·यद्रा प्रति वर्ग स्वस्थपीनेन साठयेत् । विभज्य विमपोगेण खग्या लिलादगस्तराः ॥२३॥ शरोभयाय नागानां नागीनिनिहंगा । परेचोल इतिवादि क्रमात स्मुनिराशायः ॥ २४ ।। नदेवयोगद भीमयुरभास्करगनुषु । शोधयणन्द्रनान्द्राग जीवभागरगहए ॥ २५ ॥ गुगानं भास्करादीनां भागहविभागपेन् । सम्धा लिनादगामापत् नेपागणपनक्रिया ॥२९॥ तुलांशकोरतिर्मा पारीगनुस्गमापुरी। भूभागन्द्र रोने भागहारा पगाम.मग २७ ॥ आयर्यादिगुनमान्नेषु यी इदंया पीनकम्मा ज्ञानगुम्ला पुरणय मादिन घो। प भपा

·No text on this page.

·. વાં । मनु धाननुदु दाननु पीननुद् भिन्ननुद किन्तुना तत्फला तिकमात् ॥ ११ ॥ चातुरीशचतुर्भुक्तिस्तत्रान्तश्याफलं न्यसेत् । मध्ययोः पादयोर्जयादन्ययोः स स्फुटो भवेद ॥ १२ ॥ विकलीकृस ज्ञानपादेन भाजयेद । निर्दिशेद ॥ १५ ॥ वोपं विद्यादनागतम् । स्फुटमोगन भाजयित्वा ततो हतम् ॥ १४ ॥ दिवसादि विनिदियो । ५. यत्मागतीतमुदाहृतम् ॥ १५ ॥ .. भुले समस्याचदानतः । नीतिगदसझमनाडिका ॥ १६ ॥ .. राजधानी सुरद्विपाम् । ....! स्थलस्पच जलस्पच ॥ १७ ॥ भवत्मानोदक्षिणोत्तरगोलयोः । पिपुर : ..। स्पाद् गोलपोन्तरः ॥ १८ ॥ नोनपटपंशे नैकव्याहगुलमेधते । नाम तदेतत्परिकीर्तितम् ॥ १९ ॥ :- दिवाकरः। .tirg सहकान्तमन्तरालं दिवांशकम ॥२॥ વનપસ્તાવા चतुर्विशतिभागान्ते मवृत्तमपमण्डलम् ॥ २१ ॥ ताराग्रहेन्दुपाताळ भूमन्सस्मिस्तमन्तरम् । शितिच्छाया च तत्रैवं मण्डला विवसतः ॥२१॥ १भाय । २ तारामपुराता। -- ·पवारंपादकलायुक्तं भागद्वितयमगुलम् । विद्यादानेन मानेन मध्यमष्टादशाङ्गुलम् ॥ २३ ॥ पायोमध्यमूत्रस्प सन्धिमार्गनयन्त्रयम् । प्रसेकं च्पगुलस्थे च खण्डमेकं नवागुलम् ॥ २४ ॥ मेपादित्रितये संज्ञा मध्यमूत्रादुदीमापु । मीनादित्रितयनामानि विलोमाधाम्यतस्त्रिषु ॥ २५ ॥ कोणतो विनिवृत्ति स्यादयनं नाम भास्वतः । लानं मध्यसूत्रस्य गोलोच्चलनमुच्यते ॥ २६ ॥ विषाय पदमिनीवन्योः स्फुठं विघटिकामपम् । भाजयेत् कानगम्भीरैर्यदिनकोपि लभ्यते ॥ २७ ॥ उत्तरापनगोमध्यमूत्रादन्तम् मवर्तते । पपेको लभ्यते भानुस्तदा याम्पायनोन्मुखः ॥ २८ ॥ द्वितयं पदि सभ्येत शेपस्वत्र च नास्ति चेत् । मध्यमूत्रे स्थितः शेपे विद्यतेऽन्दे पहिर्गतम् ॥ २९ ।। त्रितयं यदिलभ्येत तदायाम्पाय नोन्मुखम् । पदि चत्वारि लभ्यन्ते मध्यमूत्रे पुन:स्थितम् ।। १०॥ चतुर्विकल्प शून्ये हे क्रमाएपं विवर्धपेद । विपिना पन्धुना नास्नेिनैव भाजयेत् ॥११॥ सन्धं दिनादिकं भानोस्तचदम्बादपेयुपः। पूर्वोक्तानेव ताम् शेपानानाम्रैविभाजयेत् ।। ३२॥ सम्माप्तमगुदलं भानोस्तचनम्त्रादपेयुपः । स्वदेशोदयरेखान्तु मातुकामो विचक्षणः ॥३॥ विपुवउपगुलं भक्त्ता शम्भुना टपमहगलम ।

·मष्टनुदू धाननुद् दाननुद्धीननुद् भिन्ननुत् किन्नुना तत्फला तिक्रमाद ॥ ११ ॥ चातुरीशचतुर्भुक्तिस्तत्रान्तज्याफलं न्यसेत् । मध्ययोः पादयोर्जह्यादन्ययोः स स्फुटो भवेत् ॥ १२ ॥ स्फुटन्तु विकलीकृस ज्ञानपादेन भाजयेत् । लब्धराशिर्भवेच्छिष्टमतीतमिति निशिशेत् ॥ १३ ॥ अतीतश्चेदतस्यक्ता शेषं विद्यादनागतम् । उभयं स्फुटभोगेन भाजयित्वा तनो हृतम् ॥ १४ ॥ अतीतमनतीतच दिवसादि विनिर्दिशेद । बानपादावशिष्टं यत्मागतीतमुदाहृतम् ॥ १५ ॥ तच्चेदल्पतरं भुक्ते सक्रमःस्यातदानतैः । हुत्वा भोगहतं नीतिशुद्धसङ्क्रमनाडिका ॥ १६ ॥ अस्ति लङ्केतिविख्याता राजधानी मुरद्विपाम् । भर्तुःसामध्यरेखाया स्थलस्य च जलस्यच ॥ १७ ।। सैव सीमा भवेत्मानोदक्षिणोत्तरगोलयो। न तत्रविपुवन्मध्यश्छाया स्याद् गोलयोन्तरः ॥१८॥ योजने नोनपष्ठयशे नैकव्यङ्गुलमेधते । विषुवव्यगुलं नाम तदेतत्परिकीर्तितम् ॥ १९ ॥ आधिनीतारकागच्छेदुत्तरस्यां दिवाकरः । दक्षिणस्यान्तु मझान्तमन्तरालं दिवांशकम् ॥ २० ॥ विसुवन्मण्डलार्ध्वपघस्तायाम्पसौम्ययोः । चतुर्विशतिभागान्ते मवृत्तमपमण्डलम् ।। २१ ॥ ताराग्रहेन्दुपाताको भूमन्सस्मिस्तमन्तरम् । सितिच्छाया च तत्रैवं मण्डलार्धे विवस्वतः ॥ २२॥ १माप । २ ताराप्रसपाता।

·पध्यायोजपादन्तु विलिप्तीरस पोयिद । दिनादिकालामा घटिकादि विनिदिशेत ॥ १६ ॥ नवनाभ्यम्प नवमर्व नीपासमुपरि क्षिपन् । सीनानोवस्थमाइस सयपगुमामिप्यते ॥ १७ ॥ विमुकदयद्गुलेनाथ दक्षिणोपरगारयो । पाज्य शोध्यष परोपं पत्ताये न विसापपेत् ॥८॥ मध्य पहापामिमा विषादयास्पदं पुनः । विरिपीएस नमामि दानपान एथा ॥ ४ ॥ रोपन्तु मम मन्ताप निमोदयविलिनिभिः । नपादः ममाटसम्पभुक्तिबिनादिसरा ॥३॥ विसाप चोदये शेपमभुत्तं विरहां यदेव । तिरपालरं तस्य मिनामय मापेत् ।।१।। अगभुजिानापामगंग्या भरेर नमः । पीराण भिग्यामा रिहाय रिसोपदेव ॥२॥ पपिरासपोनिगमप्यारपणे । दिनागिन गुरमपदम्पद ॥ भापन पद पार पापाजाय । संपदासानदान का पुनःAvi परेप पारामाराभिमान བcien; ཡིགyi t : r अलों मरद भरारसमोर ! परमाले र मा गरेर मार नागालोदर ।

·संदेशादरापागामुदयगंगालिनि । मागागागन भरेद टिकाया सम्मेवत् ॥ ३५॥ विषुवदापडगुलं गानप्राभ्यसम्भवेगिगा। कामविशदेशाय कन्दर्पश्च विमानयेत् ॥ ३६ ।। एज्यं परापचापयानि मेपादीनां नामोत्तमाव । लक्षाकादयवाफ्यपु नेपामृणधनमिया ॥ १७ ॥ अमासशापणं मांस मूनुनिषछापणार्थदम् । लक्षार्कोदयवाक्यानि मेपादीनां क्रमोवक्रमात ॥ ३८ ॥ क्रमोक्रमेण संस्थाप्य चारपान्येतानि कोविदः। ततश्चरार्द्धवाक्यानि शोधयेत् प्रथमत्रये ॥ ३९ ॥ पश्चिमत्रितये तानि व्युत्क्रमेण च योजयेत् । नाना संस्कृत वाक्यानि तानि विद्याद्विचक्षणः ॥४०॥ मेषादिपदके क्रमशो व्युत्क्रमेण तुलादिपु । अमुरैस्तानि विभजे लब्धा लग्नविनाडिका ॥ ४१ ॥ ततो धनेन लब्धास्तु मेपाघंशकभुक्तयः। मध्याहास्फुट जात्या गोलं कुर्यास्पदक्रियाम् ॥ ४२ ॥ सपादताराद्वन्द्रस्य वाक्यमेकं समुद्धरेत् । परार्धवाक्य तेषां सङ्ख्यया मूनि पूरयेत् ॥ ४३ ॥ शेपन्तु विकलीकृस परवाक्येन वर्द्धयेत् । विभज्य शानपादेन लब्धं चोपरि निक्षिपेत् ॥ ४४ ॥ नानानागवरेतञ्च याम्यदक्षिणगोलयोः । योजयेच्छोधयेचाथ यथाविधि विचक्षणः ॥ ४५ ॥ ततो ज्ञानप्रतापाप्तं दिनाघटिकादिकम् । तञ्चनागात समुद्धृस निशाधं स्थितमिप्यते ॥ ४६॥ १ शंकवे ॥२ प्राण ॥ ३ घंपने ॥ ४ मध्यान्भास्फुटम् ।

·No text on this page.

·No text on this page.

·रुपन ग्वेन च मंगुणग्य मनावासहरुभपत्र विद्याद । बुधादिकः शीतकगदिकम्य वधरं पांमयुगं प्रमेण ॥ ६८ ॥ सवन्ति सरितः स्वल्पनीमनानानिवारदाः । पृथवी मस्पविरना प्यालदधिममाकुला ॥ ६९ पितं कुप्पान मीदन्ति तापमाः मागोकरः । नभोमलिनवद स्यं तीवं सपनि भास्करः ॥ . नृपाः युधियलरामपाः देशान नील परस्परम संवदमरे च मामे प वारे पदादशापना. इति संपरसरफलम् ॥ दक्षिणापनमुनि भाम्बर बटादिमागदिवा उतकालमपर का परं नामनिरपराधा पया कलाप भवेद् भान रजतादर्शकली। भयाय पौ रक्ताभ तो पर हार":॥ पूमरः नारादे गेनो कोनगर । रोगांजगिरे पितधोरामुमाना। शिरीपपुष्प मपो साकारे सार। धने चन्द्रापितामोदाneer यामः कीरम मप्यनारस पर शामिद मकरसोभं मिनि टिगर:

·লাশগানাখলাম। मानकन हमावामागपटिकाटपः ॥८॥ ध्यापक पु कपिजमिः। मोऽसंगीगाप मप्रकोषमापन ॥५॥ মীবাণঘাম শানুনাগাসারি। महपानापमान दरसा मशिनिपेन ॥ ६ ॥ परामपं गांगमभ्यगापिनान् । सदानी समभोगानं मिलापरि निक्षिपेत् ॥ ११॥ যখনন: মা নসিসি নিধি। मनटीपपटीगर मुरसा मानोमनाकरः ॥ १२॥ भागितानि फलादीनि हिप्ना समस्फुटं यदेव । ममम्फुटं फलीफसे पंगुन विभागपेत् ।। ६३ ।। एम्पं राशिसितोपं शेपं कृत्वा च पंचधा । रममापनमायं नागराइस च ममात् ॥ ६४ ॥ पगुलेन विमग्याप्तास्नतो होरादयः स्मृताः । एवं राशिध होराश्च देफाण्णाश्च नवांशकाः ॥ द्वादशापिंशभागाध पदवर्गइति कीतिताः ॥६५॥ पापण्णां हि वर्माणां विधि लमस्फुटे रुतः । तथा प्रपा ग्रहाणाञ्च स्फुटे पवर्ग इप्यते ॥ ६६ ।। दार्क विम्या दिवसे नियोज्य व्यतीतखण्डा हतधावकाञ्च । विभज्य निम्नेन फलं द्विधातः मियाहतञ्चोपरि संस्थितञ्च ॥ ६७ ॥ १ भुनाया शाणोन्नतां । २ मांगल्येन । ३ पञ्चया। ४ व्यंगुलेन । ५२को मध I मिच्छा।

·~ रामन रमेन च मंगुणग्य सनावाटरभयप्र विधाद । बुधादिकः शीतकरादिकाञ्च पश्चरं मांसपुगं मामेण ।। ६८ ॥ वन्ति सरितः स्वल्पनीमनानानियाग्दिाः । पृथवी मस्पपिरत्या प्पालदंष्ट्रिसमाकुरा ॥ ६९ ॥ पितं कुप्यति सीदन्ति तापमाः मागोकः । नभोमलिनवद रम्यं सीमं सपति भास्करः नृपाः पुधिरापाः देशान् मोन्त परस्परम् । संबदमरे प मामे पधारे पद्वादशात्मनः ॥ १॥ इति मंपस्मरफलम् ॥ दक्षिणपन्मुन्नि भास्वत बरंदादिमागदि का पर। उचकारगर पा परं समित्तिापापा Art समाप भो भान रजमा भी। भपाय प रनाम मोर ! पर गरमीम कामगार ! रोगairintRETRE!! मियो गरे मतदार एगा.

·तत्सद्गृणीकृताभ्यस्यदिनाईविकलागणम् । भाजकेन हतायातयातव्यघटिकादयः ॥ ५८ ॥ स्थापयेद् दृष्टविकलां युक्तां भुक्तिविलिप्तिभिः । ततोऽर्कराशेरारभ्य लममुक्तिविंशोधयेत् ॥ ५९॥ अशोध्यशेषमास्थाप्य भानुनाऽतीतराशिपु । सङ्ख्याशोधितलमानां दत्वा तन्मूर्धि निक्षिपेत् ॥ ६० ॥ च्यङ्गुलेरुभयं राशिमभ्यसेत्तदधास्थितात् । तदानी लग्नभोगाप्तं लिप्तादुपरि निक्षिपेत् ।। ६१ ॥ ततश्चनूतनः प्राप्त नक्षत्रमिति निर्दिशेत् । भक्तेष्टविघटीमर्क भुक्सा ज्ञानोन्नतांकुरैः ॥ ६२ ।। भाजितानि कलादीनि क्षिप्त्वा लग्नस्फुटं वदेत् । लग्रस्फुटं कलीकर व्यङ्गुलेन विभाजयेत् ॥ ६३ ॥ लब्धं राशिरितिज्ञेयं शेपं कृत्वा च पञ्चधा । : रनलमधनमार्य नागैराहस च क्रमात् ॥ ६४ ॥ ध्यङ्गुलेन विभज्याप्तास्ततो होरादयः स्मृताः। एवं राशिश्च होराश्च द्रेष्काण्णाश्च नवांशकाः ॥ द्वादशत्रिंशभागाश्च पवर्गइति कीर्तिताः॥६५॥ यथापण्णां हि वर्माणां विधि लमस्फुटे कृतः । तथा वेषां ग्रहाणाञ्च स्फुटे पदवर्ग इप्यते ॥ ६६ ॥ वेदार्क विम्या दिवसे नियोज्य व्यतीतखण्डा हतधावकाञ्च । विभज्य निम्नेन फलं द्विधातः मियाहतञ्चोपरि संस्थितञ्च ॥ ६७ ॥ १ भुक्तया शाणोन्नतां । २ मांगुल्येन । ३ पाचथा। ४व्यंगुलेन । ५देको नम्र I मिला।

·संमेन रवेन च मंगुणय्य सेनावाशेप्रुभयप्र विद्यात् । बुधादिकः शीतकरादिकञ्च वधरं मासयुगं क्रमेण ॥ ६८ ॥ सवन्ति सरितः स्वल्पजीमनानानिवारिदाः । पृथवी सस्पविरला पालदंटिसमाकुला ॥ ६९ ।। पिचं कुप्यति सीदन्ति तापमाः महगोकुलः । नभोमलिनवद् दृश्यं तीवं तपनि भास्करः ॥ ७० ॥ नृपाः युधिषले राख्या देशान् प्रीन परस्परम् । संवत्मरे प मामे च वारे च द्वादशात्मनः ॥ ७॥ इति संवत्सरफलम् ॥ दक्षिणायनमुरान्ति भास्वनः कर्कटादिमकरादि वा परम् । उक्तकालममरं वा परं नामचरणपान्पया पथा? कलाप भरेद भानू रनतादर्शमा ! भपाय में रत्तामा भनो पम्प सहित् ॥२॥ पूमरः शारदे पगेपले सोनमारन । रोगांजगिरे रिधोरामपानरः॥॥ गिरीपपुर मपो सहिमारे मुशंसद । परो नन्दरामोदारा nrn गारीटम मप्पमाररूपनगर समिर मारा सिसाने हिर ·हन्यते यदि तदा महाभुजो मृत्युरन्यत्पतेरिहोदयः ॥ ६ ॥ परिधिमान प्रतिवासरगुप्णगुयदि चिरादतिराजति सध्ययोः । हरणालतिकीलकांतमानपि करोति रविपति नवम् ॥ ७ ॥ दग्गतः मतिरविरुष्णरोचिशो जलाय वाताय च दक्षिणोदितः । देपार्श्वगः सलिलभयायभूभुनां वधाय तस्योर्चमधोपि वा स्थितः८ उस्कातिष्पिरिवेपणतामा र्दी दर्श रयी हिमकरेऽपि च पौर्णमास्याम् । पापेक्षितानिकृशताञ्चनपोर्विधाता यार्यस्य सस्य विपरीतमतः समृध्ये ॥९॥ अर्केन्दुमण्डलोत्भूतो दोपो देशस्य यस्य हि । माग्गोचरमुपायाति स तत्रापि विपच्यते ॥ १० ॥ ग्रामीका मगधाः शकाश्च शयराः काम्बोजवङ्गाङ्गजाः । पम्पोदुम्बरयाम्ययामुनभुवः मानर्मदातीरजाः। विन्ध्यश्रीगिरिवर्धमानगिरयः पूर्वो महेन्द्राचलः । शुक्लाः पित्तशरीरिणश्च कटुकाद्रव्याणि वगै रखौ ||११|| भास्वतश्चरितं तस्य वर्गे सत्तारकाश्रिने । विसंयोज्य च पक्षेण शरदावा विपच्यते ॥ १२ ॥ विमलवपुरवक्रमन्डलः स्फुटविपुलामलदीर्घदीधितिः । अविकृतननुवर्णाचह्नभृजगति करोति शिवंदिवाकरः १३ इत्यादित्यचरित नाम द्वितीयोध्यायः । तृतीयाध्यायः । अथेन्दोश्चरितं मधु विधणोमि समासतः। १ उद्गतः २ दरें। ३ माध्यस्य । ४ दृग्गोचार । ५ शुक्लांम्पित्त- परीरिणश्च । ६ श्रीयो।

·No text on this page.

·इन्पने पदि नदा महागुनो मृत्युरन्यगृपनातोदयः ॥ ६ ॥ परिधिमान मनिरामरगुप्णगुरदि निरादतिरामनि मध्ययोः । मारणासनिकीलकामापानपि नारोनि चिम्रपति नरम् ॥ ७ ॥ उंदग्गनः मानरविरुष्णरोनिशो जलाप पाताय र दक्षिणोदितः । दिपाभंगः मलिमभयाय भूमुना यपाय तस्योर्षमघोपि या स्थितः८ उल्काऽसिष्टष्टिपरिवेपणताममा दी देश यो दिमकोऽपि न पौर्णमास्याम् । पापेमिनानिकृशताननयोविधाता पार्यस्य सस्प विपरीतमतः समृद्ध्यै ॥ ९ ॥ अन्दुमण्डलोत्भूतो दोपो देशस्य यस्य हि । भाग्गोचरमुपायाति स तत्रापि विपच्यते ॥ १० ॥ प्रालीका मगधाः शकाश्य शयराः काम्बोजनाङ्गजाः । पम्पोदुम्नरयाम्ययामुनभुनः माइनर्मदानीरजाः । विन्ध्यश्रीगिरिवर्धमानगिरपः पूनों महेन्द्राचलः । एलाः पित्तशरीरिणश्च कटुकाद्रव्याणि घर्गे रवी ॥११॥ भास्वतश्चरितं तस्य वर्गे सत्तारकाश्रिने । विसंयोज्य च पक्षण शरदाया विपच्यने ॥ १२ ॥ विमलयपुरवकमन्डलः स्फुटविपुलामलदीर्घदीधितिः । अविकृतानुवर्णीचबभृजगति करोति शिदिवाकरः १३ इत्यादित्यचरित नाम द्वितीयोध्यायः । तृतीयाध्यायः । अथेन्दोश्चरितं साधु विटणोमि स १ उद्गतः २६।३ माध्यस्य १४ शरीरिपन्ध । ६ श्रीयां।

·1 वर्गस्तु रौद्रनियतो उपभध्वजाब्ज- श्रीमास्यवदांगरिजमुम्भकशृपकर्णः । मन्त्राभिचारनिपुणः परदारसक्ताः पेशून्यशाट्यनिरतः विटपीचकृष्णाः ॥ २० ॥ बंगोंदितेश्च पुरुपादपयः पयोधि गोलि..श्चमगधाः मिथिलाभुवश्च । पादिभद्रगुणरूपयशः कुलाट्याः रताश्च चणिजोजटिनश्च वंशा ॥ २१ ॥ रस्य वर्गउदयाचलकाशिचोला लामलितपुरकोमालवर्धमानाः। तालि.... .से.सुपारी- गोषितपिपाच गजाशनाश्च ।। २२ ।। १५ भुनगशस्य कलिगवन .पि..। मवरोर्वकः। २. विपधराः परवस्तुकामाः नाग विटपी तृणधान्यकश ॥ २३ ॥ निपको पनारिकेल- मचम्मेवमनाखिपुरा चपाण्डवः । : सबपिनः पितृभक्तगूगः ' वदवहाँगरिनिश्रयाच ॥२४॥ |१५ पाराश्रय राजधानी ... .ना।

