवं मै सुत-एवं समय भगवा सापत्पिर्य विहरनि पुण्यारामे मिगारमातु- पासावे। तेन सो पन समपन पिसाखाय मिगारमातुया कोचिनेव अत्या रगे पसेनदिम्हि पोसरे पटिबधो होति । त राजा पसेनदि कोसली न यथाधिप्पाय तीरेति । अथ वो विसावा मिगारमाता दिवादिवस्मक यन भगवा तनुपसद्वामि उपसध्यमित्वा भगवन्तं अभिवादेवा एवमन्त निसीटि, एक्मन्त निमिन्न खो CD °य, A °कुम्भिया, C हिनाभ्भिय युद्वानी' ति मातु-कुच्छिय अत्तनो गम्भावासदुक्ख सघाय परति *D अह, इच्छेयह 3C च्यात्यायते--अतिवत्तति अभिभवति +B पसेनदिकोसले -B°बद्धो पटिबध-पटिबद्ध, EMuller PLP 22,D पश्चात बद्धो AC°बधो० ।१०] महिय-मुत्त [ १९ यिसास मिगारमातर भगवा एनद्वोच-"न कुनोनु त्वं विसारो, आगच्छसि निवादिवस्सा नि? "इप मे भन्ने कोचिदेव अत्यो पे तीरे"ति। अथ तो भगवा एतमत्य वित्विा ताय बैलार्य इम उदान उदानेमि- सब्य परवस दुस्म, सब इसरियं सुस। साधारणे। बिहान्ति, यागा हि दुरतिक्षमा पनि ॥९॥ (२०~-मदिय-सुत्त २।१०) एम में मुत-एस समय भगवा अनुपिया विहरति अम्बयने । तेन पो पन समयन मायस्मा भदियो कालिगोपाय पुत्तो अरगतो पि स्वयमूरगतो पि मुश्मागरगतो पि अभिपण उनान उनानेसि-~'अहो सुख महो मुख'न्ति । अस्सोमु सो सम्बहुग भिक्त आयस्मना भद्दियस्य पालि गोधाय पुतस्स अरमातम्म पिसावमूर गनस्स पि मुडजागारगतस्स पि अभिपण उन उदानेन्लस्म । सुत्वान तेस एत-होसि-'निस्ससय सो आवुसो आयस्मा मदियो कारिगोधाय? पुतो अनभिग्तो ब्रह्मचरिय चरति, यम्म पुल्वे अगाग्वि भूतस्स रज्ममुख' सोत अनुस्मरमाना अरजगतो पि अभिक्षण उडान उदानेनि-अहो सुख अहो सुसन्ति अथ सो सम्बहला निक्कू येन भगवा तेनुपसामिसु उपसबमित्वा भगवन्त अभिवादत्वा एक्मन्त निसीन्सुि, एवमन्त निसिना खो ते मिक्सू भगवन्त एतत्वोचु---'आयस्मा भन्ने । भहियो पाळिगोधाय पुत्ती अरजातो पि उदाति-- अहो सुख सुखलि निस्ससय खो भयो काळिगाधाय पुत्ता अनभिग्तो पे अहोमुस"नि। IC व्याख्यामते साधारणो पयाजन साधेतब्बे सति २० द्रष्ट व्य चुल्लवग, ७१,५१० जातके च *A क्वचित् काळि' BCD काळि सवत्र ICय सो पुम्बे अगारिय भूतो समानोति वत्या अनुभायो ति वचनोसेन त्रि अस्य घण्णति अपरे सपा निपठन्ति य स पुन्चे अगारियमतस्मानि तत्य य साति य अस्स (!) थ पुम्दै अगारिय', पश्चात सय पुबे, पन्चात-य पुन्छ +A रज्जस् २०] उदान [२. यय पो भगरा बजार मिरा आमन्नमि-"एहि त्वं निस्यु। मम पाना भदिय मिार नाम हि-त्या ते बायुगा महिण, आमी fri "एवं भन्ने को सामिाणु भगवतो पटिरगुवा यना यम्मा दिया पारिगोधाप पुता तन उपराधामि जगन्नामित्मा आपग भविष नाति गोपाय पुत्त एा योप- सरथा है आयुगो भदिय! आमन्तीति' "एवं आयुमो मिसो मायस्मा महियो नाभिगोमाय पुतो तरा भिायुना पटिम्मुत्वा पन भगवा सनुपगदामि उपसमित्या भापत्र अभिवा त्या एामन्तं निसादि। एषपन्स निमिट गो आपरमन मदियं गाष्टिगोपाय गुनं भगश एनदवोच---"सच रि + महिए। बरगतो पि गुम' नि? एवं मला ति। * पन त्वं मद्दिय, अययगं सम्परामातो परन्गगो मुगन्ति ? "पुग्वे मे भन्न यगारिफ्भूतस्स रज्जगुष करोन्तम्ग अता पि अन्नपुरे रक्ता मुगरिहिता यहोसि यहिति मनपुर राग गुमयिहिना अदोसि । अतो पि नगरे रपापा मुसपिहिता अहोगि यहि नि नगरे समा गुरापिहिना अहासि । अनी पि जनपदे रामा गुरांविहिता अहासि यहि पि जनप रपसा सुगविहिता अहागि। सामो अह भते । एव रमितो गोपितो सतो भीतो उम्बिग्गी उस्मनी उत्भरता बिहासि। एनरहि सो पा अहं भन्ने! अरजगतापि रुपमूलगता पि गुन्नागारगतो पि एपको अभीतो अनुबिगो अनुम्ससी अनुत्लरलो अप्पोमुरो पालोमो परमवुत्तो' मिगभूोन घेतमा विहरामि । इम* सो अह भन्ते । अत्यवरा सम्परसमानोरागतो पे उदानेगि गुगन्ति । अथ सो भगवा एमत्य विदित्वा ताप बसाय इसे उगन उगासि- यस्स तरतो न गन्ति वोपा इति भवाभवतञ्च वीतिवत्तो। सं विगतभयं गुसिं असावं दवा नानुभवन्ति दस्माया ति ॥१०॥ मुचरिन्द-यगो दुतियो तस्मुद्दान- मुनिः राजा दण्डेन सरकारी उगसकेन च गम्भिनी एक्युत्तो न सुप्पवासा विसाग्दा १ कालिगवाय माहियो नि। IA°सी "A रज्जसुस करलस, D°करोनतस्स, B रज्ज पारेन्तस्स SAC परवुत्तो B चरदवृत्ती D पदवृत्तो C(अट्ठकथा) पुस्तके प्याल्यायत-परेहि निनन चिवरादिना यत्तमानो [घुल्लयाग पाठ-परदतो] 6 ABD ATT TAGS, BD°आ A मञ्च ३-नन्दवग्गो एव मे सुत-एक समय भगवा सायत्यिय विहरति जेतवने अनाथपिण्डिकस्म आरामे। तिन खो पन समयेन अन्जतरो भिक्षु भगवतो अविदूरे निसिनो होति पल्लक आभुजित्वा उजु काय पणिधाय पुराणक्म्मविपारज दुक्ख तिप्प खर क्टुक वेदन अधिवासन्ती सता सम्पजाना अबिहजमानो। असा खो भगवा त भिक्खु अविदूरे निसिन पल्लङक आभुजित्वा पे वेदन अधिवासेन्त सत सम्पजान अविहलमान। अथ खो भगवा एतमत्य विदित्वा ताय वेलाय इम उगन उदानेसि- सचक्म्मजहस्स' भिक्खुनो धुनमानस्स पुरेक्त रज । अममस्म ठितस्सनातिनो अत्यो नथि जन लपेतवे ति ॥११॥ (२२-~-नन्द-सुत्त ३२२) एव मे सुत-एक समय भगवा सावत्यिय विहरति जेतवने अनाथपिण्डिकस्स आरामे। तेन सो पन समयेन आयस्मा नदो भगवतो भाता मातुच्छापुत्तो सम्बहुलान भिरवून एवमारोवेति-"अनभिरतो अह आवुसो ब्रह्मचरिय चरामि, न सक्योमि ब्रह्मचरिय सधारेतु, सिक्स पञ्चक्वाय हीनाय' आवत्तिस्सामी," ति। २१ । द्रष्टव्य E Muller, PLp,38 A कम्महस्स SAB °थि २२ *C व्याख्यायते सधारेतुन ति पवतेत .Cहीनायाति गिहिभावाय आवतिस्सामति निवत्तिस्सामि ३१२] [२१ . [0 अप गा अनारा लिग पा भगवा तासगामि उपगनामिया भावन अभिवाया एवमन निमीति मन लिमिझो गा मो भिरा भगवले Tr~ आपम्मा नाना भगया भाग मातुन्द्रापुप्ता सम्बन भिमान एवं चारोति-आभिला आपत्तिस्मामा ति। अयमा भगरा अभ्यार भिायु, यामन्नगिरि स्य मिश्गु। मम बचनन नद भिवाम गया त आयमोन-1 आमन' नि। गय मन्न । ति मा मो लिाग भगयता पटिरमुत्या पनायरमा नन्गे मनुमामि उपगमित्या आपरमन लागोन- सस्था त आयुमा ना आमन्नमी'fri एवं आयुमा तिमा आयरमा नन्दा सम्म भिकानो परिरमुवा यो भगवा ते पमहामि, उपसझवामिन्या भगवन भित्या एपमन्न निमोति, गरमन्त सिमित गो वायरमन्न न भगवा एन वा-'सच किर वन | सम्परागर्न मिागून एवमागामि-अनभिरतो आवत्तिस्मामी नि। पिग्म पन त्वं नन! अनभिरतो ब्रह्मग्यि चसि, न सारोमि ब्रह्मपरिय मपारेतु गिवा पच्चारगाय कायापत्तिरगसी fr" "साक्यिानी' (म): मन्त] जना पल्याणी धग नियमन उपडुलिपि तहि' यहि आयाम एस योच-गुवर्ट पो अय्यपुत्त ! आगच्छेय्यासी ति। सोपाय भन्न त अनुस्रारमानो अनभिरतो ब्रह्मचरिय नगमि नगमोमि ब्रह्मचरिये सधारेतु आवत्तिस्मामी ति। अथ तो भगवा आमरमन्त मद वाहाय गहत्वा सेय्यथा पिनाम बगवा पुरियो मम्मिश्जित' वा वाहे पमारेय्य पसारित वा वाह राम्मिन्जय्य, एवमय जेतयने अन्तरहितो दवै तातिगेसु पानुरहोसि । तन सो पन समयेन पञ्च भत्तानि अच्छरारातानि सकारस देवानमिरस उपट्टान आगतानि हान्ति बयुट पादिनी ति। तेन खो भगवा थायस्मन्तं नद आमन्तेसि-पस्ससि नो स्व । इमानि पञ्च अच्छरामतानि मकुटपादिनी' ति? "एव भन्ते! 'नि। प A साकिनिया, C सादियानीति सक्यराजधीता नास्ति B IC उपालि सितेहि अडलिविनेहि पि पन्ति, A उपलिखिनेहि, D उपडलिखितेहि SC क्कुटपादिनीति पारापतसदिसपाविनी (०?), ABD ३॥२] नद-सुत्त [२३ "त विम्मासि नन्द क्तमा नु खो अभिस्पतरा वा दस्सनीयतरा वा पासादिक्तरा वा साक्यिानी' वा जनपदबल्यानी इमानि वा पञ्च अच्छरास- तानि क्कुटपादिनी" ति। "सेय्यथा पि भन्ते पठ्ठमयटी' कण्णनासच्छिन्ना, एवमेव सो भन्ते । साक्यिानी जनपदकल्याणी इमेस पन्चन्न अच्छरासतान उपनिधाय सहग्य' पि न उपैति कलभाग पिन उपेति उपनिधि पिन उपति। अथ खो इमानि पञ्च अच्छरासतानि अभिरूपतरानि चेव दस्सनीयतरानि च पासादिक्तराणि चा" नि। "अभिरम नन्द | अभिरम नन्द । अहं ते पाटिभोगो पञ्चन्न अच्छरासतान पटिलाभाय क्कुटपादिनीन ति। स च म भन्त भगवा पाटिभागो पन्चन अच्छरासतान पटि भाय क्कुटपानिनीनन्ति । 'अभिरमिस्सामह भन्ते भगवा ब्रह्मचरिये ति । अथ खो भगवा आयस्मन्त नन्द बाहाय गहेत्वा सेय्यथा पे सम्मि- जय्य, एवमैव दवेसु तावर्तिसेसु जन्तरहितो जेतवने पातुरहोसि। अस्सोस खो भिक्खू-'आयस्मा किर नन्दो भगवतो भाता मातुच्छापुत्तो अच्छरान हेतु ब्रह्म- चरिय चरति, भगवा फिर अस्स पाटिभागो पञ्चन अच्छरासतान पटिलाभाय ककुटपादिनीन' इति । अथ खो आयस्मतो नदस्म सहायका भिक्खू आयस्मन्त नन्द भतकवादेन च उपक्क्तिक्वादन च समुदाचरन्ति-- भतको किरायस्मा नदो, उपक्क्तिको किरा' यस्मा नन्दी अच्छरान हेतु ब्रह्मचरिय चरति । भगवा किर अस्स पाटिभागो पञ्चन मच्छरासतान पटिलाभाय क्कुटपादिनीन' ति। अथ खो आयस्मा नदो सहायकान भतक्वादेन च उपक्क्तिकवादेन च अट्टियमानो हरायमानो जिगुच्छियमानो एको वूपक्ट्ठो अप्पमत्तो आतापी पहिततो विसारदो नचिरस्सव यस्मत्थाय कुलपुत्तो सम्मदेव अगारस्मा अनागारिय पयजति, तदनुत्तर ब्रह्मचरियपरियोसान दिद्रु' व धम्मे सय अभिज्ञा सच्छिकत्वा उपसम्पज्ज विहासि-खीणा जाति, वुसिा ब्रह्मचरिय क्त वरणीय, ना पर इत्थत्ताया'ति अब्भन्मासि । अनतरो खोपनायस्मा नन्दो अरहत* अहौसि । अथ खा असतरा देवता अतिक्कन्ताय रत्तिया अभिवन्तवण्णा केवलकप्प IC पलट्ठ मक्कतिति झामडग मक्कटी, A पद्ध, D पलुद्ध, B पसुद्ध BC सख IC व्याख्यायते-उपसक्कितकवादेनाति यो कहापनाप दीहि किञ्चि किनाति सो उपविकको ति युवति, A उस * ABC अरहत्त २४] जावन आभाग पा पा भगया तेनुपापि, उपमहामिन्या गप अभिया ता गगन्त अट्टासि, एरम ठिगा सा गा देवा भायन तदवोच- आयस्मा गल! TI भगतो माता मानुरामा आगया गया आमर पगारिमुनि पम्माविनि दिदा य पम्म गर निगा मरिता उपसम्मम विहती' भगवतोपिमान उणानि-नोआम्रपा गया रिहरसा नि । अब यो आपरमा TT तस्गा रसिया अमापन येन भगवा सापगस्यामि, उपग- पमित्वा भगनल अभिवाला एपमागीनि एपमा निमिता गो मायरमा Tो भगवत एनायो-'य समते भगदा पाटिभोगा पन्य अच्छरागान पटिगा पापानिान मुभामा ?' भ भगयन्त एतस्मा परिरराया ति। 'ममा निमोस नपामा चना परिसर विनोना आमयान विहरतीति।• दयनापि म एतमस्य आरोवेगि-आयम्मा भन्त ! गन्दा भगाभाता मातुच्छापुती आगया। गया बिहरा नि पयमा त न। अनुपाय आमहि पिस यिमुन अगा: मुसा पारमा परिरमया ति। अथ सो भगवा एनम विनिया ताय वेराय इमं उदारा उतानगि- यस्य नित्तिण्णो पो महिता पामरणको। मागगर्य जनुप्पत्ता सुगदुरासुन वर्ग म भिरमू नि ॥२॥ गया (२३ २३..यसोज-मुत्त ३१३) एवं मे मुत-एवं समय भगवा सायश्यियं विहरति जतयने अनायपिनि मस आरामे। तेन पो पन रामयेन यसोजपमुपानि पञ्चमत्तानि मिक्सुसतात मावस्थि अनुप्पत्तानि होन्ति भगवन्त दस्सनाय । ते च अगन्तुया भिग्गू नवासिकेहि भिषापूहि सद्धि पटिसम्भो माना सेनासनानि पञ्ज्ञापयमाना पत्तचीवरानि पटिसामयभाना उच्चासदा' महासहा अहसु । यप तो भगवा आयस्मन्त आन व आमन्तेसि-के पनेते आनन्द । उच्चासद्दा' महासद्दा वेवट्टा मओ मच्छ विठोरेति? IAमुच्चामाह, D मञ्चाह * AB पाठ-देवापि इत्यस्य स्थान योग्यते 3 AD अस्साह BC अयाह २३ AOR SA सी प . ३३३] यसोज-सुत्त [ २५ "एतानि भन्ते ! यसोजपमुसानि पञ्चमत्तानि भिक्खुसत्तानि सावत्थि अनुप्पत्तानि भगवन्त दस्सनाय । ते च आगन्तुका पदिसामयमाना उच्चासहा महासद्दा' ति। "तेन हानद! मम वचनन ते मिक्सू आमन्तेहि-सत्था आयस्मन्ते आममन्तेति।' एव भते ।" 'ति खो आयस्मा आनन्दो भगवतो पटिम्मुवा यन ते भिक्पू तेनुपमडस्वमि, उपमझकमित्वा ते भिक्खू एतदवोच-~~"मथा आयम्मन्ने अमन्तेती" ति। 'एव आवुमो" ति खोते भिरखू आयस्मतो आन दम्म पटिस्सुवा येन भगवा तेनुपसरमिसु, उपसकमित्वा भगवन्त अभिवात्मा एवमन्त निसीदिसु एकमत निसिन खो ते भिक्षू भगवा एतदवोच-"विनु तुम्हे भिक्खवे । उच्चासद्दा' महासहा केवट्टा मज्ने मच्छ विलोपा ति' एव वुत्ते आयस्मा यमोजो भगवन्त एतदवोच-"इमानि भन्ने । पञ्चम तानि भिक्नुसतानि सावयि अनुप्पत्तानि भगवत दस्मनाय । ने मे आगन्तुका भिवग्बू पटिमामयमाना उच्चा सद्दामहामदा' ति । "गच्छथा भिक्यव। वो पणामेमि, न वो मम सन्तिके वनव्यत्ति। 'एव भन्ते । ति सोने भिक्षू भगवती पटिस्सुवा उट्ठायासना भगवन्त अभिवादेत्वा पदक्विण क्त्वा, मनासन पटिसामत्वा पत्तचीवर मादाय यन बज्जी तेन चारिक पकमि सु। बज्जीसु अनुपुब्वेन चारिकञ्चरमाना येनवग्गुमुदा नदी, तेनुपसङमिसु, उपसवामित्वा वग्गुमुदाय नदिया तीरे पण्णकुटियो परित्वा वस्स उपगच्छितु। अथ खो मायस्मा यसोजो वस्सुपगतो भिक्सू आमन्तेसि-' भगवत्ता मय आवुसो ! पणामिता अत्थकामेन हितेसिना अनुक्म्पन अनुकम्प उपादाय । हन्त | मय आवुसो, तथा विहार कप्पेम, यथा नो विहरत भगवा' अत्तमनो अस्सा" ति। "एव आवसो।' नि सो भिम्यू आयस्मतो यसोजस्स पच्चस्सोस् । अथ खो ते भिक्खू वूपट्टा अप्पमत्ता आतापिनो पहितत्ता विहरन्तो तनेव. नरवस्सेन सबेव तिस्सो विज्जा मच्छीकसु। प 1B पक्कामिसु sMiss° ई इसु स्याने AD भगवतो ' B यग्गमुदा-इति सपत्र +1 °गच्छित BB सच्छामासु, C सच्छिकरिसु उनान 6 सथा २६ ] [३३ जय सा भगवा सावस्थियं यथामिरत्तं विहारित्वा येन येसाली तेन चारित पक्वमि अनुपुयन चाम्कि चरमानो येन वसारी तदवसरि। तत्र सुद भगवा वसाग्यि विहरति महायने फूटागारमालाय । अथ यो भगवा पागुमुदातीरियान भिषयून चेतसा तो परिच्च मनसिक रित्वा आयस्मन्त आनद आमन्तेसि-आरोक्जाता विय मे आना एसा दिसा जाभासजाता विय मे आनद एसा दिसा, 'यस्स दिसाय वग्गुमुनातीरिया भिक्खू विहरन्ति गन्तु'अप्पटिकूगसि म मनसिनातु । पहिङ्गय्यासि त्वं आनन्द ! वगुमुनातीरियान भिक्यून सन्तिके दूत-सत्या आयम्भन्ते आमन्तति आयम्मन्तान दम्सनवामा ति। एव भन्ते ।' नि खो आयस्सा आनदो भगरतो पटिस्सुत्वा येन अश्लतरो भिक्सु तन उपमनयमि उपसनमित्वा त भिक्खु एतदवाच- एहि त्व आवुसो' यन वग्गुमुदातीरिया भिक्खू तेनुपसयम, उपसद्धवामित्वा वगुमुदा- तीरिये भिक्स् एव वहि-सत्था नायस्म ने आमन्तेति सत्या आयस्मन्तान दस्मनकामो ति। एव आवुमो। ति सो सो भिक्षु आयस्मतो आनन्दस्स पटिस्सुत्वा सय्यथापि नाम वलया पुरिमो मम्मिञ्जित वा बाह पसारय्य पसारित वा वाह सम्मिन्येय्य एवमेव महावने फूटागारमालायमन्तरहितो घागुमुदाय नदिया तीरे तस भिक्खून पुरतो पातुरहागि । अथ खो सो भिक्षु वग्गमुदातीरिये भिक्ग्व एतत्वोच- सत्था आयसमन्ते आमन्तेति सत्या आयस्मन्नान दम्सनकामों ति। एवमावुसो। ' ति पोते भिवग्वू तस्स भिक्खुनो पटिस्सुरवा मेनासन पटिसामेत्वा पत्तचीवरमादाय सेय्यथा पे सम्मिजय, एवमेव वग्गुमुदाय नदिया तीरे अन्नरहिता महावने फूटागारमालाय भगवतो सम्मुखे पातुरहस। तन खो पन ममयेन भगवा आतजन' समाधिना निमितो होति। अथ खो तेस भिक्खून एतदहोसि-- क्तमेन नु वो भगवा विहारेन एतरहि 1B आमि *A एतादिसा 3 पुस्तकयो- -यस्स दिसाय जायामा इत्यस्य स्थाने 4 नास्ति CB भन्ते FA प्यतिक्कूल आसिमे, नास्ति D 6A 'सि 7A आनञ्चेत, C आनञ्जसमाधिना आनजेन०पि पाठो द्रष्टव्य E Afuller The Pali Languagep 8 २३ ] मसोज-सुत [ २७ विहरतीति । अय सो तेस भिक्यून एतदहोसि-'आनन । सा भगवा विहारेन एतरहि विहरती ति सब्ब'व आनन्जन समाधिना निसोदिसु । अथ खो यस्मा आनन्दो अभियान्ताय रतिया नियन्ते पठम याम उद्यापासना एकस चीवर परित्या येन भगवा तेन अलि । पणामत्वा भगवन्तमेतत्वाच--"अभियन्ता भन्ते रत्ति निस्वन्तो पठमो यामो चिरनिसिना आगन्तुवा भिक्खू । पटिराम्भोदतु भन्ते । भगवा आगन्तुक हि भिक्सूही"ति। एव वृत्ते भगवा तुण्ही' अहोमि । दुनिय पि ग्वो आयस्मा आन्दो अभियन्ताय रत्तिया मिक्सन्ते मज्झिमे याम उद्यायामना एक्स चीवर परित्वा यन भगवा तेनजरिम्पणामेत्वा भगवन्न एतदवोच--' अभिवान्ता भन्त । रति निक्खन्ना मजिनमो यामो, चिरनिर्मिना आगन्तुका भिवसू पटिमस्मादतु भन्ते । भगवा आगन्तुरहि भिक्खूही 'ति । दुर्तियाम्प खा भगवा तुण्डी अहोसि । तनियम्पि सो आयस्मा आनदो अभियन्ताय रतिया निक्वन्ते पछिमे याम उद्धते अरुणे नदिमुसिया रत्तिया उट्ठायासना एपस चीवर परित्वा यन भगवा तेनलिम्पणामत्या भगवन्त एतदवोच- अभिवक्न्ता भन्त । रत्ति, निक्वन्तो पच्छिमो यामो, उद्धता अग्णो नदिमुखी रत्ति, चिरनिसिया आगन्तुका भिक्खू, पटिसम्मोदतु भगवा आगन्तुकेहि भिक्खूही 'ति । अय खो भगवा तम्हा ममाधिम्हा बुढहित्वा आयस्मन्त आनद आमन्तेसि-- 'सचे पो त्व आनन्द जानम्यासि एत्तवम्पि ते न पटिभासेय्य-~6 अह आनन्द ! इमानि च पञ्च भिक्खुसतानि सब्बव, आनन्जसमाधिना' निसीदिम्हाति। अथ खो भगवा एतमत्य विदित्वा ताय वेलाय इम उदान उदानेसि- यस्स जितो कामकण्टको अवकोसो च वधो च धनन्च। पन्दतो त्रिय सो ठितो अनेजो सुखदुक्खसु न वेधति स भिक्खू ति ॥३॥ IA आनन्द, A अञ्चली 6° AF * D उगते, A उदघस्ते, A उद्धस्तो द्रष्टा ५/५ चुलवामे ९४१ + A एत्तकसि, B एतकमि 5A समपटिभासेय्य, Dपटिभासेम्य A B फण्डको आनञ्च २८ ] (२-सारिपुत्त-सुत्त ३१४) एवं म मुरा-एक समयं भगया सात्थिप विहरनि जनयने मनायपिण्डरस पारामे। सन सो पा समयेन आयरमा सारिपुत्तो भगयो अघिदूरे निमिनो हानि परशा आभुजिना उजु कार्य पणिधाय परिमुर्ग मति उपट्टपत्या" । अहसा गो भगवा आयस्मन्न सारिपुत्तं विद्र निसिन्न पनर्स भाभुजिया उजु नाय पणिधाय परिमुग पनि उपटठत्वा अथ मो भगवा एतमय यिरित्या माय वेलय इग उतान उदानसि- यथा पि पचता सरो अपलो सुपतिहितो र माहावया भिस्यु पब ता य न येघनी ति ॥