·(૨)
પ્રસ્તાવના..
બાબા અને બાબા ના જ-મ દાન ૧૦ મનોજ
વયનને માર મા રે રે, આ થઈ અને મને ય
નિબળી છે. અને તે મિા થા છે. છતાં જ
મીર ૨૮ છે તેનું ભાન પણ ઉગા થ,
ધિકાને પણું જવાનું છે તે તો જાપાર ના બાર ત
સિમ વાય , અને જેનામાં તેની બરાર બની શકે છે. અમે
શબના અબ ૧લાની બેટરી ભી કભી બી-3 બનાવે
બાથ દાતાને 111 માટે જ નાની ના કરવી પડી છે, ને
ધમણે બીજા બામ મામ પtiધી મા બીજે નામ આ
મહાજા અજી કામા આવે છે. અને તેના મ -
જ આપને થશે કાગળ ટાઇ પાની ખામી છે તો અમે
જ રહે છે. સ્વ શ ગુજરાતી મળી શકી નથી તો
પણ બબીર મૂત્રનો બધી જમા થતું નથી તેથી કે મોજ 9
બીજી બાવતિમ યુરો કરી આપે તે જન લબ થાય, તેથી
મા બાય ગીતાર્થ કાનને બધાય છે. આપણામાં હબ છે
પથાર માટે માથા મા પુ.લફ બાપતા નથી તેમજ આ
એમના બેંજા બાર પિતા નથી અને નિજ સાગર જેવું માન બી
થઇ નહી મારે છે એ.વાજાંચમો બની છેમ મદદ પI
મોષી આપે તેવા સંધ વિગેરે કામ પાર વાળા રાખી લો.
કારણ કે મુનિરાજે વિહારમાં હેલ ત્યાં ને ત્રણ વખત જ
ચાતા નથી તેથી પ્રાણી પદ મા તે રેમ માં :

·જ નાંખવા સમાન મહાન પુજે છે. એમાં શું શું વિષ છે તથા કે બાદ કેટ આપી છે તે અનુક્રમે દરેકે વાંચવું જોઈએ. (૧) નું ચોથું પાકું એમ વ અધ્યયને આ કામ છે. ને ડરના કતામાં નિકિનાર પોતે બનાવે છે તે અનુક્રમ- કામાં દેખાશે. --- t વિષય અનુક્રમણિકા. વિષય. દર: નામના ત્રીજા અપનમાં ૧૮થી નિયુક્તિ છે. તેમાં માર ૪. કે તેમાં થયું છે કે રાણી સા દુઃખ પામે છે તે જ સામ સાપ ‘:ખ સહન કરવું તથા નિત સંયમ રાવું. ચોથા હટાર કાનું વમન કરવું તર બીજ પેટનું જેવું બનાવ્યુ છે. ફોન અને કારના નિપુણ વર્ણન છે. ી નિતિ અને એક જ છે. ૧ ક. એ રેમ સાથ રે .. જરા પરનું એમ જ . અ. રર : મુનિ મા " રિ જિ. - ૧ રાપ ૨. સવ કરે જે ન સમર ૪ - 2 - ધાને સને :

·જિ.
૨મત ૧૮ માં મુનિ પતે બધે અને મનને સંસર અનાજ
ખ ભયારે.
ર
મારે મતિમાં ખરેખાંજનાનું ખાખ છે.
ન્સર ૧૦ માં કે છે! બિન ખાતર અને જ
મને કહે છે છે. માટે મુનિએ બજાજ
બની જ ને .
૩૨
* મૌત થા ની સત્તાનું ન બને છે.
૯-૧૦ માં મમાં ૨૫ ભાત અને તી ત બને.
બીજે વર લ છે, તેમાં અને ભારે ન જ
સફારોના દબ જે દિને મા છે છે.
જન્મ મરણ બને મનનાં દુઃખ બતાવે છે.
શાબમાં સૂચવ્યું કે માનું જ ભલું ભયંકર છે
તેને ચોથા ભાગ સુધી છેડા બતાવ્યું છે,
-બ્રુવ ૧૧૧ માં સર્વ સાધુ બીજું શું મેળવે તે કહે છે.
બધા ના બંધ સ્થાન બતાવે છે.
બૌકા મનુષ્ય વધની કે કરવા સાથે કઈ બબા-
મા ભરત મહારાજ મા દક્ષા પણ લે છે, તે
બતાવ્યું છે. માટે દક્ષા લેનારે ઝી સંમની બુદિ નામ:-
ઈને બેન કરવાનું બતાવ્યું છે. અને બીજે
સમાપ્ત થાય છે.
ત્રીજો ઉલ સૂત્ર ૧૧ થી ર થાય છે. ભાવ સપના
ભેદ બત કર્યું છે.
ર
1

·* *
(૫)
વિષય.
જન વિગેરથી દોર ન લગાડે તો ભાવ સાધુ કહેવાય
કે નહિ? તે આમતમાં નિલય વહેવાર નયને ખુલશે.
અદારની ખાનના સ્વાવી છે.
પિતાનું પૂર્વ ભરનું સ્વરૂપ પિતે શાપી ભૂલ્યો છે તે
૮૦
હ૧૧૬ રન જ રીતે મર્મનો આ કરે છે,
અને અરતિ કે આનંદમાં સમાવ હોય અને અપમાન
ખરે મિવ બતાવે છે.
પવિત્ર આત્માનું ફળ બતાવે છે.
કદી સાધુ માનપૂજા માટે દેવ લાડે છે તે બતારે
હું અને ત્રીજે દેશ અને થાય છે.
ફેક વિગેરેને વમન કરનારા સાધુ છે.
૧૨૨ મા સરમાં એક જનાર બધું જ છે તે
બતાવે છે.
પ્રમાદી ને તવે છે.
ફતે ભવમાં મને કે નહિ ? તે બતાવે છે.
સાપુને ઉતમ ઘેરવા કયાં સુધી હુંય ? તે લાવે છે.
નાનું અને સમાપ્ત થાય છે.
સાવ નાનું એવું અધ્યયન શરૂ છે, તેમાં નિપું
કિશોર ના ચારે ઉદેટાનું શરૂ૫ છે.
સન્મ તારે છે.
સરિયા ર બતાવે છે.
દ્રક અપ ૩ ન જીતી શકે તે છતા દે.
૧૧૦ ત્તિની ઓમ નિર્જ મારે છે.

·11 11 ૧૨૧ લિ. મ: ૧૨૧ ૨૧ નામ છે. તેને ખ ન બતાવે છે. જ કેળના તીર બને , સાપુને મારી વાતે તામારા માબ ની જે બતાવે છે. કેમ કે મા . બને છ વા શાબ છે, અને નિયા અને બને છે. મરના બાય બને છે. બીજે કશે સમાપ્ત થઇ છે અને શા બાર ૧૩ * ગુમ મંત્રી જન્મ પછી રાજાના રાખી ૧૪૯ ૧૫ર ત્રોને ઉશે શ થાય છે, તેમાં મની નિજ તા તાજ બનાવે છે. વર્ષનાં કાવસ્થાન બનાવે છે. કાયાની બા પાળ નું વર્ણન છે, તે ભાવનાઓ બતાવે છે. એ હદે શા થાય , તેમાં સમ તને છે. અસ એમનું છે. ભાવતિનું વર્ણન છે. ( ધાના અભિપ્રાય છે, સાર નાનું પાંચમું બિયન છે, અને નિકિત લિદાનો અધિકાર છે, ૧૬૮ ૧૦ ૧૭૫

·(૭)
-
એલવિહારીનું પહેલા દિમાં વર્ણન છે. તો
વિલનું રવા બીજમાં ર.
અરી મુનિ છે, તે જ રોમાં, અને શોકામાં
અમરનાથે એક રતાં દુઃખી થાય; તે તારે છે.
પંજમાં કંડ કે થવું તે જતા રે.
માં હિર, અને રમક નું જ્ઞાનું છે.
અને સાર બરના દિર છે.
સંદ ન રાખવાનું કહ્યું છે.
એ જન જા અરૂણ
Sા કવાનું કારજ બતાવે છે
કરન બિર. .
કાર પરની ધરજ રાખવી તે છે
જે છે તે કહે છે કે કે.
:

·૨૫૫ ૧૬ ૨૫e ૨૦ ૨૧૨ ૨૭૫ વિ. ઉત્તમ સાપુનું વર્ણન છે વિવાનનું ત થતમાં મને કો પણ ન બેસવું તે બતાવે છે પક કાર ૨ થાય છે, હાજ ભરવા નું વર્ણન આયાના બળ સંપn બતારે છે. શિપને અધિકાર છે કે તે ન કરી ભાવને થતી અંકા. તેવા સાધુનું સમાધાન તથા ઉke બન્મ ની એનું નિરાકરણ ખા અને જ્ઞાનનું અમેણું બો હો પ્રારંભ આ સાધુને ઉપદેશ જનતરના મતનું વિવેચન નાહિતાનું નિવારણ મત્ર મેર દશા છે. સિહોનું વર્ણન માર નામનું પાચમું ખબયન સમાપ્ત તથા મથકર્તા ઉપર ઉપકારાર મુનિબાની સ્તુતિ. સર્ષ (સુ )ને પ-૧e. મેહનલાલ જેને પિતર તનસંડાર સં ધાર્મિક પાઠશાની જના ગિરધરલાલ ડુંગરશી છે. શેરી. રર --

·(૮)
- - - -
ક
સાભાર ધન્યવાદ.
બાબા રા નિર
પ્રમ ને દશ પાપી તેમાં તેમ બને તેમ જિs
શ. મારે છે કે જેની ના જાનન જay
* . પ . છે ને .. હા માં
લાભ ગાંપી ડાથાક અમલ :
કહના હા'ના' .14 ક કંડ મા નિક
રામ ના પાપ કરાના
+++૫: તા. ?+;. 1 કી ૬ ક૨.૨
, , , , ,
ની ક. ૪st.
૨ - - 38:
- - - - - -

·આ ભાગમાં મળેલી મદદ. ૧) કીરી મગનભાઇ મારે મારી મા ઉમા બાપ છે, 5) ઝી છે ગીના ૨) ખાવડા મા જુદા સમજ ૫) પનામ ગુલાબચંદ મg૧ 1) ઝવેરી નગીનામ જાબુભાઇના માથા તથા બી તથી ઝવેરી ડાહ્યાભાઇ નશાના ૧૦) કેews મંગાભાઇ જ ગયો swલાલ મુજબ ૧) સે રૂપીયા બીજા ભામમાં લખેલા તે નાના ટારા આવી ગયેલા છે. ખા માસિક ચ. પુસ્તકની જે ય આ તે t- પઠાણ, બીજા ભાગમાં ખૂટન ઉમેરી છે. મારે મોણ બાબર અમાહથી ભાઇ માવ સ બંને પ્રાર્થના છે, બુકસેલરને વિ. રાણ કથય વધી જવાથી અને જે કરે છે અને આ બંને નાની કે સંસ્કૃત કરતી પિલાણ નથી અને અમારી મોહ થતા મ મ ન મળે છે માટે જે વિજ પ્રકના મન- જરને સુત લખી પૂછ્યું.

·(૧૧) શુદ્ધિ પત્ર. પ્રક લાટી અશુદ્ધ भति ૧૫ ૧૧ ૧૨ અસંખે ફટિલ मंगो કરોને २८ ગુફ भव उज्जु રહિત સએપ કુટિલ મો અને શરીર વક જ્ઞાન વારો વા સંસ્થાન છે તેમાં બે રાખીને કુમાર ૧૧ ૩૨ 19 ન છે ના ૪૮ ૫૨ ૮ ૫૫ नंदि सयम પ संपन લોભના કારણે હિંસાથી અધ અથવા ઈને તથા મનને ·(૧૨) N ૫ ચાર या 1 ૪ ૧૨ શાણે છે પો જનનું ૪ લિપ્ત અરતિ માસ થા થીજ ૨૨ ૨૩ ૫ અહા મા મદ ૨ ना વા; ૧૦ આવી भमुहि વા નથી જ્ઞાનને अपरिद વેદ તાનના ·(૧૩) લીટી ૧૮ બુદિતા છે Gરામ ધ્યાન પ્રયુક્ત ઉપરમ ગાય વા કહે ર કહે છે વા તેઓ કોણ 1 પ સંવર તેનું બંધ છે અને મોક્ષ- કારણ નિપા તે લેવાથી વર તેનું { નિu નિંદા ૧૪ યમ . છે વે કે મેજર જ ·(૧૪) લતી འོ་༣༠་ ર નાર તે અને મુનિના છે તે જ છે, અને જે ન છે, તેજ પણ ન ૮ મિ ૨૪: ૨જ ૨૪ ૨૫૮ ૨૧• ૨૧૨ રષ્ટ ૨૭૪ ૨૭૫ શિ તમ ખર્યાન છે. તેજ તે 15 ને ને કંઇ ૧ મુ દ KR ૨૮૧ ૨૮૨ ૧૬ મી :ષ ૨ થિત ·* (૧૫) . લીટી ૧૨ - ૩ ૨૮૧ અશુદ્ધ ફિકઠા Grill ભોગવવા વડે જણે મત મન તે અધ્યયન (ભણવાનું ભણાવવાનું) તે પ્રતિ કલંકના ભાસી અધ્યાસી નાર) મુ બધુ છે. કા પ્રાણી રાજ તે ૧૫ શાસન सौरव्य पारष्य ને ડર ર જ

·No text on this page.

·अनमो चीतरागाप । આચારાંગ સૂત્ર (મૂળ નિર્યુક્તિ અને ટીકાને આધારે ભાષાંતર તણીય નામનું ત્રીજું અધ્યયન.) ભાગ ૩ છે. બનું અધ્યયન કર્યું. હવે, વીનું કહે છે. તેને આ પ્રમાણે બાપ –પૂર્વે શસ-પરિણા નામના પહેલા અધ્યયનમાં આ અધ્યયનને અધિકાર કો છે. કે, શીત, અને ગરમીને અનુકુળ કે, પ્રતિકુળ (સુખ-દુઃખ) પરિ- વહ આવે, તે, સમભાવે સહન કરે. તે હવે કહે છે – ધ્ધયયને સંપ અપરિક્ષામાં કહેલ મહાવ્રતને કારણ કરેલા; અને, લેકવિજ્ય નામના અયનમાં બત- વેલ સંયમ પાળનારા, તા. કપાય વિગેરેને જીત- વરા મંભિષી સાધુને કઈ વખતે અનુકુંળ કે પ્રતિકુળ પરિષહ આવે છે, તે વખતે મન નિર્મળ રાખીને તેને સમજાવે સહન કરવા. એ પ્રમાણે, સંપથી આ ત્રીજું અધ્ય- ચન બતાવું છે. એના ઉપકમ વિગેરે ચાર અનુગાર

·થાય છે. તેમાં, ઉપકમમાં અથધિકાર બે પ્રકાર છે, તેમ
અધ્યયનને અધિકાર પૂર્વ કહ્યો છે. અને દેશના અર્થ
વિકારને હવે, નિતિકાર બતાવે છે.
पढमे सुत्ता अस्संजयत्ति, पिइए दुहं अणुहवंति
सहए न टु दुपखेणं, अकरण याए प समात्ति
જિ. .-૨૧૮
समि चउत्थे, अहिगारो उ घमणं फसायाणं
पाय चिरईओ पिणो, उ संजमो एत्य मुक्खुति
નિ. મા. ૨૨
(૧) પહેલા દેશમાં કહ્યું છે કે જે ભાવનિકા
સુતા છે, તે સારા વિકશીરહિત છે.
પ્રશ્ન તે કયા છે?
ઉત્તર–જે ગૃહરા છે તે.
તે ભાવથી સૂતેલાઓને જે કહે છે, તથા જે ભાવ
જાગતા છે, તેના ગુણેને બતાવે છે. તે સૂત્ર “
પશુ વિગે
(૨) બીજા દેશમાં જે હશે અનિદ્રા
સુને છે, તેમને થતાં દુખે બતાવે છે. તે સવારે
ત્રીજામાં કહ્યું છે કે-કન દુખ સહન કરવાથી
સાધુ ને કહેવાય પણ , સંયમ અનુષ્ઠાન કરે તે તે સે
છે.નહીત, સાપુ નહીં. તે સૂત્ર કહે છે, “દિ સુરત:

·( ૩ )
3 ઉદ્યામાં કાર્યોનું વમન કરવું. એટલે ન કરવા
અને બાકીનાં પાપ છેડવાં. તે પડિત સાધુનું સંયમ છે,
અને પ્રથમ પછી લઈને લેભ ધી કષાયે દુર થવાથી લપક
એણિનાં કમથી કેવળ જ્ઞાન પ્રાપ્ત થાય છે, અને અઘાતિ-
કમે દુર થવાથી આ કેમેને નાશ થતાં મેસ થાય છે,
તે એ શકામાં બતાવ્યું છે. મામનિષ નિક્ષેપમાં રિાજપ
ગાયન છે માટે, શત અને ઉgબનેના નિક્ષેપ કહે છે--
नामं ठवणा सीप, व्चे भाचे य होइ नाय।
एमेव पं उपहस्तवि, चविहो होइ निक्खेवो ।
જિ. . ૨૦૦
નામ, સ્થાપના, દગ્ય અને ભાવ એમ ચાર પ્રકાર
નિપા છે. તેમાં નામ સ્થાપના સુગમાને છે દગ્ય નિક્ષેપ
શત અને ઉષ્ણને કહે છે.
दज्ये सीयल दवं, दवण्हं चेव, उपहव्यं तु ।
भाव ड पुगट गुणो, जीवस गुणो अणेगविहो।।
જિ. જા. ૨૦
ન શારીર જ શરીર ટી લિરિકતમાં ગુણ
ગુણીના દ પ દ્રશ્ય રીત ગુણથી યુક્ત દ્રવ્ય,
અથવા શીતનું કારણ જે દગ્ય તે દ્રવ્યના પ્રધાનપણથી
તે શીત દશ્ય છે. તે બરફ હિમ કરા વિગેરે છે, જેજ
પ્રમાણે તેમાં ગરમ પદ હે.

·*
(૬)
કહે છે-પરિષહ, તિ અને ઉષ્ણુતાના કહ્યા, તેમાં મનુ
વાળાને વિચાર વિના શંકા થાય. કે, ઊલટું સમજ
તેથી ખુલાસો કરે છે.
इस्वी सकार परीसहो, पदो भाव सीपला एप।
सेसा पीसं उपहा, परीसहा टुंति नायव्या ॥२०
-પરિષહ, અને સત્કાર-પરિવહ, એ બને છે
છે, કારણકે, ભાવ મનને તે ગમે છે, બાકીના વિશે પરિ
પણ પ્રતિકુળ હોવાથી તે મનને ગમતા નથી, માટે ફક્ત
છે. અથવા, પરિષદનું શીત-ઊષ્ણપણે બીજી રીતે કહે છે –
जे तिव्य परिणामा, पैरीसहा ते भयंति उपहार
ले मंदप्परिणामा, परीसहा ते भवंति सीया!
વિ, ના, ૨૦૪ ૪ /
કરીને સહન થાય તેવા તીવ્ર સ્વભાવવાળા ગરમ
પરિષહ જાણવા અને જે મંદ પરિણામવાળા (સહેલાઈથી
સહન થાય છે તે શીતપરિષહ છે, તેના ખુલાસા કરે છે
કે, જે શરીરમાં દુખ ઉત્પન્ન કરનારા થાય અને સહેલા-
ઈથી સહન ન થાય તથા, મનમાં ખેદ કરાવે, તે તીવ્ર
પરિધામવાળા રહેવાથી પણ છે, અને જે પરિષહ ફક્ત,
શરીરને દુખ ઉત્પન્ન કરે છે, પણ બળવાન પુરૂષને મનનું
'દુઃખ તેમાં થતું ન ; તે ભાવથી મપરિણામવાળા
દેવાથી તે શીત-પરિધ છે.

·(૭)
: -
અથવા જે ઘણું જેમાં પરિષહ આવે તે ઊષ્ણુ છે
અને જે શરીર ઉપર ઘી બસર કરે તે શીત-પરિહ જવા-
હવે, પરિષહ પછી સાથેજ શીતપ જે પ્રમાદપદ
લીધું છે, અને તપશ્ચર્યામાં ઊંઘમ કરે; તે ઉપકૃપ
લીધું છે. તે બન્નેને નીચલી ગાથામાં કહે છે
धंमंमि जो पमायह, अत्धेवा सीअलत्ति तं पिंति ।
उजतं पुण अन्नं, तत्तोउण्हंति णं पिंति ॥ नि. गा.
રજો સાર છે
ધર્મ તે શ્રમણ ધર્મમાં જે સાધુ પ્રમાદ કરે, પોતાની
કયા ન કરે. અથવા જેનાથી ગઈ સપાય તે ધન ધાન્ય,
સેનું વિગેરે મેળવવા ઉપાય કરે, તેવાને શીત ( 8 )
પરિષહ કહે છે, પણ જે સાધુ પ્રમાદ ન કરે અને સંયમમાં
ઉદ્યમ કરે તે ઉષ્ણ પરિષહ કહેવાય છે. (સૂત્રમાં છે
શોભા માટે છે) હવે ઉપશમ પદની પાખ્યા કરે છે.
साई भुओ परिनिन्दुओं, य संतो तहेव पण्हाणो
--
(૪) I
होउ वसंत फसाओ, तेणु वसंतो भवे जीवो ॥ नि.
गा. २०६ दारं
ઉપશમ ગુણ કેધ વિગેરેના ઉદયના અભાવમાં હોય
છે, અને તે કપાય અમીઠડ ઘવાથી મા 83.
પાય

·(૧૦)
તીવ્ર એટલે ઘણા પ્રમાણમાં વિપાક ઉદયમાં આ
કબા જેને હદયમાં આવ્યા હોય તે બળે છે. આ
અગ્નિ વાળાજીવ ફકત બળે છે, એટલું જ નહીં પણ એ
હાલાંના વિયેગથી ઉપજ થએલ શોકથી મૂઢ બનીને
વ્યાપાર ( ધર્મ ) ને જે બુલે, તે પણ
મળે છે. તથા કે
સંસારી સુખ મેળવવાની ઈચ્છા થઈ હોય, તે પણ છે
છે કારણ કે પુરૂષદવાળી સ્ત્રીને ઇરછે છે. અને સ્ત્રી :
પુને ઇરછે છે, અને નપુંસક તે બને છે તે
પ્રાપ્તિ ન થાય તે આકાંક્ષા પુરી ન થવાથી તે અરતિ જ
બળે છે, અને (ચ) શખથી (ચ વિગેરે પાંચ ઈક્રિય
વિષયાની ઈચ્છા અને કામની પ્રાસી ન થાય તે પણ છે.
અરતિના દાર બને છે, તેથી આ પ્રમાણે કપાયે શોક છે
ને ઉદય એ ત્રણે જીવને બાળનાર હોવાથી તે ઉ
અથવા બધું માનીય કર્મ, અથવા આઠે પ્રકારનું કર્મ ઉધ
છે આથી પણ વધારે દાહકપરા તપ છે તે અડધી
માથામાં બતાવ્યું છે, કારણ કે ઉs કપાપને પણ ત
તપાવે છે. માટે તે તપ ઉબુતર છે. મૂળ ગાથામાં કામ
જ અતિ શબ્દ છે. તેથી એમ જાણવું કે તપ કnયને બા,
તેમ છેક અને ૪ હદયને પણ બાળે છે. આ પ્રમાણે અનેક
છે ને શીન દ્વચ્છ બનાવી જે અભિપ્રાય આચાર્યે ધ્યાનથી
લેવા પરિટ પ્રમાદ વઘમ વિગેરે રૂપવાળા શીત ઉથ

·(૧૧) બતાવેલ છે, તે આચાર્યના અભિપ્રાયને હવે પ્રગટ કરે છે. सी उण्ह फाससुह इह परीसह फसाय पेय सोय a | arजसमणो सया उज्जुओ, य तव संजमो पसमे ।। જિ. . ૨૪૦ શીત અને ઉg એ બન્નેને જે રપ છે, તેને સહન કરે એટલે, શીતસ્પર્શ અને ઉદેપુરપર્શ શરીરે (અપિક- (૫ણામાં) લાગવાથી જીવેદનાને અનુભવ હોય છતાં આર્તધ્યાન ન કરે, એટલે, શરીર અને મનને અનુકુળ થતાં સુખ અને વિપરિત થતાં દુઃખ અનુભવે તથા પરિષહ પાયવેદ તથા ક જે ઠી તથા ગરમીથી ઉત્પન્ન થાય બધાંને સહે છે. આ પ્રમાણે કંડ અને ઊષ્ણ વિગેરે કને સાધુ હંમેશાં તપ અને સંયમના ઉપશમમાં ઊદ્ય- ળેિ થાય, (અર્થાત ગૃહસ્થ ઉનાળામાં કે શિયાળામાં ને દુઃખરૂપી-પાણી છાંટવાનું કે, અપિ ખાળવાનું પાપ છે. તથા હાયપીટ કરે છે, અથવા, બગીચા વિગે- જઈ વનસ્પતિને દુઃખ આપી પોતે સુખ માની અહંકાર તેવું અધુ ન કરવું પડ્યું સુખદુઃખને સમભાવે કરીને સમાધિમાં રહેવું.) હવે, સમાસ કરતાં એ પિને ઘણા પ્રમાણમાં સહેવાં તે બતાવે છે.

·(૧૨)
सीयाणि य उण्हाणि य, भिक्खुणं हुंति विस
यम्बाई
कामा न सेपियव्या, सीओसणिस्त निन्जुर्त
વિ. ૨૨
પરિવહ-માદ ઉપશમ-વિરતિ સુખરૂપ જે પર
ઠંડપ બતાવ્યાં, તથા પરિપતપ ઊઘમકવાય છેક
અરતિરૂપ પૂર્વે ઊષ્ણરૂપે બતાવ્યાં છે. તે બને =
ભિલાષી સાપુએ સહેવાં પણ, તે સુખને હર્ષ,
દુઃખને શોક ન કરે તે પરિષદને સમ્યફ દષ્ટિ છે,
કામની અભિલાષા દૂર કરે છે, તેનાથી સહન થાય
માટે, નિયંતિકાર કહે છે કે ––ગમેતેવા પરિવર્ડ કંડ
ઉષ્ણુનાના આવે તે પણ તે કામે (બેટી ઇરછાઓ)
ચિત્ત ન રાખવું તથા કુમાર્ગે ન જવું.
આ પ્રમ, ત્રીજા અધ્યયનને નામનિષા વિશે
કુદયો. હવે, સૂત્ર અનુગામમાં અખલિત વિગેરે ગુણવ
નિરવ વચન કહેવું તે આ વ્ર
गुत्ता अमुणी मया मुणिणों जागति मूत्र. १०५
પૂર્વ સૂત્ર સાથે એને સંબધ બતાવે છે, દુખે.
માતા ( ચકડવા) માં છે અને તે દુઃખી છે, એટલે
લકમાં જે ભાવ નિદ્રામાં બની છ સુવા છે,
ના થાતામાં જમવાથી દુખી છે. કર્યું છે કે –
--

·(૧૩)
मातः परमहं मन्पे, जगतो दुःख कारणम् ।
પાજ્ઞાનિ પહોળો, ફુરત્ત સર્વ હિના સા*
મા જગતમાં જે અજ્ઞાન રૂપી મહારાગ સર્વે અને
કરીને દૂર થાય તે અસાધ્ય છે, તેનાથી બીજું
દુઃખનું કારણ હું માનતો નથી, વિગેરે છે. અહિ
સુતેલા બે પ્રકારના છે, કશ્યથી અને ભાવથી તેમાં નિદ્રા
પ્રમાદવાળા દગ્યથી સુતા છે, અને મિથ્યાત્વ અને
અજ્ઞાનરૂપ
મહાનિદ્રાધી મૂઠ બનેલા જે મિષ્ઠા દરિ (મોક્ષ મશી
વિમુખ ) અમુનિ છે. તે નિરંતર ભાવથી સુતેલા જુવા,
કારણ કે તે ( સર્વ ને અભય દાન આપવા રૂપ)
સામાન તથા સાત્વિની ક્રિયાથી રહિત છે. નિદ્રામાં
પડતનું આ પ્રમાણે સમજવું કે વાત મિથ્યા દષ્ટિ હોય
અને કહિ પડ્યું હોય, આ અમુનિ માટે લાગ્યું. હવે
અતિ વાન કરે છે. તે હંમેશાં સુધથી સુખ
અને એમાથી કામ ન થતા નથી પણ નિરંતર
હિતને એવા હિતને ... સંયમ પાળવા પ્રયાસ કરે
તેથી તે જગત છે અને શરીરની સ્તાવિક જ કિસ
'ગ નિદ્રામાં તેઓ હેર (વે) તે sણ રાવજ
તાઓ સુધી માં બતાવેલી રિષિ સુદી એ જ
નિકી તેમાં જ ()
કg 19 તે જ નિરિ - "
ક
* *

·(૧૪)
मुना अनुणिभो मया मुणि भो सुत्ता वि जागर
”િ
भम्म पग पर निहामुनेण मापव्यानि. गा.२१
થથી અને ભાવથી બન્ને પ્રકારે સુતા છે, તેમાં નિદ્રાથી
તેલ નું વાન પછી કરશે. અને ભાવથી સુવાનું પહેલું
કંડ છે જેમાં અમુનિ ( હશે ) મિયાત્વથી તા.
બાનથી ઘેરાઈને હિંસા વિગેરે પાંચ અસર દ્વારમાં સદા
વનું છે, તેઓ ભાવથી સુતેલા છે. અને મુનિઓને મિથ્યાત્વી
અજ્ઞાનરૂપ નિ દૂર થવાથી સમ્યકત્વ વિગેરેને બોધ
પનીને આ વ તએ જમના છે.
જો કે અચાવની આજ્ઞા લઈને, મુનિએ નવથી ત્રણ
મુવી ન. બીજા ત્રીજા પર સંયમ માટે, શરીર
બ. કરવાથી સુરે; તે તેઓ સદાએ જાગતા
છે . , મને અશથીને સુના અને જાગના બનાવ્યા
- કામા સુતેલામાં ભજના જાવી, એટલે,
અન.ન. ધન હોય અથવા ન પન્ન હોય.
એ છે , ભાવથી જાગે અને નિદ્રાથી આ
કથા અને તે જ તેને ધર્મ છે, અને ભાવથી જાગ
ઇવ , નિકો અને પ્રમાદમાં તેનું ધ્યાન હોય છે, તેને
વધુ જે વ્યાવ બનેમાં મુના છે, તેમ
ન હે.૧, એક ભજનાને અર્થ છે.