·मासादिवासरान्तः कालस्ताराममाणेन । सत्तनक्षत्रसंशाः ज्वरादिपीडामु विशयाः ॥ १३ ।। इन्द्रानिलादिसंग्रह्मसौम्ये शाकी हि वारुणः । चित्राश्चयाम्यगोलाः स्युः शेपाश्चोत्तरगोलकाः ॥ १४ ॥ वगश्विनोविपतरूभिपजस्तुरहाः तत्पोपकास्तदधिरोहजनाश्चमूपाः। युक्ताः जनाश्च तुरगक्रयावक्रयेपु सैन्यानि मालपकिरात पुलिन्दचीनाः ॥ १५ ॥ चौ यमस्य कनकक्षितिमुजरी गान्धर्ववरिवसनास्त्रिदशस्वदेशाः । कन्यादनाश्च तरुरामलकश्च फल्गु वस्तूनिवन्धवधताडणलालसाश्च ॥ १६ ॥ धरौनिभस्य तु मरुद्भवसालगोपा कर्णाटयामुनभुवश्च सरस्वतीजाः। अब्दज्ञमन्त्रिजननापितकुम्भकाराः विपाश्व वह्निशरणास्तरुरुमपूणाः ।। १७ ।। वर्गः मजेशनियतः खलु शूरसेनाः । पञ्चालमाधुरकनिवसनाश्च गौडाः। गोजातवारिचरकर्पकरेन्यवस्तु जम्बुद्रमाश्च धाननः शकटाधिकाराः ॥ १८ ॥ वर्गों भवेन्मृगशिरोंनियतो गजान साङ्केतकापिलकुरुक्षतिपारियात्रा। शानोचताः सुराभिपुप्पफलांशुकानि रनानि वीश्चकहराः खदिरमाश्च ।। ११ ॥ ४घर्ग। २ कुलिन्द । १५। ५ रपयवस्तु। ३ तरुमहसुन:॥ ६ पञ्चक-पावक।

·वर्गस्तु रौद्रनियतो कृपभध्वजाब्ज- श्रीमाल्यवगिरिजमुम्भकशूर्पकर्णः। मन्त्राभिचारनिपुणः परदारसक्ताः पैशून्यशाव्यनिरतः विटपीचकृष्णाः ॥ २० ॥ वोदितेश्च पुरुपादपयः पयोधि मागजोतिषाश्चमगधाः मिथिलाभुवश्च । सत्यादिभद्रगुणरूपयशः कुलाढ्याः सेवारताश्च वणिजोजाटनश्च वंशा ॥ २१ ॥ पुप्यस्य वर्गउदयाचलकाशिचोला श्रीतामलितपुरकोशलवर्धमानाः । गोधूमशालियरधान्यरसेक्षुचाटी- नीरोपजीविसचिवाश्च गजाशनाश्च ॥ २२ ॥ वर्गो भवेत् भुजगशस्य कलिङ्गवङ्ग वैदर्भवत्सविपया भवरोर्ध्वकर्णाः। कीटाः विपाः विपधराः परवस्तुकामाः नन्दाश्च नाग विटपी तृणधान्यका ॥ २३ ॥ वर्गों मसामुनियतो पनारिकेल- विन्ध्याः सचर्मवसनाखिपुराश्चपाण्ड्यः । कोटालयः सवणिजः पितृभक्तशूराः स्वीपिणो वटताँगरिनिश्रयाश्च ॥ २४ ॥ वर्गो भगस्प शवराश्रय राजधानी ये वालिराज्यसहनाईदशार्णदेशाः । N ·रूपोन्नता युवतयश्च कुशीलवाश्च ॥ २५॥ घर्गस्तूत्तरफाल्गुणो नियमितो लङ्कापुरी कोङ्कण: स्वर्णानाम नदी महेन्द्रमलयः "शैलोच्यो दर्दुरः । प्रामादासपुराश्च केरलभुवो ये कर्णतालाकटाः प्लाक्षादुर्ध्वनिनश्च सौम्य नियमाः पापाण्डशास्त्राश्रया :२६ हस्तक्षस्य हि चित्रकूट शिखरी कर्णाटराष्ट्रम्पहा- राष्ट्र कोलगिरिश्च चालविषया नेलूरसूर्यादयः । फ्रीश्चद्वीपमधेस्य शिखरी वैदर्यमुक्ताकरा साम्बटो गजवाहनाश्च रजकाः फल्गूनि धान्यानि च २७ चित्रायाम्बलदेव पत्तनभुवः कचोलकाः सिंहला. पेदण्डायचीयपत्तनजनाः येताम्रवर्णाश्रयाः। मद्राख्याच किलासनामजदरी ग्रामाश्चविल्वद्रुमाः रखालतिरागलेख्यगणितंख्यासरश्य सौगन्धिकाः २८ स्वातस्तु वर्गः रालु पलवाख्या: काम्योजसीवीरवधूमुखाश्च । तुरगसारङ्गविहामाश्च निःसत्वसवास्तारजुनश्च ।। २९ ॥ धों विशापास किरातगृद्ध पापाण्डदेशापचनाश्च मेनाः। घेवनाचनमाप मुद्गा भक्तो महेन्द्रो नदेवयोश्य ॥३॥ पर्णानुराधानिपतः मुगष्ट्र देमादिकालासयौवनाव। मुहारगर 1 --- ·भावा गणे शावकुलगमाश्च ।। ३१ ।। शक्रस्य वर्गों मघवान् पराद्री पुराणभूमिर्भयरानिदेशः। कीर्सर्थवंशमकटापरश्च सक्तावलेशा अपि दृष्टिक्षः ॥ ३२ ॥ मूलस्य वर्गस्तापी च शैवालापवनाश्रया। संघोमूलफलपत्रवीजान्नरुपजीविनः ॥ ३३ ॥ भापस्य वर्गो म्लेच्छाश्च वैश्याश्च कनकाकराः। वजुलो जलजानाञ्च जलयात्रोपजीविनः ॥ ३४ ॥ उत्तरापाढवर्गस्तु मद्रतालहलाश्मकाः। महामावाश्च मल्लाच धनिनः पनसतमाः ।। ३५।। घर्गे श्रवणनक्षवे कूटतालहठास्तथा । मायाविनोऽर्कवृक्षाश्च ये च भाववतात्मनाः ॥ ३६ ॥ वर्गे धनिष्ठानक्षवे स्त्रीराजा वैकलोचनः । दीर्घग्रीवास्य केशाश्च शमीवन्धुधनात्मनाः॥ १७ ॥ वर्गो भवेद्वारुणमे हिमाद्रि- कैलाशकैकेयनृपाश्रयाश्च । तोयोद्भवाः शौण्डिकनेजकाश्च कैवर्तकाः पाशभृताः कदम्बाः ।। ३८ ॥ वर्गोऽजपादे तुरगाननाश्च दासेरकास्तक्षशिलाभुवश्च । गोपालचोरव्रतधर्महीनाः .

·रूपोन्नता युवतयश्च कुशीलवाश्च ॥ २५ ॥ वर्गस्तूत्तरफाल्गुणो नियमितो लापुरी कोकणः स्वर्णानाम नदी महेन्द्रमलयः "शैलोचयो दर्दुरः । प्रामादामपुराश्च केरलभुवो ये कर्णतालाकटा: साक्षादुनिनश्च सौम्यनिषमाः पापाण्डशास्त्राश्रया :२६ ६स्तक्षस्य हि चिवकुटशिखरी कर्णाटराष्ट्रम्पदा- राष्ट्र कोलगिरिश्च चालविपपा नेलूरमूर्यादयः । फीचदीपमधेस्य शशिखरी वैदर्यमुक्ताकरा स्वाम्बष्टो गजवाहनाच रजकाः फल्गनि धान्यानि च २७ चित्रायाम्बलदेव पसनभुवः कचोलकाः सिंहला: दण्डाटीवचीयपत्तनगनाः येताम्रवर्णाश्रयाः । मद्राख्याच किलामनागजी प्रामाश्चयित्वद्रुमाः रवालतिरागलेख्यगणितंख्याताश्च सौगन्धिका- २८ स्वास्तु वर्गः सल पटवारुपा: काम्बोनसोबोरवपमुसादच ! तुरनसारनविहङ्गमादव निःसत्वमलानाजुनश्च ।। २९॥ पों विज्ञापार किरात पापाण्डदशायवनाश्च मेनाः । पैकश्चनमाप मुद्गा मत्तो महेन्द्रो नलंदरपोश्च ॥३.' पर्गानुराणनियनः राष्ट्र মােমিনা। मन्तःसमय i...

·No text on this page.

·गन्धारिकान पिङ्गलसिन्धुदेशान् । विस्तिपोदान युतानधनाढ्यान निम्वद्रुमानधूर्त्तजनान् नृपांश्च ॥ ४० ॥ पौष्णस्य वर्गः पशुपालकीर काश्मीरनागा वटकङ्कताश्च । वस्तूनि तोयाशयसम्भवानि फलानि वीजानि मधूकक्षाः ॥ ४१ ।। पूर्ववयं सानलमग्रजानां रामञ्च पुष्येण सहोत्तराणि । सपीपणामवं पितृ दैवतंञ्च प्रजापतेर्भश्च कृशी वलानाम् ।। ४२ ॥ आदित्य हस्ताभिजिदविभानि वाणिज्यकानां प्रवदन्ति तज्ज्ञाः । मूलविनेवानिलवारुणानि भान्युग्रजातेः प्रभविष्णुस्त्तैः ॥ ४३ ॥ सोमेन्दुचिवावसुदैवतानि सेवाजनाः साम्यमुपागतानाम् । साविशाखाश्रवणम्भरण्या- चण्डालनातेरपि निर्दिशन्ति ॥ ४४ ॥ पदिन्नक्षितिजेन वक्रगतिना तेनैव यहूपितं यन्मन्दास्पदमुल्कया च निहतं यत् स्योपरागय यत् । यमोवकृष्टमुपाकरेण मलिनं यत् स्या रुती व्यक्तया तत्तत्पीडति यत्स्ववर्गमितरं नसव मारक्षति ॥ ४५ ॥ वर्पस्यात्मा नलादिद्वितयमिह तथा पाढयुग्मञ्च नाभिः साञ्चेत्तत्मपूर्ण पितृभमविहतैरेभिरिष्टं विशुदैः । १ पणिग्जनानाम । २ सांधेतप्रएनम् ।

·राक्रान्ते शरीरे मरुदनलभयक्षुद्भवञ्चाथ नाभौ
सस्यध्वंसाचविते फलदलमुमनोमूलहानिश्च पुप्पे ॥४६॥
इति नक्षत्रवर्गनिर्णयः।
भानुनेन्दुं कलीकर पतिलब्धा तिधिर्भवेत् ।
शेषन्तु विकलीकृत्य पुननींचेन ताडयेत् ॥ १
विवरेण विभञ्याप्तपदृष्टतिथिनाडिका।
अग्निर्दश्रावमावश्यो नागस्कन्दो दिवाकरः ॥२॥
मातृदुर्गादिशोर्थेशः कृष्णो वैवस्वतः शिवः ।
पञ्चदश्यो शशाङ्क च पितरस्तिथिदेवताः ॥ ३ ॥
नन्दा भद्रा जया रिक्तापूर्णा चेति क्रमादिमाः।
पक्षयोरुभयोरेव तिथयः स्युः पुनःपुनः ॥ ४ ॥
इति तिधिनिर्णयः।
000-
चन्द्रमर्केन संस्कृस दृष्टो योग उदाहतः।
विधाय पूर्ववच्छपं योगे भोगहताः कलाः ॥ १॥
विष्कुम्भः मोतिरायुप्मान सौभाग्यं शोभनस्तथा ।
अतिगण्डः मुकर्मा च निशूलं तथैवच ॥ २॥
गण्डो दृद्धिधुवश्व व्याघातो हर्पणं तथा।
यजं सिद्धिर्व्यतिपातो वरीयान् परिघः शिवः ॥३॥
सिद्धः साध्यः शुभः शुभ्रो ग्रामो माहेन्द्रवती।
स्वनामतुल्याः देवाख्याः योगाः स्युः सप्तविंशतिः॥४॥

·(२०) तिथेः खेनासजेदेकं शुरले रुष्णे तु योजयेत् । विमज्य सूनुना शेपं जानीयात करणं चरम् ॥ १ ॥ घवञ्च पालपञ्चैव कालवन्तै तिलं तथा । गरजो वणिजो विष्टिश्चरतः करणसप्तकम् ॥ २॥ कृष्णपक्षे चतुर्दश्यामारभ्याचरमं दलम् । शुक्ले मंतिपदः पूर्वदलो यावद्यथाक्रमम् ॥ ३ ॥ शाकुनिश्च चतुप्पादो नागः किंस्तुम्न इसपि । एवम नि चत्वारि ध्रुवाणि करणानि च ॥ ४ ॥ इति करणनिर्णयः। 00 भानुः कलिदिने क्षिप्ता खेनाहस लुनाहतम । अभीष्टतिथिसख्याः स्युः दत्वा तानवशेषितैः ॥ १ ॥ लक्ष्मी कलिश्च नन्दा च कालकर्णिजयाविधिः । धनुर्नमितिविज्ञेयं वाराणामिह सप्तकम् ॥ २ ॥ हरो दुर्गा गुहो विष्णु ब्रह्मा लक्ष्मीर्धनेश्वरः । एते सूर्यादिवारेनाः सवें स्वाख्याः क्रियाशुभाः ॥३॥ इति वारदेवताः। एवमृशं तिथिर्योगः करणञ्च चराचरम् । वारश्चेति विजानीयात् पञ्चाङ्गं देवचिन्तकः ॥ १ ॥ इति पञ्चाङ्गनिर्णयः। रखना।२ वरम् । ३ प्रतिपदः। ४ येनाहत्य ।

·( २१ ) इन्दुरस्तमितः माच्याम्पतीच्यामुदयं प्रजेत् । विशोध्य चन्द्रनः सूर्य शेपं कुर्याद्रिलिप्तिकाम् ॥ १॥ नीवाराम्बुनि वाक्यस्य सा चेदूना भविष्यति । शशाङ्क नोदितं विद्यात् तनुनायदि सा भवेत् ॥ २॥ तामर्कोदयराशेस्तु यो राशिः सप्तमो भवेत् । तस्य संस्कृतवाक्येन ताडयित्वा तथा पुनः ॥ ३ ॥ अनूनपादविभनेत् तनो लब्धविनाहिकाः । समाश्चेव पूर्ववाक्येन तदा दृग्गोचरः शशी ॥४॥ इत्यस्तोदयनिर्णयः। अस्तार्को नेन्दुतः पूर्वमस्ति चेत् तत्परिसनेत् । शोपन्तु विकलीकृस मूत्रलब्धा विनाडिका ॥ १ ॥ अन्तरख्यारपेरस्तादाचन्द्रास्त मिते स्थिताः । कृष्णे दिनकरस्यास्तादाचन्द्रोदयमन्तराः ॥ २ ॥ निशार्धचन्द्रगोलको विषमाधी विलिप्तिकाः। भाजयित्वा निशाधंन कलां च विकलां ततः ॥३॥ नवमिः सर्चमाहस नीचाप्तमुपारे क्षिपेत् । लीनेनोर्ध्वस्थमाहस लब्धं व्यङ्गुलमिप्यते ॥ ४ ॥ विपुपद् व्यगुलेनैव दक्षिणोनरगोलयोः । योज्यं शोध्यान्न चेच्छोध्यं व्यक्तये न विशोषपेत् ॥५ यावच्छाया भवेत्तश्च शोधयहिंगणात पदात ·(२२) गोध्यान्तरकालार्ताः शेषा यात्रा निशि स्मृताः। सान्नराद् रिसलाः पिण्दानिशामानाद्रिशोधयेत् ॥८॥ शेष पृाम्बरे सुन व्यतीताः स्यु विनाडिकाः। म एन विकलापिण्यः संयुक्तांतरमंमितेः ॥ ९ ॥ पूजाम्गरम्य शाशिनि कृष्णे याता विनाडिकाः । निशामानविलिप्तीपु मान्तरो विकलागणः ॥ १०॥ शोध्योपांगणाः शेयाः बहुले पश्चिमाम्बरे । पटिकाः माधयेदेवं चन्द्रच्छायापदैर्बुधः ॥ ११ ॥ इदानी लिप्तिकाभिस्तु पदमुत्पादपेयथा । अन्तरम निशानायममाण परस्परम् ॥ १२ ॥ शोधयेद् भागहारः स्पाच्छेपः शुरु पराम्बरे । अन्तरञ्च निशानाययुक्तरात्रिममाणकम् ॥ १३ ॥ जबात परस्परं शुभाजका माग्विहायसि । निशि व्यतीतकालस्य चान्तरस्य यदन्तरम् ।। १४ ।। तदिदम्भागहार: स्यात् माच्यां रुष्णे निशाकरे । सान्तरस्तु निशा याता निशामानविशोधिताः ॥१५॥ कृष्णे तु पश्चिमाकाशे भागहार इति स्मृतः । नरसेना निशान ताडयित्वा तथा पुनः॥ १६ ॥ इष्टेन भाजकेनासं फलं तीरे समुत्यजेत् । नताप्तमङ्गुलं शेष व्यङ्गुलं परिदीपयेत् ॥ १७ ॥ अवच्छायामिह क्षिप्ता दलयेव पुनरेव तत् चन्द्रच्छायापदं नाम शेषमव स्थितम्भवेत् ॥ १८ ॥ इति च्छायानिर्णयः। -000-- २.निशामान। ३ गता। ४ मन्द्रस्काया १ यात्रा

·( २३
दिवाकरे तवस्पृशि मीनमेपयोः
शाशीशिशुदक्षिणतुझशुद्भवान् ।
घटोसयोस्तुल्यपाणवानतोऽ
वशेपराशिश्च यमुत्तरोन्नतः ॥ १॥
प्रतिपच्छशिनः शृङ्गं तुगमुत्तरतो मनाक
नौका चेन्नाविकापसः शेपाणां शोभना वचः ॥२॥
अझैनतो लाइगुलवत् पीडातदुपजीविनाम ।
मुभिक्षञ्च महीपानां शश्वत् प्रीतिरनुत्तरा ॥३॥
अोन्नतं यदा याम्यं शृङ्गं दृष्टहलाह्वयम् ।
वलमुद्योजयेदाशु पाण्ड्यराज्यं निहन्ति च ॥ ४ ॥
उदिते दण्डवचन्द्रे गवां पीडा नृपोग्रता ।
समयोः शृङ्गयोः क्षेममुभिक्षरएयः शुभाः ॥५॥
मही यस्य शशाङ्कस्य रेखा दुर्भिक्षहारिणी।
अल्पीयसी तु दुभाभयं वितनुते नृणाम् ॥ ६ ॥
उक्तसंस्थानविरहादुत्तरोन्नतशृगवान् ।
शास्यष्टिकरो याम्पतुगो दुर्भिक्षकृच्छशी ॥ ७ ॥
इति चिम्बनिर्णयः ।
-000
मथमादिपुःसन्दृष्टा रेखा चान्द्रमसो नृणाम् !
आयुप्यमर्थमारोग्यं दुर्यशश्च मयच्छति ॥१॥
सोभाग्यमर्यलोपञ्च भयं शोकं शिवं शुभम् ।
व्याधिश्च धत्ते मूर्यादि वारदृष्टः शशीशिशुः ॥ २ ॥

·मादक्षिण्योत्तरगतो राजानाच पियङ्करः ॥ ७॥ पार्वती वलशालिनां जयो धान्यश्च वर्तते ॥८॥ सौम्यस्योदग्गतः सोमः कुरुले कोशरर्दनम् । पूर्णानि सस्यरन्दानि पौरमीतिमुभितव ॥९॥ पुष्णाति मध्यदेशस्य सुभितां कुरुतेतराम् ॥ १०॥ जयरसस्पटन्दानि पुष्णानि निरूपद्रवम्॥११॥ गुरोरुत्तरगश्चन्द्रो ब्रह्मक्षत्रियधीधनम् । भृगोरिन्दुरूदग्पायी गजवानी धनुष्मताम् । দানিয়াল पाहिद्वादमीकि मोरडिया:" আশন বিদুষম पदा मशीवारगेन यानि। दीमान्परम्पचराश्वहन्या- विशेषतः पावकमीतिकृञ्च ॥५॥ पापो दक्षिणभागिन्दुनुराधाविशाखयोः । अगस्लो मध्यनिर्यातः पितृदेवविशाखयोः ॥ ६ ॥ भूपोमानां ग्रहाणाञ्च पापो पाम्यगनः शशी । भौमस्योत्तरगे चन्द्रविया याविनाम् । परन् मदक्षिणीरा प्रभाकरी माशी। पौराणां युधमा सपियाणा पश्रियम् ॥१२॥ यदिदंफलमादिष्टमुगरम्य निशा। ग्रहाणामपमन्यस्यै मर्ममेकादिषयम प्रसन्नांस्तु नृपधि ल्युत र लगाने नाट्यकृयमेन शागिर्जनानि | २. दानिशानायपापिनाम। १२मा।

·( २५ ) श्रेष्ठान हन्ति नृपान महेन्द्रगुरुणा शुक्रेण चाल्पान नृपान् शुक्ले याप्यमिदं फलं ग्रहकृतं कृष्णे यथोक्तागमः ॥१४॥ इति समागमनिर्णयः। 0 भापादमासे शशिनि स्वासापाढमजापतीम् । प्राप्ते परीक्ष्य प्रसग्दम्यूयालोकेशुभाशुभम् ॥ १ ॥ स्वसातपाटा भेवतत्र प्रथमांशः मवर्पणम् । मुष्टिकारणंतहदहितीये सस्यकीटकृत ॥ २ ॥ तृतीये दृष्टिमा धाय चतुर्थे सर्वसस्यकृत् । पञ्चमे तिलमुद्गानांश्शेप्पिकानाञ्च द्धिदम् ॥ ३॥ पष्ठे शारदसस्यानामभिद्धिकरम्भवेत् । भक्तं दिन भविष्टे तु दृष्टिरस्ति निरन्तरम् ॥ ४॥ स्वातियोगशिवायेन्दुरपां वत्ससमीपगः । अपां वत्सस्तु चित्रायां समसूत्रमुदस्थितः ॥५॥ इति स्वातियोगः। आपाढयोगे शशिनः सर्ववीनानि दैवविद । पृथक पृथक् समान्येव तुलितान्यधिवासयेत् ॥१॥ अधिकं यद्यदन्यत्तु तत्तदन्दभिद्धिमाकू । यदीनमस्पतां यान्ति तस्य हानि विनिर्दिमोत् ॥ २ ॥ इत्यापाढयोगः।

·( २६ ) रोहिणीमुत्तरेणेन्दुः स्पृशन याति यदा तदा । वृष्टयः शोभनाः किन्तु सोपसर्गा मजा भवेद ॥२॥ रोहिणीमस्पृशन्निन्दुरुत्तरेण चूजेद् यदा । तदा च दृष्टिगतश्शिवञ्च वहु निर्दिशेत् ॥३॥ रोहिणीशकटारूहे चन्द्रे निःशरणो जनः । पीड्यमानोन्नपानार्थ शिशुभिः क्वापि गच्छति ॥४॥ पूर्बोदितस्य शशिनो रोहिणी यदि पृष्ठतः । घरेच्छुभं तदालोके स्त्रिययस्तु पुरुषानुगाः ॥ ५ ॥ पूर्वोदितायाः रोहिण्याः पृष्ठतो विचरन शशी । कुरुते कामिनं लोकं प्रमदानां वशे स्थितम् ॥ ६ ॥ सोहण्यां यदि शीतांशुराग्नेयी दिशमाश्रयेत् । तत्रोपसर्गः सुलभो भस्मपावकसम्भवः ॥ ७॥ नसामाश्रिते सोमे शस्यानि निहतानि च । निचयं यन्ति वायव्यां मध्यमानि भवन्ति हि ॥८॥ यथेष्टानुदिशां चन्द्रे शोभना दृष्टिसम्पदः। अभिवद्धिःतदाघस्य शिवञ्च जगतो भवेत् ॥ ९ ॥ छादयेद्यदि विम्वेन रोहिणी शकटं शशी। तदानराधिराजस्य विदधावि वधं वधूः ॥ १० ॥ रोहिणीसहितश्चन्द्रो धनच्छन्नाम्बरेयदि । न लक्ष्यते महाव्याधिलं स्यञ्च शोभनम् ॥ ११ ॥ उदकस्यो यदि पौरस्समेघः स्यं शुभं तथा आग्मेय्यामग्निकोपश्च, याम्ये शस्यक्षयो भवेत् ॥ १२ ॥ नैर्ऋसां मध्यमं शस्यं वारुण्यां दृष्टिकारणम् । वायव्यामयिका दृष्टिः सौम्यायां यष्टिरुत्तमा ॥ १३ ॥ १संस्थायाति यदा तदा ।