४॥ ( २५-योलित-मुत्त ३१५) एय मे सुतएव समय भगवा सात्मियं विहरति जतवने अनायपिण्डकस्स आराम। तन सो पन समयन आयस्मा महामोग्गल्लानो भगवता अमिरे निसिनो होति पल्लर आभुजित्वा उजु राय पणिधाय कापगताय सरिया अज्झत्त सुपतिहिताय । अद्दमा खो भगवा आयस्मत्त महामोग्गल्लान अविर निसित पे सुपतिहिताय। अथ सो भगवा आतमत्वं विदित्वा ताय देलाय इम उदान उदानमि- सति कायगता उपढिता छसु फस्सायतनसु सवुती मनत भिक्षु समाहितो जन्जा निब्यानमत्तनाति ।।५।। परकडक (२६-पिलिन्द सुत्त श६ ) एव मे सुत-एक समय भगवा राजगहे विहरनि येद्धवने कल दकनिवापे । तेन सो पन समयेन आयस्मा पिलि दवच्छो भिक्यू वमलवाटन समुदाचरति । 1 A आभुञ्चित्वा A आपेत्वा 3A गलानो-इति सबत्र २६ +B पलिदिवच्छो, D पिल्दिवच्छो, महावग्गेऽपि ६१३ कस्सप-सुत्त ३७] [२९ अथ खो सम्बहुरा भिक्खू येन भगवा तेनुसइवमिंसु,' उपसमित्वा भगवन्त अभिवादेत्वा एकमन्त निसीदिसु, एक्मन्त निसिना खो ने भिक्खू भगवन्त एतदवोचु-~"आयस्मा भन्ते । पिरि त्वच्छो भिक्खू वसलवादेन समुदाचरती"ति। अथ खो भगवा अन्तर भिक्खु आमन्तेसि-"एहि त्व भिक्खु । मम वचनेन पिलिन्दवच्छ भिक्खु आमन्तेहि--- -सत्या त आवुसो पिरिन्दवच्छ आमन्तती ति। "एव भन्ते"ति खो सो भिक्षु भगवतो पटिस्सुत्वा येन'आयस्मा पिलिन्दव च्छो तेन उपसद्ध कमि, उपसत्यमित्वा पिलिद वच्छ एतदवोच-"सत्या त आवुसो आमन्तेती' ति। "एव अवुसो' ति खो आयस्मा पितिदवच्छो तस्स भिक्खुनो पटिस्सुत्वा येन भगवा तेनुपसङ कमि, उपसङ्वामित्वा भगवन्त अभिवादेत्वा एक्मन्त निसीदि एक्मन्त निसिनो सो आयस्मन्त पिलि दवच्छ भगवा एतदवोव-"सच्च किर त्व वच्छ । भिक्खू वसलवादेन समुदाचरसी'ति ? "एव भन्ते'ति। अथ वो भगवा पिलिन्दवच्छस्स पुवेनियास मनसिकरित्वा भिक्खू आम न्तमि--- ‘मा खो तुम्ह भिक्खन । वच्छस्म भिक्खुनो उज्झायित्व न भिक्खवे । वच्छो दोसन्तरो भिक्सू वसलवादन समुदाचरति । वच्छस्स भिक्खवे । भिक्खुनो पञ्च जातिसतानि अमोनिष्णानि ब्राह्मणकुले पन्चाजातानि। भो नस्स वसलवादो दीपरत्त अज्शाचिण्णो । तेनाय वच्छो भिक्खू वसवादेन समुदाचरती ति। अथ खो भगवा एतमत्य विदित्वा ताय वेलाय इम उदान उदानेसि- यम्हि न भाया वत्तति न मानो यो खीणोभो अममा निरासो पणुनकोषोअभिनिव्युतत्तो, सो ब्राह्माणो सो ममणा स भिजवूनि ॥६॥ (२७----कस्सप-सुत्त ३७) एव मे सुत-एक समय भगवा राजगहे विहरति वेळुवने कल दकनिवापे। तेन सो पन समयेन आयस्मा महापस्सपो पिप्फलिगुहाय विहरति, भत्ताह IABD °०६, इसु-स्थान-इत्यत्र Cउदाचिनो जज्बाचिन्नो पति । ID पनुल्ल°। + A अम्भो', B पुस्तकेटुकयातखत्तियादि जातिअतरहि अवोमिस्सानि I HTTfruit R गमापि गमालिया। अप गो पारग्मा সশস মশা সামাল সমাধি খুশি। মখ সাবা TAIRAT Tara हिगामाहोमिनाह राजा शिवार परिम्पाना बापापा गमपन पध्यमानानि माग गुमामानि 1 धारामतो मसारमा पिरिभार । अप गोथायरमा महा पर नामिणनि देवागी परिािया पुलाम नियामरा परा मीररमानय गनगई रि पाणिगि। धागो पन गमया मरो "मामि बापमा महामारग rिent मा होनि पारिवा' मिरिमिनिया तन दिनाnि', गुमाता अमुरसाना थारार (') पूरति । अप ग ागरमा मारमा गरगर सान गिराय परमानी येन समरस्ग पाामिन रम frint सनुपमहानि। अह्मा मा गणरायामिणे आरम्म महातग्गा दूग्वोय मा रियान परा fraमिया पन्नाग ना त्या पत गरगा पर पविगिया धारिया शनमुरिम्ग पा रेस्या थायरमता महानग्गपररा पासि | गो अागि डिपो यनानगा ओपन्जा' जनामूपरमव्याजना । अप मा परमाा महापम्गाग नहामियागो अय गता, यम्माय ज्या श्वानुभान' अप गो मामम्मतो मरगपररा पतहाभि- गारो गा वानमिति इति वित्विा स मानमि योग- पतंगास योगिय मा पुन पि एकरूपमासी ति।' अम्हारम्पि भन्त परसप पुरा अन्यो अम्हामि पुगो परणी पनि' अय यो सगो याामिदो आयरमत मगरमरा अभिवादत्वा प-विषण पत्या येहार व भुगन्या आगारो अन्तरिमय रिक्सत्तु उदान उदानगि-अही दान परम दान क्रसपे गुपतिष्टितं । अहा सुपतिस्ठितन्नि !! सम्मोमिनो भगवा रिभ्याय सीतधातुया विगुसराय अनिकान्तभानुमिकाय रावारस मेवानमि-रस येहास उगने उनानन्तरग-अहा मुप- लिटित अहो सुपतितिन्ति ।। अय या भगवा एतमत्वं विनित्वा ताय वेलाय इम उसने उदाने सि। २७ IBD पेसकार। *A नेत्वा। SA विनति, B विनाति, द्रष्टव्य TAfuller, The path Language p 1021 +Aतसुट, Bण सर, CDयासर। SAसत्वा। GB पादासि। A°व्यञ्चनो।
३८] पिण्ड-सुत्त पिण्डपातिरस्स भिरखुनो अतभरस्स अनापोमिनो देया पियन्ति तादिनो उपसन्तस्स सदा सतीमतो"ति ॥७॥ (२८2-~-पिण्ड-सुत्त ३८) एव मे सुत--एक समय भगवासायस्थिय विहरति जेतवने अनाथपिण्डिकस्स आरामे। तेन सा पन समयेन सम्यान भिक्खून पच्छामन्त पिण्डपातपटिक्क- न्तान करेरिमण्डलमाल सन्निसितान मनिपतितान अयमन्तराषथा उदपादि पिण्डपातिको आवुसो भिक्षु पिण्डाय परन्तो रमति कालेन काल मनापिके चक्खुना रूप पम्सितु रुमति पालन काल मनापिक सोतेन सद्द सोनु लभति कारन काल मनापिय पानेन गरे धायितुं लभति कालेन बाल मनापिक जिह्वाय रमे सायितु लमति बालेन बाल मनापिके वायेन पोट्टचे फुसितु, पिण्डपातिमा आवुसा भिक्षु सरता गरुकतो मानितो पूजितो अपचितो पिण्डाय चरति । हन्द आवुसा मय पि पिण्डपानिका होम मय पि लच्छाम बालन काल मनापिये चक्सुना रूप पस्सिनु मय पि लच्छाम कालन काल मनापि सोतेन सह मोतु, मय पि लच्छाम कालेन काल मनापिक धानेन गाघे धायितु मम्पि लच्याम मनापिके जिह्वाय रसे सयितु मम्पि लच्छाम मनापिये मायेन फोटुम्ब फुसितु, मम्पि सकता गरुकता मानिता पूजिता अपचिता पिण्डाय चीरस्सा मा नि । अपचरहि तेस भिक्वून अन्तराक्था हाति विप्पक्ता । अथ सो भगया सायव्हसमय पटिंम्मत्राना बुट्टितो येन करेरिमण्डलमालो ते'नुपसमि उपसङ्ग- मित्वा पनत्त आसने निमीदि निसज्ज खो भगवा भिक्सू मामन्तेसिवाय नुत्य' भिक्सवे एवरहि कथाय सन्निसिना, काच पन वो जन्तराक्था विभक्ता' ति? इध भते । जम्हार पच्छाभत पिण्डपातपटिक्वन्तान वरग्मिण्डलमारे। सग्निमिन्नान सनिपतितान जय अन्तरावथा उदपाति--पिण्डपातिको पिण्डाय चरिम्सामा ति अय खो नो भन्ते अन्तराक्था विप्पक्ता, अथ सो भगवा अनुप्पत्तो" ति । ID सतिमस्सा। २८ द्रष्टव्ये सुत्त १२, २९ । *हस्तलेषषु सवत्र--°था, द्रष्टव्य सुत्त १२ BAअन्तरो अत्तर। Bकामा A°ले [९ Tarfare मामा परि मुगुमा गदाप बगारमा अना बिन में गुः नार्य गरमाप। गनिनिमा निदिनाने या पिपरणीन-चम्मिया का पपा भरिया या मुशीमा। पिमा भागमा म दिगिया माय माग धर्म Trfrाशिम भितो भागभरग मान्नागिनो। दया नियति पाना 1 4 गद्दगिनिनिताrnet (२६--सिप युत्त ३६) र्य मे मुग-II गम भगया सावरिपर्म विटायिने अनापविडि पग्मआराम। मा गा पा गमग राम्यागा भिराने (गुसे विर) बाग गया उलानि-को न गो मायुग। गिजाIT का + शिष्प मिया', मार गिप्पा अनि ।' राय एच [यमाईगु-हपिगिन गिणाने यागन्ति ।' पो गाहंगु --अम्मगिप मिणाने आगन्ति। एको ग्यमाईमु- 'रपगिय पिपान अग्गन्नि। एगे एयमा गु- धनुमिण मिला अग्गलि।" च पवमाहगु- परिण गिणान अग्गन्ति । एवम एमासु- मुहागिन गिणा अग्गनि। एपम्प एयमागु-'गगनसिप्प गिध्यान मग्गन्ति । एसच्चे एवमाईगु-- मध्यानगि गिणाने अग्गन्ति । एगच्च एयमाहमु- 'एमागिप गिप्पानं अग्गन्ति । पर यमाहा- यावयामिण गिणानं अगन्ति । एवना एयमाहंमु-होगायनमिण सिमान अगति । एवच्च एवमाईमु-पतविग्जासिप सिप्पाने अगति। जयपरहि त भिनसून अन्तरापथा विणक्ता + । अय गो भगवा मायाहसमर्य (यपा २८ सुत्त) विप्परता ति । इष भन्ते (यथाणूव) उदपाति-- यो न सा आयुमा । सिप्ण जानाति पे स्पेशविन्यासिण सिप्पान अग्गन्ति अय यो ना भात जनारथा विप्पकना । अथ खा भगवा अनुप्पत्तो ति। पाठी नीचेतस्स सलाम निस्सिता, D चेतस्स सिलोरनिस्सतो Cप्रयत सीलोर-इत्यत्र ह्रस्वकार वृत्त्वा २९ 'A सिम्य-पवन सिविग्य --सप हस्तलेखेषु * द्रष्टव्या सुस २८ टिप्पणी 2 रोष-मुत्त ३।१०] [ ३३ नस्वेत पे (पया २८ सुत्त) तुम्हीभावोति । अथ खो भगवा एत अन्य विदित्वा ताय वेलाय इम उदान उदासि--- जसिप्पजीवी राहु अत्यकामो यतिद्रियो सम्बधिविप्पमुनो। अनोकसारी अममो निरासो हत्या मार एक्चरो स भिक्तूति ॥९॥ (३०---लोक-सुत्त ३११०) एव में सुत-एक समय भगवा उरुवेलाय विहरति नजा नेरजराय तीरे बोधिरुषखमूले पठमाभिसम्बुद्धा । तन सो पन समयेन भगवा सत्ताह एकपल्लङकेन निसिनो होति विमुत्ति मुख पटिसवदी । अथ खो भगवा तम्म सत्ताहम्म अच्चयेन तम्हा समाधिम्हा बुट्ठहित्वा बुद्धचक्खुना लाक वालोकसि ।' अद्दसा सो भगवा बुद्धचक्खुना लोर वोलोकन्तो सत्ते अनरहि सन्तापेहि सन्तप्पमान जनकेहि च परिळाहि' परि डरहमान रागजहि पि दासजहि" पि मोहजहि पि ति। अथ सो भगवा एतमत्थ विदित्वा ताय वेलाय इम उदान उदानसि- अय लोरा मन्तापजातो फस्सपरेता रोग वदति त्ततो', यन हि माति तता त होति अन्नथा। अञ्जथाभावि भवप्पत्तो लोगो भवपरता भव एवाभिनन्दति । यदा भिनन्दति, त भय, यस्स भायति, त दुक्ख । भवविप्पहानाय सो पन इद ब्रह्मचरिय वुस्सती ति थे हि केचि समणा वा ब्राह्मणा वा भवेन भवस्स विप्पमोक्त आहसु, सन्च' एते अविप्पमुता भवस्मा' ति वदामि । ये वा पर केचि समणा वा ब्राह्मणा वा विभवेन भवस्स निस्सरण अहसु सब्बते अनिस्सग भवस्मा ति वदामि। 1B मुक्त B ओलोकेसि 4 CD° लाह 'A दोसरजेहि 3 Bओस्स BA रागराजहि Cअन्यतो अत्ततो "ति पिपठति, D अत्यतो RC भावप्मत्तो, । भावसतो, D सबसतो, अजयामावि-इत्यत सूत्रात यावाद वाश्य B पुस्तके न दृश्यते ३ ३४ नगी* पनि गुम्नोति। सम्मा नपि गरग रा भयो। का परम पु परिमाप परता भूगा माता या भारिया, यतिमा सवधि गरयताम, गर एा भया निम्या दुम्मा सिरिसामयम्मा ॥१०॥ - यथार सम्म माय TTA भारा पहीयति विभवादा भिनण। मलगौ मातांगमा अगनिगगनिरोगो fruits सरग निम्यारम निरगुनो आपुनमसन हानि। अभिगो मारो विनिवरदयामा, पश्चगा' सम्बया तारी' ति दियो रियो। (ग) उदा-- माम भादो मनोयो। . IDउपधि नास्ति । एवमेव CA पप्पोसमपोतिति, D पपोतिति +D मुत्तनाप SAD एवम पे सुतं PAमनो Dमानो 1B विजितोस HD उपगा, ACउपागा, उपच्चता PAal, Dतादि 10 हस्तलेख कम्म HABA, D°इ IAD रसा ४-मेघिय-वग्गो (३१-~-मेघिय-सुत्त ४११) एव मे सुत--एक समय भगवा चालिफाय विहरति, चालिके पब्बते। तेन खो पन समयेन आयस्मा मेघियो भगवतो उपट्ठाको होति । अथ सो जायस्मा मेथियो येन भगवा तेनुपसमि', उपसमित्वा भगवन्त अभिवादत्वा एकमन्त अट्ठासि, एकमन्त ठितो सो जायस्मा मेघिया भगवन्त एतद वाच-~- "इच्छामह भन्ते । जन्तुगाम पिण्डाय पविसितु ति"। 'यस्स दानि त्व मेघिय | काल मजसी ति । अथ सो आयस्मा मेघियो पुब्बण्हसमय निवामेत्वा पतचीवरमा गय जन्तुगामे पिण्डाय पाविमि, जन्तुगाम पिण्डाय चरित्वा पच्छाभन पिण्-पानपटिक्वन्तो येन किमिशलाय नदिया तीर तेन उपसइकमि, उपसमित्वा विमिकालायनदिया तोरे जड्याविहार अनुचवमानो अनुविचरमानो अहसा सो अस्ववन पासादिक रमणीय, दिस्वान स्म एतद अहोसि-पासादिव वत'इन अम्बवन रमणीय। अल वत'इद कुलपुत्तस्म पधानत्थिकस्स पधानाय 41 सचे म भगवा अनुजानैय्य आगन्धब्याह इम अम्बवन पधानाया' ति । अथ सो आयस्मा मधियो येन भगवा तेन उपमडमि, उपमङकमित्वा भगवन्त अभिवादेत्वा एवमन्त निसीदि एक्मन्त निसिनो यो आयस्मा मेघियो भगवन्त एतदवोच-इधहि भन्त पुवाहसमय निवासेत्वा पतचीवर आलाय जन्तुगाम पिण्डाय पाविसि । जन्तुगामे पिण्डाय चरित्वा पच्द्राभत पिण्डपातपटिक्क्न्तो येन विभिकालय नदिया तीर, तेनुपस इमि, उपमङ्कमित्या विमिकालाय नदिया तोरे जद्धाविहार अनुचद्धकमानो अनुविचरमानो अद्दम अम्बवन पासादिक रमणीय, दिस्वान मे एतदहोसि- 'पासादिक धत। इद अम्बवन रमणीय, अत वत' इद कुलपुत्तस्स पधानथिस्स ३१ 1 BD मे C°म, मे *A क्वचित बाद BD जड़या +C प्यास्यायते-पघातायाति समणयम्मकरणाम ४१] [ ३५ उदान [१ पपानाय । म म भगवा अनुजानय्य आगच्छेच्या एट अम्बरने पघानायाति । सचे म भते । भगया अनुजानानि, गच्छयाई त अवयन पधानाया नि एन युत्त गपा आयस्मन्त मेघिय एतदवोच-"आगमहि साय मेघिय । एसम्हा ताव, याच असोपि वाधि भिक्षु आगञ्छनी' ति।। 'दुनियम्पि गो आयस्मा मधियो भगवन्त एतदनोव-"भगवतो भन्ते । नयि मिचि उत्तरि परणीय नयि यतस्स या पतिनपा, मम्ह यो पन भन्ते । अथि उतरि वरणीय, अत्यि यतस्स पतिचया । सचे म भन्त । भगवा अनुजानाति, गच्च्य्याह त अम्बवा पचानायाति । दुतियम्पि या भगवा आयस्मन्त मधिर्य एतदवोच---' आगमहि आगच्छती'ति । 'ततियम्पि सा आयस्मा मधिया भगवन्त एतदवोच-'भगवना भन्त ! नत्थि पधानाया' ति। 'पधानन्ति सो मघिय ! चन्मान विन्ति बेटण्यामा यस्स दानि त्व मधिम। पार मञ्जसी नि। अथ वा आयस्मा मेघियो उट्ठाय आसना भगवन्त अभिवानेत्वा पदरिखण यत्वा यन त अम्बपन तेनुपसदकमि, उपससमित्या त जम्बचन भज्यागहत्वा' अञ्जतर्रास्म कासमूले दिवाविहारं निसीदि । अथ सो आयस्मता मघियस्स तस्मि अम्यवन विहरन्तस्म यभुय्यैन तयो पापका अकुमला विततका समुदावरन्ति, सेय्यथ इन्- 'कामवतिसा व्यापावितको विहिमावितकका नि। अथ सो आयस्मतो मेघियस्स एततहासि-'अच्छरिय वन भो अभुत बन भासद्धाय च याम्हि गारस्मा अनगारिय पवजितो जथ च पनिमहि तीन पाप कहि असलहि वितकाहि अनवासगे सेय्ययीदनामवितक्वेनध्यापादवितरेन विहिंसारितकाना ति। अथ सो आयस्मा मधियो सायण्ममय पटिसलाना बुद्वितो येन भगवा ते तुपमङ्कमि उपसमित्वा भगवत्त अभिवानत्वा एकमन्त निमी एकमन्त मिसिनो सो आयस्मा मेधियो भगवन्त एतदवोच-' इध ICकोचि भिक्ख दिस्सती ति पाठा जागच्छतुति पि पठति, तस्य निस्मुतु नि'ABD पतिचयो, C पतिवयो गोध्यते परिचमो A घरमान किञ्चि चरेय्यामा Cयारयायते समणद्धम्म क्रोमीति' ति त अवदमाने [ वद] मय अञ्ज रिन् ताव वदेण्याम + A "गाह A अजझापन्नो द्वितीयवार जवामगति सिंहल हस्तलखेषु तनयोराकृतिसाव्यात् पाठभेद प्रदशन दुष्करम C अनवासना ति अनुलद्धावोकिन्ना अनवसनाति पिपाठो B पाट-अनवासमा [dि] D अन्नासन्नो अनवासन्नि प मह मन्ते। प , ४.१] मेघिय सुत [ ३७ माह भन्ते । तस्मि अम्बवने विहरन्तस्स येमुय्येन तयो पपका अकुसला वितरका समुदाचरन्ति विहिंसावितकको ति। एतदहोसि---"अच्छरिय विहिंसाविनक्केना' ति। "अपरिपक्काय मधिय । चेताविमुत्तिया पञ्च घम्भा परिपाकाय सवत्तन्नि। क्तमे पञ्च ?। इध मेधिय' भिक्खु कल्याणमित्तो होति कल्याणमपवइयो। अपरिपाकाय मयि । चेतौविमुत्तिया अय पठमो धम्मो परिपाकाय सवत्तति ।। पुन च पर मेघिय । भिक्नु सौल्या होति, पाटिमोक्ससवरमवुना विदति, आचारगोचरसम्पनो अनुमत्तसु बज्जेसु भयम्सावी समानाय मिस्वति सिक्याप- देमु । अपरिपाकाय मेधिम । बेनोविमुत्तिया जय दुनिया धम्मो परिपालाय सवत्तति । पुन च पर मेघिय । भिक्नु या'य क्या अभिसल्लेखिका घेतो विवरणसप्पाया- एक्न्तनिम्बिदाय विरागाय निरोधाम उपसमाय अभिन्याय सम्वोधाय निब्धानाम मबत्तति सेय्य' योद-~अप्पिच्छाया सन्तुट्टिस्था पवियर कथा अससग्गकथा विरियारम्भक्या सोल्वथा समाधिस्या पलाक्या विमुत्ति क्या विमुक्तिनाणस्सनवथा एवम् पिया क्याय निरामलाभी होति अपिच्छ लाभी आसिरलाभी। अपरिपाकाय मेघिय तोविमुलिया जय तनियो धम्मा परिपाकाय मवतति । पुन च पर मधिया। भिक्षु भारद्धविरियो विहरति जन्म- सन धम्मान पहानाय कुमलान पम्मान उपसम्पदाय थामवा दळहपरवाम्मो अनि खित्तधुरो कुमलेसु धम्मसु । अपरिपाकाय मेघिम' चेनाविमुत्तिया जा चतुथा धम्मो परिपाकाय सवत्तति पुन च पर मेघिय भिपजवा होति उदयत्य गामिनिया पन्नाय समन्नागतो अरियाप निवेधिकाय सम्मादुक्वक्सयगामिनि मिमा । अपरिपाकाय मेघिय । चेताविमुत्तिया अय पञ्चमो धम्मो परिपाकाय राव तति । अपरिपाकास मेघिय चैनोविमुत्तिया इमपन्न धम्मा परिपाकाय सवत्तन्ति । "कल्याणमित्तस्स : एत मेघिय भिसुनो पाटिक्लयाम* कल्याणसहायस्म कल्याणसम्पयरस य सीलवा भविस्मनि पाटिमोरमवरमवुना विहरिस्मति आचारगोचरस्सम्परो अनुमत्तेसु बज्जमु भयदस्तावी मिश्यति मिक्वापमु। कल्याणमित्तम्सेत कल्याणसम्पवास, य सील्या भविस्सति पाटिमोरम सवरसवुतो() या य क्या अभिसल्लसिता चताविवरणसप्पाचा एक्तनिमिय विराणाय निरोधाय उपसमाप अमिलाप सम्बोधाय निधानाय सबनिस्मत, सय्ययी द-अमिधरया असगरथा विरियारम्भस्था मौल्पया समाधिश्या -सचाया 1B सचि, . LAB °ता, Cसल्लेखिका पश्चात- अधिञ्च +ABD °आ, अ पगारपा मुशिया मितिमा गापा या पाप नाम भी तिािभी' मागिना. पन्नामाग पम्ग में आरपरिका भविग्गा भागने सम्मान पानापामा उपममा पामरामो firm युगगु प्रामा। पया মিন লাল ৫ টা মৰি পাননি पाय गमागो अग्यिा सिपि ममामिलामा प पन free fना मगु ना भम्ममु नाताप पनारा पा उरीमापाया अगुा भागारागग्य पामगा भाग লাহি আলা* মসলা পি” সন্যিা মামলা अम्मिगाउमाधानार। जिगन्मिाो मिपिर नगमा गया जनरामजी अम्मिगानगमुग्प पymsfg याम frrno থী মা মেঘ frগি সাথ ম শন পনি- गुरा शिरा गुगुमा शिगा अनुगा मागो उचित एन अपिता मनमा गिराहर बार Tri एर गि मनो पिmr आगरियो मारन गोमा- मागन गामो जिला असमता पमरामि युनि! (१२----उद्धत-मुत्त ४१२) एवं मे गुग- समय भगया दुसिनाराय विरति उपपसने • मल्लान सारपना तन सो पन गगयन सम्बहुग भिवम्यू भगको अपिर परम्नागिर विहरन्ति, उद्धना होनि उना चाला मुपग विरिणवारा मुटुग्मतिना यसम्पजाना असमाहिला विमन्तचित्ता पारिदिया। अहसा पो भगपात मम्यहुने निगरा अविदूरे अरन्याटियाय विहरत उसन उपले अपर मुगर JAB अपिञ्च, पचात A अविञ्च *Aणापाण उथिलापा, A उनिलाया +Cएत 1च ईचार PAअनुष्णते, B अनुतको C अनागते ति दुरवसन अनुपमे अनुगते'नि तटति TA असेसमाने, B असेसवने, D अमेयमाने (?) C स्यात्याते- असेस ३२ स्यज्यत BD पुस्तस्यो ४.