·No text on this page.

·लघु [ ८०५ ] लका(कु)चः। 1 कहते । मन्तिान भाछ, लघुगर्गः। ४ । गर्गरमय्ये । चन्द्रमांछ । एएना गाछ, (सरन गोछ । र.मा. विउहर। विकण्ट कामस्य । गोगा। विका,। लकुची डाक इति । तत्पर्यायाः, ऐरावत: | लघुगोधूमः । पुं । इगोधूमे। शाम । पानक: मिकुचः कपायो हदयफल: डहुः कार्य: * मं छोटागो' । गणा:-निग्ध: गुम: वृष्य: कफनः शालः शूर: म्यू लस्कन्धः ग्रन्थि मत् फग्नः । र.सा.सं. पामदोपकारः पल करः मधुरः वीर्यपुष्टिदए । हिजलशोधने। गुणाः-खरसे तिक्तः कपायोगाः रा-नि-च.१८ । लघुः कफनः दाही मलसंयाएषाय। रा.नि.३.६ । "घाम ल कुचमुणच गुरु विष्टम्भवपथा। मधुरज | लघुचन्दनम् । ती । काठागुराणि । वै.निघः । तथावत दोषवितयराइन् । शुमानिनाशनं वापि लघुचिर्भटौ (भिंटा,टिका) । स्त्री। चिमटी. नेवयोरहितं स्मृतम् । सुपक्कं तत्तु मधुरमम्मच्चानिल- विशेषे । मृगरी। हाद काकू या ब्राशन पितहत् । कफवशिकर रुचं वयं विष्टम्भकञ्च गमा रा.नि.व.01 तत् ॥” भा, लघुचेतकी। स्वौ । बालहरीतक्या । वे.निध. लताकः । । नोर्णवस्वखण्डे । नकला। २भारतालिसा पि.। पमः। मलकाने । निजा। श.र. । लघुच्छदा। ती। महाशतायाम् । .निघः । लक्तका (न् ।वी। रक्त पर्णलीने । श.च.। लघुज(ग)लः । ४ । लावपचिपि। विका.। लगणः । पुं । नेचवर्मगत रोगविशेधे । लक्षणं लघुदन्ती। स्त्रो। तुद्रदन्न्याम् । (छा मसौ। -"प्रपाकः कठिनः म्यू ली ग्रन्थि संभवोऽरुमः । तत्पय्याया:,-विशन्या उड़ बरपर्यों एरण्ड फला सकर: : पिच्छिलः कीलप्रमाणो लगणन्तु स.॥" शीघ्रा नघण्टा धूणप्रिया वाराहाची निकुम्भः सू.३.३प्र.। मकुल कः । गुणा:-दन्तौड़यं सरं पाक रसेप लगुड़: । है। करवीरहते। वे निघ. । दण्ई । गुदादुरारमशूलास कण्ड कुष्ठ- विदारनुत् । तीक्ष्यीय हन्ति पिचासकफशोथोदर- लग्निका । स्त्री । ननिकायाम् । घटी. । क्रिगौन् ॥ तुद्रदन्तीवीन गुणा:--रसपाकयोर्मधुरं शीतन्त पिणा वशीधर्क गलभीय कफनम् । लघुः । वि। रोगमुको । रा.नि.व.२० । पाकाश "मयपाली दन्तिवीनं विख्यात तिन्तिडीफलम् । गुग्णभूयिष्ठ याचिगुपयले घ। तद्गणाः,- नयपाली गुराः स्निग्धी रचौ पित्तकफापहः ॥" भा.। लघु पथ्य परं पोतं क फन मी पाकि घ।" लघुद्राना। स्त्री । काकोलीद्राक्षायाम् । सू.। स्त्री। प्रकायाम् । निमित मार। प.मु.। किमभिम् । रा.नि.व.११ । च.न.पा.च्या.पि.एकादशशतिकमहाम,लेले। की। लामन के ! रासदर्भ। रा.नि.व.१२ । नाम्न लघुनाम (न्) । सो । भगुरुपि । श.च. । कणा गुरुणि। मे, लघुनिदानम्। की। सरनितकता संक्षिप्त लघुकणः । । गुरुजीरके। वे.निघ। निदाने । ग्रन्थे । लघुकरएंका। स्त्रौ । लज्जालौ। बजारली। लघुपञ्चमूलम् (लौ)। की, स्त्री (लो) । वे.निधः । खल्पपषमूल्याम् । शालपीपत्रिपर्णहती कण्ट- लघुकर्कन्धुः। पुं, स्त्री (ध)। भूमिबदरे । कारीगीतुरातकषाये। रा.नि.व.१२ । चन्द-ज्व. दमले कूग। बेनिघ पि.। गुग्या:--"पञ्चमूलं लघु खादु बल्यं पित्ता- लघुकर्णी । स्वी। मायां । भी । दै.मिधः । निलापई। नात्युषण हणं याहि ज्वरश्वासाम्मरी- मणत् ।" भा.। लघुकामः (यः)। । छागे । विज्ञा. । शरः । लघुपत्रः (कः)। पुं । गुण्डारीचन्याम् । श, लघुकाश्मयः । ए ! कट्फलईचे । रानिय । चः। शिगुह । ३.निघः। ( 14 ) कट दीपनं । नारी। अम.।

·लघु [८०६ ] বধা लघुपत्रफला । स्त्रो ! लघटुम्दरिकायान् । लघुमांसः । । तित्तिरिपधिप । लिठित . रा.नि.व.११ । भाबी। विका। लघुपत्रौ । ची । परात्वीहवे । शमा अश्य। लधुमांसी। ची। मूननटामास्वान् । झ- रा.नि.व.११ । नामी। रा.नि-ब-१२। लघुपर्णिका (णी)। स्रो। चायाम् । रा. लघुमूलकम् । सो । प्रम्बमूलके । नेपाल- नि.व.३ । गतम्यान । रा.नि.क.४ । मूल के। मा,। लघुपर्खा (न्) । पुं। उदुम्बरहो । दन्द्र । | लघुलता। म्रो । कारर्ववके । उदह गाछ । वै. निघ। पनन्नायाम् । पनराम्न । य.निघः। श.द. । लघुपाकः । वि। पाकलघौ। स च वहविग्न व. लघुलयम् । लो। वीरपमूने । दारिन । तया मारुतकोपेन च मयः। मु.सू.४१५.। पमः। पोतीशीर । वैनिघ.दा.व्या.चि.एनादि । लघुपाकी (इन्) । पुं । धौनधान्ये । जिन लघुशङ्गः । पुं । चार । छ भार। धान। प.मु.॥ वे.निधः। लघुपाण्डुरपुष्पकः । । होपान्तरखरि लघुशीतः । पुं । जनसते । वै.निघः । वायाम्। निघः। लघुशेलुः । पुं । गेलुइते । वै.निघ.! लघुपिच्छिलः। पुं । भृर्बुदारहदे । लघुले पातकः । पुं । मुझे। निघ । दोशन गाइ। रा.नि व.१० । लघुसदाफन्ता। नी । लघदम्परिकायाम् । लघुपुटम्। की। बीपधपाका कपीतपुटाख्य छाद्र । रा.नि.च.११ । पुटमेटे। लघुमोमवन्ली। घौ । एघुसोमलतायाम् । लघुपुष्पः । ई। भूमिकदम्बे। दूनिटन। वम तानहरामहो। वै.निघः । रानि.व.र । स्त्री (प्पा) । सुकेतस्याम् । वै.निधः। लघुहस्तः। वि। चिमकारिपि। लघुफलः । पुं । लघुटुम्बरे। शन्द्र । बै.निघः। लघुहेमदुग्धा । स्त्री । वन्दरिकायाम् । लघुवदरः । । चटफलफ्टरहने । Com Cशा द्र। रा.नि य-११॥ इन, न इन। म उठवीरि। के फियर- लघूदुम्बरिका। म्रो । हीटुबरहने । तरु। तत्पर्याया:, स्नपत्र: सनफल: बहुकर: गुप:-रसवीय विपाकेपु उद- टुस्सः मधुरः । गुरा:- मधुरान्न रच्य म्यगदीषहीनगुपा। रा.नि व ११। कफवातनं दिग्ध कृनिकरम् ईपपिनदाहवच । लघानन्दरसः। पुं । पाणधिकार रसः । रा.नि.व.११ । पाठः -"पारदं गवर्क लोहं विषमयकमेव च। लनुबदरी। नी । भूवय्यांम् । र छन् । समांश मरिचसाटी टपच चतुएं । भृगराज- रा.नि.व.११. रसः सप्त भावनायानवेतसः।" गुमाइयं मावा, लघुनामी। नी । हवामीतपे । (श पएँन सह देयः । र.सा.सं । वातम्याध्य के बासौ मादानं वादि, किरवानी। तत्पर्यायाः, अस्मिन् र भदरसे: पच भावनाः, दाडिमरसेन -नली वा सुझपवा। गुपा.-वितरसा उपा च वटीकरणमिति वि.पः । पतिवातामशीफनी च । रा.नि.व.५॥ लघारग्वधः । पुं। पारग्वधनचविशेष । (श लघुभण्टौ। नी। चिचीटके। cा। (मान्नाना वे.निधः। लघी । स्त्री । इतितोल्याम् । बामदानी। लघुभूतट्ठमः । ५ । भूकदारहदै । मद.व.६ । पकायाम्। निहिरा रा.नि.व.१२ । लघुमन्यः । पं । द्राग्रिनन्य जपे । शला । त्रो । शिम्बीधान्य विशेधे। उil अनिद्रौ। रा.नि.व.। मं मटुराचपटा। कं पांक। तत्पय्यायाः,- भिट। ।

·लज्जा [८०७ ] लता करालचिपुटा काण्डिका रुक्षणामिका । गुणाः नजावी नारा.नि.व.५ वराहकान्तायां । रुच्या हिमा गोल्या गुरुः पित्तधी वातकरी छ। वाकांडा । च.द.व्रणशोथ,चि.। भेष बहतखदिर- रो-नि.६.१६। स्पृकायाम् । कुमरिचे । नहाशविक । बटी। चपायाम्। वै.निघः । शाखायो । मे। हणघणके। प.मुः। लज्जालु । पुं, स्त्री। (Mimosa pudica.) लाधिपेश्वररसः । पुं। कुहाधिकार रसः । The sensitive plant. वनामख्यातनुप- पाठ:-"सूतामगुल्लममानि गन्धं नालं शिलाजतु । विशेषै। नजदी, नांद। मं लानालु । पनवेतमतुल्याश चाम्न न मर्टयत्ततः । मध्वाज्याभ्यो तत्पर्यायाः,-कन्दिरी रक्तपादी शमीपवा स्पका वटी कार्यो हिगुन्न भचयेत् सदा......। खदिर-पविका सोचनी समगा नमस्कारी विफलानिम्बमनिष्ठापटीलमूलकं बचा। कटुकी] प्रसारिणौ सप्तपर्णी खदिरी गण्डमालिका रननी तुल्यं हाथोऽयमनुपानत:॥” रस.र.। लनकरिका लब्जा लज्जिरी स्पर्शलज्जा घसरोधिनी ला(को)पि[यि,रिका । स्त्री। पक्कायाम्। रक्त मूला । ताममूला खगुमा भञ्जलिकारिका निमित भोक। शर.. महाभीता वशिनी महौषधिः। र.सा.सं.रसायने । लङ्कास्थायी। पुं । नुहोभेदे । नकोमिन् । गुणाः-कटुः शीता पितातिसारनी शोफदाह- "लास्थायी राजवदी भद्रचूड़ी अमवासवणकुष्ठकफाननी च । भपिध-लजालु: विशाकरः।" शीतला तिता कपाया कफपित्तनित् । रक्तपित्त- लङ्केश्वररसः। पुं । कुहाधिकारे रसः। पाठ: मतीसार योनिरोगान् विनाशयेत् ॥ "लज्जालु- विपरीतान्या सन्पचपदला । वैपरोत्या तु -भस्म सूतार्कप्लीहानां कृष्णागन्धकटङ्गणम् । लज्जालुभिधाने प्रयोजयेत् ॥" "लज्जालुवैपरीत्या फुटतुल्यकतुल्याशं मयं धुस्तूरनेट्र वैः । दिनक तहटौं कुर्यात् माषमात्रञ्च भषयेत् । रसो लङ्गेश्वरी तु कटुरणकफापनुत् । रसे नियामकथै व नाना- विज्ञानकारकः" रा.नि.व.५ । नामा प्रभूसमण्डलप्रणुत् ॥” रसार. । लङ्गितम् । सौ । अश्वस्य रोगभेदे । लक्षणं लज्जालुका । स्त्री । वराहकान्तायाम् । यथा-"लङ्गित विविध प्रोक्तं मुनिभिः शास्त्र- लज्जिका (नौ)। स्त्री। लग्नालुकालतायां । कोविदः। एक वातादिमिर्दोषः दिसीयवाभिघास मोका। रा.नि.व.५ । र.सा.सं । जम् । उरसा बाहुना चाथी मानुजनाविकै एघ । लजिरी। स्त्री । लज्जालुकायां । रा.मि.व.५ । कूचे न च खरायण मण्ड क्या चापि लगाति ।" लजः । पुं। पादशाखायाम् । कच्छ । हे.ध.। म.द.३२.। लटपर्णम् । मौ । त्वचि। ७ । रानि, लङ्गलम् । को । लाले । उपाः । व.१२। लङ्गेष्ठालुकम्। ती। रनेडाली। गान लटषकः । । प्रतुदपचिविशेपे । च.सू.२०. । प्यान्। विका. लधनम् । कौ । लघुभोनने उपपासे वा । लट्ः । पुं । पश्ये । उणा । स्त्री (ट्टा) । करजभेदे। नाय । मे। भरीरलाघवकर ये कर्मणि नजिकद्राविका। कुसम्भहने । है.प.। सु.! कर्षणे । यथाह-चतुःप्रकारा ग्राम्यचटके। मे। च.मु.३०पः। धमरे । संशद्धिः पिपासा मारतातपो। पाचनान्य पवासय | लठम्। की। विष्ठायाम् । व्यायामये ति लचनम् ॥” लाघवकरे विधो। लड्डु का । पुं। मिष्टान्नभेदे । लाडू । गुयाः- सि-यो.अनी-चि.श्रीकण्ठः । "लड्डकी दुर्नरः परः।" रान.३१ः। तेलेन लजकारिका । स्त्री । लजालुकालतायाम् । हविया पक्क' भवेत् चूर्णञ्च लड्डुकः ।" श.च.। शामा.। लण्डम् । सी, स्त्री (हा)। पुरीपे। माड़। लज्नका । स्त्री । वनफार्मास्याम् । वै.निघ.। भूरिम। लज्जरी। स्त्री। खज्जालुकायाम् । वै.निघ. । लता। स्त्रौ । यलगाम, गुडूच्यादौ । नन। लज्जा। स्त्री । सलज्जालुकायाम् । बस खवापवगुणा:-कटूण' कफवातहरम्। तदीयं । वा। - . ।

·लता [८०९ लप्सि दीपनं पप गुलगुनविपनश्च । ग.दि.व. लतापणी । मो। तालमन्यो । मधुरिकायाम् । सताकरिज्ञायाम्। वाद हो। हिं पक्. पडेटो। य.निघ.. दाना। मा.ट-वाशी.चि.। "रताकमरिकापि लतापृक्का । नौ । रझायाम्। मिति माद। "च द.वा.या.दि.नागमतले । “कोलका. शर.1 गुरुलता।" कारमारिवायाम् । रा.नि.व.१२॥ ताप्रतानिनो। स्त्री । भाग्नाप्रम्यवादता- मभिधायाम् । घ.म्.११. । चदरांधिकार । याम्। अनः। मायाम् । घम.४५. । रसार गा.न.चि. । "कालीयन्दताच नि।" पिडी। म । वा. | लताफलम्। ही । पटोन्ने । प्र. पु.। ए.५।चदमर्माधिकार । प.टन.शोधचिः। लताहतिका। बी। इतोम तायाम् । दमारिवायां। भा.प.म. I See अनन्ना । दूरो। प.नु.। योतिमतीटवायां । दरसिदो। वा.ना-दम लताभद्रा । नी । मद्रासीदवायाम् । श. मूलादितैले । म्पदायाँ । पनः । तथधिकायाम् । अमिता। न.मा. नाती पहदै । रसपाटन दे । निघ. ! माधवी लतामगिः । । प्रबादि । रा.नि.च.१३ । लवाया। । देवमायां । रा.नि.ब.६ । लताममत् । मो। स्पृशाया । मिमि.र. । लताकरन्नः । | वनीकरन । ना. लतामाधवो। बी । माधवीन्दतायां । मार.। द। वन- सागरगोटो। हिं टकरेन। तत्पबाया:, टुन्यः वागाय वजवीजक. लतायष्टिः (टो)। नी । मनिटायां । 7.मा. उदेरादी धनदादा करन: । गुफा:--'नता- लतायावकम् । सो । तरमकाने । हारा. करमरवन्न कट कम्शतनुत् । वही लतारसनः । पुं । म । हारा. । दौपनम्पय गदगदच्ययापहम् ॥” रा.नि.ब.८ । लतार्कः। । इरित्पन्नाशे। पमः । लतानास्तुरिका (री)। मो। (Hibis- लतालकः । पु । गजे। विका, । cus Abelmoschus. Syn. Abelmos. लतावक्षः। 3 । गलको वृदे। वे निघः। chus moschatus.) Nusk mallow. सनानग्यातहदे । मडादसो, दान दवद्रोह, लतागतरः। पु । जुवामानाचे । विका, । हिं मुमुद्दाना। तें तकोन्दपादन, कपरदे लताशनः । पुं । माल हदं । श.र.। ता. कटकरी। दा. उमरबन्छ। तपायो, लताशिरोषः।। वलीगिरी। प.सु. । --कटुः दक्षिपद गजा। गुपा:-"लताकतरिका । लतिका । स्त्री । यमक लसायान् । व्यार। तिमा लादो हवा हिमा चुः। चहुप्या दैदनो । लत्तिका । नौ । व्येवाम् । हिदायी। मावानरोगमन्" मा. । गोतन्दा गोधाया। वतिनीधनी ।। म.म.४६६ । लताङ्गी । म्रो। नईटमयां : दौरजानो। लप्सिको । स्त्री। खादविगैष । मारनपना । लपनम् । हो। मुखे । रा.नि.व.१८! भाप। लताजितः । पुं । न। माना । करपविधि:-"गोमपिटे साम्येन छतं यस्य लताततः ।। तालबदै । निम्म्ह । जना.। मभन्न यत् । सर्वरा पिटमानेन समा वामनन्द दताभावह दे। विका। बीत् । मोडयित्वा ततो वम्बपूतां पिटे विनि- दिपेत् । मन्दानी विपचेतावनलम्पीत्वा कृतइरेत् । लतातालः। पुं । हिन्नान । रंजन गुष्ठ ग्रीफरचामिलामुखीमरोचनिर्वाभाः । केतकी भा। रा.नि.व. पलखण्डर दिशा दा विधालवेत् कुशलः । लताद्रुमः । । सामान्द । र.ना.! तत्- पला च रहता यात सिद्धोऽयं भोगमोहनः । पर्यायाः, वार्य अवकर: दक्षिकः दन्यः दीर्घः । शीतकाल तु मोकृपां परः श्रोतः सुखावहः" लतापनसः। पुं । तरखुमलवायाम् । दर दैनिघः । पया, समितां सर्पिपा मा नाए। विका। शरा पयसि षिपेत् । तस्मिन् धनौमते न्यसेत् . दे.दिव..

·लला [ ८०८ ] लव लयन मरिचादिक । सिद्धेषा लम्पिका खाता ललाटास्थि । लौ । कपालास्थिहये। च.शा. गुणास्तस्या वाम्यहम्। लसिका हहणी प्या ७. । [बालधौ। मे। बज्या पित्तानिलापहा। निग्धा होमकरौ गुवौं ललामम् । तो । अश्व । शङ्गे। चिई । रोचनी अपनी परम् ॥ भा. । ललितः। पु। तन्नाम्ना ख्याते अर्थोऽङ्गुर विशेषे । लम्फः । पुं। उलम्फने । लक्षण-"गुदद्वारात् पृष्ठदेशे नायन्ते पाण्डुरा- लम्बः। पुं । अङ्गे। उणा। डुराः। ललितासे......।" निदाः। लम्बकर्णः। पुं । अहीलही । बोकार ललिता। स्वौ । कार्याम् । शनालि। गा। रा.नि.व.६ । शशके। थेवनाय । भा.। रा.नि.व.१२ । लताकस्ताम् । छागे। विका। श्ये नपपिणि । रा.नि.व.१९ । लवम् । को। नातोफले। श.च.। लामजद । लम्बदन्ता] स्त्री। सिंहलौपिप्पल्याम्। रा.नि. लवने । रा.नि.व.१२ । लावपक्षिणि। लम्बबोजा वह । See सिंहपिप्पली। चतुर्थभागे । मिकि । भेष.र.सा.वसन्तकुसुमाकर- रस। छेदने। लश। विका.। लम्वनः । पुं । कफै। श..। लवङ्ग(क)म्। नौ। (Caryophyllus aro- लस्बा । स्त्री। तिकतुम्बा । ला लिगाई। maticus.) Cloves. खनामख्यातपण्यद्रव्ये । दीतिकालावु संज्ञा । वा.स्.१५ प.पा.व. । “लम्बा मलकस दीपजतवस्य पुष्पहन्ते । नवना शुमनसा तथा।" स.चि.१६अ। स्थावरविषान्न लोड.। मं कं लव कलिका । फा. लौंग, मेखक् । गतपन विधे। मु.कल्प-२म. । ता. किरमवर। तें लवलु । दा. लवङ् । लम्बिका । स्त्री । सूक्ष्मजिज्ञायां । अनिविद । तत्पर्यायाः,-देवपुष्प' योपुष्यं श्रीसं लवङ्ग- रा.नि.व.१८. श.र. । कलिका दिव्यं शेखर लवं रुचिरं ग्रहपीहर लम्बितम् । · सौ । मांसधाती । मामा तोयधिप्रियं तीक्ष्णपुष्प' वारिपुष्प चन्दनपुष्प वे.निघे. [विका। भृङ्गारं गौवीण कुसुम दिव्यगन्ध । गुपा:-शीतलं लम्बो(म्बौ)छः । पुं । उष्ट्रे । रा.नि-ष-१८ । सिक चतुष्य भक्तरीचनं विदोपत्रं तीक्षा शिरीरोगहरच। रा.नि.व.१२। कटुतिक्तं कफन्न लयम्। की। उभीरे। वेनिघ. । लघु पानं सुखदौर्गन्ध्यनच ! सु.सू.४६अ। ललज्जितः । पुं । उष्ट्र । कुकुरे । मे.। स्त्री "घामानानाशूलनं लवर पाचनं लघ। राज. (हा)। महासमझायाम् । रा.नि.व.४ । ३प. । “लव कटुकं वितं लघु नेवहितं हिम। ललदम्बु । ५ । पुप्पभेदे । लिम्पाके । नटा.। दोपनं पाचनं रुच्य कफपित्तासगाशतत् । रणां को। उदकविरी.: वेनिघाहिका चिः । छद्दि तथाध्यानं शूलमागु विनाशयेत् । कासं ललनः (ना)। पुं, स्त्रौ । सर्जव चे । भूटना श्वासच हिकाच क्षयं चपयति ध्रुवम् ॥" भा.। भाप्लव गा। रा.नि.व.२३ । चारता । लवङ्गकन्दपना। स्वौ । लघुतालोशपते । निग्रान गाए । रा.नि.व.२१॥२३ । राले । भूटना। है.निघ। रा.नि.व.१२ । बालके। रा.नि.व.१६ । स्वी। लवङ्गकलिका । स्त्री। लवङ्गो । रा.नि. व.१२ । जिह्वायां । मे। ब्रियाम् । लवङ्ग चतुरसमः। पुं । पतीसाराधिकार ललनाप्रियम् । को । हौवरी । वांगा योगः। पाठ:-"नातीफलं विदशपुष्पसमन्वितच रा,नि,.१०। पं । कदम्बहते। रा.नि.प.। नीरच टपायुतं चरकः प्रयुक्त । चूर्णनि माचिक- ललाकः। पुं। शिने । भ.च.। सितासहितानि लोहा सामातिसारमखिलं गुरु ललाट(क)म् । की। भाले । गमभ, इन्ति शूलम् ॥" रसर, । कनाग । रा-मि.व.१८ । प्रशस्तललाटे। शरः । लवङ्गतैलम् । सौ । सबङ्गीत्यतैले । सदगुणाः, ललाटरेखा । स्त्री । दीर्घजीवनसूचकाकपालस्थ देवपुप्पोनवं तैलमग्निरुवातनाशनम् । दन्तवेष्टस्य रेखायाम्। चानिं गर्भिण्या नमगापहम् ।

·[८१० ] लव वि। 1 वापादयति म लपपः । नाना।२१. । लवङ्गलता । म्नी । पुथहरविणेपे । मदन लदारमयुने । .. छ। जयदेव:। लवण किंशुका। वो। महायोति मनोखता- लवङ्गादिचूर्णम्। लौ । राजयनाधिकारे यान्। दड़ नाटेदो। रा.नि.व. । चूषिधे । पाठ:--"लव कक्षोलनमोरनन्दनं लवणव (खा) निः। पुं । वाकरे । नतं सनौलोत्पलमारकं ममं। बुटि: कामुक मदार पनि। है.. । भद्रारं कसा सविधानलदं महायुदं। महीन्द्र नातफललीचनामिताटमागं नमन मारितं लवणटणम् । लो। बनानामिइ हपदि। . परीचकं वरमणिदीपनं वयमग्निदीपनं दलप्रटं हप्तम लानाबाम। तत्पर्याया:,-न्दीप वृक्षा विदीपनुत् ।" बुटि: एलावीनं । बहीन्दम् पटुढएक अनकाई 1 मपा:-धारान नन्तनूल । मझाम्बुदै मुसह। मई गुरुत्वक् । कपायम् पसन्यम् । यद्धिकरस । रा.नि.द.८॥ नलदं बटामांमौ । वातपित्ताधिके वडिबन्ने लवणवयम्। की । विन्धवचषु । सचचूतपिच्या भराटगुपा । कफाधिक टेमरूव, रिठ, मान"सैन्धवच विश्व रुच घानिमान्च एकभागाच्याटति। अन्यत् कप ति मिनि। नवपवयमाबातम्......." यहल्यधिकारे-"बबट्टातिविषामुन्न दिन्न पाठाय रा.नि.व.२२। घ.द.ग्रहपीचि. । मादली। नीरक धातकीपुयं दीयवान्द के । लवण्यम् । को। मीदचंटस्वावलवरी । घान्यक नमक महो पियन्दी विश्मेपनम् । मन मरुद । च.मू.२५. । मनहायावर कध सैन्धव मरमाननं । सममागानि लवणनित्य: । वि । निन्यं सवपरमावादन. पैतानि मदमातरसित:।" रस.र. । जीन्द। च.. लवणम् । हो। दाररसद्रविधेि । नन । लवणभेदः । पुं। दवपदारे । नागदि शंत्र । हिं निनद । तन्पाय:,-पटुः । तत् पञ्चविध- वै.निघ.। सौवर्चल-सेवव-विडीदि मानमर्दन । पम । जैववसोवईटकाचविड़गाउसामुद्रीगयोपररोमक लवणमदः । । लवपधारे । लगिद्रि याद । मर्दन नधा। रा.नि.व.२० । तहग:-सामुद्र- रा.नि.व.६ । जैवव विड रोनक सौवाद चुहिकामदैन पट् । लवणमेहः । । महविशेपे । अव रोगी "दवपानि । कप्यन्ते सामुद्र सेव विडं। विशर्ट लवपतुन्य नेहति । मु.नि.६.। सौपचर रोमञ्च निकाल बपन्नया ।" रमा. लवणयन्त्रम् । ली। पौषधपाकालवश्वपूर्ण- ववव शेरमैन विविध । मादल बन्नविशे। “ई तबलहीनं चत् यन्नं उमरु- माकम्मरर्दश प्रसिद्ध। एषां गुपाः स्वस्वपर्याय कायम् । तद्यन्नं लव: पूर्व लवपञ्चमिसौ. नयाः । सेबवलवरी । वा..१५.। "कपलबए. रितम् ॥” घंटा।" दारविप। मांगटिकाद्र । च.द. ! लवणवर्गः । । लवपसमूह । “लवधानि च गुन्नादि.। "मरवण दग्धा नन्द पाचित ।" ।। कपने भामुद्र' सैन्धवं विदम् । सौदईल रोमकर पडमान्दतमरसे। म च सैन्धवादी दृश्यते। गुदाः । चुदिकालवस्तथा ॥" "लकपी रविन्द्रसोनिदायी पचनः बादकर लवणव्यापत् । नौ । अश्वस्थ प्रतिमाचलवाप- सारकय । तिमवनती बराच पित्त मितिमानच । भदएनन्यव्यापदि । “प्रभूत लव यस मोनने ददाति कटकारी " रा.नि.व.२.। पपिच- वामिनी भवेत् । देवलं वाततयास व्यापत् सुमहती "म्मदप: छेदनम्तीशः पाधनी दीपन: सः ।। भविता" नाद.१०.. मिठी मचिकर बन्दी दृष्टिगहरी लघुः । लवणस्वान्धः। पुं । पड़ विधातापनेपु लवए- पपिच-दवशीधनी रुचः पाचनः पित्तदः । वर्गीयद्रव्यकतास्थापनविप। च.पि.कपः। पुंन्तवातहरः कायमवियरटुताकरः । मोति- शुक्रीविपाकासपित्तदोउदयापत् ॥" रान. । लवणक्षारः। ई। सीपारधारी । रा.नि.व.६ । योमहरपिनुत्पादयति कफप्रसे के जनयति माई- लवणा । त्री । चुनिकायां । दानामा ।

·लसि [ २११ ] लक्ष्मी रा.नि.व । दै.निघारभावा. व्या घि.। चाङ्गयो । षामना नर्मल्यं गुणवत् स्यात् तथा तथा ।" रान.३५. । लवप शाके । ज्योतिमतोलतायो । नरहेको । तासान्तरगतरसविशेपे । “यत्तु मांसत्वगन्तरे रा.गि.व.३ । लघणधारे। उदकं सनसोकाशब्द लभते ।" चः। लवणाधिजम् । सी । समुद्रजातलवणे । लक्षम् । सो । नौक्तिके । भूरू। लक्ष(क्ष्मणम् । की। चिई। मे। श.र. । लवणारम्। को । लवणचारे । मनोन "लक्षणं चिह्नमावतिः ।" मा.नि.पवनिदाने । का। रा.नि.या। रोगस्य व्यक विभिष्ट पूर्वरूप। “पूर्वरूपं विशिष्ट लवणारजम् । को। लोणारक्षार । रा.नि.व.६। या तलक्षणं मतम् ॥" मा.। रूपे। । पणी। स्त्री । पाहण्यफल-जातीय फलतचे । सारसपपिणि । शर! सुचुकुन्दहचे। रा.नि. व...। चत भाकू जी। प.सु. । माना। तत्पर्याया:-योपना पथिमा। लचणीसवनामयन्य कार। लवणोत्तमम् । सो । सैन्धवालपणे। र.मा.। लक्ष(क्ष्मणा । स्त्री । शेतकण्ट्र कार्याम् । रा. सि.यो.ज्व,चि. नि.व.४। ,निघ.उन्माद.पि.सारखवते । सारस- लवणोत्तमाद्यचूर्णम्। की । प विनाशक पवनाम्। मैं.। खनामन्यासकन्द। नशाभूल । चूर्णम् । अन्धचिवकेन्द्रयव करनमूलमसापिचुम वम् लक्षणाकन्द । वा.उ १।१३.। तत्पर्यायाः, मूलाना चूर्ण प्रत्ये कं २ तो.। मामा ८ मापा। -पुरकन्टा पुवदा नागपनी नागासा नागिनी मनु- सम। घ.द. । तूलिनी मज्जिका प्रसविन्दुच्चदा · लक्षवाजटा लवणोत्यम् । लो। लीपारधारे। रा.नि.व.। पुचदा | लघर्ष-"पुवाकारकरकाल्पविन्दुभि- लवणोत्या। सी। इखज्योतिमतोलतायाम् । लादिता सदा। लक्ष्मणा पुवमननी वस्तगन्धा- Cशश नाकको। कै.निघः । कृतिभवेत् ॥" भा. । गणा:-मधुरा शीतला पन्ध्यादीपती रसायनी यल्या विदोपत्री च । लवणोदः । । लवपसमुद्र । श्रमः । रा.नि.व.०। भवाउने । मुचुकुन्दा । वै.निघः । लवनौ । स्त्री। छेदने । पम. । यो मशफलभेदे । लक्ष्मणाजटा । स्त्री । लन्मणामूले। पि.का. माना। ग.घ.. क.यथ्याप्रतीकारे। लवली। स्त्री । फलहचविशेपे লেওয়াড় लक्ष्मीः । स्त्री । शततुलस्यां । रा.नि.व.१. । . गोछ। हिंहरफरो। तत्पर्यायाः,-सुगन्धमूला स्पकानामगन्धद्रव्ये । बिनिता रा.नि.व.१२ । पाठ: कोमनवमला । फल गुणाः-"नु वली. प्रियदी। कही। वृद्धी। मे. । पद्मचारिण्याम् । फलमग्माश:कफपितहरं गुरु । विशदं रोषन रुतं हमनमा । रा.नि.व.१० । वा.सू.२९ प.। पन । स्वाइन तुवरं रस" भा. भामम. । “कपायं विका, । शमीहवे । हरिद्रायाम् । मुकायां । रा. कफपित किशितिक्तं रुचिप्रदं। प्रा सुगन्धि विपद लदलीफलभुच्यते ॥" स.म ४६५.। नि.व.६।८।१३ । मेपरङ्गशाम् । अभिरख । लश(शू)नम् । सी, । रसोने । नमन । लक्ष्मीग्रहम् । की। रक्तीत्यले । विका. । . म. रा.नि.प.1 लक्ष्मीताल:। पुं । चौतालबचे । कोदणे लसा । तो । हरिद्रायाम्। सारा। पाय मलियादश च प्रसिहः। रानि-ब। हरिद्रायाम्। ६.निघः। लक्ष्मीदासः। एं। योगशतक बन्यप्रणेतरि । लसान्द्रः । । राममा । दी। र.मा.। लसि(सी)का । त्रौ । तरसे। लालायाम् । लक्ष्योपतिः। पु । लवाद । पूगहथे। विश्व श.धः । वा.उ.२६म. । भा.म.म.विमपं.चि.। शवराय। कोगुप- लक्ष्मीपुत्रः । पुं । घोटके । मे.. फाणितगुड़ खमत्यणिका सिता। निर्मला लक्ष्मीपुष्पः । पुं । पद्मरागमणी । है.घः । लघवी भया: मौतयौय्या यथोचरम्। यपायधैषां लक्ष्मीफलः । । विवहते। रा.नि.प.११ । . वे.निघ।