·(२७) घनोदयो यदीशामकोणे स्यादृष्टिरुत्तमा । तत्चदिशि समुभूतो वायुश्चेत्तवफलोदयः ॥ १४ ॥ मासानां श्रावणादीनामीभव्यक्षरमाण्डितान् । घटान् गन्धपयःपूर्णानुदगादिमदक्षिणान् ॥ १५ ॥ महासत्तेन मन्त्रेण परिजप्याधि वासयेत् । अन्येधुर्घनटिनः पूर्णशोभनदृष्टिदः ॥ १६ ॥ नृपाणाञ्चाय देशानां नामान्यालिख्य पूर्ववत् । इममेव विधिं कुर्यात् तेषां भाग्यादिवीपणे ॥ १७ ॥ प्रविशत्म ब्रजगोपु विशेद्ययग्रतो सपः। पशुर्वा कृष्णवर्णात्मा विज्ञया दृष्टिरुत्तमा ॥ १८ ॥ शवलो यदि मध्योसावधमो धवलो याद । भविशेद्रक्तवर्णश्चेदू व्याधिभिः पीड्यते मजा ॥ १९ ॥ इति रोहिणीयोगः। यवगोधूमशाल्पादि शस्यनिष्पत्तिरुत्तमा । पाल्यते भूमिपालश्च भूमि तिकरसता ॥१॥ गावो बहुपयस्विन्यो वारिदा भूरिवारिदाः । समृद्धिः कुम्मानाञ्च काले हारिणलक्षणे ॥२॥ इति वर्षाधिपतिफलम् । पश्चार्दैन सरस्वती मलयनश्रीचन्द्रभागानदी स्वालूपपुलिन्दशैलविपिन सिद्धाश्चविद्यापराः ।

·(३८)
अम्भोगन्मसमस्तवस्तुवनिता सेनाधिपाः वाजिनः
सर्वाः स्वौषधशालयश्चमधुरद्रव्याणितारापतेः ॥ १ ॥
चन्द्रस्य पारस्तदर्गे नक्षत्रविषयेषु च ।
पच्यतेमासमात्रेण पस्मासाभ्यन्तरे च वा ॥ २ ॥
यदि कुमुदमृणालदारगौर-
स्थितिनियमात् क्षयमेति वर्धते वा।
अधिकृतगतिमण्डलांशुयोगी
भवति नृणां विजयाय शीतश्मिः ॥३॥
इति चन्द्रचरित नाम तृतीयोध्यायः।
चतुर्थोध्यायः।
अथ भौमस्य चरितं समासेन विभाव्यते ।
फलराशिर्धनं तस्य धीररत्नममा भवेत् ॥ १॥
युगाब्दे धनलिप्तानां चाटुकालोपि भाजकः ।
ध्रुवोच्च कुमुद विद्या भौमस्य घटिकादिकम् ॥२॥
तां हित्वा मध्यमांतस्य रविवच्छेपमाचरेत् ।
ध्रुवज्ञौ विकलाभिस्तु भुजाफलमुपानयेद ॥ ३ ॥
तदिहाधीकृतं गोलवशादेतस्य मध्यमे ।
योजयेच्छोधयेहासौ भूपाधैं प्रथमस्फुटम् ॥ ४ ॥
तञ्चलोचात समुधृस विद्याद्गोलपदं तथा ।
विधाय पूर्ववच्छपमोजपादफलम्पुनः ॥ ५ ॥
इहाधन्ते पदे निसमाधन्नज्याभिरानयेत् ।
मध्ययोः पादयोश्चाय मध्यमज्याभिरानयेत् ॥ ६ ॥

·( २९ ) तदप्यीकृतं गोलविलोमात् प्रथमस्फुटे । योजयेच्छोषयेहासी हितयोचदले स्फुटः ॥ ७ ॥ ततो ध्रुवोचमुफ़्स ध्रुवाज्याफलमानयेत् । अनधीतं यथागोलं विदध्यात्तस्प मध्यमे ॥ ८॥ अयं तृतीयः सकल: ध्रुवस्फुट उदाहृतः । तञ्चलोचात् समुफ़्स पादज्ज्याभिर्भुनाफलम् ॥९॥ आनीय सकलं तच्च गोलक्रमविलोमतः। योजयेच्छोधयेचाय तृतीयस्फुटमध्यमे ॥ १० ॥ अयं चतुर्थः सकलस्तुङ्ग स्फुट उदाहतः । अनेनैव यथाविणतदाराष्टस्फुटक्रियाम् ॥ ११ ॥ ध्रुवार्द्धस्फुटगृपत्वात् त्रिस्फुटी बुधभार्गयौ । तयोहिं मध्यमं विचार प्रथपार्द्धध्रुवस्फुटम् ॥ १२ ॥ ध्रुवाचानि कलादीनि सर्वेषामेव शोधयेत् । सर्वत्र तुङ्गविश्लिष्टं मध्यमं केन्द्रमादिशेत् ॥ १३ ॥ रुधिर, ध्रुवका, किमसै, स्तुलसी। नतथा, नयता, गुरवो, जुवकाः ॥ १४ ॥ आघन्तपादयोभैमि रत्नत्येन साश्रयः। शखामध्येहिमे चायुस्सार्थलोको याःमियः ॥ १५ ॥ कुममध्यो गुरुस्मक्तो जातजालो धनी धनम् । दाधिकसम पीत पतेः बोधयेनूपम् ॥ १६ ॥ तृतीयस्फुटसिद्धो वर्तमानगुणम्बुधः । मध्यभोगेन गुणयेवर्णनाभेन भाजयेत् ।। १७ ॥ लन्धमध्यमभोगस्य शोध्यमाद्यन्तपादयोः । मध्ययोः पादयोरेवं धवभागिय मता .

·२८)
अम्भोजन्मसमस्तवस्तुवनिताः सेनाधिपाः वाजिनः
साः स्वीपधशालयश्चमधुरद्रव्याणितारापतेः ॥ १॥
चन्द्रस्य चारस्तदर्गे नक्षत्रविषयेषु च ।
पच्यतेमासमात्रेण पस्मासाभ्यन्तरे च वा ॥ २ ॥
यदि कुमुदमृणालहारगौर-
स्थितिनियमात् क्षयमेति वर्धते वा।
अधिरुतगतिमण्डलांशुयोगी
भवात नृणां विजयाय शीतरश्मिः ॥ ३ ॥
इति चन्द्रचरितं नाम तृतीयोध्यायः।
-00-
चतुर्थोध्यायः।
अथ भौमस्य चरितं समासेन विभाव्यते ।
फलराशिधनं तस्य धीररत्नममा भवेत् ॥ १ ॥
युगाब्दे धनलिप्तानां चाटुकालोपि भाजकः ।
ध्रुवोच कुमुदं विद्या भौमस्य घटिकादिकम् ॥२॥
तां हित्वा मध्यमांतस्य रविवच्छेपमाचरेत् ।
ध्रुवज्ञौ विकलाभिस्तु भुनाफलमुपानयेत् ।। ३ ।।
तदिहा(कृतं गोलबशादेतस्य मध्यमे ।
योजयेच्छोधयेहासौ ध्रुषार्ध प्रथमस्फुटम् ॥ ४ ॥
तञ्चलोचाव समुधृस विधागोलपदं तथा ।
विधाय पूर्ववच्छेपमोजपादफलम्पुनः ॥५॥
इहायन्ते पदे निसमाद्यन्तज्याभिरानयेत् ।
मध्ययोः पादयोश्नाथ मध्यमज्याभिरानयेव ॥ ६॥

·( २९ ) तदप्यीकृतं गोलविलोमात् मथमस्फुटे । पोनयेच्छोधयेहासो द्वितयोचदले स्फुटः ॥ ७ ॥ ततो ध्रुवोचमुफ़्त ध्रुवाज्याफलमानयेत् । अनधीतं यथागोलं विदध्यात्तस्य मध्यमे ॥८॥ अयं तृतीयः सकल: ध्रुवस्फुट उदाहृतः । तञ्चलोधात समुफ़्स पादज्ज्याभिर्भुनाफलम् ॥ ९॥ आनीय सकलं तच्च गोलक्रमविलोमतः। योजयेच्छोधयेचाय तृतीयस्फुटमध्यमे ॥ १० ॥ अयं चतुर्थः सकलस्तुङ्ग स्फुट उदाहृतः । अनेनैव ययाविणचदवशिष्टस्फुटक्रियाम् ॥ ११ ॥ ध्रुवार्द्धस्फुटशून्पत्वात् त्रिस्फुटी बुधभार्गवौ । तपोर्हि मध्यमं विद्यात प्रथमार्द्धध्रुवस्फुटम् ॥ १२ । ध्रुवोधानि कलादीनि सर्वेपामेव शोधयेत् । सर्वत्र तुङ्गविश्लिष्टं मध्यमं केन्द्रमादिशेत् ॥ १३ । रुधिर, ध्रुवका, किमसै, स्तुलसी। नतया, नपता, गुरवो, जुवकाः ॥ १४ ॥ आद्यन्तपायोमि रत्नत्येन साश्रयः । शाखामध्यहिमे चायुस्सार्थलोको यशामियः ॥ १५॥ कुरामध्यो गुरुस्सतो जातजालो धनी धनम् । दाधिकसम शेपीत नृपतेः शोधयेत्तूयम् ॥ १६ ॥ तृतीयस्फुटसंसिद्धो वर्तमानगुणम्बुधः । मध्यभोगेन गुणयेवर्णनाभेन भाजयेत् ॥ १७ ॥ लब्धमध्यमभोगस्य सोध्यमाघन्तपादयोः । मध्ययोः पादयोरेवं ध्रुवमुक्तिरियं मता ॥ १० ॥ १ भोगेस्य।

·(२८)
अम्भोजन्मसमस्तवस्तुवनिता सेनाधिपाः वाजिनः
सर्वाः स्वौषधशालयश्चमधुरद्रव्याणितारापतेः ॥ १॥
चन्द्रस्य चारस्तद्वर्गे नक्षत्रविषयेषु च।
पच्यतेमासमात्रेण पस्मासाभ्यन्तरे च वा ॥२॥
यदि कुमुदमृणालहारगीर-
स्थितिनियमात् क्षयमेति वर्धते वा।
अविरुतगतिमण्डलांशुयोगी
भवति नृणां विजयाय शीतरश्मिः ॥ ३ ॥
इति चन्द्रचरितं नाम तृतीयोध्यायः ।
चतुर्थोध्यायः।
अथ भौमस्य चरितं समासेन विभाव्यते ।
फलराशिर्धनं तस्य धीररत्नममा भवेत् ॥ १॥
युगाब्दे धनलिप्तानां चाटुकालोपि भाजकः ।
ध्रुवोचं कुमुदं विद्याद् भौमस्य घटिकादिकम् ॥ २ ॥
तां हित्वा मध्यमांतस्य रविवच्छेपमाचरेत् ।
ध्रुवज्ञौ विकलाभिस्तु भुजाफलमुपानयेत् ॥ ३ ॥
तदिहा/कृतं गोलबशादेतस्य मध्यमे ।
योजयेच्छोधयेद्वासौ ध्रुषार्धं मथमस्फुटम् ॥ ४ ॥
तञ्चलोचात समुस विद्याद्गोलपदं तथा ।
विधाय पूर्ववच्छेपमोजपादफलम्पुनः ॥ ५॥
इहायन्ते पदे निसमाद्यन्तज्याभिरानयेत् ।
मध्ययोः पादयोश्नाथ मध्यमज्याभिरानयेत् ॥ ६ ॥

·सदप्प कृतं गोलविलोमान् प्रथमस्फुटे ।
पोनयेोधयेहामी हिनयोगदले स्फुटः ॥ ७ ॥
सनो ध्रुवोगमुद्रश्य ध्रुवाश्याफलमानये ।
अनधीनं यथागोलं विदध्यानस्य मध्यमे ॥ ८॥
अयं नृनीयः मकला ध्रुवस्फुट उठाहनः ।
तम्चलोपान ममुर पादम्याभि नाफलम् ॥९॥
आनीय पकलं तच गोलग्रामविलोमनः।
पोनयेच्छाधयेचाय हनीयम्फुटमध्यमे ॥ १० ॥
अयं चतुर्थः सकलस्तुङ्ग म्फुट उदाहनः ।
अनेनैव ययाविणपदवीगटस्फुटक्रियाम् ॥ ११ ॥
ध्रुवार्टस्फुटशून्यत्वात् त्रिस्फुटी बुधभार्गवी
तयोदि मध्यमं विधात् प्रथमार्टधुवस्फुटम् ॥ १२॥
ध्रुवोपानि कलादीनि सर्वेषामेर जोधपेट ।
सर्वत्र तुङ्गपिविष्टं मध्यम केन्द्रमादिशेत् ॥ १३ ॥
राधेिर, ध्रुवका, किमसे, स्तुलसी।
नतथा, नयता, गुरखो, जुवकाः ॥ १४ ॥
आद्यन्तपादयोमि रत्नचत्येन साश्रयः ।
शखामध्येहिमे चायुस्सार्थलोको पशामियः ॥ १५ ॥
कुरामध्यो गुरुस्मो जातजालो धनी धनम् ।
गते गोधयेत्तूयम् ॥ १६ ॥
'गुणम्बुधः ।
॥ १८॥

·तृतीये जवनिर्याणमे विद्याद्विचक्षणः ॥५॥
स्फुटमहश्शे च्छीघोच ग्रहत्तोनवमो यदा ।
धकारीम्भतदामायः पञ्चमनिवर्तते ॥६॥
अतिशीघ्रस्प भौमस्य स्फुटभोगविनाडिकाः॥
समयान्तातिरिच्येत न्यूनता तु गतेबंशात् ॥ ७ ॥
चलोचतस्समुद्धस तृतीयस्फुटमध्यमम् ।
विलिप्तीकृस विभजेद तद्भुवस्फुटभोगयोः ॥ ८ ॥
विवरेण ततो लब्धं केन्द्रे गतिदिनम्भवेत् ।
विलिप्तीकस वफ्रार्द्ध विवरेण विभाजिते ॥९॥
लन्धं वझादिवसं तदिदं भवति विधा ।
मूनि वक्रगुणश्शीध्यस्तृतीये योज्य इष्यते ॥ १० ॥
एतेषु त्रिषु यद्येको राशिः केन्द्रदिनैस्समम् ।
तेविद्यात्कमावस्यादिमध्यान्तगं ग्रहम् ॥११॥
भूमिपुत्रस्य वक्रज्या नाभिरिसभिधीयते ।
अथ चैवं विजानीयाद्वक्रारम्भनिवर्तनम् ॥ १२ ॥
चतुर्थस्फुटकेन्द्रश्चेजीवशर्ममियो यदा।
वत्सलः केन्द्रचारो वा वक्रारम्भी तदाकुजः ॥ १३ ॥
चतुर्थस्फुटकेन्द्रश्चैव सामनभवयोगदः ।
चन्द्राम केन्द्रचारो वा तदासौ विनिवर्तते ॥ १४ ॥
सबमिटकेन्द्रस्य वक्रान्तोक्तयोरपि ।
भिजेदू मुक्तयोविवरणोश्चमध्ययोः ॥ १५ ॥

·No text on this page.

·सामुच्चभोगतो, हित्वा परिशेपेण ताडपेत् ।' तुरीयस्फुटसंसिद्धो वर्तमानगुणं पुनः॥ १९ ॥ ऊर्णनाभेन तं हृत्वा फलन्तु ध्रुवभोगतः । आधन्तपादयोर्देयं शोध्यं मध्यमपादयोः ॥ ३० ॥ वर्तमानगुणस्त्वत्र यदि शोध्यं भविष्यति । अनाहृत्य तदा पादौ व्यवस्था योजयेत् सदा ॥ २१ ॥ अशोध्यध्रुवभोगश्चेत् विश्लेपस्साम्प्रतं तदा । स्फुटमुक्तिरिय यहा स्फुटयोरन्तरम्भवेत् ॥ २२ ॥ अतीतमनतीतञ्च संक्रान्तिञ्चार्कवद् वदेत् । हतास्फुटविलिमासु ज्ञानपादेन राशयः छेदतशशोधितं शेष भुक्तरल्पतरं यदि । तदा वनस्य सङ्क्रान्तिनाडिः माग्यविधीयते ॥ २४ ॥ इति सकान्तिनिर्णयः। . ग्रहाः कुजादयः सूर्यस्फुटादभ्यधिकस्फुटाः । प्रतीच्यां दिशि दृश्यन्ते माच्यामूनस्फुटाः पुनः ॥ १॥ कुनोस्तमेति वारुण्यां पूर्वस्पामुदयसथ विद्यादन्तरवाक्यश्च भौमस्य निधिशोभनम् ॥ २ ॥ उद्धृस भौमतः सूर्य शेपंकु-द्विलिप्तिकाम् । सा चेन्महायसी वाक्याद् ग्रहो नास्तमितो भवेत् ॥ ३ ॥ अल्पीयसी यदि भवेत् तदा यातोस्तमिप्यते । किश्चिदना यदि भवेदस्तमायाति तदिने ॥४॥ हित्वा वाक्ये महीयसीस्य विवरण विभाजये । लब्धं दिवमनाच्याद जानीयादस्नमेष्यति ॥ ५ वाक्यादल्पीयसी हित्वा दिनादस्तस्य भाजितम् । ॥

·किभिनान्तु विक्षिप्य लब्धपस्तमये कलाः ॥ ६ ॥ मप्रिनोदयं व्यक्तं महाद् भास्करमुत्यजेत् । शेपे विलिप्तिकामूनों नास्तो वाक्यं महीयसी ॥७॥ पदा तु वाक्यं देशीयस्तदार्कात् सप्तमस्य तु । राशेः मंस्कृतवाक्येन ताडयित्वायनम् पुनः ॥ ८॥ अनूनपादभिनेन ननो लब्धविनाडिकाः। समाश्चेन् पूर्वयाययेन तदा यातोस्तमिप्यते ॥ ९ ॥ अर्कग्रहान्तरं कृत्वा विकलं वाफ्यतस्यजेत् । मोपेगसन्तरेणाप्नं दिनादिकमुदेवतः ॥ १० ॥ उदयद्रष्टुकामस्य स्फुटं भास्करतस्यजेत् । शेपे विलिप्निकामूर्ती वाक्याने तु नोदितः ॥ ११ ॥ देश्यश्चेदुदितस्ततु यो राशि स्कराश्रितः । तस्य संस्कृतवाक्येन ताडयित्वाथ पूर्ववत् ॥ १२ ॥ सन्धाः विनाडिकाः पूर्चवाक्यन सदृशाः यदि । तदादिगोचरो भीमस्तादृशी धिपणासिती ॥ १३ ॥ इति उदयास्तमयनिर्णयः । मध्यमस्य च शुद्धस्य स्फुटस्य च यदन्तरम् । सद कृस संशोध्यमुभयोरधिकान्तयोः॥१॥ शुद्धश्चलोश्चतस्यत्वा शेपं कुर्याद्विलिप्तिकाम् । ज्ञानप्रतापराहस लब्धा ग्रहगतिर्भवेत् ॥ २॥ आधा शीघ्रा परा मन्दा वका नाम ततः परम् । अतिवमा नु वक्रा च पष्ठी चारगतिः क्रमाद ॥३॥ तृतीयस्फुटसंमिद्धी पादश्चेव प्रथमो भवेत् । तदाचारगति विद्याचतुर्थ चेद् पदम्भवेत् ॥ ४॥ वक्रारम्भं द्वितीयञ्चेदतिवनगति तथा ।

·. (३२) तृतीये क्रवनिर्याणमेवं विधाद्विचक्षणः ॥ ५ ॥ स्फुटमहश् च्छीघोच्च अहतोनवमो यदा । वक्रारम्भतदापायः पञ्चमश्चेनिवर्तते ॥ ६ ॥ अतिशीघस्य भौयस्य स्फुटभोगविनाडिकाः।। समयान्तातिरिच्येत न्यूनता तु गते+शात ॥ ७ ॥ चलोचतस्समुद्धस तृतीयस्फुटमध्यमम् । विलिप्तीकृस विभजेत् तद्धृवस्फुटभोगयोः ॥ ८ ॥ विवरेण ततो लब्धं केन्द्रे गतिदिनम्भवेत् । विलिप्तीकृस वक्रा विवरण विभाजिते ॥ ९ ॥ लब्धं वक्रार्थदिवसं तदिदं भवति विधा । मूधि वक्रगुणश्शाध्यस्तृतीये योग्य इष्यते ॥ १० ॥ एतेषु त्रिपु यद्यको राशिः केन्द्रदिनैस्समम् । तेविद्याकमावस्यादिमध्यान्तगं ग्रहम् ॥१९॥ भूमिपुत्रस्य वज्या नाभिरिसमिधीयते । अथ चैवं विजानीयाद्वक्रारम्भनिवर्तनम् ॥ १२ ॥ चतुर्थस्फुटकेन्द्रश्चेज्जीवशर्ममियो यदा । वत्सलः केन्द्रचारो वा वक्रारम्भी तदाकुजः ।। १३ ।। चतुर्थस्फुटकेन्द्रश्चेत् साममभवयोगदः । चन्द्रामं केन्द्रचारो वा तदासौ विनिवर्तते ॥ १४ ॥ सवर्णमिटकेन्द्रस्य वक्रान्तोक्तयोरपि । विश्लप विभजे भुक्तयोविवरणोचमध्ययोः ॥ १५ ॥ दिनादिराप्यते काले वक्रारम्भावसानयोः। हीनैश्च केन्द्र भावित्वं तयोर्भूतत्वमन्यथा ॥ १६ ॥ चारोदयास्तवकादौ सबैपां गणितक्रिया । इयमेव विशेषस्तु तत्र तत्रैव यक्ष्यते ॥ १७ ॥ इति गतिनिर्णयः। 00-- ·समाप्टनवमींपु वक्रमुणं महीमुवः । सदपाद यहिटत्तीना पीडाकरमिदं मतम् ॥१॥ पक्रमग मुनानां हि दशादर्शयपि च । उदयाद्रिमान् हन्ति कुर्याद्रोगान् नवग्रहम् ॥ २ ॥ पत्रयोदशादि द्वितयोव्याल उच्यते । मूर्योदयादग्यालेभ्यो भगं धत्ते मुभिक्षताम् ॥ १॥ पकं रक्ताननं पञ्च दार्शद पोडशादपि । तदा मुभिक्षासमयो मुखरोगश्च जायते ॥ ४ ॥ तत्खनमुशल सप्तदशादष्टादशादपि । अटिशसदस्युभ्यः पीडां धरो भयो तरम् ॥५॥ भाग्यादिद्वितये हो विश्वे यदि निवर्तते । अस्नमायाति रोहिण्यां भीमसैलोक्पघातकः ॥ ६ ॥ श्रवणाभ्युदितः पुप्ये वफद्रानपीडकः । यत्राऽभ्युदितस्तत्र जातान् इन्ति जनान कुजः ॥ ७ ॥ श्रवणादिसहस्तकपादमूले मघापु च । रोहिण्याश्विविशालामु भौमचारोदयाहितः ॥ ८॥ उत्तरत्रितये मूगमनापसेन्द्रविष्णुषु । विचरनक्षितिजो वारी वाहानामुपघातकृत् ॥९॥ मघानां पदि मध्येन निर्गच्छेलोहितस्तदा । विनश्येत् पाण्डुराज्यन्तु शस्त्रानारहिभिर्भयम् ॥ १० ॥ भिन्दन मां विशाखा वा भौयो दुर्भिक्षकृन्मतः । भिनत्ति रोहिणी या कुरुते मरकं नृणाम् ॥ ११ ॥ रोहिणीयाम्यगो भौमी यष्टिमञ्च नाशयेत् । घुमायमानः सशिखः पारियात्रान् विनाशयेत् ।। १२ ।। भयं सुमरुनो बहिर्जुम्भं नो पश्यते हतः ॥ दृष्टिकुवचिदेव स्यात् सस्यं शुप्यति नूतनम् ॥ ११ ।। . ५