·(૧૫) પ્ર–કથી સુતેલાને ધર્મ કેમ ન હેયર- ઉ—દ્રવ્યથી સુતેલાને નિદ્રા હેય છે, તે નિદ્રા દુખેથી દુર થાય છે, કારyકે, સ્થાન (શીગુદ્ધિ) ત્રિકના ઊદ ઘમાં સમ્યકત્વની પ્રાપ્તિ માં જનારા ભવસિદ્ધિ અને પણ થતી નથી અને તેને બંધ મિચ્છાષ્ટિ, અને સાસ્વા- દનની સાથે અનંતાનુબંધી કષાયના અપવાળાને હોય છે. અને તેને સત્ય અને અનિવૃત્તિ બાદર ગુણસ્થાન કાળના સંધ્યેય ભાગમાંના કેટલાક ભાગ જાય ત્યાં સુધી હોય છે. તેજ પ્રમાણે નિશ, અને પ્રચવાના ઉદયમાં પણ પૂર્વ માફક છે. લપને ઉપરમ ( દુર થવું.) તે, અપ કરણકાળના અસર પગના અંતમાં થાય છે. પણ તેને ક્ષય તે, જ્યારે બધા કષાયે દુર થાય; તેના ચરમ સમયમાં (છે. પહેલામાં) થાય છે, અને ઉદય તે ઉપશમક, અને ઉપશાંત મહરાજી મુનિને પણ હોય છે. જેથી, નિશ પ્રમાદને દુરંત કહે છે. (દરવરણીય કર્મને નવ પ્રકૃતિમાં પાંચ નિ છે, તેમાં નિક, પ્રશા, નિનિદા, પ્રચાર પ્રચા, અને થીણુદ્ધિ અમે કમમાં વધારે દ્વિ છે, તેનું વર્ણન કર્મ- ગ્રંથમાં છે, ત્યાંથી નેવું. અહીં ડું કહેવાનું છે કે, પ- ભાઈ (મેકનું) sષ રાખવું અને બને ત્યાં સુધી જ નિકા કરવી.)

·(૧૬) અને દ્રવ્યથી નિદ્રામાં સુતેલે દુખ પામે છે. (જેમકે, Guસી માણસ ઘરમાં આગ લાગતાં ભળી જાય છે, ઘર- માંથી ધન ચોરાઈ જાય છે. તે જ પ્રમાણે ભાવથી સૂર્ત પણ દુખ પામે છે તે બતાવે છે. पाए उत्तमत्त मुछिप असहीणो पापए पहुं दुपसं तिव्यं अपडिपारपि परमाणो तहा लोगो नि.गा.२१॥ નિથી સુતો તથા દર વિગેરેના નિશાથી ગાડે થએ તથા ઘણે માર મર્મસ્થાનમાં પડવાથી બદ્ધ થશે તથા વાયુ વિગેરે દેથી થી આવતાં પરવશ થયે જ બહુ દુ:ખ પામે છે છતાં પતે તે વખતે બદલે કે ઉપાય લઈ શકતા નથી તે જ પ્રમાણે ભાવ નિતા એટલે મિષ્ણાત અવિરતિ, પ્રકાર, કામ વિગેરેમાં અને છ સમય ન વિગેરના ભવનાં દુખે ભોગવે છે, હવે બીજી રીતે ઉલટા નથી ઉપદેશ દેવા કહે છે- નક જ જવા વિન ના full महारजह गथी गुहाई गमणोऽपि ताय॥ વિ. . ૨૪ ઉપર કહે છે ઉપદેશ જે વિવેક અને અવિવેક સંબપી ધ છે. તે બતાવે છે જેમ કે સધનન બુદ્ધિમાન વિશે -ત્ર દ્વારા તેમાંથી નીકળીને સુખી થાય છે અને રિ- માત્ર એ પ્રિહિત એવા માર્ગનું ન જે છે તે ·(૧૭) મુખેથી પાર પહેરે છે. આદિ શબ્દથી જેવું વિગેરના લયમાં વિવેકી માણસ સુખથી તે વિાને ૬ સુખી થાય છે. તે જ પ્રમાણે સાપુ પણ ભાવથી સદા દેવાથી લગતે પહિને બધાં કલ્યાણ મેળવે છે સુતા જનતા સંબંધી ગાથા કહે છે - जागरह परा णिच्च जागर माणस्त बडुए युद्ध जो सुबह न सोधण्णो जोजगह सोसपाधतो જાગતા માણસની બુદ્ધિ વધે છે માટે તે માણસે તમે જાઓ (પનિક દર). જે સુવે છે, તે ધન્યવાદ નથી, પ લગતે માણસ ધન્યવાદને પેશ છે. उअन सुमंतरस सुभ संकियखलिपं भरे पमत्तर जागरमाणस्स सुभं घिरपरिचिअमप्पमत्तस्स ॥२॥ જે | મુવે છે તેને પ્રમાદધી તેનું ભલું કરવાનું ત બુલેટ થાય છે, પણ અપ્રમાદી જતા સાધુ હરિહર પરિયડા (વગરનું ) રહે છે. 'नाटस्मेण समं मुराद, न विज्ञा सह निदया । मरम्गं पमाण, नारंभेण दया दुपा ॥३॥ રાજયની સુખ ની (ટ્યુને મુખ હેક} 16 નિદાની કે વિડ ન હ૫ પ્રમાદી કે ન કે. તડ કરનારને હવા ન દે.

·(૧૮)
rrrrrr vબી,
કર્મ car or
rrrrrrrr gf minen
ધમણને જાગવું સારું, અધમને સુવું સારૂ એવું
ભગવાન મહાવીર વસે દેશના રાજાની બેન જયંતી
બાલિકાને કર્યું છે:--
gar on જુતિ તે જsted
its vpi મક િશુ જાના વા
જે અજગરની માફક સુવે છે, તેનું મન જેવું.
જવું ના થાય છે, તથા તેને અમૃત જેવું બનેલું છે
જના મુઘલ બળદીયા માફક તેનું અપમાન થાય છે.
ના પ્રમા દર્શનાવરીય કમને ઉથથી કોઈ
બત કંઈ સાબ મુને ય, પ ણબિપી, અને મન
ના ધણી, તથા તે પશન વિનવવનિ (
કરવાથી તે બાબતેજ છે પણ જેઓ, અપાનના પી
ના છે, અતાનીજ ખન અને શ છે, અને આ
તે જ છે, અને તે પણ તેને અનઇ
નવકાર મનાવે છે.
મm wr , જm in
જખ, જ iri, n were a
જ (rvr mirror ofબew rmri
2. •

·છ જીવનીકાય સંબંધી તું દુઃખને જાણે; એટલે
અજ્ઞાન અથવા, મોહ (મૂઢપણું) તે જીવને નરકાદિ ભવમાં
દુઃખ આપનારું અહિતને માટે છે, અથવા તેનું અજ્ઞાન,
તેને અહીયાંજ બાપને માટે, વધને માટે, તથા શરીર,
અને મન બધી પીડાંને માટે થાય છે. (અર્થાત્ ગુરૂ
શિષ્ણને કહે છે કે -આ સંસારમાં અજ્ઞાની છે તે અજ્ઞા-
નદશામાં પાપ કરીને નરક વિગેરેમાં જાય છે, અને ત્યાં
તા, અને અનેક પ્રકારનાં દુઃખ સહે છે, તે તું ધ્યાનમાં
રાખ; અને અજ્ઞાનને છેડ. હવે, એમ જાણવાનું ફળ બતાવે છે.
દ્રવ્ય અને ભાવ એ બે પ્રકારની નિદ્રાથી સુતેલા જીવો
જ્ઞાની છે. તેમને થતા દુઃખથી દુર રહેવું એ જ્ઞાનનું
વળી સમય એટલે આચારાંગ સૂત્રમાં બતાવેલ અનુ-
જાન ( સંયમ ) ને જાણીને નવા લેક એટલે જીવ
સમુહને જાણીને તેને જે શોધી દુઃખ થાય તે શત્મ જ્ઞાની
પુને ન ચલાવવા (જ્ઞાન ભણવાનું ફળ એ છે કે કોઈ
પણ જીવને દુઃખ ન દેવું ) આ પ્રમાણે પહેલાંના સૂત્ર
સાથે બીજી સૂત્રને સંબંધ છે. કારણ કે સંસારી જીવે
બેગના અભિલાષ પણાથી જીવ હિંસા વિગેરે કય હેતુ-
નાનું કર્મ બાંધીને નરક વિગેરે પરના સ્થાનમાં ઉત્પન
અય છે. ત્યાંથી કઈ વખતે નીકળોને બધા દુઃખનું નાશ

·(૨) કરનાર ધમનું કારણ જેમાં છે તેવું અર્થત્ર વિગેરેમાં મનુષ્ય જન્મ પામે છે. વળી ત્યાં પણ (ષમ પાવાને બદલે મહા મેહના કારણે મેહિત મતિવાળા બની ( દિને સ્વાદને માટે) એવાં એવા કાર્ય કરે છે કે જેને લીધે તે નીચેનીચે ( નારકીમાં ) જાય છે, પણું સંસારમાંથી પાર પહોંચતું નથી ( આવું લેકનું વર્તન કરે તેવું તમારે ન કરવું). અથવા સમભાવ એટલે સમતા ( રામને અર્થ સમતા લીધે) છે તેને જાણીને બધા જે ઉપર એટલે પિતાના આત્મા બરાબર પરને જાણીને અથવા રાત્રે મિત્રને સમભાવે જાણીને તેમના ઉપર રાંગ પ તું ન કર, અથવા બધા જ એકદિવથી પદિય સુધી પિતાના ઉપન્ન થવાના સ્થાનમાં રમવાની ઈચ્છાવાળા છે, મરણથી કરે છે, સુખના ચાહક છે. દુઃખના હેલી છે આવું તેનું સમાન- પણું જાણીને સાધુએ શું કરવું તે કહે છે, છ વની- કાયના દ્રવ્ય ભાવના ભેદવા શસ્ત્રથી દુર રહેવો ધમ જાગ- રણથી જગતે રહે, અથવું જેજે સંયમની શએ છે તે તે આસ્રવારે પ્રાણાતિપાત વિગેરે છે. અથવા શબ્દ વિગેરે પાંચ પ્રકારના કામ શુ (વિષય પ્રેમ છે. તેનાથી જે દુર રહે તે મુનિ છે. તેજ સંવકર કહે છે કે જે મુનિને પિતાને આત્માનો અનુભવેલા બીજા બધા પ્રાણી સંબંધી ઇંદિની પ્રવૃત્તિના વિષયપ શરૂપ, રસ, ગપ અને પોતે

·(૨૧)
દર અને વિરૂપ એમ બે ભેદ છે, તે સમીપ આવતાં
બળ વહાલા, અને પ્રતિકૂળ તે અગમતા લાગે
છે, તેવું જે 'મુનિ તે કને જાણે છે. તેને અર્થ
એ છે કે –મુનિશે તેવા વિષ પ્રસ થાય તે પણ અનુ-
કુળમાં જગ “ન’ કરે અને પ્રતિકૂળમાં છેષ ન કર,
તેજ ખરી રીતે તેનું સરિસમન્વા ગમન (જવાપણું)
છે, પણ બીજું નથી. (==ા સંસારમાં મિને વિહાર વિશે
૨માં પદયથી મધુર અવાજ, સુંદર દેખાવ, રમણીય
સુઝપી ખટરસજન, તથા પ્રેમળ સ્પર્શ વિગેરે પ્રાપ્ત થાય
છે, તથા પાપના ઉદયથી તેથી ઉલટું થાય છે. તેવા સમયમાં
સંસારી- હર્ષદ કરે છે, તેમ મુનિ તે કરો.)
અથવા લેકમાંજ શબ્દ વિગેરે વિષયે પ્રી-
ને દુઃખને માટે થાય છે, તે પરકનું તે, શું
કરવું રહ્યું છે કે –
उक्तंचरकाशन्देहरिणस्पर्श नागोरसे चवारिचरः।
कृपय पतङ्गो रूपे मुजगो गन् ननु विनष्टः ॥२॥
હરિ દમાં રન થય, હાથ માં, માછલું
રસમાં, અને રૂપમાં ગરીબ પતયું, તથા યુપીમાં સર્ષ,
(ાર લમ) ખરેખર, નાશ પામ્યા છે.
#g : ર પિન v રીત ઃ
एका पासुरका प्रयाति भस्मान्तताम युधः ॥२॥

·મારા પાર
વિગેર બં
(૨૨)
આ પ્રમાણે, પાંચ ઇન્દ્રિમાંથી એકમાં રક્ત થય
પરમાર્થ ન જાવનારા તે, પાંચે અરીયા નાશ પામ્યા 1
તેમ મૂર્ખ માણસ એક પાંચમાં રન થતાં તેને નાશ થા
છે. અથવા, પુષ્પશાળથી શબ્દમાં ભદ્રા
અર્જુન રૂપ જોવાતાં નાશ પામે ગધમાં ગંધ પ્રિય
કમર નાશ પામે રમ્રમાં રસ, બને ૨૫૪માં સત્ય
વિધાધર, અથવા મુકુમારિકાને પતિ લલિતાંગ નાશ પામે
અને તેઓને પરભવમાં નરક વિગેર દુખ ભોગવવાને
બવ આપી દે છે. આ પ્રમાણે, ગાયન
สิเหi
લખ આપનાશ જઈને જે મુનિ તજે તે કે
ગુને મેળવે તે કહે છે:-
જે બાપને ભજે જન ધના ધન વાળા
परियाणा लार्म, मुणीति युगे, धम्मपिऊ उग
आवमाए मंगमामि जाणा (प. १०३)
જે મુનિ મોનિકા લા લોકોને અહિતને
માટે થનું :છે તે દોક વમવશ છે, તે શત્રથી
પર રહીને મધુર ગાયન વિગેર પાંચ કામ અને બેકાર
હતા કે તરીકે ઇ-પરિઝાવટે જ છે, તથા પ્રવા-
અને પરિવાવ ત્યાગે છે, તે મહાશિ મુનિ છે, અને
તે અમને બનારો છે. એટલે, નાનાદિક શુભ
મન તેને મળે તે માવાન છે, કાર, બા
:

·(૨૩) વિષય સાશાથી એણે આત્માનું રક્ષણ કર્યું છે. જે, ૪ ક્ષણ ન કર્યું હેત; તે, પિતાનાં પાપથી નારક તથા એકદિય વિગેરેમાં ઉત્પન્ન થતાં આત્માનું કાર્ય મેક્ષમ વાનું નકરવાથી તેને આત્મા કેવી રીતે ગણાય? (માત્માનું અર્થ જ્ઞાનમાં રમતા કરી; ચરિત્ર પની; મોક્ષમાંજ જવાનું છે, તેને પ્રાપ્ત કરે તે આત્મા છે નવું; અને તેજ ઇમરવાળે છે.) અને તેજ જ્ઞાનનું પણુ છે એમ જાણવું; અથવા, જ પ્રતિમાં આવી નાણવી છે, તેને ગા છે કે- તાના આત્માને જ (નરક) વિગેરેમાં પડતાં અટ- કારતે રમવિત (જામજ્ઞાની) છે તથ, પ્રભુએ જેવું પદ-ધનું સ્વરૂપ બનવું તેવું છે, તે જ્ઞાનવિન (તરવાની) તે, તપ અાદિ રૂપને જે વડે જ તે વેદ એટલે, 2ઝર રિમૂવ કરાવે છે, તે વિન્ કહેવાય છે. ત., દુતિમાં પડતા અવને કરી રાખડર, તથા વર્ગ- ૧ જાવનાર ધર્મને જણે તે પવિત્ર છે. એ પ્રમાણે, પ કર્ય-મક, ઉંદથી રહિત, એવું રીનું સુખ કર્યું છે, તેને જે તે, વિન્ છે. અથવા, કટર નું છે. પ્રો. ર, વેદ ધર્મ, અને બધ- પ્રાણી (પ) જેન્ડર વ પ હાય; -ને છે કે, કવિ ત્રેિરે પહેજ નં -- બ ·(૨૪) વેલ જ્ઞાનવડે જીવલેક જે રૂપે સ્પે છે તેને જ અપ છલકને રહેવાનું જે સ્થાન, જે સેવક છે, તેને પોતે જ અથાત જે શબ્દાદિ વિષયને રાગ તજે, તેજ, સાનિ ય વસ્થિત લેકનું સ્વરૂપ જાણે છે, અને તે જ્ઞાની પ્રથમ બત વેલા ગુણવાળે (એટલે જે આત્માનું જ્ઞાનવાન વેદવાથી વાન બ્રહ્મવાનું) ઘેડા અથવા, સમસ્ત પ્રજ્ઞાનવ લેકોને જ તેને મુનિ કહે; કારણકે, જગતની ત્રણે કાળની અવસ્થા માને અથવા, જાણે તેને મુનિશાસ્ત્રમાં કહે છે. ધર્મ તે ચેતન. અને અચેતન દ્રવ્યના રવાભાવી અથવા શ્રુતચારૂિપ-ધર્મને જાણે તે ધમંવિત જાણ રજી (સરળ) જ્ઞાનદર્શન–ચારિત્ર નામના મેહ માર્ગનાં જે અનુદાન છે, તેનાથી અકુટિલ છે, અથવા થાય રીતે પદાર્થનું સ્વરૂપ જાણવાથી સરલ છે અથવા બધા ઉપાધિથી શુદ્ધ તે અવક (સરલ) છે આ પ્રમાણે ધર્મ જાણ નાર રૂ મુનિ હોય તેને શું લાભ મળે તે કહે છે. આવ૬ એટલે ભાવ આવાં તે જન્મ જરા મણું શકના દુઃખ આપવાના સ્વભાવવાળ સાર છે. કહ્યું છે કે ના જાણિ, વિદur તથા દુસ્તાનમાં फन्मापसे जाक्षिप्त, प्रमादादधाम्पते भृशम् ॥१॥ રાગ દ્વેષના વશથી વિપાયેલ મિયા દર્શનના કારણે ફુન્નર અને જન્મના આવતમાં ફેંકાયું જગત છે. તેમાં

·(૨૫)
પ્રમાદધી છે ઘણું જમણ કરે છે. લાવતા શબ્દ
આમ ને વિષય અભિલાષ છે, અને તે બન્ને વત્ત
અને છેત મળીને આવતું ઃ શરદ બને છે તે બન્ને
પાર વડે સંગ (સં૫) ધાય છે, તેને જાણે છે
છે આવ અને નનું કારણ છે. આ જાણનારે ખર
નેિ કેને કહે છે તે કહે છે, જે મનને જાણીને ત્યાગે,
તે જવના છે. અર્થાત્ સંસાર ત તે રાગ દ્વેષ રૂપ સંદ
છે. તેને જાણીને જે ત્યારે તે ખાવ ધાનના સંઘ
અરે બાઝના છે. ઉપર બનાવ્યા પ્રમાણે સુતા અને
નાના દ ત ગુપને જણના કયા ગુરે મે,
ન કહે છે,
पीजमिणमा से निग्गधे अरहर सहे, फरू-
मनी पंगा, जागर पेरोपरए, पोरे एवं दृक्ता
पमुपयामि, रामपु पमो पणिए नरे सपर्य मृडे
જ = કાજ (. ૧૦૮)
કામ કવિ બ. કરકરરહિત છે)
R
કડ ન કર. માં પર (
માં ન પડનાર છે.

·No text on this page.

·(ર)
છ મહિના
ક
કહ્યું છે કે.
જરા અને મૃત્યુ એ બેને વશ થઈને તે પ્રાણ નિર
તેર મહા મેહથી મૂઢ બનેલો સ્વર્ગ અને મોક્ષ આપનાર
ધર્મને જણ નથી અને સંસારમાં જીવને એવું કે
પણ સ્થાન નથી કે જ્યાં જરા મૃત્યુ ન હોય.
પ્રશ્ન-દેવતાને જરા (ભૂતાપ ) નથી.
ઉ–દેવતાઓને પણ ત્યાંથી રચવવાના
પહેલાં ઉત્તમ વેશ્યા બળ સુખ પ્રભુત્વ અને સુંદર વર્ણની
• હાનિ થાય છે તેથી તેમને પણ જરાને સદ્ભાવ છે,
देवाणं भंते ! सन्चे समवण्णा, नो इणहे
सम?, सेकेण?णं भने ! एवं वुच्चइ गोयमा ! देवा
दुविहा-पुन्धोव वणग्गाय पच्छोव णग्गाय तत्यणं
जे ते पुदोष वणग्गा तेणं अविसुड वण्णपरा,
जेणं पच्छोर वणग्गा तेणं विसुद्ध वण्णयरा।
તમને પ્રા–હે ભગવન? બધા દેવતા સામાન
૨પવાના છે?
ઉતેમ નથી.
મ–તેનું શું કારણ?
ઉ–હે ગૌતમ! દેવે બે પ્રકારના છે. પહેલાં ઉત્પન્ન
થયેલા અને પછી ઉત્પત થતા તેમાં જે પહેલા ઉત્પન્ન
થયેલ છે તે કંઈક ઝાંખા રૂપવાળા => >
K

·(૨૮)
થયા તે વિશુદ્ધ સુંદર રૂપવાલા હોય છે. તે જ
સંસ્થા વિશે પણ જાણવું અને વ્યવનના વખતે
બધાને બધું ઝાંખુજ હોય છે. જેમકે –
माल्पम्लानिः फल्प वृश प्रकम्प, श्री हीनाशो
ससा चोपरागः
mar Rામાન, દષ્ટિ એ જ
રિયા
માલા કરમાઈ જાય છે કાપવૃક્ષ કપનું દેખાય
થી અને કોને નાશ થાય છે કપડાં ઉપરથી મ ૬
જાય છે. દીનતા આવે છે, આળસ થાય છે. કામ રામ
અને અંગને ભંગ થાય છે, દષ્ટિમાં શાંતિ થાય છે, આ
કંપાર થાય છે, અને બધું રમક તે અરમણીક છે
છે. (જેમ, અહીયાં મનુષ્યને મરતી વખતે ઘરની રૂઢિ
વિભવ ઉપરથી અગમ થાય છે, તેમ રેવનને પણ દેવ
નાં ઘો ખેટ થાય છે, અને કાન કરે છે. )
છે, આવી રીતે છે તે નક્કી થયું કે, બધા જ
જ મૃત્યુને વશ છે , તેવું બને પટિન મું
શું કરે? તે કહે છે—-
જા જા જ રિક, ને
ક, we r સબ ડિળિયા,

·(૨૯)
रमाई पुर्ण एइ गम्भ, उवेहमाणो सहरूवेसु उज
माराभि संकी मरणा पमुचई, अपमत्तो कामधि
उदरओ पाव कम्महिं, वीरे आयगुत्ते खेयन्ने
रजवजाय सत्थस्स खेयने, असत्यस्स खेयत्ने
प्रत्यस्सं खयंन्ने से पंचदजायसत्यम्स खेयंन्ने, अक
मस्स ववहारो न पिजह, कम्मुणा उवाही जायह,
जम्मं च पडि लेहाए सुन्न १०९.
તે ભાવથી તે મુનિ ભાવનિદ્રામાં સુતેલા ને
ન સંબધી દુઃખથી પીડાતા જુવે છે, તે દુઃખી છે
ચારે છે કે, હવે અમારે શું કરવું? એમ મૂઢ બનેલા
- પ્રથા, દુઃખસાગરમાં ડુબેલા પ્રાણીઓને દેખીને પિતે તેવાં
દુઃખમાં ન પડવા માટે મુનિ અપ્રમત થઈને વિચરે;
અને સંયમ અનુષાનને બરોબર કરે તેવા શિયને ગુરૂ ફરીથી
કહે છે –હે બુદ્ધિમાન ! હે ભણેલા શિષ્ય! તું ભાવનિ-
કાશી સુતેલા દુઃખને જે, અને જાગતાના ગુણે તથા સુતા
હના દેને જાણીને સુવાની મતિ ન કર (પ્રમાદી ન થા.)
નવલી પાપ મિાને આરંભ કરનારાનાં દુખ તથા દુ:ખનાં
મરણ કમ, તે ને તું પ્રત્યક્ષ જો! જે જીવ હિંસા
(ખુન) રેરી વિગેરે કરે છે. તેને થતી શિક્ષા સાક્ષાત
જે! અને તે જૈણીને આરંભ રહિત બનીને આત્મહિતમાં
બાત યા!