·लक्ष्मी [८१२ ] लक्ष्मीवान् । पुं । पपमहथे। कोठीन ग 1 | लागजीरः (क:)। । गाइगोर है । पं.निघः । न.मा.। यजिसके। Cउदाजा रा.नि. लाघरकः। 51 सीमकांगे। मु.द.४४ प.। ग.८। पत्त्याते। .मिघ । लाघवम् । लो । ग्नपत्र । पारीग्छ । लक्ष्मोविलासरसः। पु । जरे पाय धी रा.मि.स.२० । [नि । विधा। पाठ:-"पग्न नाम दवा लालम् । हो । पुष्पदं । सामथे। मे। रम-गन्धको । दलानागपनामी-विदारोकन्दमय घ। सगरनिघुम्न गोचीरहदारयोः। यो लागलकः । ९ । लाइलाकार मगन्दर। मसामनमापि मासोकोपनि सघा। कर्पर व "टायसिनाकारपास्य गोद. म सम्पूर कपा मगच धक् पृथक् । यहोवा पाट. उनासारः।" वा.उ.२८९.। "हाभ्यां ममाता पाया गंदी मारन की मसः।" ग.दि... नगिन मर्ग परमेन प" बठिका मिन. भा.म.म.मगदरचि.। चपकप्रमाला । समाव- ८31. पाउस, र बाद टा. (सायद म CTRE | लागलको। यो । मादपोटु । दिय- ২ তো.) শ্বেত বেড়লা, গোরক্ষচাকুশিয়ামুল, मोनिया | प.मुः। रम.रा.चि.। भाउम्मी, निभाख, दान पूजाद्र बोस, लाजलाग्या (प्रया)। मो। पालि कार्या । छिनदीक, मानदोश, विधायद दोष। दिदनालिया। भेष फुट पि.। सु.प.६५.। मिवियोग, छायम, नियो, दर्शन देशाम | लाइनि: (लिका, ग्लो)। मौ । सानी- नवाजाद २८21. वर्गम • हादियाना गई। दिमानिया | म.र. । भैपानोरोग.वि. । नारद दाम काया को दाविदा मांजा गपियन्या रा.नि.१.२३ । प.द.पा.चा-पम- निरूर २९ । मलाराष्ट्र कामग, छमियो सपासन। पी। । मा.पू.म.। महाराष्ट्री- पद पर टा. शेषराद पनि दीक मतायाम् । शRE1 म.प. रा.मि.य.४ । मिनिट २८ मरीचिन्तामः मु.म.३३५. । पग्निपर्गम् । हागिना । गधिका- गिरीरोग। पाठ:--लोरमा वि मुम्न फानश्य याम्। पम। कपिक दाम् । थाना। भटक्यं । धुम्न रं वदारच थोममिन्टागनम प । ये.निघ। गोदुर फहयवंय पियतीमून मेव प। एसगाव लाङ्गलिकः । पुं। पावरविपद। १.प. । मम यात रस नरक च। भारयिया यटो | लाङ्गलिको (नौ)। म्रो। करि कारिकायाँ । कार्या गिधाफसमानत. " मेर, पच, विवानिना। पम । तत्पर्यायाः-साद दिघ, भू1, दिकन , दिद. दादोछ, लाया मानो मेरो दीमा तिनी गभंघातिनी दोषराजददीष, मिकोछ, गादी আমি মালা এমগি অমিমন্ত্রী মিমিদা दौड, रक गाभट्टीवोछ, निमुन माना। परिवान्दपुगा कलिकारो । गग:,-पु.ह. ধুতুরাবাজের রসে ভাবনা দিয়া বটা করিবে। दुटवलमागकः । सु.मू.२६५.कफमोधने । गादा २ ५। र.मा.म. । पन्य: कास- लागली (न्) । पु नारिख । रा.नि. वन लाहम् प तामं काम पारद. हरिताल ६.११। मप। ग.प.। मन.गिला वपर प्र. १ प.। केरामन फुग्नत्यम्य लागलीशाकाः। पुं । नन भगाकविणेप । च काथै प्र. दिनययं मा श्यत् । एला मामीफल 6 भाद। तात्पर्यायाः,-तीयपियनी तेजपचं स्लन यमानौ मोरवां विफना विकटु हाम्नाथी पित्तना ग्यामादनो। गुणा:- लागलो सगर गुडलक वंशीधना प्र.२ सी. तेन मह फफापानी सहा वातपिइदिनुत् ।" राज.३५. । मिययित्व। पूनम भावना दया । चपकमिता। भैप.। लाङ्गः । लक्ष्मीवेटः । पु । योबटनामसुगन्धद्रव्य, मरल- | ला(ग)लम् । हो । पुरे नछ । प.टी. । निर्यास । रा.नि व.१२ । गिये। मं.। । शानिधान्यो । लक्ष्यौय ठा। म्री । स्थलपग्रिन्या । दैनिधः। | लागु(ग)ला (लिका,लौ)। स्रो। कपि- मात्रा मिले।

·[ ८१३ ] लाव कच्छाम । रा.नि.व.३ । पृश्निपाम् । निना। व.१६ । वन्नामकक्षुद्ररीगे। लच-क्षण सितं रा.नि.व.४ । पुं (ली [])। ऋषभके । वा सहनं मण्डलं लाञ्छनं समम् ।" वा.उ.३१ रा.नि.क.५ । वानरे। प्र.। चिई। मे। लाजम् । को। शौरे। द11 मे । । लाटपत्रः (:)। पुं । त्वचायाम् । मां- पातण ले । मै. 1 पुं बहु,स्त्री(मा) । चक्षते । मे। हिनी। वै.निघः। लाजचूर्णम् । को। खधिचूणें । षटयन लासब्ज(क)म्। कौ । सशौरभेदे । क । । सु.सू.३९प.। घ.द.सि.यो दाइ.पि. । लाजतर्पणम् । की। लाममनुकातर्पणविशेषे । "लामन नाथ शुक्लन चन्दनेनानुलेपयेत् ।" भा.म.एम-ज्व-चि.। "दावम्याई चामं निरन्न' (Andropogon laniger.) The Juncus यान्वितम् । शर्करामधुसंयुक्तम् पाययेल्लाज odoratus, तशीरवत्पौतच्छवितणविशेषे, सुगन्ध- तर्पणम्॥" वोरणे। हिं लामन्जक। तें तेल्लवहिवेरु । तत्- लाजपेया। स्त्री। खधिकतपेयाया। देवापद्र पर्यायाः,-सनीलं पणालं लवं लघु इष्ट का- म७। वा.कि.१भः । “लानपेयां सुखनरां।" . यधिक शीघ्र दौर्घभूख जलाशयम् । अभावे उशीर द। गुणा:- पूर्ववच्च कता लाजपैया लयी दयन् । भा.म.म.न.चि.महालाचादितैले । मृता यतः । गुणैः प्रशस्ता विज्ञ या पूर्वोकाया "लामचकं चन्दनञ्च । च.स.२५५, । “लामन्न क गुणाधिका । विकटुसैन्धवैलाभिर्युकातिगुपदा यदा न स्वादशीरं दीयते सदा।" गुणाः-हिम मना" देहिनः उत्तधाग्लानिदोर्बल्य याचिरीग- तिक मधुरं वातपित्तनं टणादाश्रममूरिक्त विनाशिनी।" रान.३५.। पित्तचरप्रक्ष। रा.नि.व.१२ । अपिच-"लघु दोषत्रयासमित् । त्वगामयखे दक्तदाहपित्तास- लाजमताः । पुं । खधिभक्त । गुणा:-"लाग- रोगनुत् ॥” भा.। "दोघमूलं दृढ़ सूचनमुत्तम भनी लयुः शीतशामिदौप्तिकरी मधुः । हप्यो गन्धसंयुतं। देशे साधारणे नातं लामन्नं भद्रक निद्रारुचिकरः कफपित्तविनाशकः । व्रणशोधन- भवेत्।" भैष । कारी साहपिभिः परिकीर्तितः।" .निघ, । लाजमण्डः । पं । खधिमण्डे । वायद म७ । लालनम्। की। पियालवीने । वै.निघ.। । गुणा:-पप्रिजननो दाहरणानिवारण: वराति- मूषिकविशेधे। तद्दष्ट लालासावः हिक्का छवि सारशमनश । नमल पामपाचनः मन्दाग्नि नायो । सु.कल्प-६ प.। वा.उ.३८भः । विषमाग्निपालस्थविरयीपिता पेयश । राज.३पः । लालसा । स्ती। गर्मिणदोहद । माहा है.च. । लाजवर्णा । त्रौ । असाध्यविष-लुताविशेषे ।। लालसोकम् । की। पिच्छिले । शर,। स.कम्प.८५ लाला । स्त्री। मुखसावे। नान। तत्पर्यायाः, लाजश(स)तुः । स्त्री। खधिचूर्णे । देवस्यन्द्र सृणिका सयौ का स्थन्दिनी द्राविका मुखसावा श। भौतमौर्या पतः सानिपातिक न हिता। पिच्छिला लसिका लासिका। रा.नि.व.१८ । सि.यो-ज्व.धि। लालामहः। पुं। अमेहभेद । लक्षणं- लाजाः । पुं पहु। खधिकायां । नासा, ५ । "लालावन्तुयुतं मूब लालामेहेन पिच्छिलम् । भृष्टनीहिमाने । 'ये केचिद्रोहयो भृष्टास्ते लाजाः।' प्रमेहति......" निदा.। रा.नि.स.१६ । सतुषधान्यानि, मृष्टस्फुटितानि लालाविषः । पुं। लूतादौ । है.च. लाजानाः। भा. भृष्टधान्येषु । सि.यो.र.पि.चि. | लालास्रावः । पुं। लालाचरणे । नाना। सिद्धतमयोगे । प.सू.४ प.छाम् । गुण्या:- जनाभौ। मांगा है.च,। "लाजास्टट्छा तीसारमेहमेदाकफच्छिदः। कास- लालिकः । पुं। महिथे। है.च. । पिनामशमना दौपना लघषो हिमाः ॥" राज.३प। लावः (क:)।पं । खनामख्यातस्थलचरपक्षि- लाचुलम् । की। धान्ये । वै.निघः । विशेषे । वरन नायी। विका. । म लावुगे, लाञ्छनम् । की। रागिनामवृणधान्ये । रा.नि. लावुकपि। तत्पर्य्यायाः,-लघुजङ्गलः लावक: (II5 ) ·लाचा [८१४ ] लाता तेलम् । । लव: । तन्मोमगा:-पच्चं गाहि ल च । रूपाया पिता विपनी मन्त्री विषमवरात्री रा.नि.व.० । “पक्षिा महायटी लायकी छ। रा.मि.व.६ | "न्दामा चनतना पाशा बागलात्म:। संग्राही टोपनः प्री: पायो मनिलादिविदिता।" मैप..। मधुरी दयुः। वघा विपाः मधुरः महिपातऽति- लाक्षातपः। पुं। पलामहाद। श.मा.। प्रनितः ॥" दि.२१५. । पिच-स्टादा लाक्षादितलम् । छौ । दानुगाधिकार विदिरवगेषु ते चतुर्धा मता बुधः । पांगुली पाठ:-"लादारसम्म मि वं गौर कोऽन्य म्नु पौडको दर्भरतया । दावा मन्नु घनगुंजा रामाचन्दनस्वादयानिगन्यानिशा. वहितरा: बिग्धा मरना माहिका हिताः । युगे: । शताहादास्यया मूळबालिकाहरमिः । पागलः अमरतेषु वीर्योधनिन्द्रनामनः । गौरी यादानां वररचोनमभ्यद्रात् सन्दवकृत् ॥" दस्तरी रुपी यहिकारी विदीपम्मिन् । महालाचादिले. यथा-"लाधारमादक प्रय पौषक: पित्तत् किनिघुयात व.फारकः । तैलस्य विपरिपक्। मम्बाद कसमायु पिटा दर्भीरत पित्तीहदामयहरी निः।" भा.। घाव समावपित्। शतपुष्पां हरिद्राच मूया कुठं. लव । च.द.वा.च्या.महासुगन्धितेने । हरमुका। फटुका मधु रावानरागवाय दार लावणः (गिकः)। दि | लवन संस्कृत। . च । मुस्तदं चन्दन व प्रथमचममानः । घ. ही। नये । र.सा.म. । द्ररेटेम्न तसिडम् पदान्दारतापाम् । लावणिकतैलम् । ही । दैलपि । घ.मू. दिपमान बरान्सचागाशेद प्रगमं नदत....' मात्राश्तिीय प.. १६ दोलायविधानात् पनपजन्दन दाधानका- लावस्यम् ।टी। लवपत्वे नाना । वानी। किंगदिवारान् परियार लाचारमी इंहिताधा . वारि १८ स. २१वारान् लावखानी। ब्राघोपे। वै.निघः । डोसायन्ने परिसार १६ भ. याम्। पचया लावा। न्त्री । लावपदिपि। रा.नि.व.१९ । दादा Cr. यारि ६४ न. पा. १६ श. लावाचकः । एं। नोनिधारमेंट। नोहान- ग्राम। सिन्नतनं ४ . लाचारम: हायी वा १६ श. दधिमन्तु १६ श.। कन्या-गन्तुका लावुः (वू.) (का)। पु, दी। इलावान् । हरिद्रा मामूल उठ रेप कटुको टिमधु ना। र.. रामा पान्या दददार नुसरतचन्दनं प्र. २ तो. लासः ।। ग दान! म... पा सिद्ध कर्पर गिदारमः नाडी प्र. २ ती. तेल तासः । । नरे । मे। मिधवत् । रसर.. लाचिका । स्त्री । सुखसावे । माना। लाक्षादिवर्गः1 लाचारदतकुटनावमार- लास्फोटनी। बी। चान्कोटन्याम् । वैध- कट्फलहरिलायनिम्ममतदमालयः दायमापन निकायां। म.टी.रा.। चति । सदगुला:-प्रयादसितमधुरः दफपिनामि नामनः। क्रिमिहरय व टुटवगविशोधनः । लाना । हो। पंचके। दे.निघ। म.सू.श्च.. [प्यात पुष्परत । मा.। ताचा। दी। (Coccus lacca.) Lac. लाक्षापुप्पा । म्री : तपमान, गुलाम इति सनानःनिहरक्षकद्रव्ये । नारा, भाना। हिं साझे। मंदाग्छ । कंबर। तेन्ननुक, ख। लानाप्रसादः। ९ । परिकारी । CS Cat६ यम.। तत्पीयाः,-रादा नतु धतुज्ञा नन्तुहा याव: पदन: पलकक: गवधिका खदिरिका मा लाक्षाप्रसादनः । पुं। रमली। रखनाता पदहपा निनिमा हिनिहा तुमच्याधिः लाक्षारसः । पुं । लापागले कादि वा । इनानयः पन्नागी मुदिनी दौति: गन्दनादिनी नारद दन। सि.पी.य झा.चि. चन्दनादितैन । नीला द्रवरसा पित्तारि सौटमा पराधिका इतना तत्साधनविधिः-"पद्धनामा लाचा दोलायन्ने इतन्त्री र मात का। चिद वि.न.चि.पट्काले धपम्बिना । विसतया परिसाव्य खाचारमनिमं नाचानिशालीहितयटिकामिः।' गुला:-तिका विदुः प.प्र.२ख.। ।

·लिन [८१५ ] लोका यथा- पि। लाचाहक्षः। ई। कोमागाये। माना। धनुदम्फटिकीपमझिमा ।" रहने रा.दि.३.११ । पनामा। हारा.! "मिनागेम ताम् निपमा सिदना।" लिचम् । की। मुझे । कानाग। रा.नि. महिपात यथा-"मंग समिपति विदामटी भएपान्।" कफनं विना लिहनामान् माध्यान् य.। एटा। समा। ये.निए। पुं । मकुपाप । विदुः। दा.उ.१२प.. CEC, नान्द्रना। रमा. रा.नि दार। लिङ्गरोगः । । अपद में । मा.। लिकोच (ठ) वाः । । पोटहो । लिङ्गवतिः। सी। गुरीगर्गिये । जयद-. लिका (ख्या)। नो। केगकोटमैदे । निदि। लिङ्गाः 'पपुरिय महासकपपरिम- शार. । मुकिरपानगंसगरजयाटयमाने । यिते: । फर्मर मायने वत्ति: तामद भिशीपमा । "मायानरगते भानो यशानुसते रज: सेरतुर्मि- गोषयाभ्यन्तरे मन्त्री सम्धसन्धिमतापिया। मवेदना भवेनिला लिग्नाप भिय मापकः ॥" प.प्र. ! पिदिला घ दुधिषितम्या पिदोपड़ा। लिव- लिङ्गम्। को । मिये। रा.नि.व.१८ । तत्- रिति जागा खिरति चापरे ।" मा.नि. । पध्यायाः,-धर्म शिनः मरम्मम: लिङ्गवहनः । पुं। फपित्या। श.प.। मदमागः कदमुपम्नः विषक: फ: सेफः लिङ्गवर्दिनी। पामागत। मैदः लाहुः यम: रागरता या मातुलं साधन winteमर यामाग: गागलमा नरा: पुलिः परि | लिए सन्नवा (म्भूता)। म्यो । बिस्मिी. राजविन । ना गर्भयत साभिमांगभवति । लगाया। रा.नि.य.३ । पमा । सुचनी । रोगव्यापकहियो । लिडालिका। नी । पदमूप। हारा। "संम्याग माग लिन लप घिमासति: ।" लिङ्गिनी (गी)। खो। मा.नि.। सनामध्याताया लिङ्गकः । पुं । फपिसह दो। श..। खतायाम् । यिा। मिवनिपिनो । लिङ्ग-जा।वी। लिहिनोलगायाम् । मिद समपर्याया:,-एपदी ईयरी मिया मितिका निनिनो। रा.नि.व। शिवमी मय: लिगमा निद्रा सम्ता ही चित्रफला पा घाण्डाली देवी पपस्तमिमो। लिङ्गनाथः । पुं । लिग इटियाकि हटिं गुपा:~फटुः उता दुर्गन्धा रसायनी प । गागर्घात । नोलिकाकाचापरनामः भवरोग. रा.मि.य. । विशेष। काप उदिते तोयं चतुर्थ या पटरवं गते लिमनामो मायने । लिमित्र, सोमा। सिं लिङ्गी (इन् । पुं । इसिनि । गना । पातशादिभेदन पद । ते च पुन लिप्तः । नि । विलित । विमान में। भेदंग पडिति हादगा । सप-स एय लिप्तास्यता। मी। सुखम्म मेदितायो । लिागागा मोनिकाकाशितः । तेन पाप 15 दद्रा । मा.नि.। पारिभानीव प पश्यति । पाविम्दान्यापाभानि लिम्याकः । । (Citrus acida.) भनीर- ब्याविभागीय मामतः।" मा.नि. । “समाप्यु पेट- हायमिथे। नाटिनगर। गुपा:-सुरभि मालश चतुर्घ पटसं गतः । लिनाशं मानः माद भारीधनं या परि सायन शादयामिण्डलम् ॥" तय बातेन यथा- वासमारं नातिदियदर । तरपमिपाक. "स्पटारुपामा पौनी। मुमा या सदर्शन। मुपा:-'कर कफवासारामेदो पितकोपमम् ।' स लिगमागः पिनले यवा- राज.३५.। दमीमा निरालीका दिग्धा लिनामतः।" हफों या-"लिना तु सत्यते...... लि(नौ)चा। मो 1 मिनाया। निधि। मूकको टिमसः विधी दमनामनः । पमगर। परिमादे, मपटाने। r..! विन्दुर्भसम्मेव पन: पप्रिमोटसंहिता लोका। मो। इसपिकमायाम् । रे महोपमायाति पायायो परिमति। देष्टु- देनजानी। .निघः । 1 - .....

·लूता [८१६ ] लूम "लता दंशय लौलाविलासरसः। पुं । पम्नपिनाधिकार सोऽपि द माइलसनिमः । रसः पाठः-"रसी बलियोम रविय लाई सितोऽसिवोऽगप: पोल: ग्यावी वा एटुरदतः । फावाचनौरैस्विदिनं विमा । तदत्राट' मुटु मध्ये कनीयवा ग्नावः पर्यन्ते नाल शाहमः । मार्कवेप सम्म वैदम्य च वलयुग्मं । इन्त्यसपिन विसर्पवान् गोफंयुतम्तय ते यावेदन: । चरामुपाको मधुनावलीट..." र.सा..। विदकोयावदरग्णान्वितः । छेदन यत् स्पृमन्यद्ग तवापि कुरुते व्रपम्। सामदंष्ट्रामकरन वसूझ- लुङ्गः। पुं । मातुन्द्र हो । एनिम (नयूद्ध लालानाडातवः। पटाभिरहमन्ये पा विपं वक विशे- गा। वै.निघः । पतः । लूसा नाभेट गाईम् कई वाधव लुङ्गमांसम् । छी । मातुनुइमासे । ये.निघ. । कोटकाः।" लतादंशः दिनाई नैव लक्ष्यते । प्रथम लुङ्गाम्लम्। शी । मातुन्नुद्रा । रसा-. दिने सूचीयधनवत, हितीये उन्नत पिड़वाचितं, पखवगे। बतोये पुल शरतमालातिवेदनारीमकूपसावय, लुगुपः । पुं । मातुनु । एलिम लव तुयें महामीफवापः, पक्षमे विपकीपनविकारः, गाछ। रमाः । पठे मम्मच्याति:, सतमे च दिने नागः। चिकित्सा लुएटकः। पुं । भाकविशेपे । नन्दिा माद। -दंशोद्वारदाहादिक कार्यम् । घमदाथाव पभक मन्दर गन्धमादनादयो हिताः । वा.उ.३० २.च.। भः। तदुप्पयादि यया-"विवामिनी नृपवरः लुण्ठनम् । छी । लुठने। (ना1 श.र.। कदाचिपिमत्तमम् । वसि कोपयामास ठाकः । । काके। विकाः । गत्वायमपदं किल । कुपितम्य सुनेस्तन्स ललाटात् लुण्डिका। स्त्री । लोमादिगोलके। न्णे। खेदयिन्दवः । चपसन् दर्शनादेवमघसानीयसः । "मेपलोमलुणिकया।" भैप. । लूने तो महपौषां धेन्वय सम्भृतऽपि च । लुब्धकः । । चीरनामगन्धद्रव्ये जठना। ततो नातान्तिम धीरा नानारपा महाविषाः । व.निघ.। पपकाराय वन्ने नृपसाधनवाहने। समाध्या- लुलापः (यः)। पुं । महिये। प..। नयासाध्या खूतान्तु विविधाः स्मृताः । तामामटो लुलाप(य)कन्दः । । महिपकन्ट । गुहाली । साध्या वयांतावत्य एव तु । बिमाइला तथा नेता कपिला पीतिका तया। पालमूविषा रा.नि.व.01 लुलाप(य)कान्ता । नौ । महियाम् । रा. रता कसना चाटमो स्मृता। तामिदंटे गिरोदुखं कण्ड देशे च वेदना। भवन्ति च विगैपेप गदा: नि-व.१९। नैमिषातिकाः। सोवर्दिका लानव नालि- लुपमः। पुं । महासिनि । न्दगोपदी तथा। कृपानियां काकाहा माला- लूता। नौ। नाडीव्रपरोगे । रा.नि.व.२० । गुपाटमी मताः। तामिदंट दंगकीयः प्रहतिः सपनामी । मोदी। हिं माकड़ी। नन् चतनस्य च। चरी दाहोऽतिसारय गदा: स्यु य पर्यायाः,-मर्कट: मटक: लूतिका सईनाम: विदीपनाः। पिड़का विविधाकारा मण्डलानि, महान्ति च । शीफा महान्ती मृदव: रताः ग्यावा- मलकः तन्तुवायः अपात् किन्चनुः । एपा विषामिका भवति कोटभ्यय घोरा। "झीटेभ्यो यलास्तथा ।" मु.कल्प.अ. 1 पिपीलिकायाम्। दारपतरा लूताः षोड़श वा नगः।" निरहिः लूतारिः। धू । दुग्धिकाणम् । विद्र। -"यमातूनं पम्मामा मुनेः प्रख दविन्दवः । रा.नि.व.४॥ तस्मान्न ताः प्रभाष्यन्ने संखगया ताच पोड़" लुतिका । स्त्री। सूतायां । मदिना । श-र । मु.कल्प.प.। "बटाविंशतिरित्य के ततोऽप्यन्ते तु । वि । छिन्ने । अम.। भूयसीः। सहसररमानुचरा वदन्यन्ये सहस्रशः । लूनः बहपद्रवरूपा तु लुतेकैद विभामिका । स्पालि लूनकः । पुं । पशौ। नामसतसा दुनें यान्यतिसहरात् । समाध्या लूमम् । लो। लाइ ले । पम! [ कादौ । है.च. पृचन्दौरसाच्या निचर्यन सा " दंशवचर्ष- लूमविषः । पुं । पुच्चदंशकप्रापिमा, शि- ·लेप [.८१७ ] लेप लेखः । पुं। सालहते। प.म. । तनुर्विशीपो च.। हितीयः वातन मन पाद्र लेखनम्। को। काशीषे । शिवकम्। घन उपयोनि। मलेपनिधी रावी केवलं वये लेखनौषधं पनिसानलभूयि द्रव्ये । स. । अथवा, पथ्यः । शुष्माणच तं न धारयेदिति। तदुक्त- -धातून् मलान् वा देहस विशोप्योल्लेख्येच यत् । "दीपनी विषहा वयों लेपस्ते विधा मत:। लेखन तयथा सोट्नौरमा पचा यवः।" भा। हौ तस्य कथिती भेदो प्रलपाख्यादेशको । समसा भूजबपि। तालपये। मेः । ईपञ्चमंदारण। पिहिती यु मा रोमकूपेषु संस्थितः। विना लेपेन तनामकानने । "लखनहारतौहानरसैरचन- निर्याति रावी नलिपयेदतः ॥" गुणा:-"सुशीती मुच्यते।" तोड़. भा. । पुं। काशवये। कण खेपसंजः स्यादुगाः प्रोक्तः महकः। अन्नपः भोसल: रा.नि.व.८ । सनामकनिरहवस्ती। “विफलावाय मोकः रक्तपितरः परः । प्रह: कफवातनः गोमूवचौद्रचारसमायुताः । जपकादिमतीवापै. पाचनः परिकीर्तितः । यदा, माहिपञ्चम्म वसयो लेखनाः मताःn" भा,। वि। वान्ति तस्योत्सेधेन लेपनं । लोमाभिमुखमादेयी प्रलपाख्य- करे। मे.. प्रदेशको। अष्ठस्य चतुर्भागी मुखलेपी विधीयते । लेखनाचनम् । सो । कषायान कटुद्रव्यरचने । न रानी लेपनं दद्यात् दत्त निष्पतितं तथा । न घ च.द.. पयुपितं चापि गुप्यमाणं न धारयेत् । न चापि लेखनात्मकम् । ही 1 कतकोगे । वै.निघः । मुखमालिम्पन् तेन दोपः प्रसिचते " सः। "पाकि शीथे विषमे गम्भीरे कफवायुना। संयुक- लेखनी। स्त्री । खटिकायाम् । थपिमान। रके विहिती राती लेपय नियितम् । पड़मागा: कामवणे । वै.निघः। वनि विशेष, चन्द्रोदयवर्ती । पैतिक स्नेहा: चतुर्भागाय वातिके। अटभागास्तु शहनाभि-मनःशिला पथ्या-विभौतकमज्जा पिप्पली. कफजे नेमावा: प्रदापयेत् ॥" डबपः । अथ मरिप-बचा कुष्टक्षेवि द्रव्यैः कागटुग्धेन वनिः । हणावयः । "पीड़गाशं पड़शच चतुर्थाशं सा.को.। लेखनीयवर्ग:। पु । घरको कटतीयदशक । प्रदापयेत् । लेपप्रदेहयो: चौद्र विपरीत चिपत्तिलम् । विकारतत्त्वप्रक्ततिप्रमाणे सैन्धवादिक। यथा - सुस्तकुठहरिद्रादारिद्रावचानिविषाकटुः सपनाही मतस्तरमात् यमादुपरि बध्यते ॥ रोहिपोषिय कपिरवितहमवत्यः। इति दशैमानि ने हाम्नलवणं तव व्यकं सत्वा विनिक्षिपेत् । लेखनोयानि भवन्ति ।" चिरपित्र: करनः । विपदोपहरायाधी ततीरथे विधिस्वयम् । यस्तु मवती गुरुवचा। घ.सू.४५, । [भा.। वयो न तस्वषा इति हडपरम्परा " पथ लेख(स्य)पत्रः । । सालबचे । भूळहते। शिरीलेपविधि.-"उकानुनीषु लेपेषु संवेधरण्ड- लेखथा (सा)ट: (कः)। । गेलुछ दे । पक्कैः । कुर्य्यादावी दिया सान युक्तिरेषा ६.निघ। प्रशस्यते ॥” इति लपविधिः। चन्दनले पगुणाः- लेखाहः। पुं। तालावभेदे, श्रीलाल इति "चन्दनलपगुणा:-"चन्दनं भौतलं तिक या. कोदणे प्रसिद्दे । जीसीन, । रा.नि.व.। दाहाम्नपित्तजित् ।" भगुरुलेपगुणा:-"मगुरु लेख्यः । ए । घीसालहते। रोहिण्यादिरीगे । अजितिकडटूण कफवातमित्।" फुडुमलेपगुणाः -"कुटुम दि वर्णकएर वातकफापहम् ।" स. ५भः। वि। लेखनीये, लेखना। लेण्डम् । को। लपायां। गाड़ि। भूरिम. । कसूरीलेपगुण:-"कस्तूरी छद्दिदोर्गन्ध्यरमपित न्दरापहा । लताकस्तूरोलेपगुणा:-"लता- लेनीतकः । पुं । भौचरापथिकपाषाणभेद । कस्त रिका उद्या भौता विकास्यरोगनुत् । तेनपव- सि-यी-छदि घि.। लेपगुणा:-"पवकाफवावार्थोल्लासारीचकाप- लेपः (नम्) , को । सुधायाम् । । हम्।" कशीलादिले पगुणा:-"ककोलः कटुकी वित्र । भोगने । चन्द नादिद्रव्यमक्षणे । गोप्य प्रद्यः सुगन्धिः कफवातगित् ।" शब्यादिले पगुणा: COMविध:-दोषन विषा वर्णशति। टीपा-का-कास-जवनाशिन पुनय तस्य दो भेदो भालेपः प्रदेहयति । "शीर खेददीगन्धादाइपिचासरीगजिस् । तयोरालप: पित्तपः पाद्रमाहिषधर्मपीतलः रक्तपित्तहरं बल्यं धनुष्य' रक्तचन्दनम् । यौवास: .