३ ] गोपाल-गुत्त विविण्णवाच मुट्ठस्सतितो असम्पजाने असमाहिते विम्भ तचित्ते पारतिद्रियै । अथ खो भगवा एतमत्व विदित्वा ताय वलाय इम उनान उदानसिं- अरक्सितेन कायेन मिच्छादिट्टिगतेन च थीनमिताभिभूतन वस भाग्स्स गच्छति ॥ तस्मा रक्खितचित्तस्स सम्मासवप्पगोचरो। सम्मारिट्ठिपुरेक्सारो जवान उदयन्वय थीनमिद्धामिभू भिक्षु सव्वा दुग्गतियो जहे ति ॥२॥ ( ३३-~~गोपाल-सुत्त ४।३) एव म सुत--~-एक समय भगवा कोसलेस चारिव चरति महता भिमखुसयन सद्धि। अथ सो भगवा मग्गा ओक्वम्म यन अनतर रक्पमूल तेनु'उपमडव मि, उपसमित्या पलते आमने निसीदि। अथ सो अम्तरी गोपालको यन भगवा तेनु'उपसमि, उपसद्धयमित्या भगवन्त अभिवात्वा एकमन्त निसीदि, एकमन्त निसिन खो त गापालक भगवा धम्मिया क्थाय सन्दस्ससि समादपेसि समुतजसि सपहससि । अथ खो सो गोपालको भगवता धम्मिया कथाय सदस्मितो ममादपिनो समुनजिनो सपहसिनो भगवन्न तदवोच--"अधिवागेतु मे भन्ते । भगवा स्वातनाय भत्त सद्धि भिक्खुसधना" ति । अधिवासमि भगवा तुहीमावेन। अथ खो सो गोपासा भगवता अधिवासन विदित्वा उट्ठाय आसना भगवन्त जभिवादेत्वा पक्खिण पत्वा पसामि। अब सो सो गोपालको तस्सा रतिया अच्चयन मके निवसन पहूत अप्पोदकपायास पटियानापेत्वा नवञ्च मप्पि भगवतो काल अराचेसि-पागे मते । निहित भत्त ति । अथ खा भगवा पुवाहसमय निवासेत्वा पत्राचीवर आलाय सद्धि भिवम्वुसपन मेन तस्स गोपाल क्स्स निसन तनु'उपसमि उपसदमित्वा पञ्जत्त आसने निसोदि। अथ खो सो गोपालको बुद्धपमुख भिमखुसघ अप्पोटवपायासेन च नवेन च सप्पिना सहत्था सन्तप्पेसि सपना रेमि । अथ सो सो गोपालको भगवन्त भुत्तावि ओनीतपत्नपाणिं' अन्नतर नीच आसन गहेत्वा एक्मन्त निमीदि, एक्मन्त निसिन्न मोत गोपालक भगवा धम्मिया क्थाय सन्स्सत्ता समादपेत्वा समुत्तजत्वा सम्पहसेत्वा उट्ठाया सना पकामि। A पातेन B ततेन Bपहो D पिहा धोतहत्य पानी(१)[धोतपत्तपानी] न्ति पि पायो धोतपत्तहत्य ति अथो ४० ] उदान [४४ अथ सा अचिरमसन्नम्म भगवतो त गोपा अमारा पृरिगो सीमन्त रियाया जीविता ओरापसि । अय मो गम्बहला भिवगू यन भगवा तेनुपसर- ममिमु उपमहामित्वा भगवन्तं अभियारेवा एवमन्तं निसीनिमु, एकमन्त निसिमा सो त भिक्य भगवन्तं एतदयोचु- येन भन । गोपारस्न अन्न सपमुमो भिनगुमघा नपा-पायामन नयन च सप्पिा सहत्या मलपितो गम्पवा स्तिो मा रि भन्न गोपालगो अगरा पुरिमा सीम तरियाय' जाविता वारा पिता ति। अथ वो भगवा एत विग्यिाताय घेताय नम उडान उगनगि--- निमा यि यत वयिरा वरियापन वेग्नि। मिच्छापणिहित चित पापिया न तता बरे नि ।।। (३४-जुराहा सुत्त १५) एव में सुर-एस समय भगवा राजगह विहरति पेटुपने बल दवनियाप । तेन यो पन ममयनमायस्मा च सारिपुत्तो आयस्मा च मगमोगलानो पोत पदराय विहरति । तन सो पन समयेन आयस्मा सारिपुतो जुण्य रत्तिया नवोरापितरि वसहि अभोगस शिसिनो होति अन्तर समाधि समापन्निवा। तेन सो पन समयन द यकमा सहायका उत्तराय निसाय दक्सिण निम गच्छन्ति येन चिदेव करणीयेन । अहससु खा त यस्ता आपरभन्न मारिपुन जुण्हाय रतिया नवोरोपितहि केसहि अ भोकाम निमिन, स्मिा एको यक्पो दुनिय यवय एतदवोच- पटिभाति म सम्म, इमम्म समणस्म सीसे पहार दातु' ति। एष वुत्त सो यक्गोत यक्स एतत्वोच- अर सम्म मा समण आमादसि । उळारो सो मम्म समणो महिद्धिको महानुभावो ति । दुतियपि सो सो यक्सो त यक्स एतदवोच- माति म सम्म समणस्म सीसे पहार दातु ति। दुनिय' पि पो सा यक्सो त यम एतदवोच-- जल सम्म । महानु भावो'ति। TABCD सि० Sec धम्मपत ४२ ३४ ३C पोतर दरायति एवनामरे बिहारे 4Cमा आसादेसी ति गोध्यते-आपादेसि मा धातसि मा पहार देहि ति युत्त होति, AD आसारेसि, B भासादेसिस्थाने, ABC आसारेसि द्रष्टव्य चुल्लवगे ७५३११२ ४।४ ] जुण्हा-सुत्त -- ततिय' पि खो सो यक्सो त यक्स एतदवोच--'पटिभानि दातुनि ततिय पि सो सो यक्सो त यक्व एतदवोच--"अल सम्म । महानुभावो ति। अथ सो सो यक्सो त यक्त अनामिपित्वा आयस्मतो सारिपुत्तथरस्म मौसे पहार अदासि । अपि तेन पहारेण सत्तरतन वा अड्ढरतन वा नाग ओसादेय्य' महन्त वा पन्धतकूट पदालेय्य। अय पन' मो यस्खो डरहामि डरहामी' नि व वा तय एव महानिरय अपतासि । अद्दमा खो आयस्मा महामोग्गल्लानो दिव्येन चक्नुना विमुखन जतिवन्तमानुसकेन तेन यक्वेन आयस्मता सारिपुत्तम्स मीसे पहार दीयमान, दित्स्वान यन आयस्मा मारिपुत्तो तेनुपमडकमि उपस हमिन्या आमस्मन्त सारिपुत्त एतदवोव- वन्धि ते आवुसो बमनीय कच्चि यापनीय कच्चि न विञ्चि दुक्य ' ति । 'खमनीय में आवुसो मागलान यापनीय मे आवसो मोग्गल्लान । अपि च मे मीसे थोक दुक्म" ति । अच्छरिय आवुमो सारिपुत अभुत आवुमो मारिपुत्त । य त्व महिद्धिको जायस्मा सारिपुत्तो महानुभावा। इधत जावुमो सारिपुत्त ' अञ्जतरा यक्को सोरो पहार अदासि, ताव महापहारो अहोमि। जपि तेन पहारेन सत्तरतन पदालेय्या ति। अप च पन आयस्मा सारिपुनो एवमाह- ममनीय मे जावुसा माग्ग ल्लान। मापनीय मे आवुसो मोग्गल्यन अपि च मोने थोर दुम ति। अच्छरिय आवुमो माग्गल्लान । अभुन आवुमो मोग्गन्शन ' याद महिद्धिको आयस्मा महामोगल्लानो महानुभावो, यत्र हि नाम यस्व पि पम्सिस्सनि मय पन एतरहि पमुपिसाचक पि न पस्सामा' नि। अम्मासि खो भगवा ब्विाय मातधातुया विस्तुद्धाय अनिकालमानुभिवाय तेम उनिन महानागान इम एप कयासल्लाप। अथ खो भावा एत त्य विदित्वा ताय बललय इम उदान उतानसि+-- JA अपट्टमर', BD सहयट्टरतन, Cओसादेय्या नि पविय ओसोरापेग्य निमुनापेथ्य, ओसारेय्य नि पि पाठो चुनविचुन्न करेयानि अत्यो AD अमोसारेय्या, B ओसदेय्यय IC अपि च मे सीस थोर दुक्ल- इत्यपि पाठ + द्रष्टव्या धेरणामा, १९१ उदान ४२] यस मरपमं पिरो दिन सम्पति। पिरत रजायन पोशाम न कुष्पनि । यग्ग एप माथि fri तदुपरामरगी नि॥४ (३५-नाग मुत्त ४.५) एष में सुत-एर ममर्य भगवा रोसाम्बिर्ष बिहामि घोसितारामे। पापापा रामया भगवा आशियापिही भिनानी उमामह उपागिरा रा राजमहामत्तहि तिपिपरि तिथियमायाहि जारिश्मा दुर्ग न पामु विगी। अब गा मगगो एा हागि-~-"अह बा एत आरिणा पिहामि भिरपूर्ति निचिचगाररहि आविधा दुसन फागु विह रामि, यमूनाह पयो गणस्मा पाटो पिरस्य नि। अथ यो भगया पुररमागम शिवगरमा पत्तनाग्माय गोराम्रिय पिण्णय पाविगि राश्यिय पिण्डाय धरिमा पन्याभतं पिपटियानो गाम* रोनासन गगामेला पतीयर आगय आमन्ने पा उपहार माला या भिनयुसा एको अगियो या पानिलेम्पर' सन पारित पासामि अनुापन पागिश्चरमानो यन पारिया' उपगरि । वासु भगवा पालिरमार विहरति रक्सितयनसण्डे भहसालमूले। अतरो पिगो हतियागा आपिणी चिटनि पीरि हथिनीहि हत्यिकारेहि हरियापहि टिनग्गानि चेव निणापा-नि ओभग्गाभग समरस सागामङ्ग पाति आमिनि च पानीयानि पिवति ओगागा पररा उत्तिपणरम हथिनियो वाय उपनिरपगन्तियो गच्छन्ति थापिण्णो दाव न पागु विहरति । अथ मा तम्स हत्यिनागम्म एतदहामि-लह सो एलरहि जापिण्णा विहरामि हत्धीहि हथिनीहि हथिवळारेहि हत्यिच्यापेनि, छिन्नग्गानि चेर JAD तस्स एव, B मस्स एव, C तस्स एत ध्यास्यायते यस एव(?) ४०५ महायाग, १०४ ३५ २८ सामति सय IB पारि [पथा महावाग] •CD क्लारेहि C व्यायायते , 'पोटकाहि SC°छापेहीदति खीसरे हि GBCOनी 'D ओगहस्स 'ओगाहाति तिटुता ओगाह्न तिपि पालि A HD ओगाहस्स मागन्मुत्त [ ४३ तिणानि खादामि ओभग्गोमग्गश्च मे साखाभग खादन्ति, आविरानि च पाणी यानि पिवामि ओगाहा च मे उत्तिण्णस्स हत्यिनियो काय उपणिग्धसन्तियो गच्छन्ति आविण्णो दुक्ख न फासु विहरामि । यनूनाह एको गणस्मा बूपक्टठो विहरेय्य" ति। अथ खो मो हत्थिनागो यूथा अपक्म्म यन पालिरेय्यक रमितवनसमण्डो' भद्दसालमूल यैन भगवा तेनुपसदन मि, उपस कमित्वा तत्र सुद सो हत्यिनागो यस्मि पदेसे भगवा विहरति त पदेस अप्पहरितन' च वरोति सोण्डाय भगवना पाणीय परिभोजनीय पट्टपति। अथ मो भगवतो रहोगतस्म पटिसल्लीनस्म एव चेतसो परिवित्तको उदपाति- 'अह खो पुने आण्णिो विहासि भिक्यूहि तित्थियसाव हि आविण्णो दुक्ख न पासु विगासि। सो म्हि एतरहि अनाविण्णो विहरामि भिक्खूहि तिथियमावकेहि अनाविण्णो सुन्ख फासु विहरामा' ति। तस्स पि सो हत्थिनागस्स एव चेतसो परिविनको उदपादि--'अह खो पुन्बे आरिण्णा विहासि हत्यीहि हथिनीहि हत्यिकळारेहि हत्यिच्छापहि छिलग्गानि चैव तिपानि सादि ओभग्गोच ग्गा च मे सासाभग सादिसु आविलानि च पानीयानि पिवासि ओगाहा' च मे उत्तिष्णस्स हत्थिनिया काय उपनिवसन्तियो अगमसु, आविष्णो दुक्म न पासु विहासि मो म्हि एतरहि अनाविष्णो विहरामि हत्थीहि हथिनीहि हत्यिकळारेहि हत्थिच्छापहि अच्छिन्नग्गानि चेव निणानि सादामि ओभग्गोभरगच्च मे सासाभग न वादन्ति, अनाविलानि च पानीयानि पिवामि ओगाहा* च मे उत्तिण्णस्म हस्थिनियो न काय उपनिषसन्तियो गच्छलि, अनाक्ष्णिो सुन पामु विहरामी ति। अथ सो भगवा अत्तनो च पविवक विनित्वा तस्म च हत्यिनागस्स चेतसा चेतोपरिवितक अन्नाय ताय वलाय इम उदान उतानसि- एत नागस्स नागन ईमादन्तम्स हत्थिनो। समेति चित्त चित्तेन य एको रमती वन ति ॥५॥ ID पारि 2 Dअ ID हा +B°नी SAD ओगाहस्स ओगाहा GD एव, AC एत, B ए
पिता )
Listurina kaisyanjan hit tamiti
del at Lassallit) sendt fruit Laat
Pathikuttakirijansh trjiiratiya
anti hathi aunti saxy
a to ta tin instjar tak trefi, atsih Linh
Ranata radiatrinarietisata)
in kin the anLEYMjhya Rati Larkur
will. La hue hind
FITTI ) 15 Y 'Tn
Link hthan hajuratant
130mkhait Maintain Jis
m
(१७-~~-मारिपुरा-गुत्त )
Lesbisztelt hinter difendpertu studia Leitteid he same feel ka
मारामा
ना गोगन गमया भामग्मा गारिगुतो मम पिरनिमिर
होर आजिना' उगार परिपार अनि म frim
भगराष्ट्रो मारतिरियाधिषित आयुगा नगा मा भग 4* माणित
नषिदूरे शिपिन पर आधिान मा पार IT पवि
वित असदुई आरगिरिय अभिनित लायुत। सप गा नगपा Prim
विनियाताये गय इम उन शामि-
३६. मभुञ्चिन्या
*प,Cरातच-परयगश्च इतिगोप्या
ICT
धामप में गाया १८५
३७ . माभुम्मित्या 1 भागन्धिरा
४१८] भुदरी-सुत्त [ ४५ अधिवेतसो अप्पमज्जतो मुनिनो मोनपथेसु सिम्खतो साका न भवन्ति तादिनो उपसन्तस्स सदासतीमतो' ति ॥७॥ ( ३८-सुन्दरी-सुत्त ४८) एव मे सुत-~भगवा, एक समय भगवा सात्थिय विहरति जेतवने अनायपिण्डिरस्स आरामे। तन सा पन समयेन भगवा सक्कतो होति गरकतो होति मानितो पूजितो अपचितो लाभी चोवरपिण्डपातसनासनगिलानपच्चयभेसज्जपरिकगारान, भिस्युमपो पि सक्क्ता हाति प परिक्खारान अम्मतिथिया पन परिव्यागका असक्वता होन्ति (यथा १० सुत्त) पे परिक्खारान। अथ सो ते अन्नतित्थिया परिवाजका भगवती सक्कार असहमाना भिक्सुसघस्म च येन सुदरी परिवाजिका तेन उपसमिसु, उपसरवमित्वा सुन्दरि पग्विाजिव एतदवाचु~"उस्सहसि भगिनि' आतीनमत्य कातु ति। "क्याह अय्या! करोमि, किं मया सक्का कातु? जीवित पि मे परिच्चत्त तीन अत्याया" ति। 'तेन हि भगिनि । अभिक्खन जेतवन गच्छाही ' ति। "एव अय्या" ति सो सुन्दरी मरिबाजिया तेस अस्मतित्थियान परिब्याजकान पटिसुत्वा अभिक्खन जैतवन अगमासि। यदा अग्निसुते अज्जतित्यिथा परियाजना-"ट्ठिा सो सुदरी परिब्वाजिका बहुजनन' अभिक्खण जतवन आगच्छन्ता" ति। अथ न जीविता वोरोपे वा तत्थव जैनवनस्स परिसाय कूपे निसणित्वा येन राजा पसेनदि कोसलो तेन उपसडकमिंसु , उपसभ्यमित्वा राजान पसेनदि कोसर एतद अवोचु-~' या सा महाराज | सुन्दरी परिवाजिका सा नो न दस्सती" ति? - IC यदा लेस (1) अतित्यया परिबाजका ते (1) दिट्ठा खो सुदरी ति, तत्यजिगस 'ति जानिमु ते दिट्ठा (?) ति पदिट्ठा जेतवन आगच्छति (ई-स्थाने) च विसेसतो दिट्ठा बहुल दिट्ठा बहुला दिवाति अत्यो, A पदा अग्ने अतिथिया D यदा तेस (1) अज्ञतिथियान-अशुद्ध *D °जनो 3A °क्खाय, C°आ 4 ABD of पाट [४८ ४६ ] उदान "कत्थ पन तुम्हें आसक्या ति। जतवने महाराजा' ति। तन हि जतवन विचिनथा' ति। अथ सो त अतिथिया परिब्बाजवा जेतवन विचिनित्वा यथानिक्खित्त परिखावूपा उद्धरित्वा मञ्चक आरोपत्वा सात्थि पवसत्वा रथियाय रथिय सियाटक्न सिद्भधाटक उपसद्धवामित्वा मनुस्मे उज्यापसु--'पस्सथ' य्या सक्यपुत्तियान कम्म। अजिनो म समणा सक्यपुत्तिया दुस्मीला पापधम्मा मुसावादिनो अब्रह्मचारिनो । इभहि नाम धम्मचारिनो समचारिनो ब्रह्मचारिनो सच्चवादिनी सीलवन्नो क्ल्याणधम्मा पटिजानिस्सन्ति । नत्थि इमेस सामन्न, नत्यि इमेस ब्राह्मल नट्ठ इमेम सामञ नटठ इभेस ब्राह्मज, कुत्तो इभेस सामज कुता इमस ब्राह्मल अपगता इमे सामना, अपगता इम ब्राह्मज्जा क्थ हि नाम पुरिसो पुरिसविच्च करित्वा इत्यि जीविता वारोपेस्सती ति। 'तेन खो पन समयेन सावत्यिय मनुस्सा भिक्खू दिस्वा अस भाहि परमाहि वाचाहि अक्कोसन्ति परिभासन्ति रोसन्ति विहेसन्ति-'अलिज्जिनो पे वोरोपेस्सती ति। अथ सो सम्बहुला भिकार पुब्बण्हसमय निवासेत्वा पत्तचीवरादमाय सायि पिण्डाय पाविसिसु सावस्थिय पिण्गय चरित्वा पच्छाभत्त पिण्डपात पटिक्क्न्ता यन भगवा तेनुपसमिसु उपसद्वमित्वा भगवन्त अभिवादत्वा एक्मन्त निसीदिसु एक्मन्त निसिन्ना खोते भिक्बू भगवन्त एतदवोचु- एतरहि भन्ते । सावत्थिय मनुस्मा भिक्यू दिस्वा चोरोपेस्सती ति। न एसो भिक्सवे । सद्दो चिर भविस्सति सत्ताह एवं भविस्सति सत्ताहस्स अच्चयन अन्तरघायिस्सति । तन हि भिक्खवे य मनुस्सा भिक्खू निस्वा पे विहेसन्ति, ते तुम्हे इमाय गाथाय पटिचोन्य--- अभूतवादी निरय उपेति यो चापि क्त्वा न करोमी ति चाह। उभा पित पेच्च समा भवन्ति निहीनाम्मा मनुजा परत्था'ति ।। अय यो त भिक्खू भगवतो सन्तिक इम गाथ परियापुणित्वा य मनुस्सा भिक्यू निस्वा विहसन्ति ते इमाय गाथाय पटिचोटेन्ति -- अभूतवादी पे प 1A क्सा 3ACD पच्च *AD रथिया A अति [४७ ४.९] उपसे-सुत्त परत्या"ति-मनुस्सान एतदहोसि । "अवारका' इमे समणा सक्यपुत्तिया, न महिः क्त सपन्ति इमे समणा सस्यपुतिया' ति। नेव सो सद्दो चिर अहोसि, सत्ताह एव सद्दो महोसि, सत्ताहस्स अच्चयन अन्तरघायि । अथ सो सम्बहुला भिक्खू येन भगवा तेनु'उपसमिसु, उप सवामित्वा भगवन्त अभिवादत्वा एक्मन्त निर्धारिसु एक्मन्त निसिना खोत भिक्खू भगवन्त एतदवोचु -"अच्चरिय भन्ते । अन्भुत भन्ते । याव सुभासित सो च' इद मन्त। भगवता न' मो भिश्यवे मद्दो चिर भविम्सति सत्ताहस्स अच्चयेन अन्तरघायिस्सती' ति। अन्तरहितो सो भन्ते । सद्दो 'ति । अथ खा भगवा एतमत्थ विदित्वा ताम वेलाय इम उदान उदानसि- तुदति वाचाय जना असञता परेहि सद्धगामगत व कुञ्जर । सुत्वान वाक्य फरस उदीरित अधिवासय मिक्स अट्ठचित्तोति ॥८॥ (३६---उपसेन-सुत्त ४१६) एव मे सुत-एक समय भगवा राजगहे विहरति बेळुवने कल दकनिवापे। अथ सो आयस्मतो उपसेनस्स वडगतपुत्तस्स रहोगतस्स पटिसल्लीनस्स एव चेतसो परिवितको उदपादि-लाभा वत में, सुल्द बत मे सत्या च मे भगवा अरह सम्मासम्बुद्धी स्वास्याते च म्हि धम्मविनय अगारस्मा अनगारिय पम्वजितो सब्रह्मचारियो च मे सीलवन्तो कल्याणधम्मा सीलेसु च म्हि परिपूरकारी समा हितो चम्हि, एकग्गचित्तो अरहा च अम्हि खीणासवो, महिद्धिको चम्हि महानुभावो, भद्दक म जीवित भद्दय मर न । अथ खो भगवा आयस्मता उपसेनस्स बद्धगन्तपुत्तस्स + चेतसा चेतोपरिवितका अलाय ताय वलाय इम उदान उदानसि- य जीवित न तपति, मरणन्ते न सोचति । स चे रिट्ठपदो धीरा, सावमझे न साचति । उच्छिन्नमवतण्हस्ससन्तचित्तस्स भिक्खुनो। विक्वीणो जातिससारो नत्थि तस्म पुन भवोति ॥९॥ PAC अकारण, D अका PAD निस्समेहि JAD समत', B अब्बन्त' ३९ +D वकन्त BAB मरणते, Cमरणते मरणसणखाते अते मरणसमीपेवा HABCD °०तण्हाय *BD विक्खितो, A विक्खिनो ४८ ] [ ११० (४० -मारिपुत्त सुत्त १०) एव म सुत--एक समय भगवा सारस्थिय विहरति जेतवन अनायपिण्डिकस्स आरामे। तेन वा पन समयेन जायस्मा सारिपुत्तो भगवतो अविदूरे निसिनो हानि पल्लक आभुजित्वा उ7 काय पणिधाय पत्तना उपगम पच्चयवमानो। अस्सा खो भगवा नामस्मन्त मारिपुत अविदूरे निसिन पल्स आमुजिया उजु काय पणिधाय अत्तना उपसम पच्चवरसमान । अथ खो भगवा एतमत्य विदित्वा ताय बलाय इम उठान उपसि-~- उपसलस तचित्तस्स' भत्तिच्छिन्नस्म' भिक्सुनो। विमानो जातिमसारो मुत्ता सो मारव धना' नि ॥१०॥ मषियवग्गो चतुथो (तस्स) उद्दान- मधिया उद्धता गापाला' जुण्हा' नागन पन्चम। पिण्डोरी सारिपुत्तो च सुदरी भवति जट्ठम । उपसनो बगन्तपुतो सारिपुत्तो च ते दसा ति 1DA उपसत - AD नस्थि च्छिनस्स Bनत्ति, Cनतिच्छिन्नखाति नेति उच्चति भरतण्हा ससारस्स नयनतो BABD विधिवनो 4ABD OR IB उद्धित, A उद्वित, D उरित
५-सोनथेर-वग्गो
(४१----राज-सुत्त ५१)
एव मे सुत-~~-एक समय भगवा सावस्यिय विहरति जैतवा अनाथपिण्डि
कस्स आराम।
तन खो पन समयेन राजा पसेनदि कोसलो मल्लिकाय देविया
सद्धि उपरिपासादवरगतो हाति । अथ खो गजा पसनदि कोसलो मल्लिक
दवि एतत्वोष---- अस्थि नु सो ते मल्लिक । कोच'नो अत्तना पियतरो ति?
"नस्थि खो म महाराज 1 कोच ना अत्तना पियतरो। तुरह पन महा
राज। अत्थ'नो काचि अत्तना पियतरो ति?