·( ३४ )
निप्पन्नान्यपि सस्यानि हरन्त्यविनयाद परे।
भूपैनिस्वीकृतो लोको न सम्यक् परिपात्यते ॥ १४॥
व्यथन्ते व्याधयो भूयो भुजङ्गाश्च विपोलवणाः ॥
सम्बत्सरे च मासे च वारे.च वसुधा भुवः ॥ १५ ॥
इति वर्षाधिपतिफलम् ॥
तापी शोणः पयोप्णी विदशपतिसरिद्गोमतीवेववत्प।
चोलानाशिक्यविन्ध्यक्षितिधरनिलयाः ये विदेहाश्वकाशी
देशाः कोकणाख्या मलयपरिसराः कुन्तलाः केरला वा
मध्याः भूपाः कुमाराः सकटुकमखिलं सौगते चापि भौमे १
भोमस्य चारे तद्गै नमवविपयेषु च ।
मासेनवाष्टभिर्मासविदधात शुभाशुभम् ।। २ ।।
विपुलविमलमूर्तिः किंशुकाशोंकवर्णः
स्फुटरुचिरमयूखस्तप्तताम्रमभाभः ।
विचरति यदि मार्गञ्चोचरं मेदिनीन:
शुभछदवानपाना हाईकध मनानाम् ॥ ३ ॥
इति भामचरितनाम चनुयोप्यायः ।
पञ्चमोऽध्यायः।
अय प्रस्तुपने मोमपुवस्य परितं मा ।
अनुनीतिफलं तम्प ममाणं दियमाधिपः ॥१॥
करो नीपटदादे पनलिना रिमानरः।
भुवोध रोहिणेपरप गुभांश इति मनम् ॥2॥

·(३५) शशिजा ध्रुवका वरगश्चमती । विजयं सय गतिनुत् खरनुतो ॥३॥ बुधायन्तस्तदाक न्या सोमो नान्ये नदीधनतो। रोयानन्तरोर्थज्ञो नदीमानमिति क्रमाव ॥ ४ ॥ युधमध्यादधोगौरी युधि सर्पो नदीनृपः । धम्मामा ने नूनं सलिलान्ते द्वपन्सजेद ॥५॥ आशयोरुभयोरेव बुधस्यास्तोदयो मती । एतस्यान्तरवाक्यञ्च नृपोलिरितिस्थितम् ॥६॥ उदयोस्तमयोर्चास्य यदा स्पात् पश्चिमाम्बरे। सप्तमोदयवाक्येन संस्कृतेन विवर्द्धयेत् ॥ ७॥ यदा स्यात् पूर्वदिग्भागे तदाऊदयसंस्कृतम् । वाक्यन्ताधनराशिःस्या रछेप: भाग्वदिशः स्मृतः ॥८॥ अतिशीघ्रस्य भोमस्य स्फुटभोगविनाडिका । मिन्नासन्ततिरिच्यते वक्रज्यानयनम्भवेत् ॥ ९ ॥ द्वितीयस्फुटकेन्द्रश्चेत् सोमहारपटुर्यदा । धावनं केन्द्रचारो वा वक्रारम्भी तदा युधः ॥ १० ॥ तृतीयस्फुटकेन्द्रेश्चेद्दामी कार्तिकी यदा। अर्थ:केन्द्रदिनं चापि तदासी विनिवर्तते ॥ ११ ॥ नोत्पातरहितश्चान्द्रि रुदपत्युपितो यदि। अबस्य वृद्धि हानि वा करोसन्यि निलाम्बुकृत् ।। १२ ।। प्रवणापाढवैशाखमपापाणषु चन्द्रजः । हट लोकस्प भयदं प्रोपितशोभनम्भवेत् ॥ १३ ॥ मायेश्वयुाज येत कतिके वापिचन्द्रनः । चौराग्निशस्त्ररोगान पुनयाने कुरुननदा ॥ १४ ॥ धनिष्ठाविश्वदेवेन्दुरोहिणीभवणेपुच । विमपीवपरन् सौम्यो संगारोष्टमयावदः ।।१६।।

·भार्दादिपञ्चतारामु विचरेद्रोहिणीसुता। पास्त्रक्षुद्रोगदुष्टिभयं धत्ते वपुप्मनाम् ॥ १६ ॥ हस्तादिशकपर्यन्तमुत्पीड्य विचारत् घुधः गवामशुभकृतस्नेह रसार्धानाञ्च वर्द्धयेत् ॥ १७ ॥ मृदूनन् पारुणमूलाश्विरव तीचन्दनन्दनः । भिषकपण्यतुरङ्गानां जलजानाञ्च घातकः ॥ १८ ॥ दृतवालकवानाञ्च पण्डहास्यविदामाप । शिलोचयजुपामम्बुजन्मिनाञ्च सुखोत्तरम् ।। १९ ।। गान्धर्वतृसलेख्यस्त्रगणितादिविदाम्पियः । वर्त्तते दण्डनीतिश्च समये रोहिणीभुवः ॥ २० ॥ इति वर्षाधिपतिफलम् । -:0------ गम्भीरासरयूश्च लोहितारिखपदमावमीलाचलो। गोमन्तः शठशूत्रमागधजनाः इङ्गितज्ञादयः चित्रज्ञाः लिपिशिल्पकर्मनिपुणां मन्त्रेन्द्र जालादिषु पौपस्याज्यतिलादिवीजमखिलं सौम्यस्य वर्गे भवेत् ॥२॥ सौम्यस्यवारस्तद्वर्गे तदार्शविपेयपु च । आदर्शनातु मासानां त्रयेणापि विपच्यते ॥२॥ हेमकान्तिरथ वा शुकर्वर्णः सण्यकेन मणिना सहशो वा । स्निग्धमूर्तिरलघुश्च विधत्ते सर्वलोकविजयं शशिपुत्रः ॥३॥ इति बुधचरितनाम पञ्चमोध्यायः । पष्ठोऽध्यायः। -:*:-- अथ जीवस्य पारतं संक्षेपेण मणीयते ।

·मानाधिफलमेतस्य धनवदू भाजका प्रभा ॥१॥ श्रीधर्मवाक्पलिताना प्रणयाव्दे विभाजकः । ध्रुवोधनागलोकस्य भौमवत् स्फुटसाधनम् ॥ २ ॥ * विपनन् ध्रुवका विचलन्नतुलः । । गरगश् शतरुतू पथिको हिमनुत् ॥ ३॥ धिपणाधन्तपादाज्यास्तटनोतनुलक्ष्मणी । जितवान्नुन मतेच कश्चलन तस्कराननम् ॥ ४ ॥ जीवस्य मध्यश्रीसिद्धो धूपादानं सनोनिनुत् । धातुलग्नं दिवाकिणु धावनेनान्त्यमुँसनेत् ॥ ५॥ अर्थन्धरा सुरेद्यस्य भवेदन्तरवारपकम् । उदयास्तमया वस्य सर्वथाभीम चन्मती ॥ ६ ॥ अतिशीघ्रस्य जीवस्य स्फुटभोगविनाडिकाः। गीतिकाञ्चाति रिच्येत वक्राज्यानूतनं भवेत् ॥ ७ ॥ चतुर्थस्फुटकेन्द्रश्चेत् सङ्गानामधुना यदि । केन्द्रे दिनं शिवास्यं वा वक्रारम्भी तदा गुरुः ॥ ८ ॥ पतुर्थस्फुटकेन्द्रश्चेत. मामुकोल्लासको यदि । केन्द्रामधर्मरत्नं वा तदासौ विनिवर्तते ॥९॥ गुरुश्चरति यत्रः तदाख्या दारदः क्रमात् । द्वादशामे यमारभ्य चतुर्भोभद्रयान्विताः ॥ १० ॥ पञ्चमामतयो पेनाः ततः पञ्चविभान्विनाः । विभ्रान्तिमविषिश्चेति विद्यान्मासनमादिमाः ॥ ११ ॥ काँच केन्दे गर्वा त्वात्तिः दाकटानलजीविनाम् । रोगोत्रकोपः पीनामः रत्तामः कुमुमोदयः ॥ १२ ॥ सौम्ये वर्षे भयं प्याः मृगागुशलमानः । पिपरपणम् ।

·सस्यहानिरनादृष्टि भुजाम्भूरि वैरिता ॥ १३ ॥
पौप्य वर्षे जगदूरदितिवैराश्च भूभुजः।
सिद्धान्त पौष्टिकारम्भा धान्यास्त्रिगुणो भवेद ॥१४॥
माघे वर्षे धनारोग्यं दृष्टिधान्यार्घद्धयः ।
उदयः सर्वभूतानां सुलभा मित्रसम्पदः ॥ १५ ॥
फाल्गुनी वत्सरे दृष्टिः सस्यक्षमाकचिद्भवा ।
दस्युकोपो नृपाश्चोग्राः रूप्यमपि योपिताम् ॥ १६ ॥
चैत्रेदे दुर्लभा राष्टि: मियमन्नं नृपा मृदुः।
कोशधान्यविद्धिश्च पीडा रूपवतामपि ॥ १७ ॥
भासेन्ट जगत सर्व तुष्ट्रिधम्मपरायणम् ।
सम्पद्यन्ते च सस्यानि नृपाणामभयं तदा ॥ १८ ॥
ज्यैष्ठे कुलधनश्रेणी श्रेष्ठा धर्मरताः नृपाः ।
पीड्यते सस्पजातिश्च शमीकगाविधाजता ॥ १९ ॥
आपाढे सस्यसम्पत्तिः क चिद् दुटिरेव च ।
खोपु सक्ताश्च भूपालाः क्षेमं मसन्तवासिनाम् ॥२०॥
श्रावणेन्दे नृपाः क्षेमाः सम्यक् सस्यश्च पच्यते ।
पीड्यन्ते क्षुद्रपापण्डाः तद्भक्ताश्चेव जन्तवः ॥ २१ ॥
पर्षे भाद्रपदे पूर्वसस्यवहाजसम्पदः।
कचित् मुभिक्षमभयं तद्विरुद्धं क चिद्भवेद ॥ २२ ॥
घर्षे चाच युजे वारि भूरि पति वारिदः।
मनाः प्रमुदिताः सेमं मुभिसाश्च दिन दिने ॥ २३ ॥
मासस्योत्तरपान विचरन रहतां पतिः ।
क्षेपारोग्यमुभिताय विपरीताय याम्यशः ॥ २४ ॥
वधो भूपस्प निाईटो दिवाइष्टे रहस्पनी।
मायमाने रात्री पा रष्टिनिग्रहमादिशेत् ॥ २५ ॥

·( ३६ ) इत्याग्नेयादिवर्पफलम् । फलेवपात्परारम्भं हित्वा शेपं द्विधा कृतम् । जस्थं भानुनाभ्यश्चत्परं लोपहतं द्विधा ॥ २६ ॥ अधःस्यं द्विगुणीकुर्य्यद नीचासमुपरिक्रमात् । उपरिष्ठात्ततोधास्थमन्दं मासोनगाः हताः ॥ २७ ॥ मुनीक्षा निश्चलं तस्मिन् दिवसादि विनिक्षिपेत् । मूलान्दे तदिदं क्षिप्त्वानूत नेमण्डलं सजेत् ॥ २८ ॥ युगानि मुनिलब्धानि शेपास्तु क्रमशः समाः। देणवं जैवमेन्द्रश्च ज्वलनं त्वाष्ट्रमेव च ॥ २९ ॥ औत्तर पोष्टपादश्च पैत्रं वैश्वमधैन्दवम् । इन्द्रामिदेवमश्विन्यं भाग्पञ्चेति द्विपळमात् ॥ ३० ॥ पेप्णवादीनि चत्वारि प्रशस्पन्त युगानि हि । वाष्ट्रादीनि च चत्वारि मध्यमानि विदुर्बुधाः ।। ३१ ॥ ऐन्दवादीनि चत्वारि होनानीति विनिदियो । पतेषु युगमेकेकं पञ्चान्दममितम्भवेत् ॥ ३२ ॥ पदा संस्कृतं वर्षमपरिसक्तमण्डलम् । धनेन ताडयित्वा तान्मासांध दिवमान्यपि ॥ ३३॥ दत्वोपरि यथा शेपमुपरिष्ठाभवाहनम् । पस्वादितारावकः स्याडेपारो गुरुनिधितः ॥ २४॥ भापमं धनिष्टायां प्राप्यमापं यदा गुमः । उदयं यासमी विष्णुयुगे प्रथमवत्मरः ॥ ३५ ॥ मभवाप्पमिदं व कचित् कचिदष्टिकः । पातापिरेमा कोपः स्यामानिमकरन्नृणाम् ॥ १६ ॥ प्रमेण विभवः कः प्रमोदेश मनापतिः।

·संवत्सरा विष्णुयुगे शुभदाश्चोत्तरोत्तरम् ॥ ३७ ॥ एषु सर्वेषु भवति निर्भय निरुपद्रवम् । सम्पन्नसस्यंसंदृष्टमजाराजान्यिता भूः॥ ३८ ॥ अङ्गिराः श्रीमुखोभावो युवाधातेति वत्सराः। युगे द्वितीये प्रथम त्रयं भद्रं समीपरे ।। ३९ ।। त्रिप्वाधेपु सुरष्टिश्च निरातङ्कभया मनाः। समा ढिये तस्मिन् किन्तु रोगा: रणागमः ॥ ४० ॥ ईश्वरोबहुधान्यश्च ममापी विक्रमो कृपः। पञ्चैते वत्सरा: विद्भिराखण्डलयुगे स्मृताः ॥४१॥ आदिमी कृतदेशीयो तृतीया पापपाकदः। मुभिक्षकारकावन्त्यो किन्तु रोगभयमदी ॥ ४२ ॥ चिवभानु शुभोमानुसारणसायपापियः । ध्ययश्चेति क्रमादते वत्सराम्दाहनेयुगे ॥ ४॥ आधः श्रेष्ठः परोरुनः तृतीयो रियारिदः। चतुर्थः सस्पारसी पञ्चमः सतवीरगः ॥४॥ सर्थ नित् सर्चचारीच विरोधी विहतापरः। पचने पम्चमेस्तो दिनीयोनागापर॥ १५ ॥ नन्दनोविनयः पठे नयममय दगा। वापरला अयमेद्वापन्यो समापमा देमलम्यो पिसाची परिमार्गमगीनगरः पाचमारपदोगामे मिश्रिताः॥॥ इगि मापा मगुरपाना शिगायो। पन्दंगापं न पारित गोगी। मन्धुदेगा मदिरापागलीपापों दक्षिापताना बानो को | ·(४१) शोभकृच्छुभकृत् क्रोधी विश्वावसुः पराभवः । एतानि पञ्चवर्षाणि युगेस्युर्विश्वदैवते ।। ४९ ॥ पूर्वापरौ प्रीतिकरी तृतीयो वहुदोपदः । द्विजभागोभयदावन्पो शास्वाग्निाधिकोपदः ॥५०॥ ल्पवनः कीलकः सौम्यस्तथा साधारणाहयः। रोधकृञ्चोत पञ्चताः शरदः शशिनो युगे ॥५१॥ आद्य.कष्टोन्तिमो मध्यस्तुरियं से तिरम्बुदः । अपरौ शुभदौ रोगभयदौ नातिमृत्युदौ ॥५२॥ परिधावी प्रमादी वा नन्दनोराक्षसोनलः । एतानि पञ्चवर्षाणि युगे इन्द्रामिदैवते ॥ १३ ॥ आधोमध्यमदेशघ्नो नृपहाल्पजलमदः । अलसः साग्निकोपश्च द्विनीयो रोगमृत्युदः॥ ५४ ।। तृतीयस्तुष्टिमाधत्ते तुरीयः सयकारकः । प्रीप्मधान्यकरः किन्तु पञ्चमोऽग्निभयमदः ॥ ५५ ॥ पिङ्गलः कालयुक्तश्व सिद्धार्थोरौद्रदुर्मती। एतान्येकादमोऽब्दानि तत्राघोयदृष्टिदः ॥५६ ॥ द्वितीयं बहुदोपञ्च तृतीयं शोभनं स्मृतम् । तुरीपं क्षयन्मध्यष्टिदः पञ्चमं भवेत् ॥ ५७ ॥ दुन्दुभिश्चतनोद्गारी रक्ताक्षः क्रोध एव च । विरोधश्चनि पचने भाग्ये संवत्सराः युगे ।। ५८ ॥ आधः मस्यदन्यस्तु नृपपोविपमाम्बुदः । तृतीयोदष्ट्रिभयफत्तुरीयं मोरावर्द्धनम् ॥ ५० ॥ अन्तिमः गुरुने राष्ट्रं मृन्यनां पहुयुदनाम् । एवं शुभाशुभं विद्या पहिचमिमुद्रवम् ॥ ६ ॥ पति पष्टिमंदनगनियः।

·ܐܐܐ.ܕ ܐ 1..ܪܬ. ܐ ܀ ܕ ܐ ܙܙܶܐ ܙܝ ܝ ܕ ܃ ܃
ܣܺܐ.ܬ݁ܐ݈ܬ݁ܐ.*** ܕܢܝܐܺ.ܐ ܀. ܙ
+ + + + + + + + .Ak kk
ܫܐܝܺܐܕܐܝܺܐܫܐܐܢܪ: ܠ

·मृगुन ध्रुवका कधिकाः सयसो।। मुतनु खरणु धनिनां तनुनुत् ॥ ३ ॥ सितायन्ता नृपासपो हंसा क्षेपामुभूतयः। सिद्धामासस्तपः साकः कालोवाक्यमितिकमाव ॥ ४॥ सितमध्ययशोदेहो धनपालः स सर्चनुन् । लक्षणानुचरो नान्यो समायोविमन्वनुत् ॥५॥ नागवीरोचरं वापय स्फुटभोगोतिशीधनः । सलिलान्तातिरिच्यते नेत्रं वक्रगुणःस्मृतः ॥ ६ ॥ द्वितीयस्फुटकेन्द्रश्चेत् कनकाममियोयदाः । केन्द्रदिनं वा वामश्रीर्वक्रारम्भोतदासितः ॥७॥ हनीयस्फुटकेन्द्रश्चेद कुमुदालावकोयदा । केन्द्रे दिनंवा तत्कालस्तदासी विनिवर्तते ॥ ८॥ शुक्रस्य वयात्रायामेके गणितवेदिनः। उदयास्तमगे तस्य देवभानुस्सनन्ति च ॥ ९ ॥ भानोभुना फलं केचिद्दीक्षणोत्तरगोलयोः । हेयं देयश मन्यन्ते स्फुटयोः शुक्रमीम्ययोः ॥१०॥ विचरनमुराचार्यो भरण्यादिचतुष्टये । भगवनकलिङ्गेपु भयकृच मुभिभकृत् ॥ ११ ॥ चतुष्टये च रौद्राधे चरन् सस्पाम्बुमम्पदे । विप्राणामसुभाय स्यादिशेपाद प्रचेतसाम् ॥ १२ ॥: मयादिपनके सस्पप्रणाशं कुरुले मितः । सुधारभपदो नीचजनस्योगतिमाहेत् ॥ १३ ॥ सासादिभवये तिष्टन्नभयं कुरते नृणाम | पिनति मिवान्यन्पोन्पग्रमाविपदिदम् ॥ १४ स्येशादिपञ्चरे राम: मुदि शुद्रोगतमगन् ।

·(४४)
अवन्तिमत्स्यकाश्मीरमनुजान्नपिपीडयेत् ॥१५॥
वस्वादिपट्के विचरन् धनगोकुलसङ्कुलम् ।
अनल्पधान्यं भुवनं कुरुते समयं कचित् ॥ १६ ॥
रोहिणी शकटे भिन्ने शुक्रेण धरणी तदा ।
केशाशिवलान् धत्ते कापालिकमिवद्रुतम् ॥ १७ ॥
सौम्यतारागतः शुक्रः कुरुते रससंक्षयम् ।
आगतः सलिलकृत् सकोबालकलिङ्गहा ॥ १८ ॥
पुनर्वसुस्थितः शुक्रो वैदश्मिकपीडकः ।
पुप्यस्थितो वारिकरः कुन्तराणां विमईकः ॥ १९ ॥
भुजङ्गसङ्गतः शुक्रो भुजङ्गभयमावडेव ।
मयां भिन्दन्महामात्यदोष कृदभूरिवारिदः ॥ २० ॥
भाग्यपुलिन्दमध्यप्ती भुवं पुष्णाति वारिभिः ।
आर्यमस्योम्बुद्धन्ति कुरुपचालनाङ्गलान् ॥२१॥
हस्तस्यश्चिवकारनो निरुणद्धिजलानि च।
चिवास्थ शोभनाट दद्यात् पीडाण्डसम्भवा ॥ २२ ॥
स्वातीदतवणिमाविकपीडाष्टिश्च भूयसी ।
विशाखास्थे मुभाष्टिवीणनाञ्चभयम्भवतः ॥ २३ ॥
मिवस्थ: सत्रनाशाय ज्येष्टायां राजमुरुयहा।
मुले मूलभिपापीडादुष्टिवयेपिच ॥ २४ ॥
आप्ये वारिभयं हन्ति विश्वेशे व्याधिमायदेव ।
श्रवणे श्रुतिपीहाटमुस्यो देवलान्तकः ॥ २५ ॥
पारणे शाण्डिकान धंसी स्विनः सुकोमपादक।
पानको धूनतीनां पश्यालाना र पारिदः ॥ २८ ॥
अर्पिनेस्ताम्ळफालभपंगकारः ।
रंपयां पापिनो पापियामशान ॥१७॥