·लाको [८१८ लोगा - सरन पूति: कुन्दुरुर्य न्यिपपिकं । सिह कः परमा लोचकः । पं । नेवकनौनिकायाम् । कन्जन । मामी देवदार-मुरा नखं । मृऽमी परमातची- कदम्याम् । भुव: शियिन एम्मपि। मे। मांस. रदीना वरनाशनाः॥” राज.२५. । लटके। पदरी। नौलवम् । निकिती। लेपनः । । मिकी। मिनाद्रम । रा-नि-ब-१२। पिका.। पहिनिर्मोके । शर, । लेलिहः। पुं । झमी 1 पुरीपनामिविये। लोचकोटः। । लोचमन । प्रठी.चा. । च.दि.०८.। लोचनम् । सी। नेत्र । रा.नि.व.१८ । नीरके । लेलौनः (का.)। पुं। गन्धः । वै.निघः । वै.निघः । गवाई। या.३.२९५.। लेशः । पुं । स्वल्पे । लोचनहिता। म्बी। कुजल्यानने। रा.नि. लेहः (नम्)। पुं, की । भाम्बादने । । व.१३। तुल्याञ्जने। रा-नि-द.२० । ई.च. । भोजने। प्रवल है। ५.म. । लोच(भ)ना (नौ,या)। बी । मासायटि- एण्ड.। लेहपाकविधि:-“ले है यवास्ति यो मागी कार्या। औद्रौ। रा.नि.य.५ । निदिटो द्रवकन्कयोः। तापि पादिक: कत्क: लोचनामयः । मुं । नेवरोगे। विका.। द्रयान कार्यो विमानता ॥ तुलाद्रव्यं जलद्रीगे लोचमकटः 1 पं। मयूरगिलायाम् । अन्यो। द्री द्रव्ये तुमा मसा: यो गुड: सिता दापि अ-टो.बा. इति सर्वव नियिनम् । अवनि हय लेहय तर मानं पलदयम् । सुखमद्य: सुखम्पों गधा लोचमस्तकः । । अनमोदायाम् । भा. । रसाम्वितः। पीड़ितो भजते सह लंहः पाक मयरशिखाया। अमः। लीचशिरः । शो। घनमीदायाम् । ३.मिघ.। सुपागतः ।" वा.। लेहिनः । पुं । टङ्गपचारे । नाशनात थ। लोचिका । स्त्री । सुधौति स्थाने खाद्यद्रव्ये । है.च.। नू। पाकराजेशरः। लेही। बी। कर्म पानीरोगे। निदा. । लोटा (टिका)। स्त्री। चुकायाम् । दा- लेह्यम् । हो । प्राविधानान्यतमान्न । रा.नि-य नामः। दैनिघ.। २०। अमने। भ.मा.वि। लेहनयोग्ये। लोठनम् । की। तिम्तशालने । कना। लैङ्गिकी। स्त्री । वमनविरेचनयो: शोधनविशेषे । (नान। मा.नि.। च.द.वमनाधिकारे। लोड़ा (णा)। स्रो। पादाम् । योगदान लेगी। स्त्री । लिहिनीलतायाम् । रा.नि.व.३ । माद। लीपिकाइये । नौ वड़ नो प्रसिद्धः, स हिविधः स्वावरी मादा रा.नि.द.५ । द्रलोणिकायाम् । भा.। “दिविधात्मक एवाग्नेयः सौम्यय | लोणकम् । सौ । लो। वै निघः । पात्म की वा" इति मु. १.. लोककान्ता । म्बी । ऋदनामीषधे । रा.नि. लोणा । नौ । जुद्रालिकायाम् । लोषिकायाम् । लोणटणम् । सो । नव पटगे। रा.नि.य .। व.५ । See ऋतिः। लोग्णाला। नौ । जुटानिकायाम् । गुन लोकतुपारः । पुं । कर्परे। रा.नि.व.१२ । नौ। रा.नि.प्र.५। लोकनाघः। पुं। पारद। पै.निघ। लोकसंज्ञा (निका)। स्त्री। कन्दगुडच्याम्। लोणारम् । सो । लवपचार। लोपार खार इति दाक्षिणात्ये प्रसिद्धम् । मांगद्रिकाद्र । रा.नि.व.३ । तत्पर्यायाः,-लवणः लक्षणचार: लोकस्कन्दः । पुं । तमालह । वै.निधः । लवणाकरन लवपोल्यं नल। गुणा.- अन्य लोकहिता । स्त्री । तुव्याचने । कुलत्यायाम् । तीक्षा पित्तद्धिकरं वातगुमनं शूलनम् ईपल पाच । वनमान्नद्रा रा.नि.व.५। रा.नि.व.॥ लोकेशः ।। पारद। रा.नि.व.१३ । लोणिका । म्री । लोपोशाके । श्रम नो, लोकः । पुं । नद्धमय । - लवणमदः ·लोन [८१८ ] लो. निधः। हारा। वन नूनौ । प.मु.। पाङ्गयां । बागबान । मा.पू. लोध्रपुष्यिणी । स्वी। इस्वधायक्याम् । रुम म.। चुकाया। दानामः । है.निघः । धारे कुन । च.निघः । लोणी। स्त्री । (Portulaca quadrifida. | लोध्रबलम् । नौ । तमामके पझपाणिदत्तस्य Syn. Meridiana or P. Oleracea.) कुले । वि (ली)। तत्कुलसम्मते । ध.द.। Indian Purslane. पत्रशाकभेदं । बड़ का लोध्रवृक्षः । पु । मधुकहते। रोहये। वै. वन नौ, कूटन पूनो। हिं लुपियामाक या लुपिया, खरका। तें परखपुर। पम्. कुर्की । लोनादिः। पु । पितमरन कपाये। घ.द.पि, ता. कोरिष कौर। तत्पर्यायी-लोणा लोणौ। मोपास्तु पर्याय: घोटिका। सा हिंधा चद्रा व्व.चि. । “लोधोत्पलामृयापद्मशारियाणा सभकरः। कायः पित्तवर हन्यात् ।" उसो घ। नयोः बुद्रा रक्षा गुरुः यान महरौ लोपाकाः । पुँ । लभेदे । स लागलकमग. पर्याची दोपनी पमा मन्दापिहरी घ। महतो भना सरा उणा वातहात् एफपिनो वाग्दोपत्री इत्युच्यते । सोचा इति लोके । भागबान । अपनी गुल्मनो वासकासप्रमाची शोथे नेवरीगे च स.चि.८.। प्रय विलेशयगुणः । हिता। मा.पू.१.शा.प. । लोपाकि(शि)का । स्त्री। धूर्तगगालिकायाम् । लोतः (त्रम्) । पु, को। लवणे। नवजात । शानियागौ। श.मा.। हारा. । विकाः । चिों । उपा। लीपाशकः । पु । संगाले । शालिग्राम । लोतनो। स्त्री। महाशावधि कायाम् । व यूना। लोभनम् । को। मासे । वै.निघः । लोधः (ध्रः, कः)। काः)। पु । (Symplocos लोभ्यः । पु । हरिताले । वै.निघः। शिबी. racemosa.) वनामखाराह। नयना, धान्य दें, सद्ग। भूभ। हे.. । (नाप कार्छ। हिं लोध । । तमलोटुगहु ।। लोमम् । सो । लाटू ले । नष । जटा, । गुज. लादर । तत्पर्याया:, गालव: विखः लोम (न) । की। केंगे। रोमि । नया साजन: लिप्रियः वानराघातः लोधानः बलभद्र. अम. । तदुतं--"मस्ती मलानि लोमानि रोः विलया: सिमाक: तिल तरुः तिम्ली काण्ड. पसरवानि भवन्ति जि" भा.। कोलकः काण्डमौलः काइनोलकः लोधात लोमवारणो। स्वौ । मासरोहिणीभेदे। रा. सोध कहक्षः शम्बरः इखिलौनकः हमयुष्पक: शावरक; तिरोट: सिरोटक: रसोधस्य पाया, नि.व.१२। तिरीट: मानमः रवीध: सिन्दुक ग्लादामना । लोमकर्कटी। स्त्री। अभगोदायाम् । वै.निघः । श्वेतस्य पर्यायाः, शुक्तः थायरलोभः शावर: | लोमकर्णः । । शशके । चद्राशाय । हे.. । मजालोधः । सु.न् २०५-लोभादि: । घ.द.न. लोमकूपः । पुं । त्वक्रन्धी । “सन्ति यान्ति चि.लोधादिः । “लोधोत्पलामतापा।" स विविध, रोमाणि तावन्ती लोमबूप काः।" भा. । वत्कसामान्यभेदात् । तव विभिटो स्करी प्रति । लोमनम् । की। इन्द्रलुप्तरोगे। जनाकार रा.नि.व.६ । सा. गुपाः-राधुयं कपायं गोतलं पातकाफरक पथ्य' विपतच । “रोधी वि। लोमपातने। निदा । यामी खः शोत मधुप्यः कफपित्तनुस् । कपायो लोसद्दीपः । पुं। शोणितजकृमिभेदै। वरुप- रतपित्तासवरामोसारशीयात् ॥” भा.। कमि। च.वि.प.। लोध्रपुप्पः । पुं । मधूफायदे । मग गांछ। लोमफलम्। कौ । भव्यफले । कान्छा । 4.निघ। रा.नि.क.११ । लोध्रपुप्यकः। पुं । शालिधान्यविशेषे । भा.पू. लोमविध्वंसः । पुं। ममौ । कमि। वे.निघः । लोमविषः । पुं । व्याघ्रादौ। ३.च. । १भ.धा...

·न्लोन्ला [ ८२० ] लोह - . लोमशः। पुं. मध्वालो । गडे यान् । लोलान्धः । पुं। पपरमाररोग । रा.गि-य.२० । धातुकाशीये । “कागोय तमानपवे धा।" घ.द.। लोलिका। मौ । मोविये। गार्शिम । मे। विका. कोकरनामविनियमगे। रा.नि. पादियां । अनिद्रग । “उद्रदन्त मठामटा पारी घ.१९॥ लीलिया घमा ।" मटा.। लोमशकर्णः । पुं । पिलशयगगमेद, गम। लोलिनी। नी। नौनशायाम् । (विन्दुएन)। अमद। मु.सू.४६. 1 लोलिम्बरानः । । वद्यमीधनगन्य कारे। लोमगकाण्डा। म्रो । कई टिकायाम् । लोष्टम् । सो, पुं। गुई । लोप्टे । उनी पमा दीदछ। रा.नि.व.। लोहरममि । (नाशद्र, सगुन । रा.नि.प.१४ । लोमशच्छदः । । देवताड़ा । लाजि लोट्रराजः । पुं । रोये। व.निघः । प.मु.। पीतदेवदाल्याम्। विका.। लोहम् । सो, पुं। पगुरुपि! काठागुरपि । लामथपत्रा (त्रिका)। पीतर्दव- रा.नि.व.१२। घ.म.श्च। मि.यो.यम.पि. । दाल्याम् । ये.निघ। "दीक्षामतामया: ।" भा.पु.म.चिभमनधिः । लोमश पर्णिनी। मापपांन । "लीलामक ग्लामिः ।" यबधाती। सामा। गावांगी। प..। रा.नि.प.१३ । रतधाती। बछ । रा.नि.व.२८॥ लोमशपुष्पकः । । गिरीपदे । रा.नि.द। म। मुन्नोई। कान्तलो । नाय । पिपदि । लोमशमार्जारः। पुं । गधमाारे 1 श.। रोप्य । मौष । वा। पी। मैं.। गादून। तत्पर्यायाः,-पूतिक: मारनाशक: | लोइकण्टकः । पु । मदनाचे। श.च,। मगन्दी मूवपातन: गन्धमानारकः । सन्मुझगपाः । लोहकर्षः (कः)। पुं। सोमघुम्नक'। इषद- -फाननः चक्षुष्यः सुगन्धिः वीप्यंकरः काठ भारत। भा.। कोय। रा.नि.२.१। लोहकान्त(क)म् । सो । कान्नली है। देणाः । लोमशा। मौ। गधान्या, मुगवनटामाया। प.म. । ग्लोहचुपके। निघ.। समामी, सशस बनायो। रा.नि.व.१२ । लोहकिम् । की। वायाम् । 5 । काकोल्यां। दीदगा। रा.नि. रा.नि.प.१३ । प्रयोगे त पुराय यापम सि.यो. य २३ । मिष्याम् । नौ। प.स.३५. । काक वदनिमुग्नु । बदायाम् । गुकनियो । महामदायां । मे. || लोहकोटः । पुँ । मयुरे। वे निघः । शपपुषायाम् । एञ्चारी दादा साह। लोहचूर्णम् । ली। रा.नि.व .। पतियलायो । वियः। रा.नि.प.१३ । लोमशातनम्। यि । म्लोमनाशक सरि लोहजम्। ली। सवमनोई । वनली । तारादो । तन्वम् । लोहमले । रघुन । रा.नि.व.१३ । काम्मे । .घ. । लोमगी। सी। कर्कटीविये। निघः । लोहदावी (इन् । पुं। टदपचार । लोमहर्पणम् । सो । रीमा। मारागा। रा.नि.व.६ । पनवेलसे। प.मुः। लोमहत् । । । हरितान्दै । है.च. । लीनिर्यामः । पु । लोकि? । मड्छ । लोमा। स्त्री। चायाम्। निघः । लोहपञ्चकम् । को। वरीप्यतामपाशीयेषु, लोमादः । पु। मनुनकमिदं । १.वि.०८। म्वरीप्यतामपुकान्तलीईपु वा । लोमालिका। म्नी । गगालि कायाम् । लोहपत्रिका । खी। गालियशाके । बारना । पाणियागौ। विकाः । लोहपृष्ठः । । कड पचिपि। दादाभाषी। दोलजिहा। सौ । महायलायाम् । वै.निघ,। अम. । ६.सू.२०प.. [धान । घ.सू.२० प्र.. लोला। स्त्री। मित्तायां । विका.। लोहवालः।। शालिधान्दविशये। गारवार नौहमने । मद्र। दौहमले । मन।

·लोहि [ ८२१ ] लोहि प्रमः। वै.निधः। 'लोहमलम् । ती । लौहकिट्टे । मन । रोहितमत्स्य । मृगविशेषे । श.र.। मसूरी। श.प. । निघः। स। धरणि.। मदभेदे। मे.! रतलगने । लोहमारः (क:)। । शालिभा । प.मु. । नवरोगभेदे। वि। रतावणे । विका.। लौहमह कद्रव्ये । लौहमकद्रव्यवर्गी | लोहितकम्। ली। पित्तलपाती। जिन। यथा--"विफला विहता दन्नी कटुको ताल. रा.नि.व.१३। पुं । माणिक्य भेद। भानाशा है.च. । शालिधान्यभेद। सु.स.४६भः । भूलिका 1 हद्धदारक तशीर पपनक धिवकाः । रावेरविड़हौ च भृङ्गभल्लात कौषधम् ! दाडिमस्य लोहितकन्दः । पुं। पलाण्डौ । पचापि शतपुवी पुनर्नवा । कुठारामको कन्दः | लोहितकुस्तुम्बुरुधान्यम् । नौ । तुरव- तन्त्री भकास्य पर्णिका। हस्ति कापलाशय कुलिश: यावनाले । देशराजकः । माण: खण्डितकर्णय गौजिला लोहितचन्दनम् । हो । रक्तचन्दने । कुछुमे । लोहमारकः। गिरिशान्तनक: प्रोतः विफलादि- रयं गणः ॥" र.सा.सं.। लोहराजकम् । ती । रोप्ये । लोहितजम् । तौ । हरिचन्दने । लोहण्डकः । पुं । मदनहते। वै.निघ. । लोहितपित्तम् । तौ । रापिले। लोहलः । वि । अस्फुटभापिणि । जाना। पम! लोहितपुष्पकः । पुं। दाडिमचे। भा.। लोहवरम् । की। वर्ण। विका. । लोहितपुष्पिका (पी)। खौ। उष्ट्रकाण्डी. लोहविट (ठा)। पुं । लोहमले । मज | लोहितमृत्तिका । स्त्री। गैरिकत्तिकायां । पुष्पतचे। वम्. उटकटारा। रा.नि.व.१० ! गिनिमानि । रक्तमृत्तिकायां । बानमाज । प.मु.। लोहशुद्धिदः । पुं। टपधारे। लोहितयष्टिका। स्वी। मनिठायाम । सि. लोहलपणः । । टणचार । मोराशा। यो च-द.च.चि-पटकन्धरतैले । "लाचानिशा- लोहितयष्टिकाभिः।" लोहसकरम् । शौ। वर्तलो है, रकालौहे । लोहितलता। खी। मधिष्ठायाम् । संग्रहः। रा.नि.व.१३ । लोहधारः। । सारलीहे। वै.निधः । लोहितशालिः । । रक्तशाली। नमानि लोहसिंहानम् (निका)। की, स्त्री । धान, बहादान | "तेषां लोहितक: ठीदोषतः लोहकिहे। भा.। शुक्रमूवल: चतुष्यो वर्णवलकत् स्वर्यो उद्यः यमापहः ॥ व्रण्यो ज्वरहरी व सर्वदोपविषापहः । लोहहत्। पुं । हरिताले। .निघः । तमादल्पान्तरगुपाः क्रमशः शालयोऽपराः ।" लोहाख्यम् । की। भगुरुकाष्ठे । रमाः। रा.नि.व.१६ । लोहि । सी । गुलट थे । एउमाशंगा। लोहितशिग्रुः । पुं । रक्तपुष्पशियो । नान रा.नि.व.६। मबिना। वै.निध. लोहिका । स्त्री । लौहपावविशेधे । नाम्रोति। लोहितचया। स्त्री। योनिव्यापदिशेषे । लक्षाएं विका.। यथा-"वातपित्ताभ्यां चीयते रजः । सदाहकार्य- लोहितम् । को । रक्तचन्दने। रा.नि.व १२ । वैवयं यस्यां सा लोहितच्या।" वा.उ.३३भ, । सि.या पट्कन्धरतैले । पत्राचन्दने । दम लोहिता। स्त्री। वराहकान्तायाम्। वद्राकार। दाई। पकुडुमे। हरिचन्द ने। रा.नि.व.१२ । श.च.। रक्तपुनर्नवायाम् । रा.नि.व.५ | शिम्बी- कुमे । मे.। स्वर्णगरिक । कृपयागुरुपि । वै.निघ. । भेटे । मनिहायाम् । लाक्षायाम् । लज्जालुकायो । कसम्भपुष्पे। पुं। माणिक्य । भगवाशमा.। वै.निघः। शरीर तन्नामिका द्वितीया त्वक् । "या रकापिण्डाली। नान मान् । रा.नि.व. रत्तो हो। बीहः पीड़शभागप्रमाणा सिलकालकाद्यधि- रसभाली। रा.नि.व.२४१६ । पलायी। प.सु.। हाना।" सु.शा.४५.। । (II6) ·लौर । ८२२ ] तोह - लोहिताना ए। कम्पिल्लके । दमनसिसि । कुष्ठ तकिटं तहर्दय हि" इति। दोहमधा रा.नि.क.१३ । शौच(काति) कालि कलिमट्रयच्चपारिपनिट्रकान्त- लोहिताननः। पुं। नकुले । नन। भेर्दन गुणा:- सामान्यागिर: कोमः कानिदी- ऽरगुणस्ततः । कले: गतगुण भद्र भद्राहचं महसूधा। रा.नि.व.१९ । लोहिताभः। पुं । वज्रान् गतपादि निरई दशभिः। तत: रताममहाविषयायिक कोटिसहसळ कान्तलौह महारपम" रम.चि. विदे। सु.कल्प..। हम.। दापा:-"गुप्ता दृढ़तीनोद: करमरलं लोहितायः (यसम्)। ताम । दाहकारिता। पग्मदोपः मृदुर्गन्धी दीपा: उमा विका.। व्याक. । महायसम्य तु ॥” इति। प्रसंस्कृतम्मोहदीपा:- लोहितार्म (न् । की। प्रभागगतनेवरीगे । “पण्डत्व कुटामयमन्युदं भवेत् छद्रोगानो कुम्ने - लवणं- यम्मांसं प्रचयमपैति गुलमागे पद्माभं । उमरीक्ष। नानारुजानाक्ष तथा प्रकोपं करोति तदुपदिशन्ति लोहिताग्मं ।' म.उ.४ प. । इमाममगुडलोहम् ।" तम बने निघः । लोहितालुः । पं । रमपिण्डानी । मान । "कुमाए' तिन लक्ष माषान्न राजिकातथा। यान्। कोडणे प्रसिद्ध फोग्डाली। रा.नि.व.०।। मद्यमनरसमापि त्यजेबोहम्य मेवक:॥" लोह. लोहिताक्षम्। को । तवामकमयिमम- शोधनादिपरिभाषा--"गुहाथै बिफला लोहात् भेद। कई मधोबड पसन्धः ऊरुमूल।" सु-मा. कतव्या हिगुणा सदा । चतुर्गुणं फसातीयमई. प्र.। । दीं करनातीयस। सु. उरूप.४ प. । भागावशेपितम्। एष एव विधिनित्य चालनेऽपि प्राम्यते । वधायं त्रिफला गाझा लोहानिय कोकिले। शच.. चतुर्गुगा: । तोयम गन्तव चतुर्मागावर्गपितम् । लोहितिका। स्वी। मनिठायां । रामसर गया। भानुपा कामिन्दन्ति विफम्नामयमा समाम् ॥" मु.चि.११. । लोहमारणम्-“गई लोहभवं चू लोहितचः । । रक्षो । दशनि रे। पातालगाड़ीरम:। मर्टयित्वा पुटेहही दद्यावं रा.नि.व.१४ । पुटवयं । पुटवयं कुमाप्योर कुठारचिन कारसे: । लोहित्याजः । पुं । उपधान्यभेद। हलास्टि पुटपटकं ततो दद्यादेवं तौहामतिर्भवेत् ॥" पन्यञ्च गर। गुणा:- ग्यामाकवत् । घ.म्.२० प. ! -"तिपच्च हादगाशन दरदं तीचाचरतः । लोहिनी । स्त्री । यसकिपि ह्याम् । वै.निघ। मयेन कन्य ज्ञाद्रावैर्यामयुग्म तत: पुटे । एवं लोहोन् । पुं । रोहितकतचे । सन पटै मत्यु लोहचर्णमवाप्रयात् ॥" इत्यादि। | "लोयत् सप्तधा तमा लौहपी तलाप्रिना । लोहोच्छिष्टम् । सो । लोहकिट्टे । वै.निघः । गोमवे गद्धिमायाति निपिका सविधानत: ।" लोहोत्तमम् । को। बगे। है.च. । सा.की.। मृतनोहलपम्-"लोहगूयसमाकार: लोहोत्यम् । को। मण्डु रे । वे.निघ. । स्पर्शयामः प्रतीयते। यदा लोहमतदा प्रयः लौहः । पुं, की। (Ferrum.)Iron. स्वनाम समतो वैद्यमतमै.." सग्रहः। लौहोत्पत्तिः ख्यातधातो। नाश। हिं लीपोया। तें इनमु। - "परा लोमिनटेग्याना मिस्ताना सुयुधि । उत्पन्नानि शरीरभ्यो लोहानि विविधानि च।" मुपती शार्दन सामान्य तहिविध । तयाडम्य भा.पू.१भ.पा.व. लोहमस्कारः। म वयोदविधः। पर्याया.,-मुण्ड मुण्डाय पनसारं शिल म जं शापियम् उद्दत्तनम् पन्नभावनम् सातप- परमनं कृषिलोहं पार कृणायम । ताताम्य भोप: निषक: मारणं दमनं चालनं मयंपाक: पर्यायाः,-तोहां पिगा पिण्डायसं ठं प्रायसं निशित तौद्र खड्डू बाल पाक: चलन पुटपाक: पाकनि यत्तिय । "स्थान पीड़श गर्ग सोयमटभागाव गपितम् । मुण्डज प्रयः चिवायसं चीननं । लोहस्य गुणा:- लौहं तिक्तं सरं शीतं मधुरं तुवरं गुरु । मदं पन्यानि यानि वस्तनि यो कव्यानि पटादिषु । तानि वयम्य चनुष्यं लेखनं वानलं नयेत् । कर्फ पित्त लोहसमान्याहुनलं प्रागेव कौन्तिम् । लभ्यते गरं शूलं शोथाम:मोहपाणुताः । मेदोमहकमोन् म्बरसो ये तेषां तापोऽव नेयते ॥ विफला- शत शवाय 1 ·वंश (८२७ ] वंश एष एव व्यतिरेकेण मसमेतत् पसले: । ग्ने मान्येय प्रकीर्तितः । एकैकगण्योगित्वात् न विधिनित्य चाल नेऽपि प्रशंस्यते ॥ लौहवत् सटिन्ति तहिदः । सर्वप्रकृतिमव्यत्वान्मध्यम विफला व्योम्नि विफलावत् पयो मतम् । प्राकर्तित बहुपूजितम् । गुडादिः प्रविशद यत्र तत्र पाकोऽस्य जलशाच मदुमध्यादिभेदमः। मृदुमध्य कठीरत्वात मुटया ॥" कान्तलौहै। तीता लौहे। रा.नि.व. कायद्रव्य विधा मराम् । काथ्य द्रव्यानुसारेण दै १३।२३ । मण्डुरे । कांथे । प्रारणि । बसन स्थाप्य'. जलं विधा" पसलिंशाह सामान्य कई | रा.नि.व.२३॥ [व.१३॥ परिभाषां लोहमारणार्थम् । “हिमपा चिफला लोहकान्तकम् । को। कान्तखी है। रा.नि. तोहात् फ्लात् षोडमिक ललम् । अष्टभागाव- लौहकिम् । की। मण्डु रे। प.मु. । शिष्टन्तु मारणे नलमिप्यते ॥ समा च विफला लोहजम् । कौ । वर्तलो है। विन्ती। रा.नि. गाद्या गलशार गणन्तथा । वधार्थे स्थापयेतीय तस्थाई वस्त्रशोधितम् । वधार्थेन समं ग्राद्य व.१३ । मण्डुरे । र.मा.। पाकाञ्च समं फलम् । अष्टभागावशिष्टच पाकाथै | लौहदाहः । पुं । अश्वस्य वायुप्रकोपादौ दग्ध- मलमिप्यते ॥ एवं जलं फलं प्रोक्तं यथासहान लौशलाकया दाहकरणे । न.द.१४प. । योजयेत् ।" पथ लौहपाकलक्षणमा । सदुक्तं । लौहपत्री । स्त्री । लोहचटकायां । नारोड पतञ्जलिना। "तावल्लीहं पडेयी यावहस्त्रेण b! सा.की.लीहमारणे । गालितम् । समुद्रं जायते व्यक्तं न नि:सरति लौहपुरोषम् । की। लौहमले, मण्डु २ । स्थन्दिमिः ॥" पन्यन्न - "अङ्गुलिभ्यां हद घट यदा चूर्णत्वमागतन्। तदा सिद्ध विटाानीयालोह | लौहभाण्डः । पुं। परमभाले । शमामिला। लोहविदां वरः॥ पञ्जनामं स्निग्ध लक्षण श..। की। लोहनिम्मिंतभाण्डे । मूलमलेपनम् । पक्किन्नमम्मसि विप्नं सम्यक्पवस्य | लौहभूः । स्त्री । लौहपावविशेषे । श.च. । लक्षणम् ॥ मन्दमा रथो लौहमलधाखिललदपम् । लौहमेकौवीजम् । कौ । रस जारणवीजभेदे । मतिपकिन तपन्न ये सुरमुन् झिवलपपम् ॥" रस.चि.३५. । अमोघतन्त्र घोतं । “माकान्तु विविधाः पीका लौहमलम् । ली। लौइकि? । मला मृदुमध्यमतीक्षणका: । वैविध्यात् सर्चधातूना पित्तामिल कफात्मनाम् ॥ दौमामिप्यते यत्तत् रा.नि-य.१३ । स.सू.३८म-वादि। खः खलति वा नवा। मृदुपाकं विजानीयात लौहविशुदिदः । । । टङ्गपचार । माशंगा। पित्त तीक्ष्य योजयेत् । सिकतापुचीपमं यत्नु, र.सा.सं. टङ्गपशुद्धी। मुषिकेष समन्वितम् । तदयः खरपार्क स्यात लौहसारः। पुं । भारलौहे । - व वः। पुं। वायो। बाहो। व्याघ्न। वस्त्र । भालके । (वि.) वलति । वंशः।। (Bambusa arundinacea) खनामख्यातपयशाकये। दी। हिं वाश । म वेल । ते घेदुरु, वेने मुक, वेन्न शणि, वेछु। यम् मागय । सा. मनगिल । ततपर्यायाः,- त्वचार: कमारः त्वधिसार: पध्वजः शतपर्वा यवफल: वेणु: मस्करः तेनम: किलाटो पुषधायक: बहस: किस्पी यम्भः सपर्व: वपनेतुक: कण्टालुः कण्टको महाबलः दृढ़काण: दृदयन्धिः दृढ़पव: धनु? मः धानुष्यः । स विधा सामान्यो रन्धुवंशय । गुणा:--उभावेव कषायी ईषतिकी शीतली मृववच्छ्रममहाशोंदाहपित्तासन्नी च । रन्धर्वशस्तु विशेषेण दीपनोऽनीर्णत: रुच्यः पाचनः इयः शूलवश । रा.नि.व.01 तत्करोरगुणा:- "करोरो वंशजो रुच: वातपित्तकरः कटुः । स. कपायो विदाही च से पन्न: पाकतः कटुः।" रामः३५. । मलाई । नाम गौर। रा.मि.व.