"मयह पि खो मल्लिके । न' स्थ लोकोचि अतना पियतरो ति।
जय खा राजा पमेनगि कासलो पासाला आराहि वा या भगवा ते'नुपसमा मि,
उपसमित्या भगवत जभिवादेत्वा एक्मन्न निमोदि, एकमन्त निसिनो सो
राजा पसेनदि कोसलो भगवत एतदवोच-'इधाह भन्त । मलिवाय दविया
उपरिपासादवरगतो मल्लिक देवि एतदवोच-अस्थि
पियतराति एव वुत महिलया दवा म एतदवाचन स्थि पे
पियनगति । एव वुत्तोह भन्ते । मल्पिय देवि एतदवोच । मह
पियतरा'ति ।
अथ खो भगवा एतमत्व विदि वा ताय बेलाय इम उदान उदानसि-
सबा दिसा अनुपरिगम्म चेतसा नेव ज्झगा' पियतरमत्तना क्वचि ।
एव पि सो पुथु अत्तपरेम, तस्मा न हिंस पर अनवामा ||१||
प
.
प
४१ 10ABD OF
SA अजगा
TABD 037
+Cपुथ-वि
*BD क्म्म
सं विस
५.] उन (४२-पायुष-मुरा ५१२) एव में गु- समर्थ भगवा सावत्यिय विहानपने मनायविगिरग भागमा अब योनायरमा आनदो गाया गपय पग्गिा पहिलो यन भगया पापगामि, उपगामिग्या भगवन्ने अभिया या एम निमित मिमिनागो भायरमा आगे भगान T-'अन्धग्नि मन । सन्भुतं मन यापप्पापुरा हि भागा माता महामि, ससाइजान' मगति नगया। माा पारमागि नुगिजाय उपानी नि । 'एवमेन' सान! अगायुगा हि योधिगारो हात्ति गत्तार मारेगु बाधिसतमु बोधिगरामातगे पारधारानि गिताये परगननी नि। अय गा भगाम विनिता ताप वागय मे उगा नगि-- य पनि भूता भपिरगति में पारि मचे गमिस्मन्नि पराम। ते गात्र जानि मुमा पिन्निा आनापियो अद्यचारिय पेरम्बा नि ॥२॥ (४३-उटी मुत्त ५३) एव में गुर्न-एसमय भगवा राजगहे विहरनि येवने पर दनियाप । ते। गा पा समयन राजगहे गुप्पासो नाम बुरटी मनुरग िदो अहोसित मनुस्सकपणा मनुसराव।। तेन गापा समया भगया महरिया परिणाय परियुनो धम्म दगन्तो निमित्तो हानि। अद्दमा सामुपबुलो मुरटी त महाजनराप दूरतो' व गनिपतित स्विान स्म एनरोगि। निस्मसय सा एत्य निश्चि सानीय ना भागनाय या भाजियति। यनूनात् येन मो महाजनवाया तनुपमहामम् । अणव नाभय शिञ्चि सानाय वा भोजनाय वा लभम्पत्ति। नथ या मुणसुद्धा कुटटी मैन सा महानायो तेनुपसनमामि । जहसा सा सुप्पबुद्धो नुढा भगवन्त मह तिया परिसाय परिचुत धम्म दगेन्त पिमिय, निस्वान स्म एतनहागि- एत्य किच्चि सानीय वा भोजनीय वा माजियति । सममी अय गोतमो परि सति धम्म दमति । यनूनामपि धम्म मुणय्य नि तत्थेव एक्मन्त रिगीदि-- अहम्पि धम्म सोस्सामी' ति। 1BC तुसि ताय । ४३ नाजिरसति "एव एव? SABD ºg SAC जानित GAB सा Dस्स बुट्टी-सुत्त [ ५१ अथ सो भगवासब्यावन्त परिस चेतसा चेतो परिच्च मनमा अवासि--कोनु खो इध भब्यो धम्म विन्नातु ति। अद्दमा खो भगवा सुप्पबुद्ध कुर्हि तस्स परि साय निसिन, दिस्वान स्स एतदहोमि-अय खो इध भयो धम्म विजातुति। सुप्पबुद्ध बुद्धिं आरभ अनुपुब्बिक्य क्थेसि सेय्यथीददाणस्थ सीलक्थ सग्गक्थ कामान आदीनद ओवार सविरेस निक्षमे च आनिसस परामेसि। यदा भगवा अन्नासि सुप्पबुद्ध वृष्टुिं क्ल्लचित्त मुदुचित विनीवरणचित्त उदग्गचित्त पसन- चित्त, अथ या बुद्धान सामुक्वसिका धम्मदेसना त पवाससि दुक्ख समुदय निरोध मग । सेय्ययापि नाम सुद्ध क्त्य अपगतपालक सम्मदव रजन पटिगण्हेय्य, एवमेव सुप्पबुधस्स कुट्ठिस्स तस्मि एव आसने विरज वीतमल धम्मचक्तु उद पादिय विञ्चि समुदयधम्म सब्बत निरोधधम्म' ति। अथ खो सुप्पबुद्धो कुट्ठी द्विधम्मा पतधम्मो विदितधम्मो परियागाळहधम्मो तिण्णविचिकिच्छा विगतक्थक्थो वेसारज्ज पत्तो अपरपच्चयो' सत्यु सासने उट्ठासना यन भगवा तनुपसडकमि, उपसद्धवामित्वा भगवन्त अभिवादेन्या एक्मन्त निसीदि, एकमत निसिंगो खो सुप्पवुद्धो कुट्ठी भगवन एतदवाच--"अभिवचन भन्ते । अभि- श्वन भन्ते सेय्यथापि मते । निक्कुज्जित वा उक्कुज्जय्य पटिच्छन वा विवरेय्य मूरहस्स वा मग्ग जाचिक्खेय्य जयकारे वा तेलपज्जोत धारय्य- --'चमखुमन्ती रूपानि दक्सन्तीति । एवमव भगवता अनेकपरियायन धम्मा पवामितो, एसाह भते। भगवन्त सरण गच्छामि धम्मच भिक्खुसघच, उपासा म भगवा धारतु अज्जतग्गे पाणुपत सरण गत' ति। अथ सो सुप्पबुद्धो युट्ठी भगवता धम्मिया क्थाय सदस्सितो समादपितो समुत्तजितो सम्पहसिनो भगवतो भासित अभिनन्दित्वा अनुमादित्वा उट्ठायासना भगवन्त अभिवादेत्वा पक्विण क्त्वा पक्कामि । अथ खो सुप्पवुद्ध बुढूि गावी तरुणवच्छा अधिपातेत्वा जीविता गोरापेसि। अथ खो सम्बहुला भिक्यू यन भगवा तेनुपमझमिसु उपमझवमित्या भगवत अभिवादेत्वा एक्मन्त निसोदिसु एवमन्त निसिना खो ते भिक्खू भगवन्त एतदवोचु-'यो सो भन्ते । सुप्पयुद्धो नाम कुटठी भगवना धम्मिया क्याय सन्दस्सितो समादपितो समुत्तजितो सम्पहसितो, सो कारवतो तस्स का गति वो अभिसम्परायो ति। "पण्डितो भिक्सव । सुप्पबुद्धो कुटठी पच्चपादि धम्मस्तानुधम्म, न च परपच्चयो AB° इत्वा न D प्रये [4 म पम्माधिारण कि.मि । गुगला भिरगरे। बग्यो - पोरनाने परि भगया गो सा प यो अपिनिमा ति गम्माभिरायणा"fI वे पर TTो भिागु भगया IIT-" मा मन', Train या गुणामा गुगा मनुस्मशहा भागि गारगर मनुग्गर 'भापुम्ब निता मुपपदा एरटी इमगि पर रामद गहिरो बहामि । गो उभ्याभूमि नियता अदमा सगरसिजि प र VिIT पविगन, शिस्वान स्म मियाय गुगो विनि नियभिषा मा रामामा(?) परित्या मि । गो तरंग पगाग विपान यहनि या যনি যা খুনি যশম্পা ধর বাণশনি নিয খি। বা গাধি মমি যম না মা সামিনু মাগী মনুশা শা মধ্যবশি সিম সালন শ মাfিi, गी- समानिय, गा रामावि, चाग समानिय, पन्या समा-िपि।मा सयागत प्पनि पम्मयिाय आगम्भ गद गमाविला गार समा-िपित्या मु ममागि विना चाग समा-िपिया पन्ज गमारियि पापस्म भदा पर मरणा गुगनि सग्गा पापा दया तापमान सग्या गामाय बम्जोग रोननि पणन व पगमा पानि अथ गा भगवा लगत्प पिरित्ता ताय बेराय म उन नमि-- सयुमा विगमानी व मिरजमान पराम । पपिता नायगरस्मि पापानि परिव जयति ॥३॥ (४४---गुमार-गुत्त श) एव म सुत-~-एक समय भगवा सावत्यय विहरनि जनयन अनायविधि परय आराम । तेन सी पन मममा सम्बहला कुमारया अन्नरा च सायस्थि अन्तरा च जनवन मच्छन वाधन्ति। अप सो भगवा पुरण्टसमय नियासेत्दा ABDF 1 AD सच्चवादि-इति गपुस्तके Aति + A निहित्या SCअ पप्सम्यामतो करित्या' ति पत्या, A अव्यामतो' D अभ्यामतो, Bअपय्यामातो अवपसश्य ५।५ ] उपोसथ-सुतं [ ५३ पत्तचीवरभागय सात्यि पिण्डाय पाविसि । अहसा सो भगवा त सम्बहुले कुमारके अन्तरा च सवस्थि अन्तरा च जेतवन मच्छर वाधन्त, निस्वान यन । कुमारका तेनुपसबमि, उपसद्वामित्वा त कुमारके एतदयाव--' नायथ वो तुम्हे कुमारवा दुपस्स, अप्पिप वो दुयुस' नि? एव भन्ते । भायाम मय भले । दुवसस्स , अप्पिय नो दुवति । अथ खो भगवा एतमत्य विदित्वा ताय वेलाय इम उतान उगनेसि- स चे वो दुक्स अप्पिय, मा वत्थ पापर कम्म आदि वा यति वा रहा। सचे वा पापन कम्म परिस्मथ क्रोथ वा । न वो दुक्खा मुत्स्' अत्यि उपेच्चापि पलायन' ति ॥४॥ । (४५--उपोसय सुत्त ५१५) एव म सुत-एवं समय भगवा सावत्थिय विहरनि पुब्बारामे मिगारमातु पासादे। तेन खो पन समयेन भगवा तन्हुपोसथ भिक्षुसयपरिवुतो निसिनो हाति । अथ खो आयस्मा आनदो अभियन्ताय रतिया निक्वन्ते पठमे यामे उदायासना वम चीवर यत्वा येन भगवा वनजलि पनामेत्वा भगवन्त एतत्वोच--' अभियन्ता भन्त । रत्ति, निसन्ता पठमो यामो, चिरनिभिनो भिक्सुमधो, उद्दिसतु भन्न | भगवा भिक्वून पातिमोक्स" ति। एव वुत्ते भगवा तुण्ही अहोसि। दुतिय पि सो आयस्मा जानन्दो अभियन्ताय रतिया नियन्त मज्झिमे यामे उट्ठायासना एक्स चीवर पत्वा येन भगवा तेन'लि पनामत्वा भगवन्त एतदवोच-"अभिवन्ता भन्ते रत्ति, निक्सन्तो मज्झिमो यामो, चिरनिसिनो भिक्खुसयो, उद्दिसतु' भन्ते । भगवा भिक्वून पातिमोक्ष' ति। दुतिय पि खो भगवा तुण्ही अहोसि। ततिय पि खो आयस्मा जानदो अभियन्ताय रत्तिया निक्सन्ते पच्छिम यामे उद्धने 'अरणे नन्मुिखिया रतिया उठायासना एक्स चोवर क्त्वा येन भगवा तेन जलि पनामत्वा भगवन्त एतदवोच--- अभिवान्ता भन्ने रत्ति, नियन्तो। Dते . 1 Dपुस्तक एव, योजित-मेत्रि चठस A परिमाथ मृत्य, Dयमुत्य, Cमुत्य ऊC उपेच्च सञ्चिच्च, A पच्चापि, B उपहाय Dउपद्दच ४५ मादृश्य चुल्लवग्ग ९११ A°सातु 0 Cपलायतेति पि पट्टन्ति (2) [९ प"मा यामा मो' नाणा, मिगी गि चिगिलो भिनगंगो उदिंगा' रोगापामा जामिना गाद परिगामा भायमा गरमोग्गनाय ifr.- मा गया गुगा पाप मार- अपरिगुता भान पग्मिा। अपm सगरमा ममोगो निमा तशा तो पf मागाागि। अदगा मा भाषरमा मनमा रा पुग' Prir” पापधम्मे अगदारमग्गमा गरिमा अग्गम गमा पनि murar नागिरिका र अग्गुन मगाया मजा गि निगिन ाि उहागा पागो पुरा नागामि उस समामिला पुगत योग-gहिलामा, दिगि गवना, यि भिमादमामालिन अप गा गो गुग्गा गि। यतिमा मामा मामा गो से पुग्ण याप- उट्ट आगा द्विागि भग्यानपि त मिति रादि गगा सिरप या गो 10 सनिधि मो आयग्मा भवागा नि। निपनिया गा गुग्गो मुण्डी मागि। जय गोआवरमा मनमोग्ग नाया गया वारसा हा निगाम ग' मूपिपि दयान मगमा तापमामि, उपमागिता भगवन गवान--निरामिना' भन्न पुगो गया, निमुद्धा परिणा अमितुम। भगया भारत पानिमााग लि 'अग्यि मागगन अभा माग न पाय वास गरणा "FE TIM मो गायपुरिमा आगमिस्गना नि। जय गो भगा मिष आमलगि-- न दाा आर भिलारो पर उपोगय परिणामि पाशिमोग उदिगिम्मामि। तुम्हन दानि हो पर उपोगध प IA° सानु Dउट्ठा JABपाधि Dउग्यते +Aक, Bक्ति, D कि 'मम्मुरझातं "A उ8 हि, उट्ठार PA निक्रसमेत्वा, B D [पुस्तस्यो] निस्वामित्वा PCमुचिर्षारय दत्योति मग मुविशय उपरिपटिक्न च अदि क्त्वा सह क्याट थोत्वानि भन्या, D घट्टटिन 10B° अमितो, D निश्विपितो 12ADपादि ISCD पाहाय गहणा HA सातु [ । ५।५] उपोमय-मुत्त वरय्याय, पतिमोक्ख उद्दिसेय्याथ । अट्ठानमेत भिवावे । अनवरासो, य तयाातो अपरिमुद्धाय परिसाय उपोसथ रेग्य पाटिमावन उद्दिसेय्य । अट्ठमे भिक्सवे ! महासमुद्दे अच्छरिया अब्भुता धम्मा, ये लिस्वा दिस्वा अमुरा महासमुद्दे अभिरमनि। क्तमे अट्ठ- १ "महासमुद्दो भिक्सवे । अनुपुब्बनिनो अनुपुष्यपोणो अनुपुज्वपन्भारो, नायतक्नेव पपातो। य पि भिक्सवे ! महासमुद्दो अनुपुब्बनिनो पपानो, अय पि भिक्सवे महासमुद्दे पठमो अच्छरियो अन्भुतो धम्मो, य दित्त्वा रिस्वा असुरा महासमुद्दे अभिरमन्ति । २ "पुन च पर भिक्खये ! महासमुद्दो छिनधम्मो वेल नातिवत्ति य पि मिक्सदे । महासमुद्दो ठितघम्मो वेल नानिवत्तति अय पि भिक्चवे । महासमुद्दे दुतियो अच्छरियो अन्भुतो धम्मो, य दिस्वा दिस्वा असुरा महासमुद्दे अभिरमति। ३ "पुन च पर भिक्सवे ! महासमुद्दो न मतेन कुणपेन सवमति य होति महासमुद्दे मत कुणपत विप्प यव तीर वाहेति घले उम्सारति । य पि भिक्सवे । महासमुद्दो न मतेन थल उस्सारेति,' अय' पि भिवन्वये महासमुहे तनियो अच्छरियो अब्भुतो घम्मो, य दिस्वा दिम्वा अमुरा महाममुद्द अभिरमति। ४ 'पुन च पर भिक्खये या काचि महानगियो सेय्यथीद-गङ्गा, यमुना, अचिरवती, सरभू मही ता महासमु पत्ता जहन्ति पुरिमानि नामगोत्तानि, महासमुद्दा त्वेव सदम्म गच्छन्ति । य पि भिक्सवे । या काचि पे गच्छन्ति, अय पि भिक्खवे ! महासमुद्दे चतुत्यो अच्छरियो अभुतो धम्मा, य निस्वा दिस्वा असुग महासमुद्दे अभिरमन्ति । ५ "पुन च पर भिवत्रवे । या च लोरे सवन्तियो महासमुद अप्पन्ति, या चअन्तरिक्वा धारा पपतन्ति न तेन महासमुदस्स उनत्त वा पूरत्त वा पलायति। य पि भिवखवे! या च सरोके पजायति । अय' भिक्खवे ! महासमुद्दे पञ्चमो अच्छरियो ६ "पुन च पर भिक्सवे महासमुद्दो एकरसो राणरमो। य निकायमा समुद्दो एक्रमो लोणरतो अय पि भिक्यवे | महासमुद्दे छट्टो अच्चरिता अभिरमन्ति। । प प अभिरमन्ति। पे . साय चुल्लनग्गे ९२ D°अ BACD उस्सारैति B अस्मादेति, त्रिपु स्थान। AD चाह +C पापानि प्रन् ५६ ] [५६ ७ 'पुन 1 पर पियवे महासमुद्दो बहुरतनो अनेररतनो तत्रिमानि रानाति सय्यथी-----मृता मणि वरियो सहमा मिरा पवालं रजत जातरूपं राहितदक्षो मसारगाय पि भिवयवे महाममुद्दा बहुरतनो मसाग्गल्यो, अय विभिखवा मासमुह सत्तमो अच्छरियो पे अभिरमन्ति। पुन च पर भिागय महासमुद्रो महा भूतान नागमो तत्रिम भूता- तिमि तिमिदगो तिमिरपिनगरो अगुरा गा गया । मनि महामुद्दे यातनमतिया पित्तभाषा द्वियोगासनिरा पि जनभाग, नियोजनसतिया पि रमाया चनुपाजनतिरा पि अत्तभावा पच्चयोजनमतिका पि अत्तभावा । यविभिनपरे महाममुद्दा महा पे अनभावा, अयपि भिस्सवे। म"ममद नट्टमा अच्छरिरा प अभिरमनि इम सो भिक्सव महाममुद्द जट्ट अररिया पे जभिरमति 'एव एवं सा मिान्यये । इमस्मि धम्मरिनय अट्ठ अच्छरिया अदभुता घम्भा य टिम्या स्त्रिा भिास इमम्मि धम्मविनय अभिरमनि। कनमे अट्ठ- गम्यथा पि भिवगरे । महासमुद्दो अनुपुवनिनो अनुपु पोणो अनुपुर पभागे नायनान एव पपाना एवमेन मा मिरम्मवे इमस्मि घम्मविनये अनुपुवमित्या अनुपु चरिरिया जनुपुषपरिपटा नायतानएव अमापटिवेयो। यपि भिवपद मम्मि धम्मविनय अआपटियघो अय मि भिक्सव | रमाम्म धम्मविनय पठमो अग्यिो अभुतपम्मो,य निस्वा निस्ता भिनवू इस्मि धम्मपिनय भिरमति। २ सेय्यथा पिभिरपद | महाममुद्दो टिनधम्मा वल नातिवतति, एवमेव पा भिवपवे य मया माववान मिक्खापद पात्त त मम सादवा जीवितहतु पिनातिकम्मति । य पि भिस्ववे मया नातिकमति, अप पि भिववव । इस्मि धम्मविनय दुनियो अच्छरियो जभिरमन्ति। सय्यया पि भिक्सव ' महासमुद्दो न मतेन वुणपन सवसति । य होति महासमुद्द मन कुणप त विप्प यव तीर वाहति, थले उस्सारेनि, एवमव सा भिवपद । या मो पुगगे दुम्सीटो पापधम्मो अमुचि सदनस्सरसमाचरा परिच्छन्नमम्मना जस्ममणा समणपतिजा अब्रह्मचारी ब्रह्मचारिपटिलो १ प प ३ IBD तिमिरपिगलो [त्रियु स्थानेषु], A तिमिपिङगलो, तिमिडगलो [चतिमिपिङगलो, C (चुरलवाग) तिमितिमिगनो । "C पापादेहि जपर्नेति, D पपेति SA क्सम्बुद प प ५.] सोण-सुतं [५. मनोति ववस्मुतो क्सम्बुजातो, न तेन सपो मवसति, अय खो न खिप्पमेर समिपति वा उम्पिति । विश्चापि सो होति मग्ये भिक्खुसघम्स निसितो, गय खो मा बारकाएव' सघम्हा मघो च तेनाय पि भिक्सवे । यो सो पुग्गलो मपा व तेन, अब पि भिक्पवे इमम्मि घम्मविनये ततियो अन्धरियो अभिरमन्ति। ४ "सेम्यया पि भिक्सवे! या वाचि महानदियो सेम्पथीदाना यमुना अचिरवनी सरभू मही, ता महासमुद्द पत्ता पजहिन्त पुरिमानि नामगोत्तानि, महासमुद्रो त्वैव सहम गतानि, एवमव खो भिमदे। चत्तारा वण्णा-मत्तिया ब्राह्मणा वेस्मा सुद्दा ते तयागनप्पवदिन धम्मविनय अगारस्मा अनगारिय पजिवा जन्नि पुरिमानि नामगोतानि, ममना सक्यपुत्तिया लेव सद्भय गच्छति । य मिमिक्ववे। चतारा प गच्छति, अय पि भिक्सव इमम्मि पम्मविनये चतुया अच्चरियो पै अभिरमति। ५ “सय्यथा पि भिक्षवे' या चलाने सवनियो महासमुद्द अप्पति या च अतरिक्वा धारा पपतन्नि, न तन महासमुहम्म उनत वा पूरत्त ना पञ्जा यति एवमेव मा भिक्सव' वह च पिभिस्व अनुपादिममाय निवाणघातुया परिनिवान्नि, न ता निवानधातुया उनत्त वा परत वा पजापति । य पि भिक्सवे । बहु चे पि पञ्चायति, अय पिभिरपये! दमम्मि धम्मविनय पञ्चमी अच्छाग्या अभिरमति। ६ "मैय्यथा पि मिरवमहासमुद्दा एकरमो राणग्गी, एयमय । भिक्सवै अय धम्मा एकरमा विमुत्तिरमा। यपि भिापत्र ! जय भगा विमुत्तिरसा अय पि भिवपदे । इमम्मि धम्मविनय छटा मागियो यभिरमन्नि। ७ "सैय्यया पि भिनगर। माममुद्दा यहा II fulfie रतनानि मध्ययीद। मुना मणि माग्यिा गझया गिणा rod rn IIT रातिरको ममारग, परमव या भिवपथ! अयं धागा यानी Hirrit सेय्यथीद चत्ताग सनिपटापा मम्मणया भगा मिया failrsnile पन्च वगनि मत पगात अग्यिा महानगो गामा | Urmi | sm मागी, अर्थ fiframe rintuid मी मटग्यिो अभिरगा। ८ 'सम्पयामि मागवा मागमा आवासी, गगना-- तिमि तिमिग तिमिrfream inr Mया, frum याननमतिका निरमाया, माना गया, योगगनका ज प घम्मा प प - ग प प . ७ 'ITT * भिमागग यानो अनाननो, सगिमानि रतनाति राम्गी--मुता मT रिया गया गिला पपात या मार्ग Piहितोमगारभिर महागगुहा बहाना ममारगो, जार' मागमा गरामा अग्यिा মিলেনি। पुरा पपरमिहागमुटा माना पायागो सश्मि भूना- तिमि निगिना तिमिर्गrrrr मुरा गा गया। गनि महाममुद्दे যাসনসবি বি শনাল থিসিসrি ft চালমারা, frষামন বি भाभार पारा तमाश पाराजागतियातिभावा। मिनिगमलामा अगभाया, अमन भिव! मगर सदमा जागि अभिगमन सगा भागवे मदन ग्यिा अभिरा मोनियर मम्मि धमनिय अदु मरिनामा पम्मा य गियारिमा कामगि पम्मग्निम अभिरमनिराम अ--- লিখা বি নি। মসমী সনুবাদশা সালাম पभारा नाय't अमर L भिवगप इमम्मि पम्मदिन जनुपु गिर गुम्याग्यिा जागा ननण्य अध्यापयियो। यपि भिाये "ग्मि धम्नविय अन्यायियो अपनि निम्या । इमम्मि पम्मविनय पटमा प्रभारियो अभापम्मो,य निस्या स्यिा नि गम्मि धम्मपिनय गिरमाता २ सम्पया पि भिर माममुद्दा नियागा यले नास्तिति एयमेव गो भिवषय में मया मागा मिरमाप पयत स मम सायना जाविना पिनातिवम्मलि। य पि भिनगर मया मानिशमति, अर्थ पि भियर इमरिंम धम्मयिनय दुलियो अग्यिो जभिग्भनि। ३ सेय्यथा पि भिषय | महाममो न मतन पुणपन मयसति । य होत महासमद मन पुणर्षे ते मिल यब तीर वाहेति " पर उस्मान एवमेव सा भिक्य । यो मो पुग्गला टुम्भीलो पापधम्मो अमुचि महास्मरगमापरी पटिच्छसव मन्तो नरममणो समणपतिश्या अप्राचारी ब्रह्मचारिपटिनो T प BD तिमिरपिडगलो [निषु स्यान] A निमिपिगलो, तिमिगलो चि] तिमिपिद्धगलो, C (चुरुरवाग) तिमितिमिहणतो । C पापाहेहि अपनति, D पपेति A क्सम्युक पे ५।