·याम्यकिरातार धनिनो विनिहन्ति विशेषतः । कृतिकाधिष्ठितः शुक्रः पीडयेद् भुवनवयम् ॥ २८ ॥ पञ्चदश्यांचतुर्दश्यामप्टम्यां वा सितेतरे । कुर्वन्यस्तोदयं शुक्रः प्रभूतं वारि यच्छति ॥ २९ ॥ जीव पश्चिमगः शुक्र: पूर्वगश्चपरस्परम् । पदसिप्तमराशिस्थौ तददुप्रोिगदौ ॥ ३० ॥ दष्टः सिनो वियतिनास्तीयतखरांशी भीतिमदः सकलवासरदृश्यमानः । शुद्रोगकृत मुचिरमईदिनपदिष्टः सेन्दुर्निहन्ति नृपति सपुरं ससैनम् ॥ ३१ ॥ शालीनुशालिनीधात्री पुष्टाममयाभिः । लोकेसबन्धुभिःसाई मृष्टमन्नाति भोजनम् ॥ ३२ ॥ घन्तिादृष्टान् महीपाला शिष्ठान रक्षन्ति नित्वरान् । जर्नस्त्री पुप्पधान्या व कालेदेवहिपद्गुरोः ॥ ३३॥ इति वर्षाधिफलम्। पे गान्धरादशार्णकैकर्याविरुया चये मालवार देशा तक्षशिलावितस्तिमरितश्रावतीतोयपाः । यत् कामोदणकारणच कवयोनागारथा वाजिनः चित्रमाण्डनमसवरस निकरो वोभवेदभार्गवे ॥ ३४ ॥ शुभस्यवारस्जदूर्गे नहसविपयेषु च । विध पामपटकेन गुभाशुभफलंभुवि ॥ ३५॥ शिषिभयमनलाभः पात्रकोपञ्चरत्तः कनक निकपगारोनांगमानंविधा । स्फटिक विपदमानः पवान दयपुग्यो ·पारुणःभिपपण्यशौण्डिकानां जयपदः ॥ २२ ॥ अनेकपादेष्टिनः श्लेष्मिकानपिपोपयेत् । अहिर्बुध्नहिरण्यस्त्रीयोधानामभिरद्धिदः ॥ २३ ॥ पौणेहन्तिशरवसस्यमीश्वरान् यवनानपि । सर्वत्रविमलन्सिग्यश्चारवानातिदोपत् ॥ २४ ॥ जीयोयदाविशाखास्थः कृत्तिकास्थः दर्शनश्चरः । तदामजानामनयः पौरभेदश्च निश्चितः ॥ २५ ॥ आवीक्षितीच युतीच सदभिभीमशनश्चरी। एफप्रसन्नतीस्पानामनिलानलभीतिदौ ॥ २६ ॥ उद्धताः दस्युवाराज्यं पवितविनाशकृत् । मनोरन्धुधियोगातः पादयते यहुभूसपः ॥ २७ ।। अतिटष्टया निद सस्यमष्टयानापति रुगिन् । लोकः पोटपति रोगेण ममये गयनन्मिनः ॥ २८ ॥ इति पाचधिफलम् । প্রণাম নীলানা নাম:। पार नगरपदयपंपाभिरिनाrane || २९ ॥ एमागमानां पदि भोर गम्मीरिय पदा। नदार फममम्मामानिमियने মানগাগবাণী'নাগালে। भापमानापिनीदेगा ! महायfiniraula मानिनाममा १॥ Tiraimi Tara पERE

·(४)
चैय्यकान्तिविमलः शुभदः मनानां ।
पाणातसोकुसुमवर्णनिमा प्रशस्त. ।
यञ्चापि वर्णमुपगच्छति तवसवर्ण
सूर्यात्मनः पयतीति मुनिमवादः॥ ३३ ॥
इति शनैश्चरचरितं नामाष्ठमोऽध्यायः।
नवमोऽध्यायः ।
अथराहोश्चरितं समासेन प्रकाश्यते ।
अर्थः फलममुष्य स्थान प्रमाणं क्षयतीर्थकः ॥ १॥
ऋणयान्दे विलिप्तानां मधुको भागहारकः ।।
ऋक्षी मण्डलं सक्ता स्फुटमेतस्य निर्दिशेत् ॥२॥
मण्डलाईमिहरिप्लास्फुटं केतोश्च साधयेत् ।
पदघेवन्दुतुङ्गानां तमसश्च स्फुटे क्रमात् ॥ ३॥
तोपञ्च प्रवलं छायारूपधाराजनं सजेत् ।
अथवा बीनकर्मव पूर्वोक्तम्फलमिप्यते ॥४॥
अमावस्यादिवापर्वपरिच्छेदः समीपगः ।
अङ्गप्रयमिदं सप्ट्वा रविग्रामं विचिन्तयेत् ॥ ५॥
भानुनन्दु कलीकृस पूर्ववत् पर्व साधयेत् ।
अवशेष परिझाप ततो लिप्साघमाहरेत् ॥६॥
प्रतिपनपत्रणोग्न्यतरसम्बन्धिनद्भवेन् ।
तनो गोक्षुण्णतो नाभिमाप्तमन्तरलिप्तिका ॥७॥
मथमान्तलिमादि शोषयेदास्करस्फुटाद ।
एतम्ब निधिशेपश्च शशिनस्तु विशेषपेत् ॥८॥

·(६) पर्वस्योत्तरलिप्तादि योजयेद् द्वादशात्मनि । निशाकरेतु तदिदं तिथिशपञ्च योजयेत् ॥ ९ ॥ सूर्यचन्द्रमसोश्चैवं समा नाम भविष्यति । अथेचैवं क्रियाभिज्ञस्समकर्म समाचरेत् ॥ १०॥ चन्द्रस्फुटो यदि महान् योगोस्यउदाहृतः । स्फुटो यदि महान् भानोविद्याद्योगमनागतम् ॥ ११ ॥ एनयोः स्फुटभोगाभ्यान्तिथिशेष पृथक् पृथक् । अभ्यस्य विवरेन्यस्ता विलिमा स्फुटयो स्तयोः ।। १२ ।। संयोजयेचतुर्दश्यां पञ्चदश्यान्तु शोधयेत् । सहशावर्कशशिनौ शतमेवं कृते सति ॥ १३ ॥ स्फुटमुक्ति सहस्रांशोश्चापेनाहस कातरः । भाजयल्लिनिकाधं तदानोम्बिदलम्भवेत् ॥१४॥ दिनाभ्यस्तं मुधाधाम स्फुटभोगं रसास्थिकः। आहस घटिकाधन्तादिन्दोम्बार्द्धमादिशत् ॥ १५ ॥ संयुक्तमतयोरदसयोगामिति स्मृतम् । अथकालविशुद्धयर्थ लम्बपर्व विधीयते ॥ १६ ॥ पूर्वाह्न पर्चनाच्छेदे दिनार्धात्पर्य शोधयेत् । पर्चच्छेदे पराहे चेहिना पर्वणस्सनेव ॥ १७॥ शेषन्तु विकलीकृस पनैहित्वा नवहते। प्राप्तं लिप्नादि सभाप नीचलम्पास्तु तारकाः॥१८॥ पादः समद्विपमं सपत्वा शेपं कलीकृतम् । विभज्य शम्भुना लब्धं सम्पनग्यागुणो मवेद ॥ १९ ॥ मृगो नागो वरं शय्या नीपस्वीणापुनर्ननु । ज्ञान चेति नवते तु पणालम्पगुणामृताः ॥ २० ॥ सम्पायां पूनपिसाय शेषञ्चान्यगुणादाते।

·शम्भुनाप्नं क्षिपेन्मूभि स्यादेतलम्बन फलम् ॥ २१॥ सनो नागाप्नलिप्ताचं प्रमात्पूर्वापरालयोः । पर्धनाड्याम्रणं देयं शुद्धलम्बनपर्य तत् ॥ २२ ॥ मायोभ्यस्तं लम्बफलं पुनर्लम्बफलैर्युतम् । अनपेसाप्तलिप्नादि शुद्धलम्यकलादिकम् ॥ २३ ॥ पूर्वाह पर्चनाच्छेदे सतश्चार्का विशोषयेत् । साया योजयेत् सोय लम्बनादिस उच्यते ॥ २४ ॥ राई लम्बावेस्तं वा केतोः संशोध्य गोलवित् । विशोध्यं भुज्यतं कोर्टि शेपं कृत्वा विलिप्तिकाम् ॥२५॥ नोपेनाभ्यस्य गोलात्मा भाजितं घटिकादिकम् । विक्षेपमाहुः शशिनस्तत्तद्गोलाख्यया श्रुतम् ॥ २६ ॥ अन्तरं विकलीकृस लम्बपर्वदिनार्दयोः । धनाभ्यस्ते नरमाता लिप्तिकाश्च विलितिकाः ॥ २७ ॥ न तेन लिप्तिकाहस कारकां शिरमि क्षिपेत् । तदेतद्राक्षलिप्नाचं क्रमात्पूर्जापराह्नयोः ॥ २८ ॥ हित्वा दत्वा च लम्बार्के मध्यलग्नम्फुटं नयेत् । गोलपादविधि तत्र प्राकृत्वाकलीकृते ॥ २१ ॥ विभज्यशम्भुनालब्ध नतिज्यागणना भवेद । सारश्शूरमशारः पुत्रो धन्यो मान्यः मियः सना। रत्नश्चेति नवते तु खण्डानतिगुणाः स्मृताः ॥ ३० ॥ लम्धज्यां पूजयित्वाथ शेपञ्चान्सगुणाद् कृते । शम्भुनैवममाहस लब्धञ्च शिरसि सिपेत् ॥ ३१ ॥ नतिज्यापटिका चैपा यदि चात्तरीदग्भवा । असे विलिप्यते ऽन्योन्यं भवेद्याम्ये तु योजयेत् ॥ ३२॥ एवञ्च संस्कृते तत्र भुतपन्तरविवादिते।

·F , ( ५२ ) विभश्या धनकान्तामिया लिप्सिविलिप्तिका ॥ मतिविप एप स्यान्मध्यलमार्कगोलवान् । तुल्यादिनातिविक्षेपः शशिविक्षेपयोजितः ॥ ३४ । भिन्नगोलस्तु विज्ञेयः परस्परविशोषितः। एवं युक्तो विशुदो वा स्फुटविक्षेप इप्यते ॥ ३५ ॥ पदामी स्फुटविक्षेपः संयोगादेन चेद समः । भधिको वा भवेतस्मात्तदाको नोपरज्यति ॥ ३६ ॥ संयोगद्धिञ्च विक्षेपमुभयं वर्गयेत् पृथक् । मंयोगवाद विक्षेप वर्ग हित्वा तदन्तरे ।। ३७ ।। मुलमुखादयेतस्मात्रीवारमथ शोधयेद । विवरे सनसा क्षुणे धनलब्धस्तु भाजकः ॥ ३८ ॥ तेन मूले हते लब्धं स्थिसार्द्धघटिकादिकम् । लम्बपर्वत्रिधास्थाप्यमादौ स्थिसईमुन्नये ।। ३९ ।। चरमेयोजयेन्मध्ये न दद्यान्न घ शोधयेत् । मथमःस्पर्शकाला स्यातृतीयं मोक्ष इष्यते ॥ १० ॥ ग्रासकालो भवेन्मध्यो यथा रूपमवस्थितः। बिम्बार्द्धद्रयमन्योन्यं विश्लिप्यपुत्रवर्गये ।। ४१ ॥ . सती विक्षेपवर्गश्चेद शोधनञ्च विमर्द्धनम् । मोध्यश्वेद शोधयित्वातः शेपे मूलम्च साधयेद ॥ ४२ पूर्वोक्तभागहारेण तम मूले विभाजिते । लब्धा नाही विनाडी च विमद्यार्थमितीप्यते ॥ ४३ ॥ प्रासकाले चमोले च विमर्याद विनिक्षिपेत् । आप्यायनं वहिविम्वाद्विम नामकल्पते ॥ ४४ ॥ अशोध्ये पलिताभ्यः स्थिवर्धनद्वयान्तरम् । भक्तदिवा च.दिनरुचन्द्रयोर्मासनाडिका ॥ ४५ ॥ -- *.

·( ५३ ।
मास्वतः स्पर्शतः पश्चात् विमोक्षः पूर्वतो भंवत् ।
चन्द्रस्पी भवेत् माच्यां विमोक्षः पश्चिमे भवेत् ॥ ४६ ॥
समाकादधिको राहुसत्युत्तरकोणगः ।
जनो दक्षिणकोणस्थः केतुस्तूत्वावलोमतः ॥ ४॥
सोमश्चेत् पश्चिमस्थायी रासति भास्करम् ।
भानुग्रासविलोमेन सोमनासं विनिर्दिशेत ॥ ४८ ॥
सौम्पकर्णाभितो राहुर्चामचेन गच्छति ।
याम्यकर्णाश्रितो योयं दक्षिणाचतो ब्रजेत् ।। ४९ ।।
हेमभङ्गायिलितादि बिम्बमानं विवस्वतः ।
योगकालः शशाङ्कस्य भवेद्राहनिनोनदी ॥ ५० ॥
हत्तीकृस लिखेत्पूर्व भानोविम्बदलं ततः ।
स्थापयेत् स्फुटावक्षेपं पातीनस्टितदिमुखे ॥ ५१ ॥
तदने पूर्णचन्द्रस्य वृत्ति भूत्रेण लिख्यते ।
यावद प्रमति राहुस्तं तावदनानुमीयते ।। ५२ ॥
विषुवव्यागुले वौं कृते ज्ञानभुनायसः ।
सिप्ला मूलमिहोत्पाध भागहारं तमुदिशेत् ।। १३ ॥
नागिना पाथियामासं भक्त्वा लब्धकलाफलम् ।
विपुवयगुलं क्षुण्णं भागहारेण भाजितम् ॥ ५४॥
सतो लब्धकलादः स्यादवज्यानाम दक्षिणा ।
एवं संक्षेपमार्गेण मूर्यग्रहणमादिशेत् ॥ ५५ ॥
इति सूर्योपरागनिर्णयः।
-0-
पौर्णमासीनिशापर्वपरिच्छेदस्समीपता।
अङ्गप्रयमिदंदृया सोमग्रामं निरूपयेत् ॥ १॥

·।
उक्तक्रमविरोधस्तु शुभाशुभविपाचकः ।। १६ ।।
श्वेते तमसि विमाणां पीडाक्षेममुटष्टयः ।
अग्निवर्णेऽमिभीतिश्च पीडादहनजीविनाम् ॥ १७ ॥
हरिते रोगवाहुल्यमीतिभिः सस्यसंक्षयम् ।
अरुणांशुनिभे पीडा विहङ्गानामवग्रहः ।। १८ ॥
कृष्णवर्णे तमोमृत्तौं शुदाणांच्याधिमादिशेत् ।
हरिद्राभे विपादृश्यिामे वा मरकं विदुः ॥ १९ ॥
सापरागौ पुष्पवन्तौ पततो वाप्युदश्चतः।
शारदानाज्च सस्यानां भूपानामन्यकारिणः ॥ २० ॥
यदि पञ्चदशोहन रविन्दुउपरज्यतः
दुर्भिक्षशस्त्रकोपाभ्यां पीड्यते सनृपजगद ॥ २१ ॥
ग्रहणं गणितानीतं यतिवृष्णं दृश्यते।
पञ्चग्रहसमायोगे मृने राजा प्रणश्यति ।। २२ ।।
सम्मेग्रासः शुभैईष्टः कुर्याद दुर्भिक्षमारको ।
सप्ताहान्न शुभाष्टिः समयेद् ग्रहणे शुभम् ॥ २३ ॥
म्लेच्छा येकुलयां सनाजलधयो मूर्खा; शुगालासनाः
शौचाचारविजिताश्चधरताः सर्वे च निद्रालयः ।
विच्छिन्नावयवाः जनाः विवमनाः गर्भाशयस्थापिनः
कन्यादास्तिलमापनातमभयो राहोस्तु वर्गोभवेद ॥२४॥
राहोश्चारफलं ग्रूयाद दुष्टानामपि जन्मिनाम् ।
ऋक्षोपराक्तवर्गे च तद्वोपासवत्सरे ॥ २५ ॥
इति राहुचरितं नाम नयमोध्यायः।
अतः परं प्रवक्ष्यामि मंकीर्णचरितं लघु ।
विशोध्य कालवर्षेभ्यो मानोदारं विसणः ॥१॥

·अनियेन विभज्याप्तमश्विन्यादिक्रमादिशेत् । स्थानं तवमप्तमयानां मुनीनां त्रिदिवौकसाम् ॥ २॥ माच्यां मरीचिस्तदनु वशिष्टश्चाभिरास्ततः । अत्रिरस्मात्युलस्सः स्यादतः पुलहनामरान् ॥ ऋतुरस्मात्परश्यति अपनो मुनयःस्थिताः ॥ ३ ॥ उत्पातपीडिता एते स्ववर्ग पीडयन्ति हि । पुणन्ति वर्गविमलाः मुस्निग्धाःकिरणोज्वलाः ॥ ४ ॥ मयमस्य मुनेर्वर्गे सिद्धमन्त्रीपधाअनाः । द्वितीयस्य सकाम्बोजाः धनिनश्च तपोधनाः ॥ ५ ॥ तृतीयस्य द्विनन्मानः पण्डिनाः कवयो नना' । चतुर्थस्य पयोवाहा गावश्च वनिता जनाः ।।६।। पञ्चमस्य भुजगाश्च पिशाचा राक्षस स्तथा । पष्टस्य फलमूलानि चरमस्य श्रुतिबलाः ॥ ७ ॥ मरीचिर्मासमात्रेण स्ववर्गे पाचयेत् फलम् । मासवृद्धिक्रमादन्ये स्ववर्ग फलपाचकाः ॥ ८ ॥ इति सप्तमुनिचारनिर्णयः । अगस्यस्योदये वाक्यं कविवद्भावको भवेत् । अस्येवास्तमये वाक्यं रवेमगलमिप्यते ॥१॥ विषुवत्यमुलेनादो लब्धमृक्षादिकं फलम् । शोषयेदुदये वाक्यादस्तवाक्ये तु योजयेत् ॥ २॥, यदा भानोः स्फुटन्तत्तत् सदृशत्यम्मपद्यते । १ फुलपांसनाजलधियोमुधिगालामना। २ यत्मरात्। सीर्ति। ४ मामोदारम् । ५सकलशस्चलपविपापहः ।

·तदागस्समुनिस्तत्तत् क्रियां माता भविष्यति ॥ ३ ॥ निशि तमा:पटलेऽरुणरश्मिभिर्मयुनयं गामने यमदिग्गतः। उदपति स्फुाटकाचलरविममान् सकलकश्चलपतविपापहः४ परुपः कुरुते रोगान् कपिलोवृष्टिरोधात् । धूमो गवामनुभन्मानिष्टामा झुधावहः ॥ ५॥ स्वल्पत्तिः पुररोधं कुरुते कुम्भसम्भवः । पन्द्रनामनियमाकालवावनिश्चयः ॥ ६ ॥ उपासिताओं यदि भूमिपालो नमन्नुपास्ते तदुदीयमानम् । ससस वर्षाणि करोति राज्यं निरीतिकं वीतरिपुममाईम॥७॥ मामोति विधांतमुपाशमानो द्विजः मुपुत्रान् बीनताजनाथ । पैश्यस्तुगां पूरिधनानि शूद्रोयात्रार्थसिद्धि खलु कर्णधारा॥ इति अगस्त्यचारनिर्णयः। विलिप्तीकस भान्विन्द रनेनाभ्यस्यधीहते । लन्धं पृथक्पृथग्ज्ञात्वा तयोरकस्य लाभतः ॥ १॥ शोधये दृढवन्मानं गम्भीरं चन्द्रलामतः । भाजयेदुभयं सूत्रैः शिष्टमोजे यदि स्थितम् ॥ २ ॥ परिवेपस्तदार्केस्या यदि युग्मे निशाकृतिः । तत्तदिनाधिपाश्रीय पारम्भक्षयदीप्तिमान ॥३॥ अथवार्केन्दुलाभाभ्यां ज्ञानदीपहतो रतः। अवशेपे नतिप्राप्ता स्तयोः ज्ञेयाः स्फुटांशकाः ॥ ४ ॥ निम्बप द्विधास्थाध्य नीलं पूर्वत्र निक्षिपेत् । द्वयं स्फुटांशैविभने अष्टमोजे यदि स्थितम् ॥ ५ ॥ रविन्दो परिधी स्याता मन्यथाशून्यसा तयोः। एतयोः स्फुटभागेषु नपविक्षिपेदतः ॥६॥ " ·अभिष्टतिथिभिर्भक्त्वा शिष्टमोजे यदि स्थितम् । पदा वा परिवेपः स्यात्तयोरिति वदे बुधः ॥७॥ सनव्योमानगामी यः परिवेप: सशोणिमः । धनुशंगाटसकटमतिमश्च न शोभनः ॥८॥ सेनाधिपस्य भपकृत् परिवेपो विमण्डलः। सादिभि शस्त्रकोपश्च युवराजनरेन्द्रहा ॥९॥ निरुद्दे साईमृक्षेण ग्रहे मण्डलरेखया । दिनत्रये न होष्टना विग्रहोवा य मासवः ॥ १० ॥ दोरायाः जन्मराशे पतिर्जन्मःमेक्वा । अन्तर्भवतिचक्रेचेत्तस्य राज्ञोशुभम्भवेत् ॥ ११ ॥ परिवेपगतो भीमः शस्त्राग्निभयदो भवेत् । बुध स्मुष्टिकन्मन्त्री लेखकानाच सद्धिदः ॥ १२ ॥ जीवः पुरोहितामात्यभूपालानां विवाधकः । शुक्रः मायायिनां राज्ञां पीडयेदबहानिकृत् ॥ १३ ॥ शनिः कुधान्यविध्वंसी जनये रष्टिमारुतौ । राहुपभयं व्याधि केतुर्गर्भभयं दिशेत् ॥ १४ ॥ हयो निरुद्धयोयुद्धं जानीयात् क्षुद्भयं त्रिपु। क्षयो लोकस्य निर्दिष्टो ग्रहेपु चतुरादिषु ॥ १५॥ विमादीनां तयं पात्रमात्मतिपदादिषु । श्रेणी नगरकोशानां पञ्चम्यादिपु नाशरुत् ॥ १६ ॥ अष्टम्यां युवराजस्य परस्त्रीषु च भूभुनां । द्वादश्यां नगरक्षोभत्रयोदश्यां चमूभयम् ॥ १७ ।। परतो महिपीनाशः पञ्चदश्यां नृपाशुभम् । ऋक्षग्रहवशान् ज्ञेयः कालबों पलोत्तरः॥ १८ ॥ इतिपरिवेपनिर्णयः।

·अर्कन्दुला सम्पृक्तं पडभ्यस्तं चतुर्विधम् । चण्डिसूर्नु घटियन क्रमात तेपु विनिक्षिपेत् ॥ १॥ राज्यभानुतनुमान भक्त्वां शून्येपु हि क्रमाव । जीमृतवातपरिधिशकचापोदयस्तदा ॥२॥ . ऐन्द्र धनुर्जेले दृष्टं विधत्ते दृष्टिनिग्रहम् । भुवि सस्यवधं नाको शत्रूकोपंतरी रुजः ॥ ३ ॥ अष्टयां दृष्टिकृष्टयां पिनुत् पूर्व दिग्भवम् । यदा पश्चिमदिग्भूतं टिकव शक्रकामुकम् ॥ ४ ॥ प्रागादिपु चतुर्दिक्षु निशायां धनुराहितम् । भूपसेनाधिपामासमन्त्रीणां भयदं क्रमाद् ।।५।। धनुः स्वेतादिवर्णः स्याद्विजादीनां भयावहम् । निशि स्वस्थितदिग्नातं निहन्याद्राजवल्लभान ॥ ६ ॥ इन्द्रचापममुद्भूतं शुभाशुभफलम्बुधः । अर्काधिष्ठितताराया बर्गे काले नवोदिशेत् ॥ ७ ॥ इतिइन्द्रचापनिर्णयः। अर्कोदये निपनितो निर्घातो घातको भवेद । नृपानां धनिनाचाथ योधानां वीणनामपि ॥ १॥ गोजाविकमुपाहन्यात्तत्तदामहरावधिः । द्वितीये शूद्रपौरांश्च विमान राजोपनीविनः ॥२॥ तृतीये वैश्यजीमूतांश्चतुथांशे च तस्करान् । निहन्यस्तमये नीचान सस्यजातानि पञ्चमे ॥ ३ ॥ पष्टे पिशाचसहातान् सप्तमे गजवाजिनः । र कालवर्गोयालोत्तरम् । २ सम्मकम् । ३ अन्यभिः ।