·वंश [ 2२४ ] वंश . - मरः। । ची। रा.नि.व.१४ । पृष्ठांश । मिर्डद्र मोजा वंशपत्रः । पुं। नॉन । नन। रा.मि.व.० । विका। वंशपत्र कः । । येतेचो । रा.नि.व.१४ । वंशकः । पुं । विशेषे । मारमा यार। दंगकमाये । दामना छ । .मा. 1 देव गुपा:-शीतलः मधुर: निग्धः पुष्टिकर: समल: नन्ने ! .निघः। सो । वंशपवहरितारी । है.घ. ! मारक: अविदाही गुगः हप्य: सलवणय । म.म. | वंशपत्रिका (ती)। बी। ये दन्ते । नामद ४५प. । चद्रमन्ये । वामगाजा माछ। सी। माज। मा.की.मुर्वध्वरहरलो है। वंशपवाकार. अगुरूकाठे । हारा.. तणे। तामाउ पाम । मं वेमुपथी। कं विदि. वंशकञ्जम् । सो । कृपागुरुकाठे । वै.निधः । रयेले। तत्पर्यायाः,-शदाना नीरका जीर्ण- वंशकफम् । दी। शमसौतृलके, बंशतून्ले या । पविका । गुणा:-मधुरा शीतला पित्तनी यहचादव वायुना नीतं नमसि उडडीयते । हा रतदोपहरी रुथा पदुग्धवईिनी च । रा.नि. वंशकरोरः। । वंशारे । वीरभद्र कीड़। व.८ । नाड़ीहिदिति ग्जाने जिभेदे । तत्पर्याया:,-करीर वंशाय' यवफादुरः । वंशपीतः । पुं। बापागली। रा.नि.व.१२ । गुणः-“तस्करीरः कटुः पाके रसे रुषो गुरुः | वंशपुप्पा । बी। सहदै वाया। रा.नि.व.४ । कपायः कफकृत् खाध्दिाही वाव | वंशपूरकम् ) हो । समूले । रा.नि.व.१४ । पित्तलः " भा.। वंशकर्पूरः (रोचना)। पुं, म्बी । वंशमूलम् वंश- वंशवोजः । पुं । वायवे । वीरभद्र जाडेगा। रोघनायाम्। सानानि । रानि व.६ । रा.नि.व.२६ । वंशकारः। पुं। गन्धके। है.निवः । वंशयवः। पुं । वैगुयवे । दारमत काम। वंशकुटजा । त्रौ । लगाकुटने। वै.निघ. । तहोगगुप्पा:-"तत्यवान्तु सरा गयाकपाया: वंशजः । पुं, को। वेषुयवै। वीरभद्र काडेन । कर पाकिनः । वासपिन करा उमा वमूवा. रा.नि.व.१६। गुरु काठे । म्बी (मा)। श. कफापहाः।" रा.नि.व.१६ । रोचनायाम्। भामाउन । पार. । “वंशना | वंशरोचना । स्त्री। (The manna of the हदपी हप्या पल्या स्वादो घ शीतला। टगा. bambu. वंशपञ्चमध्यनातनीलामघवन्नपदार्थे । कासन्यरशासपयपित्तासकामला:। हरेत् कुठं दमानान। तें तवक्षोरि । तत्पर्यायाः,- व्र पाठे कषाया वातवजित् ।" भा. । वक्षीरा तुगा तुगाचीरी गुमा वंशजा शो वंशतण्डुलः । पुं । वेणुयो। दाटव काउन । वंशवीरो वंश्यं चौरिका ठक्क्षीरी गुमा वणवी रा.नि.व.६ । त्व कसारा कमरी नेता वंशकर्पूररोचना गोडवा वंशतैलम् । सौ। पर षिकारीगे तेलम् तुहा पिदा रोधनिका वंशश करा। गुपाः- "कटुतैलभर पिन्नं भूव वंशफल: गतम्।" रसर. । मत्ता कपाया मधुरा हिमा शासकासनी रक्त वंशत्वक् (च)। स्त्री । वंशवधि । वीरभद्र पुद्धिकरी तापत्री पित्तोट्र कश्मनो च । नीन। तहगुप:-रमःसावकारितम् । २.६ । अपिच... वाइपी तया वलया म्वाही वंशदला। स्त्री । वंशपवटगे । बगानाका घशीतला। वगा-कास-दर-यास चय-पित्तास. शामा रा.नि.६.८ कामला:। हरेत् कुष्ठ व पाणु कपाया वात- कन्द्रभित् । मा.। वंशदूर्ला । स्त्री । कटुकायाम् । ऐदी। सतपवायाम् । नसी दिन । किंधकायाम् । वंशवद्धि नौ । स्त्री । वंशलोचनायाम् । .निघः। रा.नि.व.२३ । वंशविदलः । पुं । वंशकालसन्दंशिकायाम् । वंशधान्चम् । ली। वेषुयवे । दीरभन्न काउन। वीरभद्र किमी स.चि.२०५.। तञ्च देशभेदाहहुविधं । रा.नि.व.१६ । [रा.नि.व.१४॥ वंशव्यजनवायुः। पुं । वंशक्ततालवन्तयायौ । वंशनेवम् । नौ । तमूले । पाचन कि । वामद भाथाद्र दाम । गुषा:-"वंशव्य नमनी रा.नि.

·बक [ ८२५ ] वक दीपनः ॥ मा. 1 वासः रुक्षीणी यास पित्तदः।" रान.२५.। श्वेत-पीत-नील-खोहित रजापुष्पभेदन चतुर्मिधः । वंशशर्कग। स्त्री । वंशेक्षुकृतशर्करायाम् । तेषां सा. गुणाः,-"वकोऽसिशिशिरस्तितो मधुरो मधुगन्धकः । पित्तदारकफश्वासश्रमहारी च भरिमाजात हिनि । गुणा:-चतुया बल्या पिच-"गतिः पित्त कफनित्-- सनधरा रक्षा प । रा.नि.व.१४। वंशरोधमायाम् । चातुर्थकहरोहिमः । रुक्षी यातकरस्तिमाः प्रतिश्याय- रा.नि.व.६ निवारण: । घोऽनुगण: कटुस्तिक कफपित्तविषा- वंशशलाका । स्त्री । वोरणमूले । वाद पहः। योनिशूल षादाहकुष्टशोथासनाशनः ॥" शून। शनिर्मितशलाकायां। हे.च. । वनपुष्पगणाः,-"चम्ति कुसमं शीतं वंशक्षौरी। स्त्री। वंशलोचनायां । रा-नि-वाद । चातुर्धक निवारक । नतान्यनाशनं तिक्त कपायं वंशाङ्करः । । वंशकरीरे। चालन का। पाटपाकि पौनसम्मपित्तनं वासनं रा नि.व.01 मुनिभिर्मतम् ॥" भवनातौयजल परपतिविशेषे । वंशाग्रम् । लो । वंशारे। चौरमाज की । व भारी। तस्य मांस भक्षणात् गुरु। रा. निघः। नि.व.१७ । यातनं विग्ध अष्टमलं हप्यं रक्तपिचहरं वंशान्तरः । । गलाख्यो । नन, शिश। हिमञ्च । रान.३५.| See भवः । रा.नि.व.८ । वकचिच्चिका। स्त्री । मत्माविशेधे । हारा.। वंशावलेखः । पुं । वंशत्वचि । चौरमंत्र पक्। वकपुयः (प्या,प्यौ)। पुं, स्वी। पगस्तिदर्द । स.चि.१८म. दामना फूटला गाह। श.र. । की। यकपुप्पे । वंशास्थि । की। मर्कटास्थ मि। से.निघः । वकाची। स्त्री। वकचिधिकामस्य । हारा । वंशाहः । पुं । वेणुयवे। रा.नि.व.१६ । वकु(कूलः । पुं (Memusops Elegni) वंगिकः । पुं, की। कचौ। कागि दे। खनामख्यातनचे । वकून गाह। हिं वकुल, घे.निघ. । भगुरुका । पमः । स्त्री (का)। मौलसरौ। में पीगड़चेहद उत्. यउड़कड़ि । पिपल्याम् । .निधः । वम्. यकुली। दा. घोलसरी। ता. मोगदम् । तरापर्यायाः, केशर: केसरः सिंहके शर: वकूलः वंशो। स्वी। वंशलोपनायो । वै.निघ.२म-मंग्रहणी. यरलन्धः सीधूगन्धः मकुल: सुकूलः स्त्रीमुख- दि.मातोफलादिचु । वशे । -कर्षचतुथ्ये । मधुः दोघल: मधुपप्पः सुरभिः समरामन्दः ८ तो.। रा.नि.व.२१ । यसरेणुमाने । “वसरेणुस्त स्थिरकासमः शारदिकः करक: विशारदः गूढपुष्पन: पर्यायनामा वंशी निगद्यते ।" भा.। धन्ती मदन: मद्यामोदः चिरयुष्यः । गुणाः- वंशोद्भवा । स्त्री । शरीचनायाम् । वै.निघ. शीतलः द्यः विषदोषहरः मधुरः कषायः र.पि.चि.वासाखण्ड । मदायः हर्षदय । रुच्य सीराख्यं सुरभि शीतल वंश्यम् । सो । यंशलोपने । वै.निध.२भ-चय. मधुर स्निग्धकषायं मलसंग्राहि घ। इति त्वक्पथ. चि.मूर्यप्रभावष्याम् । पुष्प गुणाः। रा.नि.व.१० । “वकुलस्तुवरोऽनुष्ण: वकः । पुं । अगस्तितः । वरकरनन गए। कटुपाकरसी गुरुः । कफपित्तयिषधिवक्तमिदन्त- हिं पासना । मं अगता। ते अविसि। ता. गदापहः॥" भा.। "मधुरच कपायच निग्ध तत्पर्य्याया:,-शिववली पासपस: संग्राहि वाकुखं। स्थिरीकरच दन्तानां विशद एकाठीन: हकः वसु. वसुक: वसु नसूक: फलमुच्यते ॥" सु.सू.४६प.। मकपुष्पः शिवप्रियः शिवमानो काकनामा | वकुलपुष्पम् । लो। वकुलकुसुमे। पमः । काकशीर्षः स्यू लपुष्पः सुपूरक: रमपुप्पः सुनितरुः वकुला। स्त्री। कटक्यां ! कहें की। रा.नि.व.।। अर्गास्त:- अगस्ताः बदरीनः वङ्गसेन: शौघ्रपुष्पः वकुलो। स्त्री । काकील्यां। कोदना । श.च.। सुनिट्ठमः सुमिपुप्पः प्रणारिः दीर्घफल कः वपुष्पः सुरमियः शिवापौडः सव्रतः शियाः शिवेटः शिवा- वकुशः । पुं। पर्वमग दे। सादः भाम्भवः ममपूरक: रविसनिमः । म तु वरका । नौ। मलाकायां । मे। । पागति ।

·वक्र [८२६ ] । स्त्री । से.निघः । वकोटः । पुं। बके । विका.। वक्रकगटः (क:)। पं । खुदिग्तक्षे। थानद्र वक्कमः। पुं । मद्यविगये। अयं जगल एव । गा। रा.नि.व.८ । यदरहरै। दूग गाह। गरन्द्र मि। गुपा:-"वद्यः प्रवाहिकाटोप- रा.नि.व.१ । दुर्नामानिल शोफ हत् । वामी इतसारत्वान वक्रगः । पुं । सं। वै.निघ. । विष्टम्भो वात कोपमः । दोपन. सृष्टविएस वी वक्रगुल्फः । पुं । उष्ट्र। वे.निघ. । विशदोऽल्पमदी गुरु:॥" सु.सू ४५ प्र.मयव. । वक्रग्रोवः । । उ । विका.। [श.र, वक्त(क)शालिः । पु । म्यनामाव्यातमध्यदेश- वकचुञ्चः । पुं । शुकपत्तिगि। वा भाषौ। सम्भ तशालिधान्ये । मानिधागविभाव, पाश वक्रतुण्डः। पं । गकनिधि। श..। धारममम । मंधकोरधान । गुणा:-लघु: वक्रदंष्ट्रः । पुं । सुखपाक करय । रा.नि.व.१६ । शू करे। व.निच.। वक्त्रम् । की। मुखे । रा.नि.व.१८ । सगरमूलें । | वक्रदन्तो । स्त्री । नवदन्त्याम् । ३.निघ.। व.निघः । नगरपुष्पे । न म । रानि व.१०। वक्रनक्रः । प । गुकपक्षिणि । नागौ। मे। वक्रनासिकः । पं । पंचके। विका. । वतकटुता। मुखस्य कटमायाम् । मुखवरस्य । मा.नि. । वक्रपुच्छः । । कुमरे । विका. । ववखुरः । पृ । दन्ते । विका.। वक्रपुष्पः । पुं। वक हो । वन्नद्रना। वकपट्टः। पुं । प्रयस्थ चणकभोजनपाव । रा.नि.३.१० । पलाशते । मनामना। टावा। है.च.. वक्रपुष्पिका। स्त्रो । सादालिकायाम्। विश्व- वक्तभेदी (इन्) । 3 । ति करसे। है.ध. । लायू'लया। 4.निघः । वत्रामुण्डिका। म्बी । मुखमुगिड कैलिग्वाते वक्रबालधिः । पुं । कुकुरे । ६.२.। रा.नि. वाखयहविये । सदाविष्टस शिशोर क्षणं,- "म्नानागाः सरुधिरपाणिपादवको बहाशी कन्नुप- | वक्रलाङ्गलः व.१८ । वि। यकपुरयुक्ने । शिराहतोदरी यः। स नयः शिरथ वकमुडि वक्रवत्रः। पु। शूकरे। श.र. । कातः सोहगो भवति च मूवतुन्य गन्धिः ॥" भा. । वक्रशल्या । स्त्री। कुटुम्बिनीतुपे । रा.नि.प. वत्रावासः । । नागरगहई। (नवू गाछ। ५। कटुतुम्बनाम्। उिना। रतलानलिका- रा.नि.व.११। याम् । नान विषनापूनिया। 4.निघः । ववशल्या । स्वी। काकादनील तायाम, श्वेत गुमायाम । रा.नि.व.३ । रक्त गुमायाम् । से.निघ. वक्रा। बी। कटङ्गयाम्। काँडागौ। वक्ताशोधनम् । सो निम्बू फल । म । मद,व ३ । रपृकायाम् । निति माद । वै.निघः । वे.निघः। भव्य फले । काल।। रा.नि.व.११ । वक्रायम् । को कपाटव करते। र.मा.। चि। मुखशीधने। वक्राङ्गः । पुं। इसे । है.च. । वि। कुटिला । वक्तशोधौ (इन्) । पु । नम्बौरे । नत् । वक्रो (इन्) । पुं । गर्भविदारनन्यपुरुषभेद । नटा. । वि। मुखशोधके । यथा-"मातुर्व्यवाय प्रतिवेन वक्रो स्वाहीनदीच. ववाधिवासः । पुं । नागर हो। वै.निधः । त्यतया पित्य ।" घ.शा.२५. । वसेनः। पुं । प्रगतिचे । वह दृश् । वतालुः । पुं । वाराही वान्टे । वै.निघः । विका. वक्रम् । क्लौ । नगरे । उगनाश्क। वा.उ. वद्भिः (भिः)। पु, को (विधि)। पशु के, सि.यो.च.द.अ.मा.चि. । पपंटके पा स्थान। उणा.। है.च. । काश। रा.नि व.५ । स्थानं ल्यता वक्रीभूते वडिलः । पुं । कण्ट के । विका. । अस्थिभइविशेष । “तचामुग्नमविमुक्तास्थि" इति मनप्पम । म.मि.१५च. । भाः । पि । असरल । वणम्। ली। शोषधाती। नौमा । रद्र धातो। - - ·.. वा [ ८२७ ] वचा. बार छिन्। तत्पर्यायाः,-खपन नागजीवन छ। विका.। रक्तवकवले । र.मा. । तत्थुष्य- मृदा गुरुपवं चकसंज' समरं नागनं कसीरं गुणा:-"वासकस्य च पुष्पाणि घनसेनस्य चैव पालीम सिंहलं खर नागं पापु वपु वपुः वपुषं हि । कटुपाकानि तिक्तानि कासचयकराणि यह कुरुप्य पिञ्चटं पूतिगन्ध । रा.नि.व.१३ । वन च॥" राज.३५.1 चिकित्सासारसग्रहकारे। हिविष तुरकमि पभेदन ।। यद-“वेत मृदु वङ्गारिः । पुं । हरिताले । हे.च.। लत सिग्धमुष्णसह हिमम्। सबपवकर वनावलेहः । पं । मेहे अवलेहः। "वनभमा- कान्त नपुयेष्ठमुदाहतम् । चरक मिथकसापि हिवल्वच लेयेन्मधुना सह। ततो गड़सम गन्ध विविधं वइमुच्यते। उत्तम सुरकं तव मिथक भक्षयेत् कर्षमावकम......।" रस-चि.। त्वधरं मतम् ॥" गुणा:- " बलप सरं सक्षमण वङ्गेश्वरः। पुं । मेहतरसविशेषे । पन रस- मेरकक्रिमीन् । निहन्ति पाण्ड, सश्वासं चतुभ्यं पित्तलं मनाक् ॥" भा पू.म.धा.व. । तिक्तं मधुरं सिन्दरं वङ्गममासमभागम् । पन्धी यथा-"रसेन वङ्ग हिगुणं प्रग्या विद्राव्य निक्षिप्य समुद्रने सत् । भैदि पाण्ड क्वमिन वातन लेखनम् ईपत्पित्तलञ्च । विमर्दयेदमनलेन गोलं कृत्वा ससंवैध पुटेत राज. । पशोधितवान्दोमा यथा-वङ्ग' विधत्ते खलु शुद्धिहोनं । तथाह्यपाल किलासगुल्यो । तीवम्। तत: तित्तत् जलपावमध्ये नीरन्तु कुष्टानि गूलं किल वातशोधं । पाण्ड, प्रमेहञ्च सन्त्यज्य रहाण स्तम् ॥" मावा वलमिता। प्रव भगन्दरश ॥ विषापमं रन विकार हन्दं चयञ्च लवणस्य २० भागाः। रस-चिः । कृत्राणि कफ ज्वरञ्च । महाश्मरीविद्रधिमुख्य । वहणः । पुं । सक्थिसन्धौ । उहको शन। रोगान् । नागोऽपि कुर्यात् कथितान् विकारान् ॥ रा.नि.व.१८ । तत्शोधनविधिर्यथा,-रग नागो प्रतक्षी च गलिवौ वडाणानाहः । पु । वपयोराकर्षणवत्पीड़ा- ती निषेचयेत् । विधा विधा विशुद्धि: स्यात् याम् । भा म.भ.। रविदुग्धेऽपि च विधा॥ तन्माराविधिर्यथा,- "वपु वङ्गमर्यास दृष्ट सयवक्षारसैन्धवं वही । वचः । । कोरपक्षिणि। जिन नायौ। मे। अमसि पटगलितमधो नतमसतं पुनमचम् ॥" वचण्डा (ण्डौ)। स्त्री । शारिकायाम् । पन्यमले यथा--"वङ्ग सवालमर्कप्य दुग्धै: पिटा च मानिक नाथी । विका, । वौ। वालिश.र. । तम पटेन् । गकाश्चत्यमवर्णैः सप्तधा भस्मता | वचनम् । की। शुरुयां । । श.च. । वजन ॥" समभागवङ्गतान कन् अक्षरए पिष्टा पत्यवाचन सप्तधा गजपुट पचेत् । "चुल्या वचा । म्बी : (Acorus calamus.) The वचरः। । कुकुटे। कूदा। मे । दृढ़तरे पावे लोहदण्डन बुद्धिमान् । वन सम्म धेच गैरमीषामतियवत: । प्रथमं रजनी- sweet flag. खनासण्यातपण्यट्रव्ये । व। हिं चूर्णहितीये मीरवारय च । तीये त्रिफलाचुगणे: वच, घोरवच । तें वड़ज, नन्नवस । वम्. वेखंड़े । चतुर्थऽश्वस्यचिञ्चयो: । एवं यामइयं मद्यं 5.उतच ता वशम्ब । तत्पर्यायाः,-उपगन्धा पड़ गन्या तौक्षणा गीलोनौ शसपर्विका नटिला मङ्गल्या हदाग्निना। पनिन नायते भम वगाय नाव संशय: ॥" सा.का.। भमती करणं सौसशब्द विजया उया रक्षोनी वच्या लोमशा क्षुद्रपवी ट्रष्टव्यम् । पुं। कासि । वार्ता की। म. । गालिनी भटा । वा सू.१५ अ.गोधनव.,वास कादिव.। सु.स.२८अ.मुम्तादिः । "भारुणवधा।" गणा:- वङ्गजम्। को। सिन्दूर । र.मा.। [श..। तोता कटुः उरणा कफामग्रन्थिशोफन्त्री वात. वङ्गनः । पु । वार्ताकद । (वन गछ। ज्वरातिसारनी वान्तिकृत् उन्मादमतन्नी च । वन-मलः । पुं. ली। शोषधातो। वै.निघ.। रा.नि.व.६ । भपिच,-"वचायुप्या बात क फट पानी वनाशुल्वजम् । की। कांस्यधातौ । कामा। सातियाईनो ।" अन्यच्च - "अति पयसाज्येन माममेकन्तु सेविता । रचा यावरं प्राज है.च.। ग्रुतिधारणसंयुसम् ॥ चन्द्रस्य यह पौतं पलमेक वनसदृशम् । की। यशर्दै । || निध। पयोऽन्वितं । बचाया सत्यापं कुर्यान्-महा- वङ्गसेनः (कः)। पुं । कहते। वकटमब प्रज्ञान्वितं नरम् ॥ “प्रत्युवापि सरागापि " .

·मन [ ८२८ ] । पन्धिलापि परा भवेन । पन्तःगचित्तमायेए दया रा.मि.व. । सिसदमें । उ मा रा.नि.व.८॥ फपि गहिता ॥" गोमुये पचपादकीदके पता शान रचे । युहोहछे । वनमा गाछ । भा. पथात् सुगन्ध मन्दन बदमान बचा इरिटा च गहा वचकम् ।की । वनपारे । रा.मि.व.६ । भवति । भैप । लाङ्गन्ति कायाम् । वियनानिमा । वचकण्टकः । । घोहते। मनमा छ । है.निघ.1 रा.नि.८। कोकिलावन। रानपाडा गाछ । पचादिवर्गः। पु । पामस्तदेवदारुगाप्ति- गमि.व.४॥ विपासुन चाम-दवातनागरातिविषाभयाः।" वजकन्दः । । शकरकन्दालुके । अद्रदन्त गुपा:-पामासोमारम: मंद:कफवातम्तन्यदोषनर पान्। र.मा. । ताग्न सक्षम्य गिरीमहायाम् । वा.न.३५.पादिया। टाएनद्र बागे। व.निघः । (क:) पं, को । वचायटतम् । को गण्डमादायधिकार पटुगर। वनगर। गृपा:- कफः पिन. वृतम्। पाठ:--"वपा प्रटी इरिट्रेई दार्यान्द्रयव. रककरय। निघ. नम्तकन्। पप्या पातिविपा गठो मर्च दशपलं पृथक् । चतुपेऽम्भमः पका पादप विपाचयेत् । वचकक्षारः। पुं, को। बनधारे। है.निघ.1 सपि.मयं पन्दोमानः सायट्रय : मुपैपितः । वबकान्निकम् । सो । प्रतिचिकिमाधिकार प्ररिप्य विग घोट' न्यौपदर्शन पन्नानि पौषधम् । पाठ:-"पिप्पानी पिप्पलीमून पत्र पद......." रस..। गुप्छो यमानिका। भौर है इस्ट्रिं विई वचोग्राइम (ग्रहः)। को, पुं। यवन्द्रिये । मोदीलं तथा । एतेरेवोपधः पिट रारपाल दाना निघः। रा.नि.व.१८॥ विपापयेत्...। पौरपाकविधानेन कानिकन्यापि साधनम ” काधिकं ८ प. पामोयं ३२ प. वध्वम्। सी। महाग्वान्चसमे रब । रोगा। पियवादोना प्रत्येक ४ मा. कानिकप: कायः । तच तपोतलगभेदन चतुधा पतुभांति कश्च । तम्य पुम्बीन पनकत्वमचम्ति । तत्र पु.५ हन्नाक वचकारकः । । नखोनामगन्धद्रये । .निघ.। फलमन्य पं रेम्वाविन्दुशून्य हसार । रेनाविन्दः वनगापः । पुं । इटगीपकोटे । वै.निघ, । मन पट को बीजातिकम् । तया विकार ववचमा न्। पुं । गए । द्र। दीई पत्तपम नमकमिति । वय पवञ्च से गनि.व.१८ । देषक रमवभक सारव जमिहाघ, नामक फ्राम प शेयम् । दिपो रसायने चवः रोगममने ववचुचः । । यधपदिपि। वै.निघ. । वैग्नो वाद गद्रो क्य:म्नम्मने योग । तया मी वचतुण्डः । पुं । यहाहवे । मनमा गाइ। तियि एमप: पुमो नमकी नम च योग्यम् । ग्राः । दैनिघः। मशके। रा.नि व.१८ । रस.चि.०५. । गुषा:-परसोयतं संयरोग' | वच्चदण्डकः । पुं । युहोठ चे । मनमा गाई । सर्वपापहरं मुम्बद गरीरदाय करं रसायन । रा.नि.व.१३. । पाइन्न दोषा:-"पापोढ़ा वन्वदन्तः । पुं । गूकरे। विका.! मूपि । पाण्मुगनं सास दानन्ततम् । रोगानीक माः। पम्बिसंहार । शाशा र.मा.! गमदर घने वन मोधितम् ।" तबोधनम् - “नानीकन्टगतं वच' टोलायन्ने विवास्ति । वव्वदगनः । युं । उन्दू । है..! समाई कोट्रवक्षाधे कौनये स्मिन्न भवेन ।" ववद्रुः (म:) | j। मुहाहते । मनमा गाए। मा.मं । See मादिकम् । डोवर। दाना। रा.नि.व.१. । काति। गषि धरपि । नौर ववपापागम् । फो । दुग्धपापाये । उन- विशेपे । दायानो। पुविगा। बता चड़ि। वम्. शिगोला। व.निघ । भा.र.। पटिसन्यो। धावा। में.1 विड़ते। वनपुष्पम् । सो । तिनमुप्पे । जिनन । भधाती। भा.। मैप.महारमोविलास। शतयुयायाम् । उनका .निघ.! स्त्री (प्पा) ववः। पं । कोकिलाचत । दूगीज़। मतातायाम् । उन! । रा.नि.व.४ । वै.निघ.. पम । यार..

·[ ८२६ ] वट पका वजबीजः (काः)। पु । लताकर । . धूमनाङ्गजं धमीत्यं । गुप्या:-अत्यगण तीक्षा निघ. रा.नि.व. रसं रेचनं गुल्मीदरविटागूलनं सरञ्च । रानि.व.६ । वजमिरजः । की । वैकान्तमणौ ! वै.निघ । वजनो। स्वी। मधुरतविशेपे । गुडाख । वजा । स्त्री । नुहौ । मनमा गीझ । गुणा:-कटुः उमा शासन्नी हिलाकम्प कारीग. गुडच्याम् ' छन् । मे। वात नापीन मनोजकन्यामशूलीदरनी च । वै.निध.। वजाख्यम् । सी। दुग्धपापाणे । उनथति। वजमण्डरम् । ती । पाण्डुरोगे चौपधम् । पुं। सेहवने। गनमा गाए। स.चि. पाठ:--"पउकोलं समरिचं देवदार फ नविन वजानकः । पुं । स। रा.नि.व.१८ । अस्थि. पिशामुम्तयुकाच भागास्विपलसमिता: । याय संहार। शीना। भा.। स्त्री (ौ)। गवेधु. न्येतानि चूर्णानि मण्डू र द्विगन्तत । कायाम् । श.च. । पाट गुग्यै नोय घनास्तै नटुरेन् । ततोऽक्षमावान् वज्जासः। पं । शुक्रगीदन्तमपो। टुग्धपापायो । वट कान् पिबेत केण तकभुक् ॥" रस.र. । रा.नि.व.१३ । वनसुष्टिः । पु । श्रारण्यशूरग्ध कन्दे, शरण | वज्ञानम् । को। अधर्गिपे । पक्षण यथा सशकन्दभेद । वेनिघाम. कर्ण कन्च रि-वज --"यदञ्जननिभं चित्त यही विकृति ब्रजेत् । सुयादिनये । वजसंहितढ्योज्यमदं सर्चन नेतरन्।" रस. वज्रमूलौ । स्त्री । मापपर्णाम् । मायांगी। चि.४.। रा.नि.न.३ । वजास्थिः (गृहाला)। स्त्री । कोकिलाचक्षुपे । वचसूषा। दी। पन्धमुषायाम् । पक्रया कूटनचा। हि तालमाखना। की कलिस्ता। यह । गनिम्मापाविधिर्यघा,-"हौ भागौ तुपदग्ध स्य रानि.२.४। या शोकमतिका । लौकिहस्य भा.क वजाहिका। चौ। कपिकच्छाम् । मामाकूगी। श्वपापारमागितम् ॥ नरशं समं पर झागी सौर पंपयन् । याममा हद पशात् तेन मुर्गा वजाह्वम् । शो। तगरपादुके। वै. निघः । मसम्पयेन् । शोपयित्वागु सलिप्य सन्कल्के वज्रो । स्त्री । न हीभेदे । दे. । वै.निघ.रम, सुमिरीधयेत् । वजयमायाता सम्यक् पारद- शीतज्व.निः। अस्थिसहारकै । वै.निघः। साधिका॥" मंग्रहः । वञ्च(चु)काः । पुं । भगाल । मम । वजरदः । पुं| शूकरे। विकाः । बचलौहकम् । हो । कान्त लोहे । वै.निधः । वञ्चयः (धू :) । पं । कोकिरतपचिणि। वजवलरौ (वली)। पुं. अस्थिसंहारलतायाम्। वजुलः (द्रुमः)। पु। पविभेदे । हला.। (Calamus rotong) वेलसह । नलवैवसे । হাড়জোড়া হাড় हारा. र.सा.ए। भैप खरो.चि.वकुलाद्यतेन । ददगी। रा.नि.वर। रा.सू.३८अ.। स कल्प. वा.सू.१५यन्यग्रीधादिः । च.सू.४अ. । वववक्षः। पं। भडीयो । गनमा गाछ। एखाद्मे । श.र.। अशोक ने । रा.नि.व.१० । रा.नि.२८। सु.सू.३८अ । तिनिशन। अम.। ववशल्यः। यु । शतकीमगे । भवान ।। वजुलप्रियः । । वेतसहई । बङ गाए । रानि व.१९। र.मा. वजयललिका । स्त्री । बजायनि । कूटन वक्षुला। स्वी। यहुदुग्धाय गवि। थाना था हि सामाखना। कों लोचिता। दम्. विखरा। गा। हे.च.। वजनारम् । ती । मालवदेशसिहचारे । वटः। ' (Ficus Bengalensis. Syn. वजनार इति लोगों । यम्. नवसागर । तापीया:, Ficus Indica.) The Benyan tree. -बजकं धारयेष्ठ विदारक सारः चन्द नसार: खनामायातकायाहने । व गाछ। हिं वर, .... निघ.।

·वट [ ८३० ) वगड़ - यतावासः वर्गट। वट। कपाल । मरिचेटु. मारि, वट(ठ)रः ।। कुमुटे । गर । वैदो। प. । पडि मरि। उत्. वीर । ना. पत्त। तत्पर्शाया:, | वट(प्र)रोहः पुं । यटारे। रान यति । न्यगोषः बहुपात् नदी शुद्धः हत्पादः वयवणानय: व.निघ २भ गा.चि. । ६.द इसमदिरवश्या । वयवणावामः यवपादयः हतनाथ: यमाप्रयः वटगुणकम् । सो। वटपोहे । दान दूटि। रक्तफल: गनी कम्मनः वः शीरी भागडोर: बटाल: रोहिप: पवरोधी टिपो स्कन्धरः घ.द.वरातिमा चि.कलिदाय गुड़िका । “धासकी वटगन कम् माइलो महाय: भनी यक्षतरुः पादरीहपाः नीलः शिफामहः वनस्पति: । गुणा.- वटशुङ्गा । वी। एटाटुरे। भा.बहरी.चि. । कषाय: नधुर: शीतलः पितरफत्र: बरदापरबा वटहा (न) । पुं । प्रतुदक्षिणिये । घ.र.२८५ः। मोहन पानीफार 1 रा.नि.व.११ । पिच, वटाग्रन: ।। पटगङ्गाया। रस र बालधि... वरः शीतो गुमर्याती कफपितवणापहः । ययों वटि:। मौ । स्टौ । दड़ि। प.प्र.१५.। दिमांदाइप: पायो योनिदोपत्" मा.। उपमितिकायाम् । इडि, योगविद । हारा। गन्धके । पचनदे । कपर्दक । न. । मापरण्ड लादि वटिका (टो)। झी। वटो । अनि । प.. कृतपिटकमद । बड़ा इति लोके। गुणा:- "वटी विदासी पालत्।' रान३५.। १ख.। कवाय मातहतवाद्यद्रव्ये । वति। गुग्गः -कपाया नरा शीतला विजनी मादायमा वटकः। पुं । मापादिदिदनातखाद्यभदै । शामविषच्छटिंधी । रा.नि.प.१६ । वै.निघ.२ दछ । तत्मस्तुतविधिर्यथा,-नापानां पिटिका भ.बा व्या.चि.र.सोनपाके । गुगवटीगुणा:-पच्या दुनो लय पाई कहिन मिः। कन्या विदध्याइट को राजा नः सुगमूपमुष्णा घ। कुमाए वटीगी- नम्तिले पु पनेः । गुणा. -चिप्क्षा यटका मन्या रहाको लक्ष्य । भा.। नदीवटे। तत्पीया:- वहया वीयवईना: । वातामहरा या विपा. नदीदट: यावर: सिजायः पटकः धनरामिनी दहितापहा. । मिसनमदिन: पफारिलायनि- चौरसाचा । गुषा.,-यापाया मधुरा शीता पूनिता: ॥ मापाटावा। कोलमित माने। टाइपित्तहगावाविषयमवाहिनामिना छ । रा. : लना प.म.व. । नदोक्टे। रा.नि व.११ । नि.३.११ । अचमद । सद६.५ । वटकाकारः । पुं । पचिविशे। वग. का वटुः (वः) । पुं। गुटनटा। ना बटपची। व.निघ. बालन। .र. । वटच्छदः । प । श्वेतार्न के Cउ गई। वहलोहकाम् ! को। वर्तलो है। यम्, पदरम- १.निवः। लोह। रा.नि.३.१३ । वटनटा। ही। वटगुदायां। दहेंद्र नि। वड़वाजिमखः । पं । अग्निजारत दे। मा.की.यममाररी। वड़वानलः । पुं। वाराहीकन्दै। मागराग्री। वटपनः (कः)। पुं । सिता । খেপত্র वै.निव। फान मनौ। रा.निव.१०॥ वड़ा । दी । पिटकवियि । दा . यवा- वटपत्रा। बी । विपुरमति कायाम् । र.मा. । 'कदने नायवा ताल युनं यत्ताम्लं पिई। पिई बचमल्लिकायो। मलिदा। ग.नि.व.१०। चुर्ण वटी वड़ा......॥” श..। वटपत्रो। म्दी । पाषारद कविशेष । वरु | वड़िशम् (शा)। की, स्त्री। नसधारण्यन्त्र । भाषामि। मं वडवतो। ते विडि व छ । वनौ । अनः। श..। ऋषिविषै। घ. । तत्पर्याया:,-दूनानी इरावती ऐरावती गोधावती वण्ठः । पं । खब्वे । । । [ मे। ग्वामा खट्टागनामिका । गपा.-हिमा मेरदद्रुती वरदा व्रणकी कित्सिद्दीपनो घ। रा.नि.व.५ । वण्ठरः । ५ । नगननालाइरे। कुक रखाइने । "वटपवी कायोगा योनिमृगदापहा" भा. वण्डः । पुं । पण्डपुरुप । अनाहतमझे। ई.प. । वि। लालाटिरहिते। वटकमे। । । । गु-व.।