६ ] सोण-सुत्त [ ५७ अन्तोपूति अवस्सुतो कसम्वुजातो, न तेन सपो सवसति, अथ सो न खिप्पमेव सग्निपतित्वा उक्खिपति । किञ्चापि सो होति मज्झे भिक्खुसघस्स निसिन्नो, अथ खा मो आरसाएवं सघम्हा सपो च तेनाय पि भिवसवे । यो सो पुग्गलो राघो च तेन, अय पि भिक्खवे ! इमस्मि धम्मविनये ततियो अच्छरियो पे अभिरमन्ति। ४ ' सेय्यथा पि भिक्सवे | या काचि महानतियो सेय्यथीद--गङ्गा यमुना अचिरवती सरभू मही, ता महासमुद्द पत्ता पजहिन्त पुरिमानि नामगोत्तानि, महाममुद्दी त्वेव सझव गतानि, एवमेव खो भिक्सवे । चत्तारो वण्णा-सत्तिया गाह्मणा वेस्सा सुद्दा ते तयागतप्पवेदिते धम्मविनये अगारस्मा अनगारिये पञ्चजित्वा जहन्ति पुरिमानि नामगोत्तानि, समना सक्यपुत्तिया त्वेय सहा गच्छति । य पि भिवववे । चत्तारो पे गच्छति, अयं पि भिक्सवे । इमस्मि धम्मविनय चतुत्यो अच्छरियो पे अभिरमति। ५ "सैय्यथा पि भिक्सवे ! याच लावे सवन्तियो महासमुद्द अप्पेन्ति या च अन्तरिक्खा धारा पपतन्ति न तेन महासमुद्दस्म ऊनत्त वा पूरत वा पञ्जा यति एवमेव खा भिक्खये। बहू चे पि भिक्सू अनुपादिरोसाय निब्याणधातुया परिनिव्यायति, न तेन निव्यानधातुया उनत्त वा पूरत्त वा पञ्चायति । य पि पञ्झायति, अय पि भिक्खये। इमस्मि धम्मविनये पञ्चमो अच्छारेयो अभिरमन्ति। ६ "सय्यथा पि भिक्खवे । महासमुद्दो एकरसो लोणरसो, एवमेय यो भिक्खवे अय धम्मो एकरसा विमुत्तिरसो। यपि भिक्सवे । अय धम्मो एपरसो विमुत्तिरमो अय पि भिक्खव । इमस्मि धम्मविनये छट्ठा अच्छरियो अभिरमन्ति। ७ 'सेय्यथा पि भिक्खवे । महासमुद्दो बहुरतनो अनवरलनो, सरिमानि रतनानि सेय्ययोद। मुत्ता मणि वेरियो सहगो सिला पवाल रजतं जातरूप साहितसो मसारगल, एवमेव सो भिक्सवे ! अयं धम्मो बहुरतनो अनेवरतना सय्यचीद-चत्तारो सतिपट्टाना सम्मप्पधाना चत्तारो इद्धिपाता पश्चिद्रियानि पञ्च बलानि सत्त योग्झगानि अरियो अट्टगियो मग्गो। यपि भिवसवे । अयं धम्मो पे मग्गो अय पि भिस्सवे। इमरिम घम्मविनये सत्तमो अच्छरियो आभग्मोन्त। ८ "सय्यथा पि भिक्सवे । महासमुद्दो महतं भूना आवासो, तत्रिमे भूता- निमि तिमिङगलो तिमिरपिगलो अमुरा नागा प पम्या, गन्नि महाममुद्दे योजनसतिया म अत्तभावा, रियानामनिता पि असभावा नियोजनमनिका । भिक्ग्ववे । वहु चे पि पे पे प १८] franापा, पाताभारा, पपारातिरानिमाया, परोपमा मतिना मTrt मापागो पत्रिम मूग-- गो गया पतिना, गरगामी निर" रालिपि पतिमो मामा नागामिनिग्विार पित्रो, भी जर नाप पागामा। पभि पातितो मत TE Rir furt! ममि पम्मति हमा जारिता अभिरमान। 'RATHI [म पनि नग्नगा पम्मा य from frग भिम परा' र मा भगरा मय ििाना र म उन शामि-- छपमतियामसि । तस्मा किरण, नाशिlin ||५|| ५ (४६-गोप-मुत्त ६) एष में गुती गम गिरा सार्या पर्यातयन मनायविटि परराजाराम। ता मा पा ममा आयम्मा माचो भत्तिा वितरति पुररपर पवा पयो। सामाना गाया सोनो जगासमा काटिएप्यो' थायरमा महारानरम गट्टामा हाति। जय मा गोगर 7 उपामरम्म पोटिपण्णम गितग परिग एय यो पतिसो उपारि-- "यया-चया सा अयो मराइचानो धम्म दमति नपिट गुरं अगार असावा मतपरिपुष्ण पनपरिगुद मागिता प्रत्यारिय पग्नुि । यनुनाह ममरमु आगरेत्या पासायानि वयानि अच्छा या बगाररमा धनगारिय पराजय्य 'ति। अथ मा मोणो आगो वोटिक यो यनापस्मा महान्यानो तेनुपसरमि, उपगामित्वा आयम्मन मारा अभिवादेरवा एगमतं ४६ शादृश्य महायग्गे, ५।१३।१-१० 1सो B[च महावर्ग, AD, पुसानगरे, C पुलघरे AC पयत्तेनाम *B कुटिरगो, Cटिकण्पणो [च कोटिकग्यो ।
स पा६] सोण-सुत्त [५९ निसीदि एक्मन्त निसिनोखो सोणो उपासको कोटिवष्णो यायस्मन्त महारचान एतदवोच- "इए मम्ह भते रहोगतस्स पे पञ्चजय्य नि । पवाजतु म भन्ने अय्या महा कच्चानो नि। एव वुत्ते आयस्मा महावच्चानो सोण उपामर वोटिरण एत'वोच--- 'दुवार को सोण ! यावजीव एकमत एक्सेय्य ब्रह्मचरिय, इयत्व । सो तथव अगारिक मूतो समाना बुद्धान सासन अनुयुज वाग्युत एभित्त एक्सेप्य ब्रह्मचरिय"ति। अय खो सोणस्स उपासम्म कोटिवण्णम्स यो अहानि पन्दजाभिसदरारो मो परिप्पम्मम्मि । दुतिय' पि खो सोणस्म उपासरस्न काटिरम्म रहार पे पब्बजेय्य' ति । दुतिय पि सो सोणो उपामिको कोटिकाणी यनायम्मा अवोच--"इध पब्बाजेनु म भन्ने अय्यो महापच्चा नाति। दुनिय पि सो आयस्मा अमहायच्चानो सोण उपासा कोटि पे ब्रह्मचरिय' ति। दुतिय पि सो पारस पे पटिप्पस्सम्भि । ततिय' पि खो सोपस्म उपासकस्म कोटिरगरस रहोगतस्स पे पब्बजेय्य ति। तनिय' पि खो सोपो गामको काटिपणो येनायसस्मा पे अवोच-'इच पन्धाजनु म भन्ते । अय्यो महानच्चानो ति । अप मो आयस्मा महाकचानो सोण उपासक काटियण पव्वामि। तेन सा पन समयेन अवतिसुदक्षिणापथो' अप्पभिवसुयो होति । अप सो आगरमा महारचानो तिण्ण बस्सान अच्चयेन विच्छन रसिरेन ततो-ततो दसवण मिमप मनिपातेल्वा आयस्मन्त सोग उपरम्पामि । अथ सो आपस्मो सोपन्म वस्स युट्टस्म' रहोगतरस पटिमोनस्म एप घेतमा परिचितको जाति-"न सो म सो भगवा सम्मुसा दिट्टो अपि च सुतो येय म, मा भगवा इन्मिो ईन्सिो चाति। स चे म उपन्याया अनुजानम्य, गच्छम्पाह गयन्त दमनाम अरहन गम्मामम्बुल्य नि। अथ सो आयम्मा मोणो मायाहसमय पटिमल्लाना बुट्टिनो पनायरमा महा समानो तेनुपमममि उपसहकामित्वा आयम्मन महापञ्चान अभिवादया तमन्न निसीदि, एक्मनं निमितो मो आयस्मा मोगा आयम्मन्न महान्यान गनवोच-"दुक्कर प ID अन्तिदक्षिणपठो एसम्म A व पोत्यकेनु नयि, Bघस्रायः ८यरस सम्पादेति, D उपसम्पादेवि •C अनुजानातीति पाठो मम्वृष नि। प भगवा नेन भिनखुना सद्धि विहार व गच्छनि भगवा आपस्मता सोगन आयस्मतो माणम्म मनामन पन्नापमि। अयसो भगना यव रति अभोगाने ६.] उदाने [M रहागास्म पे निगो पालिस च म 17 (') अनुजानप गयाई भगवतं मगनाय अरहन सम्मा "साधु माधु मागयतमा त भगवां दम्मनाय अरहन्तं मम्मामुम्बई तिमि गित्व गतसं भगवा पागानि पागानी गनिद्रिय सल मानग उनम मगर मयनुपल पल गुत्त यनिद्रिय, नाग, लिस्याा मम बननन भगवता पा' मिग्मा या पागय अमानद्रा एहार व पाविहार पुच्छ---गाया ममा' आम्मा महारनाता भगवतो पा मिग्मा यन्नति अगावाप पागुनिहारे पुन्छना II 'य मन गा नापम्गा माला नायरमतो महारच्चानग्न भासित अभिर्नाटा नमानिया हायागना आयग्मत महापन्धान अभिवाडा पकिराण मा मनामन गमामरा पत्तवापरामाराम येन सापत्पी तन पारिर' पयामि अनुपुमन पागि पग्मानो या गावी जतवन जनाथपिण्डियस्गारामो या भगरा नागामि उपगामिना भगवन अभिवारमा एमन्त निगोनि एपमत निमिना मा नायरमा साणो भगवन्त एनयोत्र- ज्यायाम गुती ति। 'पच्चि भिा समनाय पनि यापनीयं, पनि पि अपविरमयन अद्धान थागतो 7 च EिT रिला मानि' 'समनीप भगवा। याताय भगवा । अप्पविन्मयन गाह भन्ते । अदान आगता, न च पिण्डन रिनाम्ही नि। अय मा भगवा आवस्मन्ना आमन्नमि-- 'मसानदआगतुरम निमवुना मेनासन पत्र्यापही नि। अथ मो आयम्मता जान-स्स एतहामि-"यम्म मो म भगवा आणा पति-इमरमान- आग सम्म भियुनो सनामन पथ्यापही ति, इन्ट सादि एकविहरे यथु नि, यरिम विहार भगा यिहरति तरिम विहार निस जाय वानिनामत्या पार पापहार पाविमि आयस्मा पिया सो प महावग्गो द्रष्टव्य AB सतिप्रिय, D सतिद्रिय 28°सि-परित्यक्त SAB पिण्डिक्न, नC पुस्तके +A वलिमतो पच्चवेक्खमानो। अद्दसा खो भगवा आयस्मन्त सारेवत अविरे निसिन ५३] रेवत-सुर्त [६१ पाविसि । अथ खो भगवा रत्तिया पच्चूससमय पन्द्वाय आयस्मन्त सोण अज्येसि-"पटिभातु भिक्सू त धम्म भासित' ति । "एव भन्ते'ति खो आयस्मा सोणो भगवतो पटिस्सुत्वा सोळस अट्ठकवगि कानि' सब्बानव सरेन अमणि । अथ सो भगवा आयस्मतो सोणस्स सरभन्न परियासान अन्भनुमोदि-"साधु साधु भिक्खु । सुग्गहीतानि भिवसु ' सोळस अट्ठक्वग्गिानि सुमनसिक्तानि सूपधारितानि, कल्यानियासि वाचाय समनागतो विस्मट्टाय अनेळाय: अत्थस्स विजापनिया । पतिवस्सो सि त्व भिक्खू ति। "एक्दस्मो अह भगवा'ति। "किस्स पन त्व भिवसु । एव चिर अवासी ति । 'चिर दिटो म भन्ते । कामेसु आदीनवो अपि च सम्बाधो धरावासो बहुविच्चो बहुकरणीया ति। अथ सो भगवा एतमत्य विदित्वा ताय वेलाय इम उदान उदानमि-- दिस्वा आदीनव लोके गत्वा धम्म निरूपधि । अरिया न रमन्ति पापे, पापे न रमन्ति सुची ति ॥६॥ (४७----रेवत-सुत्त १७) एव मे सुत-~-एक समय भगवा सावस्थिय विहरति जेतवने अनाथपिण्डिकस्स तन खो पन समयेन आयस्मा कडखा रेवतो भगवतो अविदूरे निसिनो हाति परम आभुजित्वा उजु काय पणिधाय अत्तनो व पावितरणविसुद्धि पल्लक आभुजित्वा उजु काय पणिधाय अत्तनो पद्धनावितरणविमुद्धि पच्चवेवग्य मान । अथ या भगवा एतमत्य विदित्वा ताय वेलाय इम उन्नान उदानसि- या काचि कटखा इघ वा हुर वा सक्वेदिया वा परवदिया या शायिनो ता पजति सम्बा अतापिनो ब्रह्मनरिय परन्ताविm बारामे। सुत्तनिपाते "न AD पुस्तकयो,C°म *B (महावागे घ) मनेलगाय, C मनेलाप - [५.. (४८-न्द्र मृत शर) एवं म गुt- - ममर भगया राहे हिगी येटरो पलानिया। पापो पन गमग्न आग्मा सहयोग पुराणमयं निवागवा पत्तचीवर गनगई लिप पाविगि। जदमा गा देवातो आयाम आनर राजगह pिrt fगा या आयम्मा आन | नुगामि, समदर मिपा पम्मत आ rart-- 'माग दान मागुमो आTri लम्जोर भयभिम रथ रिम्मामि राप्रपामाजिपान अर M T imगगह निरित्या पाभ five पग्विा यन नगमा ताम असामिया मापलं अनिवाया एरमन निसाटि एपानातायाता थाना मगरवै एनवार- "ध है। पुनरगमय निघामपाचीयरमालाय राजगई पिणय पार्किग । महमा गा ममता गराय घर निन्यान यनात तनुपगामि अगामिमा एनयार-गाणे पानि। अग्न भन्ते । दन्ता सम्म मिगि उपयश्च परिम्मर मुद्रपरम्माचा ति। अयमा पानिपत्या पाप हम उन शागि-- गुर सापुरा माधु साधु पासार। पाप पापन गुर पाप अग्यिभि दुशार fTIN (26--सदायान-सुत्त १९) एवं ग गुत-एवं समर भावा कासरगु पालि परति मत्ला भिरामधन सद्धि। तन सा पा रामपन मम्यहुला माणया भगवता भनिदूर गद्दाममानरूपा' अतिवामति । अद्दमा सा भगया सम्बहर माणवरे अविदरे सद्दायमानरूप पटनञ्च तेत आविश्खतांति ४८ सादृश्य सुत्त ६३॥ ४९ पधाममानरूपा, D पधायमनुरुपा, Dसद्धायमानस्सा, C पधाय भानरूपा ति उम्मीळनजातिका जातिया (?) पत्तव्य दोष कस्वापाठायमानाति यत। अथवा विहेठे थे थिय अत्तान आचरन्तीति धपायभाग सदायमाति पि पाटो उच्चामहमहासद्द परोतीनि अत्यो । *ष्टव्य 1 3 सादृग्य महायग्गे, गायया १० ५।१०] पथक्-गुत्ते [६३ अनिकामन्ते । अय सो भगवा एतमत्थं विदित्या सायं येनार्ग इम उदान उदानसि- परिमुट्ठा पण्डिताभासा वाचागोचरभाणिनो। याविच्छन्ति मुगायाम, येन नीता 7 त विदूति ॥९॥ (५०-पन्या-सुत्त ॥१०) एव मे सुन-एक गमय भगवा सायस्थिय विहरति जेतवने अनाथपिण्डिफस्स आरामे। तेन सो पन समयेन आयस्मा चूरपथयो भगवतो अविद्रे निसिनो हाति पल्ल्छक आभुजित्या उजु याय पणिपाय परिमुख सति उपद्रुपेत्वा । अद्दमा सो भगवा आयस्मन्त चूल्प थक् अविद्रे निसिन्न पल्लदक आभुजित्वा उजु काय पणिधाय परिमुख सति उपपत्वा । अथ सो भगवा एत मत्य विदित्वा ताय वेलाय इम उतान उदानेसि-- ठिन कायेन ठितेन चेतसा निट निसिनो उद वा सयानो। एत सति भिस्सु अधिट्टहानो लभेथ पुवापरिय विसेस । रद्धान पुब्यापरिय विमस अदस्सन मच्चूराजस्स गच्छे ति ॥१०॥ सोणस्स थेरस्स* वग्मो पञ्चमो। तत्र उदान- राजा अप्पायुका कुठ्ठी कुमारका च उपोसयो सोयो च रेवतो नो सदापमामा (1) पथन धाति । 1 घ इव टिप्प०p395 ५० गा० १० A चूळवण्ठको SA चूळदण्टकं D पधाय + विषय सूची A पथाम, B सद्धाय च, SAD सोणत्थैरस्स, Cमहावग्गवण्णना
सताम्बक 2 ADC आनदचेतिय त्रिषु स्थान, B सारद्द, सारशे,
६-जच्चन्ध-वग्गो
(५१-~-श्रायुसम-मृत्त ६१)
एव मे सुत-- गमय भगवा येसालिय विहरति महायने कटागारसालाय ।
अय यो भगवा पुनरममय नियामत्वा पत्तचीवरमादाय वैसारि पियार
पाविमि बमारिय पिपरित्या पच्छाभत्त पिण्डपातपटिकान्तो आयस्मन
आन द आम नमि- माहि जान | सिौदन, येन धापाल चतिम तन
उपसरमिस्सामि निपानिया ति।
"एत्र भन्ने ति सो पन पाय मा जान तो भगवता पटिम्मुवा निसी नमााय
भगवन्त पिट्टितो पिहिता अनुर्गघ । अब सा भगवा येन चापासचेत्रिय
तनुपसहामि उपमहामिया पश्चात आसन निमीदि।
निम ज सो भगवा आयस्मन्न आनद आमन्नेसि-"रमणीया आनन्द
थेसाला रमणीय उदेन पनि रमणा गोतम तिय, रमणाय सत्तम्ब निय',
रमणीय बहुपुत चेतिय रमणाय सारदद चेतिय, रमणीय चापाल चेतिय । यस्म
वस्मचि आनद । चनाग इद्धिपादा भाविता बहुलीक्ता यानिक्ता वत्युक्ता
अनुद्विता परिचिता सुममारदा, सो बापदायमानो मप्प वा निटटय्य वप्पावनेम
पाति। तयागतस्स लो आन तारोधिपादा सुभमारसा, आवमन्यमानी
आनन्द तथागता वण वा निट्ठय्य वप्पावनम वा ति ।
एव पि खो आयस्मा आनदो भगवता आारित निमिसे कपिरमाने
पोळारित आभामे परिरमान नासविस पटिवियितु न भगयन्त याधि-
'तिट्टतु भन्त । भगवा वण, निद्वतु सुगतो कप्प बहुजनहिताय बहुजनमुखार
लोकानुकम्पाय अत्याय हिताय सुखाय वमनुस्सानन्ति, यया न मारा
५१ सादृश्य महापरिनिम्बानमुत्तन ABD सतम्व, महाप ।
सारददतिय
परियुट्टितचित्तो।
C
६४]
[१
पे आयुसम-मुत दुतिय' पि खो भगवा आयस्मन्त आनद आमतेसि--' रमणीया तथागतो पप्प वा ति? य्य वप्पावसेस वा 'ति । एव' पि खा आयस्मा आनदी पे परियुट्टितचित्तो। तलिय पि यो भगवा आयस्मत आनद आमन्तेसि--"रमणीया पे तथागतो वप्प या ति ठम्य वप्पावसेस चा"ति। एव' पि खो आयस्मा जाादो पे परिवट्टितचित्ता। अथ खो भगवा आयस्मन्त आनद आमन्तेसि-- गच्छ व आनद । यस्म' दानि काल मन्नसी"ति । एव भन्ते ति सो आयस्मा आनदो भगवतो पटिस्मुत्वा उट्ठायासना भगवन्त अभिवादत्वा पदविखण क्त्वा अविदूर उन्नतरस्मि ववमूले निसीदि। मथ खो मारो पापिमा अचिर प्पश्यन्ते आयस्मन् आमन्द यन भगवा तेनुप समि' उपसदकमित्वा एक्मन्त अट्टासि, एकमन्त ठिता खो मारा पापिमा भवन एतदवोच-~"परिनिन्नातु दानि भन्त । भगवा, परिनिन्वातु सुगो, परिनिम्बानकालो दानि भन्ते । भगवतो । भासिता पन एसा' भन्त भगवता वाचान तावह पापिम । परिनिवायिस्सामि, याव म भिक्खू न सावका भविसन्ति वियत्ता विनीता विसारदप्पत्ता यागक्खेमा वहुस्सुता धम्मधरा धम्मा नुषम्मपटिपना सामीचिपटिपना अनुधम्मचारिनो मर जाचरियक उग्गहत्वा आचिक्खिस्सन्ति देसिम्मन्निा पञ्जापेस्सलि पट्ठपेन्सन्ति विवरिस्सन्ति विभजिम्मन्ति उत्तानिवरिस्सन्ति उप्पत परप्पवाद सहधम्मन मुनिगहीत निग हवा " समाटिहारिय धम्म देसिस्सन्ति ति। सन्ति सो पन भन्ते । एतरहि भिक्खू भगवतो सावका वियता उग्गहेत्वा आचिवमन्ति देसेन्ति पन्ना- पन्ति पट्ठपेन्ति विवरन्ति विभजन्ति उत्तानिकरोन्ति उप्पन परप्पवाद सर धम्मन मुनिग्गहित निग्गाहेत्वा सप्पादिहारिप धम्म देसेन्ति । परिनिब्बातु दानि भन्ते । भगवा, परिनियानु सुगना, पगिनब्वानकारी पनि भन्ते भगवता। मासिता खो पनेसा भगवता वाचतावह पापिम । परिनिवायिस्सामि, याव मे भिक्थुनियो साविका भविस्मन्ति वियत्ता अनुधम्मचारि सप्पाटिहारिय धम्म देसिस्स तीति। सन्ति यो पन भन्न । एतहि भिक्खूनियो भगवतो साविका पे पे नियो -~- एसन्ति । परिनिदातु सप्पाटिहारिय धम्म वाचा न तावह पापिम । परिनिम्बापि महापदेसेस्सन्ति •AB निग्गहेत्वा, निगहित्वा ** रगामि पाप मे आसान गासा भनि पिसा रियादगिरगीiTणार्गायापापागा भगा ममा লাগিয়ে যান ।। বানা? " ল গ্যয় ! লাল মরি বিৰা অনুমশিন ৫ sroopfryra try of লী সি। r এ মাৰা মাগি মি दे সাfিu পিবি খ "নি লাি বাবা-1 বা 'গান! ননিনি , ধ্বনি न भाि ा पारि माम मामराह লাঠি দি। rn'T । মা যা # 1 শৰ দিশারি বাসস যাত্ব দণ্যি rি গসিনা মা fিoা শা, দনািৰী সৰ দশ মধা নি। যে প ম া ণি।' স্মৃৗশ- যা শ য়' ফা৭ি 1 { মাগম লালা মদি; যা কি না সোল সপ্তাশী fিাশি বি। এ গা মাথা ঘাম গনি মামা মামী আস সারি সিঃ শ মা সাবশ্যা মামুনিশা। শনি শিব মী Tণমা ? পপি। ঘ ৭ বা গম বিঘাি পায় যশৰ মুম নি শান্তি- ग्मतुरे र मम्भा नाममनगग्नि मुनि। স্বরণী দাবি সমি*ি Tাবিনা ।। (২--স্মামন হন ২} एव में सुन-IT गमय भगया सायिय हिरा पुण्यारामे मिगारमा বৃথা। एय व्याख्यातं ८ महाप अस्ति यायदनाय मनुस्मेहि एव सवा महाप अस्ति-बाहुजन A বাদি A বি, B সি, টনি A সমি, p সমিৰি S मनसिकरोता नो अमनसिकारा पनावताना दुपा दुज्जान खो पे अरहत्तमग्ग समापन्ना' ति! . ५२ ICखारिविधिधमादायोति विविधा SAB ये च खो, B येन केचि, सादर ६।२] ओसज्जन-सुत्त तेन खो पन समयेन भगवा मायाहसमय पटिंगल-tirn mms खोट्ठव निसिनो हाति । अब यो राजा पसेनदि यन arres उपसमामित्वा भगवन्त अभिवादत्वा एवमन्त निसीदिन सत्त च जटिला मत्त च निगण्ठा सत्त च अचेला सत्तच एक्सदार geet पाठवल्छनपलोमा सारिविविधमादाय भगवता अवि Frari यो राजा पमेनादि कोसोते सत्त च जटिर सत्त च निगट meet एक्साट सत्त च परिब्बाजरे परळवच्छनखलोम मारिreer अविदूरे अतिवामन्त, निस्वान उट्ठायासना एक्स उत्तराम जाणुमण्डल पठविय निहन्त्वा यन ते सत च जटिला सत्त सत्त च एक्साटा सत्त च परिबाजका, तेनजलि armer सावसि-12 राजाह भन्ते । पमेनदि योमरी, * कोसलग ति। अथ सो राजा पसनदि कोसलो अचिरपकान्तेमु तमुगा च निगण्टेमु सत्तसु च अचेलेसु सत्तसु च एव साटमु मन्द्र भगवा तेनुपसद्धपमि, उपसमित्या भगवन्न अमि एकमन्त निसिमोसो राजा पसेनदि कोमलो भगवन्त एतर भन्त । लोके अरहन्तो वा अरहत्तमग्ग वा समापया, rare "दुजान सा एत महाराज तया गिहिना - सयनमशावसन्तेन कासिकचन्दन पच्चनुभोन्तेन मार.. जातरूपरजत सादियन्तेन इमे वा अरहन्तो इमे वा area मवासेन सो महारात सील वदितब तञ्च दाagr महाराज सोचेभ्य वेदितव्य तन्च खो दीपन पै महाराज थामो विदितब्वा, सो च खो दीधेन सो महाराज पन्जा वेदितव्वा सा च खो दीधन अन्तरिय भन्ने अन्भुत भन्ते । परबजित परिक्खारभण्डमण्डिक गहेत्वा । g . PM ६ . याव सुम * +A सब्बोहारेन, C सयोहारेणाति क्यनन ।