·I
(૩૦)
(જેઓ સાધુ છે તેમને મોક્ષ સાધવા હેવાય
શહસ્થ માફક ખેતી વિગેરે આરંભ કરવામાં નથી જ
જેઓ ત્યાગી નામ ધરાવી ખેતી વિગેરે કરે છે તે જ
પ્રહસ્થ માફક દુઃખી થાય છે.)
પણ જે વિય કપાયથી મલીન ચિત્તવાળે જાવ
શાયી (પ્રમાદી) છે, તે શું મેળવે તે કહે છે. માથી એ
છે, અને માયા લેવાથી બધા કાળે બને, તેજ
છે, ક્રોધી માની મથી લોભી બનીને
દારૂ
વિગેરેના નશા
પ્રમાદી થઈ નારકીનાં દુઃખ અનુભવી છે તિર્યંચક
ગર્ભના દુઃખને અનુભવે છે. પણ જે મુનિ કષાય
અપ્રમાદી છે તેને શું લાભ થાય છે, તે બને છે. આ
વિગેરેમાં જે રાગદ્વેષ થાય છે તેની ઉપેક્ષા કરતે રે
(સરળ) થતિ થાય છે, એટલે ખરી રીતે જે યતિ (
છે તે જ છે. પણ શાસ્થ તે સ્ત્રી વિગેરે પદાર્થ છે
કરવાથી વા છે (બી વિગેરને મેળવવા.
બારને કપટ કરવું પડે છે. વળી તે રાણલ સાધુ ના
વિરની ઉપેક્ષા કરતે મરવું (માર ) ની શંકા કરે
એટલે બીજાને મારતાં (દુઃખ રન) કરે છે. તેથી ૫
પણ મરથી બચે છે. વળી તે કામ પા૫ છાઓ)
અપ્રમાદી રહે છે. અને જે સાધુ કામ છાના પાપ
કરે છે, તે જ ખરી રીતે મન વચન કાયાના પાપથી ઉક
'

·(૩૧) સાધુ નિરવધ * રત (બ) છે. કણ બચે છે? તે કહે છે. જે વીર છે તેજ ગુપ્ત આત્મા છે. અને તે ખેદ છે (એટલે બીજા ના ખેદને જાણે છે તેથી કંઈને દુઃખ દેતે નધી) તે ખેદજ્ઞ સાધુ ગાયન વિગેરેના આનંદના વિના પર્ય (ભાગ ) અનુકુળ થતાં પિતે તેના નિમિત્તના શસ્ત્રને પ્રાણને દુઃખકારક જાણીને તેમાં લીન ન થતાં તે નિપુણ અનુષ્ઠાન અશસ છે તે કરે છે. અને તે સંયમના ખેદને ભણનારે પર્યવ જાત શમના ખેદને જાણનારે છે, તેને સાર આ છે કે જે સાધુ પાસે શબ્દાદિ પર્યાયે સુંદર કે વિરૂપ આવે તે લેવાની કે ત્યાગવાની કેવા બીજા અને દુઃખરૂપ છે, તેમ જાણે છે અને મધ્ય- થપણું રાખવું તે અપીડાકારક હેવાથી જે અશઅરૂપ-સંયમ છે. તે પિતાને અને પરને ઉપકાર કરનારે છે, એવું જાણે છે. આ પ્રમાણે, જાણીને શસ્તને છે, અને અશસ સંયમ) તેને ગ્રહણ કરે એટલે જ્ઞાનનું ફળ એ છે કે, ના આનંદને છોડના, સમભાવ રાખનારે અને પાવી સંયમ પાળે છે, (અને જીવે ઉપર રાગદ્રવ કરે; સંયમ પાળી શકતું નથી.) અથવા, ગાયન વિગેરે પર્યાધી, અથવા ગાયન વિગે- તે ઉત્પન્ન થયેલ રાગદ્વેષના પર્યાયથી જે જ્ઞાનાવરણીય મેરે કર્મ બંધાય છે, તેને દાહકપણાથી તપ તે શાસ,

·છે, તે તો એને તે પેદા છે. કારણકે
સામ તથા ચેક અનુષાનવ જે અશ-સંયમ છે
પણ ના છે, અને સંયમ તપ એને ધીરે
આમિર વિગેરથી ભવમણનાં કર્મ જે પૂર્વે
કેય છે, તેને ક્ષય થાય છે, અને કર્મક્ષયથી જે
થાય છે, તે કહે છે –
અકમનું વર્ણન.
એકમ એટલે, જેને આઠ પ્રકારનાં કર્મમાંથી
પણું કર્મ ન હેય; તે છે, અને તેને નારક, તિ
નર, દેવ એવી ચાર ગતિમાં જમણ કરવાને વ્યવહાર
તથા, પર્યાપ્ત-અપર્યાપ્ત અવસ્થા નથી; તથા બાળ
તથા કુમારપણું વિગેરે સંસારી પદે (જુદી જુદી
• સ્થાન નામ) નથી; અને જે સકમ છે, તેને કર્મવડે
કાદિ ચપદેશ હોય છે.
તથા તે કર્મની ઉપાધિવડ એટલે, જ્ઞાનાવરણીય
રથી જુદાં જુદાં વિશેષણે કર્મ સંબંધી થાય છે
કહે છે –-જેમકે, મતિ, શ્રત અવધિ, મન:પર્યાય જ્ઞાનવ
હોય તેને તેની બુદ્ધિના પ્રમાણમાં મંદબુદ્ધિવાળે, આ
તીક્ષણ બુદ્ધિવાળે કહેવાય છે. (૧) તથા ચક્ષુદશ
અચદશની નિદ્રાળુ વિગેરે છે. (૨) તથા મુખી
કહેવાય છે. (૩), મિર્યાદષ્ટિ, સમ્યગ “મિચ્ચાંદ
રાપરૂપ નપુસંકષયી વિગેરે છે. (૪):
: -

·(૩૩) તથા પમ નિરૂપમ આયુકાળ, અલ્પ આખા- વળે, વિગેરે છે. (૫) નારક તિર્યંચોનીવાળે, તથા કજિય, દ્રિય, પર્યાપ્ત-અપર્યાપ્ત, સુભગ-દુર્ભગ વિગેરે છે. (૬) કાસગોત્રવાળે, નીચગોત્રવાળે છે. (૭) કુપત્યાગ, નિરૂપ ભેગી, નિર્વીર્ય છે. (૮) આ પ્રમાણે આડે કમને લીધે સંસારી જ ઓળખાય છે. જે આવી છે તે શું કરવું તે કહે છે. જ્ઞાના વરણીય વિગેરે કર્મ છે તેની ઉપેક્ષા કરીને અથવા તેના બંધને પ્રકૃતિ સ્થિતિ અનુભવ પ્રદેશ રૂપે વિચારીને તેની સત્તા વિપાકને પામેલા પ્રાણીઓ જેવી રીતે ભાવ નિદ્રામાં સુએ છે (અને દુખ ભોગવે છે) તે વિચારીને કર્મ તાડવામાં ભાવ જાગરણ કરવા સાધુએ ઉધમ કર, તે કર્મ તેડ- વાનું ખાવા મથી થાય છે. આઠ કર્મવાળો માણસ છે તે ૮.૫ લઈને મોહને તે પછી અપ્રમાદી થઈ રૂપક શ્રેણી કરે તે આ ગુણ સ્થાને ક્રોધાદિ છા કરી અગ્યારમે ગુણ સ્થાને મને સર્વથા નાશ કરે અને બારમા ગુણ સ્થાનના અંતે અજ્ઞાનાવરણીય, દર્શનાવરણીય તથા અંતરાય કર્મ કર કરી તેરમે ગઇ સ્થાને ચાર અઘાતી કર્મવાળે રહે. આ ગુણ- સ્થાને જઘન્યથી અતિમુર્હત, અને ઉત્કૃષ્ટથી પૂર્વ કેડમાં શેડ છે કાળ રહે ત્યારપછી ૧૪ મે ગુણસ્થાને પs પ્રધમ ''

·No text on this page.

·દશન હે; (૩૫) જવામાં સૌથી છેલ્લા સમયના પહેલા સમયમાં મોક્ષ જવાના કાળમાં હોય ત્યારે કોઈપણ એક સાતા કે, અસાતા ભગવે તે બીજું સ્થાન છે. મોહનીયકર્મનાં પંદર સારથાન છે તે મા પ્રમાણે – (૧) સોળ કપાય, નવ ને કષાય અને ત્રણ ત્યારે સમ્યફષ્ટિ જીરને આવેશ પ્રકૃતિ હેાય છે. (૨) સપત રમતાં મિશદષ્ટિએ સત્તાવીશ હોય છે. (૩) સ્વભાવથી અનાદિ મિથ્યાણિ હેય, અપવા છે દશન વમત છવી હોય. (૪) સમ્યફષ્ટિને અઠ્ઠાવીશ પ્રકૃતિમાંથી અનંતાનુબધી વાર કાંય રમતાં ઝઘવા, ય થતાં વીશ હોય. (૫) તેને જ મિસ્ત્રાવ ક્ષય થતાં ૨૩ (૬) મિશટ િય થતાં ૨૨ (૭) યાયિક સમ્ય- દષ્ટિને ૨૧ (૮) અપ્રત્યાખ્યાન અને પ્રત્યાખ્યાન-કપાય જતા ૩ (૯) ઈપણ એક વેદ ક્ષય થતાં ૧૨ (૧૦) જે વેદ ક્ષય થતાં ૧૧ (૧૧) હાસ્યાદિ છ દુર થતાં ૫ (૧૨) પુરૂષદના અભાવમાં ૪ (૧૩) સંજવલન કેપ રય થતાં ૩ (૧૪) માનસય થતાં ૨ (૧૫) માયાલય થતાં ૧ એક રહે. અને એ જ દુર થતાં મેહનીય સત્તાનો પણ ગઈ. સામાન્ય આયુષ્ય કર્મનો સત્તાનાં બે સ્થાન છે તે

·આ પ્રમાણે –(૧) પરભવના આયુના બપના ઉત્તર કાળમાં
મે આયુષ્ય હાય, અને તેના ભયના અભાવમાં જ આયુમાં
હિષ; તેજ બીનું સ્થાન છે.
નામનાં બાર સ્થાન કહે છે,
નામકની પ્રકૃતિને બાર સત્તાધાન છે, તે આ
પ્રમાણે
(૧) ૩ (૨) ક૨ (૩) ૧ (૪) ૮૮ (૫)
૮૬ (છ) 9% (૮) ૭૮ (૯) ૭૬ (૧૦) કપ (૧૧)
(૧૨) ૮ તેની વિગત
મનિ થા. પાચ જાતિ, પાચ શરીર, પાંચ પાત,
પાંચ બધાન, છ સંસ્થાન અપાંમ , સંહનન છે, વ,
પાંચ, બપ છે, પણ પાંચ, નાઠ પર, અનુપૂત થાય,
અગર , પાન, પાપાત, ઉછવાસ બાત",
ત્રિત. એ છ તથા પ્રાન અને પ્રશસ્ત, એ બે વિહાર
રવિ, ના પ્રત્યેક શરીર, 8, શુભ, શુભ, સુખ સમ,
પક વિમા ભાવ અને યશ મા ણ જ છે અને તેના
કa બીજ જ છે. કુલ ૨૦ તથા નિખ બન
દર અ બધી કળીને નામ કમી છે પ્રકૃતિ છે.
તેમજ નવા જ અવમાં ૯૨ છે ને મા
જ કર કંન બંધન પબ બ થના અજવમાં
થી 1 st નાં જ છે તેમાંથી તીર્ષ
૫

·નામ કર્મ બાદ કરતાં ૮૮ તથા દેવગતિ તથા અનુપૂર્વ
વમેલી બાદ કરતાં ૮૬ અથવા નરકગતિ ચેય બાંધતાં
તેની ગતિ તથા અનુપવી તથા ક્રિય ચતુર્ણ બાંધનારને
૮૦ સાથે આ છ મેળવતાં ૮૬ છે તથા દેવગતિ પ્રાગ્ય.
બાંધનારને પણ ૮૬ છે અને નરક ગતિ તથા અનુપૂર્વ
મની બે તથા વક્રિય ચતુક ચાર એ છ વમતાં ૮૦ રહે
છે. વળી મનુષ્ય ગતિ અનુપૂર્વ અને વમતાં ૭૮ છે. આ
અક્ષપક નાં કર્મનાં સત્તા સ્થાન છે અને હવે પક
વાળાના કહે છે.
૯૩ પ્રકૃતિમાંથી નરક તિર્થક ગતિ તથા અનુપૂર્વ
બન્નેની મળી તથા ૧,૨,૩,૪, ઇન્દ્રિય જાતિ મળી ચાર તથા
ઉદ્યોત સ્થાવર સૂમ સાધારણ મળી કુલ ૧૩
પ્રકૃતિ ક્ષય થતાં ૮૦ પ્રકૃતિ રહે છે તથા તીર્થંકર નામ ન
હોય તે ૯ર માંથી ૧૩ જતાં ૭૯ છે.
તથા બાહારક ચતુJય દૂર થતાં ૯૩ માંથી ૮૯ રહે
અને તેમાંથી નારકી વિગેરે સંબંધી ૧૩ દૂર થતાં ૭૬
રહે અને તીર્થકર નામ ન હોય તે ૮૯ માંથી ૧ દૂર
થતાં ૮૮ રહે અને તેમાંથી ૧૩ જતાં ૭૫ રહે છે.. -
તેમાં ૮૦ અથવા ૭૬ માંથી તીર્થંકર કેવળી શશી
અવસ્થામાં પહોંચેલાને છેદવાના પહેલા (ચિરમી સમયમાં
તીર્થંકર નામ કમ ઉમેરવાથી વેદાતી નવ કર્મ પ્રકૃતિ
રાત"

·No text on this page.

·(૩૮) हिं' हि अदिस्समाते परिमाय महावी देइत्ता टोगवंता लोगससे मेहावी परिकनि fe 1 × ૨૨૦ સિનિ તiાર? કર્મ : કરણ મિર વિરતિ પ્રસાદ કાય ગ છે અને સમજીને કણ એટલે હિં તે કોને જ દેવ.૩૬ કુત્ર કર્મનું મુખ્ય મુજ મને દેવું. માં ના ss છે તેને જ આ છે કે ઉન સ = કર્મના છે તે હજુ કર્મ છે તે કર્મ મેકીને તે વુિતિ કરે તેને ભારત આ છે; અને કાર વિશે જે તેણે કર્મના હેતુરૂપ જુન કે તેજ સ વિ સ્થિર કરીને તેને ઉડાન હેતુને નિતિ કરે (જે છે કર્મ ડાહ તેને છેડે અથવા તેની સર છે આ ડેરડે) - ઉડ કરે છે. પ ક કર્મ સમજીને તક કર્મના વિરૂદ્ધ (ર્મ હ૩નાર) ૩. Nટ કરીને જે રષ રૂપે છે તેથી દૂર રહી જતા તેને સંકે છે ને . કમ ઉપ- દર કરતું રાશિ પરિરક રડે જણીને કાન રિક ઉડે રે સને ૧ી હિ હેક અથવા વિડ કર દેત કરીને વિશ્વની વાત જય ધન ઉમર મરવું ને કમર રહેતે મુનિ મનમાં પ્રયત્ન કર, સલા રિ, અથવા

·છરિગ, અથવા આઠ કર્મને આવતાં અટકાવે. આ પ્રા
ભw
ખમી કહે છે કે હું કહું છું. શીતળીય ના
અધધનને પહેલા હશે સમાપ્ત થશે.
1
બીને ઉ.
પટેલે જો આ પછી બી કહે છે. તેને મ
બા પ્રમાણે છે: --પ શામાં ભાવ વા બના
અને અહીં તેના રવાથી “ tખ પાવાનું ” બે જ
છે, એમ ન બનેને સંબંધ છે. ભવ્ય અનુગમ કે
wit : માર ! ના, પૂરિ 7
પર tri, સાકવિ જલારા, ૪
જfix i ma nu ni.
અતિ રે, જન્મની ને બાળાર-વન છે
સુધી બુદ્ધિ , તે મનુષ્ય કમા, જળ
હાજ ( કા નિ વિના, તું છે, તેને કાર મા
કે, કર ત્રિને કી છે કે – જરા અમને
હન ન ઉભા ધી શરીર મન બધી છે
૧
rrrrrrrr *વ, mercજ મુt
જ બા બં, મારા ઘi ''

·(૪૧) જનમતા માણસનું જે દુઃખ છે, તે માણસને મરતી વખતે પડતાં દુઃખથી તે તપેલે લેવાથી પૂર્વની જતિને પણું વીસરી ગ છે. विर सर सियं रसंतोत्तोसोजोणीमुहाउ निष्फिडहा माऊए अप्पणोऽविअ वेअण मउलंजणेमाणो ॥२॥ માના ચાલેલા આહારને ગર્ભમાં બેઠેલો બાળક પરવશ થઈને ખાય છે, અને પિતે જનમતી વખતે પિતાને તથા, માતાને ઘણી પીડા આપીને નિતાર બહાર हीण भियपासरा दीणो विपरीओ विचित्तो। बुन्यलोदक्खिो वसइ, संपत्तो चरिमं दसं ॥३॥ અને તે વૃદ્ધાવસ્થામાં હીન-ભિન્ન (ખ) અવાજ હે છે. રાંકડું મુખ વધા, વિપરીત વિક૯પ કરનારે દુર્બળ દુઃખી અવસ્થામાં તે પડેલે હેય છે, અથવા હે આર્ય ! એવું મહાવીર પ્રભુ તમને કહે છે, કે જાતિ વૃદ્ધિ અને તેનું મૂળ કારણે કર્મ તથા કાર્ય દુઃખ છે તેને જે, અને દેખીને બોષ પામ, અને તેવું જન્મ વિગેરેનું દુખ તને ન આવે, એવું સંયમ અનુષ્ઠાન કર. વળી ચાર પ્રકારના ભૂત ગ્રામ (છનાં ચાર સ્થાન) છે. તેની સાથે તારા આત્માનું સુખ સરખાવ એટલે જેમ તું સુખને વાંકે છે તેમ બધા પણ વહે છે અને તેને દુખ ગમતું નથી તેમ બીજાનું પણું સમજ, તેથી તું કોઈને

·t- લેખી તને જા િાખ નહિ ,
જ નrt that !
vert this. વિ મ ?
જ અને મને પણ આ જ છે અને એ
ધન છે અને પણ જાણે અપ્રિધાન
હ બ નળ ભભ સાન મિતે ય
ક
• ૧૩ * 4 a M, I 1 જ છે
“ જ ન ૧ ઘન , w
૪ ;
જાતિના જજ, જ
માયાભn Hinબ જ જા જા.
૧ ૧૦ બ ભ મના નિધન થઇ
* * *
R

·(૪૩) છે કે, મને મહારંભ પરિમથી રચના કરીને જીવનનો પાક જે છે, તથા ઉભય એટલે શરીરના તથા બિપી અથવા આ લેક તથા પરલોક સંબંધી (ભેગા સી) છે, વળી તે કામ ભેગમાં રત થઈને અશુભ મને ઉપગ્રહ કરે છે. અને તે કર્મ સંચય કરીને એક થી નીકળી બીજી ગર્ભમાં પ્રવેશ કરે છે. અને સંસાર મિવાળ (ચકાર)માં અરટની ઘટમાળ જેમ ભરાય અને સિવાય તે ન્યાયે જુનાં કર્મ ભાગવે, અને ફરી નવાં બાંધીને કામ કરે છે. વળી તે અભિભૂત (વિના વિચારને) આત્મા કે (૬) થાય છે તે કહે છે. अपिसे हासमासम्म, इंता नंदीत्ति मलई अतं पालरस संगण, येरे पट्टेद अपणो सू.काप. લતા ભય વિના નિમિત્ત વિત્તના વિવવવાનું જે હe૫ (હાથી) છે, તેને મેળવીને ઈચ્છા પ્રેમી બની (ાની ખાતર) અને હરણ (શિકારમાં) આનંદ માને છે, અને તેને વિશા તે મહા નેહી ઘેરાયેલો જજ વિવાર “ આ ગુગ વિરે પશુઓ ને ટે ના , તપ રિ સુખી પુરૂને મગ કરે . જે રીતે જીવ હિંસા રિત કરે છે. તેમ દ ડેરીમાં - સિંહ કર કે. એવી ass 3 50 કરી છે તે દ્ધિ જ-

·(૪૪)
રીનું કામ છે વિગેરે સમજી લેવું, જે આવી રીતે
મનુ પાપ કરનાર છે. તે સાધુએ શું કરવું,
ચાય કહે છે,
કે જે મનુષ્ય શિકારી વિગેર હય, અથવા
કષાયમ ૨ક્ત હય, તે તેના બાલજી સાથે !
તથા સંગ ન કર; જે પાપીને સંગ કરે તે મા
લઈ થતાં વેર વધે છે, અને પરસ્પર વિર લેવાને
આવે છે. જેમકે શુકન શજાએ જુદી જુદી રીતે
હાસ્યના કારણે અગ્નિશમાં બ્રાહાણ સાથે વિર વધી
ભવ સુધી ચાલ્યું, (સમરાદિત્ય ચત્રિમાં તેની કથા
અગ્નિશમાં બ્રાહાન કુરૂપ જોઈ રાજકુમાર અને
હાંસી કરી. તેથી બ્રાહ્મણે કંટાળી તાપસ બની ત:
વિખ્યાત છે. અનુક્રમે ગુસેન રાજા બની તે
પાસે આવ્યે પૂર્વની વાત સાંભળી રાજાએ શમી
પારણામાં જમવાનું આમંત્રણ કર્યું. ત્રણે વાર આ
અને મન ભૂલી ગયે. અને તાપસ પાછા ગયે
નાપસને આ દરેક વખતે હાંસી ઘગી, અને વૈર કે
વિધ્યાલું કર્યું. ગુએન તે સમાદિત્ય થશે. અને નવ
પી તેની સાથે તાપસનું વેર , માટે હાંસી ન
તેમ હાંસી કરનારને સંગ પબુ ન કર) એજ કે
વિજય સંત્ર વિગેરેમાં પણ ખ ને વેર વધવાનું

·કાગાને સંગ ન કરજે એમ છે, તે સાધુને શું નવું? તે કહે છે- तम्हा तिबिजो परमंतिणच्चा, आयंकदंसीन रेइ पावं, अगं च मूलं च विगिंच धीरे, पलिधि- Frળ નિમલો કૂ. 8ા . બાળ (પાપી)ની સંમતિથી વિર વધે છે, તેથી અતિ iદ્વાન (ગીતાર્થ) મુનિ પરમ એટલે માપદ અથવા સર્વ વિર રૂપ ચરિત્ર અથવા સમ્યગ જ્ઞાન અથવા સમ્પન્ દર્શન વર એ ત્રણે ઉત્તમ હોવાથી તેને જાણીને શું કરે તે ગુર જાતિ – ગાતક તે નરક વિગેરેનાં દુઃખ છે. ૮ ને (હદય ચબુ વડે) દેખવાના સ્વભાવ વાળે તે આતંક દરે શી છે. તે પૂર્વે કહે પાપના અનુપ રૂપ અશુભ- મને કરતે નથી. તેમ પાપ કરાવે પણ નહિ, તથા અનુ- નથી; વળી ગુરૂ ઉપદેશ આપે છે, કે. પ્રચાર અઘાતિ કર્મ જે ભપગ્રહી છે. તે અગ્ર કે, અને તે ચાર ઘાતી કર્મ છે. તે મૂળ છે. (અથવા ને બીજી રીતે લઈ તે) મેહનીય કર્મ મૂળ છે. બાકીના કાત કર્મ અગ્ર છે. અથવા મિથ્યાત્વ મૂળ છે. બાકી બધી પ્રકૃતિ જઝ છે. જે પ્રમાણે બધાં અત્ર તથા મૂળ કમર દુર કફ ના સૂત્રથી એમ સૂચવ્યું કે કર્મ તે યુદળને : દે, ૩;

·વિના ભવનાથના નિર્માણ કરાઇ છે. આ
નવા શ થતાં જ્ઞાનનના માવાળા થતાં,
t", તો રાવણની થાય છે, અને મદિન
બજ શા બનેલે બીજું શું મળે છે તે છે?
मग माणगुणा મિr ળ,
જા જા જિતની જને 1
જા જા જા જિજ, રા માં પણ
sh Trt - 13
th બનીને નિજમશ છે, તે પ્રાણી
, ખ, જીભની લવાથી બધાનીદમમાં !
જા
થવું, ના ય બ બજનું એ મારી ને ?
. આવા જ મજા માજ મુખ તેથી
ન
હર ન ની નાન મા જાય તેમ છે. (
મન જ ન જન ) ૧ દરજજ રંજાવ છે. ૧
A
કેદ કી જ છે જ છે અને તેનું

·(૪૯)
છે, તેનાથી રહિત એવા મકાનમાં રહે છે, તે દ્રવ્યથી વિવિઝ
કહેવાય; તથા રાષથી રહિત નિર્મળ ચિત્ત રાખવાથી
કરાવી વિવિન કહેવાય; તે ગુજુવાળે તેવાથી વિવિ7-
જેવી કહેવાય છે. આ મુનિ ઈદ્રિય તથા મનને શાંત
રાખવાથી ઉપશાંત છે, અને તે પાંચ સમિતિથી હેવાથી
અથવા સરળ તે માર્ગે જવાથી સમિત છે, અને
જ્ઞાન વિગેરેથી. ચુન છે, તેમ અપ્રમાદિ પણ છે. વળી તે
મુનિ તેવીરીતે આખી જીંદગી સુધી ઉત્તમ ગુણવાળે
રહે તે કાળ આકાંક્ષી કહેવાય; અને એ પ્રમાણે પંડિત
મરણની આકાંક્ષાવાળે સંયમનુકાનમાં રહે.
આવું શા માટે કરે તે કહે છે,
મૂળ ઉત્તરપ્રકૃતિના લેદવાળું તથા પ્રકૃતિ, સ્થિતિ,
અનુભાવ, પ્રદેશ, એમ ચાર પ્રકારે બરવાળું, તથા બક
ઉદય સત્તાની શ્વવસ્થાવાળુ, તથા બાંધવું સ્પર્શ કરે
જેવું, એકપણે મળવું વિગેરે અવસ્થાવાળું કર્મ છે
અને તે થોડાક કાળમાં ક્ષય થાય તેવું નથી, તેથી કાળ
આકાંક્ષી કહ્યું છે.
તેમાં બંધસ્થાનની અપેક્ષાએ મૂળ ઉત્તરપ્રકૃતિનું બહુ
પણું બતાવીએ છીએ. જેમકે-
બધી મૂળ પ્રકૃતિ અંતર્મુહંત સુધી સાથે ગાંધે તે
આઠ પ્રકારને કર્મબય છે, અને આયુષ્ય ન બાંધે તે

·સાત પ્રકારનો છે, અને તે આયુને કાળ જઘન્યથી
હુ છે, અને ઉત્કૃષથી તેના સિવાયનાં ૩૩ સાગરે
પૂર્વ કેને ત્રીજો ભાગ વધારે છે, અને ક્ષમ
મેહનીયકર્મને બંધ કર થતાં, તથા આયુના
અલાવ થવાથી છ પ્રકારને કર્મબંધે છે, અને તે
વથી એક સમયને અને ઉત્કૃષ્ટથી અંતમૂહુર્ત છે,
પશાંત શિશુમેહ તથા, સગી કેવળીને સાત
જના કર્મના અપને ઉપમ થતાં એક પ્રકારનું '
વેદનીયકર્મ બંધાય છે. તે જઘન્યથી એક સમય
લઇથી પૂર્વમાં હું એવું છે.
હવે, ઉત્તરપ્રકૃતિનાં બધસ્થાન કહે છે –
જાન આવર, અને અંતરાયના પાંચે ભેદનું
બધોપનું હોવાથી એકજ બધસ્થાન છે, તથા હશે
થઈમના ત્રણ બંધસ્થાન કહે છે –
(૧) પાંચ નિકા અને થાર દર્શન સાથે રહેવાથી
નનું પ્રત પીપલ્સ હેવાથી નવ વિશ્વનું એક કથાન
(૨) તેમાંથી કીર્તિ નિત્રિ અનંતાનુબંધીની છે
સાથે દૂર થવાથી તે બને છપનો અભાવ મત છે !
વિને બંધ છે. (૩) અપૂર્વ અરબના બે ભાગે
એ પ્રથાને એપ થતાં ચાર પ્રકારના દર્શના
જ ય શહેવાથી તે ત્રીજું નામ છે.