·वत्सा [ ८३१ ] वन नटा.. वतूः। पुं । नेवरोगे | पा. । वनकारियां । स्वनामख्यातलतायां । गुणाः- नधुरा पिचदाइरादोपहरी वृष्या सन्तर्पणी रघ्या वत्सस् । को । वसि। पनः! पुष्पकाशी। विषदीपनी च। रा.नि.व.३ । गणा:-रोच शैला कपाय ल उपाफत्वात् वात हान् वत्ताहः (यः)। एं। कुटजवा। भैप.उपदंश. सम्मानन्ध । पुं। गोवसे । पुवे। वर्ष । बिका। इन्द्रयवे। च.द.कामला-चि.व्योपाद्यते । गि. | स.चि.३८.। अवि.३स्थान.५६अ। वत्साक्षी। स्त्री । गोडुम्बायाम् । गाद । वत्सवाम् । की। पुथकाशीष । नोन शिजदम् । रा.नि.पं.२३ । कुटजवल्कले। कू'उड नि । सं. हम बङ्गाद्यचरें। पुं । कुटजहन । वगुः । पुं । पास्यशाखोटहचे । योनीत म.मु. रा.नि.व. । इन्द्रयवै। सा.की,सर्वचरहरीहे। गा। प्रति घ.द.पजनगुड़िकायां । वा रु.३५ प वत्स कादिवः । वदनम् । शौ। मुखे। रा.नि.व.१८ । • "वत्स का मूळमार्गी ।" च.द.अन्येाप्कज्व.चि. । वदनान्लता। स्त्री। पिनजरोगे। भा.। "महोदामुप्तवासकै ।" निर्गुणधाम् । निभिना । वदामम् । झी । यातामफले । दानाम । वे.निघः। [फीषान्तरम्। तत्पर्यायाः, -सुफलं वासवैरि नेवीपमं वादाम । वत्सकण्टकाः। पुं। पपंटके। करना। गुणः-उण सगन्धि वातन गुरु यत्वं गुमवईनच वत्सकफलम् । क्ली। इन्द्रयवे । घ.सू.४ भ. । रा.नि.व.११। घ.द. ज्वरा सिसा.चि. वसकादौ । कटफालमिति वदालः (क:)। पुं । मत्स्यविपि । वान तंचित् । [नि.वर । माछ । पाठीगमस्य । जिन गाए । तत्पर्यायाः, वत्सकबीज(फल)म् । की। इन्द्रयवे। रा. -चित्रपदाल: चिवलिः। विका। वत्सनागः (भः)। पुं । (Aconitum वधवाः । ' । व्याधौ। मृत्यौ। उपा. ferox.) Indian Aconite. Root of the वधाङ्गकम् । क्ली। विधे । वै.निधः । Aconite ferox brought from Nepal. | वधिरः । ९ । भुलथे। पि.। श्रुतिशक्तिहीने । स्थावरविषमेद, कन्दविष दें। शंवद्र वनविय, वधूः । स्वी। स्पृक्कायां । निजि । रा.नि.व.१२ । कार्यविध, मिठविव । हि मिठा। वम् वचनाग। शट्यां । शारिवायान् । मे। [विका. ता. यसनो। गुणा:-अतिमधुरः उसः वात. काफतः कडरोगसन्निपातः पित्तसन्तायकारकाव । वधूशियनम् । लौ । वातायने । बानाना । रा.नि.व है। सु.कल्प-२प्र.। वा.व्या.चि. लघुवात- वनम् । ली। जले ! रा.नि.व.१४ । रक्षाञ्जने । विध्वंसरसे। लक्षणं यथा-"सिन्धुबारसहवापनो वै.निघः । चाद्युपगढ़ खाने । [कचित् । वासनाभ्याकतिस्तथा । यत्पाचे न सरोह तिस- वनकावुः। । कचुविशेषे । चूदना छ । नाभः स भापितः।" भा.पू.रभ-विषय. ! वनकणा। स्वी। वनपिप्पल्याम् । वै.निघः । वत्सभक्षकः। पुं । ईहामगे । रोशन, नलपिप्पल्यान। (गावागा। वैःनिध. । वनखण्डुलः । पुं । मधुरशूरणे । वे.निघ.! वत्सरः । पुं । हादशमासात्मक काले । वन। वनकादलो। स्त्री । साहकदल्याम् । दाना मन.. [२।। दना। रा.नि.क.११॥ वत्सरान्तकः । पुं । फाला नमासे । रा.नि.प. ! वनकन्दः । । श्वेतगरण । वन उम। वत्ता। स्त्री । बसायाम् । रा.नि.व.१८ । धरयोकन्द। रा.नि.व.०। वनकर्कटौ। स्त्री । पारण्य कर्कयो । वन वत्सादनः । । इंहासगे। हो। शादांगी। कादड़ी। र.सा.सं. रा.नि.प.१८ । वत्सादनौ । स्ती । गुड़ च्याम् । प.मु. । सु.सू | वनवार्कोटम् । को । अरण्यकर्कटिकायाम् । २८म,संशोधने। गनपिप्पल्याम् । रा.नि.व.२३ । काटनान। भैप-विपाधिकारे ।

·वन [ ८३२ ] वन वनकर्णिका । म्वी । सब कोहई। वै.निवः । वनच्छागः । । वानरे । पारगवकागले । वनकाकाः। पुं । द्रोण काकपक्षिणि । मोड़ तत्पवाया,-पड़ : गिगुवाहकाः शिवाहाकाः काका बनानः इडिड क: प्रह: । विका। शूकरे । वनकार्यासौ। स्त्री। श.मा.1 भारहाच्याम् । दन दानागौ। तत्पगाया:.-विपर्ण नोनय- | वनजम् । ती । पझे। मे। पुं। सुनके। कापसः भानो भानो यासिनी बनसरोजिनी 9. वनयोगापूरो । टना टन । रा.नि-३.११ । बहुमूर्तिः । र.मा.। वनजगूरणे । दून। उस । रानि व.७ । दन- तिने । वनकुलत्य । दैनिघः। ची (जा)। वनकुकुट:। पुं | वन्यतानचूड़े । दूटना नपाम् । भूभानी। रा.नि.व.३ । अश्वगन्धा- कू का ते अडविकोड़ि। रा.नि.व.१६ । थाम्। मिये यायाम्। ति । वन कापसे । वनकुण्डलो (इन्। । । वनशूरणे । .निच. । निगुन्याम् । निमित। श्वेता कार्याम् । २भ.कणं कन्न चि. रा.नि.प.४ । वनतुलस्यां । रा.नि.व.१० । वनाई के, वनकुलस्यिका (त्यो)। स्त्री । प्ररथजात श्रावहरिद्रायां । रा.नि.व.६ । वनोपोदिकायाम् । कुलत्ययाम् । वनकूलथी। का। रा.नि.व.७। वनकुसुम्भः। पु । अरण्य जातकुसुम्भवले । वन जतानचूड़ः । ' । बन्याकटे । दनकूश्म शून्य। बनजखूईजा। स्त्री । पाटयान् । वनकेन्द्राणी । स्त्रो । श्वेतनिर्गुण्याम् । उ काका भनी । वै निघः। निमित्त निघ.। वनजत्तिका। ली। इखनपड्याम् । वनकोद्रवः । पुं । वनज कीद्रवधान्ये । बाना वै.निवा! दाना दान। भा.. [कून शा। वनजीरः।।। एनजात नीरवी, कटुजीरले । बनकोलिः । स्त्री। वनशबदरीतते । बूटना वन बौरत। मं वनजीर । के काजीरगे । वनगनः । पुं । वन्य करिणि । तूटना शौ। तपर्यायाः,-वृहत् पानी सूक्षापयः घरण्य भीरः वनगौः । स्त्री। The Gayāl. अरण्यभवायां कण: । गुणा:-पाके कटु काः समिधा: दोपना: गवि। गवये। रा.नि.व.१६ । दीर्णज्वरहरा रुन्या. वाहराच । सर्जनौरका- वनघोली। स्वी। भरखजातघोलीशाके । गुणा. रा.नि.व ६। वनचटकः । पु । घर व जातघटेकपक्षिणि । दन | वनतण्डुलौ । स्त्रो । (Amblogina poly- बड़ा। [वि.। gonoides.) तण्डुलीयमेद। यनतण्डुलीयशाके। वनचन्दनम् । की। गुरपि। देवदारुचि वनततः । पु । पञ्जुनह । । वै.निघ.२भाज्य. वनचन्द्रिका । स्त्री । चि.। See अन्नु नः। मलिकापुष्पापे । रा.नि व.१०। वनतितः। पुं। हरोतक्याम् । श मा.। लीन- तचे। वै.निघः। वनचम्पकः। पुं । वनज वन्पकतने । दन गार, नारान 11 तत्पयायाः,- वनतिताका । स्त्रो। पाठायान् । उत्पलशाती। वनदीप: ईमाहः सुकुमारः । गुणा:-कटरु: गुणा: -तितं शौतलं पावो कटु कफपिनत्रञ्च । वात याफन: वर्णकरः च नुप्यः वध.स्तम्भ क. व्रण- च.सू.२७५.. रोपण. अग्निमान्य करवा रा.नि.व.१०॥ वनतिता (तिका)। श्री। वतिक कायां । वनचिचिण्डा। स्त्री । (Tricosanthes पाठायो । सानाति । रमा ! अम. । Cucumerina.) चारण्यचिचिलायां । दन वनत्रपुषः (कः)। आरण्य वपुषे । विहिनी, दम भाजनि। हिं जंलि चिचोला। इन्द्रवाश्यां। वै.निघ. । रा.नि.व.१०। हैं अडविपोटल। वनदमनः । पुं। पारण्यदमनकहते । वन बना। 1 ।

·वन । ८३३ वन मम । वनदीपः।। नगचम्प । मनाली उमा पाटुः वमिनो पिशाचभूतनी प्राणसन्तर्पणी च। रा.नि.व.१० । चन्यवाईचे। रा.नि..१०। वनबौजः (पूरः)। पुं । वनमातुलुङ्गे । रा. चारतक्षे । भियान जाए। वन्द्रुः। पु । रा.नि.स.११ नि.द.११ । वनभट्रिका । खी। भद्रमलायां । प्राब्दकल्पद्रुमः । वनद्रुमः । पुं । अनिचे । काहा गुरौ । निघ.। वनभुक् । पु । कोकिलायां । दैनिघ. ! वनधेनुः । । परमभयायां गांव। वरना | वनभूषणा । स्त्री । कोकिलायां । वै.निघः । गवर,जवन। रा.नि.प.१६ । वनमञ्जरी। स्वौ । धननिर्गुण्ड्यां । वै.निघ. । वनपलाण्डुः । पुं । (Urginéa Indica. | वनमलिका (नी)। स्त्री । खनामल्यात. Syn. Scilla Indica.) Indian Squill. लतायाम् । सेवनौति लोके । (मी सूटनन्द्र वनजरलाडौ। दन नियात्रा हिं नलिपिमान। गा। र.मा.। श..। ते नकवुग्लिगइड। वम्. राणकान्दा । दा. कन्ट । | वनमक्षिका । स्त्री। क्षुद्रदेश । दंशे । । रा.नि.व.01 वनपलवः। पु । शोभाञ्जन । मजिना वनसार्जारः। पुं । वनविडाले । वेनिघ,। गा। जटा। वनमालिका (लिनी)। स्त्री। श्रास्फ़ोतायां । वनपिप्पली। रती । वनोद्भवपिप्पल्याम् । शशमा गौ। न द.. वनमल्लिकायाम्। लो। ननिमून, CG मिल। मं रानपिल। के वाराहीकन्टे । रा.नि.व.91 काहिपिपलि । तत्पर्यायाः,-सूचमपिप्पली जद वनमाषः । पं । माघपाम् । गावानी । पिप्पली वनकणा। ন্যা নাক বন্যা वनसुद्गः । पुं । सकुष्ठ के । वन मूग । रा.नि. दोपनी । "प्रामा भवेद गुणाच्या तु शुप्फा: स्वल्प व.१६ । स्त्रो (हा) । मुद्गपाम् । शानौ । गुग्गाः मृताः।" रा नि.य.६ । रा.नि.व.३ । सु.सू.४६अ। वनपौतः । पुं । भूमिमगुग्गुली। फग्गुग्गुली। वनमूईजा । स्वौ । कर्कटमयाम् । कोक्मा- है.निघ.। भनी। रा.नि.व.६ । वनपुप्पा। स्त्री। शताहायान् । रा.नि.व.४ । वनथिका । स्त्री । पारण्य मैथिकायाम् । वनपुप्पोत्सवः । पुं। पाचहवे । दै.निघः । বনমেতি। वनपूतिका । स्वौ । भारण्यपूतिकायां। इन ३। गुणा-कटुतिकोणा त्या च । वनमोचा। खो। काउबादलोह । रन कानौ। रा.नि ३.११॥ वनपूरः (काः) । ५ । वनवोनपूर के । वूटना वनयमानी । स्त्री । (Seseli Indicum. (नवू। रा-नि-ब,११ । वनप्रियम् । ती । त्वचि । गुड़त्वम् । रा.नि. Syn. Ligusticum diffusum.) खनाम- प.६ । पु । विभोतकव। शट्याम् । भाज। हातहव तुपे । वन समान । उत्. विनयमानी। प.म.। See अजगन्धा । शरगे। वै.निघ। कोहिले । अमः। वनब(व)वरः । पुं । हाणार्जके । वानव वनरः । पुं। यानरे। म नमो। रा.नि.व.२० । वनरम्भा। स्वी । काठकदल्याम् । वनब(व)वरिका। स्त्री । धनगातार्जक- वनराजः । पु । अरमन्तकहते । बापूठे।। नातीयपशाके । बनवारे जनमो। म प्राज- मंत्रपटा। निघः। सिंह। श.मा.। वलाभेदु । के सुगन्धि भगरा। तत्पर्यायाः,- वनराट्। पुं। बटहो। नगछ। वै.निघः । सुगन्धिः सुप्रसनक. दोषाशी विपक्षी समुखः | वनलक्ष्मीः । स्त्री । कदलीही। नागार। सूत्मपनक: निद्रालुः शीफहारी। गुणा:-सुगन्धा रा.नि.व.११। - 1 ·- 1 वन [ ८३४ ) वना वनवल्लभा (रो)। स्त्री । नियोपियाहये। नायूद्रो, झापामुद्रो। रानि.व.४ । रा.नि.क.८। वनशोभनम् । सो । पौ। य.च. । वनवातासः। । दावामभद। तनदानोग। वनखान) । पुं । गन्धमानरि। कानून । वनवासः। पु मधपाहछे । बडेन गाछ। व्याने। में. 1 सगा। विका, व.निघ । वनपण्डो । यो । पजिन्यां । भामद साड़। वनवासकः । शाबन्दी सन्दे । रा.नि.ए. निधः। वनवामनः । पुं। वहाले । पामि। विका। वनसद्धटः । । नसूरे । नरदी। ग.प. । वनवासी (इन् । । महिपोवान्दै । मान्मली. वनसम्भवम् । की। केवल । कन्टे । याराहीकन्टे। रा.दि.१.७। ऋषभ । वनसरोजिनो। मो। करकापांख। न.र..! रा.नि.य.५ । नष्ककहा। परिन्दा | रा.नि. वनस्थः । पु । मग। य.च.। स्त्री (स्या)। 4.११ । द्रोपकाई । होपानरहरीहरू पपलोहारा रा.नि.प.११ । प्रत्यग्न- वै.निघ. पखांम् । रा.नि.व.२ । वनविड़ासः । पुं। वनमारि। वै.नि. वनोहफला। नो । माहन्यान् । सूख वनविलासिनी । म्बी । नापीलगायाम । नाड़। ६.निघ। रा.नि.व.३ । वनवीत्रः (कः)। । वीजदरद । नाना वनस्पतिः। 9। विगापुष्पफनमे। तरना। या दग। रा.नि.व.११ । गा.नि य.२ । नन्दी ने। वरने। रा.नि.द.१। धनहरिद्रा। गो। (Curcumaaroina- दनवोजपूरकाः । पु । वनजात नाताई। दूना सदूद्र जाम, जेदा। मं बनमाला । tica. Syn. Curcuma zedoaria.) \Vild Turmeric, खनामयातहरिद्रायाम् । नन क कामाधवन । तनपाया:,-वमनः पनीर दनयोजपूरः प्रचना गन्माना दनौ या देवदूती २न्न ! हि उन्ना इल्दी। मं मानी। परि. पीता देवदासी दवैटा नातुन्नुनिका पाचनी विपना, परिसिन कि कोरो प्रतिक्षा । ते नहाफया । ग:-~यसः पाटुनः धिप्रद कारिप, पड़विपम्पु । बम्. रापहलुद, वातन: मदोपामिनाक: कफनः भातनाय । कधीरा। ता. कम्तुरिनस । तत्पर्यायाः,- रा.नि.व.११ । [ब.। नीलो गालिया धनारिटा। सुभाः,-याटुः नया वनन्ताको।मी । माइन्यान् । रा.नि. गोल्या तिमा दोपनो च। रा.नि.व.० । अपिच, -परस्यहरदाकन्दः फुहपातासनाशन.।" मा.। वनवोहिः। पुं । देवधा, गोवार । डेड वनहासः (कः)। । चान्दपुष्पही । रा, नि.य.१० । कागऐ । विका। वनशिस्विका। दी। परखशियान् । | वनाखुः (क)। पुं । शशक 1 बद्रनाय । भैप.जिरोरी- चिशमू न । वनशू(सू)कारो । मी । कपिकम्माम् । खटाग। दुई। यूग विकाः । । वनाजः। ५। वन्यज्ञाम । दूरना जग। बागानगो | रा.नि वा३ । बनवाराष्ट्रा। दाना । दावाशेद । रा.नि.ब.1 वनगृ(सू)रणः । पुं । पाररय गुरणे । नाना : पनाटुः । । नीलमतिकायाम् । नौन माहि । । तपाशा,-मिस गूरगा: | य.मा.। [२.१ वनकुण्डल: बननः वन्यः पनोभवः संतगरमः। वनादिदमनः। पु: वरदमनः। रा.नि. गुम्पा:-गचिफरः कटुगन: कृमिगुमागून प्राय । वगामन्तः । । छिपाकफाचटुमे, करमईया। रा.नि.व.०। ग.मा.1 वनशृङ्गाटः (कः)। पुं । गोपुरी, उद्रगो तुरे। वनान्नः। पुं ! (Tangifera syluatica.) वनकन्दः ·वनी [८३५ ] वन्य । . वै.निघः। वनायुः । पुं । हरिणे। वेनिघ.। शुदाशिवधाम् । घानाकुनी। .निघः । पु । वानरे। अभ. वनायुजः । पुं । तद्देशीयोनमा। न.द. । वनारिष्टा । खी। वनहरिद्रायाम् । वन रचून् । वन्दका । स्त्री । वन्दायाम् । माछा भा.। रा.नि..! वन्दनम् । को। नुखे । श.च,। वै.निघः। वनाट्र कः (का)। , स्त्री । (Zingiber | वन्दनौ । स्त्री । गोरोचनायाम् । दैनिधः । cassumuna.) वनभाद्र के । वन सामा। वन्दनौयः । पुं। पौतमराजे । रा.नि.य,४ । हि वन भाद्रक । तें करपुस । रा.नि.व.०। रवी (या)। गीरीधनायाम्। रा.नि.व.१२ । वनालतम् । सौ । गैरिके । गिनिमांज। वन्दा (क:)। स्त्री, पुं। (Epidendrum tessellatum &c.) A parasite plant. वनालिका । स्त्री । इस्तिगुप्याम्। शकि- बचोपरिजावईये। मान्नज, नशा, नौ। cs|| हारा। हिं तें वन्दा। वम्. वादांगुल। तत्पर्याया:- वनालुकम् । की। वनाली । गुगौ-तपंई वचादनी हताहा जीवन्तिका काकाहा सेव्या दिदीषन। [नटा। वन्दक: वन्दका वन्दा वन्दावाः वन्दार: धन्दा नीलवनी परवासिका वशिनी पुदिनी परपुष्टा वनायवः। पुं । द्रोष काके । गीदार। परायया पादपरुहा शिखरी शेखरी शैखरी वनाहिरः। पुं। शूकरे। विका,। तसरोहियो कामहक्ष: केशरुपा रहा तसस्था वनिता। खौ। प्रियशी। र.सा.स.पूर्ण पन्द्ररसे। गन्धमादनी कामिनी तरुभुक् म्यामा उपदो। कसूरोमोद । घ.द. यम.चि. चन्दनादितैले । गुण-तिकः शिशिर: कफपित्तशमन: हप्यः नायर्याम् । वापाय: रसायनः वश्यादिसिदिश । रा.नि.व.५ । वनितावल्लभा । स्त्री । प्रियङ्गी । वे.निघ. । वातहरः। स.सू.४६. । [इडडचन्द्रः। वो (न्ये)ज्यः । पं । अरसालाचहो। रानि. वन्दाना (नौ)। स्त्री । वन्दायां । गाना। व.११। पर्यटके। मनाना। वे.निघ. । वन्दारुः । ! वन्दाले । भद्रगोश। वै.निध. वनेभवा। स्त्री। शाक विदि। नगी भाका वन्द्यपाला। स्वौ । रक कार्यासाम् । नान वे.निघः। दानाम। वैनिघः। वनेरहा । बी। विपकिन्दे । जिनपन्त । वन्द्या। बौ। गोरोचनायो । जनना। भा,। बन्दायां । अगाश। श.च. । वनेसजः। पुं । अमनतवें । अमन भार, वन्यम् । यो । कुटनटे । वा.सू १५, । शवर भिमान वा प.मु.॥ चन्दने । रानि म.१२ । कैवर्त रुस्त के । च.सू.३१.। वनेषुद्रा। स्त्री । फरक्षे। प.मु.। पानी च.ट.कुष्ठ.चि. ! त्वचि । पक्। रा.नि.व.१२ । यामलके । नानि बांगना । र.मा. । पुं। लताशाले । र.मा.। ऋतरण । वन ७ वनोत्सवः। पुं। पाचहचे। .निघ. । वाराहीकन्दे । मात्र मान्। रा.नि.व.७ । वनोद्भवः (वा)। पुं, स्त्री । वन्यतिल । रा. देवनले । नन। रा.नि.व.। शह । गीदा नि.व. ६। वनमानुग्नुझे । जावा लबू । गाल- च.द.मदा.चि. । स्त्री । वनमात करीटीभेद । कोव्याम् । बाकून । प.नु. । रा.नि.व.४ । बनगर । वै.निघ, । ती (ना)। बन कायाम् । বন কাকরােল। वन कानामो। र.मा.। काठमल्लिकायाम् । वन्यजा। बी । यगोपोदक्याम् । वन रे। काठमतिका प..। सुरपाम् । मानौ। वे.नित्र। रा.नि.प.३। वनवीजपूरके। रा.नि.व.११ । वन्यजौरकम् । की। वनजातबाटुनीरके । वनौका (स्) । स्त्री । मजमीदायां । जानी। वनशैत्रा। वैनिध। दे.निध। वन्यकर्कटौ ·वधु [ ८३६] एम ग.दि.२०। - - वन्यदमनः । । बनादमधु । वन एना| वसुधातुः। । गिरी। मिति- म रास्दापा। कायना। या:-बोर माजी रा.नि.स.१६॥ सान, परदः पामदीपारा रा.नि...। घमः (यु.)।। निरी वन्यधान्यम् । ठो। मीयारे। पैक्षिकान। करितासीर मानि प.म.. वमनम् । की। पाली, रमन टोप। वन्चतः।।। न्याः। दिए। दनिम्मकान-पना, या रस्मन्न- वन्यसहवरो। भी । झिायामा नोट प्रसादाम तन्य मानम-गाग्वाति दोन ग.नि...। दीनि मनमारमा राम। वन्या ।ही । मुम्पानी । शानो। नोट सामियर पिगिदाराम। की। दान दाद। गन्नाय । जागेत. । बमना मनाम न-की Alan मिश्रा कोद्री। राग..। नर सन्नर मनीमा प.. । वि. मुन। रा.नि..| नवपदायाम। ग.नित दीप गंगनीपटाईट- मिट्रीय मत १. विनोखी । बनन्दिा । नायकायो । भोपशमसामादिम गिरागरा- कटामिः। दया गया। दमनरयालिशियु वन्योपादकी। की। धमनियताम् । दन मुपदिानि मटरमादि । मनुपर्शा:-मना माया परा। मिनटच्यामानाना-नाना पदक पपई पट: याममाटाका। तथा -पट -फ्ट विमानी। रा.ग. सामान मात्रा में पदावा मध्यमाः। मिनासीयमी मामा २४स.! यमनीय- वपरः।। शाला शिक्षा । शदिमागमार-" नया मनातानमा वपा।मी। दीपाती। ग..... पट् Fifता। निकाय यः पर माया वपाटिका ।। याटिया । मपि मनीयमी, दिपाई माता पित ... I See पटना। [FI.0.1| मरनन् । गोपन्न ई रियाशित में वपावहम् ।। मेहम्यानपकोटा दियिता मति.. पदिय गदा ययामा वपुः (म्)।।। .नि.स.१८॥ विनिहिन । पिणंग जाना पोट. पुरो पातपाना" मि:मार.। पु. वपुःसवः । प। गेरम्ब रमपाती । रानि, जमाई। रा.नि..४॥ वपुर्वीयम् । ली। फनपानी । बनिघ। वमनकाल्पः। 3 । मना नदनादिनानाग- धोनाक्षी। सर मदनरम्प एम.I FT. वपुषा । को। पाया। इव रुन भा। वपुष्टमा।की (Hibiscus mutabilisa वमनद्रव्यम्। नी । गुलमा पनि मनपनियाम। इन। न्टा । वापरायरेशान्तिकरहने। दरिदडपना। वा(विष्टकम् ।। श्रीराती।च.। वानि शादिशावितगि. विवाह वना। नी । मधिडायान । ग.नि.वर। मन्दार वानि ननिका गांग यदा- वो दी। बरी। जिनि रम्या । मदनकटमागाधामाविशतधनपति- वः । । मनिस । मु.स्सा। 2.पी.जाकोन्दिारमदागरिटा- यातपितीचमामानन्द । “वातपिता मानिनबुवापोव-विचा यम्य महिदासः प्राप्यति । तम्मनरी मदनृमा यांचिताव माराविहानाब मममीषामोडका. पानातिमा काम द्वारा फसानिमाब्दिारादीको मूहानि। धामनगदमाः । सुनिमिांमुनामा मान मानाकादूरून. Crys प्रदानः" मा.। सिमानाकारुन, 31, ·. घय [ ८३७ ] गिकार । . সর্ষপ, বিড়, পিপুল, করঞ্জ, নাগেশ্বর, রক্ত पञ्चवर्षा यमता याला मुग्धा घ पटामावधि । কাঞ্চন, শ্বেতকাঞ্চন, নিম, অশ্বগন্ধা, বেত, बादशाब्द स्मृता वाला मुग्धा स्यात् सतमावधि । বাঙ্গুলি অপরাজিতা, আতুসী, তেলাকুচা, प्रौढ़ा घ नववर्षाणि प्रगल्भा च बयोदशा । चतुविशवर्षमुई सप्तविंशति मध्यमा। पूर्ण वय: स, वाथानमा, ब्राधानमा थलि। म्नियः प्राप्ता इत्य सदुलमं वयः ॥” पवि.५भः । ससू.३९५ यौवने। मे। पक्षिणि। अमः । वमनव्यापत् । स्त्री। वान्यसिद्धी वामानादि- तद्यारनिमित्र यमन विरेचनच वयःसंस्थापनौ। स्वी। ब्राह्माम् ! उनको पसदशधा व्यापद्यते सावपोषधत्वं नीपिधत्वं मौद। ये निघ। होनापजत-दोषापहवत्वं वातलमयोगातियोगी वयस्थः । पुं। पामलकहते। वै.निवः । जीवादानमामानं परिकर्तिका परिसाव: प्रवाहिका वयस्था । स्त्री। दृष्टावायां स्वियि। रा.नि. इदयोपसक विवन्ध इति। म.चि.३४ प. । व.१८ । हरोतक्याम् । प.मु. । भा.पू.भ.। वमनौ। स्त्री । मलीकायाम् । बीच। काकोल्या, चीरकाकोल्यो । दारुहरिद्रायाम् । रा.नि.व.१२। सोमवानाम् । मामना मामन रा.नि.व.२३ । वमनोया। तो । मदिकायाम् । भाछ। ब्रह्मीशाके । रा.नि.व.५। च सू.४ ष.संनास्थापने । रा.नि. १९ सि.यो. उनमा.चि.महापैशाचहते । पामलक्याम् । वमिः। वी। वान्तौ । वरन । रा.नि.व.२० । रा-नि व.११। वे.निघ.उन्मा.चि.सारखतहते । वा. । अनौ। चि.६५.। गुडधान् । रा.नि.व.३१ प.द.उन्मा. वन्भः । । वंशे। दाम। श.र. । चि.मापशाचते । सनीलायाम् । प.न. । भावाली. ती। है.च.। अन्य नपाम् । मस्याक्ष्याम् । वमोकूटः । पुं । यचौकी । उनि । युवत्याम् । रा.नि.व.२३ । वयः (स्) | हो । वाल्यादी । तच विविध वयस्या। स्त्री। भामलक्याम् । गुरुच्याम् । भा, याल्यमध्यवाईकानि । तनषोडशवर्षी पालः । ४भ.नगमेय चि. "यचां वयस्यां नटिलाम् ।" यालय विविधः दुग्धाशो दुग्वान्नाशो पनमुक् चीरकाकोयाम्। हरीतक्याम् । वेनिघ. । चैति । तव एकवर्षों दुग्धाशो, हिवर्षों दुग्धानाशी, वयोवङ्गम् । को । शौषधाती। कश्चित् । रा. तदुतरमनायी च । तथा पोशसप्तत्यामध्ये नि.३.३ । मध्यमः, मध्यमयतुझे यौवनादि । ततः सप्तर वाईक्यमिति । नव धातुरसादिकम् । इन्द्रिययल- वरम् । को। कुडुमे। रा.गि.व.१२ । पाके। रेतासि ५ दिने दिने होणतो यान्ति। भा.। त्वचि। मानमिनि। रा.नि.व.६ । सैन्धवलवणे । पपिच-"वयं तुर्विध प्रोतमुत्तमाधममध्यम । हीन सुगन्भरणे । है.निघ.। पुं। पियालया। वकुल. चातुर्थिक प्रीतम...। पाल युवानं वृक्ष मध्यमत हो। विवाहता। हरिद्राहक्षे। वै.निघः । तथैव च । चतुर्विधं वयःसम्यक् तयामासन वक्ष्यते । गुग्गुली। श..। पधिशान्त यमदीद पानस्वी सुकुमारकं । एतेषां वरकः । पुं । प्रियङ्ग कनामधान्ये । मैना- मध्यमा संना प्रोद्यते देद्य कागमे। पापोड़शाइवे धान, कारनौ पनि । तत्पर्यायी.-स्थूल फडः हाल: पक्षविंगी युवा मरः । मध्यमः सप्त त म्यू लप्रियङ्गः । वीजगुणा:-मधुरं राक्षं कषायं वित्परती हद्ध उच्यते। तचाप सकुमारयेलते वातपित्तकरं परिकाद्धौनगणन। रा.नि.२.१६ । मध्यमगंजका: । वस: पोशाधिक्य समय: च.स.२७५. । वनमुन् । भूशानौ । है.च. । पपंटके । सावितु यः। पाविगतममाः प्राप्ती यथा घ (ममा रा.नि.व५ । घ.वि.८.। लो। रुदं इवान् । पूर्ण वय: स्त्रियः माता मध्यम इस्खपदरीफले । मद.व है। पाधर्म वयः । पञ्चविंशयमादूईम् पापनाश हत वरकन्दा । स्त्री। चौरीश सत्ते। प.नु.। पुमान् । कम्मं कठोग वनिता हन्यते चोत्तम वयः । वरकोद्रवः । । कोविदारतक्षे। र.मा. पञ्चविंशासमादई पचाशत् संयुतः समाः। याली वृद्धस्तथा मध्यः इत्येतदुरुमं वयः। वरकोलम् । की। रागवदरे । नांवानी । ( 118 ) - ·वर [ २३८ ] वरा वरचन्दनम्। ली। कालीयचन्दने । देव गा। हिं भुगमता एपा:-भिगिरः रकापित दारपि। मे.1 प्रमादनया भा.। वरटः। पुं । इसे । मे. । वैदिकायाम् । वरदायिनी। मो। मुवईटायां । शशाड़। दान। वन्पाया:,-गनीदिः गोली वै.निघ. वरटा वरन्तः परला वरची सुटा करा दृट्वचपा वरपर्याख्यः। पुं । चौरंक कोहदे । कोद्र- विपसटी मरोल: वरलः तपपट्पदः । न । दाद। र.मा.! ही। कुन्दपूर्थे । दूंनन । म.र.। वरफलः । पुं। नारिदलह। वरटा (टो)। नी । म्याम् । १.। मैं। वरमुनी। नौ । रेणुकायाम् । कुनमावीमे । भा.पू.१म.मा धा.व.। अग्निप्रतिकोट- वरम्बरा। मी। पत्रिपक्षीम् । जनित्रा । द, वरटायाम् । दान।। वन । विका.। म. श... कन्प.८०.1 वरन्तः । ई। वरटे। दात्री। ग.मा.। वरटौवान्तम् । सौ । मधुनि । वरलब्धः। पुं । चन्पक। प..। र वरहिका। सी। कुमुम्भवीजे। योग.प.उ. । कान, नागकैमरचम्पक। विका। मा.पू.एम.पा.द.. वरला (लो)।म्रो । न्याम्। वरटायाम् । वरणः। पु । वरप। ददन नाछ। पम. । दान्जा विका.। मे। । हारा.. वरवर्णिनी। मी। हरिद्राया। ग.नि.व.६ । वरगा। नो । (Capharis trifoliata.) दापायाम् । प्रियशुदवायाम् । गोरोचनायाम् । तुपाम् । इएछ । नरल १२२ । नादांम् । मे। वरण्डः (कः)। पुं । योवनकरटी । ३१, वरवारण:। ई । नारदमोवविष्य। वि. दरमाड़ा। ने. 1 .र. । [ने । वरण्डा । मो। मारिदायाम् । मानिद शाश। वरवादोकम् । हो । मुटु में। प्र.टी.! वरवलः । पुं । वीरतरी । वरण्डातुः। 3 । एरम्यते । म चतुधिः कन्दमाक. विशेष। विका.. शतकनौनरामदैन। निघ। वरतितः (क:)। । कुटज । टू वरणीतम्। की। वधि । प्रदर्शनि। । निम्नहद । रा.नि.व.र । पटके । ३.निघ। मनाए । भा.म.एम. प्रलापकच चि. दरयेगी। श्री। इममू याम् । .निध.। रोहितक। द्रनावा। प..। वरनकः । । ग्वामाके। वै.निघ. । वरतित(ति)का (ता)1 बी । पाठायाम् । वरा। म्रो। शपुणग्राम् । विपन्ना प.म. । यादनानि। रा.नि.व.६ । मा.उ.रतिवद्धमपुगपाके। "विसावीरवारिवारि- वरत्करी।बी। रेकनामगन्धद्रव्ये । बन्द । दवरा ।" है.निध.भ.वा.मा.चि.महाराबादी । वातिदने। दन । पाठायाम् । मोदनानि । वरना। म्री । करिबधनरभ्याम् । दाड़ि। पीड़पुष्पे। छान्न । रना.। हरिद्रायाम । बयाकर्कोटक्याम् । मधे । बाराहीकन्टे। ता. स.टी.भ.। परान्तिायाम् । सोमरायां । वै.निमा मातमन्यां। वरत्वचः । पुं। निम्बहने। निम्नाछ । र.मा. । रा.नि.व.४। गड च्या । रानि.व.३। मेदाया। वरदा। स्त्री। पगमायाम् । मट.व. । वाघ्याम् । डम्ही माद । रा.नि.व.५ । विडायो। मुबईलाया । र। रा.नि.व.४ । वाराही रा.नि.व.६ । रेणुकायां । द्वन्द । य.च. कन्दै । मंट इति लोके । वै.नित्र.। कन्याया। मे। वराकः। एं। पपंटके । कराना वरदातुः (रु.)। पुं । शाकचे । लन । . दैनिघ।