·अष्टमे यापिनो यानि या दिनां रन्नि नदवान् ॥ ४ ॥ देवालया पनिनः सद्रक्तानुपपीडयन् । पनितो रानमदने वियन राष्ट्रपनाम् ॥ ५॥ निधानपानः फलनि चन्द्रनार नानिपु । मामपटकन चा नाहन्मत्रिनये न वा ॥१॥ इतिनिर्यातपातनिर्णयः। प्रकाहिनादिवर्णनी महागगस्वर्णवाणमा । संयव महानिर्दिष्ट पनिना चोत्तमदिपु ॥१॥ अनुपट्टाम्बरे यस्पाश्चिरं निष्ठति दण्डवत । नेव नन्तुभिः वया चोखने मा र गननुत् ॥२ लोकमसयमाप शिसिपअस्वपिणी । सपंवत् सपीन या घमा सीणामीदता भवेत् ॥ ३ ॥ रुपयन्मण्डलाकारा निहन्ति प पुरोहितम् । मा धने राष्ट्रगून्पत्वं पा स्थिता पंशगुल्मवत् ॥ ४ ॥ या पालमुकरमहलमाटीयम्फुलिङ्गा। संण्टा घनिस्वनयती जगतः शुभा सा॥ उल्का यतो ऽभिभवति स्वपुरं पलं वा । भूपस्य तस्य तत एव भयं वदन्ति ॥ ५॥ जस्का फलति सप्ताहादपमात्रणे वा पुनः । चन्दाधिष्ठितनसत्रवर्गे वा एजन्तुपु ॥ ६ ॥ इतिउल्कानिर्णयः। १यस्याम् । २घण्टाध।

·दिग्दाहः पूर्व दिगजातः क्षत्रियानां भयावहः । आग्नेय्यां शिल्पियालघ्नो याम्यायामुग्रजातिनुत् ॥ १ ॥ पश्चिमे कर्पकान वायौ तुरङ्गैः सह तस्करान् । पीडयदुत्तरे विमानैशान्यां वणिजांकुलम् ॥ २ ॥ दिग्दाहो वत्सरार्द्धन मासानां सप्तकेन वा । चन्द्राधिष्ठितनक्षत्रवर्गे फलति भूरिशः॥३॥ इतिादग्दाहनिर्णयः। प्रथमे पहरे दृष्ट गन्धर्वनगरन्दिवि । राजोपजीविभयदं द्वितीय ब्राह्मणाहितम् ।। १ ॥ तृतीये वैश्यवंशघ्नं तुरीये चोरनाशनम् । अस्य पाकस्त्रिभिः मासैस्तत्तदेशेषु निर्दिशेत् ॥ २ ॥ इतिगन्थनिर्णयः। - धरिश्याश्चलनं पापं सौम्यनक्षत्रवारजम् । स्ववर्गे शुभदं भूयः परवर्गेपु दोपदम् ॥ १॥ केचित्पापफलम्भूमश्चलनं सर्वदा जगुः । पच्यते चलनं धाश्याः वत्सराद्वितयान्तरे ॥२॥ इतिभूचलननिर्णयः। पञ्च दुर्भिक्षकतीरः पट् पार्थिवभयमदाः । सप्त सर्वविनाशाय सरदेकत्रगा ग्रहाः ॥ १॥ यस्यां दिशि ग्रहाः सर्वे लीयन्ते तिग्मधामनि । १सहरमा ·म्याधिभिक्षशाखापस्तस्यां दिशि जनो भवेत् ॥ २ ॥ र वावम्नमिने यत्र देशे ग्रहपरम्परात् । एयने तत्र शत्रूणां चामरेण नृपोऽन्पपा ॥ ३ ॥ पोत्पलयवादीनां चित्राणामेकनालकम् । सम्भवः फलपुप्पाणां यमललय भीनिदम् ॥ ४॥ परयोनिषु गच्छन्नो मैथुनं देशनाशनम् । अन्यत्र 'विपयोत्पनिणाशानातिमैथुनम् ॥ ५॥ सचे दुर्भिसकतारः स्वमातिपिशिनासनाः । सर्पमूपिकमाजरिमयुरोमविवर्जिताः ॥ ६॥ प्रामारण्पराःये च ये दिवा योमिनीचराः । ते से ग्यसपिताः हटा दधनो देशशून्पताम् ॥ ७ ॥ पृहतोरणचसपु द्वारेषु च भपमदाः । पक्षिणां समिपातश्च मधुरल्मीरुदर्शनम् ॥ ८ ॥ एकपानेकदेयानां कुमुमफलदर्शनम् । अतिरदिश्व सस्यानां परचमागमं पदेव ॥९॥ तिलाना मदनानिलमतलव वा यदा । अन्नस्य विरसत्वश तदापि सुमहद्दयम् ॥ १० ॥ मारकालं विनान्यत्र समपे सप्तवासरम् । मवन्धेन महाराष्टः प्रधानमरणं पदेव ॥ ११ ॥ यदि छाया न दृश्यन्ते विमलेपि विवस्वति । पल्लीपतो वा दृश्यन्ते भवेचस्मिन्नुपद्रवः ॥ १२ ॥ कुक्कुटाः सणदारम्भे हेमन्तादी च कोकिलाः । रुदन्तो देशानाशाय श्पेनाश्च प्रतिचक्रगाः ॥ १३ ॥ १ एकमालताम् । २ पेपर।

·(६४) शिशव शखकाटाचे पाणयस्तु परस्परम् । महरच्छिन्दिाभन्दीति निगदन्तो भयमदाः ॥१४॥ चित्रितश्चित्ररूपानां तभक्तानां भयपदाः । विकृतमसवस्तत्तद्वर्गशून्यत्वमावहेत् ॥ १५ ॥ अग्नर्भयङ्करो घोपो नामेरुज्वलनं तथा । रसित लोहभाण्डानां गमनञ्च भयप्रदम् ॥ १६ ॥ अमाणिनां वचोवीतशरीराणाश्च गर्जनम् । सलिले शोणरेखा च न चिराद भयमादिशेत् ॥ १७ ।। सस्यरक्षजलानाश्च दृष्टिभूतलभूभृताम् । उत्पातः प्रभुनाशाय सर्चचामृतदर्शनम् ॥ १८॥ उन्मत्तानाञ्च या गाथाः शिशूनां भापितच यत् । स्त्रियोयञ्चमभासन्ते तस्य नास्ति व्यतिक्रमः ।। १९ ।। पाशाण्डानां नास्तिकानाञ्च पाद: साध्वाचारमोज्झितः क्रोधशीलः । ईपालू वर्षा विग्रहेच्छु नृपो वा यस्मिन् देशे तस्य नाशो न दरः ॥ २० ॥ सीमासीमन्तिते सर्वप्रदेशे स मजापतिः नक्षत्रराशिराश्यार्द्धस्तत्मणेन ग्रहान्वितः ॥ २१ ॥ द्वे रेखे दीर्घतो गर्ने तिर्यग्याष्टी समालिखेद । मध्ये प्रजापतिसत्र माग्दक्षिणेन तारकः ।। २२ ।। तिर्यग्मध्यममूत्रस्य तत्तदारं प्रतादियु । तदधस्नारकापूM मृतं सर्वत्र योजयेत् ॥ २३ ॥ प्रयोदश बिनाडीम्भिरपिके घटिका दये। १ योनत्यमतियफगाः। २ पाणपास्तु ! ३ मोपत्रा। ४ज्यवानाच । ५५यस्ते । तरवार नीधिराम ·साराश्वलन्सतिकान्ते न मध्यस्थ: ममापतिः ॥ २४ ॥ मनापती समुद्भूते नोत्पातः शस्पते सदा । शेपपु तत्तन्नक्षत्रग्रहयोगेः शुभाशुभम् ।। २५ ॥ सर्वत्रोत्सातजातेपु लोकपालान सहग्रहान् । अभ्यर्प तोपपेदाने गुणिनस्तु ययाधनम् ।। २६ ।। कोशातकी विपदकेतकमातुला दो सहाहरिवधूनलजन्मवित्वैः ।। गोरोचना जलसकृदकटुदुग्धयुक्त स्मानीय मूप्णसलिलं दुरितापहारी ॥ २७ ॥ भूमिजं भूमिदानेन गोदानेनान्तरीक्षजम् । उत्पातं सर्वतो जातं हेमदानेन वाजयेद ॥ २८ ॥ इन्युत्पातनिर्णयः ॥ इति सद्गीर्णचरितं नामदशमोऽध्यायः॥ इत्यनवमदर्शिनःस्थापिरस्य कृती देषज्ञकामधन्या परिति प्रकरण नाम प्रथमम् । पभोजरानादिभिरादिधीरैरीदेशतन्त्रम् बहुपा वितेने । सारं ममुश्य ततःस्फुटार्थविस्तृत मम्मति सूत्रपामि ॥१॥ राशपो द्वादशाजाचा अधिन्यादिन प्रयः । अवसानं कुलीराली मीनानामृतमन्धपः ॥१॥ मिपुन मगदावीणं पुगलं नरपोपिनोः । १ समुदभूतो। २ राशनंगाया।

·- तुला तुलावान पुरुषः कुम्माकुम्भधरो नरः ॥३॥ सस्यदीपकरा कन्या कन्यानावमधिष्ठिता। धनुर्धन्धी पुमानश्वजधन परिकीर्तितः ॥ ४ ॥ झपो मृगास्यो मकरो मीनो मत्स्ययुगम्भवेत् । शेपास्वनामसदृशाः सर्वे स्वस्थानगोचराः ॥५॥ ईपद्रक्तश्च धवलो हरितः पाटलद्युतिः । पाण्डविचित्रवर्णश्च कृष्णकनकसन्निभः ॥ ६ ॥ पिङ्गलाकर्बुरश्रीश्च वभ्रूश्च मलिनः क्रमाद । मेपादिमीनपर्यन्ता रुचयापरिकीर्तिताः ॥ ७ ॥ कूरः सौम्यः पुमान्नारी चरःस्थिरों द्विरूपवान् । द्वारं वाह्यश्च गर्भश्च क्रमान मेषादयास्मृताः ॥८॥ चत्वारो राशयोजायाः पञ्चमैनवमैस्सह । मागादीनां दिशामीशा क्रमेण परिकीर्तिताः॥९॥ नृचतुप्पदकीटाख्याः मागादीशा बलोतराः। धुरात्रिसन्ध्यावलिनो नृचतुष्पदकीटकाः ॥ १० ॥ कुजशुक्रज्ञचन्द्रार्कमाम्यशुभारमूग्यः । पगुमन्दमुराचार्याः मेपादिभवनेश्वराः ॥ ११ ॥ होरा राश्यर्द्धमोजे तु मथमा गश्ममालिनः ।। पश्चिमा हरिणाम्य ममगशेषिपथ्यंयात् ॥ १२ ॥ गशित्रिभागी देष्काणः प्रथमो भवनेशितुः । द्वितीयः पश्चमेशस्य तृतीयो नवमेशिनुः ॥ १३ ॥ अंशा नवाजहरिनापभृनामनायः नमादयो परमकगंशका:म्युः । तौल्पादयो मियुनारियांशमाभ १ घरस्थानः।२ पंगु

·कपर्यादयश्चरमश्चिककर्कटांशाः ॥ १४ ॥
चरस्थिद्विरूपेषु भवनेषु यथाक्रमम् ।
आदिमध्यान्नगा भागाः स्मृता वर्गोत्तमा बुधैः ॥ १५ ॥
राशिहादाभागात्मा तत्रभागा यथाक्रमम् ।
तहादिगश्यधीमानां विपश्चिद्भिर्विकल्पिनः ॥ १६॥
राशिस्नु त्रिंगशः कुजरायजसुराचार्यशाशादिशुनमा
राशेरोजम्य बाणेन्द्रियभुजगमुनिमाणभागाधिनाथा ।
शुक्राचार्यमूर्यात्मनधरणिमुना युग्मराशेस्तु वायुः
शाणीभृदयाल जानिम्मरशरणम्नामंशकानामधीशाः॥१७॥
पृष्ठोदया मिथुनामहतुलाधराश्च
सीमन्निनी कलमश्चिकगशपश्च ।
मृद्धदिया मकरगोजधनुः कुलीराः
स्यान्मीनराशिम्भयोदयनामधेयः ॥ १८ ॥
तात्कालिकोदयोमूत्तिः कल्यच हृदयं भवेद ।
द्विनीयन्तु धनं धान्य तृतीयं भ्रातृविक्रमौ ॥ १९ ॥
तुरियन्तु मृहद्रेश्म पानालमुखबन्धवः ।
पश्चम पितृधीपुत्राः पष्ठं रुग्वरवैरिणः ॥ २० ॥
मप्तम युवतिरागो रन्ध्र मोहोऽष्टमं मृतिः ।
नवमन्तु तपोभाम्यगुरुधर्मगुणोदयः॥ २१ ॥
दशम मानकर्मशः लाभस्त्वेकादशंच यः ।
हादशश्च व्ययं मानं सर्व स्वाख्यातमूचकम् ॥ २२ ॥
पष्टं तृनीयदशममेकादशमथापि च ।
विद्यादुपवयस्थानमन्यवापचयाभिधा ॥ २३ ॥
सर्वस्वस्वामिभिर्युक्तं दृष्टं वा बलबदभवेत् ।
मृत्तिव॒धं गुरुभ्याञ्च युक्तादृप्टा घलोत्तराः ॥ २४ ॥

·मादिकग. गोगा. पीः । मसापामगर्मशहमापुरः ॥ २५ ॥ मिमममम मममय । हापारियोऽपिणालान ॥ १६ ॥ मातारापत मेदामोगरः। समापासपीमागपामीपविध्यो ॥ २७ ॥ गिमगाएको गृप । रामगोमयागोम्पो पानि पापा ॥२८॥ पुपानाप सिसानपिपागतः । सापरास पनिमानः ॥ २९ ॥ कामियमरणारी शानी दयारोपमाझिया । माया रुगः कोमलपा शुभार: कमानिमिप्रगनामिया ॥७॥ पन्द्रस्य परमोपातु दितीयो एपमेशरः। प्रिकोण परमोनीनं हनीपोरपिशकः ॥ ३१ ॥ पन्द्रस्य पदी मुर्पयुपी शेपास्तु मध्पमाः। लेतगुम्पुरती पन्यः कापालिकमहेश्वरः ॥ १२॥ निसं पुवा काञ्चनवर्णदृष्टिः पिसात्मकोऽनेकमतिश हिंस्रः। दुर्दपर्णः पपदलानवों मजाधिकोषा मनका भीमः ॥ ३५॥ मकरराशेःस्यादष्टविंशोशकः परम् । सावदेवांशको नीचः परमः कर्कटे भवेद ॥ ३४ ॥ १पातमा २परतो। ३ मेकमितिमा ·. मेपस्य द्वादशोभागस्त्रिकोणमपरे गृहम् । सितासिती समो शत्रुः शशिनः मुहदः परे ॥ ३५ ॥ कृमोऽनुहनपुंसाच सवियानाञ्च नायकः । सामवेदमियःशाक्यः भिषणां दर्शने स्थितः ।। ३६ ॥ विस्पूनमूर्तिनिपुणः फ्रिपा दाइकुरश्यामतनुश्शिरालः । स्यूलच्छविष्ठवचःमुत्तों हास्यमियचन्द्रमुनः सदैव ॥ ३७ ॥ चन्द्रपुवस्प कन्पायामुचं पञ्चदशाशकः । विकोणमपरेनीचश्चरमे तावदंशकः ॥ ३८ ॥ शुक्राकौं मुहदी शत्रुश्चन्द्रशेपास्तु मध्यमाः । एकदण्डीधरः सर्वःशण्डशूद्राधिपःस्मृतः ॥ ३९ ॥ स्यूल कैफात्मा कनकाभवों मेदोधिको इस्वतनुश्च धीमान पिद्रेक्षणः पिङ्गलमूर्द्धजन्मा गुरुस्मुगणामितिसम्मदिष्टः॥४०॥ जीवस्य परमोचन्तु कर्कटे पञ्चमाशंकः । तावदेवांशको नीचो मकरे परिकीर्तितः ॥ ४१ ॥ हयारे पञ्चमीभाग त्रिकोणमपरेगृहम् । शत्रू सौम्यसिती मध्यो रविन मुहदः परे ॥४२॥ ऋग्वेदवत्सल.पुंसां विभाणाञ्च विभुःस्मृतः । नभोगहो पतोनान्तु समये भक्तिमान गुरुः ॥ ४३ ॥ श्यामोविकृष्टपर्वा घ कुटिलामितमूडनः । कफानिलात्मवान् गुमासारश्च भृगुनन्दनः ॥ १४ ॥ सप्तविंशांशको मीने परमोचं भृगो भवेत् । १सारगिज-सुपरपरे । २ भापमियः। तापकः। पषमणापारमापाये।

·(७०) कन्यायां पम्मी नीन नावंदेवांशकस्मृतः ॥ ४५ ॥ तुलागा पञ्चमा भागनिकोणमपर गृहम् । बाकी वे मागीमगुमशेपास्त्वरयःस्मनाः ॥ ४३ ॥ पदमियः सीणां विमाणाच विनायकः। भार्गवः गलिलाधीशश्चरकानां मतमियः ।। ४७ ।। स्थलगिनन्मनखलोमयुनःपरेप दोपैकगूचनपदः कृशदीर्यगात्रः । मायुरः कपिलहमरुतात्मकश्च कृष्णः प्रभाकरमुतो महिमादिसक्तः॥४८॥ तुलायामंशको विशः परमोचंशनर्भवत् । तावदेवांशको मेपे परमं नीचमिप्यते ॥ ४९ ॥ कुम्भेविंशनि शाःम्युखिकोणमपरे गृहम् । शुक्रकी मुहदी जीयो मध्यमो ऽन्येतु शववः ॥५०॥ मारुतग्रह एपस्यात् शङ्करोद्भवनायकः । सहायः शण्डजातीनां हीकानां तुमतमियः ॥ ११ ॥ सर्वेपामेव तत्काले स्थिताः मित्राणि सम्मताः। द्वितीयादिवये वापि दशमादित्रयेपिच ॥५२॥ अधिमित्रमधिद्वेपि विश्वरूपविजितः। यथाहमिति बोद्धव्यास्तत्कालेपि ग्रहाः क्रमात ॥ ५३ ॥ रविःशुक्रःकुजाराहु यमश्चन्द्रो बुधो गुरुः । मागादीनां दिशामीशाः क्रमेण परिकीतिताः ॥ ५४ ॥ पापाक्षीणेन्दुरादियः क्षमापुत्रश्शनैश्चरः । गुरु शुक्रश्च पूर्णेन्दुः सौम्यः सौम्यास्तु योगतः ॥१५॥ , १ तुलायांसप्तमो । २ मित्रम् ! ३ गुरुस्सोयारिस्मृतो। ४ सलि. नदिधिश्च । ५ मारुण I.

·बम्सादा पायाला याप्रमाद । भ्रामानी मुगामाची मान समयम !!..॥ भान मागतांक मान्यो भीमः धिमः। निमा एन बिमालगनगम ॥१॥ समगनमा जिलगांवमलोबलाः । नकाबपना नाम गांवटित कामना: ॥ ८ ॥ गयणगी यामा, वांदनी मती । दक्षिणायणगामान्य चहा यापट भन्न ॥ ०१ ॥ वामांगकोणमयमांगगनाभ पादपनगः पांगमनापुनः । मौसमगी जनमनाना प्रभ पुंगांगा: मिनिमममममाः भवन्ति ॥ ६ ॥ मान्दगी जीरभाग नागो गाम्याश्रमी | धारामागुरगामी पयानो पानी समेत अनि गुगिना जिमनाविनायो साधनांग. पहा पाहपुयः । शुभगगनगः शुफपर यमाया: पहलमुपगताच परमायलाट्याः ॥ ६२॥ म्पीयादे म्यमागेच पचन वागरे । स्वहोगपाच मपि ग्रहाकालयलोतराः ॥ ६३ ॥ श्रेष्ठं चायलं नव म्यानदिकालंगम्भवम् । ग्रंमण पादहीनः स्पावलम्बनिरूपणे ॥६४ ॥ ति सामान्यादेशविधिर्नाम एकादशोऽध्यायः॥ १ स्यम्मानमहाः । २ सुतामाती। ३ सम्भवः ।

·( २ ) अतःपरं प्रवक्ष्यामि रहस्य ज्योतिपागमे । आयुयविधानं हि सारं मुनिमतान्तरे ॥ १ ॥ असन्निधौ जन्मपितुश्शशाङ्के सितज्ञयोमध्यगतेऽय केन्द्र । होरामपश्यत्युदये शनी वा लमाकुने वा यदि सप्तमस्थ॥२॥ सार्क शशी भवति पापयुतोऽथवापि जीवो न लग्नमाप पश्यति नापि चन्द्रम् । साकै शशाङ्कमपि पश्यति नैव जीवो जातःपरं भवति नारमुतः तदानीम् ॥ ३॥ गुरुक्षेत्रगते चन्द्र नधुक्त चापराशिगे। तद्रेष्काणे तदंशे वा नांपरैर्जात इष्यते ॥ ४ ॥ लगे यो द्वादशांश:स्याचदिग्दारं गृहम्भवेत् । तदीशदिङ्मुखं चापि मणित्याचार्यसम्मतम् ॥ ५ ॥ विलगराशिसिद्धा वा ककुष्केन्द्रस्थितस्य वा । बलिनो वा भवेदासां द्वारे जननसदूमनः ॥ ६ ॥ लमाव पठाष्टमो वापि चन्द्र-पापनिरीक्षितः । अर्द्धगास्सूतिकाः शुद्धे मृत्युमद्धा प्रयच्छति ॥ ७ ॥ स एव शुभदृष्टश्चे दष्टान्दे मृत्युदो मतः । पृष्टःसद्भिरसद्भिश्च तदर्भाब्दे करोति तत् ॥८॥ पष्ठाष्टमगतश्चन्द्रो न सधैर्वा निरीक्ष्यते । सौम्ययुक्तोऽथवा सौम्य क्षेवगोवान मृत्युकृत् ॥ ९ ॥ पक्षे सिते भवति जन्म यदि क्षपायां कृष्णेऽथवाऽहनि शुभाशुभवीक्षितोऽपि । तञ्चन्द्रमा रिपुविनाशगतोऽपि यवा दापत्सु रक्षति पितैव शिशु निहन्ति ॥ १० ॥ . १ परे।