·વેડનીય કર્મનું એક જ રથાન છે. શાહે માતા
બાપે ચાહે જસાતા છે, પણ એક બીજાની વિધી
હોવાથી બંને સાથે ન ખપે.
મોહનીય કર્મનાં દશ બંધ સ્થાન છે.
(૧) એક મિત્ર ૧, સોળ કષાયે ૧૬, bઈ પણ
એક રેડ , હાસ્ય પતિનું જોડકુંઘવા અરવિ શોકનું
એક ડરું તેમાંથી એક જોડકું લેતાં તે બે ૨ તથા ભય
ન, જુગુણા ૨, મળી કુલ રર પ્રકૃતિને બપય છે.
(૨) મિથ્યાત્વને બાપ દૂર થતાં સાસ્વાદન ગુણસ્થા-
નમાં ર૧ને બય છે.
(૩) તેમાંથી મિધ દહિ અથવા અવિરત સમ્યગ
હરિને અનંતાનુબ કઠી દૂર થવાથી ૧૭ પ્રકારને
(૪) તેમાંથી દેશ વિરતિ સ્થાને અપ્રત્યાખ્યાનની
કડીના અપને અાવ થવા ૧૩ ને બષ છે.
(પ) તેમાંથી પ્રમત ગમત અપૂર્વકરામાં વર્તત
સાપુને પ્રત્યાખ્યાનની ચોકડી દુર થવાથી ને કય છે.
(૬) તેમાંથી હાવ વિગેરેનું જોડકું તથા
જુષા દૂર કાશી ન પ પ પૂ કરણના ચર
(ડ) સમયે છે.
(૭) તેમાં નિરિકાસુના સખે ભાગ વ
કે પુરૂષ વેદના અને પ્રભાવ થતાં ચાર મપ છે.
1

·1
(૫૨)
(૮) તેમાંથી તેજ ગુણરચાને સંખેય ભાગ
કે અનુક્રમે ઠેધને ક્ષય થતાં ૩ ને બાપ છે.
(૯) માનને ક્ષય થતાં રને બપ છે (૧૦)
ક્ષય થતાં ૧ને બય છે ત્યાર પછી અનિવૃત્તિ!
છેલા સમયમાં મેહનીયના બંધને અભાવ 1
અબધક છે.
સામાન્યથી આયુકમ બંધ એક પ્રકારનાં
ચાર પ્રકારના આયુમાંથી કે પણ
એકને
હિય પણ બે અથવા ત્રણ સાથે બંધાવાને અભાવ છે
એક બંધ જાણુ–
નામ કર્મનાં આઠ બંધ સ્થાન છે.
(૧) ૨૩ પ્રકૃતિ તિર્યંચ ગતિને વેચ બાં
થાય છે. તે નીચે પ્રમાણે નિયંચ ગતિ, ૧ એકે દિય
૧ દારિક તેજસ કામણ શરીરે ૩ હુંક સસ્થા
વર્ણ ગપ રસ સ્પર્શ ૪ તિય ગતિને યોગ્ય અનુપૂર્વ
અગુરૂ લધુ ૧ ઉપઘાત ૧ સ્થાવર ૧ બાદર સૂકમમાંથ
કે પન્ન એક, અપર્યાપ્તક ૧ પ્રત્યેક સાધારણમાંથી
૧ અસ્થિર ૧ અશુભ ૧ દુર્ભાગ ૧ અનાદેય ૧
કીતિ નિર્માણ ૧ એમ કુલ ૨૩ છે તે બધા એકt
અપથીપ્તને મિથ્યા દષ્ટિને બાંધતાં હોય છે.
(૨) તે ત્રેવીમાં પરાઘાત અને ઉચ્છવાસ મળી

·(૫૩) પર્યાપ્ત એકેરિયને બંધ જાણ. (અપતાને બદલે સને ૨૫ પ્રકૃતિ લેવી.) (૩) એમાં આતપ અથવા ઉત એક પ્રકૃતિને મધ મેળવતાં રદ થાય પણ સાધારની જગ્યાએ પ્રત્યેક અને સૂકમની જગ્યાએ બાદર લેવી. (૪) દેવ ગતિને યોગ્ય બાંધતાં ૨૮ પ્રકૃતિને બંધ નીચે મુજબ છે. દેવગતિ ૧ પત્રિય જાતિ ૧ વકિય તેજસ કાર્મ ઘણું શરીર ૩ સમચતુરસ સંસ્થાન ૧ અંગ- પાંગ ૧ વર્ણ વિગેરે ચતુ, ૪ અનુપૂર્વી ૧ અગુરુલઘુ ૧ ઉપઘાત ૧ પરાઘાત ૧ ઉછવાસ ૧ પ્રશસ્ત વિહાર ગતિ ૧ ત્રસ ૧ બાદર ૧ પર્યાપ્ત ૧ પ્રત્યેક ૧ રિયર અ- સ્થિરમાંથી એક, ૧ શુભ ૧ સુભગ ૧ સુસ્વર ૧ આદેય ૧ યશકીરિ ૧ અથવા અયશકીતિ નિર્માણ ૧ (ટકામાં શુભ અશુભમાંથી કઈ પણ એક હેય છે, એમ લખ્યું છે. ટીંપણમાં એકલી શુભ લીધી છે) એમ કુલ ૨૮ ને વધુ થાય છે. (૫) તેમાં તીર્થંકર નામ કમ ઉમેરવાથી ૨૯. (૬) હવે ત્રીશને બંધ બતાવે છે. દેવગતિ, ૧૫૨- પ્રિય જાતિ ૧ કિય આહારક શરીર ૨ અંગોપાંગ ૨ તેજસકા ૨ પહેલું સંસ્થાન ૧ વદિ ચતુષ્ક ૪ અનુપર ૧ અગુરુલઘુ ૧ ઉપઘાત ૧ પરાઘાત ૧ ઉછવાસ

·(૫૪)
૧ પ્રશસ્તવિહાયે ગતિ ૧ બસ બાદર પર્યાપ્ત પ્રત્યેક
શુભ સુભગ સુસ્વર આદેય યશકીતિ એ દશક ૧૦
નિર્માણ ૧ નામ મળી કુલ ૩૦.
(૭) એમાં તીર્થંકર નામ મેળવવાથી ૩૧ થી
આ પ્રમાણે એકેદિય બદ્રિય વિદિય નરક
વિગેરે આયી અનેક શેર બમના ઘણા પ્રકારે છે.
કર્મ ગ્રંથથી જાણવા,
(૮) અપૂર્વકરણ આદિ ત્રણ ગુણ સ્થાને દેવ
પ્રશ્ય બંધના ઉપરમથી યશકીર્તિ જ ફક્ત
તેથી એક વિધબંધ છે. ત્યાર પછી નામ કર્મના બ
અભાવ છે.
ગેવકમાં સામાન્યરીતે કાચ અથવા નીચને એક
અપ છે. ઊંચ અને નીચ બને વિરોધી હોવાથી સ
બપાવાનો અભાવ છે. કર્મોનું આ પ્રમાણે બપઢા
સંશથી વધુ પ્રકારપણું બનાવ્યું.
સૂત્રકાર તેથી કહે છે કે –આ કર્મ છ બાપ
છે. તે ખુબુવ્યું છે, કારણ કે, તે પ્રમાણે ભગવતાં એ
અનુભવાય છે. (સવમાં ખ૭ શજ વાકાલંકારમાં જ
અથવા નિશ્ચય અર્થમાં છે કે, કર્મ બહુ પ્રકાર છે,
જે આ પ્રમાણે છે, તે તે કર્મબંધનને દૂર કરવા
કરવું? તે કહે છે:-

·1 (૫૫) सचं मि घि ई कुवहा, एत्यो यरए मेहावी, सव्वं पावं कम्म जोसइ (सू. ११२) ઉત્તમ જીવોને હિત કરનાર તે સત્ય છે, અને તેને જ સંયમ કહે છે. તે સંયમમાં પૈર્યતા રાખ, અથવા યથાવ- સ્થિત વસ્તુનું સ્વરૂપ જિનેશ્વરે બતાવવાથી તેમનું કહેવું માનદ્ર આગમ (જન સિદ્ધાંત) સત્ય (તત્વ) છે. તે લગ- 'વતના વચનમાં ઉપરત (અતિશય રક) બનીને મેધાવી (તત્વ દ) સાધુ બધાં પાપ કર્મ જે સંસાર સમુદ્રમાં જમણ કરે છે તેને (સંયમ અનુષ્ઠાન તથા ફાય કરે છે. આ પ્રમાણે અપ્રમાદી સાધુના ઉત્તમ ગુણો ‘બતાવ્યા તે અપ્રમાદને પાત્ર પ્રમાદ છે, તે કષાય વિગેરે પ્રમાદથી પ્રમત્ત બને કે દુર્ણ થાય છે, તે કહે છે. अणेगचित्ते खलु अयं पुरिसे, से केयर्ण अरि- हए, से अण्णवहाए अण्णपरियावाए अण्णपरि- गगहाए जणवय यहाए जणवय परियावाए जणवय परिन्गहा ॥सू. ११३॥ ખેતી વેપાર મજુરી વિગેરે અનેક પ્રકારના કાર્યમાં તેનું ચિત્ત લાગવાથી તે સંસારી જવ અનેક ચિત્તવાળા જ છે. એટલે સંસાર સુખને અભિલાષી અનેક ચિત્ત (ચંચળ ચિત્ત) વ હોય છે. આ પુરૂષ” એમ કહેવાથી સંસારી જીવ બતાવ્યું. મહીં પૂર્વે કહેલ દધિ ઘટિકા અને કપિલ

·અનવમ એટલે સંયમ છે, તેને દેખવાના સ્વભાવવાળે .
(૫૮)
આ મનુબેના વિયર અસાર છે, અને અનિત
એટલું જ નહિ પણ દેવતાઓનું પણ વિષય સુખ
જીવિત અનિત્ય છે તે બતાવે છે. ઉપપાત (૩૫) ૫
ચ્યવન (નાશ પામવું) તે જાણીને વિષય સંગના સુ
ત્યાગ કરજે. કારણ કે વિષયસમૂડ અથવા બધે સં
અથવા સર્વે સ્થાન અશાશ્વત છે તેથી શું કરવું તે કહે
મક્ષ માર્ગથી અન્ય અસંયમ છે તે અન્યને છે
અનન્ય જ્ઞાનાદિક છે, તેનું સેવન કર, માહણ
એટલે કે
તેને આ ઉપદેશ આપે છે. વળી તે મુનિ સંયમ :
નારે પ્રાણીઓને દુખ ને દે, ન હો, નેહણાવે, નહિં
કરનારને અનુદે, આ પ્રમાણે હિંસાથી નિવૃત થઈ છે.
વ્રત પાળે, તે કહે છે વિષયથી ઉત્પન્ન થએલ જે આ
તેને ધિક્કાર, તથા શ્રી વિગેરેમાં રાગ રહિત થઈને સા
ભાવના ભાવ, “ આ વિષયે દિપક ફળની ઉપમાવા
છે અને કડવા તુરિયાના જેવા કડવાં ફળ આપનાર છે.
એમ જાણીને તે વિષય સુખ લેવાના પરિગ્રહના મમત્વે
ત્યાગી દે, હવે ઉત્તમ ધર્મ પાળવા માટે કહે છે. આ
એટલે મિયા દર્શન અવિરતિ વિગેરે છે તેનાથી શરુ
સમ્યગ દર્શન સાન ચાસ્ત્રિવાળે થઈને ઉપર કહ્યા મુજ*
અને દિને દર કર. વિષયેની નિંદા કરે, *

·---
(૫૯)
જે નવમદશ છે તે નિસર છે એટલે પાપ કર્મોથી
બેટી બનીને તે કરતે નથી, અથવા પાપ કર્મોથી દૂર રહે
છે. વળી બીજા ગુણ મેળવવા બતાવે છે.
कोहाइ माणं हणियाय धीरे, लोभस पासे
निरयं महतं, तम्हा य वीरे विरए वहाओ, छिदिन
सोपं सहु भूयगामी ॥१॥ गंधं परिपणाय इहऽन्न!
धीरे, सोयं परिण्णाय, चरिज दंते। उम्मन लई
इह माणवेहि, नोपाणिणं पाणे समारभिजा सि
२ काव्य. त्तियमि । द्वितीय उद्देशकः३-२॥
કોય જેમાં પહેલે છે તે ક્રોધાદિ પામે છે. તથા
જેના વડે મપાય તે માન, એટલે અનંતાનું બધી વિગેરે
કાના ચાર ભેદે છે તે અથવા કેપ અને માન જે
ધનું કારણ છે તે ગર્વને સાધુ હશે અને તે હણનાર
વીર છે, તથા જેમ વરૂપ કે માનને હશે, તેમજ રાગ
દૂર કરવા કહે છે. તેમાં પણ અનંતાનુબધી વિગેરે ચાર
પ્રકારનું છે તેની સ્થિતિ અને વિપાકને છે, કારણ કે તેની
સ્થિતિ સૂકમ સપરાય નામના
દશામાં ગુણ સ્થાન સુધી
મોટી છે. અને તેને વિપાક અપ્રતિષ્ઠાન વિગેરે નરકાવાસની
પ્રાપ્તિ સુધી છે.
તેથી સૂરમાં કહ્યું છે કે ૨ E
માછલાં અને મનુષ્ય મરીને સતમી નારકી યુ"

·No text on this page.

·(૬૧)
ફરાય તેને દુઃખ ન દે, ન દુઃખ દેનારાં કૃત્ય કર. ઝા
માણે તેણીય પ્યયનમાં લીને ઉરે ગઈ રૂપે
છે . સુખસ્વામી = જસ્વામીને કડું વિગેરે
માસ્ક જણવું.
હવે ત્રીસ ઉશે કહે છે,
ને વીજ સાથે = પ્રમાણે સંપ છે.
કાકા ઉડામાં દુખ તથા તેને સહન કરવાનું બતાવ્યું
અને તે સહન ન કરે તે સાધુ નહિ એટલું જ નહી પરું
સમ અનડન કરે તથા પાપ મેં ન કરે, તેજ સહુ
કાય છે. તે જ ઉડામાં લાવે છે. = સંપ વડે
ઝવેલ વીજ ઉદેશાના સૂત્ર અનુગમમાં સુવ ચારવું
संधि लोयस्त जाणित्ता, आयओ पहिया पास,
तन्हा न ता न विधायए, जमिनं अन्न मा विति-
गिच्छाए पडिलेहाए न करेह पावं कन्नं कि तत्य
| Tw fમit ? (છૂત્ર )
sી અને હાથી જેમ જે પ્રકારે સંષિ છે,
ટડે લતિ વિરે માં વટ પડે તે દ્રવ્ય સંધિ છે, અને
કરી ધ કર્મ વિવર છે એટલે દર્શન કહય કર્મ
જે તપમાં આવ્યું તે ય થયું અને જી નું હાર
છે તે સમ્યકતી સિરૂપ કાર સાથે છે, પાન

·No text on this page.

·ગા (૬૧) હેલા તેને દુઃખ ન દે, ન દુઃખ દેનારાં ત્ય રમી રીતે ષ્ટ્રીય =ણયનમાં બીજે કશે અર્ધ રૂપે કરે છે. મુર્માસવામી એ જંબુસ્વામીને કહ્યું વિગેરે પૂર્વ માફક જાણવું. હવે ત્રીજો ઉદેશ કહે . એને બીજા સાથે આ પ્રમાણે સંપ છે. કયા દેવામાં દુઃખ તથા તેને સહન કરવાનું બતાવ્યું અને તે સહન ન કરે તે સાધુ નહિ એટલું જ નહી પણ સંયમ અનુડન કરે તથા પાપ કર્મ ન કરે, તેજ સાઇ થાય છે. તે આ ઉદેશામાં સતાવે છે. આ સંબધ વડે ==ાવેલા ત્રિીજ ઉદ્દેશાના સૂત્ર અનુગમમાં સૂવ ઉચ્ચારવું જે. ઉં રોજ રાજા, આ પા , तन्हा न ता न विघायए, जमिणं अन्न मन्न विति- गिच्छाए पडिलेहाए न फरेइ पावं फन्म किं तत्य મુળ રને વિઘા ! (શૂન્ન ??) દ્રવ્યથી અને ભાવથી એમ બે પ્રકારે સંધિ છે, - એટલે જીત વિગેરેમાં ફાટ પડે તે દ્રવ્ય સંધિ છે, અને પરથી સાધિ કર્મ વિવર છે એટલે દર્શન મેહનીય કર્મ જે ઉદયમાં આવ્યું તે ક્ષય થયું અને બીજું બાકીનું શાંત છે તે સમ્યકત્વની પ્રાસિરૂપ ભાવ સંધિ છે, અથવા જ્ઞાન- ·(૬૨) વરણીય વિશિષ્ટ ક્ષા પરામિક ભાવને પામેલ તે સમગ જ્ઞાનની પ્રાપ્તિરૂપ ભાવ સંધિ છે. અથવા ચારિત્ર મેકની ક્ષમ ઉપશમરૂપ ભાર સંધેિ જે છે તેને જાણીને વિચાર જે કે પ્રમાદ કરે સારો નથી. જેમકે લોકમાં ચાર વિગેરે શત્રુના સૈન્યથી ઘેરાયેલા લેકમાં ભીન અથવા બેડી વિગેરેમાં માં અથવા છિદ્ર દેખીને પ્રમા કરે સાથે નથી તે પ્રમાણે મારિયા- જીએ કર્મ વિવર મેળવીને લવ જેવા થતા કાળને પ મી પુત્રનાં સંસારીખને મેક (પ્રેમ) ક કાર નથી; અથવા સાંધ તેજ સંધિ છે, તે ભાવધિ જ્ઞાન- નજાવિત્રના પરિપાલનમાં અશુભ મને પથી કાટ પકે તે પાનું સંધાન કરવું. (કભાવને દુર કરવા.) આ ક્ષય પિરામિક વિગેર ભાવ લોકના બાલથી , અાવ શવમાં વિભાજિત બદલીએ; તે, સાતમી વિનિ તેનું માં એટલે, શાનદર્શન-ચારિને મ ક છે, તેમાં -મવિ જાળીને અરબ (જ) પળને પ્રયત્ન કરે. અથવા અવિ એક અવસર ધમ બનન આવે છે તેને મળીને લોક એટલે, ૧૪ પ્રકારના અને નાં જ થાન છે, તેને બાળીને તેને દેવાનું કામ કરવું. (સંધિના વળ બુધ અર્થ બન્યા. પ્રથમમાં, વિર એટલે બા અથવા શટ બનાવું , થવાથી ઘરનાં અવાર કરવાના

·No text on this page.

·(૬૪) સાપુ માટે રાંધેલા આહાર ન વાપર, તેમ, સંચય ૧ ન કરે.) હવે એમ બતાવે છે કે, ઉપર પ્રમાણે છે કરણથી હિંસા ન કરવી. તેટલાથી સાધુ ન કહેવાય, પણ જેમાં, પાપકર્મનું ન કરવાનું કારણ છે, તે બતાવે છે અન્ય જે શંકા અથવા, એકબીજાને ભય અથવા લજ તે લજજાવડે અથવા લજજાને ધ્યાનમાં લઇને, પર આશંકા અથવા અપેક્ષાવ, પાપના ઉપાદાનરૂપ-જે કર્મનું અનુષ્ઠાન છે, તે સાધુ ન કરે એટલું પાપ ન કરવાથી મુરિ કહેવાય! એટલે જે પરની લાજપ પાપ ન કરે છે, તે મુનિ કહેવાય છે. તેટલાથી મુનિ ન કહેવાય; પણ અહના વિચારવાળો મુનિજ નિશ્ચયથી સાપુ છે. , તે પ્રમાણે, બીજી ઉપાધિના વશથી તે નિર્મળ ભાવવાળે ન દેય તે, મુનિ ન કહે. કહે. મુનિપણાના ભાવવા મુનિ કહેવાય. એટલે, સત્રમાં સરળ શિષ્ય ગુરૂને પુછે છે કે- કિઈ સાધુ બીજા સાધુઓના ડર અથવા લજજાથી, આવા માદિ આકાર ન લે છે, તે મુનિ ભાવસાધુ કહેવાય કે નહિ? આચાર્ય કહે છે બીજે વ્યાપાર અને સાંભળ. બીજી ઉપાધિ જે પાપના વ્યાપારરૂપ છે, તેને ત્યાગ વાથી ભાવ સાધુપણું થાય છે, એથી એમ સમજવું કે, અંતકરણ નિર્મળ કરીને સાધુનાં અનાન કરે તે જ ભાવ- મુનિ શું છે, સિવાય નહિ.

·No text on this page.

·भिन्नइ 'म' डबह 'न' हं मह फंचण सबलोग (ga ??) સમભાવ તે, સમતા તેને વિચારીને એટલે, સમતામાં રહે સાધુ જે જે કરે છે, તે તે કોઈપણ પ્રકારે તિ આહાર વિગેરે લજજા વિગેરેથી છેડે અને લોકમાં ડેબ- ડવા ઉપવાસ વિગેરે કરે, તે બધું નિપણના ભવનું કારણ છે. અથવા, સમય તે નામ છે, તે આગમમાં બને વેલી વિધિએ વિચારીને સંયમ–અનુષ્ઠાન કરે; તે બધું મુનિભાવનું કારણ છે, એટલે આગમમાં કહ્યા પ્રમાણે ચાલીને અથવા, સમતાને ધારણ કરીને આત્માને પ્રસન્ન રાખે અથવા, આગમ ભણીને વિચારીને અથવા, સમદષ્ટિ રાખીને જુદા જુદા ઉપાયવસે દિયે તથા મનના અપ્રમાદ વિગે- રેથી આત્માને પ્રસન્ન કરે અને આત્માને પ્રસન્ન રાખે તે સંયમમાં રહેલાથી થાય છે, અને તેમાં હંમેશા સાધુએ અપ્રમાદીપણું ભાવવું તેજ કહે છે – મૂળ સૂત્રમાં વિગેરે લેક છે તેનો અર્થ કહે છે- જેનાથી બીજુ કંઇ મેટું નથી, તે અનન્ય પર સંયમ છે, તેને પરમાર્થ જાણનાર શાની પ્રમાદવડે દેવ ન લગાડે. અર્થાત્ સંયમક્રિયામાં કોઈ પણ વખત પ્રમાદ ન કરે. હવે જેમ, અપ્રમા થવાય તે બતાવે છે. ઇંદ્ધિ તથા મન એ અને આત્માને કુપગે ન

·No text on this page.

·(૬૮)
એટલે મનુષ્યરૂપ હોય (દેવાંગના અથવા સુંદર રૂપ
સ્ત્રી દેખીને તેમાં લલચાય નહિ, અથવા દેવે સમી
મનુષ્ય સંબંધી મેટું નાનું રૂપ એટલે તેમાં પણ
રૂપવાળી કે ઘણ રૂપવાળી દેવી કે સ્ત્રી હોય તે જે
લલચાવું નહિં, અહિં “ નાગનીયા” કહે છે.
विसयंमि पचगंमीवि, दुविहमि तियं तियं ।
भावओ सुटु जाणित्ता, से न लिप्पइ दोसुवि।
શબ્દ વિગેરે પાંચ પ્રકારના વિષયમાં તથા જ
પ્રકારમાં એટલે જે ઈષ્ટ અનિષ્ટ છે, તેમાં હીન મધ્યમ
ભાવથી એટલે પરમાર્થથી જાણીને રાગણ વડે પાપ
ન લેપાય, અથતું તેમાં રાગદ્વેષ ન કરે, તેમાં શું છે
અન લે કે રાગદ્વેષ ન થાય તે કહે છે. આગમન તથા
તે તિર્યંચ અને મનુષ્યને ચારે ગતિમાં આવવાં
છે. તથા દેવતા નારકીને તિર્યંચ મનુષ્યમાંથી જ આ
જવું છે, નારકી માફક દેવને પણ બેજ ગતિ આગતિ
ફક્ત મનુને મેક્ષ ગતિને સદભાવ હોવાથી પાંચ |
છે, આ પ્રમાણે છરને ગતિ આગતિ થાય છે તે વિચા
સંસાર ચકવાળમાં કુવાના અરટના ન્યાયે શમણ છે,
સમજીને અને મનુષ્યપણમાં મિક્ષ મળે છે તેવું જાણે
સુગતિને અંત લાવનાર જે રાગદ્વેષ છે તેને દૂર ક
આગતિ અતિ ને આપનાર રાગદ્વેષ જાણીને તે

·No text on this page.

·(૭૦)
आगमिस्मं, अहं नियच्छन्ति तहागयाउ । विहु
कप्पे एमाणुपस्सी, निझोस इत्ता खवगे महेसी
ઉપરની બે સૂત્ર ગાથાને અર્થ કહે છે. પહેલાં હું
કેણ હતી કે હું હાલ આ શું? એવું કેટલાક મe
અને અજ્ઞાનથી ઘેરાયેલી બુદ્ધિવાળા જ જાણતા નથી
એટલે આ જીવને નરકાદિ ભવથી ઉત્પન્ન થયેલું અથવા
બાળ કુમાર વિગેરે વયવાળું એકઠું થયેલું પૂર્વનું દુઃખ
વિગેરે કેવી રીતે આવેલું છે? અથવા, ભવિષ્યમાં કેવી રીતે
થશે? એટલે, આ વિષય સુખના વાંક, અને
જીવનું ભવિષ્યકાળમાં શું થશે? તે તેઓ જાણતા નથી;
પણ જે, કદી તેઓના હૃદયમાં ભૂત-ભવિષ્યની વિચારણા
હેત; તે, તેઓને સંસારમાં રતિ (આનંદ) થાત નહીં,
કહ્યું છે કે –
केण ममेत्युप्पत्ती, कई इओतह पुणोऽधिगं तवं !!
जो एत्तिय पि चिंतहइत्यं सो को न निविण्णों!
દુખના લી
અહીં મારી ઉત્પત્તિ કેવીરીતે થઈ છે? અને અહીંથી
મારે ક્યાં જવું છે? જે માણસ આટલું પણ, અહીં ચિત
છે, તે કેમ દુઃખ-સંસારથી વરાગ્યવાળે ન થાય?
- અર્થાત્ થાયજ !) પણ, કેટલાક મહામિયાજ્ઞાનિએ કહે
છે કે –આ સંસારમાં અથવા મનુષ્ય-બ્લેકમાં જેવી રીતે

·(૭૧) - હાલ મનુષ્યો કે, બીજા પ્રાણીઓ જેવી અવસ્થામાં છે, તેવી જ રીતે ભૂતકાળમાં પુરૂષ નપુંસક સમાચા, દુર્ભાગ્ય- વાફત, શીયાળ, બ્રાહ્મણ, ક્ષત્રી, વિશુદ્ર વિગેરે જેમાં જોગવતા હતા અને તેવું જ ભવિષ્યમાં થવાનું છે. (ગા પ્રમાણે જેનેતર એક વાટીને મત કહયે. તે લેકે એવું માને છે કે જેમ જી હાલની દિશામાં છે, તેવા ભૂતકાળમાં હતા અને હવે પછી રહેશે.) (બીજે ગાં) જેનાથી ને પર (ઈ) નથી તે સંયમ અપર છે, તેનાથી જેનું ચિત્ત રંગાવલું છે. તે પૂર્વે ભોગવેલાં વિષયસુખ વિશે- ને (રશુળભદમુનિ માફક) યાદ કરતા નથી. કેટલાક પછી મુકાયેલા ભરિયા દેવ સંબંધી ભેગની આકાંક્ષા તા નથી. વળી, આત્મા-રમતામાં રમતા મુનિને અમુક સંસારી જવને ભૂતકાળનું સુખદુ:ખ કે, ભવિ- બનું થવાનું સુખદુઃખ લક્ષ્યમાં રહેતું નથી; અથવા સ્તમ કાનમાં બેઠેલા પુને કેટલે કા વીતી; અથવા કેટ કી રહે તે પણ લક્ષ્યમાં નથી. આપવા તત્તર રૂપે જે રગષહિત છે, તેવા કે વાતે, અથવા પહદ મુનિ સંસ્કરી ને અનાદિ અનંતકાળ સુધી (સભખ્ય મથી, અs બીક જપ્ત જીદરેક કમાં સુખ વિર ડેટાં હતું, અને છે તેની ખાતરી જ રહી શકતા નથી.

·(૭૪) વિજય સુખને અમિલાવી ન હોય, વળી તેને બીજા કે ગુગે છે તે કહે છે. પૂર્વે બાંધેલાં અશુભ ચીકનું કમને એટલેનાર કરનાર છે, અથવા તે ભવિષ્યમાં નાશ કરનાર થશે (સવમ મિત જ શબ્દ છે, તેને જઈ વર્તમાન અને ભવિ ને લીધે છે) કમ નાશ કરવાને જે મુનિ ઉદ્યમ કરે તે ધમ ધ્યાન અથવા શુકલ યાન ધાનાર મહા ગીશ્વરને સંસાર- સુખ દુઃખના વિકલ્પને પણ નાશ થવાથી હવે શું થશે તે બતાવે છે. का अई के आणंदे , इत्यपि अग्गहे घरे, सव्यं हासं परिचम, आलीण गुत्तो परिव्यए, पुरिसा! तुम मेष सुमं मित्तं किं पहिया भित्तमिच्छसि ! (g. ૨૭ ઇચ્છિત વસ્તુની પ્રાપ્તિ અથવા ઈષ્ટ વસ્તુને નાશ થતાં મનમાં જે વિકાર થાય તે અરતિ છે, અને ઇચ્છિત વસ્તુની પ્રાપ્તિમાં આનંદ થાય છે, આ અરતિ કે આનંદ રોગના ચિત્તમાં હેત નથી, કારણ કે તે મહાત્માને ધર્મ ધ્યાન કે શુકલ ધ્યાનમાં ચિત્ત રોકાવાથી તેને સારી વસ્તુની અરતિ કે આનંદ ઉત્પન્ન થવાના કારણને અભાવ છે. તેથી સૂવમાં કહ્યું, કે અરતિ અને આનંદ એ શું છે?