·वरा [८३८ ] वरा श.मा.। वराङ्गम् । को। त्वचि। ७ । रा.नि.व. | वराभिधः । पुं। अम्नवेतसे । रा.नि-षट् । ६। भैष-म.री-चि.। घ.द.प.च.चि.। पाठायो । वराम्नः । । फरमद्दतक्षे। र.मा.। पादनारि । हरिदायाँ रा.नि.व.६ । मंदायां । वरान्लः । पुं, को। मम्मवेतसे । प.सु. । रा.नि.व.५ । योनौ। विमा। रस.रस्त्रीरोधि । मस्तके। रा.नि.व.१८। उपस्थे । कडुठे। वै. वरायुः (स्) । सो । पानौयाम्नके । निघ.। गुधे । कम। वरारकम् ।की । हीरके । शैड़ा। है..। वराङ्गः (गाइन्)। पुं । अम्नवतसे । प.सु.1 | वरारोहः । पु । पचिविशेधे । वै.निघ. । गजे । विका.! दि. । श्रेष्ठावयवे । स्त्री रङ्गी)। प्रवरीई । विश्वः। स्त्री (हा)। कच्चाम् । हरिद्रायां । नागदन्याम् । वनौ । मनिष्ठायां । नार्याम। है.प. रा.नि.य। वराईकम् । ली। भागेक कुडुम भागैक चन्दन वराङ्गकाम्। सो। त्वचि। महिनि । अम. भागैकगीवरं वराई कमुच्यते । “चन्दनं कुडुम धारि वयमवहराई कम्।" रा.नि.व.२२ । वराङ्गदलम् । सी। प्रिय पते । च.चि.प. । वराल(क)म् । की, पुं| लवझे। पष्टाङ्ग वराणवल्कालम् । सो । त्वचि । उपन् । सारसंगई। वेनिघारभावा-व्या.चि.। र.सा.सं.ज्वरान्तकलोहे। वराशिः (सिः)। पुं। स्थूलबस्त्र । गाजे। वराट: (का:)(टो)। पुं, स्त्री । कपर्दक । साथ। श.र.। नटा.। धरणि । ति। स मध्य कमिष्ठभेदन विधा। यथा- "साईनिष्कमवा हा निकभाषा च मध्यमा । वरासनम् । ती । श्रोड्पुप्पे । बवा जून । पादोननिष्कमावा च कनिष्ठा परिकीर्तिता । रस. वरासो । स्त्री। मलिनयस्वे । श.मा.। वयकनिईिटा सा वराटकसं का" तछुद्धि- गुणा:-"वराटी काधिक खिन्ना यामाछुद्धिमया- वराहः । पुं। शूकरे । कृष्णपिणारे, कामदने । भूयात् । परिणामादिगूखत्री चयहा ग्रहणीहरा। र.मा.। मुस्तायां। शिशुमारे। वाराहीकन्द । कटूगा दीपनो हया सिक्का बात क फापहा ।” र. रा.नि.व.२३ । मानभेद । मे। हीरके । वैनिघः। सा.सं.।. पद्मवीमें। मे । भेप.स्वीरो.चि.सौभाग्य- ! वराहकः । । होरके। शैत्रा। शिशुमारे । मुण्डौमोदक । उसका चे.निघ. । वराटकरजाः (स्) । पु, स्ती। .नागवो शरहने । वराहकान्दः। पुं । वाराहीकन्द । कांगद्र नोनयन भी। श.मा.। पान्। पम्. डुकरकन्द । रा.नि.व.० । वराटकविषम् । की । तमामकत्वक्सार वराहकर्णी । स्त्री। अश्वगन्धायां । रा.नि.व.४ । निर्यासविषे। सु.कल्प.भ.। वराहकालो (इन्) । पुं । मूर्यमणिपुष्पहो । वराटिका । स्त्री। कपके। पंजिति। यानि कूटनन गाछ । हारा.। स्त्री (लो)। भ.टी.भ.। "पौतामा ग्रन्थिला पृष्ठ दोघहन्ता पादित्य भक्तायाम्। निया। वै.निघः। वराटिका।"नात भेदाः। र.सा.सं.। पनवीज. वराहक्रान्ता। स्त्री । खनामख्यातचपे । कोगे। नागकेशरहते। वे.निध, । शालू ककन्दे । नद्राकार । सत्पर्य्यायाः,-समझा लनकारिका भा.उ.वामी । “वराटिका मांसी मिपिः ।" लन्नालुः लन्नालुका वराहनामा बदरा शूकरी वराणः । पुं। वरुण हो। शर,। विक्कगन्धिका नमस्कारी खदिरी पनलिकारिका वरादनम्। सी। राजादनफले । भिवाण हाताञ्जलि: गए कारी समोच्छदा । प.मु. । एन। श.च.। गुणा:,-समझा शीतला सिता पाया वरान्नम् । को । भर्जितधान्य हिदलात हान्ने । कफपिनजित् । रक्तपित्तमतीसारं योनिरीगान् यथा-"शमोधान्यस्य भृष्टम्य दालित्वा सुमिस्तुपा । विनाशयेत् । श.मा.। वाराहीकन्टे। अटी.भः । पनोदके ससिद्धा सा वराममिति पचते । वराहदंष्ट्रा। वी.। क्षुद्ररोगविशेधे । बनाए कुरुते मलसंसम्म सतुपं कुरते नराम्" व्यगुः । मा। मा.मिः। See शूकरदंष्ट्रक:। 1 ·वरी [८४० ] वरो . वराहनामा (न्) । । वाराहोकन्दे । श. वरुकः । पुँ । कुधान्यभेद । दरले। मौनाधान। माः। वराहमान्तायाम् । सु.म.४६अ। गुपा:-कुधान्य वा । वराहनियूहः । पुं । वराहमासरसे । च. वरुणः। पुं । (Crataeva religiosa. सू.२५.। Syn. Capparis triforliata.) म्वनाम- वराहपत्रो। स्त्री। पश्चगवांयां । रा.नि.व.५ । ख्यात तिकशाशवने । वनगा। हिं विलि। वराहपित्तम् । हो । शूकरवित्त । मं वरुण । कं मदवसले । तें उमहि, नाजिचेछु, शोधनं नस्यपित्तशब्द दृश्यम् । सा.को.। उलिमिरिचेटु । वम्. वायवरणा। ता. मरलिहम् । वराहपुटम् । को । पौषधपाका पुटमेद। तत्पर्यायाः,-वरण: दराण: सेतुः सेतुकः See वाराहपुटम् । तितमान: कुमार: कुमारवाः मेघ: पामरीक्ष: गिखिमण्डलः येतद्रुमः वराहमांसम् । को। शुकरमासे । गुणाः- ततः साहच: तमाल: मारतापहः । "वराहमांसं गुरु वात हारि हप्पं यलम्वेद कर गुणा:-कटुः उगाः रक्तदोपत्रः शिरोवावहर: स्निग्धः प्राग्नेयः विद्रधिः वनोत्यम् । तस्माद्गुरु ग्रामयराहमांसं तनोति वातनय । रा.नि.व.८ । विच,-"वमय: पित्तली नेदोवल वोयवद्धिम् ।" रा.नि.व.१०। वराहशिम्बी। बी। शूकरभोज्यशिम्याम् । भदो लोप कन्काग्ममामतान् । निहन्ति गुम्म वातास. क्रिमोशेषाग्निदीपनम् । कपायो मधुरम्तिनः चि.क.क.मन्याप्रतीकारे। कटुको रुचको लघुः ॥" भा.। तत्पण गप्पा:- वराहागी। स्त्री । क्षुद्रदन्याम् । वै.निघः । "पुष्प वरुपनं याहि पित्तनमामवातनित् ।" वराहिका । स्रो। चश्वगन्धाया। रा.नि.ब.४ । राज.२प. ! मु.सू.३८५.। वा.सू.१५५. । वै.निघ. कपिकची। बानागौ। रा.नि.व.३ । २भ.वा या चि.लघुनारायपतैले । नले । मे। वराही। स्त्री। वाराहीकन्दे । रा.नि.व.०। वरुणग्रहः । पुं। तन्नामके घवस्य टुष्टय विशेषे । मुस्तायो । रा.नि.व.६ । अश्वगन्वायाम्। वपघट लक्षणं-"तान्नुमि च नेत्रे च पणो ममेव कायान् । वै.निघ। च। म्यावं रूपच यस्य स्वागावगौरवनेव च । तम्य वरिवस्या । स्त्री । गुथू पायाम् । पम. । स्व दपरीतस्य बुद्धिमान् वरुपग्रह.। कृतं दीपं वरिशौ । स्त्री । वड़िये । श.र. । महाघोरं तचास विनिर्दिशत् ॥” म.द.५७च.। वरिषाः। खी। वर्षौं। वरुणात्मजा । स्त्री । मद्य । अमः । वरिषाप्रियः । पुं । घातकपचिणि । श.र. । वरणादिगण: । पुं । तदादिद्रव्य वगें। वरुण- साघरदय-शतावरी-दहन-मोरट-वित्त विषाणिका- वरिष्ठम् । की। सामे । डा। र.मा. । दिहती-हिकरन्जनयादयवहुस्सपात्र वदर्भरनाकरेषु । उशीर। व.निघः। मरिचे । मे. पुं। नागरा- गुषा:-कफर्मदीमन्दाग्रिहरः अधीवातशिरःशूल. वहे। नबिना ली। रा.नि.व.११ । गुन्मान्तक्ट्रिधिनय। वा.स्..५५. । “वरुणादि तित्तिरपक्षिपि । लिरित भादी। मे.। स्त्री गंपीोपः कफमेदोनिवारणः । विनिहन्ति (ठा)। हरिद्रायां। वै.निघः। आदिल्यभतायाम् । शिरःशूल गुल्याभ्यन्तर विद्रधीन् ॥" स.सू.३८.. एसए। रा.नि.व.४। "वरणागली शिय स्तकारी मधुमिय कः । वरिहिष्टम्। ही। उशीरे । बालके । दाना। मेषी करनी च विम्बानिमन्य मोरटाः। शैरोयो मु.चि.१८.। वसिरी टौं वरी वसु कचिधकी। विखचवानगी वरिहिटमूलम् । हो । उशीरमूले । वा घ वहसीइयमेव च। वरुणादिर्गण:..." सु.सू. मूल । सुचि.१८.। ३८. च.द.अश्मरीचिः। वरी। म्री । शतावान् । प.मु.। भा.उ.भैष. वरूयम् । की। चर्मपि। मे। वानो.कामाग्निसन्दीपनरमे । 'वांशी वरी वानरो। वरेण्यम् । की। कुडुमे। रा.नि.व.१२ । लघुशतावाम् । नहाशतावर्याम्। वे.निघ । वरोटम्। पुं । मकवकपुप्पे । श.मा. । वरीयसी। स्त्री । शतमूल्याम् । रा.नि.व.४। वरोत्पलम् । सो । तरपन्न । वै.निघः । ।

·। 1 वर्ण [८४१ वर्त वरोलः । ९ । वरटे । भृङ्गरोले। जोमान। वर्णभूः । स्त्री । स्थौणेयके । गठन । वै.निवः । विका. वर्णमेदिनौ । स्त्री । सुगन्धप्रियगी। वैनिधः । वरोहशाखी (इन्) । । पक्षाचे । लाकूफ वर्णमाटका । स्त्री । वान्देवतायाम् । सा। रा.नि.व.११। वर्णत्तिका। पुं। मृत्तिकाविशेषे । नाममाणे वरोषधौ। स्त्रो। पादिद्यमकायाम्। ए वा यानाशाज। रस.चि.६. । रडिया। वानीशाके । व.निधः । वर्णरे(ले)खा। स्त्री । खटिकायाम् । यहि । वर्कणा । स्त्रो । तरुणाग्याम्। सुचि.१५ः । विका.1 वर्कर। पं । पशुजातीयतरुणे । यूवा नछ । वर्णलेखिका। स्वी। कठिन्यान् । रमा.। अमः। छागे । विका.। मेषशायके। भ.टी.भ. ! वर्ग: वर्णलोहकम् । की। रामपित्तले । है.निघ. । । पुं । गणे। स.वाल्प.५ प्र. । वर्णवतो । स्त्री । हरिद्रायाम् । जटा। वर्गचरः । ५। पाठीनमरस्य । हिउन गार। वर्णविलासिनौ । स्त्री । हरिद्रायाम् । वै निघः । केमिषः। वर्णशाकः । पुं, कौ । गौरसवर्णशाके । वै.निघः । वचः (स्) । की। रूपे । विष्ठायां । तेनसि । मे. । वर्णसिः । पुं। मले। उपा. वर्चस्कः । , को। विछायाम्। अमः । वर्चस्कोटः। पुं । वर्णा । स्त्री। प्रादयां । प्रश्न। है.च. अग्निप्रकृतिकीटविशेपे । मलकमौ। विछीद्र कौ। सुशिल्प.एच.। वर्णाहः । पुं । हरितमुझे । शनिमूग । रा.नि. वजः। पुं । कपई के । कहि। व.१६ वर्जनम् । हो । मारणे । है.च. । वर्णि। की। स्वण । सिद्धान्तकौमुदी । वर्णम् । को। कुड़मे । है.प.। खणें । मे। वर्णिका । स्त्रो । कठिन्यो । पङ्गि । हारा. । रसा.सं.ज्व.चि.रबगिरिरसे। प, कौ । शुक्लादि- वर्णिनौ। स्त्रौ । हरिद्रायाम्। रा.नि.व.६ । रङ्ग । न.1 स बहुविधः वेतपाणुधसरहापोत- वर्णोज्वलम् । लौ । हरिताले । गन्धके । हरितरतं शोणारुणपाटलश्यावधमपिङ्गल वार्डरषु । वण्यम् । वि। पूर्ण करे । लौ । कुङ्कुमे। वै.निधः। चामरः । स गर्भस्थस्य पठे नासि भवति । सुख- पुं। ताजले । वै.निघः । वर्णकरमहाकषायगणे । बोधः । पालेपने। स्वमे। स्पर्श परागे। यथा--"चन्दनतुद्भपद्मको शीरमधुकमनिष्ठाशारिवा- पघस्या-सिता लता प्रति दशैमानि वानि वर्णकम् । लो। हरिताले । रमा,। सुगन्ध भवन्ति ।" नान, भूनान दा वदम, ना- चूर्णलपने। अमः । पुं, लो। चन्दने । पिलेपने। कार्छ, वान भूग, यठिमडू. मछिी, बनभूग, मे। श.र. । हिङ्गलादो । पम. भ.। कावे । श्रम.! इरेक्मा, लिनि, की। च.सू.४५ः । वर्णकण्टम् । कौ । तुत्य । उजिया । वै.निघ, । | वर्तः । पुं । गन्धके । वै.निघः । वणंवत् । की । पीतवर्णचन्दने । वै.निघः। वर्त्तनम् । लो। यतलौहे। विगी। रा.नि. वर्णदम् । की। कालोय कचन्दने। नटा. । व.१३ । पुं । पतिविशेषे । रेनाश। वर्णदा (नौ)। स्त्री । हरिद्रायाम् । श्न । हिं घटेरी गुड़गड़े । योग र ज्व.चि. । तन्मांसगुणः रा.नि.व.६। -निदोष वीर्य करं पुष्टि करञ्च । रा.नि.व.१० । "वर्तको विशदी वयो यथा लावस्तथैव च।" वर्णपुष्पः (क:)। । राजतरुणीपुप्पहई । अवि.२१.। अवखरे। श्रम. । अरू साज। वम्. रतकोरंटा। रा.नि.म.१० । वर्णपुप्यो । स्वी। उष्ट्रकाणीपुष्पवते । रा.नि. | वत्तका। स्त्री । वर्तकपक्षिपि । जागाई, बद्रविका पटो.रा,। [रा.नि-ब-१२। वर्णप्रसादनम् । की। पगुरुणि। काठागुरुणि। वर्त्तकौ । स्वी। सालायां । माना । पै.निघः । . ।

·निध.। . 1 वत्तु [ ८४२ ] वर्म वर्ततोक्षणम् । की। रमलोहे । दिन्द्रौ। वर्तलफलम् । लो । कालिद्र कफखे । उन्नमूछ । रा.नि.व.१३ । वर्तनम् । ली। परिवर्तने । भा.म.श्म,भग्न. वत्तलौ । स्त्री । गपिप्पम्याम् । रा.नि.व.६ । पि.। विहत्तस्य वर्गलोकरपकमणि । शल्य कम्पन वर्ल्स (न् । ली । नवपक्षाणि मे । कामपि । सु.म.७ । दीवने । मे। पुं । वामने। वर्मकर्दमम् । सो । नेववर्मगतरोगविशेषे ! [पपणे । शार. लक्षणं-शिदं पुन: पित्तनुन विदईछोपित वर्तनी । स्त्री । तपोठिकायाम् । बिका। यदा। तदा नित्वमापननुच्यते वर्म कर्दमम् ॥" वर्तलो(लौ)हम् । की । लौविशेषे, रकन स.ट.३५.। लोहै । दिन्छौ । यम्. पचरसलीह । वत्पर्शाया:, वमकुन्दः । । अवस्य नेदरोगभेदै । सक्षएं- -वर्तक व तीक्षा लीइसढरं नीलकं नौलनं “चपी यम्य वाइस्य पूयस्रावी विनायते । वर्त्म कुन्द नीललोह। गुण:-कटु तितं शीतलं कफदाह इति मातम्तम्ब पुर्यात् क्रियामिमाम ।" न.द.! पित्तनं मधुरं पित्तदासमन । रा.नि.व.१३ । वननिमेषः । । । नेववत्मगत रोगविशेष । वर्तिः। सो । दशायाम् । दाजि, भन्छ । तलचणं यथा,-नियिणी: शिरा वायुः प्रविटी प.प्र. । नेवाअनशलाकायो । सिम्यो.प.स्मा.चि.। सन्धिसंययाः। चालयत्यचिवमानि निर्मष इति मावानुलेपने। में.! गुदमागप्रवेनीपषभर्दै । तहिंदुः" मा.नि.। वर्ति(र्ती)कः। पुं । बन्यचटके, वत्तिक- वनवन्धः (कः)। पुं । नेवपद्धगतरोग 1 पचिणि हिवटर गुड़गुड़े । श्रम, । घ.म.२०५। लच यथा-"कगड मताल्पताटन वमशीन यो वातचटके। वारे। हिं वगेरि। तत्पर्यायाः, नरः। न समं छादवैददि भवेन्यः स वामनः ॥" -वमिनी वर्तिका वर्षक: वर्दी वर्षक: मु.३.३५. [निघ.. गानिकायः । "वोंकी वत्तिकयिवस्ततोऽन्या- वार्ता: न ताः।” गुणा:-"कोनिकरः वर्ममाक्षिकस्। ही वनमाक्षिकस्। हो वर्षमाचिके । वै. शौतोवरदापचयापहः । मुरुच्यः शुक्रदी दल्यो वनरागः । पुं । नेवपनगतरोगे। निदानादि वर्गिकोऽल्पगुपततः ॥" भा,1 --"पृथग्दीपा: समनार घदा वसंव्यपाययाः । वर्तिका म्त्री । पिटक विशेप। च.चि.२५.। शिरा व्याप्यावति टन्ने वम सचिव मूदिताः । विवध मांसं रतल तदा वर्म व्यपाययान् । वत्तिंनी तित्तिरपतिपि। वैनिघः। वर्तक- वितारान् जनयन्याय......." ते च वविधा: पचिपि। दाज नायौ। घमः । पक्षिविशपे, यथा-उत्सहिनी कुम्भी का पोचक्यवत्मशकरा वनघटकायाम् । वारे नाथी, ना । प्रशोवर्म गुप्काश: चञ्जनि का बहलवम वर्मबन्धक: विका.। च.सू.२०५,। गुप.-"वत्तिका मधुरा जिट वम कदमयम नायवम प्रतिनधर्म पकिन्न- रक्षा कफमारतनाशिनी” रान.प.। मेष. वम वाताहतम वन्माट निपिणौ शोपिता मद्भग्राम् । अमायाम्। डोको। प.मु. । लगण: विपकम पच्नकोपति । सु.उ.अ.1 रा.नि.व.रा "सरोगनिदानोतरहित: कुपिता मला:। पच. वर्ति(त्तों)रः। पुं । শিল্পৰমবিবি, चप्पविषय प्रायः पित्तानुसारिय: । शिरामि- तित्तिरपचिणि। घ.सू.२०५०। कृद प्रसता नेत्रावयवमाश्रिताः। वम सन्दि सितं वर्ती। स्त्री । वर्णिकायाम् । चालि। प.म.। करणं दृष्टि' वा सचमधि वा । रोगान् कुर्य:...॥" वर्मरोगाः चतुर्विंशतिः-क्रोन्मौल: निमेषः पनचूणे। पुं (इन्)। वन चटके । वै.निघः। वाताहतं कुम्भीरना पित्तीक्लिट पाशात: वत्तुलम् । नौ । टन्नने। गाजर इति भाषा। पोटको कफोक्तिर उत्सङ्गाया रा.नि.व.। गुरवणे । १.निघः। पुं। कलाय. रनोटिम पधिमांसम्पन्नमनामिका विपवर्म मैदै । दान कमात्र, महेंद्र । हिं कराव। श. चक्रिष्टवन नायवमं किटवर्म सिकताबम मा.। टङ्कपचार। मपिमेदै । इनिघ, कर्दमवन बहल वर्क्स पलनी कुकृपकः पारीधः दगपः ।

·. •. वर्ड [८४३ ] बर्व . - पहुंदश्चेति । एमु कक्रोन्मीलमाख्यो भेषनः गालयेत् तमिन् पवादाडिमवीनकं । निक्षम्य साध्यः । गिमिषवाताहते पाच वर्ण्यम् । पनरोधो सिद्धमेत सहक वईमानकम् । गुरु दौमिकरं याम्यः । शेषानेकोनविशतिविधान् शस्योपाचरत् । रुच्य बलद प्तिकारक। कफवातच पित्त व यम तेषु पनसदनं कुदयेत् सूमौकून अर्बुद ] ग्लानि षां जयेत् ।" वै.निघ.द्रव्य.गु.। [११। डिपर्व ए लगणादानि नौहिमुन पोधक्यादयः वर्द्धमाना। वो । मधुरवीगपूरके । रा.नि.व. कुक्कूणकान्ताः एकादश विलव्याः । उक्लिष्टधातुध्य वर्द्धम् । की। वर्मणि । Bाम्ज़। उग्णाः । स्त्री यया-पितोकिष्ट कफोष्टिं रत्तोलिष्ट- मुक्तिस्वम चेति । वा.उ.पः। एषा लक्षणानि (डा)। धर्मरज्वाम् । पमः। पर्याय मग्याणि। पशस्य नेववमंगतरोगे । वपः । पुं । रूपे । उपा। ज.द.३०.. वर्मः । पुं । पपंटके। माना। भा.म.१ वम शर्करा । स्त्री । नववर्मगतरोगविशेपे । भ.ज्व.पि.विश्वादियोगे । “विश्वावर्मविभावरीयुग- लक्षणं-"पिड़कामिः सन्माभिधनाभिरभिसंहता। वरा।" पिड़का या खरा स्व ला सा ने या वम शर्करा " | वर्मकण्टकः । पुं। पटते। नाना। स.उ...। ग.नि.व-५। वर्बुिदम्। की । नेववर्म गतरीगोंदे । | वर्मणः । पं । नागरगहते। विका.:- लक्ष-“वर्मान्तरस्थ विषम यन्थिभूतमवेदनम् । वर्मिः (मीनि])। पुं । मादयमत्यविशेषे । विजे यमबुंदं पुंसां सरक्कमवलम्बितम् ।" स.७.३.। वान माछा गुणा:-"वर्मिमयी गुरुह प्य: वईम् । ती । शीषके । है.च.। कपायो रतपिचहा।" रान.३५.। पपिच,- वर्ड: (क:)। । वामपटिकायाम् । वामन "वम्मिमास्यो हरेद वातं पित्त रुचिकरी शंज। नटा.। प्रम। लवः ।" भा.। वईनम् । को। वेदने । मे. 1 पं । पखौण्डसचे । वन्मूषः। पु । मन्माविशेषे । वाभिनव भाछ । वमा पखौण्डा। कों पाचवंद। दनमूलगतखलो. गुग्ण:-"वर्मषो वातहा निधी ग्राही दोषविना वईमसंज्ञवामुखरोगे । लक्षणं घया-"मारुते. शनः।" राज.३५.! माधिको दन्ती गायते तीव्र वेदनः । वर्धन: स मती वा। स्त्री। मुजाढक्यां। (न कमात्र । व्याधि ने रुक् च प्रशाम्यति ॥” सु.नि.१६. । प.म. । बाढ़ क्याम् । जश्न। रा.नि.व.१६ । स्त्री (नो) । सम्माजन्याम् । सान।-हे.घ.। युवतीस्तियाम्। वर्धमानः । । एरण्डवते । भम.। वै.निघ. | वान्जनम् । की। रसाउने । वै.निघः । २भ.ज्व.पि.रसपर्पटी। ये तैरहे। रा.नि.व.८ । वबंट: (टी)। पुं, स्त्री। खनामख्यात कलाये । सु-कल्प.०प० । मधुरमातुलुङ्गे । पशुभेद । दलनि। सत्. वरगुड़ि । विका. See शरावे। मे। राजमापः। वर्द्धमानकः । ए। एरवचे । मधुरमातुलुङ्गे । वे.निघ.। शराव। पमः । वळणा । स्त्री। मोलमक्षिकायाम् । पम.। वर्द्धमानपिप्पली। स्त्री । योगविशेषे । ववरः। पं । मत्माविशे। तचक्षणं यथा- "विवहा पहाा वा सानडायवापि वा। "पृष्ठे कुक्षी कण्ट की दीर्घतुषः सभी यः गव्यौरेण संपिटा पिद्ददिनानि च। तथैवाप सोऽप्ययं वर्वराख्यः ।" गुणाः-वाताटोपकारः नदेता एवं शितिवासरान् । पियसां वरमान्ति: जड़: बल्य: विग्ध: दुर्नरः वीर्यवईनश । रा.नि. सात् पाण्ड.रोगय शाम्यति...... ॥" रस.र. । व.१७। खनामख्यातकण्ट कहने । वादलाई वईमानसट्टकम् । को। सहरुभेदे। या हिं वायल । गुणा:-कपायी: कफकासन्न: "सान्द्र दधि ग्टहोला त किचिन्मथा च मन्ययेत् । पामरतातिसारतः पिचार्थो नया रा.नि.क.८। शकरा मरिचं गुठो पिप्पलो नीरचर्वकं । कृष्णाज के । काग दाव। हिं कालीवावरी निचिप्य ध यथायोग्यं हस्तेनालोध यवतः । वस्त्र प तत्पर्यायाः,-समुख गरम: कृष्णवर्वरकः ·वर्च [ ८४४ ] वर्षा सयाहकः । निध.। सकन्दनः गन्धपवः पूतगन्धः रोमकड़ि। वामूल । उत्. गुदड़ा। दा. कविकि- गुणा:-कटः उष्ण: सुगन्धिः वान्तिविमर्पवियन: कर । तत्पर्याया,:-युगलाचः कपटालः तीक्षा- त्वग्दोषश्य । रा.नि.व.१० । वैश्यतीतुलमोहते। कराटक: गोगङ्गः पहियोगः दोघं कण्टक: नखीनाम्नद्रव्ये । व्याघ्रनाडे। नयौ। वै.निघः। कफान्तकः हट्योगः पामयः । गुपा:-कषाय की। वोसनामगन्धद्रव्ये । रा.नि.व. ! हि ले । उप: कफवामनः पामरतातिसारपित्तदाहायो- रा.नि.व.१३ । सिन्दरे । बे-निध,। पोराचन्दने । घय । रा.नि.उ.८ । गुग्णा:-शीतलं तिकं कपिचवातघ्नं कण्ड कुठ वर्षः। पं, लो। इष्टो। बसरे । पमः । अपनं रकगीध कन्च । रा.नि.व.१२ । वर्षकरो। स्त्री । झियाम् । है.च. । वर्वरकः । पुं । विन्योत्तरप्रसिई नदे। तनलं | वर्षकालो। म्नी । औरके। है.निघ. । गोपन्नमदृशगुप्पम् । रा.नि.प.१४ । लौ । बब्बर | वर्षकेतुः । पुं। रकपुनर्नवायाम् । रा.नि.व.५ । चन्दने । स्त्री (का)। भाग्याम् । वामनराजे। गुरुपुनर्नवायाम्। निमः। वर्षणम् । को। पोपन्ने । विका.। भ्यां । ववैरगन्धः । पुं । ऋतरकनिधचन्दनविशेष । यदरगन्धति भाषा । दीव्र उन्नन ! तपर्याया: । वर्षपाको (इन् । पुं । प्रामातकहदै । है.च. । कृष्टि । श..। वरीय तवचरक शोतं सगन्धिः पिलारि वपुप्पा । नौ । महायलायां । रा.नि.य.४ । सरमिः। गुणाः,-सीसतित: वातपित्तकफकुटा कण्ड अपनाशक: रहसंशोधकश । वेनिघ। वर्षप्रियः। पुं। चातकपचिणि ! वबरा (रौ)। म्बी । भाग्यम् । वामनराजे। वर्षवरः। पुं। नपुंसके, पछे । लास। प्रम. ! कपम्फोटायाम् । दागझिा। .निघ. । वन- | वर्षा । नी। कृाय गौरके। रा.नि.व.६ । मद व. तुलस्वाम् । दारे मनो। बन पाया. २। सनामच्याते तो (नित्यबहु.)। दादान। असुरसा वा वरो तुगी खुरपुथा पजगन्धिका तत्पर्यायाः, -प्रवृट् ‘प्राइट प्रापा घनकालः पजगन्धा कवरा खरपुयिका । सा विधा मघागमः मलावः हायकवटपमेदन। 'सा. गणा,-व-रोक्तियं चालकानन्ट: घरी तपालय: । नभोमभन्यौ सिंह- रुहं मौत कटु विदाहि च । सोक्ष रुचिकरं कन्ये वा पां:। "सिहकन्ये मला वाः।" हद्य दीपन लपाकि च । पिचलं कफवातास वर्षागणाः-"शीता विदाहिन्यो यहिमान्द्यानिल- दकिमिविपापहम " भा.। शाकविगप । प्रदा:।" मा.। पुष्पविर्शये। मे। मक्षिकाभेदै। शर. । वाघोषः। पुं। महाकै । वह दाद, ववरावयम् । हो । यवर चन्दने । वै.निघः । नाका वाद। रा.नि.व.१८ वर्वरोकः ::| पुं। बोले । से.निघ, I मााम् । वर्षाङ्गी । म्बी । पुमनवायाम् । श.र. । वामशान । उपा.! तुलनामदे । वारे नमो! वर्षाप्रियः । पुं। चातकपक्षिति। विका.। स.च. । महाकान्त । गादान। है..। वर्याभवः । । पुनर्नवायां रमपुनर्नवायाम् । वर्वरोगन्धा। बी । कास्फोटायाम् । वन ग.नि.व.५ ॥ तुलस्याम् । वै.निघ. 1 वर्षाभूः। पुं। भेके । श्रम. । भलतायाम्। वव्वरोत्यम् । की । वरिचन्दने । पउ नरू लो।। मेइन्टगोपकोटे। यागार नाका निना.निघ। रा.नि व.१८ । स्त्री। पुमर्नवाया। रा.नि.व.५ । वा । स्त्री । वरिकायाम् । वाझे जूनमी। भकपा। गत नर्नवाया। प.मु. । श्वेत. पनवायां । च.द.व.चि.यौरुद्रतैन । इशीर व ववरः (कः)। पं । (Acacia arabica.) वर्षाभः ।" The Babhul tree. वळलड ३ । दाना वर्षाभूशाकाः । । पुनर्नयाशाके । - गाए। हिं वावुल । तें क्लवंतुड़ नल्लतुन्म । वम्. भूगा लगा। मं घेण्टुन ! कं देजड़किलु । गुपाः घनाकरः मलदागमः 4 श.च.।