·सौम्पाश्च पठाएमगा पलादयः पापस्मदृष्टाःसदीक्षिताच । मासेन मृत्यु जनपन्ति होरा विपाश्च पापापजितास्तथास्ते ॥ ११॥ अष्टमं शशिनःकूरसहितं मरणावहम् । लने पापयुते चन्द्रः पञ्चमस्यश्च दोपदः ॥१२॥ द्वादशस्थानगश्चन्द्रः सूर्य:सूर्यमुतः क्रमाद । मातुः पितुश्च सूनोश्च व्याधि वहति भूरिशः ॥ ११ ॥ भाग्यपृप्याप्यचिवाणां पादेपु च यथाक्रमम् । पितुर्मातुश्चतद्भातु लस्य च मृतिर्भवेत् ॥ १४ ॥ पापग्रहयुतश्चद्रो प्रजेत्तराई शुभेतरम् । मातुर्मरणमाचष्टे पितुश्च दिनकृत्तथा ॥ १५ ॥ गर्भ निहन्ति शीतांशुमध्यगो बैकमन्दयोः । सपापो होरास्थस्तादृशो जननीमपि ॥ १६ ॥ सन्ध्यायां चन्द्रहोरायां क्रूरराश्यन्तसविनः । मृत्युदाश्चन्द्रपापाश्च प्रसेक केन्द्रसेविनः ॥ १७ ॥ चक्रस्प पूर्वार्धगताश्चपापा: शुभाश्च पानिसेविनश्चेद। लग्ने कुलीरेऽपि च रश्चिके वा जातस्य मृत्युनविरेण दृष्ट:१८ क्षीणे शशाङ्के लमस्थे पापाश्च केन्द्रसेविनः । अष्टमे वाभवेयुस्ते तदाजावो न जीवीत ॥१९॥ दूरग्रहयुतश्चन्द्रो व्ययोदयकलवगः । नष्टमीक्षण केन्द्र दाभवच मृत्युदः ॥२०॥ पदाशिगनोवेन्दुः सप्तमस्थोऽपि वाभवेत् । हरयोमध्यपातश्चेत् तदापि मरणमदः ॥ २१ ॥ १ शुभेतरात् । २ चमचन्द्रयोः ।

·रेपु सप्तमस्थेषु चन्द्रो लग्नगतो यदि । तदापि मरणं प्राप्त वादरायणसम्मतम् ॥ २२ ॥ चन्द्रे व्ययगते क्षीणे पापैर्छग्नाप्टमाश्रयैः। कण्टकैः शुभवज्जैश्च जातस्य मरणं भवेत् ॥ २३ ॥ शशिनि'शनिसमेते लग्नगे सोपरागे सितिमुतवति रन्धे नाशमाहुश्च मातुः। स्थितवति सबुधे वा सार्कजे वा तथा भवति मरणमुक्तं पूर्ववच्छत्रुजातम् ॥ २४ ॥ लग्नाष्टनवमान्तस्थे सोमारार्कशनैश्चरैः । अष्टगुरुणा शक्तिमता मृत्युमिहादिशेव ॥ २५ ॥ क्षीणेन्दुलग्नपुत्रन्स कामधर्मसमाश्रयः । नाशकदलिभिर्जीवसितज्ञैरयुतेक्षितः ॥ २६ ॥ यस्मिसंस्थो जननसमये शक्तिमान्योगकर्ता तत्र प्राप्त शिशिरकिरणे पापदृष्ट समन्ताद । मृत्युच्यश्शीशनि धलिनि स्वसंगे वापि धीरे। 'पन्धुच्छेदादिभिरपहतास्यादरिष्टोपयाते ॥२७॥ विवर्द्धमानः शशभृत्समस्त ग्रेहामुदृष्टो विनिहन्सरिष्टम् । : चन्द्रात्तु पष्टाष्टमसप्तमस्याः सौम्याश्च रक्षन्ति शिशून् विपापाः २८ होरागतो जन्मपतिः समस्तै निरीक्षितः पापयलं क्षिणोति। चन्द्रः शुभस्वोधगतश्च मित्रवर्गस्थितोपान करोसरिएम २९ होरागवो गुरुरुदंशरुदानशक्ति रेकोपि हन्ति दुरिवं शुभदृष्टमूर्तिः। राहुस्तयैव कायतत्रिपडायसंस्थः सौम्पेक्षितोऽपि शुभरेचरसद्रत्तोऽपि ॥३०॥ । १यमातः॥२ सन्मादिमिल्पहतः।३शिः।।

·अजे कुलोरे पृषभेऽयवापि लग्नत्वमाप्त पदि राहवासे । ग्रूपाचदा मगलमेव यदा भवन्ति योगा पहवः शुभाश्च ३१ आयुस्तलमित्र मोक्तं शरीरं वत्तिका पया। घेतः प्रदीपवरात्र मत्युपायास्तु वायुवद ॥ १२॥ अभावमेवारिष्टानामयसीय बुधः पुरः। पश्चादायुर्विधानेषु पया देशं प्रवताम् ॥ १३ ॥ निर्गच्छत्तो योनिमुखान्मू लग्नमिति स्मृतम् । ततः प्रभृति निर्देश्याः क्रमशोऽन्येऽपि राशयः ॥ ४ ॥ पोदयस्पघुसस्तु नियमोऽयं भकल्पितः । पादोदयस्य ताज्यादे विलोमेन प्रकल्पयेत् ॥ ३५ ॥ मूर्द्धा ललाटास्यतटीकपोली कण्ठोऽयं वो हृदयञ्च कुक्षी। कट्यूरुजाननि संयव जङ्ये पादो च लग्नानि भवन्ति भानि ॥ ३६ ॥ ग्रहाणां सदसद्भावस्तत्तदाश्रितमस्तकम् । पृष्ठञ्च परिदीनञ्च विनिश्चिस घदेदुधः ॥ ३७॥ भानुः पिता शशी माता शुक्रः पनी मुतादिकम् । गुरुविमवरुपादिर्बुधो बुद्धिश्च वैरिणः ॥ ३८ ॥ कुजस्तु सोदरोत्साही शनिर्गों किङ्करादिकम् । कुमारो लग्नमेव स्या दिसेवंग्रहसनहः ॥ ३९ ॥ नीचादष्टं खगं स्वोचमारोहन्तं विनिर्दिशत् । उचामुष्टं पुनर्नीचमवरोहन्तै मादिशेत् ॥ ४०॥ भानुः परमनीचस्थो द्राचलारिशदंशुमान् । ततो यथा बलश्चान्ये विरुपाः नाशवः कमात् ॥४१॥ क्षी।२मादिशेत । ३ द्विरुपो।

·(७) दलिता नीचपादास्ते परमोचेपु वत्सरः। उपस्थस्य रवेयः सरदामेकविंशतिः ॥ ४२ ॥ एकैकोनाव स्वतः शेपग्रहाणां दाप उच्यते ॥ ४३ ॥ उचतो नीचतो वापि शोध्यं पाक्षेप्यमेव वा । निश्चिस तत्र राश्यशाद सवर्णान लग्नवदितान् ।। ४३ ।। नवेन भाजयित्वाथ तारायं तद्ग्रहस्फुटे। योजयेच्छोययवासी कर्मभूमिस्फुटो भवेत् ॥ ४४ ॥ आरोहतः स्फुटं कृत्वा विलितां नीचरश्मिभिः । समं गुण्यतपः प्राप्तममुरैदिवसादिकम् ॥ ४५ ॥ उच्चभ्रष्टे तथा लब्धमुच्चदायाद्विशोधयेत् । लग्ने परमदायन्तु नववर्षाणि निर्दिशेत् ॥ ४६ ॥ लग्नस्फुटावीलप्साम ज्ञानपादाहृतं वृथा । ज्ञात्वावंशपराश्यदै पृथक कृत्वा दिवाहृतम् ॥ ४७ ॥ ततस्तन्नीचपठिन लब्धा यादयः स्मृताः । समभे वर्धते पूर्व पश्चार्दै परिहीयते ॥ ४८ ।। ओजे विपर्ययात् साध्य होरादायो भवेदयम् । अयमेव विनिर्दिष्टो रिटदोपाय मूरिभिः॥ ४९ ॥ अनुलोमायुपं पिण्डमेवमानीय बुद्धिमान् । यथोक्तविपरीतेन मतिलोमायुरानयेत् ॥ ५० ॥ तत्कालिकविभागेन क्रमानीचोचवेश्मनोः । अभुक्तेन च भुक्तन प्रतिलोमायुराहतम् ॥ ५१ ॥ अनुलोमायुरानेयं निसर्गवलिनां क्रमाद । प्रतिलोमायुरानेयं तत्कालवलिभि ग्रहः ॥ ५२ ॥ अनुलोमायु विज्ञेयं मित्रादिस्वान्निसर्गतः । .. लिलिलानां ।२ चाण। ३ हनम् । ४ क्षेत्यम् ·(७७) तत्कालिकविधानेन प्रतिलोमायुपि ध्रुवम् ॥ ५३॥ निजक्षेत्रस्थिताः स्वर्यमित्रोदासनिविद्विषाम् । अशकेपु स्थितांस्त्वेक द्वित्रिपादांशकैर्युताः ॥ ५४॥ मित्रक्षेत्रस्थिताः स्वयेमित्रोदासीनविद्विपाम् । अंशकेषु स्थिताः द्वित्रिचतुःपञ्चाशकैर्युताः ॥ ५५ ॥ शत्रुक्षेत्रस्थिताः मित्रक्षेत्रोक्तस्य विपर्ययात् । लब्धं सजन्दासोनक्षेत्रनवं विधिभवत् ।। ५६ ॥ हानावस्तमितास्वार्दै सहस्थामदनाराकम् । सजन्ति शशिना योगे न किञ्चिदपि खेचराः॥ ५७ ॥ पुप्पबन्ती विनकत्र स्थिताशेपा यथाक्रमम् । हित्वा द्वितीयां बलिनां सङ्घयांशोनास्त्रदायतः ॥ ५८ ॥ सौम्यक्रान्ता होरायाः दायस्तु द्विगुणोभवेत् । अरक्रान्नाद्धहोरायाः दायस्तु दलितो भवेत् ॥ ५९॥ क्षेप्यम्मक्षिप्य सर्वत्र दायो शोध्य विशोधयेत् । भुक्तामुक्तवमादेव मायुः पिण्डद्वयं भवेद ॥ ६ ॥ उभयोरायुपीः शिष्टमन्तरालंकलीकृतम् । जनकेन तनो हत्वा सम्मान दिवसादिकम् ॥ ६ ॥ प्रतिलोमायुम्युक्तं यदि तस्मादिशोधयेत् । उनं यदि भवेदेतत् तत्रैव ह नियोजयेत् ।। ६२॥ एवं पुनः पुनः कुर्यादनुलोमायुपा मह । जनकमातलाभस्तु यावदेय विशेषताम् ॥ ६३ ॥ भनिरोमायुपापिण्डम्नदारदर्शन स्मृतः। अनुलोमायुपि भाई कियेयं न विधीयते ।। ६४ ॥ १रत्तपम । २ भुपम् । ३ सयर । ४ जनतः । ५ दायरेन्य विशेषताम् ।

·अनायुः पिण्डसङ्ख्यानां यदि छिद्रदशायुतम् । तदैव मरण व्युच्चदशा चेन्जीवति ध्रुवम् ॥ ६५ ॥ · इत्यायुयादेशोनाम द्वादशोऽध्यायः। त्रयोदशोऽध्यायः। अतःपरं दशाभेदः समासन विभाव्यते । उभयोरायुपोः कल्या दशाचानुदशा बुधैः ॥ १ ॥ "क्षेयं शोध्यं विशुद्धो यो दायो यस्य स्फुटीकृतः । सा दशा तस्य विज्ञेया तदुक्तफलशालिनी ॥२॥ पूर्व होरा दशाज्ञेया ततो वार्कस्थितिः क्रमाव । 'दशाविकल्पिते तत्र बहुप्वपि चलायशः ॥ ३ ॥ वहूनां वलसाम्येतु प्रथमा बहुदायिनः । तेपाञ्च साम्ये प्रथमं विश्लिष्टस्य दिवाकराद ॥ ४॥ गलाग्रमेह्रदेशेषु पापपातोपमृत्युदः । सौम्यपातस्तु पीडाकृदन्यत्र निगडादिकम् ॥५॥ स्वाष्टमानं ग्रहाणान्तु होरादायो विभज्यते । परेपां दायभागन्तु होरा न भजति स्वयम् ॥ ६ ॥ भक्त्वा तत्तद्दशाकालमायुः पिण्डेन तत्पलम् । तत्तदायेपु गुणयेव सा तदन्तर्दशा भवेत् ॥ ७ ॥ क्रूरदशायां क्रूरः प्रविश्य चान्तर्दशा यदा कुरुते । पुंसः स्याद सन्देहस्तदारियोगे सदैव महान् ॥ ८॥ यो लग्नाधिपतेः शत्रुः लग्नस्यान्तर्दशां गतः । १ सद्धपातं । २ म्युध । ३ व्यांका ४ पलिनोदया। देय ·( ७६ ). करोसकस्मान्मरणं समाचार्य्यमतं यथा ॥९॥ होरेशाधिष्ठितदशामटमेशे उपागते । ज्ञेयम् तनूजसन्देहो देहिनां पति मण्डलम् ॥ १०॥ प्रवेशे बलवान् खेटः शुभैवा सनिरीक्षतः । सौम्यादिमित्रवर्गस्थो मृत्युकुन्न भवेत् तदा ॥ ११ ॥ अन्तर्दशाधिनायश्चेद्विवलो बलिना युतः । उभौ वा बलहीनौ वा भग्नश्छिद्रदशा भवेत् ॥ १२ ॥ विजयी युधि यधेको ग्रहयोश्च शुभो यदि । तद्दशा न भवेदं कष्टास्वाच्चांशादिजुपो ऽपि च ॥ १३ ॥ भानोर्दशा सुविजयी वहुमानपात्र: विद्वाननेकसमयस्थजनानुयायी। किन्तु ज्वरादिपरिपीडितीचरुपो वृद्धाइनारतिरपास्तनिजप्रदेशः ॥ १४ ॥ अन्तर्दशां दिनकरस्य शशी प्रपन्नः कुर्याद कलत्रविभवं विपुलं यशश्च । विन्मित्रतारुधिरवातकफमकोपं प्रस्थानखेदमनुरूपचनादि लामम् ॥ १५॥ प्रभाकृतोऽन्तर्जुशिमार्गबेतु रुणाशिर कुक्षि खिमबुद्धिः। पराजिव स्यात् कलहे निजार्य दीनश्व किञ्चिद्वनिताव मिवम् ॥१६॥ जीवे सहसकिरणस्य दशामुपेते रामःमतान्तिरूपभुक्तिरनेकपा च । फोर्यया च सचिवरय मिवता च - १पचारका कदापिंथा। मित्रनाम।

·स्थानान्तराणि च धनानि भवन्ति विपा ॥१७॥ सौम्यो दशामुपगतः सतं तिग्मानः सोम्यं बुधन व जनन ममागमय । आतिच पन्धुभिरंगारजनामा पापोदय विमा विदानि पुंगाम् ॥ १८ ॥ भोमे सरांनदपितस्य दशामुपेने रक्तं यहुं सराते पालश गर्ग। हेमादिलभिराहतेडभिश र तस्मिन् जपग पग गिरगि पपा ॥१॥ मन्दोदशा पितुरनाप्य करोष मय सापं रुमनिगलनानि गरायगय । मर्यस्य निमयााएगीरी पपिदिगिमगारविनिमे ॥२०॥ गिरपिदगा। पत्रपदापागम्ममा पापिने गंगमरपा ।। Tnia irirnia initiin: सम्भोगमाया! PritrimuTHI ननTERIAt नमा Aart Trirituanian RH ch: trinh • Trị ·भङ्ग विद्धवनिताभिरकीर्तिराशिम् । पात्रोद्भवं व्यसनमूर्जिनकुक्षिरोगं शोकोदयश्च विरहं स्वजनैः क्षणेन ॥ ३ भालेयरश्मिसमये सुम्तीमतोऽयं सस्त्रीसहायतनयोद्भवभीतिजातम् । स्थानापपानमवबुद्धिमनर्थजालं माणासयव्यसनमप्यपनेतुमिष्टे ॥४॥ सौम्यः करोति जनकस्य दशामु हर्ष द्रव्योगवश्च वपुपो गुरु गौरवथ । विद्भिर्विवादमपकृद्विजयीच तत्र पन्धुक्षयश्च विपये च विपादनालम् ॥ ५॥ भौमः करोति शशलाञ्छनकालयोगी भोगोन्नतिञ्च कलहेन च तव हानिम् । रक्तश्रुतिञ्च मुतसम्मतवस्तुनाशं खेदश्च दासशिशुनीचजनोपनीतम् ॥ ६॥ मन्दो निशाकरदशोपगतः करोति दैन्यश्च भिक्षुजनसङ्गमनङ्गनार्तित्तम् । जाल्मैश्च मैत्रिमपपापरताच बुद्धि किश्चिमुद्भवमथा स्थिरताश्च तस्य ॥ ७ ॥ इति चन्द्र दशा। शुक्रः स्वकालमुपगम्य महोदयञ्च सन्मित्रलाभमरिनाशमभिष्टसिद्धिम् | मख्यानिमंशुकथनाभरणादिलाभं १मानम्पप।

·पम्मोदयय मधुरादिविशेषमुक्तिम् ॥१॥ मौकीदशामुपगतमरणीबिपनि पिदापरेन तनुपितमयम रोगम् । दरसानिमयमित्रजनन भेद माणी रूमय नृपविमभयध परे ॥ २॥ पन्द्रस्तु भार्गवदशामुपगम्य धत्ते पस्तुमयं पपुपि कुष्टमनेकया च । पैश्याविरोधमनिर्गमनध देशाद . मासादिकच रिपुभिः कफवातरोगम् ॥ ३॥ जीवः सितस्य समयं मतिपय सघोड़- पचं प्रमाणे गुरु गौरवमातनोति । नानामयेन परिपीडनमङ्गनाभि बैरं ततो व्यसनमाशुपरं विधत्ते ॥ ४ ॥ चन्द्रोभृगोरुपगतः समयं प्रसिद्ध धीमत्मसादमुपभोगमनेकधाच । भावेश्च मध्यमघमर्षणमांसलामं देहव्रणानि बहुलानि च सन्निधत्ते ॥ ५ ॥ कालं कुजो भृगुमुतस्य गतो विधत्ते पुत्रोद्भवं शिशुजनेन सदा हि सन्धिम् । चापाल्यमिष्टविरहन विदेशयात्रां तत्र स्थितिश्च बहुधामयपीडनच ॥ ६ ॥ मन्दः सितेन सहितो बहुदासलाभ सस्योद्भवच नवलोहमयश्च भाण्डम् । कुर्यान्मुहुःक्षपणकैश्च समागमञ्च देयं बुधेन च जनेन चतुप्पदाप्तिम् ॥ ७॥ माननति । २ श्रीपेस्वमस्य । ३ मंशलाभं । 1 ·इति शुक्रदशा। जीवःस्वदायमुपगम्य नृपमसाद स्थानान्तरश्च बहुविचसमागमश्च । पानादिलाममाहितस्य जनस्य हानि रोगक्षयच कफरोगसमुद्भवच ॥ १॥ जवों दशामुपगतो दिनकृत्करोति रोगक्षये रिपुभयश्च महाप्रतापम् । मानं परिभ्रमणमुज्वलमिघयोगं द्रव्यश्च भूसमुदित क्षयमाशु तस्य ॥२॥ इन्दुः समत्य गुरुणा गुरु गौरवञ्च गोराङ्गनाजनसमागममिष्टलामम् । क्षेत्रस्य हानिमलसमकृतिथ किश्चिद सवारणश्च बहुशः कुरुते मुदश्च ॥ ३ ॥ शुकः मुरस्य समयं प्रतिपद्य घचे पितज्वरं जठररोगमनेकपा च । भूर्भयं विभवहानिमनर्थबुदि बुद्धिसयश्च सह वन्धुननेन वैरम् ॥ ४॥ कुर्याद्बुधः मुरगुरोः समयं मपन्नः लेशव पाशयमनञ्च महामयञ्च । स्थानच्युतिञ्च परिलुप्ति महीप्सिताना शखत्रणञ्च मरणच्यमनावसानम् ॥५॥ भौमः सुरेन्दगुरुणा सहिनो हितानि सम्पत्तिमुत्तमगुणञ्च मुदं करोति । १रिपुहानिम्न । है ·মার্ণ যান। मीणमित गिरोरुनन्न ।। ६ ।। मीकि गणपगम्य करीनि रोग पांग नास्तिमनु नेम्कलोदोध । যাণঘাষ বিধান मनिममनसा मशमञ्च तस्य ।। ७ ।। इति जीपदशा। सोम्प: सकालमुपगम्य युधोपसेवा मर्यस्य साममुपदार्पर नस्य हानिम् । सौख्यं सपन्धुकलहारणे जयथ मन्त्रीपदाध्ययनलाभविधिध पत्ते ॥ १ ॥ भानुः शशाङ्कतनपस्य दशां प्रपन्न: 'स्वास्थ्यं धियं मशमयोगरतिच भूयः। पात्रां महाधनकरीच कलत्रलाभ किश्चित करोति जठरामयपीडनश्च ॥२॥ चन्द्रः स्वपुग्नसमये समयच्युतिश्च तोयमपातपतनेन भयञ्च भूयः। अंशकदानिमनुजीविजनोपघात पत्नीपिनाशविपदञ्च मुहुः करोति ॥ ३ ॥ सौम्येनसङ्गममुपेत्य सितः करोति देवद्विजन्मयतिपूजनलोलविचम् । स्त्रीभ्यां स्खलाममधिकं नयनामयश्च पुत्रेग केनचिदनविधिञ्च भूयः ।। ४। १ स्वास्थ्यन्धियः । २ पत्ती।

·(८५) जीवो बुधेन सह सद्गतिमेत्य सस- हानि विभूतिविपदश्च नटच्युनिश्च । भार्याविपादमनिशं निशि मुप्तिहानि नानाभयञ्च कुरुने कुरुते रनिश्च ॥ ५ ॥ भीमो बुधस्य समये विदधाति पुमः रैः ममागममनः मुलभोपचारम् । सञ्चारणञ्च बहुगोभयमायुदेभ्यो मौर्खच सौख्यविलयच मुहुः करोति ॥ ६ ॥ पगुबुधेन महितः कुरुने नरस्य शखामिभीतिमयदामजनोपयातम् । आर्ति शुधाच वपुपानधामयय सश्चिन्तितार्थविलयश्च महोदरच ॥ ७ ॥ इति युधदशा। भीमः ससकीयममये ज्वरमसहि- दावणानि निपुणेन जनेन वरम् । स्वस्थानमनमरणच्यमनं विधने पिनश्च रक्तमपि कोपयति भमय ॥१॥ सूर्यः कुन मह मगममाप्य कुरा दार्याध पुरविभवञ्च महोदयश । तेजः ममापमवनीसममागमश मन्दामिनाथ मरना भनिनश्व रोगम् ॥ ६ ॥ सदसमेस शरभृदरणीमुनन पागहनाजनममागममलामम् । पुषोदरच विभरं परामः परदि ·. • सिदिय साघुममयेषु महारतिश्च ॥३॥ अडारकेन सहितो भृगुनन्दनोऽसी माध्यस्थयमावहति चेतसि मुस्थितिध । पीडालयश्च निजयन्जनेपु रोपं मान्तिश्च शान्तमनुजेन समागमश्च ॥ ४ ॥ यक्रस्प कालमुपगम्य गुरुः करोति सम्पत्तिमिष्टमनुजेपु महोदपश्च । सामन्तभूपसचिवैः सह मिप्रताञ्च दानादिधर्मनियताश मतिं करोति ॥ ५ ॥ माप्तो दशां शशिमुतः खलु लोहितस्य व्यालेभवन्यम्गशङ्करनं भयञ्च । विद्वद्विरोधमुदरामयपीड़नश्च वित्तक्षयश्च विदधाति चिराय पुंसः ॥६॥ भोमस्य कालमुपगम्य शनैश्चरोऽसौ योग तपस्विमनुनैः कुरुते क्षणेन । घूतादिदेवनाविधिश्च मुहुर्मुदश्च सौन्दर्यहानिमपि पादगतच रोगम् ॥ ७॥ इति कुजदशा ॥ मन्दो निजं समयमैस करोति सघः पीड़ां द्विजन्मनृपमित्रसमुद्भवाश्च । च्याधि मुतार्थविलयच्च पदावभङ्गं निःशंसयं प्रकृतिदासजनारिभीतिम् ॥१॥ भानुः शनैश्चरदशां प्रतिपद्य धत्ते चोरादयं व्यसनमिष्टमनस्य शोकम् ।