·(૭૫) થત કંઈજ નથી) પણ સંસારી જીવની માફક તેમણે લિપને રાખ્યો નથી. જે ના પ્રમાણે હેય તે તેના જીવને અસંયમમાં અરતિ અને સંયમમાં આનંદ તેને હવે ઈ એમ સિદ્ધ , તેનું આચાર્ય સમાધાન કરે છે, કે તેવું નથી અને મારે અભિપ્રાય તમે સમજ્યા નથી, કારણ કે જેમાં રતિ ઝરતિના વિકલ્પનો અધ્યવસાય નિષેધ કર્યો છે, તે આ પ્રસંગમાં પણ રતિ અરતિ ન હોય તે જ સૂત્રકાર કહે છે, જે મહાત્માને અરતિ અને આનંદ બન્ને દૂર થવા રૂપ છે એટલે તેમને તે આગ્રહ નથી તેથી તે “ગગ્રહ’ કહેવાય છે, એને ભાવાર્થ એ છે કે ઉત્તમ સાધુ શુકલ શાનથી બીજ કઈ રતિ આનંદ કોઈ નિમિતે આવે તે પણ તેના સાગ્રહ રહિત બને, અને તે બંનેમાં મધ્યસ્થ રહે, (સંયમ અને અસંયમ વ્યવહારથી બાહા કિયારૂપ છે. શુકલ ધાનવાળાને તે બાદ કિયાની શ્રેણીમાં જરૂર નથી, અને તે ધ્યાનવાળાને ચેડા સમયમાં કેવળ જ્ઞાન થવાનું છે. તે અપેક્ષાએ આ વચન છે કે, સંયમમાં રતિ, અસંયમમાં અરતિ ન હોય, પરંતુ શુકલધ્યાન સિવાયના બીલ આત્માથી સાધુને તે, કઈક દેય છે) ફરી ઉપ- દેશ આપે છે. સર્વ હાસ્ય, અથવા હાસ્યનાં કારણે તાજે; અને મર્યાદામાં રહી દિને કબજે રાખી લીન રહે;

·(૭૮)
अप्येक मरणं कुर्यात, संपुडो पलयानरिः
मरणानि स्यमन्तानि, जन्मानि प करोस्पम् ॥
એક બળવાન શત્રુ કોપાયમાન થઈને ઘણું તે એક
વાર મારી નાંખશે, પણ કુમાગે ગયેલે આત્મા અને
જન્મ આપે છે.”
એટલે એમ સમજવું કે નિર્વાણ આપનાર સંયમ અને
ને જે ઉચય અને પાછળ્યાં તે આત્માનો મિત્ર છે. હવે
આ પવિત્ર આત્મા કેવી રીતે જાણુ. અને તેનું શું
ફળ થશે. તે કહે છે.
जगाणिना कपाल जाणिना दुरा
ल, जं जामिना रालइयं तं जाणिना उरला
माप, पुरिमा? भाणमेयं मिणिमित एवं
tr Turm, ? મદન નાજિક
जाणादि गराम आणाय मे उप हिप मापी
art wit, it warris a vyavat
t". ૧૮
જે પાર વિનય મંત્રના કર્મ બાળીને છેડનાર દેવ
તું નાના માનજે; તથા બધાં પાપ પ (m)
ને જે અa૫ (પ) કર , તે તસવ () અથવા
ધs માત્ર (ઇમ) છે. તે એક માત્ર ને તે
કવિ છે,
0.

·(૭૯)
કર્મ તથા
ક
હવે હેતુ તથા હેતુવાળે પદાર્થ જણાવવા ગત પ્રત્યા-
ગત સૂત્ર કહે છે.
(બીજી રીતે ) કહે છે, જેને હરાલયિક જાણે તેને
ચલયિતા (તારનાર) જાણે, એને સાર આ છે. જે
આસવ દ્વારને શકનાર છે તેજ મોક્ષ મામ
રહેલે છે અથવા મુકત થએલે છે અથવા જે સન્માર્ગે
વર્તન કરે તે કર્મનો કાઢનારે . અને તે જ આત્માને
મિત્ર છે, તેથી કહે છે કે પુરૂષ! હે જીવ! આત્માને જ
ખીને ધમ ધ્યાનથી બહાર ઈદ્રિના વિષય સ્વાદને
લેતા મનને રોકીને આ પ્રકારે દુઃખના પાસામાંથી આત્માને
મુકાવજે ! એ પ્રમાણે કર્મોને દુર કરી આત્મા આત્માને
મિત્ર બને છે. વળી ગુરૂ કહે છે, હે પુરૂષ / સદાચરણવાળા
- પુરૂષનું હિત કરનાર સત્ય તેજ સંયમ છે. તે સંયમને
બીજા વ્યાપારથીજ નિરપેક્ષ તું બનીને જા, અને તે
પ્રમાણે વર્તવાની પરિક્ષા વડે પ્રયત્ન કર, અથવા બીજ
સત્ય જાણું, કે હે શિષ્ય ! ગુરૂ સાક્ષિએ લીધેલાં મહા-
તેની પ્રતિજ્ઞાન નિર્વાહકથા, અથવા સત્ય એટલે નાગમ,
તેનું સંપૂર્ણ જ્ઞાન મેળવ, અને ક્ષાભિલાષીએ તે પ્રમાણે
તેનું પાલન કરવું,
પ્ર. શા માટે ?
ઉત્તર–સત્ય નાગમની સારા પ્રમાણે વર્તાને એવી
''

·(૮૦)
(બુદ્ધિમાન) સાધુ પાર (સંસાર)ને તરે છે. વળી
તે જ્ઞાનાદિથી યુક્ત અથવા હિત સહિત શુત ચારિ
પ્રકારના ધર્મ પ્રાણ કરીને સાધુ શું કરે, તે કહે
ય તે પુય અથવા આત્મહિતને બરાબર છે
(તે મેશ મેળવે) આ પ્રમાણે અપ્રમત્ત સાથે ય
છે બતાવ્યા હવે તેથી ઉલટું કહે છે.
दुमो जीवियस्त परि यंदण माणण पूप
मिपमापति गु. १२॥
ગઝેબ, એ બે પ્રકાર અથવા આત્મા કે બીજા
અથવા આ લોક પરક માટે અથવા રાગદ્વેષ એ છે
હાથ અથવા ખરાબ રીતે હાથ તે ઉદન 1
જુન (બી) હેય તે શું કરે છે. તે કહે છે
વિન કેળના ગર્ભ માફક નિસાર છે, તથા વીજ
ચળકાટના ડબકારા માદક સંચળ છે, તેના શરીરના
બબ (વન કરાવવા) માનન (માન મળત).
પૂજન (પૂજા) માટે હિંસા વિગેરે પાપામાં
પરિબ તે કે માસ પછી જ તે માટે પ્રયત્ન
એટ લવક વિર માંથી મા બધું શરીર પુષ્ટ
સુંદર બને ખુશીથી જ મને તાણે, ન સી
પત્ર વા િવ ા વિર બ્રિજ વિર પતિ
છે, તેજ પ્રમાણે બ ળક કમ બાથ છે કે, તે

·' (૮૧) માળ પરકમ દેખીને સભ્યત્યાન, વિનય, ગાસન દાન, 1 સંજલિ કરી માથું નમાવી મને માન આપશે. તે માન ન (માન) છે, તથા પૂજન માટે વર્તનારા કર્મ સવવડે આત્માને બાંધે છે. એટલે, વિદ્યા ભણીને હું ધનવાન થાયી વીજે માણસ દાન, માન, સત્કાર પ્રણામવડે મારી એવા વિશેષ પ્રકારે કરી પૂજા કરશે, તે પૂજન છે. વળી, ઉપ- રેનિમ, એટલે વંદન વિગેરે માટે કેટલાક જ રાગ પચી હણાચલ પ્રમાદ કરે છે, પણ તે પોતાના હિતને માટે હિત (ધર્મ) કરતા નથી. થી ઉલટું કહે છે - सहिओ दुक्खमत्ताए पुट्ठो ना झंझाए, पासिम दविर लोकालोक वं चाओ मुच्चा (१२०) तिमि gો જરૂ-રા જ્ઞાનાદિ ચુત અથવા હિતવાળે ઉપસી આવેલાં દુઃખ માત્રથી થવા દેગ થવાથી પીડાતાં વ્યાકુળ મતિ- જ ન થાય, તે દૂર કરવા પ્રયત્ન ન કરે, અથવા ઈ-કેવું મતાં ર વિકલ્પ તથા અનિખ મળતાં વિકલ્પ ન કરે, અર્થાત રાગદ્વેષ બંનેને તજે ન સહેવાય તે મધ્યસ્થ ધ, બની દવા કરે, અને રવિર સાપુને એ ઉપાય નિધન છેવાથી સંતોષથી કરી વળી ઉપર કહેલા પપા ઉદ્દેશાના રહસ્યને સમજીને રિશે તેવું ન કરવું તે થિી સમજે? કે? જે પક્ષમાં દે ·બધાનું વર્ણન (૮૪) ગમુનિ અવલેખનીની ઉપમા માયાની છે, તથા કુમાર, કર્દમ ખંજન હરિદાની ઉપમા લેબને છે, તથા આ જંદગી સુધી એક વરસ સુધી ચાર માસ અને પંદર દિ સની સ્થિતિ અનુક્રમે દરેકની છે, (આ આજ સૂત્રમાં માને છે ત્યાંથી જેવું.) આ પ્રમાણે ધિ, માન માયા લાભ ત્યાગવાથી ખરી રીતે સાધુપણું છે પણ ક્રોધ હેય ત્યાં સુધી સાધુપણું નથી; કહ્યું છે કે -- सामण्णमणुचरं तस्स कसाया जस्त उकडा हुँति। मन्नामि उच्छुपुष्कं प निष्फलं तस्स सामपणं ॥१॥ સાધુપણું પાળતા સાધુને જે કષા વધારે પ્રમાણમાં હેય તે શેરડીના પુલ માફક તેનું સાધુપણું હું નિષ્ફળ માનું છું. It जं भनिभं चरित्तं देखणाएघि पूज्यकोडीए । संपि कमाइपमेत्तो हारह नरो मुलुत्तेणं ॥२॥ પુર્વ કેંડીમાં થોડા વર્ષ ઓછાં એવું - આટલી લાંબી મુદતનું) ચારિત્ર પાળ્યું હોય, તે જે ઉત્કૃષ્ટ કેપ કરે તે તે માસ એક મુહુર્તમાં સાધુપણું હારી જાય છે. આ બધું પિતાની બુદ્ધિથી નથી કહ્યું એવું બતાવવા ગોતમ સ્વામી કહે છે કે “ખ” વિગેરે 'ખ” વિગેરે આવાય “ દુર કરવાનું દમાં ઉપર બતાવ્યું, તે બધું સર્વદશી પશ્યક ·સાક્ષાત્ દેખે છે, કારણ કે તેને નિરાવર કેવળ દર્શન છે, અને તે પશ્યક તીર્ધત વર્ધમાન સ્વામી છે, અને તેમનું દર્શન અભિપ્રાય મંત૫) આ છે, અથવા જેના વડે વસ્તુ તવ યથા અવસ્થિત દેખાડાય (હેવાથી તે દર્શન એટલે ઉપદેશ છે, અર્થાત્ આમવીર (વર્ષમાન) સ્વામીનું કહેવું છે તે હું કહું છું પણ સ્વ- બુદ્ધિથી નથી કહેતે, તે સર્વદેશી પશ્યક કેવા છે. કે જેનું આ દરનિ છે તે કહે છે, વાપ, વિગેરે-જેનું દ્રશ્ય ભાવથી સર્વ ને દુખ દેવારૂપ) શસ્ત્ર બંને પ્રકારે દુર થયું છે, અથવા શથી પતે દુર રહેલા છે, અહીં ભાવ શાસ્ત્રમાં અસંયમ અથવા કષા જાણવા, તેનાથી પિતે દુર છે. તેને ભાવાર્થ આ છે કે – તીર્થકરને પણ કષાયને મ્યા સિ? ગિજ બધા પાઈને દેખનારું પરમ (કેવળ)સાન પ્રાપ્ત થતું નથી, તેના અભાવમાં ભક્ષ સુખને અભાવ છે, એથી બીજો પણ મેલ વાંક સાધુ જે તેને ઉપદેશ માને છે અને તેના માગે ચાલે છે તે પણ કવાયનું વમન કરવું અને ઉપરમનું કાર્ય બતાવી બીજાપણું તીર્થંકરનાં વિશેષણ બતાવે છે. વિતરણ એટલે બધાં કર્મને અથવા સંસારને અંત લાવવાને જે યત્ન કરે તે પર્ય તકર છે, તેનું આદર્શ છે. *

·(૮૬)
હવે જેમ તીર્થકર સંયમને વિન કરનાર કષાય છે
ને દુર કરી સંસારને અંત કર્યો તેમ બીજે પણ સાધુ જે
તેનું કહેવું કરનારે હોય તે પણ કર, તેવું બતાવે છે.
બાળ વિગેરે જેના વડે આડકમ આત્મ પ્રદેશ
એકપણે થાય તે આ જન છે, “અષા હિસાવિ
આઠન દ્વારા અથવા અકારે પાપથાન છે. તેની પિતિનું
નિમિન કી હોવાથી તે આ દાન છે. તે કાન વામન
કરનાર વન સિમ (માં બેનારા) બને છે. કાળા
પતિ (જાનકશામા ) , જે કો અનેક ભવમાં કડાં
છે અને તેને ભેદી નાંખે, તે વિકૃમિ
અને જે કમેનાં પાન (બીજ)-કને તે
અને પ્રતિષિમાં પ્રવેશ કરે છે, અને પોતે
પિતાનાં કમને બેનાર છે. તીર્થકરજ ઉપર
૧, પારકાનાં કરેલી કમના થાયના ઉપમને બજ
હળ તેની કૂન લીધું.
તથી નીશંકરે પબ પારકાના કરેલા કમને ખ"
વારે ૧૧ નથી અને એવી બને શક થા તેને
- બ નથી. કારણ કે તેમના શાનબા બધા પાપની
મા બાપન મંતી છે. (પણ કરે તે કરે છે
જો કે કન કાપવા ફળખ કન્યા ઇએ.)
જે ઉપદે પદાર્થને શું છે ?

·(૮૭)
પરાને જુવાથી સર્વજ્ઞ નથી એવું અમે કહીએ
કાર કે ઉપદેશ માત્રથી પોપકાર કરવાથી તીર્થ
ફની ઉત્પત્તિ ઘટતી નથી. ઉત્તર યુકિતના વિકત
ની ઉત્તમ પુરૂષના મનને તમારું કહેવું આનંદ આપતું
કારણ કે ઉત્તમ જ્ઞાન વિના હિત સહિતની પ્રાપ્તિ
ત્યાગ ૫દેશને અસંભવ છે. અને એક પદાર્થનું
સંપૂર્ણ જ્ઞાન સવંતપ વિને ઘટતું નથી તે સૂત્રકાર
जे एग जाणइ से सम्ध जाणइ, जे सव्यं जा.
રે જ સાકર (. ૨૨૨)
જે કઈ પણ જ્ઞાની પરમાણુ વિગેરે એક દ્રવ્યને,
પછીના કે પૂર્વના પર્યાય સહિત જાણે, અથવા પોતાના
થવા પારકાના બધા પર્યાને જાણે છે, કારણ કે તેવા
રૂષને અતીત અનાગતમાં બનેલા અને બનવાના પર્યા
હિત દ્રવ્યને જવાથી તેને બધી વસ્તુનું જ્ઞાન અવિના-
કવી પડ્યું છે. હવે તેને હેતુ તથા હેતુવાળા પદાર્થ સહિત
જે સર્વ પદાર્થો સંસાર ઉદરમાં રહેલા છે તેને જાણે છે તે
છેઘટ વિગેરે એક વસ્તુને જાણે છે, તે જ જ્ઞાનીને
અતીત અનાગત પર્યાય-ભેદાવડે તે તે સ્વભાવની સાપરિવ
અનાદિ અનંતકાળપણે સમસ્ત વસ્તુ સ્વભાવમાં જાણપણું
થાય છે. કઈ છે –

·(૮૮)
पग दपिपाम जे अत्य, पना पण प
નિત ના પૂur rid for
એક દ્રવ્યના જેટલા અર્થન પર્યાયે, અથવા જ
નના પર્યા છે, તે ભૂત-વર્તમાન, ભવિષમહિત છે
વાર ને 4 થાય છે,
(ઉપરના ભયને પાથ એ છે કે કેપનું જ
કબ ને વિનુ છે ના, તેમાં જે રૂપ બદલાય છે ને
પર્યા છે. પ જે બદલ તે ભૂપ છે, જ
છે, તે વર્તમાન અને શાને ન ભવિષ્યના છે. એ બધાને
જ કામ છે, ન ક મનુના એક પળને ૫૧
અને મને ને એક પાન પણ બરાબર છે, તે
જાતે છે, અને આ બાળાને બનાવ્યું છે કે,
બfમા વ કાળના બને છે, અને પછી
દિપક અંજ એ છે. '
- કંધ૧ બ ગ ને નામ કરુ છે, અને તેજ
નવંતનું નવું અને કામ કરના, અને બની
- itબ આ છે ને આવકાર બનાવે છે
Awar , it warm
ન , મr જ મધ, 1 ri
જru, ન સંત શક્તિના મન મોજ
: -

·(૮૯) स.संजोग जति धीरा महाजाणं, परेण परं अंति, विखंति जीवियं ।।सू. १२६ ।। ગ્ન વિગેરેથી સર્વ પ્રકારે જે ભય કરનારૂં કર્મ પાર્જન કરે તે ભય, મ9 વિગેરેથી જે પ્રમાદી અને તેને થાય છે. તે બતાવે છે કે, પ્રમાદિ દ્રવ્યથી લધા આત્મ- પ્રદેશથી કર્મ કર્યું કરે છે. ક્ષેત્રથી એ દિશામાં રહેલું કરી પ્રત્યેક સમયે, અને ભાવથી હિંસા વિગેરી વયજનક કર્મ બંધ છે, અથવા સર્વત્ર એટલે, અહી અને પલકમાં બંને ટેકાણે પ્રમાદ કરનારને ભય છે. પણ, અપ્રમાદીને કયાંય પણ ભય નથી. તે બતાવે છે કે, આલોક છે, પરલોકમાં પાણી =આત્મતિમાં જાગૃત રહેનાર અપ્રમાદીને સંસાર અપસડ (નિમકડુરામ વિશ્વાસઘાતી,) થી અથવા અશુભ કરી કે પ્રકારે ભય નથી, અને કષાયના અભાવથી અપ્રમત્તતા થાય છે, તેથી બધાં હિનયકર્મને અભાવ થાય છેતેથી સંપૂર્ણ કમને ક્ષય થાય છે. તેથી એ પ્રમાણે એકના અભાવમાં ઘણાના અભાવને સંભવ થાય છે, ત! કનો ભાવ પણ બહુ ભાવથી જ નથી. તે: માટે હેતુ, અને હેતુવાળા પદાર્થના ભાવને ગન કરાવન સૂવાડે બતાવેલ છે. જે વર્ષના પુત્ર સર= : કપમાં ય સાપુ જે, એક નં ·ક્ષય કરે છે, તે, મન વિગેરે બહુને ખપાવે છે. અથવા પિતાનાજ ભેઠવાળ અપ્રત્યાખ્યાન વિગેરેને ખપાવે છે તથા, એકલા મેહનીયને ખપાવતાં બીજી પ્રકૃતિએને " ખપાવે છે. અથવા જે, ઘણી સ્થિતિવાળાને ખપાવે છે તે સાધુ અનંતાનુબથી એકને અથવા, મોહનીયમને ખપ છે, તે બતાવે છે. જેમકે-અગતેર દ૯ મોહનીય કે- થય ગયા પછી, જ્ઞાનાવરીય, દશનાવરણીય, વેદનીય, અતિ શય, એ ચારની ૨૯ તથા નાગેત્રની ૧ કેડાની ખપી ગયા પછી, અને તેમાં પણ છે એવું થયા પછી, મહનીય કમને પ થવાને એમ થાય છે, પણ, તે સિવાય ન થાય. તેથી કહ્યું છે કે – જે બહુ નામ છે તેજ પર માથી એકનામવાળો છે. અહી નામને અર્થ કર્મક કુનિને ય, અથવા ઉપશમ કરનાર જાવે. એક ઊપ શમ ના આશયથી એક તથા, બહુ પિશમ કરવાથી બ પશમતા જાવ. તેથી એ પ્રમાણે બહુ નથી, જે મેન અભાવ સિવાય મિડનીય અધ, ઉપશમન અજા થાય અને તેના અભાવમાં એટલે, ને, માનવ- ટા અથવા, પશમન થાય છે, જે એને બધુ ને કિંજવી છે, તે અવમાં બનાવે છે દુખ એ અમાનનીય રકમ અથળ પર થ.. તે બંને દુખ થતુ –પરિઝાવી , અને પ્રત્ય

·(૯૧)
રાન-પરિક્ષાવડે જેમ,
તેનો અભાવ થાય; તેમ, સાધુ
પ્ર-અભાવ કેવીરીતે થાય? અથવા તે અભાવથી
લાભ થાય? તે બંને બતાવે છે. જંતા વિગેરે. જે
માત્માથી જુદુ ધન, પુત્ર, શરીર, વિગેરે છે, તેનો
મમત્વ ભાવને સંપ છે, અને તેનાથી શરીર વિગેરેને
ખ થાય છે, તે દુઃખના હેતુરૂપ-પાદાન કારણ, અથવા
કમને ત્યાગ કરવા પ્રયત્ન કરે છે. એટલે, કર્મવિદાર
કરવામાં થઈ રાખનારા ધીરપુરૂષ જેના મેલમાં જવાય;
'તેવું ચારિત્રયાન જે, અનેક કરોડ ભવમાં મળવું દુર્લભ
છે, અને કેટલાક છે તે મેળવીને પૂર્વના અશુભકર્મના
ઉદયથી, પ્રમાદથી તે હારી જાય છે. એટલે, જેમ કોઈને
3 વખામાં મેળવેલ ધનનો ભંડાર નકામે થાય છે, તેમ
પ્રમાદધી હારનારને મળેલાં ચારિત્રને લાભ શત નથી.
માટે તેને મોટું યાન, એવું વિશેષણ આપેલ છે.
અથવા સમ્યક્ દર્શન વિગેરે ત્રણ રત્નરૂપ મહાયાન
છે, અને જેને મેટું યાન છે, તે મેક્ષ છે, તેને ધીર પુરૂ
પ્રાપ્ત કરે છે,
પ્રશ્ન-વાત ઠીક છે. પણ એક ભવ વડેજ મહા-
ચરિત્ર મેળવવાથી મેક્ષ મળે કે પરપરાએ
તે મોક્ષ મળે.
યાનરૂપ

·કરૂ થતાં તેમ
(૨)
ઉત્તર-અમે બન્ને પ્રકારે માનીએ છીએ. એટલે
ચેડા કર્મવાળાને એગ્ય ક્ષેત્ર કાળ :મળતાં તેજ ભર
મુક્તિ થાય છે, અને બીજાને પરંપરાએ મેક્ષ થાય છે,
તે બતાવે છે, જેના પર જે સમ્યફલ પ્રાપ્ત કરે
એક તિર્યંચ ગતિ અટકાવી, અને જ્ઞાન પ્રાપ્ત, કને
યથાશક્તિ સંયમ પાળીને
આયુ
કર્મ
રવ લેકમાં જાય છે, ત્યાંથી પણ પુન્ય બાકી છે
ત્યારે ત્યાંથી આવીને કર્મ ભૂમિ આ ક્ષેત્ર સારા
જન્મ આરોગ્યતા ધર્મ દ્ધા, તત્વ સાંભળવું અને સંય
લઈને પરૂપાળી અનુત્તર વિમાન સુધીના દેવકમાં ઉપર
થાય છે, ફરીથી આવીને પૂર્વ માફક ઉત્તમ સમતુ
જન્મ વિગેરે મેળવી સંયમ લઈને બધા કમને ફરી
કરે છે, તેથી એમ કહ્યું કે પર એટલે સંયમ વડે ઉ
બતાવેલી વિધિઓ પર એટલે સ્વર્ગમાં જાય છે, અને
પરંપરાએ એક્ષમાં પડ્યું જાય છે.
અથવા પર એટલે સમગદષ્ટિ ગુણસ્થાન જે થઈ
છે, તેના વડે દેશ વિરનિ (પાંચમું ગુ થાન) થી ને
અગી (ચામું ગુa સ્થાન) સુધી ચાલે છે.
અથવા પર એટ અનંતાનુબંધી લવ થવાથી કે
રસ્થાન નિર્મળ થનાં ચઢના ભાવે માપુએ ન બેડની
અને ચારિત્ર માનવ કમને લય રૂપ પર મેળવે છે,
અથવા ઘડની કમ અથવા બઘાની કમનો અવ કરે છે.'

·No text on this page.

·ના મેધાવી (અપ્રમત સાપુ) જે મર્યાદામાં રહે છે
તેજ બને એ છે પણ બીજે યોગ્ય નથી.
વળી, લેક એટલે છ જવનિકાય, અથવા .
લેકને જિનેશ્વરના આગમ પ્રમાણે જાણીને તે છે કે
કને પત્ર રીતે ભય ન થાય તેમ સાધુએ વતન કર્યું
અને કવાયના મૂડને દૂર કરવાથી તે દૂર કરના
મને કેબી ય રહેતું નથી અથવા ચાર લોકોને
આમની આજ્ઞા પ્રમાણે સમજીને ચાલે તેને આપ
અપાય; ને સારી રીતે દેખવાથી (સીધે માર્ગે ચાલીને
માંગણી બમ નથી.
ઉપર બતાવેલે ભવ્ય શપથી થાય છે, પણ તે શી
પ્રગનિ છે કે નવુિં? ઉત્તર–છે, તે બતાવે છે,
તેમાં વ્યાજ તલવાર વિર છે. તે પરથી જ જ
છે, નથી પ ની થાય છે. કાર છે. તે ઉપરથી
પર ચઠાવન સંસ્કાર કરાય છે. આથી, એક
વધાનકારી, સંથી એક પીકારીથી બી પીડાકારી ઉપલ
થાય છે, તે ન્યાયે એકથી બી અમર છે તે બતાવે છે.
જેમકે-નાના ધાથી ધન થાય તેનાથી મારી
*વાના થાય તેથી નવ શરૂ, પછી મુખમાં જ પ
અને દેવ, ભી બિરે થાય છે,
૫ જ.૧થમ પરપએ બેડ વથી રજુવાર 5%

·(૯૭) રાજ પોતાની મેળેજ પ્રત્યાખ્યાન પરિક્ષાના દ્વારવડે કહેશે = જેવી રીતે શરૂની પ્રકર્ષ ગતિ છે, અથવા પરપરાએ વિધમાન છે, પણ અફસને તેમ નથી, તે બતાવે છે, કે અશ તે સંચમ છે, તે સંયમ પરથી બીજું પણ નથી, એટલે તે પ્રકષ ગતિને પામેલ નથી, તે આ પ્રમાણે. પૃથ્વી વિગેરેની સમાનતા કરવી, તેમાં મંદ તીવ્ર વેદ નથી, એટલે પૃથ્વી વિગેરેમાં સમભાવપણું ધારવાથી સામાયિકની સિદ્ધિ છે. અથવા લેશી અવસ્થામાં રહેલા સંયમથી બીજે સંયમ નથી, અર્થાત તેનાથી બીજું ગુણસ્થાન ઉપર કેઈ નથી. જે કોઈના ઉપાદાનથી બંધ કરે છે, તે સ્થિતિ તથા રિપાકથી તથા અનંતાનુબંધીના લક્ષgધી જે કર્મ બંધાય તેના લયને આશયો પ્રત્યાખ્યાન પરિક્ષા વડે જે જાણે છે તે સાધુ અપર માન વિગેરેને પણ તેડવાનું દેખનારે છે, તે પછીના સૂત્રમાં બતાવે છે. जे कोहदंसी से माणदंसी, जे माणदंसी से मायादंसी, जे मायादेसीसे लोभदंसी,जे लोभदंसी मे पिजदंसी, जे पिजदंसी से दोसदसी, जे दोस- देसी से मोहदंसी, जे मोहदंसी से गम्भदंसी, जे P ·(६८) गम्भांसी से जम्मसी, जे जम्मसी से मारदर्स जे मारदंसी से नरयदंसी, जनरयदंसी से दि पंदसी, से सिरियदंसी से दुक्सईसी, से मेहारी भगिणिवाहिता कोई माणं च मायं च ग पिज पदोसंग मोइंग गम घ जम्मं व मा र नरपंच तिरिप ग दुषवं घ। एवं पामगर दमणं उपरम सत्यम पलियं त फरास, आपा नितिमा गगम्भि, कित्यि ओयाही पासगER मशिन, मस्थि (१० १२५) तिमि ॥ शीता जीपाध्ययनम् ॥३॥ જ ફોધને રૂપથી જા અને જ્ઞાનને અનર્થ અને જ વારૂપ માનીને (જ્ઞાન વયે) કેને ત્યાગ કરે, મા નિમ માનને પત્ર અનર્થ કરનાર રાખે છે, અને તેને सारे ४. અથવા જે કંધને કાવે છે, અને સમય આવતાં કોઈ બને છે, તે મારા મન પર છે, અને તે અર્થ કરી પગ થાય છે, એ પ્રમાણે હવે પછી પબ સમજી લેવું માં મુધી ને એ દેખના થાય ત્યાં સુધી બધું જ मुम.. At th नी. ५५ get Catkii eी जी. B ·જે અહંકારી બને તે સમય આવતાં કપટી પણ બને. લભી પણ બને, અને જે લોભી હોય, તે અનુક્રમે પ્રેમી પણ બને, અને પિતાનું ઇચ્છિત ન થતાં હેપી પણ બને, અને તે મેહ કરનારે પણ થાય, અને તે મેહ કરીને ગર્ભમાં ઉત્પન્ન થાય, પછી જન્મનું હિખ વેઠે, તે માર (હિંસા અથવા આરંભના કૃત્ય) પણ કરે, અને પછી તે નરક ગામી પણ થાય, ત્યાંથી ચવીને તિર્યંચ થાય, એમ પરપરાએ અનેક દુખેને તે સંસારી જીવ ભેગવે છે, પણ જે મેધાવી (બુદ્ધિમાન) સાપુ છે તે કોઈ વિગેરેથી દૂર રહે તે બતાવે છે, એટલે કોપ માન માયા લાભ પ્રેમ જ મહ ગર્ભ જન્મ માર નરક તિર્યંચ વિગેરેનાં દુઃખ કેપ રૂ૫ બીજને ત્યાગ કરવાથી ભગવતે નથી, આ બધું જે તત્વજ્ઞાન બતાડ્યું તે બધા ઉથાનું શરૂઆતથી તે અહિં સુધી તીર્થંકરનું કહેવું છે, અને તે તીર્થકર અને પીડા કરનાર અને છેડીને આડ કમનો અંત કરનાર થયા છે એટલે તે કર્મનું ઉપાદાન કારણ કોપ વિગેરે પ્રથમ ત્યાગીને પિતાના કે જે પૂર્વે બાંધેલાં તેને ભેદનારા થયા, તેને કેવળ- સાન થવાથી સંસારી કેઈપણ જાતની ઉપાધિ નથી, એટલે બધી સોનું ચાંદી વિગેરે નથી તેમ ભાવથી આઠ પ્રકા- ગ્ન કર્મ નો, આ પ્રમાણે શિબના પ્રશ્નમાં તીથ :-

·No text on this page.