सन्मानिया मिरेपम्यिागानया ना मालि आपन AT या TT अचम्म TT अर्थ अशानन्ना अन मानन्ना धम्म माना अचम्म अमाता महाना मिो पम्मा । भनाब इमिरगारमाथिप अन्नागे गमा श, गि। अयmfim गागना पन्नार पुrिt आमनमि-17 प्रभा परिस' याशिरामापिये जागरmमितिm 'पाft गिर' गो दुरिमा एग रमा पटिग्गुमा माता मायर्यापप স" মা " য গ ন নুসরণ নিবাস সমান पाग-प्रमाणित पायागाजिया' ना गि जापाहायरी frITIागि भिसा गा रिमो मम्ग रम्ना पनिगु या मायापिग-पगाराधी नि। पापा सीमे गमि-.-या जन्माची 1ि यार जरदार हथिग दग्ग-गो जयापीर- गान जगामि Tr-fonा जगापारागि सपना जलवा चिम्ग मririi-ofजापानि जवान यायिग मार म.-ofगा पी पायमि नियमान लिदिगम्मनि पच्चान मदार रम्गमि FrI am यापदम्माम ति । अथ गा भिा मा पुग्गिो समाधान यि ग ग मन सो गजा तगामि उपमहरमिग साद-~fगोमा देव जनहियरगन माता अपगोमाग सो राना पेन त जच्चा तेषगदामि उपगदामिया समय --दिसावा जन्मधा ही शिव दयन्तिोनाni धन्य जच्चा बागा रत्पीति। यहि भिवपत्र नम परियिम्ग मीम जिहागि त एवमा ह{---गो व हया सम्यथा पि पुम्मानि। यहि भिण जन्न पहि हत्यिस्म कणो रिटटो अहागि, त दगुरिलो व हत्पी, गम्मथा लि मुमो नि । यमिव जना मिताटियोहागि, म एपमा गु-- एशिमा ति पान frI यहि मोर गि गगमा नि । यहि आहंगु-निमो वोल्टो नि। यहि माग आ गु-गमा विपूणो नि । यहि पिट्टा प आहगु-गो 1A सद्वि, D पिट्टि -'एटिसो हत्थी, नतिमा हत्या, नाग्निो . आरामे। एव मे मुत-एर समय भगवा सावस्थिय विहरति जेतवन अनार्यावनिम्म तेन खो पन ममयेन सम्बहुला नानातिस्थिया समणवााणा पनि मावथिय पटिक्सन्ति नानादिहिया नानाखन्तिका नानारुचिका नाना यनिस्सिा । सन्नक ममणताह्मणा एववादिनो एवदिदिनो-'सरसना अगर सस्सतो ना' असस्मतो बताया सयवतो अत्ता च लोको छ। तिसते' के सस्सत च असस्सत IT ने व मस्सन नासुम्युन राज सपवन सुखदुल अत्तान) ५५ AD अपार ६५ ] विर-मुत ट्ठिा आहमु-'गदिमा पि उदुपये नि। यहि - ते एवमाहसु-एदिसो पि मुसलले ति। यहि वामि आहमु-'दिसा समज्जतीति । त- हत्थी, एदिसो हत्थी'ति-अजमल मुट्ठीहि सयुझिम् । तेन च पन भिश्यक सो राजा अत्तमनो अहोसि, एवमेव खो भिक्व । अम्लनिरिया परिवार अघा चक्मुवा पे एनिसा धम्मा ति । अथ या भगवा एतमत्व विका ताय वेलाय इम उतान उदासि- इमसु विर सजन्ति एवं समणराह्मणा। विगह्य न विवदन्ति जना एक्गस्सिनोति ॥१॥ (५५-किर सुत्त ६१५) लामो च, इदमेव सच्च, मोघमन्न ति। सन्ति पन एवं रोकोच ति [द्रष्टव्य ५४ सुत्र मत एके लोरो च ति। सन्ति पनवे परक्तो अनाच लोको च परवतो च जता च लोको प अपरवारोच अधिच्च समुप्पो अत्ता च लोको च मुखदुवप अताच लोपो च ति। सन्ति पने के अताच राका च च रोको च ति सन्ति पने के चलोकाच ति। सन्ते के TAD FEST B विगम्ह न, D विग्गरहुन, C नन्ति चेत्य निपानक नन्ति न दिदि निस्साय असो सरसता समाज ति । मन्तक ति। सन्ता ति। सन्ति पनप [६६ . सन्ति पन के परसा गुगदुरप अत्ता 7 4 नि। सतव मयक्तञ्च परपतञ्च सुमप पत्ता च गेरोच ति। सन्ति पनर असयकार जपरवार अधि चसमुपन मुगम अता र लोगो च ति। ते माना जाता [इधर ५४ सुन] एरिया धम्मा ति । अथ सो सम्बहुल भिना पुन्यण्ममय [द्रष्ट र ३४ मुत्त] भगवन एलदवाचु इष भन्न सयरा नानानिट्टिविस्मयनिम्मिता। गनर याग्मिी धम्मो नि। अन्नतिचिया भिार । परिवाजा अपा भयुका अत्यन जानन्ति आत्य न शान्ति पम्म न जानन्नि, अधर्म न जानन्ति । त अन्य अगााता जाय जमानत्ता पम्म जानता अधम्म अजाता भग्न एनिमा धम्मा ति । अय या भगवा एनमय विदित्वा ताय बलाय इम उठान उनमि दममु रि सति पर समणग्राह्मणा। जन्तग ध घिमी नि अपना" व तमा गधे नि॥५॥ (५६~~-तित्यिय मुत्त ६६) [५५-५६ नवान्न तु अप मो भगाएत अर्थ विदिया ताय वलाय इम उतान उगनमि--] अहसारपमुना अय पजा परकाम्पमहिला । रातदवे नाभन्म न मल्ल fT अद्दमु। एत च माल परिगच्च (१) पम्सता अहे परोमी' तिन तस्स हाति परो रोती ति न तम्म हाति। मानुपेना अय पजा भानग या मानविनिवद्धा' । ट्ठिी ब्यारम्भवता (1) ससार नातिक्तती ति ॥६॥ ICजोयससात निम्बाण IAD अभाभा विसीदति "Bअप्पत्वा ५६ +6 AD एयवादव ना भासु B एनदरे नाभिद्धासु, C एतदेएरे न' अभासू तिएन दिद्विद्वय एते समणा तत्य दोसदस्सिनो हुत्वा नानुजानिसु SAC परिगच्छ पटिच्च D पटिपज्ज GAD मानधद्धा विनिवधा, BD विनिवद्धा RCसारम्भकथा विरोपा ABD 491 TAC सारम्भरत ६८ ]] गणिवा-सुत्त (५७----सुभूति-सुत्त ६१७) एव मे मुतं-एव समय भगवा सावत्यिय विहरति जैतवने अनायपिण्डिक्रस आरामे। तन खो पन समयेन आयस्मा सुभूति भगवतो अविदूरे निसिग्नो होति पल्लक आभुजित्वा उजु काय पणिधाय अवितकर समाधि समापज्जित्वा । अद्दसा खो भगवा आयस्मन्त सुभूति अविदूरे निसिन पलक भुजिया उजु काय पणिधाय अवितरक समाधि समापत। अथ सो भगवा एत अत्य विदित्वा ताय वेलाय इम उदान उदानेमि- यस्स वितक्या विदूपिता' अज्झत्त सुविवप्पिता असेसा । त सदगमतिच" अरूपसन्नी चतुयोगातिगतो न जाति एतीति ॥७॥ (५८--गणिका-सुत्त ६८) एव मे सुत-एक समय भगवा राजाहे विहरति वेळुवने कल दनियापे। तेन खो पन समयन राजगह द्वे पूगा अन्तरिस्सा गणिकाय सारत्ता होन्ति पटिवद्धचित्ता* भण्डनजाता मलहजाता विवादापना अझमज पाणीहि पि उपक्कमन्ति ल्डहि पि उपामन्ति दण्डहि' पि उपक्व मन्ति सत्यहि' पि उपक्कमन्ति । त त थ मरणम्पि निगच्छन्ति मरणमत्तपि दुक्ख । अथ सो सम्बहुला मिक्वू पुचण्हसमय निवासेत्वा पत्तचीवरमादाय राजगह पिण्डाय पाविसिसु, राजगहे पिण्डाय चरित्वा पच्छाभत्त पिण्डपातपटिक्कता येन भगवा तेनुपसमिसु, उपमहामित्वा भगवन्त अभियात्वा एकमन्त निसीदिसु, एकमन्त निमिना खो ते भिक्खू भगवन्त एतदवोचु- 'इध भन्त राजगह पूगा पे दुक्म नि। अथ सो भगवा एत अत्थ विदित्या ताय वेलाय इम उदान उदानेसि-- यञ्च पत्त यन्च पत्तब्ब, उभयमेत रजानुकिष्ण आतुरस्सानुसिक्क्निो' येव सिक्सासारा। मीलन्नत जीवित ब्रह्मचरिय उपट्टानसारा,' अयमेको अन्तो येव एववादिना । नत्थि कामेमु दोमोति अय दुतियो जन्तो। अतिच्छ (') ५७ 'AD विद्वसिता, BC विपिता-समुच्छिन्ना PA सहमति अरुपञ्च, D सफमति जरुपञ्च, B सगमति, Cसडग अतिक्कमित्या BABD न जातुमेति, Cयारयायते--मकारो पदधिकरो, जातु एकसेनेव पुनरभवाय नेति न जातिमेतिति'पि पति, सो एवं'त्यो । ५८ +AB पटिय धचित्ता SA आनसिपरातो BADसारी स्पा rfATTTT Tranानी aft THI TITI turtim, xfRTHA गाने सwिr Tomm.in पर 1 गि rTT fr८॥ (1६. पालिया) मा सारिप fort अपने भापति गम भागमा frurt' प्रमा निratri re गाना गाना मना पानसा "गु EOTAR ATrfr आपति। जागा ना भाग'' KrTr' म्" rurry Trr' भन IITTET rrrrrrIT मा TITU भगाभाग Tru riनगि.-- IITT T MATT THETI पनि म आTTI Instagram (६०-पतन्ति गुत 110) -IT साय कितनाने तिला जारामे। Arm आरम्मा थापा भगवा महानि TITTE भारत अभियाrinfo मन जितागा आपम्मा मानो भारत-- यार पाता RIT नुपर मम्मागायला, ताप अन्यायमा परिगना हाशि मानता পুরি অপা মা গানিনাশনমম সায়ন। री ABD ओपिति परित्या BD ५१ BD तिमिसाय +A अधिपातपनि पारपात (!) ये सलभाति पियुष्मलि, AD अनिपातरा अप्रिपात SA आभिपाता FACD इति सोर, B इति हेतो, C यातिएर समगाह्मणा ACD प्रमादपाट। ६० 1D1उण्णमनि, BCA उत्तमति ।
1 ६३१०] उप्पज्जन्ति-सुत्त [ ७५ यतो च खो भन्ते तथागता लोके उप्पज्जन्ति अरहन्तो सम्मासम्बुद्धा, अथ खो अन्नतित्थिया परिबाजका असक्कता होन्ति अगरक्ता अमानिता अपूजिता न अपचिता न भी पे परिक्सारान। भगवा येव दानि भन्त ! सक्रतो मानितो पूजितो अपचितो लाभी प परिक्सारान भिक्सयो चा' ति । "एवमेत आनन्द | याववीवच आनन्द । तथागता लोके नुप्पजन्ति प परिक्खारान। यतो च वो आनन्द । तथागता ने उप्पज्जन्ति प परिक्सारान । तथागतो' व दानि सातो गुरुकता पे भिक्खुसङ्यो चा ति। अथ खो भगवा एतमत्थ विदित्वा ताय वेलाय इम उदान उदानेसि--- ओभासति ताव सो किमि, याव न उनमति पभडकरो। विरोचनम्हि उग्गते हनप्पभो हाति न चापि भासति । एव ओभासितमे व तित्यियान याव सम्मासम्वुद्धा लोक नुप्पजन्ति' । न तरिका मज्यनिन चापि सावका दुद्दिट्ठी न दुक्खा पमुच्चरे' ति॥१०॥ जच्च धवग्गा छट्ठो नत्र उहान पाहु- पायुसमर प्रोस मन पटियाला (4) पाहू नत्रच किरप (या)10 मतममाइ सभूति 11 गणिका उपाति मनमो उपजन्ति च ते दसा ति । AD न उष्णमति, BC न उन्नमति । न धाधिनासति, Dनच अभिभासति HAD सुभासित +AR समुप्पजति। C दुद्दिष्टिनो मिच्छामिशिविट्ठदिष्टिका । BD पमुञ्चरे। RD ओसजननञ्च B पतिला, D तिणा। IDस्थिया TA सत्तममाह सुभतो, D सत्तमयो सा पि सुबोधि। A आयुस्स FLUEktanhink auratjat. LP4 Asankjetnry Nirbik nikarjuri.in tferoram ranRRY I am fr Teनाfrum (१६...गालिया highfallet tihe kjedel prezent to hit hulle ka बाग भाग। मपन مثل الملره شده LAR together without limit the address let minded debat doluyd's 1 Ledo kontakt med LEK haturthilan MLL I Lind and the administrit & the the har iL JEL Hetett LalX Herbert Schum . dubbel A wted further Estradas muftmanna Hakalatkhalal terthat like the the dufal fit & fullsia पERTAITTET माnि, fririrariruu (toपाति-मुरा) म मुना मा भगवा सारियन मनापपिपिण थारामा बागो भापरमा आयो मगा सेनुगामि, जमदामिया भगवा निगमन frif- THE friet पापा भानो भगा - याव पाया घमन मनु नि अन्ना मम्माग गुदा, ताव अतिथिया परिवार गामा होत गणना मारिता पूजिता लपविता सामा पीवनिपातामाजिगनारायभग अपरिगारान। HABD ओशियन परित्या BD ५१ BD तिमिलाप +A अधिपात ति परपात() पसलभाति पिचन्ति, AD अतिपातरा, अतिपातये A आभिपाता BACD इति सार, 1 इति शो, Cहपानि-डे समगमाह्मणा ACD प्रमादपाठ। ६० AD जग्गमति, BCन उन्नमति ।
६.१०] उप्पन्जन्ति-सुत [७५ - यतो च सा भन्ते । तथागना लोरे उप्पज्जन्ति अरहन्तो सम्मासम्बुद्धा, अथ खा अातित्यिया परिब्याजका असक्यता होन्ति अगरवता अमानिता अपूजिता न अपचिता न भी प परिक्सारान। भगवा येव दानि भन्त सक्यतो मानितो पूजितो अपचिता लाभी पे परिवसारान भिक्युमयो चा' नि । "एवमत आनर । यावतीवञ्च आनन्द । तथागता लोके नुप्पज्जन्ति प परिक्पारान। यतो च सो आनद तथागता लोर उप्पज्जन्ति प परिक्सारान। तथागतो व दानि सक्यतो गुरुक्तो ग भिक्सुसपो चा'ति । अथ खो भगवा एतमत्य विदित्वा ताय वराय इम उदान उदानेसि- याभासति ताव सो किमि, याव न उनमति पभररो। विरोचनम्हि उग्गत, हतप्पभो हाति न चापि भासति । एव ओभासितमे व तित्थियान याव सम्मासम्बुद्धा लोवे नुप्पज्जन्ति । न तरिक्वा सज्यन्ति न चापि सावका दुट्टिी न दुक्सा पमुच्चरे ति।।१०।। जच्च धवग्गी छट्ठा तत्र उद्दान पाहु- औसज्जन पटिसरूला ('न) प्राह तत्र-जकिर नय (या)10 सत्तममाह सभुति । गणिका उपरात नमो जति च ते सा ति । पायुसमा IADउपणमति, BCन उनमति। PAमचाधिभासति, Dनच अभिभासति JAD सुभासित +Aन समुप्पमन्ति। SC दुद्दिटिनो मिच्छाभिनिविदिट्टिका । 'BD पमुञ्चरे। RD ओसजननश्च B पतिला, D तिणा। TODसत्थिया 11A सत्तममाह सुभृतो, D सत्तमको सा पि सुबोधि। 7A आयुस्स 9-घुल्लयग्गो (६१-~भदिय मुत्त ७१) एव म मुा--एक समय भगवा सारस्थिय विहाति जेनयने अनायपिटि पग्म आराम। तेन मा पन रामया जापग्मा सारिपुत्तो आयम्मन्न स्तुण्टरनहिय अनापग्यिायो पम्मिा क्याप गम्गेति गमागात समुनजति सम्प हमेनि। जथ गा आपस्माो पनदियम्ग जायग्गा सारिपुत्तेन अनेरप ग्यिायन धम्मिया पयाय गम्गियमानरम ममा पियमानम्म समुननियमानरम राम्पामियमानस्ग अनुणाय आमहि पित्तरिमुचि। अहम्गा मा भगया आयस्मन्त गुण्याभद्दिय आरम्मता सारिपुत्तन लासपरिसायन धम्मिया क्याय सलस्मिरमान समापियमान समुत्तरिमगार सम्पसियमान जनुपादाय आसहि पित विमुत्त । जय सो माया एनमय पिरित्या ताय पलाय म उगने उतानगि- उद्घ अधा च सव्यधि पिपमुतो अयमहमस्मी ति आनुपम्मी । एव विमुतो उमारि जाप जतिष्णपुर अपुराभवाया नि ॥१॥ (६२-~भदिय सुत्त ७२) एव म मुत- रामयं भगवा सार्या यय विहनि जैतवने अनायपिण्डि फ्स्स आराम। अथ सा आयरमा सारिपुत्तो आयस्मन्न गुण्ठवभदिया सेसोति ६१ / A चूडगो 2A लकुण्डक", BD [ Childers ] लकु पटक', ६२ . उपरि टिप्पणी द्रष्टव्या। C एकुण्ठक - ७६ ] [७२ ७।३] वामेसु सत्त-सुत्त [७७ मज्जमान भिय्यो सोमताय अनेक्परियायेन धम्मिया क्थाय सन्दस्सेति समादपति समुत्तति सम्पहसति । अहसा सो भगवा आयस्मन्त सारिपुत्त आयस्मन्त लवुण्ठ- भहिय सेखोति मलमान भिय्योसोमत्ताय अनेक्परियायो धम्मिया कयाय सन्दस्मन्त समादपेन्त समुत्तेजेन्त सम्पहसेन्त । अथ खो भगवा एतमत्व विदित्वा ताय वेलाय इम उदान उदानति- यच्छिज्जि वट्ट ब्यागा निराम, विसुक्खा सरिता न सन्दति । छिन वट्ट न वतति, एसेवन्तो दुक्खस्सा'ति ॥२॥ (६३-कामेसु-सत्त-सुत्त ७३) एव मे सुत-एक समय भगवा सावित्यय विहरति जेतवने अनाथपिण्डिकस्स आरामे। तन खो पन समयेन सावत्यिय मनुस्सा येभुय्येन कामेसु अतिवेल सत्ता होन्ति रत्ता गिद्धा गधिता मुच्छिता अज्झोपना, सम्पत्तवजाता (१) कामेसु विहरति । अथ सा सम्बहुला भिक्खू पुब्वण्हसमय निवासेत्वा पतचीवरमादाय सावतिय पिण्डाय पाविसिंसु, सावत्थिय पिण्डाय चरित्वा पच्छाभत्त पिण्डपातपटि यान्ता येन भगवा तेनुपसमिसु, उपसवामित्वा भगवन्त अभिवादत्वा एकमन्त निसीदिसु, एवमन्त निसिन्ना सो भगवत्त एतदवोचु-~'इध भन्ते । सावत्थिय मनुस्मा पे विहरती ति। अथ सो भगवा एतमत्व विदित्वा ताय देलाय इम उदान उदानसि---- कामेसु सत्ता* कामसमासत्ता सयोजने वज्जमपस्समाना। न हि जातु सयोजनसद्धगसत्ता ओघ तरेय्यु विपुर महन्त नि ॥३॥ IA व्यासा, B व्यगा, D व्यभा, C विसेसना अगाधिगतो विम्यागा () ६३ AD अन्योसना, C अन्सापन्ना, B अझोपन्ना, B निक्षिपति अधिकता SC सम्मतकजाना ति कामेसु पातन्यत आपन्जन्ता अप्मुखवेदनाय सम्पत्तका सुटठ पता जाता, सम्परायिक जाताति पि पठो जातसम्परामिका उपनापहासा (1) तो ति अस्यो, A सम्बतर नाता, D सपताजाता, B सम्मत्तफजाता .C सत्ता गो- रत्ता ७८ ] [७५ (६५~कामेमु-सत्त सुत्त ७१४) एव मे गुत- गमय भगरा गावित्यर्थ विहाति जेतवने अनापपिसिस जागम। नन गो पन ममयन साथिय मनुरमा यभुम्मन पामगु मता हानि सा गिता गधिना मुच्छिा मनमा अधिाता ममत्तामाता यामगु बिहति। अथ गा भगवा पुनरममय नियागा पनपावरमार सायन्थि विपनर पानिमि। अगा गो गया गारतिय से मनुस् यमुग्यन कामगु मत रत गिद्ध गधिन मुच्छिन नगा' अधिरने गम्पताजान' वामेगु विहरन । अथ मो भगवा एतमत्व विनिता ताय पलाय इम उन उनानमि- कामपा जारसम्मन्ना' तादाता। पमत्तब पुना बया' मधा' व मिनामुगर । जगमरण गन्धनि वटा गीगा व मानर निशा (६५-लाम मुत्त ७१५) एप में सुन--17 समय भगवा सापस्थिय टिति जेतवने अनाय पिण्डिकास आराम। तन सो पन समयन जाधम्मा लवुण्टर भदिया सम्बहुलान भिाणून पिद्वितो पिटिना यन भगवा न पगमामि। अहगा म्यो भगवा आयस्मन्त स्तुपहिय दूरता व सम्पदुगन भिरवून पिटिनो पिदिनो जागच्छन्न दुरण दुरिमा जोटिमर य भुय्यन भियगून परिभूतरूप निस्वान भिसू आमन्तमि- परगथ ना तुम्ह भिश्य ! एत भिगु दूरलो व पे परिभूतरूप ति। SAD सच्छन ६४ | AB अमापना, पन्चात ए, D अगोपन्ना, द्रष्टव्या ६३ JAB अझोपन्ना पश्चात °ए, झोसना ए दिष्टव्या ६३ टिप्पणी 'C पमत्तबधुना मधा पमतवयनेन बधी [पाठय यथा (!)} ति पि पठन्ति बधा ति नियमिता, ABD बघनावधा 'A खिवगो ६५ *लकुण्डका Cओकोति मक्न ति य इमिना आरोहसम्पत्तिया अभावन दस्सैति, द्रष्टय्य सस्कृते कुटि D अकोटिमकोटिक ७६ ] तहखय-सुत्त [७९ 'एव भन्ते ति। "एसो भिक्सवे । भिक्स महिद्धिको महानुभावो, न च सा समापत्ति सुलभ रूपा, या- तन भिक्षुना असमापनपुब्बा, यस्स चत्थाय कुलपुत्ता सम्मन व अगारस्मा अनगारिय पब्वति, तदनुत्तर ब्रह्मचरियपरियासान दिटदे व धम्मे सय अभिजा सच्छिक्त्वा उपसम्पन्ज विहरती ति । अथ खो भगवा एतमत्व विदित्वा ताय देलाय इम उदान उतानसि- नेलग्गो सेतपच्छादो एकारो वत्तती रथो। अनीष परस आयन्त छिनसोत अवधन ति ॥५॥ (६६---तरहखय-सुत्त ७६ ) एव मे सुत-~एक समय भगवा सावस्थिय विहरति जेतवने अनाय पिण्डिफस्स आगमे। तन यो पन समयेन आयस्मा अज्ञातकोण्डो भगवतो अविदूरे निसिनो होति पल्प आभुजित्वा उजु काय पणिधाय तण्हासङ्सय विमुक्ति पच्चक्खमानो । अदसा सो भगवा आयस्मन्त अनाकोण्डल अविद्र निसिन पल्क जाभुजिवा उजु काय पणिधाय तण्डासखयविमुक्ति पच्चवेवमान । अथ सो भगवा एतमत्व विदित्वा ताय बेलाय इम उदान उनानेसि- यस्स मूल छमा न त्यि, पन्ना नत्थि बुतो ल्ना' त धीर व धना मुत्त को त निन्दितुमरति " देवा पि 7 पससन्नि ब्रह्मणा पि पससिताशी ॥६॥ AC ते न घसा, D लेनेव BD त्यजत या PAD नेलहगो, Bनेलको, C नेलगो। नेल पधानभूत-अग्ग । +BD आयस्मन्त SA तहासकाय यित्ति, D तोहासइखापविमुत्ति "ABD मूला, C भूल “पटपते अरहति अरति मेत्रि अडसा द्रष्टय rausboll, धम्मपद, P 6 ८.] [८ (६७-~-पचासयममुरा ६७) एव मगर ममः भगा सायन्मिय विभिनयने अनायपिणि परा आरामा तनपा पा गाया गया जता पापागागडयारहान परवर माना रिगिला हारि। अप को नगा असना परमम्माममाप हान' विगिताये गये मान सनसि- परम पपञ्चा सि च न यि गान पग्पिनयाशिवत्ता। न 7 नित्ताह मुनि भरल नाव सापिसोरी ll (६८-मन्यार-मुत्त ६८) एवं ग गुन-नार गमय भगा सावरियय विही जनयने मनायपिण्डि परसाराम। ता मा पन ममयन आयम्मा महारचानो भगवना अगिर पिसिना हानि - आभुनिया उजु बाय पगियाय वायगनाय मतिया अपत्त परिमुष मुपतिहिाय । यदमा या भगया आयग्मन्न महााच्चान अधिदूर निर्मिन - आभुजित्या ग राय पणिधाम यायगनाय सपिया अन्नत्त परिमुरा सुपविष्टिय। अय गो भगवा एतमत्य बिग्लिा ताय वेगय इस उगत उतानमि- यस्स मिया मन्बा मति सात कायगता उपदिना। नो च स नोच में मिया न भविस्मनि न प में भविस्सति । अनुपुत्वविहारि तय सो पारन व तरे विमतिर ति ॥८॥ ६७ 18दी ० 'पद्दीन * AD पहिन, B पद्दीन JAB घिति, Cपापश्च ठिती ति च पाठो। +AB सधान Dपनान Cवधान दघनसविसता यघानन (1) ति लद्धनामा ताहानिलियो। 