·वहि [८४५ ] दला व..। । A ममः। 1 -कफाग्निमान्य वासरः रुचतर: गशीशूल। वहिणः । । गरे। नमः। लौ । सगरे । रा.नि.व.०1 विण्डीसगरे। वे.निघ । वर्षाभो.। स्त्रौ । पुनर्नवायाम्। भेकपाम् । वहिपित्तम् । की। मयूरपित्ते । वर्षामदः । । मयूरे । शन्दयाम्प । [शष्टया-प.! वहि(हि.)पुप्यः । पं । शिरोपरे । रा.नि. वाम्भ.पारणवतः। पुं 1 घातक्षपतिपि। गौप्लझिगधाम् । रा.नि.व.१० । सो । वर्षालः । ५। स्पृक्षायाम् । निधि। .निच. ग्रन्धिपविभ। अन्टी भ.। वर्षालसायिका। तौ। पकायां : नितिर वहिशिनः । पं । चौणयके । जनाना माद। प.टी.भ.। रा.नि.व.११ । ची (खा)। लघधासक्यो । छाडे वर्षावतो। सौ.। भनौठविशेष। रेलमा धारे मूग। भा.म.श्भ.म.पा.पि.। मयूरशिक्षा- दौ। भेक पवाम्। यम.1 पुनर्नवायाम् । याम्। व.निघः। गमरमाना। वर्दिष्ठम् । तो । बालके । वाता। प.सु. । भा.। वर्षावसानः । । शररकाले । रा.नि.व.२१ । वर्टी (इन्) | पं । कुशलणे। प.मु.। मयूरे । वाहिकः 1 । निर्विपसर्पभेद । सन मान सु-कन्प.४प.. [ राममरा। वन्तम् ।की । व्यायामगम्य शकी। मु.म.१० प । वज्ञा। ई। पुनर्नवायाम् । ५.द.शून दि. वलमः । ५ । सोम्पकीट दें। स.कल्प.प्र.। वर्षांपलः । पं । मेघोह व शिलायो । भम. । वन्तयम् । को, पुं' करमयगे । वाया। प्रमः । वर्णम् । को । शरीरे। हिम्पकोषः। [पमः । पुं। तन्नामक एउगतरोगे, गलगणरोगे। लक्षणं वम (न्) । की शरीरे । रा.नि.प.१८ प्रमाणे । -"कनारा एवायसमुन्नतश गोर्फ करोयनगरि निवार्य। सधैवाप्रतिवायवीय विवउठनीयं वहः । पुं, को। मयूरपुबई । पमः। गन्निपर्व- वलय नदन्ति ।" गु.नि.१६. । भेटे। नाभरयः। पवे । शर.। वलवती। ली। सूर्यालायां। रा.नि.व.६ । वईणम्। सो । तगरपुर्य । नाका।। वला। गती । (Sida cordifolia.) वाया. पिग्मीनगरे । रा.नि.व.१.। परे । श.र. । लके । वाडिया हिं तिरिहिटा, वरिवारि, वईनेत्रम्। की। मयूरपचन्द्र के । मसूत्र- सहदेवी, कहिया, गुलशयरी। तत्पर्यायाः, भएछद्र कौन । य.निघ। वाटयाखक: पलिनी सगङ्गा पोदनिका चोदनी वहपुप्पः । मुं । गिरोष । रा.नि.य. ।' भद्रा भद्रोदनो खरसकाठिका कल्याणिनो मौनझियाम् । नोमणि। रा.नि.व.१० । । भद्रवला मोटा पाटो बलाद्या गोवराकी वाटिया यन्धिप। मेरगा। ये.निघः । वाटो याचा वाचालो निलया। बला चतुर्दा- वहभारः। पुं। मयूरपुई। .निधः । यला प्रतिमन्ना महाला नागवला चेति । सा. वहिः पुं । पिनकही । प्रमः । अनी। म.1 गुणाः-"यलाचतुष्टयं शीत मधुरं यस कान्निरूत्। सिर ग्रादि सौरामपित्तावचतनाशनम् । मयुरे। ई.निघः। पु, हो (म्)। दो। कुश। पिका.। यन्यिा रजेना । शार. । पलामूलत्वप पोत सदीरमर्करग । मूवातिसारं हरति दृष्टमवन मंशय: । हरेनाहायला हवं वर्जिकुसुमम् । झो। अन्यिपधुपै । रिना। भवेदातानुरलीमनो। हन्यादतियला मई पयसा भ.प.। मितया समम् ॥” भा• । येतवाट्यालक । वहिचूड़: (डा)। पुं, म्यो। न्यिपमर्द । वै. | रा.सा..। रा.ए.२९ असंभोधने। च.मू.४ प.वल्य. निघः। मयूरशिखायाम् । रा.मि.घ.५ । च.। घ.द.व.पि.। "काबानका यखा श्यामा।" वहिजडः। पूं। पृथुशिमलोपाको । cilli मा.पि.व.चि. । "निदिग्धिका यस्ता रामा ।" गौर। रा.नि.३६। खी (सा)। पीसरीधे । गोरक्ष्यान् গোরক্ষচাকুলিয়া। घ.सू.४म. निघः। राणे। । + - ( 19 ) ·वल्क [ २४६ ) वस्य - - लाकाः। पुं । वकजातो। भ.! म्बी (का)। वल्लाला। स्त्री गुतपापाणभेदे । तुट्रयकपक्षिधि। च.मू.२०,अ. वल्का। भारतकूका | रा.नि.व.५। तेलो. वलात्रयम्। को। गतबला पीतवला नाग. वत्याम। ८८बदन । वैनिघः। दलासु । गान कहानियो, उ वरना, वल्वाली (इन् । ! ऋतरोधवने । वै.निघ. । भीलवाना। च.द.वा.व्या.चि.। "यानिगन्या वल्कलोधः। । पट्टिकारी । रा.नि.व.६ । वलास्तिनः।" वै.निघ २भावा.व्या.चि.महारामादो। वल्कवान् । पुं। मन्ये । विकाः । वलाइयम् । की। वलासिवलयोः । र वल्किालः । । कगट के । शार। বেড়েল, গোরক্ষচাকুলিয়া। घ.द.यक्षा.चि. विश्यवासियोगे । वातन्त्रमेतत् । “दशमूलं बला- वत्की (न्) । पुं । विभौतकाचे। वै.निघः । इयम् " वा.म.१५अ.भद्रदाचादिः। सुस्.३९. वल्लुतम् । की। वल्कले। श.चः । वलाहकः। पं । मेवे । मुम्नके। श्रम. वल्गुः । पुं । छागे। मे। दीकरसर्पविशेष। म.कल्प.४.। वलकम् । को । चन्दने। शब्दकल्ले अजयः । वलिः । पुं। गन्धके । प.म. । म्बी। वलये । वलाजम् (जा)। की, स्त्री। सोमराज्याम् । मा.नि.प.चि. । मांसलोलतायाम् । वै.निघः । (मनद्रा ।रा.मि.व.५ । भि.क.क.११. । वलिग्रहः । पुं ! अवस्य ग्रहविशेष । लक्षणं वलापत्रः । पुं । वनमुहू । शानौ । श.च. यथा-"प्तब्धाची मुच्यते देशैस्तथा पालैः ग्रैरपि। वलपोदको । सत्रौ । राजगिराशाके । वै.निघ. ! वलियरटहीतोऽमो स्तञ्चकशिरीघर:॥" न.द. वाला (लो)। खी। सोमरायो । मार- ५०५.। ब्राध। रा.नि.व.२३ । प्रतुदपशिविशेष । रा.नि. वलित्रयम् । सो। प्रवाहियो संवरपी विस- व.१९। सु.स.४(अ.। [लाका है..। भनी चेति विविधगदम्यवलो। मा.नि.वर्ग:चि. । वल्गुलिका । स्त्री .। तेलपायिकाया । (गा- "विद्याद्दवलित्रये।" वल्भणम् । की। भक्षणे । वलिरः । वि । केकरे। प्रम. । वल्मि(ल्मी)कः । पुं, सो । कृमिशेलके । वली (इन्) । पुं । कफे। रा.नि.व.२१ । मिनि। अ.टी.म.। भ.र.। उद्ररोगभेदे । वली। स्त्री। मांसलीलतायाम् । रा.नि.व.१८ । लक्षणम् - "पाणिपादनले सन्धौ ग्रीवायामूई- वलूकम् । को। पद्ममूले । पुं । पक्षिभेदे । उणा! नमणि। ग्रन्यिवंचौकवदयस्तु शनैः समुपचीयते । वल्कम् । ती । हचवचि । गछिद्र शाम । तोदक्कैदपरीदाहकण्डमतिः वह तः । व्याधियीक मे. । शल्क । श्चि । शर,। पुं। पट्टिकारी। इन्येप कफपित्तानिनोवः ॥" म.मि.१३१.। रा.नि.व.६ । वल्मौकमृत्तिका। खी। कृमिशेलकरदि । वल्का(ल)तरुः । पुं। पुगहरे। नानिगाह उई मान । र.सा.सं.रसकरे । रा.नि.द..। वल्मीकशीर्षम्। की । सोतोऽभने । गुरू वल्क(ल)द्रुमः । पुं। मनाते। रा.नि.व.६ । सभी। रा.नि.व.१५ । वल्कपत्रः। 3 । हिन्नालबचे। डानशाछ। वल्मोकसन्भवा। स्त्री । अलाव विशेपे । रा.नि.व.। नागड्यौ । मदनपाल:। वल्मीकिः ।। वन्चोके । श.मा.। वल्कलम् । की। दारुचिनीति ल्यते गन्धद्रव्ये । माहिनि। रा.नि.व.६ । च.द.खदिरवश्यान्। वल्मोकूटम् । को। वलीके। है.च, । वै,निघ.म.मधुरन्च.चि.मधुकादिकपाये । स्ली । वल्यः । पुं। ताच्यं । को। त्वचि । श्क् । अ.सा.चि.जम्बादिचूगे। पुं । दाडिमहचे। रा. रा.नि.व.६। स्त्री (ल्या)। पातालगाड़ोखता- नि.व.४ । लोधवने । सगवधि । वादनापमः। यान्। वि। यल करे। .

·वति .[ ८४७ ] वस्व . पल्यावर्तः। पुं । मत्स्यभेद । (वान माछ। वक्षो। स्त्री । कैवनिमुस्तायाम् । कम्ज। सन्मांसगुणाः,-"वल्यावस्तु संग्राही कफपित्त रा.नि.व.३ । अजमीदायाँ। नाखूनौ। मद.व.२ । विगाशनः।". भा.. घो । छ। रा.मि.व.६ । अपिदमन्याम् । बलः । । रक्तिकत्रयमाने। लीलावती । गुना मान।। कृष्णापराजितायाम्। वै.निधः । कुम्मा इयमाने । प.म. । साई गुञ्जायाम् । राजनिघण्टुः । ण्डादिलताया। मे.. शस्यविशेषे । सल कोहो । वाट्याल के । वरना ।। वल्लोकर्णः। पुं। समविषमाल्पपालिकणें। सु. वै.निघ.२म.चयरी,पि.लक्ष्मीविलासतैले। [११॥ वल्लीखदिरः। ' । पारुकनामखदिर दे । वल्लकिः (को)। स्त्री । सल्लकिहते । रा.नि.व. गुण:-तितः वाटुः उण: कषायः प्रस्तरसः बलगुणपूगम्। लौ । कोपादेशीयपूगफल शासकासघ: पित्तरतविदोषपश्च । वै.निघः । विशेष । शानिदिरमध। रा.नि.व.११ । वल्लीगड़ः। पुं । मत्साविशेषे । (वान भाइ । वल्लभः । पुँ । मुलक्षणाचे । कृष्णागुरुणि । वान कि। गुणा:- "वन्नौगड़ी लघुरचो- राजशिम्बयाम् । भा.पू.१म-धा-ध.। वैद्यवनभनाम ऽनभिष्यन्दी मरुत्करः।" रान.३५. । ग्रन्थकारे। वल्लीपञ्चमूलम् । ती । लतापञ्चमूले । वल्लभो । स्त्री। नेथिकायाम्। वै.निघः । विदारीसारिवारमनीगुड़ च्योऽनगगी चैसि । सु-सू. वल्लमेन्द्रः । पुं। वैद्यचिन्तामणियन्य कार । ३८५.। एतत्त, कफनाशनं प्रशस्तम् । प-म.३ख. । स.चि.१०.। वल्लरम् । को । कणागुरुणि। रा.नि.व.१२ । [निघः । मनयाम। श... वल्लीपलाशकन्दा । स्त्री । भूमिकुमाएई । बै. वलरिः (रो)। स्त्री । चिवकमूले । रा.नि.व.६ । वल्लीफलम्। ती । कर्कटिका दौलताफले । स.चि.१४श्र [रा.नि.म.११। मन्नयो । प्रम. । मैथिकायाम् । मछि । प.मु. । रा.नि.व.६ । वषायो । वे.नि.। लतायाम् । वल्लीबदरो। नौ। भूवदOम् । मजकून । वल्लवः। पुं । पाचके । विका। वल्लौमुगः । पुं । मकुष्ठके । भूशानौ। रा.नि. वलिः । स्ती । लतायाम्। अ.टी.म.। व.१६ । महाशालभेदे। वे निघ,। वल्लीवृक्षः। पुं । महासनवते । भाग गए। वलिकण्टकारिका स्त्री। अग्निदमनीतुपे । रा.नि.प.। वलिकण्टारिका गोगा। रा.नि.व.४ वल्लुरः। पुं। ऋपमके । प.न. । कौ । मायाम्। वल्लिका । स्त्री । हत्तमलिकायाम् । दनकून । निज लस्थाने। से.च.। ग.मि.व.१.। उपोदक्याम् । । वै.निघः । वल्लूरम् । की। भासपादिना शुष्कमांसे । प्रम। वलि(लो)जम् । ती । नरिचे। रा.नि.य.६ । मांसे । भैष.बाल.चि.। च.सू.५५. 1 शूकरमासे । वै.निघ.च.चिः। संग्रह पुनर्नवादिः। घय.चि. मै.। पुं। इखहत्तसमोभयपालिकर्णवन्धने । म. घय सरीरसे। [श्च। सू.१६ भ.। अपरभूमी। हे..। स्त्री (रा)। वल्लिजविषम् । की। पुष्यविषभदे। मु.कल्प, शुष्कमासे। शूकरमास । विका.। वन्जि(लो)दूर्ला। स्त्री। मालाबायाम् । वल्लया। स्त्री। पश्वगन्धायाम् । मद,व.१ । धावी- CG दी।। पादरीहरियारी। विलियक थे। अभिनागाछ । हारा, प्रसारिण्याम् । शानिया। रा.नि.व.५। गुणा:-मधुरा तिना गीता पितनी कफवान्तिणावी च। रा.नि.व.८। वल्वकस् । को। यातू कभेदे । प.म.। वलिशाकटयोतिका । स्त्री । मूलपोतिका वल्वजः । पुं । उलूपे। उनू था। है,च, । याम्। हि भूना । रा.नि.व.० । घ.चि.म। पम.. वलि(लो)शू[सू]रण: (णा)। पुं, स्त्रो । वल्लजा । स्त्री। रणविधे। उनूविरोव । प्रत्यसप | रा.मि.व.३ । हिं सावे वागे। गुणा:-गधरा शीतला पित्त- - ·वश्या [८४८ ) वस त्मकः॥ , दाहसपाहरी वातकोपना रुच्या काण्डशोधमी च । वपट्फलम् । की । वकीले । रा.नि.व.१२ । रा.नि.व.८। वसनस् । सो । तनपते । रा.नि.व.६ । स्त्री वव्यू(ब्बो)लः । पुं। ययूरहो। बावला गाछ । (नी)। पोतकापास। वै.निघ. । तत्पर्यायगपाः,-"वञ्च तः फिक्षिरातः सात् वसनादयः। मुं। तेमपते । किकिराट सपोतकाः । स एव वाथित मन्नेगमा । वसन्तः ।। चातुर्म । वमरकांना पटपदमोहिनी ॥ बन्न ल: फगुद ग्राही कुठ- । तत्पर्यायाः,-पुष्यसमयः सरभिः मधु: माधवः मिमिविपापहः ॥" भा,। फरता : ऋतुराज पुप्पमासः पिकानन्दः कान्तः वब्बूलनिया॑सः । । वध रखचनियर्यास। दानसखः फास्तानानुः । स घ फालानचैवा. বাবলার আঠা। वगुणा:,पन्च लख तु । "वमन्तः कुम्भमीनयो: ।" मधुमाधवी निर्यामो याही पिचानिलापहः। रक्षाविनार. वसन्त इति केचित् । गणा:- “वसन्ती मधुरः सिन्धः पिचासमेहादरनाशन. । भग्नसन्धानक: गीत: पाधिकरय सः।" भा.। अतिमारे । शार। गोषितसुतिवारणः। [ मे. वसन्तकः । । पृघशिविम्वोणावभेदै । मा- वशा । स्त्री । वायाम् । वाया। वारियां ।। विनय | रा.नि.य. । वशाध्यकः। पुं । शिशुमारे । माक 1 : वसन्तकुसुसः । पुं । हचविगपे ! वमसुटनद्र गार.. । गौर। “वसन्तकुममः गनुशायितोदिलकुसितः।" वशा(सा)पायो (न्) । पु । कुकुर । श.गा। श.मा.. वशाक्षारः । पुं । धारे। र.मा.। वसन्तकुसुमाकरः। पं वाजीकर वशिका । स्त्री। अगणि। श.च.। [ निघः ।, प्रमेहाधिकार च रमः । पाठ:-"पृथक् दो हाटलं चन्द्र चयो बाहिकान्तकम् ।. चत्वार: वशिजाता। की। पुरदाबीलतायान् । वै, शुद्धमभच प्रवालमीकिकन्तथा। भावना गव्यदुग्धेन वशिनी। स्वी। शमीतते । गारेगा। भावनेतुरसेन च । वासालाचारसोदोच्यरम्भाकन्द- वन्दायाम् । भद्रनाथ श.च. । लन्नानुकायाम् । प्रसूनकैः। शतपवरसेनैव मालत्या: कुसुमोदकैः वशिरम् । ली। सामुद्रलवणे । रा.नि.व.६ । पवान्मगमटैर्भाव्यं सुगन्धिरससम्भवः । गुनाइमिदं पुं। गजपिप्पल्याम् । प.म. । भा.म.१भः । चव्ये । सेव्य सितामध्यान्यसंयुतम... ॥” कुडुमीददै: करे। रा.नि.व.६ । घ.द.अमरोचि.कप कादी । इति दितीयः पाठः। रसर.। “हिभागं हाटक मक्टसंजकरण जाती । अपामार्गे। खाना । चन्द्रम्" पति र.सा.सं.पाठः । हाटकं स्वर्ण । रा.नि.व.४ । स्व.चि..। रजापामागें। भा पृ. पक्षिः शीषर्क | रम्भा कन्दप्रसून केः रगामूलरस: भ.। सूर्यावर्त भदं । उ या । दलप:।। पुप्परसैया शतपवरसेन पद्मपुष्परमेन । माता भैष पम्नपि.चिहहत्वधावतीगुट्यो । घ.द.शूल.चि. २७. क्रमा २७. (मासाद्र वन), वत्र राममण्डू रे । बचायां। 5 श.च, । भीषा ९ नोर बाद ७ ७. पक्ष, वशिष्ठः । पुं । वशिडीमामयन्यपर्वतरि। প্রবাল, মুক্তা প্রত্যেক ৪ ‘ভ, একত্র করিয়া वशीकरणम्। की । मणिमन्वौषधेरायती দুগ্ধ, ইক্ষুরস, বাসকছালের রস, লাহার কাপ, বালার কাথ, কলার এটের ও মোচার রস, करण। পদ্মের রস, মালতীফুলের রস বা কাথ ও वशीरः । पु । गपिप्पल्या । नटा. । चविवाया। মৃগনাভির কাথে যথাক্রমে ভাবনা দিবে। करे। अपामागें। यानास । निधः । बाजा. वश्यम् । को। लबड़े । श.च । वसन्तघोपौ (इन्) । पं । कोकिले । वैनिधः । वश्या ! स्त्री। नोलापराजितायाम् । मद.व.१ । वसन्तजा। स्त्री । यासन्तीलतायां । शुक्ल गोरोचनायाम्। वै.निघ. [म.८अ,। यूथिकायाम् । वसन हो । दशं वांभक । वश्यात्मा न्) । ति । वशीलतचित्त न्द्रिये। घ.. रा.नि न.१०।

·: वसा । ८४८ ) वसु तव वसन्ततिलकाः। पुं । वाजीकरणाधिकार| वसामहः। पुं । वासजन्यममारोगे । रसः । पाठः- हेनौ भस्म कसोलकं घनयुगं रोगी वसातुल्यं मेहति । स.नि.अ. । लोहात्तयः पारदायत्वारो नियतास्तु वङ्गयुगलं वसारोहम् । ती । छविकायाम् । काद- चेकीकृतं मर्दयेत् । मुक्ताविट्ठमयो रसेन समता छा। हारा.। गोक्षुरवासे क्षुणा सर्वं वन्य करौपकेण सुदृढ़ाता वसिरस् । की । सामुद्रलवणे । धरणिः । पचेत् सप्तधा। कस्तूरीघनसारमतिरस: पात गजपिप्पल्यां। घाटी,। सु.रा.३८३.। सुसिद्धो भवेत् ...... ।" रस.. । रसा.सं.। वन - जा. बच २ जा. नो .ci. Hi वसिरः । पुं । सूर्य्यावत पे । शा। अपामागें। सन३८प-वीरतादिगणे। च.सू.४ प.। ৪ তাে, বঙ্গ ২ তো, মুক্তা ২ তো, প্রবাল रझापामागें। भा.। मटिपिप्पनौनामटणनाती, २८.। की । पुष्पभेद। अपामाग इनि प्रसिद्धिः । डलणः। वारिनिम् । वसन्तदूतः। पुं । पामह। रानि-व.११ । घननिम् । कोपान्तरम् । कोकिल । रा.नि.व.१८ । स्त्री (ती) । पाटलह है। वसौ (इन् । पं। गलनकुले । पट । পারুল গাছ। रा.नि.व.१०१२३ । "पाटला वसन्तती ।" वसु। क्ली। रत्ने । धने । नमः । हाटके । वन। डलयः। पुष्पहचविशी, गणि- कारोति नाना कोहणे प्रसिद्ध । रा.नि.व.१०। वि.। चारभत्तिकायाम् । मात्र औषधे । कोकिलायाम्। रा.नि.व.१८ । माधवौलतायां । वै.निघः। वृद्धौषधे । मे। मन्ले । उणा.। पुं। रा.नि.व.२३ । यकाबने। प्रम. । शेतरस्तावस्तुके । बरु दामना । रानि.व.५ । श्रेतार्के वै.निच.. वसन्तट्ठः । । भामहो। विका.। पीतम्। है.च.। अग्नौ। रश्मी। वि। मधुरे। वसन्तयुष्यः । । धूली कदमे । रा.नि.व. । शुष्क । है.च. । स्त्री। ऋद्धी। बद्धौ। श.र. । वसन्तमण्डनम् । को । सिन्दूरे। रक्तरमे । | वसुकास्। को। शाम्भरलपणे । अम। पशि- वै.निघ.। लवणे। रा.नि.व.६ । हाणामणि । रा.नि.व.१२ । वसन्तललना। स्त्री । शुक्ायथ्याम् । 45 चारलवणे । भा.पू.२भ. 1 बकपुष्प । वास्तथा शाके । यू। वै.निघ। वसुकः । पुं । खनामख्यातहखदुपे । वोमना वसन्तव्रतः। पुं। मसूरके। वे निघः । गा। स च ऋतरक्तपुष्पभेदात् दिविधः। सा. वसन्तातः। पुं। विमीतकहो। वे निघः । गुणा:-कटुः तिक उप: पाके शीतलः अजीर्ण- गुलश। तयोः ती रसायनः। रा.नि.व.५ । वसन्तोत्सवमण्डनम् । ती । हरिताले । तच्छाकागुणा:-कफाग्निमान्दा वातहरः रुचतरः गुल्मपोहगूल प्रश। रा.नि व.७ । च.द.उपशादी। वसा । म्बी। मेदायाम् । रा.नि.व.५। मांस. मु.चि.०१.। पर्क हो। ए.स.१८१.। च.सू.४ अ. । रोहियो । मेदोधातौ । रा.नि.व.१८ । शुद्धमांस. रता, मन्दारा । रा.नि.व.१० । पौतमुझे । वे. भवने है। ची। भा.४भ.दारीचि, । सु-शा.४ प्र. । निघः । वक पुष्प हो। "शुद्धमांसस्य यः स्नेहः सा वसा परिकीति ना। वसुकोदरम् । की। सालोगपर्व । रागि.व.६ । मेदसः मावमाणस्य नेहो वा कथिता वसा ॥" वसुचारुकस् की । स्वः। वै.निघः । गुणा:--"वसा मन्ना च पातमी बलपित्तकफप्रदा। वसुच्छिद्रा । स्त्रो । महामदायां । रा.नि.व.५ । शोकरी माहिषी वा सा वातला पवहिनी सार्पनाकुलगौधया लेपने वयष्ठहा।" मायशिशु वसुद्गुमः । पं । उदुम्बरहई । यछद्र । मारमकर ग्राक्षादीनां वसाय व । सा विसर्पहरा है.निघ। हृद्या कुष्ठरोगविनाशिनी च। अधि.१४.। वसुधा (खर्जरिका)। स्त्री । अखनरि- वसाव्यः । । शिशुमारे। उद। विका. । कायां, खरोहछे । (छा बन गरि । वसादनी । ली। पीतशिंशपायाम्। वै.निधः । रा.नि.व.११ । । व.निघः।

·वस्ति [ ८५० ] वस्ति . । वसुधांशुः । पुं। पांगुलवणे । डुलिपरिपाहानि अग्रे द्रलाईवतीयाहुलसन्नि- वसुथेष्ठस् । लौ । रुप्यधाती। रा.मि.व.१३ । विटकर्णिकानि कश्ये नवहिंपचनाडीतुल्यप्रदेशानि मुग-माघ-कलाय मावखीतांसि विदध्यान्नवाणि वसुस्थितिः । स्त्री । निर्गुण्डी हो । वैनिघ. । इत्यादि । न.चि.३५.अ.। वस्तिदोषाः यथा-वहलता वसुहहः (क:)। पुं। वकहते । प.सु. । श.मा. पल्पता सच्छिद्रता प्रस्तोता दुर्बद्धति पञ्च । वमुक्षारः । । मृत्तिकालवणे । वे.निघ. । पुन: स वस्ति: विविधः-कर्मवम्तिकालवम्तिमयोग- वसूकम् । की। वकयुप्पे । हि.को.। साम्भर वस्तिमैन । तत्र कर्मवम्ति: ३०, कालवस्ति: १३, लवरी। है.च.। प्रयोगवस्तिश८। एषां विपाः पर्याय मृग्याः । च.सिद्धि.१ब.. वस्तवावगाहकालमावा यथा-- वसूत्तमम् । हो । रौप्ये । वै.निघ. "दचनामुकुरावतं कुर्यात्रीटिकया युतम् । वस्कयनौक्षौरम् । झी । प्रवृद्धवसाया: चौरे । निमेपोन्मे पकालो वा एपा माता मता वुधैः । दाडागारेनद्र श्च । स.चि.अ. गुपा:- वग्यावगाहनाभ्यनकाय योग्यतमा मना " विदीपनं तर्पणं वलसत् । भा. । अधावगाह यथा-"रीमान्तेष्वनुकूपेषु स्त्रित्वा वस्कराटिका । स्त्री। हशिक्षी! हारा। मावाशतवयम् । तसः प्रविशति बेइयतुभिर्गकृति वस्तः । पुं। छागे । छन । त्यं । पराभिच भन्नट्रक पडू भिमासम्पपद्यते । मेदःस्वाने सप्तशतैरटभिशास्त्रिपु व्रनेत्। नव. वस्तकम् । को । विनलवणे। मिर्याति मन्नानं तती मात्रा न कारयेत् । तमस्तु वस्तपयः । लो। कागटुग्ध । हरते रोगान् वातपित्तकफोड़वान् ।" वस्तमूत्रम् । ती। छागमुवे । वस्तास्त्रौ । स्त्री । छागलान्त्रीहो । तनुपर्थ्यायाः, वस्तिकमान्यः । पुरिष्ट कहते । ठिी । वस्तिकर्म (न्) । सो । वस्तिदान कार्थे । -हषगन्धाधा हषपविका मेषान्त्री प्रजान्त्री "अरिष्टो वस्ति कमायो वेषौर: फेनिल: तुप्पः ।" हपगन्धा । तद गण:-कटु: कासनी बौनप्रदा श.च.1 गर्भनननी च । वस्तिकुण्डलिका । स्त्री । मूत्राघातरोगभेदै। रस्ताव । हो। छागीमूवे । तन्निदानादि--"दुताव-लइनायासैरभिघातान् स्तिः। पुं । वस्तियन्मपुटक: तत्कृतत्वादास्या प्रपीड़नात् । ख स्थानास्तिकहनः स्थू लतिक्षति पनानुवासने उच्यते । नाभेरधीभागस्थ मूत्राशये, गर्भवत् । शूलस्पन्दनदाहात्तों चिन्द विन्दु सवचपि। मूत्राशयपुटके । रा नि.व.१८ । भूषामन्त्र । सु.स. पीड़ितस्तु सनद्धारां संम्तम्भौटनार्तिमान् । (प.। वस्ति कर्मणि वस्तिहारण दानाइस्तिरिति वतिकुण्डलनान्तं घोरं शस्त्रविषोपमम् । पवन- ना। स इिविध. -अनुवासनो निरूहय । तयोः प्रवलं प्रायो दुर्निवारमबुद्धिभि: ॥” मा.नि. । नेहद्रव्यैर्वतिरनुवासनं, मावावसिरेद नामभेदः । वस्तिमलम् । कौ । मूवे । ईच.। See अनुवासनम् । कपायचीरतैलेनिरह, वस्तिवातः। पुं । खनामग्यातवासव्याधी निरह एवास्थापनमुच्यते । दोषाणां स्वन्यान- लव-"मारतेऽनु गुरणे वस्ती मूवं सम्यक् प्रवर्तते । स्थापनादास्थापनसना। मिहहस्तिः कारन्तर विकारा विविधासपि प्रतिलोमे भवन्ति हि॥" बहुपकारः । वस्तिहि नानाविधद्रव्यसंयोगाद्दोषाण मा.नि. । सा, चिकित्सा-"बलामूलत्वचय । सशोधन-संशमन संग्रहणानि करोति । यथा- ससितं कर्षसम्मित। पिवेत् कुड़वटुग्धेन मुहमवणा- चौगु वाजीकरोति सशं हयति स्य लं शान्तये ॥" रूपंति चतुः प्रौणयति वलीपलितनुपहन्ति वयः ग्यापयति शरीरीप वर्णदलमारोग्यम् घायुषः वस्तिशीर्षम् । की। देहान्यहवि थे। बखिन्न परिहडिच करोति वन्तिः सम्यगुशासितः। दिनांग व शा..। तधा चरातीसारवातव्याधिमावशर्कराउँदादिविविधयोगेषु वस्तिशूलम् । को। बतिवेदनायाम् । निदा. । प्रयुज्यते। तब सांवत्सरिकाष्टदिरष्टवर्षाणां पड़- वस्तिशोधनम् ।की । मदनफल । वस्तिशोधक टादभालप्रमाद्यानि कनिष्ठिकानामिकामध्यमा द्रव्यमाने । वै.निघ, पुं। मदनहने । रा.नि.प.८!