·(૧૫) उसरदेसं दड्वेलयं च पिज्झाइ घणपो पप्प । इय मिच्छत्ताणदए वसमसम्म लहइ जीवो ॥१॥" ખારવાળે (ઉપર) દેશ (જગ્યા) મેળવીને જેમ વનને અખિ (દાવાનલ) બુઝાઈ જાય છે, તેમ મિથ્યાત્વ ઉદય ન આવે ત્યારે આપશમિક રામ્યકત્વને જીવ પામે છે. અથવા કંઈ ઉશમ શ્રેણીમાં આપશમિક સમ્યકત્વ પામે છે. (૨) તેજ પ્રમાણે સમ્યકત્વ પુદલને આશ્રયી ને જે અધ્યવસાય ઉત્પલ પય તે લાપશમિક છે (૩) તઘા દહ- નીય ક્ષય થવાથી કયિક છે. ચારિત્રના ત્રણ ભેદ. (૧) દર્શન પ્રમાણે ચારિત્ર પણ ઉપશમ એણિમાં પમિક (૨) કષાયના ક્ષય ઉપામથી પામિક (૩) તથા ચારિત્ર બેહનીય કર્મના ભયથી ધિક ચારિત્ર છે. જ્ઞાનના બે ભાગ છે,પશમિક, અને યિક તેમાં આ પ્રકારના સાન આવરીય કમને ક્ષય ઉપક્ષમ થવાથી મતિ જ્ઞાન વિગેરે ચાર પ્રકારનું પથમિક જ્ઞાન છે, અને બધું પાની મેં લય થવાથી ધિક કેવળ આ પ્રમાણે તે પ્રકારમાં ભાવ સમ્યકત્વપૂર્ણ બનાવે તે વાદ શ ર છે.

·(૧૪)
(૫) તથા જત (ત્યજેવું) ભાર વિગેરે દૂર કરવાથી
ચિત્તમાં શાંતિ થાય,
તે
ત્યક્ત દ્રવ્ય સમ્યફ છે, (૬) દીના
વાસણ વિગેરે કુટી જતાં કાગડા વિગેરેને આનાથી
થવાથી તે ભિા દ્રવ્ય સમ્યફ છે, (૭) અધીક માંસ વિગેરે
oધવાથી (અથવા ગુમડામાં નમ્બર મુકવાથી) જે શાંતિ
થાય તે છિન્ન સમ્યફ છે, આ સાતે પણ
ચિત્તને સમાધિ
આપનાર લેવાથી દ્રવ્ય સમ્યક છે, પણ જે તે બધા
ન થાય તે ચિત્તમાં કલેશ થતાં અસંખ્ય થાય છે.
હવે ભાવ સમ્યક બનાવે છે.
ભિજિતુ ના રાજ જણા જજે !
दसण गरणे नियि नाणे दुविहं तु नाय ॥१११
વ પ્રકારે ભાવ સભ્ય છે, શન જ્ઞાન ચાત્રિ એ
ત્ર બે છે, તે દરેક ૫ દિવાળું છે. તે કહે છે, તેમાં
દર્શન અને ચરણ દરેક વવ પ્રકારનાં છે, તે આ પ્રમાણે,
અને મિથ્યા મહિને ત્રણ પુંજ કયાં વિનાને છે
તેને યથા પ્રવૃત્ત કરવા બાકીનાં કમ લીન થવા વાળો છે.
તેને માનપમ કે કેરીમાં ધારી એછી થિનિ હોય,
તેને અપૂર્વ કપમાં ઘણી બેના મિભાવને કયા
દેવ નેવું અંતર કરીને અનિવૃત્તિ કરવુ વડે પ્રથમ
અમ્યા કેળવે છે, તે એપશમિક શન છે, કયું છે કે,

·(૧૫) "उसरदेसं दडेल्लयं च पिज्झाइ यणयो पप्प । इप मिच्छत्ताणदए ऽवसमसन्म लहइ जीवो ॥१॥ ખારવા (૨) દેરા (જયા) મેળવીને જેમ વનને અખિ (દાવાનલ) બુઝાઈ જાય છે, તેમ મિથ્યાત્વ ઉદય ન આવે ત્યારે પરામિક સમ્યકત્વને જવ પામે છે. અથવા ફાઈ ઉપામ શ્રેણીમાં પરામિક સમ્યકત્વ પામે છે. (૨) તેજ પ્રમાણે સખ્યત્વ પુદીને આશયી ને જે અવસાય ઉત્પન્ન થાય તે પશમિક છે (૩) તથા ઇનમેહ- નવ ય થવાપી પિક છે. ચારિત્રના ત્રણ ભેદ. () ઇન પ્રમાણે સાવિ ઇg ઉપકામ હિમાં પામિક (૨) કષાય કશ્ય ઉપામી પમિક (૩) તથા ચરિત્ર કહીર મંના ફી કિ ચારિત છે. =ાનના . - ફમિક, અને રિક તેમાં આ પ્રકારના રન અડવા કમરનો દર ઉપકામ મનિસાન વિશે આ પ્રકારનું કામિક = છે. અને હું એની મં ૨.૩ ડિફ ડેર 5. કમ કાર દ. ખાવું છે કરે છે કે ર છે.

·(१२)
પણ જાણવું, અને તેવી સંસારી વાસના રાખનારને શમણ
ભાવ ન રોય, અને અસાધુનું અનુષ્ઠાન ગુણવાળું ન થાય,
તેથી વાસના રહિત સાધુનું જે સમ્યગ દર્શન પુરક તપ
જ્ઞાન ચરણ સફળ છે એમ સિદ્ધ થયું, માટે સમગ -
નમાં યતના કરવી, અને તત્વાર્થનું શ્રદ્ધાન કરવું તે
સમગ દર્શન છે, અને આ તત્વ સઘળાં કલંકને દૂર કરીને
જેમણે બધા પદાર્થોમાં સત્તા વ્યાપી કેવળ જ્ઞાનને મેળવેલું
છે, તે તીર્થકરે કહ્યું છે તેને હવે અનુક્રમે આવેલા
સૂવાનુગમમાં સૂવ બતાવે છે.
से पेमि जे भईया जे य पहुपन्ना आगमिस्सा
अरहंता मगयंतो ते सव्ये एप माइक्खन्ति एवं
भासंति एवं पण्णविति एवं परूविति सम्मे पाणा
सव्ये भूया सव्वे जीवा सव्ये सत्ता न इंतव्या न
अमावेयव्या न परिचित्तध्यान परियायव्वान
पएपबा, एस धम्मे सुद्धे निइए समिच लोयंग्वेप.
गणेहि पवेइप, संजहा-उहिएसु वा अणुट्टिएस
या उयहिए या अणुवहिए या उपरयदंडेसुधा
अणुवरयदंडेसु धा सोवाहिएसु पा अणोपदिएस
या संजोगरएसु पा असंजोगरएस या तच चेयं
तहा पेयं अस्सिं पेयं पवुधद (सू० १२३)

·(૧૩)
ગૌતમ (સુધમ) સ્વામી કહે છે કે – જે હું કહું
છે, તે હપતે તીર્થકરનાં કહેલાં વચનના તનને જાણીને
હું છું, તેથી મારું વચન માનવા ચેશ્ય છે, અથવા
નામતમાં માનેલું ક્ષણિકપણે દુર કરવા કહ્યું કે, જે
કે પૂર્વે કહ્યું તે હમણાં પન જ કર્યું છે, પણ બીજે
કહેતે નથી, અથવા “એ” શબ્દને અર્થ “તે થાય છે,
એટલે જે શ્રદ્ધાનમાં સભ્ય થાય છે, તે તને હું કહું છું.
જે પૂર્વ કાળમાં ઘચા જે વર્તમાનમાં છે, અને
વિશ્વમાં તે બધા તીર્થકર એમ કહે છે. વળી,
પાળ અનાદિ હોવાથી અનંતા થયા અને ભવિષ્યકાળ
જનતે હાથી અને સર્વ તીર્થકર લેવાથી અનંતા છે;
અને વર્તમાનકાળ આuથી જે વખતે આ પ્રરૂપ
છે. તેમાં નાખી સંખ્યા ન હોવાથી અથવા જઘન્ય
vt કહેવાય, તેમાં રસ પી આરી દ્વીપની અંદર એક
મને સાર થાય, તે જ પ્રમાણે
પ-મહા હિડમાં છે. વિદેહમાં 2 3 દેવાથી
Rામાં : ગાતાં ૧૦૦ શાક, અને ૫ ભરત જ
' ના નાં કુલ ૧૦ . સને ઘી ૨૦ :
તે કામ વિરહ માં મહા કિ અte
મોદી મહા નવા ને વિના મની પૂર્વ કિમ .
- આ શું તે ખર મી .
૨

·(૧૧૪)
ભરત રાવતમાં તે એકાંત સુખમ વિગેરે આરામાં અસા
છે, બીજા આચાર્ય કહે કહે છે, કે મેરૂના પૂર્વ અને પશ્ચિ
મહાવિદેહમાં એકેક તીર્થકર હોવાથી મહાવિદેડમાં છે?
છે, અને તેથી પાંચ વિદેહમાં દશ થયા, તેઓ એમ કહે છે.
सत्तरसपमुफोसं, इअरे दस समय खेतजिणमाणं
थोत्तीस पदमदीये, अणतरऽद्धेय ते
दुगुणा
પૂજા સરકારને એગ્ય જેઓ છે, તે અહેત કહેવાય
તેઓ એશ્વર્ય યુક્ત ભગવતે છે, તેઓની સંખ્ય
તેમના સંબંધમાં જ્યારે કે પ્રશ્ન પુછે તેને અર્થ ઉ૫
બતાવે છે, સૂત્રમાં વર્તમાનકાળની વાત છે, તેથી આ પ
જેવું, કે આ પ્રમાણે કહ્યું, અને ભવિષ્યમાં કહે ,
પ્રમાણે સામાન્યથી તીર્થકરે કે મનુષ્યની પરખદામાં અપ
માગધી'માં બધા જ પિતાની ભાષામાં સમજે તેમ તેને
બોલે છે, એ પ્રમાણે પ્રકથી રાશય દૂર કરવા માટે પાર
રહેનારા સાધુ વિગેરેને જીવ અજીવ આન્સર બંધ સંત
નિર્જ મેક્ષ એ સાત પદાર્થોને બતાવે છે, એટલે જિનેશ્વ
દેવ સાત પાનું વર્ણન કરે છે) એ પ્રમાણે સુખ
દર્શન જ્ઞાન ચરિત્ર જે મિક્ષ માગે છે, તથા મિથ્યાત
અવિરતિ પ્રમાદ કષાય ગ એ ચાંચ બંધ હતુએ છે
સવ અને પરભવ વડે છાતી અછતી વસ્તુ તત્વને સામાન
વિશેષરૂપ વિગેરના પ્રકારથી બનાવે છે, અથવા આ જ

·(૧૫) પરો ક જલાર છે, તે તીર્થકર શું બતાવે છે તે કહે છે. જહાં . એટલે પૃથ્વી પ] કરિ વાયુ વન- રવિ જે પ્રિય છે, તો જે ત્રચાર પાંચ દિવાળ છે, તેમને પ્રક્રિય ૫ બળ ૩ ઉછવાસ નિશ્વાસ. ૧ : ૬ = દઇ મારૂ છે, : (સંસદી) જીવને હત: હમ છે, અને વિશ્વમાં રહેશે. તેથી 1ણી કહેવાય છે, તથા બીજી રીતે ચા લેર જીવના છે સ્ત અમ કહેવાય છે, અને વર્તમાનમાં બધા જીવે છે, જશે, અને પૂર્વે જીવતા હતા, માટે જ છે. તે રકી ફિરંસ મય અને દેવ એ અર ગતિવા છે, તથા અધ: એ જી. પિતાનાં કરતાં કર્મચી સાતા =તાના ઉદયથી સૂર ૬ બાવે છે. તેમાં રત છે, = થવા પ્રાણ ભૂત હવ ને સત્વ તે બધા ક =સવાળા શબ્દો છે, રણ કે તલ ભેદ પયી વડે પજ્ઞને સ્વીકારવાને છે, તેણે કરીને ઉપરના બધા શબ્દ ના પર્યાયવાદ છે, તે એને દંડ રાખ હિરેથી હggવા નહિં તથા જ એ જરૂરી કરીને હણાવવા નહિ, તથા ‘નેકર, , ઘી વિગેરે ઉપર મમતાવથી તેમને સંગ્રહ કરજે, તથા શરીર અને મનની પીડા ઉપરવીને પ-િ તાપરા (સંતાપ) નડિ; તડ જીલથી પણ દુર કરવા - છે તેને પાવણ ન કરવું. આ રિવરને કહે

·(૧૫૬)
તિને અટકાવવાને ભુગળ સમાન તથા સુગતિની પગથી
રામાન ધર્મ છે, અને તે ધર્મ પુરૂષાર્થના પ્રધાનપત્રાથી
વિશે બતાવે છે. પાપના અનુબંધરહિત શુદ્ધ છે
પણ બોદ્ધ તથા બ્રાહ્મણેથી એકદિયથી પદિય સુધી
છિની હિંસાની અનુમતિને દુઃખરૂપ–કલંક છે. (એટલે
બ્રાહ્મણે યજ્ઞ કરાવે છે, અને બદ્ધ સાધુઓ સાધુ મટે
કાંધલું ખાય છે, તેથી વધુની અનુમતિને તેમ લાગે છે,
તે દેવ જનધર્મમાં નથી. વળી, પાંચ મહાવિદેહને આઝ
તે, નિરંતર (નિત્ય) છે, તથા શાશ્વત તથા (મેલ
ગતિ આપવાથી શાશ્વત છે, અથવા નિત્ય હોવાથી શાશ્વના
છે, પણ એમ ન થાય; કે ભવ્યત્વ માફક પ્રથમ થઈને
પછી ન થાય; અને ઘટના અભાવ માફક પ્રથમ ન થઈને
નિત્ય થાય; પજ આ ધર્મ તે, ત્રણે કાળમાં શાધન છે
વળી, આ છવમાને દુખસાગરમાં કુલ અને તેમાંથી
પર જવા, જતનાં દુઃખ જાણનારા એવા કેવળી ભગ
તે એ બતાવ્યું છે. આ નામ સ્વામીએ પિતાની બુદ્ધિના
કહેવું બનાવવાનું કામ શિની મતિ સ્થિર કરવા માટે છે
કે આ શુદ્ધ ધર્મ નેશ્વરને કહે છે. આજ સૂત્રમાં કહે
રાઈને નિતિકાર સૂત્રનાશક બે ગાથાવટ કહે છે –
સાંગળા જાંબા, જરા કાળજી રે !
કિ, ઇાિિિિિિિાશ

·(૧૧૭) छप्पिय जीवनिकाए, गोविहणेणोऽवि अहणाविजा। नोवि अ अणुमन्निना, सन्मत्तस्सेस निजुत्ती॥२२७॥ આ બંને ગાયોને અર્ધ સરળ છે તેથી ટીકા નથી તેથી ઘડામાં લખીએ છીએ. જે જિનેશ્વરે પૂર્વે થયા વર્ત- માનમાં છે, અને ભવિષ્યમાં થશે; તે બધાને ભૂતકાળમાં અહિંસા બતાવી છે, બતાવશે. અને બતાવે છે. એટલે, છે જે જીવનીકાયને હણે નહિ, હવે નહિ, અને હણનારને અનુમોદે નહિ. એ સમ્યકત્વની નિર્યુક્તિ છે, તીર્થકરને ઉપદેશ એમના સ્વભાવથી પ૫- કારી પણ અપેક્ષા વિના સૂર્ય ઉદય માફક પ્રવર્તે છે, જેમ સૂર્ય રાધાને પ્રકાશ આપે, તેજ પ્રમાણે જિનેશ્વર ધ સાપે, એટલે ૧૨૬ સૂત્રમાં બતાવ્યા પ્રમાણે ધર્મ ચરણે પાળવા માટે ઉઠેલા એટલે જ્ઞાન દર્શન ચરિત્રમાં પ્રયત્ન કરનારા, અને તેનાથી વિપરીત તે ધર્મમાં ઉઘમ - કરનારાને માટે સર્વજ્ઞ ત્રણ જગતના નાથે તેવા તેવા નિમિત્તે તે ઉદ્દેશીને ધર્મ કહે છે, જે પ્રમાણે બધું સમજ્યુ. અથવા ઉડેરા =અને ન ઉઠેલા એટલે દ્રશ્યથી બેઠેલા અથવા ન એવા જ છે, તેમને વીર પ્રભુએ ધર્મ કહ્યો તેમાં ૧૧ ગgષ ઉમે હસે ધર્મ સાંભળે, એટલે પ્રસુના સન્મુખ રહીને ધર્મ સાંસળવા અથવા ચારિત્ર ગ્રહણ કરવા તેયાર થયેલાને સંભળાવે, તે ઉપસ્થિત છે, અને તેથી

·થવા
(૧૨૪)
સૂત્રમાં જે શબ્દ છે, તે સામાન્યથી લીધેલ છે, અને
જે આરંભ વડે આઠ પ્રકારના કર્મનો આશ્રય કરે છે, તે
આમ્ર છે, અને જે અનુષ્ઠાન કરવાથી બધી રીતે કર્મ
થાય તે પરિસ્સવ છે, હવે પૂજે આ કર્મ બંધ
રસ્થાન બતાવ્યાં, તે પિતેજ કમની નિર્જરાનાં કારણે થાય
છે, તેને ભાવાર્થ એ છે, કે સામાન્ય બુદ્ધિવાળાને મે
કરાવે તેવાં ફુલની માળા તથા સુંદર સ્ત્રી સુખકારણે વાર
માનવાથી તે વસ્તુઓ તેમને કર્મ બંધને હેતુ
અસ્સવ છે, પણ તેજ વસ્તુઓ તત્વને જાણનારા વિ
સુખથી ૬ર રહેલા મહાત્માઓને કુવની માળા વિગેરે નામ
જેવી લાગવાથી તથા સંસાર બ્રમણ કરાવનારી જાણીને
વહુએથિી તેને વાગ્યે થાય છે, તેથી કહ્યું કે, જે આ
છે, તે જ્ઞાનીને પરિસર એટલે નિરાનું સ્થાન છે, તથા
બધી વસ્તુઓનું અનેકાંત પણું બતાવવા તેથી ઉલટું સૂત્ર
કહે છે, જે પરિચવે છે તે આસ્ત્ર થાય છે, એટલે અરિ
હંત સાધુ તપ સંયમ દશ વિધ ચકવાળ સમાચારી અનુષ્ઠાન
વિગેરે માત્માને નિરાનાં સ્થાન છે, તેજ ઉત્તમ પદાર્થો
જેને અશુભ કર્મને હદય હાય તેવા અશુભ અધ્યવસાય
વાળા તથા દુર્ગતિમાં લઈ જવાને આગેવાન બનેલા જ
તે ઉત્તમ પદાર્થોની આશાતના કરવાથી તથા માતા
રસને ગર્વ કરવામાં તત્પર મનુષને તે આન્ન થાય છે,

·No text on this page.

·M
8-
.
4 414
1. 1404
* Ma। 4 11 mil
4
Alkarni
Munnat
५
.
।
1.1. Itna
११. 1 at all in att num
44
+
.
Wiki
-
।
.
M.
.
124
.
स
१३॥
*444

·அப்பா ·(૧૩૨) કહે છે. વિગેરે એટલે વિજ્ઞાનને પ્રાપ્ત થએકને ધમને કહેતાં કોઈ પણ નિમિત્તથી આને પાન- વિલાનિ ની માફક છે તે પણ ધર્મ પામે, અથs વિજયના અભિલાષી શાલિ ભ માફક પ્રમત્ત છે નાં જ તેવા કર્મના સાથ ઉપશમથી જે પમ રહી છે, તે કહે છે અથવા આને દુઃખીઓ અને પ્રમા સુખીએક એ જ ધર્મ પામે છે તે બીજાનું શું કહેવું (અર્થાત ધર્મ પામે છે) અથવા રાગદ્વેષના હાથથી માત તથા વિવેકી પ્રમા છે. તેઓ જનેતર અથવા બ્રહ કંકારાનામા પડેલા કેવી રીતે બને છેવા કરે એમ મન વિષયના અબિયાને જડમૂળથી ઉખેડીને કેમ મર્થ ન થાય, આ વાતને બીજી રીતે ન માને, તે બનાવે છે અને વિગેરે આજે મ ક અને કહે છે, તે કય છે, એવું હું કહું છું કે જેવી રીતે સમ્યાન અથવા ધારિને પરિણામ જે દુર્લભ છે, તે પામીને પ્રજા ન ક, શિષ્ય કહે છે ક પ શું આધાર કાનિ કર્મ ન કરે ! તે કહે છે, નાળા વિગેર, એટલે બિન અનાર છે. જે મૃત્યુના મામા - મા શા જfamતpરિમેન રવિ- = ૪ જિ, કિમળાપુરાબry

·(૧૩૩)
ઢોઈ કહે માસ પૂછે કે બેલે, કે આ જ
નાં પરિભેગથી લાડ લડાવે અને એક પ્રયત્ન કરીને
પેલે પણ વગર વ્યથાના આયુવાળો માણસ કોઈ પણ
છે કે નથી
नखलु नरः रौघ, सिद्धासुर फितर नायकोऽपियः।
मोऽपि कृतान्न दन्त, कुलिशाममेण कृशितो न
નાત !
દેવતાના સમૂહ અને સિત વિવાવાળે તથા અસુર
રિને નાયક પણ થવા મનુષ્ય પડ્યું છે કેઈ નથી,
પુરુ જમના દાન રૂપી વજના જમણી કુશ
ડે તે ન નાશ પામે? વળી-યુના મિઢામાં ગયે જે
ઈ છે, તેને બચાવવાને કઈ પણ ઉપાય નથી કયું છે,
કે નથી જય, નમી પડે, ચાર વાય વિસ્તાર કરે છે
રિપમ મિ છે અને મારાં ઘન કે અને જે ૨૨
'
પણ છે, તે સમાં પ, પ, ૫ કરે. એ વર માય,
બંધ સહન કરે તે પણ જમના દાંતાપ ની કારમાં
પાડીને રિચ છે ? અને જે તે વિષયના નિરાકર
ન બનેલ મને નથી લઇ તેની ને દા.
મનના વિષયને અનુકુળ
પત્તિ ( કમ આ વિસન. નુખ જૈન
જે જે . . . . . . .

·(૧૩) જેએ તેવા છે, તેઓ વંકની અથવા અસમની જે મર્યાદા છે, તેને આશ્રય લીધેલા ને વંકાનિકેત છે, અઘ= જેમનું વાંકુ નિકેત છે, તેવા છે, (વ્યાકરણના નિયમ સૂત્રમાંકને કાથયેલ છે.) અને જેઓએ અસંયમની મર્યાદા (૪) લીધી છે. તેઓ કાલ ત)થી, ઘેરાતા કમનાં ઉપ ન કાર જે સાવધ કમાનાં અનુકાન છે, તેમાં જ બનીને વારંવાર એકદિય તિ વિગેરમાં નવાં નવાં જન્મ- મળું ભેળવે છે, અથવા કાલ શકિતનો બીજો અર્થ એમ લે કે કેટલાક 9 એમ વિનવે કે ધર્મ કરીશું, રાશિ લ, એવી આશાથી બેસી રહે, (અથવા આ કિનાગિન વ્યાકરઘુના બળથી અથવા આ વચન પ્રમાણે પરનિપાન કરતી ગૃહિન કાલ શ૧ લેના, કેટલાક એવું છે કે પાછલી વયમાં કે મણુંના અંત સમયમાં અથવા પુત્ર પ. જાવ્યા પછી ધર્મ કરશું, ડમણાં નહિ, એવી ઉમેદ શાખા નારે આવા આરંભમાં રન બની ઇચ્છા પ્રમાણે છે અયનમાં રહીને ભવિષ્યને ભરોમે રહીને ધર્મ કરવાનું શા વર્તમાનમાં પાપ કન બની પથક પૃથક ( છી બુ) એપ્રિય જાનિ વિગેરેનાં જન્મ-મ કર છે. બીજી પ્રતિમાં જો વા અ આ છે કે, ઉપર કહેલી રાતે ઈચ્છા એટલે, ઇધિ એને અનુકૂળ કમંડમાં કરેલા કવાર એવા જ Tો પાઠ છે. તેને

·(13༥)
-t #34 95 （ • 2:11 } 1:
ཁོ་ཝུti'; t; | , ，：, .;! :1 ༥ , { ཨཐཱ；
•ratii Ei n:1 ཀrt ནr, rt：
ར༡ 1.iiiii fa, {f rii : it fr
sitiz, : :༢:rnif its;; ;:/
; s;1 ༩༥ ནi'' ༢།u} དo༑ ;;4 :
i/,， ཙསt ༥ ཙ ༩ ?t)
་
ས་: 3, 3; 1,
༤， , ;; ༽ ：; 、,, , ， , , ༩
ཐག ཙ
ན

·.
(130)
आयंति फेगायती लोपेसि समणाप मारणाय
मुखो पियापं पति, मे दिलं पणे सुपंगणे मयं धणे-
पिण्णापं च णे उई अहं तिरियं दिसासु मा
रापटि लहिणं गर्ग-मन्ये पाणा मध्ये जीया ममे
যু কাল নাশ্লাঘল বাংলা
বাঘনা যমলা, অব রাগ
भानस्थिम दोमो, अणारिय पगण मेणं, तस्य
मारिया ते एवं पपामी, गदिदं गमे दुस्मन
भे दुम्म न मे दृष्यिाणा में उई मासिरि
दिमागु गया पहिलदिय च में, ज ण तुम
গ গা গু না বল,
मटाणा ५ नव्या ५ वि जाण नस्विर
বানা গালি গাল, বালাগা
पर मामामा पबमान गंगपी-
पागारनामनामनायेगमा माविना
म परिणाममा । न होगा इत्या
जागर मरियपदोमा आपरिण मंगपुर
निकाय गमप पतंय परिरमामि, Rit
पारा माजगाममिपr aft

·=નર આપ તપ ન હતું કે વિવાદ રૂપ છે.
(૧૩૯)
पाधि एवं सूगासव्येमि पाणाणं सम्येमि भूपा-
લિ જો
માર
गणं महसमय दुका तिमि (ए• १३)
કુura દિન કાર પર રા
આવી છેટલા કાકી કાક મનુષ્ય માં
, મધન કેટલાક અન્ય દડા, પાકને બનાવવાની
: પિતાના મંતવ્યના પ્રબ બીજાનું મંતવ
જ વવા વિવાદ કે , “ ભાગવત મનના
હે છે કે ચીન (પ) તત્વની વાત છે કેમ .
આ સર્વ કપિ . પુ નિ , પત કરવા
. ના વિઘ નિ ૧ ૧ , ૯
પરિવારની
મા , કામાવી પ . પ ન પડે
જ છે ન જ , ૨ જ નિ જા સન્ય
ફ - ir, ! .. . . . .
" . . . વિ

·અજ, ગમન નરમ દ વાનીના બાપ
(૧૨)
જાનમાં હિંને નિષ માને છે, પરંતુ આ 5
તેમાં પણ માને છે. એવું
બતાવીને હવે આ
પિતાને મન સ્થાપન કરે છે અને કહે છે, અને આ
કરીએ છીએ, અને પ્રરૂપણ કરીએ છીએ, કે-
બા પ્રાણ, છ, બળ, ૧ એ શાપ શરણ
કરે છે, તેમને વળવા નહિ, હમ ચલાવે નહિ, મક
કર્યા , માપવા નડિ, પ આપી નડિ, ને
કો નધિ, ખરીઆ માં નથી. (અત
થાન ન મ પ આપના સમાજ નિક
છે) મા બા "પાનું જ છે.
અને કાળા ડિબા પ્રિમ નેનર કહે છે,
અમને નબ, ગન અનાથ લાગે છે,
જન ગાય ના કહેલું તમારા
નિજ કરી શકશે. કાર બુકિત
ન દેજ કન કર છે, કે પિતાની જ વાની) "
ભ - ૧૬ બ પ ા ારીઆ માતાની જો
ની . ના, એક નવી
તેને ન માની જા કરીને તેનું
(નનન) નું ભાવ ૧૨ નાથા પર પ ક
કે જેની નકલ મજ જુકાન કે છે. આ

·(૧૪)
કરનાર નેતર બંધુ! તમને
સાતા (સુખ) મનને
નંદ ઉપજાવનાર છે, કે દુઃખ? જો એમ કહે કે સુખ
- વહાલું છે, તે તમારા આગમ (સિદ્ધાંત) ને પ્રત્યક્ષ
તે તેના માનવા પ્રમાણે બાપા થશે. (તમારે સિદ્ધાંત
ટો શે) કરી તેનો લુચ્ચાઈશ હું કહે કે અમને
૬૫ પ્રિય છે, તે તેવા વાદીને પોતાની વા જળમાં
બાયલાને આ પ્રમાણે કહેવું, કે તમને જેમ દુઃખ
પ્રિય છે તેમ ર પ્રાણી માત્રને દુઃખ પ્રિય નથી, ૫
પ્રિય છે, અશાંતિકર છે, મડ ય રૂપ
છતાં હક ઘડીને તે ન માને તે કહેવું કે તમારું
જેવું સત્ય કયારે થાય, કે તે પ્રમા રૂપ બને, પણ તેવું
કમ, માવું દુવંભ છે કે ગુખને બદલે દુખ ૩૪
વિક મને ! મારે તમારી જવા દરક એકનિષ્ઠ 3
તેના નિતથી : .ને હgs: નહિ, પીડા
નહિ ના માં નાખી નડિ વિર જાણવું. તે હવા
દે છે, છતાં હાં જ નથી. એવું માનવું છે અને
ન . વિ ફાદ અમહિમા ) ૬
4. કરુ રામને કહે ,
પર બત. 2 ને મન ન કર

·No text on this page.