5 B त त। नास्ति D पुस्तके । नाच'--दति नास्ति AD पुस्तकयो B यस्सपे ७.९] उदपान-गुतं [८१ (६६---उदपान-सुत्त ७६) एव म सु --एक ममय भगया मल्लेमु चारिस चरमानो मह्ना भिक्षुगमन सद्धि पेन धन नाम मल्लान ब्राह्मणगामो तदवसरि। अम्मोनु या यूनय्यका ब्राह्मणगानिका-समणो यलु भो गोतमो सश्यकुला पन्धजिनो मल्लेसु नारिस चरमानो महता भिमुराधन सद्धि थून अनुपत्ता ति उत्पान तिणस्त च भुसम्म च याव मुमतो पूरेमु मा त मुण्डका- समणका' पाणीय अदमूति। जय वो भगवा मग्गा ओक्म्म ‘यन अञ्जतरं परमूल तेनुपसम्वमि, उपसमित्वा पञ्जत आमने निसीदि, निमज्ज सो भगवा आयस्मन्त आनद आमनसि--"इन्य मे त्व आनन्द । एतम्हा उदपाना पानीय आहरा'ति । ण्व वुत्ते आयस्मा आनन्गे भगवन्न एतत्वान-' इदानि सो भन्ने उदपानी पूनथ्यहि गह्मणगहपनिवेहि तिणस च भुसम्म च याव मुखतो पूरितो-'मा ने मुग्या समणवा पानीय अदमुति। दुतिय पि सा भगवा आयस्मन्त मानन्द आमन्तसि--"इडप आहग' नि। दुतिय पि सो आयस्मा आनन्दो भगवन्त एतदवोच-"इदानि सो भन्ते । उदपानो पे अदसुति। ततिय पि सो भगवा नायम्मन्त आनन्द आमन्तेसि- 'इअध आहराति । "एव भन्ते' ति खो आयस्मा आनन्दा भगवतो पटिस्सुत्वा पत्त गहेत्वा येन मा उदपाना तनुपमहमि । अय खो उदपा आयस्मन्ते आनन्दे उपसक- मन्त भव्य त निण च भुम च मुखतो ओनमित्वा नच्छस्स उदक्रम अनाविलस्स विप्पसनस्म याय मुसता पूरितो विस्मद तो मजे अट्टासि। अथ खो आय- स्मनो आनन्दस्स एतदहासिलच्छनिय यत मो' अध्भुत वन भो।। तथागतस्स मरिदिक्ता महानुभावता, अय हि सो उदपानो मयि उपसामन्ते सब्ब त तिण च भुस च मुखतो आवमित्वा अट्ठासि' ति पनेन पाणीय' आदाय येन भगवा तेन्पसकमि उपमद्रयमित्वा भगवन्त एतदवोच-- अधरिय अट्टासि । पिवतु भगवा पागीय पिवतु सुगतो पाणीय नि। प ६९ AD समणा, B समनका। B अपस्स, च अपसु। Bउम्म। + AD विस्सयो B विस्सन्दत्तो। 3BD हितो। GAD विस्साओ, B विस्स दत्तो । BD ठितो। त्यज्यते सवत्र हस्तलेखेषु। ६ ८] [ (६७-~~ -यम (3) एवं मापा गाdिlit is TT TI 15. भाना अM पागागागmt rufrratमा भगय मनापागम्नागा TITIOf RT पिगमा Tnfort Trt मा ATTrandi (६८मा-मुर ६८) ए में TIT गम भागा शान्तिपने मनारिधि पगमारामा सेना पन समया मामा मामानो भगा अपार নিশিন্নাদি সামি ও মা গণিয়া গান fr मन पग्मिग गुद्विरमा गो गया आयाम महारगान गिर मिसिन - आभुनिया उद या परिपाय पापगार पिया at পল্লি যানিমি। যম যা নানা মা, শিশা সাম বা দি उगन उनगि- परम सिया गया मरि गात मागा उपद्विना । ना च रस नो सिम भविस्यति न प म भविरा। यनुपुरवितरि नय गो पासायतरे वित्तिर frien ६७ दी 'पद्दीन AD पहिन, 1 पदी JAB पिति, Cपापश्च ठिनीति र पाटो। +AB सपान D पनाने Cयपान पपनसदिसत्ता यधानन (1) ति स्वनामा साविष्टियो। SB । नास्ति D पुस्तरे। नोच-ति नास्ति AD पुस्तरमो , B यससपे १] उदपान-मुत्त [८१ - १ (६६-~-उत्पान-सुत्त ७९) एवं मे सुत-एक समय भगवा मल्लेसु चारिक चरमानो महता भिवायुमपेन सदि येन यूनं नाम मल्लान ब्राह्मणगामो तदवसरि। अस्मोसु खो यूनेय्यका ब्राह्मणगहपतिका-समणो गलु भो गोतमो सन्याला गब्बजिनो मल्सु चारिस चरमानो महता भिक्सुसपन सद्धि थून अनुप्पत्तो ति उदपान तिणरा च भुमस्स च याव मुखतो पूरेसु मा ते मुण्डमा समणका पाणीय अदर ति। अथ वो भगवा मग्गा ओवम्म यन अञ्जतर रुपमूल तेनुपसध्यमि, असदकमित्वा पन्जते आसने निसादि, सिन्ज खो भगवा आयस्मन आदि आमन्तेसि-~-"इय मे स्व आनन्द । एवम्हा उदपाना पानीय आहरा 'ति। एष वृत्त आयस्मा आन दो भगवन्त एतदवोच---'इनानि सो भत उदपानो थूनथ्योहि ब्राह्मणाहपतिवेहि तिणम्म च भुसस्स च याव मुखता पूरितो- मा ते मुण्टका समणवा पानीय अदमुनि। दुतिय पि खो भगया आयस्मन्त आनद आमन्तेसि--' इध आहरा नि। दुतिय पिग्यो जायस्मा आनन्दो भगवन्तं एतदवोच-"इदानि सो भन्त उदपानो अदसुति। ततिय पि यो भगवा आयस्मन्त आनद आमन्तेसि-~"इझ्य पे आहराति। एव भन्ने नि सो यस्मा आनदो भगवता पटिस्सुत्वा पत्त गहेत्या येन सो उदपानो नेपसमि। अथ खो उपाना आयस्मन्ते आनन्द उपसद्रा मन्त सब्य त तिण च भुस च मुखनी ओमित्वा अच्छस्स उदबस्त अनादि स्स विप्पसनस्म याव मुखतो पूरिती विस्मदता मन अट्ठासि। अथ सा आय- स्मतो आन दस्स एतन्हासि-'अच्छरिय चत भो! अन्भुत क्त भो।। तथागतस्स महिद्धिक्ता महानुभावता अय हि सो उदपाना मयि उपसद्धयमन्त सब्ब त तिण च भुम च मुखतो औषमित्या अट्ठागि नि पत्तेन पाणीय आदाय येन भगवा तेनुपमञ्जकमि, उपसङ्यमित्वा भगवन्त एतदवोच--- 'अछरिप अट्टासि । पिवतु भगरा पाणीय, पिवनु सुगनो पाणीय' ति । ६९ AD समणा B समनका। 2B अपस्स, घ अपसु। Bp हिलो। +AD विस्स दो, B विस्स दत्तो। 7 BD हिता। 'AD विरस दो, B विस्स रत्तो। सवर एस्तलेखे। प - 3Bउम्म। ४ स्यग्यते ८२ ] उडान [ ८१५ - अथ खो भगना एतमथ विदित्वा ताय वेलाय इम उदान उदानेसि- मि कयिरा उदपानेन, आपा'चे सब्दता सियु तण्य मूल्तो छेत्वा किस्स परियेसन चरे ति ॥९॥ (७०-उत्यन-सुत्त ७।१०) एव मे सुत-एक समय भगवा कोसम्यिय विदति घोसितारामे। तेन सो पन समयेन रजो उदेनस्स उय्यानगतस्स अतेपुर दड्ड होति पन्च इथिसतानि कारकतानि होन्ति सामावतिप-मुखानि । अथ पो मम्बहुला भिक्खू पुबहसमय निवामेत्वा पत्तचीवर आलाय कासवि पिण्डाय पाविसिसु कोसम्बिय पिण्डाय चरित्वा पन्छाभत्त पिण्डपातपटिषयन्ता येन भगवा तेनुपसकर्मिसु उपसवामित्वा भगवन्त अभिवादेत्वा एक्मन्त निसी दिसु, एकमन्त पिसिना सा ते भिक्खू भगवन्त एतदवोचु- इध भन्ते । रजो उदेनस्स उय्यानगतम्स अन्तपुर दडढ पन्च इथिसतनि कालक्तानि सामावतिपमुखानि । तास भन्ते उपासिकान का गति यो अभिसम्परायो ति । 'सन्तेत्य भिक्पवे | उपामिकायो मोनापना, मन्ति सरदागामिनियो, सन्ति अनागामिनियो। सब्बा ता भिक्खवे । उपासिकायो अनिप्पलानि कालङ्घतानीति अथ खो भगवा एतमत्थ विनित्वा ताय वेलाय इम उदान उदानेंसि- मोहसम्बधनो लोको भब्बस्पोव स्मिति, उपधिबधना वालो तमसा परिवारितो सस्सर इव खायति परसतो नत्यि किन्चन ति ॥१०॥ चूलवग्गो सत्तमा । (तस्स) उडान-- होल्लि दुवे तथा मदिया ! +होत दुवे कामेसु सत्ता मकुण्टो तण्डाग्वयो च पपडचखयो च "चानो उम्पान | ७० 1Aअसा D अप्पस्पो C अभबस्पोच दिस्सतीति भबस्पो च दिस्सती ति पाठो। 3A ससीर इव, B सस्सि, D सस्सरि, C सासरि इव सस्सतो विप, अस्सस्सर इव खायती ति पि पाठो रकारी हि पसधिकारो। विषयसूची + प्रथम पादो नास्ति D पुस्तके, A महिपता, मण्डिय *A लकुण्ड, D लकुष्टक, A चलवाणा ८-पाटलिगामिय-यग्गो (७१--निधान-सुत्त ८.१) एव मे सुत्र-एर समय भगवा सावत्यिय विरति तयने अनायपिण्डिपस्स भाराम। तन सो पन समयेन नगवा भिक्यू निम्यानपटिगजताय धम्मिया क्याय मन्स्सेति समादपनि समुत्तजेति सम्पहाति, ते च भिकप अट्ठियत्या मनमिक्त्वा मम्बञ्चेतमो समनाहरित्वा आहितमोता धम्म मुणन्ति । अथ सो भगवा एतमत्थ विदित्वा ताय वय इम उदान उदानेसि- 'अस्यि भिक्पदे । नदायनन, यस्य नैव पठनी न आपो 7 तेजा न यायो न आकामानञ्चायतन न विमाणानन्यायतन न आविञ्चमायतन न नेय सन्मानासनायतन पाय हो । परलोरी उभा चन्दिमसूरिया, तदाह' भिक्सव । नेव आगति वदामि न गर्गात न टिति न चुति न उपपत्ति, अप्पनिट्ठ अपावत्त अनारम्मणमेव त एसे'वन्तो दुवसस्सा'ति ॥१॥ (७२-निम्नान-सुत्त ८२) -(७२-७१)-एतमत्व विदित्वा ताय वेलाय इम उदान उदानसि- दुद्दम अनत्त' नाम, न हि सच्च सुदस्सन पटिविद्धा तण्हा जानती, पस्सतो स्थि विन्चन ति ॥२॥ ७१,७३, ७४ द्रष्टव्य Oldenberg Buddha, p 289 and p 446 HAD अट्टिकत्वा, Cअत्यिक्त्वा ति अधिकिच्च, अय नो अत्यो अधिगतब्यो एवं सल्लक्खेत्वा ताय देसनाय अत्यिा हुत्वा। A स्मह, B तदह र तदम्ह । ७२ अनत B अनत, D अत [-अनत्त], C आत (?) निम्बान' ति अत्यो। अनत्त' ति पि पठन्ति, अत्तविरहित केचि पन अनत्त ति पदस्स अप्पमानं ति अत्य वदति। +BD नाम ACनाम A सस्मतो [८३ ८२] उडान ८२ ] [८५ अथ खो भगवा एतमत्य विदित्वा ताय वलाय इम उतानं उदानेसि- कि कपिरा उदपानेन आपा'चे सम्बदा सियु ? तण्हाय मूलतो छत्वा विस्म परियसन चरेति ॥९॥ ७०--उदयन सुत ७/१०) एव मे सुत-एक ममय भगवा कोसम्यिय विहरति घोसितारामे। तेन सो पन समयन रन्नो उदेनस्स उभ्यानगतस्स अतपुर दडइ होति, पन्च इथिसतानि वारदातानि होन्ति सामावतिप-मुखानि । अथ सो सम्बहुला भिक्खू पुन्बण्डममय निवामत्वा पत्तचीवर आदाय कोसर्वि पिण्डाय पाविसिसु, कोसम्बिय पिण्डाय चरित्वा पच्छामत्त पिण्डपातपटिक्वन्ता येन भगवा तनुपसमिसु उपसम्पमित्वा भगवन अभिवादेत्वा एक्मन्त निमा दिसु, एक्मन्त निसिना यो ते भिक्खू भगवन्त एतदवोचु--' इघ मन्ते । रज्जो उन्नस्म उय्यानगनस्स अन्तेपुर दड्ड पन्च इत्यिसतनि बालकनानि सामावतिपमुसानि । तास भन्ते उपासिकान का गति को अभिमम्मरायो"नि । मन्नत्य भिक्म्यवे | उपासिकायो सोतापा, सन्ति सक्दागामितियो सन्ति अनागामिनियो। सब्या ता भिक्सव | उपासिकायो अनिष्पानि बार इतानीति अथ पो भगवा एतमत्य विदित्वा ताय वेलाय इम उतान उदानेसि-- मोहसम्ब पनो लोको भब्बरूपो व निस्मनि उपधिवधनो वालो तमसा परिवारितो सस्मर इव खायति पस्मतो नत्थि पिच्चन ति ॥१०॥ चूलमग्गो सत्तमो। (तस्स) उद्दार- होति दुवे तथा महिया ! होति दुवे कामेमु सत्ता जकुण्टो ताहाययो च पप खोच बचानो उ-पान उघोति । 1Aजसा ७०. D अप्परूपो C अभब्बरपोच दिस्सतीति भम्बस्पो च दिस्सती तिपाठो। SA ससीर इव, B सस्सि D सस्सरि, C सस्सरि इव सस्सतो विप, जस्सस्सर इव खायतीति पि पाठो रकारो हि पसभिकारो विषयसूची * प्रथम पादो नास्ति D पुस्तके, A भहियता भण्डिय 5A लकुण्ड, D लकुण्टक, A चलवग्गो आरामे। 1AD अद्विक्त्वा,Cअस्थिकत्या ति अधिकिच्च, अयं नो अत्यो अधिगतब्बो एवं ७१,७३, ७४ द्रष्टव्य Oldenberg Buddha, p 289 andp 446 ति पदस्स अप्पमानं ति अत्यं वदन्ति। 4BD नाम ACनामं ममता -पाटलिगामिय-वग्गो (७१-निभान-सुत्त ८१) एव मे मुत-- एक समय भगवा सायत्थिय विहरति जेतवने अनाथपिण्डिकस्स तन खो पन समयन भगवा भिक्सू निव्वानपटिसजुत्ताय धम्मिया क्याय सदस्सेति समादपेति समुत्तजेति सम्पोति, त च भिक्खू अट्ठिक्त्वा' मनसिक्त्वा सम्बन्चेतमो समन्नाहरित्वा ओहितसोता धम्म सुणन्ति । अथ खो भगवा एतमत्य विदिवा ताय वराय इम उदान उदानेसि---- 'अत्यि भिक्खवे । तदायतन, यत्य नव पठवी न आपो न तेजो न वायो न आकासानन्चायतन न विजाणानञ्चायतन न आविञ्चनायतन न नेव मन्नानासलायतन नाय लोको न परलोको उभो चदिमसूरिया, तदाह - भिक्ववे | नव आगति वदामि न गति न ठिति न चुति न उपपत्ति, अप्पतिट्ठ अपावत्त अनारम्मणमेव त एस व तो दुवखस्सा'ति ॥१॥ (७२—निभान-सुत्त ८२) (७२=७१)-एतमत्य विदित्वा ताय वेलाय इम उदान उदानेसि- दुद्दस अनत्त नाम', न हि सच्च सुदस्सन, पटिविद्धा तण्हा जानतो परसतो न त्यि विञ्चन ति ॥२॥ A तमह, B सल्लक्षेत्वा ताप देसनाय अस्थिका हुत्वा। तदह, D निम्यान' ति अत्यो। अनत्त' ति पि पठन्ति, अत्तविरहित रदिपन जनन दा२] ८८ } उदान { તાપ (७३-~~-निम्मान-मुत्त ८३) ७-७१ २ एतमत्य विदित्वा ताय लाये इम उदान उदानसि- अस्थि भियन । अजात अभूत अक्न अमयत, नो च त भिवग्यच । अभविस्स अजात अभत अपत असदरात, न विध जातस्स भूतस्स बनम्म मगपतम्स निस्मरण पञ्जायथ । यम्मा च पो भिक्यवे । अत्थि अजात अभूत अक्त असत्या, तस्मा जातस्स भूतस्स कनस्स सनवतस्स गिम्मरण पञ्जा यती ति ॥३॥ (७४--निभान-सुत्त ८१४) ७४०७१,७२७३ एतमत्य विदित्वा ताय बाय इम उदान उदासि- निस्सितस्स च चलित निम्मितस्म चलित न त्थि, चलिते असति पस्सद्धि, पसद्धिया सति रति न होति रतिया असति आगतिगति न होति, आगतगतिया असति चुतूपपालो न हाति चुतूपपात असति नवेधन हुरन उभयम तरे एमरतो दुक्सस्सा ति ॥४॥ (७५-चुन्मुत ८५) एव मे सुन-एक समय भगवा मल्लसु चारिक चरमानो महता भिक्खुसघन सद्धियेन पावा तदवसरि। तत्र सुद भगवा पावाय विहरति चुदास मारपुत्तस्स अम्बवने । अस्सोसि सो चुदो कम्मारपुत्तो--"भगवा दिर मासु चारिक चरमानो महता भिक्खुमेघेन सदि पावाय अनुप्पनो पावाय विहरति मध्य अम्बवनेति । अथ खो घुलाम्मारपुत्ता येन भगवा ननुपसदकमि उपसनवामित्वा भगवन्त अभिवानेत्वा एक्मन्त निसीदि एकमन्त निसित मा चुद पम्मारपुत्त भगवा धम्मिया क्याय सदम्मसि ममादपेमि समतजमि सम्पहमे मि। अय खो चुटो सम्भारपुत्तो भगमता सन्दस्मितो समादपितो समुत्तजिता सम्पहसिता भगवत एतदवोच- अधिवासेतु म भन्ते । भगा स्वातनाय भत्त सद्धि भिक्षुमना ति । ७५ २० महापरिनिखानसुत्त, pp 41-43 47 48 Rhys Davids Buddhist Suttas pp 70-75 and pp 82 84 ८१५ ] चुन्द-सुतं [८५ अधिवामसि भगवा तुष्हीभावेन । अथ सो घुदा कम्मारसुत्तो भगवता लपिशासन विदित्वा उट्ठायासना भगयन्त अभिवादत्वा पदसिण क्त्वा पयामि । अथ दो चुदो कम्मारपुतो तस्मा रतिया अच्चयेन सके निवेसन पणीत खाद नीय भोजनीय पटियादापत्वा पहून घ सूवरमय भगवतो कार आरोचापेसि-- "कालो भन्त । निहित भत्त ति। अय ग्वो भगवा पुवाहसमय निवासेत्वा पत्तचीवर आलाय सद्धि भिक्खुसघन पन चुन्दस्स कम्मारपुत्तस्स निवसन तेनुपरमि, उपमहयामित्वा पञ्जत आसने निसोदि, निमज्ज ग्वा भगया चुन्द धम्मारपुत्त आमन्तेमि- 'यन्तै सूकर मद्दव पटियत्त, तेन म परिविस, य पनञ्ज खादनीय भोजनीय पटियत, तेन मिक्खुसघ परिविसा' ति। "एव भन्ते' ति खो चुदी यम्मारपुती भगवतो परिस्सुत्वा य अहोसि सूपर भद्दव पटियत्त तेन भगवन्त परिविसि, प पनञ्ज खादनीय भोजनीय पटियत्त तन भिवावुसम परिविसति । अय खो भगवा धुद पम्मारपुत्त आमन्तेसि--- यन्ते चुन्न । सूकरमद्दव अवमिटठ त सोभ नियणाहि, नाह त चुद पस्यामि मदेवये लोरे समारके सब्रह्मकै सस्समणब्राह्मणिया पजाय सदेवमनुस्साय, यस्स त परिभुत्त सम्मापरिणाम गच्छेय्य जन्य तथागतम्मा ति । 'एव भन्ते' ति खो चुदो कम्मारपुत्तो भगवतो पटिस्थत्वा य नहोसि सूवर मद्दव अवसिद्ध, त सोन्भे निषणित्वा यैन भगवा तेनुपसदामि उपसद्धयमित्वा भगवन्त अभिवादेत्वा एक्मन्त निसीटि एवमन्त निसित सो चुन्द क्म्मारपुत्त भगवा धम्मिया कथाय सदस्मेत्वा समादपेत्वा समुत्तजेत्या सम्पहसेत्वा उडायासना पक्कामि अथ खो भगवतो चुदस्स क्म्मारपुत्तस्म भत्त भुत्ताविस्म खरो अबाधी उपज्जि लोहितपक्वदिका बाळहा वेदना यतन्ति मारणन्तिका। तत्र सुद भगवा सतो सम्पजानो अधिकारोसि अविहग्जमानो । अथ सो भगवा आयम्मन्त आनन्द आमन्तैमि-~-आयामााद येन कुसिनारा' तेनुपसहकमिस्सामा ति। एव भतेति यो आयस्मा आनदो भगवतो पचरसोसि । चुन्दस्स भत्त भुन्जित्वा कम्मारस्सा'ति मे सुत । आबाध मफुमो धीरो पधारह मारणत्तिक । PC सूकरमद्दय' ति सूकरस्स मुसिनिद पवत्तमस' ति महाटठकथार्य युत्त । केचि पन सूपरमद्दष' ति न सूकरमस सूकरेहि मदितवसपालिरो' ति वदन्नि, अगे सूकरहि महितपदेसे अहिच्छत्तकति, अपरे पन सूपरमय नाम एक रसायन' ति गहिर। IA सिनारामो कुसिनारामे A सवालह 2D पाल्हा 11 surant ANDLE Lumik in thatte HJAL thisrink it. Lukly uparulekhani.ithali take mushi-Vikrutial 1 barih fond) dlalán az lenne ausaminatinath niak litr ititar hatya PRILuchak It KLal ulk kucatalie JIRLucti witsjebakefiende lee? fullalbo jedli in delete and the IIदिममा T: HTurt मगन -'म पथ santh hee it institmurana tallile alimuah ant}s dak kasi sa pri and while Ans are tea Lulia) orkiya hate atta . frarorft ernfrer ofi7 () fri or frmभगया मामा-माम गि- मल मान- पाणार्य र गिरितागि HIT Fferमा frigपि पिमा पायरमा आभगोग-नि 4 मौतरिम्नागि afrifगा भगना भारम्म आनजाममि- गिरिगामा नि। र मानि गो आपरमा आनन्गे भगा परिगुया परा पा यो सा TETTEगागि। य मागा TI पारिमा परिता सुनिता h Juk tabuj Lucieke lek te beliet late मनन । अब सो लापरमा आग योगिरिय या मो अमायन भा' तयागारग महिदिरता मामाया भय हि गा I नमाधिमा परिना लिसायिण म माना गपि पगमामल पन्या सिममा अनाविग सन्नी तिापत्तन पानीयं पालाय या माया सनुपराध्यामि JA सगळहो "AD विविधमानो, B रिलमानो, Cविरेचमानो 31Bउ +ABस्मि SA पानिप, D पाभियं BA D स्म 11 एरित, BD ललित, C लुलित Bएटा, D पुपाडा, AC पुपुट्ठा Bअच्छोरिषा द्वितीये वार 108 °दिशा उभपत्र HC सुपनित्या ति सुपरतित्या 19 ललिता BD सरिता अन्भुत भन्ते । तथागतस्म ८.५] चुद-सुत्त [८७ उपमय मित्वा भगवन एतदवोध-"अच्छरिय भन्त । अनाविला सन्दति । पिवतु भगवा पाणीय पिवतु सुगतो पाणीय' नि। जब सो भगवा पाणीयं अपासि। अय खो भगवा महना भिक्युमन सद्धि येन कुवुट्ठा नदी तेन उपसमि, उपसमित्वा कुकुटठ नदी अझोगाहेत्वा' नहात्वा च पिवित्वा च पच्युत्तरित्वा एन अम्बदन तनुश्मनकमि,उपसद्धन मित्वा आयस्मन्त चुदक' मामतैसि----"इय मे त्व चुदक । चतुग्गुण सङ्याटि पलापहि, विस्न्तोस्मि चुन्दर निपज्जि स्सामा नि । “एव भन्तति खो आयस्मा चुदको भगवती पटिरसुत्वा चतुग्गुण सपाटि पन्चापसि । अथ सो भगवा दक्षिणेन पस्मेन मोहमेय्य कप्पेसि पादे पाद अच्चापाय सता सम्पजानो उडानमञ्ज मनसिकरित्वा । आयस्मा पन चुन्या तत्येव भगवता पुरतो निसीदि । गन्त्वान बुद्धो नदिय कुकुट्ट अच्छादर' सातोन्द विप्पसन । जोगाहि सत्या सुक्लिन्तरूपो तथागतो अप्पटिमोधलोके । नहा वा च पिवित्वा च उदतारि सत्या पुरवसतो भिक्षुगणस्स मज्झे । सत्था पवत्ता भगवा इध' धम्म उपागमि अम्बवन महेसि । आमतयि चुन्य नाम भिक्खु---चतुग्गुण पत्थरा मे निपज्ज । सो चौन्तिा भावितत्तेन चुदो चतुग्गुण पत्यार सिम्पमेव । निपज्जि सत्या सुक्रिन्नरूपो, चुन्दोपि तत्य पमुखे । ० निसीदी ति । अथ सो भगवा आयस्मन्त आनन्द आमन्तेसि- सिया खो पनानद चुन्नस कम्मारपुत्तस्स कोचि विप्पटिसार उपादेय्य11- तस्स ते आवुमो चुद लाभा,तस्म ते आवुसो चुद दुल्लद्ध, यस्स त तथागतो पच्छिम पिण्डपात परि भुजिवा परिनिब्युतो नि । चुदस्म पानद ! कम्मापुत्तस्स एव विप्पटिसारो पटिविनोदतब्बो-'तरस ते आवुसो धुद । लाभा तस्स से मुलद्ध, यस्स त तथागतो पच्छिम पिण्डपात परिभुजित्या परिनिट्युतो 1 सम्मुखा मे' त आवृसो - -- चुद! भगवतो सुत सम्मुसा पटिग्गहीत द्वे मे पिण्डपाता सभा समाफला । 