·अयापहारमनयादपमृत्युमुग्रं खोभिर्विरोधमपयानमय स्वदेशात् ॥ २॥ चन्द्रामपथ रविपुत्रदा करोति कुष्टामयं मरणपीर्तिममहाशाकम् । दैन्यं भुजङ्गमयमुग्रमनर्थजालं शास्त्रार्यविप्लवमनीतिपथावगाहम् ॥ ३ ॥ शुक्रो दिवाकरमुतस्य दशां मपन्नः सनीतिलाभमभयच चतुष्पदाप्तिम् । दासौपरहणमनेकजनोपचार माचारहानिमपि तत्र करोति किश्चिद ॥ ४॥ जीवः समेस समयं खररश्मिमूनो श्चिन्ताकुलश्च हृदयं सदयामवस्यम् । स्वस्थानमात्रनिलयश्च लपश्च किश्चित् संचिन्तितस्य च विशेपमसी विधत्ते ॥५॥ मन्दस्य कालमुपगम्य शशाङ्कपुत्रः शाखोदपश्च बहुधान्यविशेपलाभम् निसोत्सवञ्च विविधममदोपयोग योगञ्च वन्यमनुजैः सहसा विघचे ॥ ६ ॥ यामनुरर्कतनस्य दशामु पते मचप्रमत्तहदयं दयिताभिशापम् । कोपं निरर्थकमनर्थकरीच वाचं पुदि विपचिमणगुद्भवरोगजातम् ॥ ७ ॥ इति शनिदशा॥ १दासोपरपणजनोमवार।

·. अनुलोमदशाभेदमेवं विद्याद्विचक्षणः। . मतिलोमदशाभेदः संक्षेपात्कीयते ऽधुना ॥ १ ॥ दिवाजातस्य विज्ञेया भास्वतः प्रथमा दशा। निशाजस्थादशां चन्दोरन्ते लग्नदशा भवेत् ॥ २॥ ततः परं दशाभेदं तत् कालवलिना क्रमाद । उयत्रापि च होरायां फलं तत्पतिसन्निभम् ॥ ३ ॥ दशाग्रहाणां तत्कालमित्रोदासीनविहिपाम् । श्रेष्ठा मध्याश्च कटाश्च क्रमेण परिकीर्तिताः ॥ ४ ॥ स्वक्षेत्रोच्चांशभाजाश्च मित्रराशिजुपामपि । स्वोच्चाभिलापिणाञ्चापि दशाः श्रेष्ठा नचापरः ॥ ५॥ अनुलोमदशांतुल्यमितरं सर्वमिप्यते । आयुयोवधानेपु सावनं मानमाचरेद ॥ ६ ॥ दशारम्भे शशी श्रेष्टः मुहद्वर्गगतोऽपि वा। निजवर्गगतोवापि स्वोच्चसेवितसत्तमः॥७॥ योगे ऽघिमित्रयोरिष्टं पूर्णमसन्ततोऽन्यथा । योगेऽधिद्वेषिणोः पापं पूर्णमसन्ततोऽन्यथा ॥ ८ ॥ इति दशाधिपाकादशोनामत्रयोदशोऽध्यायः। चतुर्दशोऽध्यायः। 000- अतः परं प्रवक्ष्यामि ग्रहगोचरपूर्वकम् । विधिमिष्टकवर्गस्य वराहमिहिरोदितम् ॥ १ ॥ शीतांधुभ्रष्टमनं जनयति विचरजन्मिनां जन्मराशी हर्प 'दसेयमन्त्री दिवसकरकुजी शवपक्षस्य रद्धिम् । १ निशाजातस्य ॥ २ उमापि॥ ३ दैत्येन्द्र।

·हानि कुर्यादसूनां किरणपतिस्तो वञ्चनं सोममनु निसं निघूनबुदि प्रबलरिपुभय वितनाशञ्च जीवः ॥२॥ भेदं मित्रजनैः करोति दिनकृत् क्लेशामयं चन्द्रमा: सौरिविचविनाशकृद्धनकरस्कारापनेरारमनः । हानि भूमिमुनः करोति महती घाँद्ध भृगोरात्मजो मानं दीपपति द्वितीयभपने जीवो नृणां नितिम् ॥ ३ ॥ स्थिता भ्रातृस्थाने दिनकरमहीजातनपाः स्थिरां स्थानमाप्ति दधति धनलाभश्च परमम् । विनाशं शत्रूणां जनयति शशी शुफसहितः परं हवसन्तापं सुरगुरुयुधावापि कुरुतः ॥ ४॥ भूयः शास्त्रविबोधितामपि धियं मूढीकरोसङ्गिरा घोरां दुखपरम्परां दिनकरः कुश्यामपं चन्द्रमाः। लाभ सोममुतः करोति भृगुनो निसं श्रिया सङ्गम भौम: शत्रुकरचतुर्यभवने सौरिश्च विवशयम् ॥ ४॥ विमं सूर्यत मुतोविमतुलं कायाति चन्द्रमाः। दीपोत्पत्तिमनेकशः क्षितिमुतः मायोवियोग रविः । सौभाग्यं विदधाति सोमतनयः पुहिं परां भार्गवः कुर्यात्पंचमराशिगः मुरगुरुर्निसं नृणां नितिम् ॥ ६ स्थिताः पष्टे राशौ दिनकरमहीजातनयाः बुधश्चन्द्रश्चैवं मधुरंधनलाभं विदधति । समृद्धि शत्रूणां मनसि च विपादं गुरुभृगू नराणां कुर्जन्ती युवतिकृतरच परमम् ॥ ७॥ अर्कः सन्तापमन्तजनयति शदाभृत् सौख्यमसन्तलाम भीमो रोगाभिदि विबुधपतिगुरुवस्तुलाभं विधत्ते । १शशिशुफसहितः । विभियं च ।। १२ ·ni लसार भीगा PERMIST"n धने एक Triri पनाममुः। और गुरबार ifrom:पानगपातः॥१॥ বাংগাসাঃ সমকা: दुरिमा नराणाम । मापने वादगराशिपाता: सम्पति चिन्तामपगुमरोगम् ।। १२ ।। गन्मापदादाराशियानो भाई विषणः सल राहुरेन । स्याता शुभी भ्रातृपढ़ापपाती भोपु योपेषु हि मध्यमौ तौ ॥ १३ ॥ दिनकररुपिरी मधेशकाले गुरुभृगुनी भवनाय मध्यपाती । १ भगमा । रचाते।

·रविनाशिनी ग्रहावसाने शशितनयः फलदस्तु सर्वकालम् ॥ १४ ॥ पस्प गोचरफलं प्रमाणतस्तस्य वेधफलमिप्यते नवा । मायशो न यहुसम्मतं विदः स्थलमार्गफलदो हि गोचरः॥१५॥ अष्टवर्गपरिशाधितो ग्रहः श्रेष्टना समनुवर्तते यदा। रिष्फगोऽपि हितदःप्रगश्यते योऽष्टवर्गमदःसशोमनः॥१६॥ जन्मकाले ग्रहमान्तरारारभ्य कल्पयेत् । शुभस्थानेषु विन्दुश्व रेखास्तदितरेषु च ॥ १७॥ द्वयोरन्योन्यविश्लेपादुत्तमाधममध्यमान् । कल्पयेधारमार्गेण तत्तद्राशिपु खेचरान् ॥ १८ ॥ अर्कः स्वस्माच्च भीमाच मन्दाच विचरन शुभः । मयमायमुहन्मृत्यु-शैलासाधर्मवस्तुषु ॥ १९ ॥ शुक्रालामारिरिस्फेषु जीवाव्यायारिधर्मम् । 'चन्द्राक्तयाज्ञारिलाभेपु विचरन शुभदो रविः॥२०॥ बुधादासात्रिलाभारि च्ययधी धर्मगःशुभः । लगादासात्रिलाभारि महद्रिफेषु शोभनः ॥ २१ ॥ स्वस्मारपचपेप्विन्दुरेका मदनेऽपि च । लग्नादुपचयेवारात मुतधीधर्मवस्तुप ॥ २२ ।। खेरस्ते च मृसो च तथैवोपचयेपु च । भनेरध्ययारिपुत्रेषु विचरन् शोभनाशशी ॥ २३ ॥ बुधात्मयमदिकशैलमुहन्नाशायधीनिषु । जीवात्मथमकाद्रि धनलाभाटवन्धुषु । शुक्राद्धर्ममुहत्पुत्रः महजायादिकर्मम् ॥ २४ ॥ भौमः स्वस्पास्ववन्ध्वाज्ञानाशाय मयमादिषु । १ खेचरात् । २ ते ३ कम्मद ·माताबुपचयेचार्कादिन्दोभित्रिशतृषु ॥ २५ ॥ सपात्मधर्मपुत्रीय सइज पिकर्मसु । मन्दात्मथंमधम्मार्य नाशवन्ध्वाद्रिकर्मम् ।। २६ ।। बुधाचायारिपुत्रेयु गुरोदिग्विद्ययामगः । शृंक्रानिमनलाभाच सपनेषु चरन शुभः॥ २७ ॥ बुधःस्वस्माद्ययायाज्ञा विधीधर्मादिशपु । शुक्रातर्विधीमुहद्धर्मनाशाय प्रथमेषु च ॥ २८ ॥ मन्दातृव्ययादिपु भौमान्मन्दवदिप्यते । लमाच्छतलाभाज्ञा प्रथभाष्टमहत्सु च ॥ २९ ॥ चन्द्राले मंदोद्यूते जीवाद्रिप्फायमृत्युपु । पटेपिं चं रवेायधर्मशतृव्ययोपगः ॥ ३० ॥ जीवः स्वस्माद्विपत्पुत्रधरिःफेतरः शुभः । भौमामर्थमनोशादिप्याशालाभमुहद्गतः ॥ ३१ ॥ सूर्यादिफारिवाजेषु लनासन्ताटमेतरः । भार्गवाच्छंतृलाभाज्ञाधर्मपुत्रधनाश्रयः॥ ३२ ।। चन्द्रादयायास्तथर्मास्यादिदधीव्ययत्रिषु । युधात्मयमधर्माय महत्त्वाज्ञामुतारिषु ।। ३३ ॥ गुमास्वस्माधयद्वेपी कामयजेषु शोभनः । लगावपट दिक्मरान्सान्यस्तथाचन्द्राययं विना ॥३॥ मन्दादिपुदिपदसप्तव्यपरजेंगु शोभनः । सूर्यादयादिरिफेषु ध्याज्ञायाप्रिनयान्सगः ॥ १५ ॥ बुधाद्धारिधीलाभतृतीयेषु च शोमनः । भोमांधिवपद् धन्युलामालामेषु शद्धिदः ॥ १६ ॥ पदाधीन । २ मुनारिस । ३ परिमाः एय। याापारीवर्णनगुरोः।

·शनिः स्वस्माधिधीलामसपनेषु प्रशस्यते । भोपाध्यपुपयाज्ञामुचन्द्रादायत्रिशत्रुषु ॥ ३७॥ शुक्रादायारिरिफेपु गुरोध्यायान्सशत्रुप । झूाद स्वनिधनायाज्ञा प्रथमाचलबन्धुपु ॥ ३८ ॥ लमायन्यायदिवशत्रुलाभधर्मपु शोभनः ॥ ३९ ॥ मित्रक्षेत्रे स्वनियनरहे स्वत्रिकोणे स्वतुङ्गे स्थास्नु रेवटापदिशानि फलं पादया क्रमेण । शत्रुक्षेत्रपणुनरफलं नीचगचालुप्तः किचिन्नेष्ट फलति हिततो व्यययापापपाकः ॥४॥ इति अष्टकवर्गादेशोनाम पतुर्दशोऽध्यायः । पंचदशोऽध्यायः। इदानी जन्मनकालमाश्रिनविहगादिभिः । मकल्पिता: योगगुणाः प्रकाश्यन्ते ममामनः॥१॥ अनरः शिशिरगो रणफाव्यपस्थ घस्तूपगैध मुनफा शुभमंस्थिय । योगो भवेटुरुपुरा निग्रहाभ्यां कमदरमा प्रकाधनो निपुणरुभाम्याप ॥ २॥ प्रभुमख्यानगीश्चि शीलवान मध्यवेशान् । विपपेनाबी माधु रणपापामनामयः ॥३॥ स्वभुभारमणभप पार्थिरोरापित ममः । पुनफापभिवेत्स्पाती यामा च पिया धनेः ॥४॥ १नेएम्पपाहापाए। २ सपनाहर ·( ९४ ) सागी भोगी मुखी श्रीमान् वाहनाट्यश्व भृयवान् । भवेद्धरुघुराजातो बबारम्भावपादवान् ॥५॥ केमद्रुमसमुद्भूतः प्रेष्यो धनीवजितः । बलात्मा मलिनो नीचो दुःखितश्च निरुद्यमः ॥ ६ ॥ योगकर्तरि भूपूत्रे तस्करः क्रोधिविह्वलः । बुधे धनाढ्यो मतिमान् मूक्ष्मदृष्टिकलामु च ॥ ७ ॥ जीवे गुणगणाधारः पूज्यते च नरेश्वरैः । भार्गवे मुखितोभूयः समृद्धिः सर्वसम्पदः ॥ ८ ॥ सौरौ तु पूज्यते श्रेष्ठो बहुभ्यः समुधमः । मिश्रेपु मिश्रगुणवान पलिनो वा गुणाधिकाः ॥९॥ सूर्याद्वितीयग्रहयुक्तमृक्ष वंशीतिविदः कषिवं पुराणः। वाशीततो द्वादशमन्तयोस्तु सौम्यग्रहवेच्छुभमस्ति जन्तो:१० रवी चन्द्रादिसंयुक्ते यन्वशःपापलालसः । निपुणाकरचेष्टश्च शत्रुटनिश्च धातुषित् ॥११॥ चद्रे भौमादिसंयुक्ते कूटोदी मियंवदः । कुलाग्रो वस्तुलक्ष्मनः पुनर्भूननपाकमात् ॥ १२ ॥ भीमे सौम्यादिसंयुक्ते मालो रक्षाधिकारवान् । सक्तश्श परदारेषु भर्मण ध्यानान्वितः ॥१३॥ सौम्ये जीवादिसंयुक्त जातो भानि गायत् । मास्तरचनोपेतः गणवेन्द्रनालीयन् ॥ १ ॥ जीवे शुमादिमंयुक्ते मालगुगमनः । अनकारी भान रुचिद् घटकारांऽपि गम्मतः ।। १५ ।। अमिनेन मिनेपुते सुदनेोऽपरा मरेत् । मोरिकीननागपि प्रिमियर फयोदयः ॥१४॥ । २ नर I पा बिना ·चतुरादिभिरेकस्थैः ममज्यावलिनोभवेत् । पलिभिबईभिव्यः प्रथमातु बलीयसः ॥ १७ ॥ शोभनाश्चतुराधास्ने यदि स्युर्वलवाजताः। परा वीक्षितास्तत्र केवलादीक्षणाचिंताः ॥ १८ ॥ वाणमस्थः कपालीच शाक्य आजीवको पतिः। चरकोचेलको भानुमभृतीनां बनाश्रयः ॥ १९ ॥ तत्तद्दशायांमत्रज्या दशान्ते च ततश्च्युतिः। अनन्यदृष्टेरजिते विजीवं व्रताश्रयः ।। २० ।। योगकर्ता ग्रहस्तत्र रविलुसकरो पदि। भक्तिभावाजीवजन्तु दीक्षिनो न भवेत्तदा ॥ २१ ॥ चन्द्रस्याधिष्टितं क्षेत्र वर्गाधीश मुहत्तमः। यदि वीक्षेत धनवांस्तदाजातो भविष्यति ॥ २२ ॥ मध्यानधनवत्कल्पः भैरक्तगुणान्वितः अशुभैःकिञ्चिनःस्यादेवफलविनिश्चयः ॥ २३ ॥ पदमाताष्टमगारन्दोरधियोगः शुभग्रहः । तस्मिन् दीर्घायुपाशवनवश्वमुमुखोचरः ॥ २४ ॥ समाङ्को धनवान लपादनीगे धनवान् भवेत् । शुभैरुपचपस्थानगर्वलममन्विनः ।। २५ ॥ समाउसाझादथवा कलप- पुत्रक्षयोःसत्पनिपुनायो। संघटयो परमा विभूतिः स्वस्थानमप्येवमुपन्नि कचित् ॥ २६ ॥ पितृमापिन्मिप्रधाननीभृयकाहिनाः । दामनमातिष्र्टमेन्दु पारिनादिभिः ॥ २७ ॥ १सासिनु पसलिनु। २ मुन्ति।

·उदयार्कशशाङ्कानां दशमाधिपनिश्रितः । योशस्तदीशसैव धनमाप्ति विनिदिशेत् ॥ २८ ॥ स्वर्णोणात्तृणभैपजादिमि रिनेचन्द्रे कृशी स्त्रीजलै- भीमे साहसशस्त्रधातुदहनैः सोम्ये कलाकौशलैः । जीवे विमबुधागमैभृगुमुते गोरनरौप्यादिभिः सौरी तु श्रमभारनीचकरणरोपलन्धिर्भवेत् ॥ २९ ॥ पुष्णन्ति भावान्मूर्तादीन शुभास्तत्तवसमाश्रयाः । पापाभावेनहा:पष्ठे सौम्याः शत्रुनिवहिकाः ॥ ३९ ॥ सऽपि द्वादशस्थाने व्ययवृद्धि प्रकुर्वते ॥ अष्टमस्याश्च कुर्वन्ति मृत्युद्धि विहङ्गमाः ॥ ३१ ॥ मातु:मुखादिसञ्चित्यं रिप्फेनय धनेन च । इन्दुना च पितुश्चिन्त्यं पञ्चमेन च भानुना ॥ ३२ ॥ अने कुलीरे एप चलने चन्द्रे स्थिते रुपयनरुपेतः। कृष्णे च शेषोदयगे शशाङ्के जदो दरीदो विकलाङ्गतिः॥३७॥ भानो मेपोदयंमा भवेतमिरिको नरः । सिंहलमगते तस्मिनिशान्धः परिकीर्तितः ॥ २४ ॥ अ कुलीरलपस्थे स्पाय बुदयदलांचनः अर्के शेपेषु लमेषु नष्टभोग्नरः ॥१५॥ ध्ययस्यानं गनगन्द्रो यामलोगननाशनः । द्वादशात्या तु नस्यो दक्षिशणनाशनः ॥२६॥ कुलतुल्यः कुलो पन्धुपान्यों परितः। भोगी नृपसमो राना समस्यरेकमादिभिः ॥१७॥ १पांतराना । निा २ ·विज्ञापनम् । चनारमसंस्कृतसीरीज़नाम्नी याराण सेयसंस्कृतपुस्तकावली । ० मा . or ० . स्यं पुस्तफायली खण्डशो मुद्रिता भवति । अस्यां संस्कृतभाषा- नियसा पदयः प्राचीना दुर्लभा उत्तमोत्तमाः फेचिदङ्गलभाषानुवा- दसहिताच प्रन्या मुद्रिता भवन्ति । तांश्च प्रन्थान् काशिफराजकी- यसंस्थनपाठशालीयपण्डिता अन्ये ऽपि विधांस:शोधयन्ति । यी इफमहारायैरियं पुस्तफापली नियमेनाविच्छेदेन संग्राह्या तैस्तदे- फैकस्य खण्डस्य ॥) मूल्यं प्रापणव्ययश्च =) देयः । अन्यम- हाशययः कानिचित् खण्डानि संग्राह्याणि तेच प्रत्येक खण्डानां २० मूल्यं प्रापणव्ययश्च देय इति ॥ तत्र मुद्रिता ग्रन्थाः। सिद्धान्ततत्त्वविवेकः खण्डानि ५ ५ मर्थसङ्ग्रहः अंग्रेजीभावानुवादसहितः तन्त्रवार्तिकम् वण्डानि १३ १३ कात्यायनमहर्पिप्रणीतं शुक्लयजम्मातिशाख्यम् सभाप्यं ख०६६ सांख्यकारिका चन्द्रिकाटीकागौडपादभाष्यसहिता १ धाक्यपदीयम् खण्डानि ४ (प्रथममागः प्रथमद्वितीयफाण्डे पुण्यराजटीकामहित खण्ड ३ । द्वितीयभागः तृतीयाफा- पडम् इलाराजटीकासहित खण्ड १) रसगदाधरः खण्डानि ९ परिमापावृत्तिः खण्डे.२ घशेषिकदर्थन किरणावलीटीकासंवलितप्रशस्तपादप्रणीत. भाग्यसहितम् खण्डे २ शिक्षासङ्ग्रहः पण्डानि ५ मेकर्यसिद्धिः बण्डानि ४ महर्षिकात्यायनप्रणीतं गुहयजुस्सर्वानुक्रमसूत्रम सभाष्यम् ३ प्रग्यदीयशीन कमातिशाख्यं समाप्यम् अण्डानि ४ (वृहत) येयापरणभूषणम् पदार्थदीपिकासहितम खण्डानि ४ विवरणोपन्यासः सटीकयाश्यसुधासहितः पण्डे २ . . . २ ૨ २ .. ५ ४ . . ० ૨

·५
तत्यदीपनम् (पञ्चपादिकाविवरणस्य व्यारयानम् ) ख० ८८
घेदान्तदीपः (धीमगयद्रामानुजाचार्यविरचितः) सण्डानि ३ ३
टुप्टीफा सण्डानि
पातमालदर्शनमाश्रीरामानन्दयतिकृतमणिप्रभाऽस्यवृत्ति स० १
ज्याफरणमिताक्षरा । श्रीमद भट्टप्रणीता सण्डानिः ५
रसमअरी । व्यङ्गवायफौमुथा प्रकाशेन च सहिता ख०३३
भेधिकारः व्याण्यासहितः श्रीमदप्पयदीक्षितकृत उपक्रमप
रामगसहितः खगडे २
योधसारो नरहरिकृतः तच्छिष्यदियाफरफ्तटीकयास०स०४४
ब्रह्मसूत्रपका श्रीमानन्दगगयविरचिता ।
देवशफामधेनुः शप्राचीनन्यौतिषाम्यः ।
ब्रजभूषण दास और कम्पनी
चांदनीचौक के उत्तर नई सड़क बनारस ।
१

·No text on this page.