·૧
(૧૭)
છે, પણ તેને ઘરથ દશાને પરિણામે જાણી ગોચરીમાં
જવેલ હતું તેને પ્રત્યુષ (ઉગતા પ્રત) ની માસ્ક જ
આગળ રહે. તેવી રીતે તે કા પદને આપી ઉત્તર
નાં જુવક સાધુએ કહ્યું,
स्म देतस्स जिहादियरस, अक्षप्पजोगे गय.
माणसरसा
केमा एपणापति एणं! सटलं पा पपणं
જ નિ ?
હિમા પાર કરનાર, ટામ દમન કરનાર, દરિજે.ને
:1નારા ને આત્મમાં રન જેવા મારા જેવા દિને
આ માટે ચિંતવું, કે તે પ્રમાના માં અન છે કે
માં પણ કારણ પતિ વિર .
બન, કિના લિનું કર જ
ભ, તે ને તેની નિરyત. પી ૭.૨.
અને તાસ , પી . ત 3.3 કુદ
૨ ? ". - 1 - ના

·સધુએ ૬૪ કમને ત્યજે છે, અને તે પ્રમાણે જેઓ ડી.
(૧૫)
વિરૂધ તેઓ નાન; ઈચ્છિત ભજન, ભડ બાંધી રહેવું
વિગેરે આચરે છે, તેમાં દીવ લાગવાથી તે સ્વીકારતાં સાફ
ગૃહસ્થ પણ ન રહો, ન પુરે સાધુ થશે, પરંતુ ગીતાર્થ
' સાધુ જરૂર પડતાં પરિચય કરે તે વખતે તેવાને પડ્યું
પ્રસંગોપાત ઠેકાણે લાવે)
જે સંસારપ્રિય વધારીને પરિચય ન કરતાં તેની
ઉપેક્ષા કરે તે કયા ઉત્તમ ગુણે મેળવે, તે કહે છે કે- *
તે નિસ્પૃહી સાધુ બા મનુષ્ય લોકમાં જે વિદ્વાન,
(આત્માથી) છે, તેમનાથી પણ સાતમ વિદ્વાન થશે.
પ્રશ્ન –કમાં કેટલાક વિદ્વાને છે, કે તેમાં આ છે
ચશે. વિ વિગેરે જે કેટલાક નિશ્ચિત દંડવાળા છે,
અર્થાત જેમ કાયા મન વચન વડે પ્રાણીને દુઃખ આપે
નારે દંડ ત્યાગ કર્યો છે, તે વિદ્વાને થાય છે, એવું
વિચારીને હે શિષ! તું તેમને જે
પ્ર–અને દુખ ન આપનારા તેઓ કયા છે. તે
કહે છે, કે જેમણે ધર્મનું તત્વ જાણ્યું છે તેવા સવા
દૂર રહે છે, તેઓ આઠ કમને હણે છે, તેજ વિદ્વાન છે. -
તેવું આંખ મીંચી વિચારીને પછી જે, એટલે વિવેકવાશે
બુદ્ધિથી તેને હું મારણ કર,
પ્રક-કયા પક્ષે બધાં કર્મોને ક્ષય કરે છે?

·(૧૫) ઉત્તર તે કહે છે નરે” ઈત્યાદિ, મgોજ સંપૂર્ણ કર્મક્ષય કરવાને સમ છે, પણ બીજી ગતિવાળા નહિ. તેમાં પણ બધાં મનુ મેષમાં જનારા નથી પણ જેઓએ અરે, શરીરના સરકાર (ભાને) ત્યાગ કરવાથી જેમનું શરીર મg જેવું છે. અર્થાત્ જેમણે ડારીરનો મેહ મુકી તેને પુર હું કે ડોસાવવું = સઘળું ત્યાગ કર્યું છે. (મેઘકુમારે કેમ વીતરા પ્રશ્નના ઉપદેશથી માં શિવાય શરિરના બીજા ની મમતા ઉતારીને દવા વિગેરે કરવાનો પણું ત્યાગ કર્યો હતે =થવા ખા શરીરની ચામડી કરતાં . કોઈના ઉપર કોપ ન કર્યો, તેવા ખપક નિમક છે તેવા પુ સર્વ કમને ય કરે છે. અપવા જ એટલે તેજ, ને તે પણ છે, અને તેના કહેવાથી લીલા પણ જીવા. તેને અર્થ = પ્રમાણે છે કે –જે પુરૂષમાંથી કપરૂપ- સવંધી ન પડી છે, તેના કાપી નાં ઝાડ કર્મ - ૨.૫ ૨. વી, સુતરિરૂપ-કમને કાન તે પતિ છે, અને જે ધર્મજિદ , તે કટિલતાહિક (સર) છે Aતેમ હ. એ તો કંગન – રજન્મ વિ. ઉ.cરીડા-અનુન-

·પ્રમાણે માનની ચેકડી પણ હોય, તે પ્રમાણે કપરની એક
(૧૫૪)
કારણ કે સાતા અસાના વિરોધી હોવાથી અને માર્યો
ઉદયમાં એક વખતે ન હોય. મોહનીય કર્મના નવ દા
સ્થાન છે, તે કહે છે દગ, નવ, આઠ, સાત, છ, પાંચ,
ચાર, બે, એક. એ નવની વિગતો દશમાં સ્થિત
અનંતાનુબંધીથી સંજવલન સુધી ૪ ઉધની ડી
ચકડીની
હેય. તથા લેભની ચાકડી હોય એટલે કોઈ પણું
ચાર હેય, તે મળી પાંચ થઈ. જો કેઇ પણ એક
હેય, હાસ્ય રતિ અથવા અરતિ શોકનું જોડવું હેય, ભ
તથા જુગુસા મળી કુલ ૧૦ થઈ.
ઉપરની દશામાંથી કઇ જવને લય કે જુગુણામાંથી
એક ન હોય તે નવ, અને બંને ન હોય તે સારું
અનંતાનું બપીની એક દૂર થતાં ૭ રહી, મિથ્યાત્વના અ*
વમાં છ રહી, અપ્રત્યાખ્યાનની ઉઠયના અભાવમાં ૫, પ્રત્યક
ખ્યાન આવરણના ઉદયના અભાવે ૪ હાસ્યરતિનું નવું
કઈ પણ ન હોય તે ૨ અને વેદના અભાવમાં
સંજવલન એકનો ઉદય ર.
આયુષ્યનું પશુ એકજ ઉદય સ્થાન છે. કારણે
ચારમાંનું કેઈ પણ એક હોય, નામ કર્મના ઉદયના ૧૪
સ્થાન છે.
૨૦, ૨૧, ૨૪, ૨૫, ૨૬, ૨૭, ૨૮, ૨૯, ૩૦, ૩y

·(૧૫૫) = ૮ તેમાં સંસારમાં રહેલા સગી તેર ગુjરસ્થાન સુધીના અને નામકર્મના દશ ઉદયઘાન છે. અને અગિ =ણસ્થાન વાઝને છેવટનાં બેજ છે, અહીં બાર યુવા ઉદ- ચામું પ્રતિ પ્રઘમ વતાવે છે. તેજસ કાર્મ' શરીર બે, -૧પ રસ ૫ ૪ કડું નગુરૂલ, ૧ સ્થિર, ૧, પિર , શુભ ૧. અશુભ, ૧ નિમણ, કુલ ૧૨ તેમાં ૨૦ તીર્થકર કેવળી ત્યારે સમુદઘાત કરે ત્યારે કામ રીર ને હય છે. તે કહે છે. મનુપાતિ ૧૫દિય- જનિ સ ૧ ભાદર ૧ પર્યાપ્ત 1 સુભગ ૧ =ાદેય ૧ શ ૧ અને ઉપર કહેલી ધ્રુવ ઉદયની બાર મળી ૦િ થઈ. અને ૨૧થી ૩૧ સુધીનાં ઉદય ને જીવ ગુણ કનના ભેદી અનેક ભેદવાળા હોય છે. તે શરા વધી ના ભાવ વધી અહીં કહેતા નથી, પણ લપુરા માટે એક કરે છે. પ્રથમ ૨૧ એ કહે છે, નિ ૧, તિ, અનુપ ૧ વસ ધરી પર્યાપ્ત ન ઈ દેવ ધરા ૧ જાન રેવ પાડી િ = - પા ઉપર કહેલી વ ૧૨ મી ર ઈ. હવે ૨૪ને ક દ કહે છે. વિર ગતિ : 'પ્રિય ૧૮. િર ૧ ૯ પાન ૧, wાત ૬ ક. 5. 1 eડર ૧ પર્યાપ્ત

·બાને મેહ છે (સંભાવનામાં લિક પ્રત્યય છે. ત.
માટે મંમાર સ્વભાવની ભાવના છે તથા એક બાવા-
संगार पयागमन सास, का कपको प्रस्ता
આ અમારું મન થના મારજ છે, અને અાં જ છે,
ટક કરી દેવું નથી. ( અનું મહd /
(૧૫૮)
ઉપર બતાવેલ આજ્ઞાકાંક્ષી છત તથા ભાવિ
અનિત ગુરુવાળે આ પ્રવચન ( ન મળ) માં
બીજે નથી અને જે સાધુ અનિડન છે તે પરમ
કર્મને સારી રીતે જ્ઞાતા છે. અને તે શું કરે છે ?
argશન ઇત્યા8િ.
તે અનિકત અથવા
એસિડ
સાધુ
નાના ઇ
આત્માને ધન ધાન્ય નું પુર આ તા પિતાના સર
વિગેરે ( પુદગલ ઉપાધિ) થી જુદ જાણીને શરીર
એમ સૂચવ્યું છે કે અમને બધી ઉધોથી જુછે રે
જ ને શરીથી જુ પાડી શકે. અને તેમ મઠ ઉc.
આવી રીતે ભાવવી.
मा प्रमतसना पोग, मयन्ति भूरा
જન્મ : .
જન અને પરજન
છે? બધાએ સંસારમાં જ
વજન અને વજન છે તે પર થઈ પાછા ૨૧ ૧.
જો !

·(૧૫૯)
Bર સમુદ્રમાં જ્યાં ભેગા થવાને તથા સ્થિર રહેવાને તથા
વિાને નિશ્ચય નથી, તો આ કાળ પણ એકતા રહેવાને
પ્રય નથી, ત્યાં g પિતાનું કે પારકું છે)
વિના તજજs,
नमेऽस्ति फरित् पुरतो न पक्षात
स्पकर्मभिधान्तिरियं ममैप,
બહું પુરતાપ var III
ઉપર પ્રમાણે વિચારી હું એકલો છું, અને મારે
દેતાં કે પછડે કઈ નથી, પરંતુ મોહનીય કર્મી ના
કે મારા નામની જાતિ છે. ખરી રીતે તે પહેલાં પણ
અને પછી પણ હું પોતે પોતાને સવજન
cવના તમાર ભાવવી.
જો ક જે ર૪, રાજ્જા 7િ a
જ વાર દE = મને જે જ !
- સર કરે છે. મારે કોઈ પણ નથી, તેમ હું
ર ડેઇને પણ નથી. હું જેને , તે મને કે
દેખાતું નથી! એ જ ટાંક છે.
છે કે જિમાં ક. તે 3 .
पारने कर्म. भुनरपेस साटम् ॥
आरोपे, एसो पानि महानगरम् ॥
૬ જેવી

·(૧૬૪)
છે, તેવાએ કેપ અવિડે આત્માને બાળ નહિ. તું
કેહિ આવતાં તેને શાંત (ર) કર, એ પ્રમાણે સુહમ,
સ્વામી જંબુસ્વામીને કહે છે.
ઉદેશે.
ત્રી હશે કે, તેને આ કહેવાતા ચેલા
સાથે આ પ્રમાણે સંબંધ છે; ગયા હરેશામાં નિરવલ જ
બતાવે, અને તે સંપૂર્ણ રીતે સારા સં૫મમાં રહે છે
મુનિને દેય છે, તેથી સંયમ બતાવવા શા હ છે
છે, તેના આવા સંબધથી આવેલા ચાથા ઉચ્છનું
પ્રથમ સત્ર છે.
भारीलए पपीलए निप्पीलए जरित्ता पुन
संजोगं रिघा उत्सम, तम्हा अयिमणे धीरे, सारए
समिए सदिए सपा जए, दुरणुपरी मग्गो वाराणं
अनिपट गामीणं, विणिय मंस सोणिपं, एस पुरिसे
दपिए धीरे, मायापिने पियाहिए, जे धुणाइ समुः
કuિr we g૦ ૨૧૭ II
as ઈત્યાદિ આપીન કર, અર્થાત અહિ
થાળ) તપવડે શરીરને દુખ આપ, આ પ્રથમ દીક્ષા
સર છે, પણ જ્યારે સિદ્ધાંત ભ રહે ત્યારે પ્રક
(લારે પ્રમાણમાં) ત૨ કી કાયાને પાડ, (ક) ફઈ
ર

·માટે તપ કરે છે,
કરે તત્વજ્ઞાન મેળવતાં ગુરૂની સેવા કરનાર તેવાસી
માં જેણે અર્થસાર (રહસ્ય) મેળવું છે, તે મુનિ શરી-
ને ત્યજવાની ઈચ્છાથી માસ અમાસને તપ કરવાવડે
નિશ્ચયથી પીડ, શિષ્ય કહે છે કે ઠીક, કર્મ ક્ષય કરવા
પણું
તે
પૂજાલાલ
કાતિ માટે કરે
તે શું થાય? ગુરૂ કહે કે તે માટે કરે તે શરીર પીડવાને
તપરૂપ ઉપદેશ નિરર્થકજ થયે. તે માટે બીજી રીતે કહે
છે. કમ અથવા કાર્મ શરીરને જ પીડે (સુત્રપાઠ ઘડે
રહી જ દેખાય છે) અહીંયા પણ આપી, અપીડ,
નિઃપડ, કામg શરીર પીલવા માટે નgવાં. સુત્ર પાઠ
આ જોઈ, “g, પત્રણ, નિજ ”
જવા મંદબુદ્ધિવાળા માટે ની અવસ્થા બતાવે છે, 8
આપીડન તે કથા ગુણસ્થાનથી લઈને
સાતમા સુધીમાં
શેહી તપસ્યા કરે, અને પાડમાં
ગુણ
સ્થાનમાં પ્રપીડન તે મોટી તપસ્યા કરે, અને ૧૦મા ગુણ
સ્થાનમાં નિપ્પીડન તે માસ સુપણ વિગેરે માટે તપ કરે
જવા ઉપશમ ઢepમાં આપીડન, લપક કે9િમાં પ્રપીડન,
અને શેલેશી અવસ્થામાં નિષ્પીડન તપ નg.
શું કરીને તેને તપ કરે તે બતાવે છે.
નો-વિગેરે, પૂર્વ સંગ તે પોતાની પાસે જે
કે હાન્ય પન સેનું પુત્ર શી વિગેરે હતું, તે ત્યાગીને તપ
નમાં

·અપ્રમત્ત સાધુનું સ્વરૂપ બતાવું. હવે તેનું સંયમ
બ્રહ્મચર્યામાં રહેવા છતાં પછી ફરીથી તેને મને ઉદય થી
સાવધ માં સંસાર જમના બીજ રૂપ કામના છા
(૧૬૮)
કારણ કે માંસ સુકાતાં તે પણ સાથે સુકાઈ જાય છે. ૧
માયાળકને વિગેરે એટલે વીર પુરૂના માર્ગે ચાલન
જે માંસ લેહી સુકવે, તે મોક્ષાભિલાષીઓને આ
બાહય, માનવાજોગ વચન વાલે વિખ્યાત થાય છે.
પ્રઃ—એવો કોણ છે ?
ઉ જે બ્રહ્મચર્ય તે સંયમમાં રહી કામવાસના છો.
પ્રયત્ન કર, અથવા સમયે તે શરીર અથવા કપરા
તપ ચારિત્ર વડે કુબાવે. (કુશકરે-દુરકરે) તે આ
તથા વ્યાખ્યાન ( સ્તુત્ય પૂજ્ય) થાય છે. આ પ્રી
પાળનારા જે અમન અમારી સાપુ) છે તેનું વર્ણન કર
नित्तहिं पलिधिनहिं आयाणसोपाहिए या
अयोच्छिन्न पंधण अणभियत संजोए तमंति
पियाणी आणाय संमोनस्थितियामि (म०१५
જે પદાર્થ તરફ લઇ જાય—અથત પદાર્થને નિ
કરવા જે ટાર, તે નેત્ર વિગેરે પાંચ દિયે છે, તેના “
પિનાના વિષયને કરવા વડે જે પાપ થાય,
કાવીને સહુ થતાં જગત્માં સારા પુરૂથી પૂજની
વિ રૂપ એવા અથવા ભિાવ અતિ
તે ઝટ

·(૧૬૯)
નાદ ક્યાય ચોગ છે તેમાં શું થાય તે બાદાન સ્ત્રોત
છે અને.
પ્રઃ-કેવું?
ઉત્તર ભાળ (અણ) છે, તે રાગ દ્વેષરૂપ મા
થી મલિન અંતઃકરઘવાળ ગ્રુધ બને,
પ્રશ્ન પછી તે કે થાય ?
ઉત્તર – વિગેરેક સરખાં સેંકડો જન્મ
પણું આપનાર એવું આઠ પ્રકારના કર્મ રૂપ બયન તેને
છે, વળી ગામે જેણે સંસાના સગ રૂપ ધન ધાન્ય
પુત્ર, સી, વિગેરેને મહિ અથવા અસંયમને
ગિ છેડો નથી, તે જ અનભિકાંત સગી” છે,
વેદ કુરે ઇન્દ્રિયને અનુકુળ વિષય-લાલસાના અંધા-
માં જવા મોહરૂપ-પકારમાં પ્રવતેલનું પિતાનું ખરું
હિત અથવા ઉપાય તેણે ન ભણવાથી તીર્થંકરની
જા (ઉપદેશનો) લાલ તેને થવાને નથી એવું હું
રહે છું થવા તેને આજ્ઞા એટલે સમ્યકત્વને લાભ
૨વા નથી. (ભવિષ્યમાં) પણ ધર્મ મને દુર્લભ છે.
કે, સુમના િશ દ છે તે વ્યય ત્રણે કાળ
ગાધી છે.)
जस्त नापि पुरा पच्छा मज्झे तत्स कुओसिया?
सेहु पन्नाण मते युझे आरंभो. वरए, संममेयंति

·6ય છે, એમ ન િપ બધા જીવ આથી સામાન્ય
કય પજ થાય છે ત્યારે કર્મનું સફળ પશું કેવી રીતે જ
એ છીએ અને તે છે જ, એટલે દરેકને આઠ 8
(૧૨)
કરીને આરંભ છે, તે કહે છે. પશ્ચિરિક વિગેરે
(પાપનું ઉપાદન) રૂપ બહારથી ધન ધાન્ય વિરમ
વા હિંસાદિ આવકાર (અઢાર પાપ સ્થાન) છે,
ચ શબ્દથી અત્યંતર રાગ રૂપ અથવા વિષય તે
તને ત્યાગીને નિર્મળયા, વળી ગિર્મ જેનાં
તે નિષ્કર્મ દશ છે, -આ સંસારમાં મત્ય (માલ
લોકમાં જે નિકમે દશ છે. તેજ આ અભ્યતર છે
સડ છેદનારાઓ છે, શું આધાર લઈને પરિડને છે
અથવા નિકમ દશ બને તે કહે છે,
મિથ્યાત્વ અવિરતિ પ્રમાદ કરાય છે જેમાં એક
છે તે જ્ઞાનાવરીય વિગેરેનું સફળપણું રમીને
જ્ઞાનાવરણીયનું ફળ જ્ઞાન કાવું છે, દશન આવરી
દેખવામાં વિન રૂપ છે,
છે, વેદનીયનું ફળ છે.
દુઃખે મુખ જોગવવાના છે.
પ્રશ્ન-બધાં કમના વિપાકના ઉદયને ઈછતા નથી
પ્રદેશ ઉદયને પણ સદૂભાવ હોય છે. અને તપ :
આચાર્યને ઉત્તર-તે જ નથી, અમને
પ્રકારનું ઇચ્છવાપણું અહી નથી, પણ દિવ્ય પૂર્ણપનું
कमाणं

·(१७३) આઠે કમને સદ્ભાવ છે તેથી તે કર્મનું અથવા મૂળ આધલ છે. તેનાથી નિશ્ચયથી નીકળી જાય, 1-AIR भाये, इत्य न ४२. अक्ष:-डोन ४२१ ઉ–વેદવિદ્ જેના વડે સઘળું ચરાચરદાય, તે વેદ કમ છે, તેને જણે તે વેદવિદ્ જાણો. અર્થાત્ સર્વસના શિમાં વર્તનારે હોય તે આ નવા કર્મ ન ખપે. અમારા એકલાને અભિપ્રાય નથી; પણ સર્વે તીર્થ આ આરાય છે તે બતાવે છે. जे खलुभो! वीरा ते समिया सहिया सया- संघड दंसिणो आओवरया अहात लोयं हमाणा पाईणं पडिगं दाहिणं उईणं इय सचं परि (चिए) चिडिंसु, साहिस्सामो, नाणं वी- समियाणं सहियाणं सयाजयाणं संघड दंसी- आओ व रयाणं अहा तह लोयं समु वेहमा- जं किमथि उवाही ?, पासगस्त न विजन- पत्तिरेमि (सू० १४०) । चतुर्थे चतुर्थः ४-४ । ते सम्परत्वाध्ययनम् ॥ ४॥ સમ્યવાદ અને નિરવધ તપ તથા ચારિત્ર કહ્યું. હવે, En:-जेखा परे (HS AG६ पाय !