'B अपासि, D अपापि, नास्ति in A पुस्तके *D गहेत्वा D°दिक +A थलोके, Bधलोके, Dघ लोके, प्यास्यायते इमस्मि सधेयके लोके A हत्वा चिपित्वा, B महत्वा पिवित्या D नहामित्वा च पिवित्वा । GA उत्तरि, Bउदकानि Dउदकोनि (!) A इमे BD इप BAD निसरज PA सरस 1°AD सम्मुखे 11BD उत्पादहेय्य, C उपायहेम्य उपादेम्प JA समासममहापला ८८] Tमागविणारा अरिप्रिय मावि पिाहि महारान महासमारा "TITI पाम प पिणापग्भुिजि वा तपामो आत्तर मावाधि अभिगार पति या पित परिमाजमा नयागतो अनुपागमाय निम्मान पाग पनिामापनि, इम : FIT ममारामपण गमागमविशाला इनिरिमन्जेरि निपानिमारनगम मागणारा प । आयुमवतनिक आपस्मता TT यम्मारपुत्तन सम्म पतित वागवत आपस्मता उरि, गुगल आरम्मता उपस्ति, गगंवाय आपम्मना fT, यगमवाति आयस्मता उपति, अभिपनागपतनि आपस्मता उपरित तिगुर आन! यम्मापुतरग एवं विपटिगारो परियो दनच्या नि। जय गो भगना मत्य वित्यिा ताप येताय इम उदान उगनगि- ता पुन पबद्दति, गयमता पान धीयनि ।' तुम) घ जहाति पाप रागगेगमागया परिसीवुता' ति ॥५॥ (७६-पानिगामिय मुत्त ८६) एप मे सुत समयं भगा मगधेसु भारिपन्चरमानो मला भिवयुगपन सद्धिन पाटलिगामो दरारि। जरगाग, रारा पारिगामिया उपासमा भगवा रि मगधमु चारिक परमानो मन्ना भिगमन सद्धि पारिगाम जाणत्तोति । अथ सो पालिगा मिया उपामरा या भगया तनुपमहान मिगु उपयामि या भगवन्त अभिया दत्वा एपमन्त निसीनिमु एकमत निमिमा यो पाटलिगामिपा उपागका भगवन्त एतत्वोचु-~~' अधिवागतु ना भन्ने । भगवा आवसभागार नि । अधि वारोमि भगवा नुण्डीमापन। जय सा पाटलिंगामिया उपासरा भगतो अधिवासन वित्विा उडायासना भगवन्त अभिवात्वा परिषण धन्वा येन आवसथागार तेनुपमझनर्मिमु, उप Aसमासमहफ्ला द्रष्टव्य महाप, p 48 AD सयमतो (सम्ामतो) चेतन चोयति, C वेदना चीति B चिर न भविस्सति ७६ द्रष्टव्य महाप p 10 IS महावग्ग ७२८, द्रष्टव्यानि Rhys Davids Buddhist Sutras, P IS 22 ८६] पाटलिगामिय-मुत्त [८९ सदसमित्वा सव्वस र आवसथागार सथरित्वा आसनानि पज्जापेत्वा उदक- मणिरु पतिद्वापत्व तम्पदीप आरोपेत्वा येन भगना तेनुपसमिमु, उपसदन मिवा भगवन्न अभिवादेत्वा एकमन्त अट्ठम्, एकमन्त ठिना सो पाटलि गामिया उपासमा भगवन्त एतदवोचु-"सब्ब सरि सथत भन्ते । आवसथागार बासनानि पञ्जनानि, उदरमणिको पतिट्ठापितो, तेम्प्पदीपो आरोपितो। यस्स दानि भगवा काल मञ्जती' ति। अथ यो भगवा पुथ्वपहसमय नियासे ना पत्तचीवर आदाय मद्धि भिक्षुसधेन पन आवसथागार तेनुपसमि, उपसद्धयमित्या पाते पक्पालेत्वा आवसथागार पविसित्वा मज्यिम थम्भ निस्साय पुरत्याभिमुखो निसीदि, भिक्खुसपो पि सो पाद पवमानेत्या आवमयागार पविमिन्या मझिम भिति निस्साय पुरत्याभिमुसी निसीरि भगवन्त यव पुरक्खित्वा', पाटलिग्गामिया पि सो उपासका पादे पक्यालेत्या आवसथागार पविसित्या पुरथिम भिति निस्साय पच्छाभिमुवा निसान्सुि भगवन्त एव पुरविन्दवा। अथ खो भगवा पाटलिगामिये उपासवे आम तेसि-"पन्विमे गहपतयो आदानवा दुस्सीलस्स सीलविपत्तिया। बतमे पञ्च-- "(१) इध गहपतयो । दुस्सीलो मोलविपतो पमादादाधिकरण महत्ति भोग जानि निगच्छति । अय पठमो आदीनवो दुस्सौलस्स सीलविपत्तिया। (२) पुन च पर गहपतया । दुस्सीलस्स सीलविपनस्स पापको शित्तिसद्दो अभुगतो। अप दुतियो आदानवा दुस्सीलस्स सोलपिपत्तिया। (३) पुन च पर गहपतयो! दुस्सौरगे मालविपनो य यदेश्य परिस उपसवमति यदि खत्तियपरिस यदि अाह्मणपरिस यदि गहपतिपरिस यदि समणपरिस अविसारदो उपसमिति महाभूतो। अप नतियो आदीनवो दुस्सीलस्रा सोलविपत्तिया । (४) पुन च पर गहपलया। दुम्मीलो मोरविपन्नो सम्मुळ्हो वाल करोति । अय चतुत्यो आदोनवो दुस्मोलम्स सीलविपत्तिया। (५) पुन च पर गहपतयो' दुस्सीलो मोलविपनो वायस्स भदा पर मरणा अपाय दुग्गति विनिपात निरय उपपज्जति । अय पञ्चमा आदावा दुस्सीलम्स सीलविपत्तिया। इमे खो गहपनयो । पञ्च आगनवा दुस्सीलस्स सीलविपत्तिया । पन्धिमे गपतयो । मानिससा सोलवतो सीलसम्पदाय । तमे पञ्च? (१) इथ मीलवा मीलसम्मनो अपमादाधिकरण मनन्त मोगरवध अधिगच्छति । अय पढमो आनिससी सील्यतो सोल्मम्पदाय। (२) पुन भ पर गड्पतयो । - 1B पुरावेत्वा BD पंजद उदान [८ मोग्यता सी गमनम्म वयागा रित्तिमहा अम्भुगच्छति । अथ दुनिया आनिमें सो गोलबना मारगमय। (२) पुा च परे गहमनया मालया मान्ममन्ना या व परिम उपमद्रायगितियारिग यदि वाह्मणपरिस पनि गाली परिग यदि समयपरिम बिगारठा उपसद्रामगि बमभूगा । अयं तनियो नाशिमगा मोरया मोरममाय । (४) पुच पर गलाया। गारमा सोरम मानो परामूनाकाहारोपिअयं पशुपा आधिगसो सारवता गोरसम्पाय। ( ) पान पर गपतया गाया मीरगम्पन्ना मायस्म भा पर मरणा गुर्मात मग्ग नार पपग्मति । यय पञ्चमा बानिसमा गोल्यतो सीरमम्पाय। इम मा गरायो । पग जानिमसा मीयm गारगम्पनाया नि। अय पो भगवा पारिगामिय पामर वाट्य रत्ति पम्मिया काय गावा गमागवा समुत्तजेगा सम्मोगरा उयोजगि- अभिनन्ना सा गहातयो । रति, यम्ग, दानि काल माया ति। अप मो पाटरिगामिया पारारा भगपतो भामिन अभिनत्विा परिसण यरवा पत्रमामिमु ।' अप यो भगा अभिपकालगु पार्श्वगामिगु उपामोसु गुमागार पाविगि । ता मा पन समपन गुनीष-यरसारा' मगधमहामत्ता पानिगाम नगर मापत्ति यग्जीन पटियाराय। ता पो पा समया मम्बहुरा बताया गरस्मस्म' 4 पाटरिगाम य धनि पग्रिगणति । यरिम परा महराकमा ग्यता कति परिग्गरन्ति महमपान नत्य रस्म राजमहामत्तान चिनानि नन्ति नियमनानि मापतु । यस्मि प'गे मन्गिमा देवना क्यूति परिग्गाहन्ति, मनिभान तय रन्ग राजमहामत्तान चित्तानि नमति निमनानि गापनु । यस्मि परम नाचा देवता वत्थूनि परिगन्ति, नाचान तत्य र राजमहामत्ताा चित्तानि नति निवेमनानि मापेत् । अद्दशा सो भगवा विन चनखुना विमुद्धन अति कान्तमानुस्गवन ता दातापो सहसम्म एव पाटलिगाम वत्यूनि परिग्गाहन्नियो। यस्मि पदेम महेसवरसा मापे । रिम पदसे मतिमा पदेमनीचा मापतु । अथ यो भगवा सस्सा रातिया अच्चयेन पच्चूमममये पञ्चट्ठाय जायस्मन्त आनद थामन्तराि- वो नु सो आनट | पाटलिगाम नगर मापता' नि। मुनीध-वस्गकारा भन्ते । मगधमहामत्ता पालिगामे नगरे मापन्ति यज्जीन पटिवाहायानि। मापेतु। यस्मि ID पश्यामिसु JABD सहस्स *AD मुमिध०, BC सुनीध° एव(!) +A माति (महायग्गे-के मापेन्तीति) ८.६ ] पाटरिगामिय-सुत्त [९ "सेय्यथा पि आनन्द देवहि तावनिसेहि सद्धि मन्तेत्या एव एव ख आनन्द । सुनीधवस्सबारा मगधमहामता पाटलिगामे नगर मापेन्ति वज्जी- पटिंवाहाय । इघाह आनद | अद्दस दिब्बन चक्खुना विसुद्धेन अतिक्क नमा नुम्सकेन सम्बहुला देवताया सहस्सस्स एव पाटलिंगामे वत्यूनि परिग्गण्हन्तियो यस्मि मापेतु, [भिरावृति ] । यावता आनद | अग्यि आयतन, यावत यणिप्पथा" इद अग्गनगर भविस्सति पुटभेटन' । पाटलिपुत्तस्स खो आनन्द तयो अन्तराया भविसति अग्गितो वा उत्क्तो व मिथुभेदतो वा' ति। अथ सो सुनीध-वस्सकारा मगधमहामना यन भगवा तेन उपसमिसु उप सदकमित्वा भगवता सद्धि सम्मोन्सुि, सम्मोदनीय क्य साराणिय वीतिसरेत्व एक्मन्त अट्ठ सु, एक्मन्त ठिता खो सुनीधवस्मवारा मगधमहामत्ता भगवन्त एतद वोचु-- अधिवासेतु नो भव गोतमो अज्जतनाय भत्त सद्धि भिक्सुमधना ति अधिवामि भगवा तुहीभावेन । अथ सो सुनीध-वस्सवारा मगधमहामत्त भगवतो अधिवासन विदित्वा येन सको आवसथो तेनुपमद्राममु उपसमित्व सके आवसथे पणीत सादनीय भोजनीयं पटियादापेत्वा भगवतो काल आरोचेसु-- ' कालो भो गोतम | निद्वित भत ति । अथ खो भगवा पुचसमय निवासेल पत्तचीवर आदाय यन मुनीध-वस्सकाराण मगधमहामत्तान आवसथो तेनुप सबमि, उपसमित्वा पजत्ते आसने निसीदि। अथ खो सुनीध-वस्सकार मगधमहाभत्ता बुद्धपमुख भिक्खुसय पणीतेन सादनीयन भोजनीयेन सहत्य सन्तप्पत्वा सम्पवारेसु । अथ सो सुनीध-वस्मकारा मगधमहामत्ता भगवन्त भुत्ता ओनीनपत्तपाणि' अझतर नीच आसन गत्वा एक्मत निसीदिसु, एक्मन्त- निसिने खो सुनीयवस्सकार मगधमहामत्ते भगवा इमाहि गाथाहि अनुमोदि- यस्मि पदस अप्पेति वास पण्डितजातिया। सीलवन्ते'स्थ भोजत्वा सञ्जते ब्रह्मचारिये। या तत्थ देवता आसु ' ताम दक्षिण आदिसे । ता जिता पूजयन्ति मानिता मानयन्ति न । ततो न अनुकम्पन्ति माता पुत्त व ओरस । देवतानुकम्पितो पोसो सदा भद्दानि पस्सती ति । JAB अरिय -A वणीनुप्फ्यो, BD वनिप्पयो A अग्ग नगर +C व्याख्यायते-पुटभेदनद्वानति भण्डपुटभैदनट्ठान भण्डकान मोचनहानति वृत्त होति (?) सव हस्तलेखेषु त्यक्त भविस्तति शब्दानतर पाटलिपुत्त इति । द्रष्टः महाव, महाप 5A अणिना, B ओनीत Oldenberg उशन [८१ जपा भगा माप यगणाराा मगयमनाममान माहि गापाह आमालायामा पmirमन गा पा सगग्न गुनीय-यस्गपाग गधगणमा भगवा पिहिना पिट्टिा पदाहानि-- योग्य गमना गारमा द्वामिग्री गोतमद्वार म भविगत, माथाप' शिरिस्मीन गोतमतिय रामभनिगी fr! भागाभागा या द्वारेण शिरम ने गमाग अगमि। अप से भगया या गंगा TT सममागि। नमो पा ममान गङ्गा ना पूरा कोतिरामTTI सा । अपाच मनुम्मा ना परिसमनि । अपरच्च र परियति अपेज पनि नपारापार तुषामा। अपशा भगवा गमधा निवरया पुरिगो गम्मिलिा या पार पसारप, पमाग्ति या या' गम्मित्रा एय एव गमाय लिया आरिमतारा आरहितोगरिमनीरे पहामि गरि भिामुमधा। नगा सो गया त मनुम्म अणे मार्य पगिगा राय उगा परियमा अपगच्च कुल्ल यापन्न अपग पार गन्तुगाम । अब यो भगवा ए। अत्य विन्विा सामे बनाये गम उन ये तरति प्राय गरं गामान विमज पलानि । मिजII THAPणा मयापिनो जाति ॥९॥ (७-विधायय-सुत्त CE) एव में सुने- समय भगवा कोरालेगु अडानमगरिपो हानि अयस्मता भागसमान पणासगा। अद्दमा गाजायरमा नागरामागे अतरामग्ग धिापथम्बिान भगवन्त एनवान--' अरभान भगा पयो दमिता गच्छामा नि। एव युत्त भगया आयस्मन्न नागसमार एतदवोच-'अये एव नागसमार पपा, इमिना गन्हामाति || [नि प्रश्नोतरावृत्ति ] मते--महापरिनिवान गुत्त-पाठ-अस् साथ त्रि ABया, D यद्धा 'BD गडगा। ABD समति पिका, C समतित्तिमा Rhys Daud s Buddhist Suttas p 178 हिप्पण्याम B (महापरि० च) अपरापर AL भादति, D पय दहति ७.Cधापति द्विधापयति पि पठन्ति DJ ८८ ] दिमाखा-सुत्त ततियपि सा भगवा आयस्मत नागसमत एतदवोच-"अय भन्ते भगवा पथो, मिना गच्छामा' ति । ततिय पि खो भगवा आयस्मत नागसमाल एतद वोच--- अय नागसमाल पथो, इमिना गच्छामाति । अथ सो आयस्मा नागसमालो भगवतो पतचीवर तत्थव छमाय निक्तिपित्वा पक्कामि --"इद भन्ते भगवा पत्तचीवरन्ति । अथ सो आयस्मता नागसमालस्स तन पथेन गच्छन्तस्स अन्तरामग्गे चोरा निस्वमित्या हत्येहि वा पादहि वा आकाटेसु पत्तञ्च भिन्दिसु सघाटिं च विप्फालेसु। अथ खो आयस्मा नागसमाला भिलेन पत्तेन विष्फाल्तिाय सङ्घाटिया यन भगवा तेन उपसमि, उपसमित्वा भगवन्त अभिवादेत्वा एकमन्त निसोदि, एममत निसिनो खा आयस्मा नागसमालो भगवन्त एतदवोच-"इद मह भन्त तेन पथेन गच्छन्तस्स अन्तरामग्गे चोरा निक्समित्वा हत्यहि च पादहि च कोटसु पत्त च दिसु सद्याटिं च विष्फालेसु" ति । अथ सो भगवा एन अथ विदिवा नाय वेलाय इम उदान उदासि- सद्धि चर एक्नो यस मिस्सा अजजनन वेदगू। विद्वा पजहाति पापक कोञ्चो खीरपको व निनन्ति ॥७॥ (७८-~-विमाखा-मुत्त ८८) एव मे सुत~-एव समय भगवा सावत्थिय विहरति पुब्बाराम मिगार मातुपासादे। तेन खो पन समयन विमाखाय मिगारमातुया नता कालडकता होति पिया मनापा । अथ सो विसरखा मिगारमाता अल्लवत्या अल्लसा दिवादिवम्म येन भगवा तेनुपसद्धयामि उपरायमि वा भगवन्त अभिवादत्वा एकमन निसीदि, एक्मन्त निसिन खो विसास मिगारमातर भगवा एतदवोच- 'हर कुतो नु त्व विसाखे। आगच्छसि अल्लवस्था आलसा इधुपसत्ता दिवादिवरसा' ति। "नत्ता में भन्ते। पिया मनापा कालवता तेनाह अल्लवथा अल्लकेसा इधुपसमन्ता दिवानिवस्सा गि। 'D विष्फारेसु । Dइघ चित्त, BD पते च A मिसो, D मियो BA खिरपगो ७८ Cअधिचित्ता ति अमुभा उनान . ९४ ] [८१८ "इच्छेय्यासि त्व विसारो ! यावनिका सावस्थिया मनुस्सा तावतिके पुत्त च नत्तारो चा ति। 'इच्छेयाह भगवा यवनिका मनुस्सा तावनिये पुत्ते च नत्तारो चा ति। वीव बहुवा पन विसावे साथिया मनुस्मा देवसिक बालारान्ती ति। 'दसपि भन्ते । सावत्थिया मनुस्सा देवसिक कालद्रवरोति, नव पि कारडवरोलि, अट्ठ पि सत्त' पि छ' पि पन्चापि ,चत्तारि पि तीणि' पि ' पि एका पि मल सावत्थिया मनुस्मो देवसिन कालारोति। अविवित्ता', पि भते । मावत्यिया मनुस्मेहि कारदकरोन्तहि नि। 'त किं मनसि विमाखे । अपि नु त्व क्दाचि करहचि अनलवत्या वा भवय्यामि अनल्लवमा ति । 'नो हेन भन्ते । अर म भन्ने । ताव बहुवे हि पुत्तहि च नत्तारेहि चा ति। यस सा मन पियानि सत तस दुक्वानि येम नवुनि पियानि नवुनि तेम दुक्सानि यस असीति पियानि असीति तम दुक्पानि, येस सत्तति पियानि सत्तति तेम दुक्पानि, यम सट्ठि पियानि सहि तस दुवरवानि, येस पशास पियानि पन्नास तेम दुक्वानि येस चनारीस पियानि चत्तारीम तम दुक्खानि यस तीस पियानि तीस तेम दुक्खानि, येम वीसति पियानि वीसति तम दुक्सानि येस दस पियानि दस तेस दुक्मानि, येस नव पियानि नव तस दुक्खानि, यस अट्ठ पियानि अट्ठ तेस दुक्खानि, येस सत्त पियानि सत तेम दुक्खानि, यस छ पियानि छ तेस दुवसानि यम पञ्च पियानि पञ्च तेम दुक्यानि, यस चत्तारि पियानि चत्तारि तेस दुवखानि, येस तोनि पियानि तोनि तेस दुक्सानि यम द्व पियानि द्वै तम दुक्वानि, येम एक पिपेनि एक तम दुक्य, येस नत्यि पिय त्थि तेस दुक्स, असोका ते विरजा अनुपायासाति वदामीनि। ये केचि सोका परिदेविता वा दुक्खा च लोकस्मि अनेकरूपा । पियं पटिच्च भवन्ति ये ते, पिये असन्ते न भवन्ति एत । तस्माहि ते सुखिनो वीतमोवा येस पिय त्यि कुहिञ्चि लोके । तस्मा असोक विरज पत्थयानो पिय न कपिराथ' कुहिञ्चि गरे ति ॥८॥ 1C अयिवित्ता' ति असुना B पटिच्चेव AD पटिच्चा 'AD कत्तारिस, B कत्तालिम +A करियाय ८१०] दब्ब-सुतं [ ९५ (७६----टन्य-सुत्त ८६) एव म सुन-एक समय भगवा राजगहे विहरति वेळाने पल व निवापे । अथ यो आयस्मा दब्बो मल्लपुतो यन भगवा तेनुपसमि, उपसदवमित्या भगवन्त अभिवादेत्वा एक्मन्त निसीदि, एक्मन्त निसिप्नो खो आयस्मा दब्बो मल्लपुत्तो भगवन्त एतदवोच-"परिनिरानका गे मैदानि मुगता" ति । यस्स दानि त्व दब्ब काल मनसि" अथ पो आयस्मा दन्यो मलापुत्तो उट्ठायासना भगवन अभिवादत्वा पक्विण क्त्वा वेहास अभुग्गन्त्या आकासे अन्तलिख पल्रझेन निसीदित्वा तेजोपातु ममापज्जित्वा बुद्धहित्वा परिनिम्बायि । अय सो आयस्मतो दब्बस्म मल्लपुतस्स वहास अभुगन्त्वा आकाम अन्तरिक्पे पल्लवन निमोदित्वा तजो धोत् समापज्जित्वा वृदहित्वा परिनिब्बुतस्म सरीरस्म झायमानस्स डम्मानम्स नेव छारिका पम्नायित्थन मसि सेय्यथा पि नाम सणिरस वा तेलस्म वा झायमास्स डम्मानस्म नेच छारिवा पन्चायति न ममि एव एव खो आयस्मता दव्यस्म मल्लपुत्तस्स वहास अभुग्गन्त्वा आकासे अतरिक्खै पर अकेन निमी दित्वा तेजोधातु समापज्जित्या हित्वा परिनिब्बुतम्स सरीरस्स झायमानस्स डरह्मानस्स नेव छारिका पन्जायित्थ न मसीति । अथ खो भगवा एत अत्थ विदित्वा ताय बेलाय इम उदान उनानेसि- अभेदि बायो निरोधि सना वंदना' पि' ति दसु सब्बा' पसमिसु मसारा विज्ञाणमत्यं अगमा ति ॥९॥ (८०-उन्ध-सुत्त ८१०) एव मे सुत-~-एव समय भगवा सावस्थिय विहरति जेतवने अनाथपिण्डि- कस्स आरामे। ७९ 1A मसि, BD मसि ABD निरोघCव्याख्यायते--सच्चा पि सञ्शा निज्झि A वेदना पि तिवहसु सम्बा, B वेदना सीतिरहनु सम्बा, D वेदना ति तिरहिंसु सत्मा, C वेदना पि दहसु सम्बाति सब्बा पि वेदना निरोध गता पित दसहिसु (?)' ति पि पठन्ति निरुद्धा अहेसुन्ति अत्यो दितिदधसु + AB विशाणत्यगमासीति, विशाणा अतुपगमा ति ८.Aमसि ।
उदान [८१० तप सो भगवा भिक्यू जामन्तेसि-"भिवयवो' नि। 'भन्न्त ति त भिवा भगवता पच्चस्सामु । भगवा एतदवाच-दन्यास भिक्सवे। मल्लपुत्तस्स वेहास अभुगन्या मिसि (५०)। सेय्यथापि नाम सपिम्म न ममी: ज्वमा भिवाद दस्म मरपुत्तस्म । विदिचा जय गो भगवा एतमत्य ताय वेरा इम ग्दान उठानमि--- अयाधनहतस्रा एव जलतो जातवेदस्स। अनुपुल्यूपसन्तस्स यथा न जायत + गति । एव सम्माविमुत्तान कामवथाधतारिण। पळापतु गति नत्यि पत्ता लघल सुख'ति ॥१०॥ पाटलिगामियपगो' अट्ठमा ॥८॥ नत्र उडान भवनि- (अप्टमे वर्ग सूत्रसूची) निम्बाला चतरो उता धुनो पारनिगामियर । द्विधायो विमाखा च न च मह ने दसार नि । (उदानस्य वर्गसूची) बग्ग र परम दररोधि बग्गमित तियो मुचनिन्न । भन्यग्गवरो नतियो प्रेषियवग्गवरों चतूत्थो । पचभवागवर नि सोयो घटमवर तिचयो। सत्तमनग्गवर ति स चूसो, 104 जिगामियर र नग्गो । प्रीतिअनूनकसुनकर बग्गमिमम मुविभत्त स्सित 11 वस्तुमता मिलेन मद्धारित 12 गानन्ति पाहु । उदान समत्त JA मसि A मसीति SAB अनुपुग्यप सतस्स •AD यया पञ्जायते, B यथा न जायते, C यथा न जायते SA तादिन, B तानिन, D नागिन C व्याख्यायते--ओघ तरित्या GABD पाणरिगामिवगो 1BD दबेन ते दसा । 8A पञ्चमवर्ग वदित सोण, BD पञ्चम वणवर ति सोण । 9A छटुमरम्पवर तु ति पतो, B वर तु, तमदा, D°वर तु तमतो १ 10A तिचूदो B ति पच्चद्धो,D ति धुदो 1IA दस्सिता, B दस्सिका, D दस्सिता 1°A सताहि त, B सद्धा हि हित D अद्धा हित:
No text on this page.
No text on this page.
No text on this page.