·આ છે કે, જે કર્મ જનિન ઉપાધિ છે, તે નારક !
(૧૭૪)
માટે છે.) જે પૂર્વે અનંતા તીર્થ કરે છે તથા
છે, અને વર્તમાનમાં કેટલાક છે, તેઓ કર્મશાને
રવામાં સમર્થ હેવાથી વીરે છે, સમિતિથી યુક
જ્ઞાનાદિથી સહિત છે. સારા સંયમથી યત્નાવાળા છે
સિસોનિ શુભ અશુભને નિરંતર સંપૂર્ણ દળ (
છે. પાપકર્મરૂપ-આત્માથી ઊપરત છે. તેઓ
લેક ચાદરાજ પ્રમાણ છે, તેને અથવા, કમલેક છે
દિશા પૂર્વ વિગેરેમાં રહેલ છે, તેની છા-અજવી
રથાને દેખનાર છે. તેઓ સત્ય સંયમપમાં સ્થિર
છે. અર્થાત્ તેમને ત્રિકાળ-વિષય સંબંધી સંપૂર્ણ
છે. પવે અનંતા થયા, તે સંયમમાં રહ્યા. પંદર
ભૂમિમાં સંખ્યાના તીર્થંકર-સંયમમાં રહેલા છે, તથા
યમાં અનંતા થવાના છે. તેઓ સંયમમાં રિયન
તેઓને ત્રણે કાળનો અભિપ્રાય (બે) છે, તે
કહીશ; એવું સુધમસ્વામી શિવેને કહે છે તમે સાં
પૂર્વે કરેલા કરમ વિશે વાળાનું જ્ઞાન (અભિ
ચાર નિમાં જન્મ લે મુખદુઃખ, મુજ
પર્યાપ્ત-અપથી, વિગેરે નવાં નવાં મળે છે કે નહિ
બી પરમનવાળને શંકા છે કે ફરી મળી છે
તે તીક સાક્ષનું ને કહે છે કે તે જ

·(૧૭૫) નારાને તે તે વસ્તુ ઉપર મેહ ન રહેવાથી મમતા થવાથી તેવા પશ્યક (કેવળ જ્ઞાની) ને કર્માનિત પાધિ વિધ્યમાં મળવાની નથી, તે પ્રમાણે હું પણ કહું છું. tણ જા હું મારી બુદ્ધિથી કહેતે નથી, સૂવાનુગમ કા. વી હશે સમાપ્ત થયે, નય વિચાર તેમાં જ ઘેડ બનાવી દીધું છે. શું સમ્યકતવ નામનું અધ્યયન સમાપ્ત થયું. (ટીકાના સ્લોક ૬૨૦ થયા.) “લોકસાર ' નામનું પાંચમું અધ્યયન. શું અધ્યયન કહ્યા પછી હવે પાંચમું અધ્યયન ડે છે. તેને આ પ્રમાણે સંબંધ છે. ગયા અધ્યયનમાં ખ્યત્વનું સ્વરૂપ બતાવ્યું અને તેની અંદર જ્ઞાન રહેવું ', એ સમ્યકત્વ તથા જ્ઞાનનું ફળ ચારિત્ર છે, અને ચારિત્ર જ મોક્ષનું અંગ પ્રધાનપણે છે, તેથી તે લોકમાં સારરૂપ છે. તે ચારિત્રનું પ્રતિપાદન કરવા માટે આ અધ્યયન છે આવા સંબપથી આવેલા આ લોકસાર” અધ્યયન- પકમ વિગેરે ચાર અનુગદ્વાર થાય છે, તે પ્રથમ ઉપર દ્વારમાં અધિકાર બે પ્રકારે છે. અધ્યયનને વિષય પહે અધ્યયનમાં કહે છે, અને હાને નિયુક્તિમર ગાથા ડે કહે છે, हिंसग विसपारंभग, एग परति नमुपी पदमग ·સમાસ તથા વિગ્ર ટીકામાં બતાવ્યા છે. કે જેથી મને એકજ વિચરે, તે એક ચર છે. તે પણ મુની ન કહેવાય. માં ત્રણ અધિકાર હિસક, વિષયારંભક અને એકચર છે તે. તે વિસ્ત મુનિ થાય, તે અધિકાર છે,. વદનં શીવ તે વાદી, પણ જે અવિરત વાદી હોય, તે પરિમર્ડ સખનાર (૧૭૬) विरमओ माणति पिइए, अविरयवाई परिग्गार ताए एसो अपरिग्गहो, पनिविन कामभोगोष। भव्यत्तस्सेग घरस्स, पचवाया घ उत्यमि ॥२१॥ परओ धमोयतर संयम, गुत्तीनिस्संगयांय पंचम उम्मग्ग पत्रणा छगमि, तह राग दोसय ॥१३८ હિંસક તે હિંસા કરનારે, તથા વિશ્વ માટે આ કરતે તે વિદ્યારંભક, તે બંને સાથે લેતાં હિંસક તક વિષયારબક છે એટલે જે સાધુ પ્રાણીઓની હિંસા અને વિષય સુખ લેવા સવા આરબ (સ સારી જે કરે, તે મુની ન કહેવાય, (વ્યાકરણના નિયમ પ્રમાણે અર્થ તથા ઉત્પત્તિ સમજાવ) તથા વિષય સુખના પહેલા ઉદ્દેશામાં છે. બીજા ઉદેશમાં હિંસાદિ પામસ્થાનથી જ દુર છે બને છે, તે આ બીજા દેશમાં બતાવશે. - ·( ૧૭૭ ) ત્રિીજ ઉદેશામાં પૂર્વે કહેલે અવિરત જ્યારે પરિગ્રહ મે ત્યારે અપરિગ્રહવાળ મુની બને છે, અર્થાત્ કામ- વાસનાથી દુર રહેશે, તે મુની છે, તે આમાં બતા- ચોથા ઉદેશામાં અવ્યક્ત (અગીતાર્થ)ને સૂવઅર્થ છે વિના તથા સૂત્રાર્થ પરિણમ્યા વિના એકલે ફરવાથી એ ભેગવવા પડે છે. તે બતાવ્યું છે. પાંચમામાં હદની ઉપમાએ મુની એ થવું, એટલે જ ડિ હુદ (જ) પાણી ન ઝરી જાય, તે પ્રશંસવા- ચ છે તેમ જ્ઞાનદર્શન ચાસ્ત્રિથી સદા સાધુ ભરેલો હોય, ને વિસરી ન જાય, તથા તે તપ સંયમ ગુપ્તિ તથા સંગતા રાખે, તે તે લે છે, એમ બતાવ્યું છે. ઉદેશામાં ઉન્માર્ગ (કમાર્ગ)નું વજર્જન છે એટલે દષ્ટિ તથા રાગદ્વેષ છોડવાનું બતાવ્યું છે, આ પ્રમાણે ત્રણ કથાને અર્થ થ, નામ નિષ્પન્ન નિક્ષેપમાં બે પ્રકારે મિ છે. તે આદાન પદ વડે નામ છે, તથા ગણ પણાથી કે તે બંનેને નિયંતિકાર કહે છે. पाण पएणावंति गोपण नामेण लोगसारुति । होगस्स यसारसय चउपओहोइ निक्खेदो॥२३९५ ( પ્રથમ જે ગ્રહણ કરાય, તે શાદાન છે. તેની સાથે ૫૬ રાદ જેડતાં આદાન પદ થયું અને તે કારણે ભૂલ ·મળે. પછી તેને અંત પણ આવી જાય અને અનિશ્ચિત (૧૮) રમા સારતા યોજવી, જેમકે સ્વામીપણામાં ગોથી સારભૂત ધી છે, કરણપણામાં મણી રત્નની સારવાર મુકુટ વડે રાજા શેભે છે, અધિકરણમાં દહીંમાં ઘી, પાણીમાં કમળ ઊગેલું શોભે છે વિગેરે છે. હવે ભાવસાર બતાવે છે. भाये फलसाहणया, फलओ सिटी सुहृत्तम परिहा। साहणय नाणदसण, संजमतयसातहिं पगयं ॥१४॥ ભાવ વિષયમાં સાર વિચારતાં ફળનું સાધન તેજ કાર છે, જે મતલબ માટે ક્રિયા કરીએ તે પ્રાપ્ત થાય. (જેમકે–વિદ્યાર્થી વરસ સુધી ભણે અને પાસ થાય; ત્યારે ભાવસાર છે.) કે, આ ફળ પ્રાપ્તિ પ્રધાન છતાં પણ છે. તેથી તે, અનેકાંત અનાત્યંતિક છે, તે કાન થી પરમાર્થથી જોતાં નિઃસાર છે. પ તેથી ઊલટું એટલે, સિદ્વિપદજ મેળવવું સાર છે. તે કેવું છે? ઉ–તે ઉત્તમ સુખવડ શ્રેષ્ઠ છે. કારણકે, તે એક સુખવાળી, અત્યંત સુખ આપનારી સિદ્ધગતિ છે. તથા કે જાનની બાધ નથી, માટે તે સર છે, અને તે સાપને પ્રકત (ચાલુ) ઉપકારક જ્ઞાન દર્શન સંયમ, તપોતે ભાવસાર સિદ્રિકળ મેળવવા તેનાં સાધન જ્ઞાન છે તેમાં આપણું કાર્ય છે. એટલે જ્ઞાનદર્શન ચાત્રિરૂપ-શા તેમાં અને ·1 (૧૧) રવડે અડી અધિકાર છે. તેથી તે જ્ઞાન વિગેરે જે નહિ (મોક્ષ) ના પામે છે, તેની ભાવસારતા બતાવે છે, गमि फुसमएसु य, काम परिगह कुमग लगोसुं। रोहु नाणदंसण,तवचरण गुणा हियहाए ॥२४२॥ ગૃહસ્થ લોકમાં ખરાબ (સસારી) સિધ્ધાન્ત છે, તે રમવાસનાના કસાડથી કુમાર્ગ છે, તેમાં રક્ત બનેલા કાવાથી કામ પuિડનો આગ્રહી બની ગૃહસ્થ ભાવેને તે અને તે છે કે, रहाश्रमसमो धर्मो, नभूतो न भविष्यति । नाटयन्ति नराः शूराः फ्लोवा पापण्डमाश्रिताः॥१॥ ગૃહસ્થાશમ જે ધર્મ ય નથી. થવાનું નથી, તેનું પાલન સૂર પુરૂ કરે છે, પણ કલબ (સત્વ વિનાના) કે તેને તેડી લાવા (સાધુ) બની જાય છે, કારણ કે રહસ્થાશ્ચમને (હાલમ) ને આધારે બધા ત્યાગી રહે છે, તેવું સાંભળીને (ડીબુદ્ધિવાળા) મડામથી મૂઢ બનીને ઈદ મદન કામમાં પ્રવર્તે છે, તે જ પ્રમાણે એક સાધુ સિવાયના વેશધારી પણ જેમણે ઇન્દ્રિયની કુછ રોકી નથી તે પણ તે બે પ્રકારની કામ વાસનાને કરે છે, પી લેકમાં સારરૂપ જ્ઞાનદર્શન તપ દ્મિના રાક

·No text on this page.

·(૧૮૫) મોતે મરજો, રે સૈ ત્તમ છે રે, ને અંત ને રે (g૦ ૨૪૨) આજી વિગેરે, જેટલા છે, મનુષ્ય, અથવા બીજા સંત છે, તેમાંના કેટલાક ચિદ રાજપ્રમાણુ લેકમાં હિસ્ય, અથવા અન્ય તીથિંક લેક છે, તેઓ, છ જીવની- :યના આરંભમાં પ્રવતનિ અનેક પ્રકારે વિષયના રસીયા મની પીડા કરે છે. એટલે દંડાથી કે, ચાબખાથી મારવા વેગેરેથી દુઃખ દે છે. શામાટે દુઃખ દે છે? તે કહે છે – ધર્મ, અર્થ, કામ માટે, પ્રજન આવતાં જીને ઘાત કરે છે તે બતાવે છે. ધર્મનિમિત્ત તે, શોચ (પવિત્રતા) માટે પૃથ્વીકાય (કાચી માટી) ને દુઃખ દે છે. ધન મેળ- વવા ખેતી વિગેરે કરે છે. કામ (શરીરશભા) માટે આભ- ષિ વિગેરે બનાવે છે. એ પ્રમાણે બીજી કાની હિંસા કરવા સંબંધી પણ જાણવું. હવે, અનર્થથી (વિનાપ્રજને) તે શોખના માટેજ શિકાર વિગેરે પ્રાણીને નાશ કરનારી ક્રિયાઓ કરે છે. તેથી, એ પ્રમાણે પ્રજને અથવા અને પ્રાણીઓને હણ, તે છે જીવનિકાયના સ્થા- માં વિવિધ પ્રકારે સૂમ બાદર પર્યાપક-અપર્યાપ્તક વિગેરે ભેદવા કે દિ વિગેરે પ્રાણીઓને દુઃખ દે છે. પછી તેમાં પોતે અનેકવાર ઉત્પન્ન થાય છે. અથવા, તે છ છવ- નીકાયને બાધા કરી તેનાથી બધાયલાં કર્મવડે તેજ કામ

·માથે ન જાણવાથી તે શું કરે છે, તે કહે છે, gur
(૧૮૮)
અને સંસારના આરાતીય તીરે (મમાં જવાની તૈયારી
કેવા અધ વસાવાળે દેય છે, તે કહે છે,
से पासइफुसियमवि कुसग्गे पशुनं निवा
चाएरियं, एवं यालस्त जीविय मदरस अयियणाओं
कुराई कम्माई पाले पकुबमाणे तेण दुक्खण में
विपरि भासमुह, मोहण गन्म मरणाइ ए६ए.
એ પુછ કુળ (જૂ૦ ૨૪૨)
જેનું મિથ્યાત્વ પાલ (પડદે) ફર થયેલ છે,
સમ્યકત્વના પ્રભાવથી સંસારની અસારતા જાણેલી છે, હા,
ધાતુને અર્થ પ્રાપ્તિના અર્થમાં છે,) તે જાણે છે કે, સE
અગ્ર ભાગે રહેલા પાણીના બિંદુ માફક સંસરી (.
જીવનું આયુષ્ય છે, અને તે પાણીના બિંદુ ઉપર ઉS
આવતા પાણીના બીજા બિંદુથી પ્રેરણા થતાં વાયુના
યથી પડતાં વાર ન લાગે, તેમ આ ભાલ છાનું અતિ-
છે, તેનું ક્ષણમાત્ર જીવિત જાણીને, તત્વ જાણનાર ,
સાપુ તેમાં મહ ન કરે, માટે બાળ શpદ લીવે છે,
બાળ તે અજ્ઞાની છે, તે
અજ્ઞાનપણથી છરિતને બહુ માને
છે, તેથી બાળ છે, મદ છે, અસત્તા વિવેકથી જ
છે, તેથી બુદ્ધિહીન લેવાથીજ પરમાને જાતે નથી,
પરમાઈને ન જાથી જ કવિત બહુ
માને છે,

·No text on this page.

·No text on this page.

·(
૧૫)
0 છે, g સાવદ્ય આરંભમાં પડેલા ગ્રહોમાં શરીર
વડ માટે રહેશે જેનેતર કે પાસન્ધ સાધુપણુ આરંભ
વી હોય, તે પૂર્વે બતાવેલે દુઃખને ભાગી થાય, વળી
હસ્થ કે જેનેતર તે દૂર રહે, પણ જે સંસાર સમુદ્રથી
વારૂપ સમ્યકત્ર રત્ન મેળવીને એનું એક કારણ વિરતિ
રિભ્રામ પામીને પણ જે પાપકર્મના ઉદયથી ચરિત્રને પૂરું
પાળે છે તે પણ સાવદ્ય અનુષ્ઠાન કરનાર બને છે,
તે
હે છે ત્યારે આ અહંત પ્રણીત સંયમ મેળવીને રાગદ્વે-
થિી વ્યાકુલ બનેલે અંદરથી તપતે અથવા ઉત્કંઠા કરતે
વિષયની આાંકણાથી રમે છે, જેની સાથે ? ઉત્તર-પાપ
વડે વિષય રસ લેવા સાવદ્ય મનુષ્ઠાનમાં ચિત્ત લગાડે
છે. શું કરતો ? ઉત્તર-સાળ કામારિ અથવા પાપકર્મથી
સાતે જે કે સાવધ અનુષ્ઠાન અશરણ છે, છતાં તેનું
શરણું લેતે ભેગની ઈરછા અજ્ઞાન અંધકારથી છવાયેલી
દવિ (કામાંધ બનેલા) વારંવાર અનેક દુઃખને અનુભવે
છે. ગૃહસ્ય કે જેનેતર દૂર રહો, પણ પ્રવજ્યા (દીu)
કેટલાક વેપ વિડંબકે દુરાને આચરે છે,
તે બતાવે છે, આ મનુષ્ય લેકમાં કેટલાક એકલા ફરે
છે. (ચરાય તે રણ આપતા , કલાની રાતે એક
) તે એકલવિહારીપણું પ્રશસ્ત અપ્રશસ્ત એમ બે લેરે છે,
તે દ્રવ્યથી ભાવથી એમ બે ભેદે છે, તેમાં કશ્યથી
લેઈને

·(૧૬)
તે ગરણ પામતી વિગેરેનું વિષય કમાય વિગેર માં
એલાનું કરવું થાય, અને ભાવથી અપ્રદરત ને
કારણ કે શહેરના અભાવથી તે એક ચપા હોય છે,
પગ ના અભાવમાં જ પ્રાપ્ત પશું ન કહેવાય છે
એક થ તે દ્રવ્યથી પ્રતિમા પાણ કરવા ગમી ની
છેલા જિનપીને છે, તથા સ્થવિર કપીને સંપ વિગેરે
કામ માટે એકલા જવું પડે તે છે, અને ભાવથી તે પ્રશ
બેચથી રાગ ના વિરહથી થાય છે, તેમાં થી
આવી અશથી તે કેવળ જ્ઞાન ન થવા તti
આ કમ હી પછીને છમ કાજ છે, બાકીના બધા જ
બાબામાં આવે છે, તેમાં પ્રથમ અપશન દ્રવ્ય એક થાન
શાંત કરે છે, પૂવથમાં ધાન્યપૂરક નામના અંતિ
જુન માં દેવકુમાર જેવા કૃપવાન ના ગામના નr
જના ઉપર ઇને તમે કને, બીજા સામે પાર
અને પાનની સફરમાં
કેમ હનને, પછી નામમાથી નીકળતાં તે મને
અ દે છે કે તે ગુથી રંછન લઈને એક
વિકરી તેનું નામ , કોએ પૂજા તથા
. શક . તજ વધારે છે અw કર ,
એ ૧૨ અતિ કહે છે કે
13
કરીને માતાને
તે

·(૧૭) પસની પણ પૂજા કરી, અને પારકાના ગુણ ગાવા દુષ્કર એમ જાણીને તેને પણ સત્કાર કર્યો. આ પ્રમાણે બંને એ એકલા રહીને પૂજવા માટે તપ કર્યો, તેથી તે પ્રિસ્ત છે. આ પ્રમાણે બીજા પણ એક ચર્થીના દાતા થાસંભવ વિચારી લેવા. આ પ્રમાણે સગઈ કહેતાં સૂત્ર પર્શિક નિયુક્તિ વડે નિર્યુક્તિકાર કહે છે. पारो चरिया चरणं, एगहें पंजणं तहिं छ । व्वं तु दारु संकम जल थल चाराइयं यहा ॥२४३॥ ચાર (તે ચર ધાતુને અર્થ ગતિ તથા ખાવાના અર્થમાં છે, તેનું ભાવમાં ચાર રૂપ બને છે,) તથા ચર્યા (ા. ૩૧-૧૦૦ ના સૂત્ર પ્રમાણે) બને છે, તેમ ચર પણ બને છે, એક તે અભિર, અર્થ (સમાન અર્થે)વાળા તે એકાધ કહેવાય છે. જેના વડે અર્થે પ્રગટ અંજન શબ્દ છે, અર્થાત્ ચાર, ચર્ચા અને ચરણ એ ત્રણે શબ્દ એક અર્થવાળા છે, તેથી તેના જુદા નિક્ષેપ છ પ્રકારે છે, નામ સ્થાપના સુગમાને છેડીને જ્ઞ શરીર ભવ્ય શરીરથી જુદો દ્રવ્ય ચાર તે અડધી ગાથામાં બતાવ્યું છે, તું તુ શબ્દનો અર્થ પુનઃ છે, દગ્ય આવી રીતે થાય છે, દારૂ (લાકડું) ચાલે છે, તે જલમાં તથા સ્થલમાં ચાલે છે, તેથી તે પ્રઘમ કહે છે, તે લાકડું જલમાં સાલમાં અનેક પ્રકારે ચાલે છે, એટલે લોકોને પૂલ વિગેરે પાણીમાં શબ્દ કરાય તે ·કહે છે, (जंमि खित्ते, कालो काले जहिं भवे चारो। भावंमिनाणदंसण, घरण तुपसत्य मपसस्थ॥२४॥ ભાવમાં ચાર કે ચરઘુ બે પ્રકારનું છે, પ્રશસ્ત અને એપ્રશસ્ત છે. તેમાં પ્રાપ્ત ચરથ તે “જ્ઞાન દર્શન અને દ્રવ્ય વિગેરે ચાર પ્રકારનું ચરણ બતાવીને વર્તમાનમાં કર- બનાવે છે, અને સ્થલમાં ખાડા વિગેરે ગા મારી લાકડાં ગોઠવે છે, તેમજ જલમાં લાકડાની નાવ વડે ચલ છે, જમીન ઉપર રથ વિગેરેથી ચલાય છે, તેમજ આદિ રાખથી તે લાકડું મહેલ બનાવવા વિગેરમાં દાદર બનાવવામાં કામ લાગે છે, તથા જે જે દ્રવ્ય એક દેશથી બીજા દેશ જવા માટે વપરાય તે દ્રશ્ય ચાર છે. હવે ક્ષેત્ર ચાર વિશે खित्तं જે ક્ષેત્રમાં ચાર ચાલવાનું કરીયે અથવા જેટલું ક્ષેત્ર ચાલીએ, તે ક્ષેત્ર ચાર કહેવાય છે, તે પ્રમાણે છે કાલમાં ચાલીએ, અથવા જેટલો કાળ ચાલીએ તે કાળ ચાર છે, ચરિત્ર' છે, અને એનાથી ઉલટું અપ્રશસ્તચર તે ગ્રહણ અને અન્યદશીનીઓનું સંસારી વાત છે. તેથી આ માં ચીપવે સાધુ પ્રશસ્ત ભાવ ચાર પ્ર દ્વારા નિર્કિ કાર બતાવે છે. लोगे पव्यिहमी, समणस पब्यिहो कर चारो।

·(૧૮) दिई अहिगारो, विसेसओखित्तफालेसं॥२४८॥ ચાર પ્રકારના દ્રવ્ય = કાળ અને ભાવરૂપ લાકમાં + રહેનાર તે પ્રમણ (પતિ) ને કેવી રીતને દૂગ્યાદિ ચાર રિને ચાર છે ? ઉત્તર–ગરી કૃતિ (યંતા)ને અધિકાર છે, એટલે ૨ પ્રકારે ધર્યતા શખવી. ચાર પ્રકારની ઘેર્યતા. દ્રવ્યથી ધતા-એટલે અરસ (રસ રહિત) તથા રિસ તે તુચ્છ તથા લુખું વિગેરે ભેજન મળે, તે પણ માં પર્યતા રાખવી, ક્ષેત્ર ચિંતા–એટલે કુતીથિકે લેકને પિતાના રાગી નાગ્યા હોય, અથવા કુદરતીજ કે અભદ્રક હેય તે રધુનું બહુમાન ન કરે તેથી) સાધુએ ઉદ્વેગ ન કર, કાળ ચિંતા–તે દુકાળ વિગેરે મુશ્કેલીના વખતમાં જેવું ભેજન વિગેરે મળે, તેમાં સંતેષ રાખ. ભાવ ચિંતા–તે કોઈ આક્રોશ કરે, હાંસી કરે અપ• માન કરે, તેપણ કપાયમાન ન થવું, પણ વિશેષે કરીને તે વાળમાં હલકાપણું હોય ત્યાં વધારે પૈસા રાખવાની છે, કારણ કે પાયે તેને નિમિત્તેજ દગ્ય અને ભાવમાં અધતા થાય છે. હવે ફરીથી દગ્યાદિકના કાંગાથી સાધુને ચાર કહે છે. ' T

·ભંગ એ પાપથી ૫:તે દૂર રહે, તથા પરિગ્રહ ન રાખે
અપરિગ્રહ. એટલે ઋચારમાં પાંચ મહાવ્રત પાળવા
કરીને) ચરિત્ર નિર્મળ પાળવું, આથી કાળ ચાર બતાવ્યું
હવે ભાવચાર કરે છે, સાધુ માથી ઉલટી
ઉન્માર્ગ છે, એટલે કાઈ પણ જાતનું કુકર્મ હોય તેનું
વર્જન કરે, તે ઉના વર્જક છે. તથા રાગદ્વેષથી વિર
બનીને તે સાધુ વિહાર કરે તથા સંયમ અનુષ્ઠાને એક
હવે પાછું સૂત્ર આશ્રયી ચાર (ચય) બતાવે છે.
તેમાં પૂર્વ વિષય કષાય નિમિત્ત જે એકચય ( એકવિ
એટલે વિષથગઢ બને ઇંદ્રિયાને અનુકુ વર્તનાર છે.
(૨૦૦૦)
पावोयरए अपरिग्गहे अगुरुकुल निसेवए जुत्ते।
उम्मग्ग वलए राग, दोसविरए यगे विहरे ॥२४
પાપ પત–એટલે પાપના હેતુ જે સાવ
શાન હિંસા, જલ અદત્ત આદાન (ચાર) અને બ્રા
બતાવ્યું, તથા ક્ષેત્ર ચાર હવે બતાવે છે કે-ગુરૂકુલ
ગુરૂ પાસે રહેવું, તથા તેની સેવામાં રહેવું. એટલે આ
જીદગી સુધી ગુરૂના ઉપદેશ વિગેરેથી (તેમનું મન પ્રકા
કે આખી જીદગી સુધી બધા કાળ ગુરૂની આજ્ઞામાં
રીતે કરે. નિિિનકાર ચાર બતાવ્યો.
હાર) કરે. તે કહે થાય તે કહે છે. તે માટે વિક
પહેલે પતિત સાબુ અથવા હક છે તેનું બીજા માટે

·No text on this page.

·નથી, કેમ કે શરદ તો રૂ૫ રર ગંધ અને સ્પર્શ ક...
જવવામાં કાઈપ કારણે સકેત કાળમાં ચણ થી ૪
ત્ય. અથવા તેની તુલનામાં પ્રવત છે, પણ ત્યાં શિ=
શદ વગરની પ્રવૃત્તિ નથી, એથીજ એક્ષ અવસ્થા છે."
તેમ નથી; ફક્ત શબ્દથી કહેવાય તેમ નથી,
ઉપક્ષીય પડ્યું નથી તે પડ્યુ બનાવે છે,
(૨૯૬)
કહે છે, વિવિધ પ્રકારે પ્રધાન પુરૂષાર્થપણે રચેલાં શાકોના
વિષયથી તપ અને સંયમ અનુષ્ઠાનને વિર્ય અને મે
આપનાર કહે છે, તે મોક્ષ બધા કર્મના ક્ષય રૂપ
અથવા જે સ્થાનમાં મોક્ષના જીવે (સિદ્ધ ભગવત) રહેવા
છે, તે સ્થાન જે આકાશ પ્રદેશમાં રહેલ છે, તેમાં જે
રત છે. (સૂત્રમાં વ્યાખ્યાતને અર્થ મે લીધે છે) અને
ત્યાં પિતે અત્યંત એકાંત બધા રહિત સુખવાળા છે,
સાયિક જ્ઞાન દર્શન રૂપ સંપદાથી
બનેલા અનત ક’=
રહેવાના છે. (નમુમાં સિવ મત મય મામ
મળ્યા બાહ મપુણરાવિત્તિ સિદ્ધિ ગઈ નામ ધેય શs
સંપત્તાણને અર્થ વિચાર)
પ્ર-ન્યા કેવી રીતે રહેલા છે? તે કહે છે -
શદની પ્રવૃત્તિ નથી, અર્થાત્ શોધી
કહેવાય છે?
ત્યાં કે પ અવસ્થા નથી, તે બતાવે છે, '' એ
સ્વરે તે અયન (ભળવાનું ભણાવવાનું) જેમ કે
છે, તેમ ત્યાં વા
વાચક સંબંધમાં
સંબંધમાં ઉપચાર

·ન્ય સિદ્ધ ભાવ ન છે, વળી તેમને દારિક શરીર વિગેરેનું . તેમને કનડી પર્યતનું પરિણામ છે, તેના આવેદન વડે જધા લેકની પેદન બ : વેલી છે (સર્વ છાનું તે . નું નિવન જે પ્રિય પ્રકટ કરે છે. તે પરમ- પદનો અભ્યાસી લેક ન ક ….. ૬ જા (1) જે. (૨૭) ત્યાં પદાર્થને સંબધ હોય ત્યાં તેના અધ્યવસાયના સ્તિત્વમાં હ તર્કો થાય, પણ જ્યાં તેનાથી ત્યાં શબ્દોની વૃત્તિ કેવી રીતે થાય? પ્ર-શામાટે ત્યાં તર્કને અભાવ કે ? તે કહે છે-મનન કરવું તે મતિ છે અર્થાત્ તે મનનો યાપાર છે. અને પદાર્થની ચિંતા વિચાર)ની ચાર પ્રકારની પાદિકા વિગેરે બુદ્ધિ છે. ત્યાં તેને ગ્રાહક નથી. (પ્ર- જન નથી, કારણ તે મેક્ષ અવસ્થામાં બધા વિકને બનાવે છે, ત્યાંવિકલ્પ થઈ શકતું નથી ત્યાં દેશમાં જે છે સાથ તેઓને કોઈ પણ જાતના કર્મોને અંશ છે કે અથવા કામ બનીને જાય છે, તેને ઉત્તર–કમ સહિત જે જીવે છે તેમનું ત્યાં ગમન નથી. એવું બતાવે છે. મન” એકજ અર્થાત્ સપૂર્ણ મવરૂપ કલંકથી હિત અથવા કર્મનું પ્રતિષ્ઠાન નથી, માટે તેઓ અપ્રતિષ્ઠાન છે. એટલે મો અપ્રતિષ્ઠાન છે, તે મને જાણવામાં = (નિપુણ) છે. અથવા અપ્રતિષ્ઠાન નામનું નરક છે, ત્યાં R t, ગુખ જ ડે કહ્યું છે, તે

·No text on this page.

·No text on this page.

·(૩%) ૧૦) ગાંધી કેશવલાલ અમુલખ. ૧૫) કલાણચદ દેવચંદ ઝાંપાવાલા ૧૫) બીલીમેરાવાલા શેક. જમનાજી ચાંપાજી. ધારણ ખાતામાંથી. જ્ઞાન ભંડારમાં વેચાતાં પુસ્તકે આચારાઇ. ભા-૧ એકથી ત્રણ. દરેકના બે રૂપીયા. અગાઉથી મોકલવા. આચારાંગ ત્રીજાથાના અઢી રૂપીયા અગાઉથી મેક- લવા તેમાં સંપૂર્ણ સૂવ સમાપ્ત થશે. દશવૈકાલીક ભા-૧-૨-૩-૪ના ચાર રૂપીયા અગાઉથી મોકલવા. દશવૈકાલીક સૂત્રદિપિકા ના રૂ-૪ અગાઉથી મોકલવા સૂચગડાંગ. ભા-૧ લે છપાય છે. દ્વાદશપર્વ કથા પુસ્તક મોકલતાં વિલંબ થાય તે ફરી કાર્ડ લખી છપાય છે. ‘સુચના કરવી. આ ભંડારના મેનેજીંગ ટુટી ચુનીલાલ ગુલાબચંદ દાળીયાને નીમવામાં આવ્યા છે. ઉપરનાં વન વિજય બ્રેિસમાં સુરત ખપાટીયા ચકલામાં છે. પી. થી મળશે. ગિરધરલાલ ડુંગસી શેઠ એ. કેટરી. xe.

·No text on this page.