·वह [ ८५१ ] पनि - । 1201 (स वस्तु । ली। द्रव्ये। चिका, । समन्ततः । सवर्णभिः स्थिराभिश विद्याइहल वर्म वस्तुकम् । की। वास्तु कशाके। श.र. । तत् ॥" मा.नि.। वस्तूको । स्त्री। शेतचिल्लीशाके । रा.नि.व. । वहला । स्त्री। प्रसाहायो । उनका । रा.मि. व.४ । स्थूलैलायां । (श पनाह । भा. सितोप- वस्त्याशयः । । मूवाशये । लादिले है। वस्त्रम् । की। तेलपवे । रा.नि.व.६ । वाससि । वहा। स्त्री । गन्धरासायां। प.सु. । कान। श्रम, वहिःकुटौचरः । । कर्कटें। विका. । वस्त्रधारणम् । ली। वस्त्रपरिधाने । निम्मल- वहिःपरिमार्जनः । वि । वहि: स्पर्शमा- वस्वधारण-गुणा:--"काम्यं यशसमायुष्यमलतीन प्रहर्पणम् । नित्य तैलाभ्यङ्गादिभिः यो देहं माजयति। च.सू. श्रीमत्पारिपदं शस्तं निर्मलाम्बर- धारणम् ॥" राज.२प.। वस्त्रपञ्जरः (लः)। पं । कोलकन्दै । रा.नि. | वहिरङ्गः । पुं । शरीरावयवे । वहिरिन्द्रियम्। सी। चतुःकर्णदिवाद्य - व.०॥ न्द्रियेषु-चत्तःकर्णनासाजिहावचु, वाक्पाणिपायु- वस्त्रभूषणः । पुं। पटवारी। रमाने। वै. पादोपस्थ पु च । निघः । माकुमण्ड हो । रा.नि.व.६ । स्त्री (गा)। मनिष्ठाया। रा.नि.व.६ । वहिर्वेगज्वरः। पुं। ज्वरभेदे। लक्षण- वस्तरङ्गा। स्त्री । कैवर्तिकायां । रा.नि.व.३ "सन्तापोऽभ्यधिको वाह्यस्मृणादीनाञ्च मार्दवम् । वहिवेंगस्य लिङ्गानि सुखसाध्यत्वमेव च ॥" घ. वस्त्ररचकः (नः)। पं। कुसुम्भहते । रा. चि.३५.। नि.व.१०॥ वस्तरन्जिनौ । स्त्री। मजिठायाम् । ३.निघ.। वदिश्वरः। पं । कर्कटे। हेच. । वस्त्ररागत् । पुं । नीलकाशोथे । नौन | वहुप्रजः । पुं । शह कान्दे । पिण्डसाम । प.मु. । शैद्राकम् । वै.निघ.। वहुरसः । पुं । इचो। याक् । वस्त्रोद्धरणम् । को । मुखे वस्वबन्धनेन मलयाग | वहुलवहुरसः। पुं । इयौ। वा.सू.१५अ. মীনকাছে घटस्याधीमुखरक्षणरूपीपाये । श्यामादिवगें । “वहुल परसस्तीक्ष्णहक्षातफलानि ।" सु.स.४५ अ.. वहेडुकः। पु । विभोतकह दे । रा.नि.व.११ । वनम् । को। वसायाम् । कलि । रा.नि.व.१८। वह्निः । पु । चित्रकार दे । रा.नि.व.६ । र.चि. धर्मणि। घ.ची.रा.। वसने। विश्व.। ३.। "वहिरेक: शम्भुरेकः।" भक्षात कहने। वस(स्र)सा। स्त्री । वसायाम् । रा.नि.व.१८ । निम्बुकहने । रा.नि.व.११ । शुक्लदसे । रा.नि.व.८ । शरीरान्तःशिरादौ। बायो। विकाः। पमः । वहः । । घोटके। मे। वपस्कन्ध । पम,। वशिकरो। स्त्री । धातकोतक्षे । परिन । शार.. वहलगन्धम् । की। सम्बर चन्दने । रानि-ब-१२ । [१ वडिकाष्ठम् । क्ली । दाहागुरुणि। रा.नि.व. वहलचक्षुः । पुं । मेपरमधाम् । यज्ञगिर । वगिन्धः । पुं। राले । भूटना, बबन । श.र.। वह्निगर्भः । । वंशे। श-र.। वहलवचः । पुं । श्वेतलीधे । रा.नि.व.६ । वह्निगर्भा। स्वौ । शमौहते । श.च.। वहलपलवः । पुं । शोभाननव। मषिना गी। वा.सू.१५५.वरुणदी। वङ्गिचक्रा । स्त्री । कलिकारीहने । - "वहलपल्लवदर्भ- नोरना। रुजाकाराः।" वहलवम । को । नवयमगसरोगविशेषे ।| वडिजिह्वा । स्त्री । लाइलिझायाग । विय- तल्लक्षणं यथा,-"वत्मोपचीयते यस्य पिड़काभिः नालिया। रमा.। भा.। अनौ। प.मु.।

·वति 2.५२ वाकु वहिन्चाला। मौ । धातकीवर। रा.नि.व. कुरुमे । रा.नि व.१२ । स्त्री (खा)। कलिलारी- हो। विवनानि । धातक्यान् । रा.नि व.४ ।। ६ । लादन्ति कायाम । वियनानिया । वै.निघः । फन्निन्यां। चित्रम् । धरणिः । मलपिप्पग्याम् । वडिदग्धम् । की। अनिदग्धरोगे। निदा.। वहिदसनी । म्बी। अनिदमनीपै । लगाना। गजपिपल्याम् । वै.निघ. । वहिशिखरः । पुं । लोचमम्तको ! वनयमानी। रानि.व.४। कदमै । मद्रनटायां । श.र.। वह्निदीपकः । पुं। कुसम्भवते । श.र. । वडिसंज्ञकः। पुं. चित्रकहा। जिला वडिदौपिका। पुं। अजमोदायाग। वन- गा। अमः। [वायो। यशानो। रा.नि.व.६ । वहिसखः। पं। नीरकतो। रा.नि.व.६ । वहिनामा (न्। पुं । चिदकडचे । र.मा. । वह्निसम्भूतम् । लौ । स्वर्णे। वै.निघ. । भल्लासात। प..। वहिनिमंधना। वी । अग्निमन्याचे । वक्षः (स्) । क्ती । वक्षःस्थाले । तच्च उदयोपरि- कण्ठाधीभागे। तूक । रा.नि.व.१८। कीड़े। याबार। दैनिघ। (काम । सम. । वहिनी। स्त्रो। जटामांस्या । र.मा. । वहिपुप्पा (प्पो)। स्त्री । धातकीहो । रा. वक्षणम् । की। वक्षसि । श.च. । नि.व.६॥ वक्षोजम् । ली। स्तने। रा नि.व.१८ । वक्षोजोपमः। पुं । चक्रवाके । । वङ्गिभूतिकम् । ही। रौप्ये । ये निध, । वे.निघ। वहिभाग्यम् । सी। घते । श.चः । वक्षोरुहः । पुं । स्तने । विका. । वहिमघनः (ना)। पं, स्त्री । पग्नि मन्यवक्षे । गगिति। वे निघः। वांशौ। स्त्री । चंगलोचनायां । भटमाउन । वङ्गिमन्यः। पं । गणिकारिकायो । गनिनि। प.सु.। भा.उ.वागी। "वांगी वरी वानरी" घ.द-याचि सपिगुड़। प.सु.। वाः (२) । हो । नरें। एम. वह्निमारकाम् । की। नले। प्र.प. । वा:किटिः। ई। शिशुमारे । ४९८ । व्याकः । वनिमुखी। स्वी। लाइसिकायाम्। विव- वाकुचिका। म्बी। बाकु न्यान् । शकुछ, नामिका 1 वै.निघः। (मागताछ। दै.निघ.२भ. भिवामद.चि.। वहिरुचिः । म्बी । महाज्योतिमतील तायाम् । वाकुची। स्त्री । (Psoratea corylifo- र नजारको। वेनिघ.। lia.) The plant serratula anthel- वहिलोह(क)म्। की। कारये । लामा । mintika. सोमरानीक्षपे । शकू, मामाल । रानि.व.१३ । हि वादची, तुकाची। में वाउची। के वाचिगे। वशिवना। ग्त्री । लाइलिकायाम्। विव- वा. योगिविटुनु । नालिया। भा.। कटुतिकोणा मिकुष्ठ कफनो लग्दीपविषकति- खजूधी च। रा.नि.व.४ 1 वहिवर्णम् । सौ । रमोन्पन्न । श.च. । वातकफ कुष्ठत्वग- दोपत्री। राल. । मधुरा तिना कटुपाका रसा. वशिवल्लभः। पुं । सरसे, धून। भूटन।। यनी विष्टम्भनी हिमा रुच्या सरा मास पित्तनुच्च । दिका। ताफलं पित्तसं कटु कुष्ठकफानिलनं केलं वडिवोजः । पुं । निम्बुको । निदृत गोछ । त्वयं समिशासफासगीथपाए हन्न । भा.। सत्- रा.नि.व.११ । ती । स्व। हे.घ.। निम्बू फल । भाकगुणा:-तिक शीतलं कटुपाकरस कफपित्त- रा.नि.ग.११ । हरश। च.मू.२०१.. वह्निशिखम्। लौ । कुसुम्भपुष्पे । 'अमः ।। वाकुचीभेदः । । अनः । । वाकुचीभेदः । । सोमरानीविशेषे । तत्- . वम. यांवची। गुमाः ।

·वाद [ २५.२ ] वाजी । । वाजिकर्णः G वै.निघः । अम.। - - पर्यायगुणाः,-"शिवारि-वाकुचीभेदः काट दीप वाजम् । की। एते । बन्ने । नले । शुक्रे । भैष । घयासजित् । वातरकहरोनेपात् सिम-शिव- मुं। पचतौ। मे। [श-गा.। विनाशनः ॥" भाः। वाजशलः । पुं । पहशाले । भामाद। वालिम् । जी । यकुलफले । राग.। वाजिः। पं । चचे। वै.निघः। वाका । स्त्री । प्रत्यु दपक्षिविशेषे। च.म.२०५.। वाजिकरी। स्त्री। अश्वगन्धायाम्। वैनिघः । वाक्यदोषः । पुं। न्यनताधिक्यादी। वायदोषी । पुं। प्रश्वकर्यशाले । भोपान । नान-"यथा खल अस्मिन्नर्थ न्य नमधिक्षमगर्घक- भैष-सु-रो.चि. मपाधकमविरुद्ध ति।" च.वि.अ. । वाजिखुरा। स्त्री । कणापराजिताया। दांग वाक्यप्रशसा। रवी । धन्य नतादो। वाचप्रशंसा অপরাজিতা नाम यथा--"यदायम् मन्यूनमनधितमनपार्घ. वाजिगन्धा । स्त्री । अश्वगन्धाय । रा.मि.व. वामयिमदनधिगतपदार्थच तहात्यमननुयोज्यनिति ४ । स.चि ३०१०। प्रशस्यते।" च.वि.म. । वाक्यशेषः। पुं । वाजिदन्तः (क:)] , स्त्री। वासकहने । "येन- पदनाननोन वावं वाजिदन्ता(न्तौ) रा-नि.व.४ । समाप्त ! सु.उ.६५५. । [विका.। वाक्शल्या । सी । कुटुग्विनीभुपे। य-निधः । वाजिनम् । लो। श्रामिचायां । छाननि कम । वागरः। पुं। बके। है.च.। वाजिनामा । स्त्री। अश्वगन्धायाम् । वै.निघ, । वागुजारलः पु। नादयमासाभेदे । कम्. वाजिनौ । स्त्री । अश्वगन्धायाम् । रा.नि.व. । वागुन्जाल: वागूसमव्य । मु. ४६अ। घोटक्ष्याम् । भा. वागुजी । सी। सोमराज्यम्। मागाय। वाजिपुत्रौ । स्वी। सलकीडचे । वै.निघः । प.नु । र.सा.सं.महामृत्युञ्जयरसे। वाजिपृष्ठः । पुं। अन्नानहथे। वह रोजे। वागुणः । पुं । पार्मरतते । कारबाही गश्। श.च.। [ कुष्माण्डे । वैःनिघ.। श.मा.। की। कर्मरते। वाजिप्रियः (या)। पुं, स्त्री। यदे। भूमि- वागु(गुं)लिकः । वि। राज्ञां ताम्बूलदातरि वाजिभक्षः (क्ष्यः)। पुं । घणके । शिना । रा.नि.व.१६ । मुग। वै.निघः । वागुशः । पुं । यागुञ्जालमत्स। वैनिध.। वाजिमोजनः । । मुद्हते। भूशनायव वाग्गुदः । पुं। पचिविशेष । चिका.। उनि गा। रा.नि.व.२६ । नायो। वाजिमन्यः। पुं। चणकतचे । मुद्गचे । वाग्गुलिः । पुं । ताम्म एयाम् । हारा। है.निघ। वाग्दलम् । सो । घोडाधरौ। विका। वाजिसान् (त्)। पुं । पटोले । वाग्विलासी (इन्) । पुं । कपोते। नायना। वाजिविष्ठा । स्त्री। पञ्चविष्ठायाम् । तटस- नस्य हिकाहरम् रतरोधकञ्च । वाचः (चा)। पुं, स्त्री। मसाविशेधे । बा | वाजी (इन्) । पुं । वासायाम् । वामक। गा। गुणा:-"घाच: खाद्गुरुः स्निग्धः नेपाली श.र. । पक्षिणि । अश्वे । श्रमः । वि। शुक्रायुक्त। वातपित्तजित् ।" राज-३५. । वाचनम् (कम्) । को। प्रहेणदायपिटवा- वाजीकर(ण)म्। की। वीर्यवईनद्रव्ये । तल्लक्षणं-यव्य पुरुषं वानिवत् सुरतक्षम करीति वाचस्पतिवल्लभः। पुं । पुष्परागमणी। वहानीकरणमुच्यते। "यश्य पुरुषं काहानि- नाएनाला भा.. वत्सुरतचमं । तदानीकरमाख्यानम्..." भा.उ. हारा। व.निघः। भेष.। भेद।

·वाव्या [ 2५४ ] वात १ अ.। "#वमानी यदीपित्याहाजीवात्यर्थवेगवान् । वाट्याल(लि)का। सी। लघुवाट्याखक ।। मारीमर्पयते टैन वाणीकरणमुच्यते ।" स.चि. या दान महावलायाम् । वड़ वाला। २६.1 "नचाव्यानेनान्वेष्टव्य पुरुष धमार्थ- ये,निघ। प्रीमियशोऽधीनत्वात् ।" सटु- वाजीकरण वाट्याला (लौ)। स्त्री । लघुघाटयालके । श. मन्विच्छन पुरुषो नित्यमात्मवान् । तदायत्ती हि र.। महापलायाम् । वै.निघः। धम्भार्थी रतिय यश एवच । पुत्रस्यायसनं होता वाट्याम् । की । पुष्करमूल । वै.निवः । णायते सताययाः। वाजीकरणमयाच व स्त्री या प्रर्षिणी" च.चि.२.। तनामकारमतन्ने । वाठ:। पुं। मदनफल हौ । वज्ञापटुटविशुष्कतोपरिवसानाम्यायनप्रसादापक्ष्य- वाड़वान्निरसः । पू। सौन्चाधिकार रसः। ननननिमित्त प्रहयजननार्थच । पाठ:--"शुद्धसूतं समय ताम वालं समं सन। अपिच-पीणानाचाल्पवीर्या हर्ष बलवनं। घकधीरदिनं ना दौ, लेंड' हिगुनकम् ।' तर्पण समधातूनां वाजीकरणमुच्यते ।" वैद्या, रसार सं.२अ. वाणः । पुं। मद्रमुने। पम. । शरवणे। इंद्र वाजीकरी। स्त्री। पञ्चगन्धायान् । मद.२.१ । नाए।रा.नि.व.८ । गोतने । में। पोझिण्यां। वाटिका।वी । वाचालके । वाना। प.मु.। शरयुटायाम्। वननौन। .प.कुचि । श.र.। हिपद्याम् । श.च. ! पड़ विन्दुतेन । वाटी (इन्) । पुं । इत्कटवले । ३९। वाणयुद्धा। की। गरपुष्टायाम् । बननोन । रा.नि.व.४। प.नु.। पुं, स्वी। वान्यालके । दाना। रा.नि. वाणा (णो)। स्त्री। नौलझिए । प.सु.। व.४ । श.र.। नलचरपतिविशेष । घ.स.२० अ.। हिजपत्रमाम् । श.च. । [र.मा.। भरपुडाया। दननोन । च.द.त्रण-शी-धि.। वाटोदीर्घः । पुं । इस्कट उपे । ३९ वाणाहम् । को। नीलकमलें । उत्पल । रा. वाट्यम् (व्या)। तो, स्त्रौ । वाट्यालके । नि... । स्त्री। (1) जद्रशापिकायाम् । (टना। र.मा.। वै.निव-२म चन्दनादितले। सूप बनो । रा.नि.व.४ । सुचण । वै.निधः । वाट्यकम् । की । भृश्यवे। श.ए.। वातः । पुं। पचभूतान्तर्गत चतुर्यभूत । राजाम । रा.नि.व.२१ । पूनादिदिग्भववायो। प्राचीवातादि- वाव्यपुप्यम् । लो। चन्दने । कुरमे। वै.निघ. । प्रतिगुणाः-"शीतीऽतिमाधुय्य गुणः प्रयुक्ती वात- वाट्यपुप्पिका (प्पो)। स्वौ । वाट्यालके । प्रकापी बलकादिषात् । वाताधिकागा शोपि. दाना। र.मा.। वनायाम् । घ.सू.४५.। याच माधौमहत्त: पवनो न शस्तः ॥ किचित् पीतवलायां । बीऊ वान! प.शा.प.। सतिको मधुरान्वितः स्थात् कफ: समारोहवरोग- वाव्यमण्डः। पुं । निम्तुपदरदलितयदे । सारो। सुशोतल: शाफवता प्रणानां शस्तो न चतुर्गुधवारिसाधित ययम । च.द.ग्रहणौचि. पायसमोरणय ॥ वितः कषायो मधुरीतिमन्दः आयामकालिके । शूल.चि. । गुग्णा:- "वायमण्डी सुगन्धसंशोतगुरु: प्रहारः। वदन्ति संज्ञा मलया- विवन्धन: शूलानाहविनाशन:। रोचनी दोपनी निति प्रकटरामाजनचित्तहारी। मनोभवस्य उद्यः पित्तो मानिलापहः ॥” राज.प.1 प्रकरी मरुत्सात् काफीनयः सम्भवति प्रचार: न दाव्यायनी। स्त्री। वेतवाटयालदे। चातिशीती न तधोगको वा गुभश याम्यमभव: समीरः ॥ रुक्षी गवातप्रशम: समौर: कारपित्ता. (वाना। ३.४था। [... सृणि दीपकारी। मशीपणी दबलस्थ वायुः वाव्यालाः। पुं। वाटयालके । पटना। कफाविती नेष्ट तिकः समारः। अथानितभी वाव्यालकः। पुं । पीनपुष्पबलायाम् । भोज मरतः प्रशस्तः करोल्यवाद्यास्तु दियः प्रहत्तः । दाना। भा. । बलायाम् । दाना। र.मा.। वायुस्तचोदारति रतपित्त शती व्रणाना च.द.वा.व्या.चि.। कफशीषिणां वा।" "वायचनातो मरतः प्रशस्त ।

·वात 1८५५ ] छात कपायसंगुष्क गुणप्रसन्नः । करोति वातम्य वर्श -भिन्नी नामम्यानात्मकर्मभिः । मित्रोऽनिलस्तथा नराग्यां शतो न निन्द्यो व्रणशोषिणाचा खाटु: ह्य'को नामम्यानक्रियामयः। प्राणीदानी समानय कपाय कफप्रकोपो वायुः कुवेरस्य दिशा प्रहपः। ध्यानयापान एव च। स्थानरपा मारता: पञ्च दारोति मेघागमनं जलस्य शीवोन घोपोनप यापयन्ति शरीरिणम् ॥" सु.नि.१ अ.! समतान्तरे निन्दा एमः । शीतोऽतिगोल्यः कफवातकोपम दश विधः । यचाते नागार्गक वालदेवदत्तधनञ्जया करोति शानदिश: प्रतः । शम्तच नासो इति अधिकाः पत्र प्राप्पादयश पञ्च इति दश अशीफलासचाये तथा वासयिकारिणाञ्च ॥" वायवः । नागादयः प्राणादीनां संज्ञान्तमिति पथ चम्बादिवान गुणा:-"वस्त नानाविधं सुखयोधः । तेषु प्राणीयायुः हृदयान्तरस्य ज धर्मावण तालहतकग । उशीर शिखिपिच्छन्तु गमनशीलः, रुषः, अन्नप्रवेशकश । पपानी प्रत्य कैग गुणोत्तमाः ॥ वस्त्र प्रहत्ता मपयोग शम्ता गुदादिमध्यस्यः, अधीगमनगील:, मलमूवीसारक:, प्रमोदियां । रहवासस उत्पन्न विशेषरा तु लघुश । समानो नाभिमण्डलस्यः, रसधातु वजयेत् ॥ पारोति काफरकस कीपनं पहुरीगलत् । सवाल :, पानस्य पाचकः, शीतलय। उदान; यमालानिपिपासामु चन्द्रानिद्राफरी भृशम् ॥ का गठस्थानः, जई मुत्मामणशीलः, वावा प्रवर्तदा:, व्यजनं तन्द्रानिद्राकरणमेव ध। रुचयाशिकपायय खरथ । न्यानः सर्वशरीरव्यापी, निमेषादि सच वातप्रकोपमः॥ कांसपाधमरुटुच: सोनी प्रयत्न या', सूमश । नाग उदगारप्रवर्तकः । वावस शान्तिशन् । दाइयमनः खेदत्री कूर्मः मेवोन्मीलन कः । हाकल: उधाजनकः। निद्रासौख्यकारी नृणाम् ॥ तालपत्रस्य रम्भाया देवदती नगमाप्रवकः। धनश्यः सर्व शरीर- दलस्य व्यजन हिमम् । मधुरासियमन सादावार व्यापी। भा.। शिट' वातप्रकोपादि पदोपशब्द कफकोपनं । निद्राकर प्रीतिवारं शीकरोग- मृग्यम्। विकारह। दाहपित्तशमन्तानिनाशनं ममशान्ति- वातवाः । पुं। अशनहते বিজসার। का। उशीरमूलरचित व्यननं शिखिपिच्छकः। गोकर्याम् । अविना पमः । व्यजनेन सुगन्धः स्यात् मन्दशीसगुणात्मकः । घातवाण्टकाः । पुं । वातव्याधिविर्ग । लक्षणं ग्लानिमूभिमगोपविसर्पविषदर्पहाइति पञ्चविधी -"रुक् पाद विषमे न्यले यमाता नायते यदा। वायुरूपावन ती गणाग" इति त्रयोदशयात. यातेन गुल्फमाथित्य तमार्वात कण्टकम् ॥" गुपा.-"हमन्ते पूर्वतधायुराग्नेयः गिगिरे सवत् । मा.नि.। "कावचनं कुर्यादमीक्षां वातक पटके । बसन्ते दक्षिण वायुयोग नसकम्तथा ॥ यामु पिदैरहाले या द हेत् सूचीभिरेव च ॥" पयिमो वायुर्यायव्यः शरदि स्मृतः । हेमन्ने शिशिरे स.नि.चि. चैव कथितयोचरोऽनिलः ॥ वर्याऽन: परती वातवाफचरः। ५ । वायु मजन्यञ्चरे । वदन्ति निपुणासस्मिन्निगीधे शरत् । प्रीत: लक्षणं- स्तमित्यं पर्वणा भेदी निद्रागौरवमेव शैगिरिकस्तो हिमचतुः सूर्योदयादयतः । मध्याने घ। शिरीग्रहः मतिश्याय: कासः खेदामवर्तनं व तथा वदन्ति निपुणा ग्रीमो रतु: सातती सन्तापी मध्यविगय যানস্থলনি: 0 यासन्त: याथिसी ऋतुम्तु मुनिभिः पूर्वापराह मा.नि.। सदा ॥ कार्तिक मार्गशी वा मास चाषाढ़संशक । वातकर्म (न्) । ली। अपानवायुनिःसरणे । तुसन्धी १ मिन्ने सविपः थातु मारत: ॥" पर्दने । बराहपु.। अवि.५प. । वायुरोगे, वातव्याधी । ते प शिरग्राहादयोऽधीतिः । वातकासः । पुं। वायुजन्य कासरोगे। प्रस्पन्दमोहागपूरण विरकाधारपलक्षपशरीरस्यसचालनकधाती॥ स वातको । स्त्री। शेफालिका । रा.नि.य.४ । "दोषधातुमलादीनां नेता गौत्रः सगौरणः । Y (न्। वातरीगिणि। समः । रमोगुणमय: राक्षी रचः शीतो लघयतः ॥' मा.। वातकुण्डलिका। स्त्री । मूबाघासरीगे । "देह विचरतस्तस लचणानि निवीध मे। दोप निदानादि-"रीयादे गविघाताहा वार्वती धात्वमिसमता सम्प्राप्तिं विषयेषु च । क्रियाणामानु सवेदनः । मूधमाविश्वा घरति विगुप: कुए लो- खोम्यच करोत्य कुपितोऽनिलः । यथामिः पञ्चधा। काराः । मूवमल्पाहामधया सगजं समावर्तते । - ·वात [ ८५६ ] वांत गा.नि.. वातकुण्डलि का तां तु व्याधिं विद्या दारणम् ॥" लक्ष-"गा मुळ मगी दाहः स्वपनाम: मा.नि.। गिरोराजा। कहास्यगोपी यमय: नीमहपौरचि. वातकुम्भः। पुं । करिगण्डाधीभागे। ई.घः । सामः । पर्मभेदश लम्भा च वातपित्तवराजति: ॥" वातकेतुः । पुं। धूल्यां । धना। विका.। दातव्याधी रसः । वातपोतः (थः)। पुं । पलाशवचे । रा.नि. वातगजामुशः। पुं । व...। जन.. पाठ:--"मृताधतोतातामच सूतताल कगायशम् । भार्गी' शुखी यलो धान्य' कट्फल चाभयो वातमतिः । वि । यायुप्रक्रती। लक्षणं- विषम् । मद्यच घपलाटावैः निप्क का भक्षये "यः कृणावर शालोऽसिसक्षमः देगाल्प नही बलवान् हटीम्..." रस.र.। अन्यश्च---"प्तायतीक्षा चम: स्यात् । समातिदन्ती नखमिति दीध. कान्त तामतालकगन्धकाम् ।" भन्या यथा वनमागर्ग चमोऽसी। दीर्घाक्रमो नीलुपहीन- "मृतं सूतं मृत लोहं गन्धं गाल कमाविकां । पथ्या सत्यतथैव पाम्बरसभोगनेच्छुः । संसंदनेनाति- ही विघं व्योषमग्निमन्यञ्च टणं । तुल खने विसईनन सौल समागछति वानली ना" दिनं मा मुण्डीनिगुण्डिजद्रवैः। हिगुम्नां यटियां पदि.५.! खादेत् ॥” रस-की। वातप्रसौः। पुं । द्रुतगानिहरिणे । वा वातगण्डः । पुं। वातनगलगण्डरोगे। निदा । रबिना अमः। घोटके । नकुले । उणा । वातगुल्मः । पुं । वातुले । विका. । वायुजन्य- | वातप्रशसनी। स्त्री । प्रामके । पान- गुल्यरोगे। निदा. | See वायुगुन्गः । (वाबाद। व.निघः। वातघ्नः । वि । वातहरे मधुराम्न लवणद्रव्यः । वातफुशान्तम् । को। वातरोगे । उदराभाने । मात्र, उपविग्धत्वात् । सु.सू.४२५. । फुस्फुपे। भूरित। वातघ्नी । स्त्री । गालपी । पश्चगन्धायान् । वातन्गः । पुं । द्रुतगामिहरिणे । नटा. । शिगूडी चपे। रा-नि-व.४ । वातरताम् । ली। रोगविशं । तस्य निटानं- वातङ्गिनी। स्त्री। वा क्याम् । स.भद्र. "लवणानसटुपारनिग्धीणानो गांभीजनैः। जिन दाादिगए । गुकाम्बु नानूपमांसपियाकमूलकैः । कुलत्यमाप. वातचटकः । पुं । तित्तिरपचिणि। नियावशाकादिपलनि चभिः । दध्यारणाबसीवौर- वातजः । नि । बातिके । रा.नि.व.२० । गुक्तक मुरासः । विमलाध्यशनकोधदिवास्वप्न- वातनाड़ी। स्त्री । दन्तमूलगतरोगे। लक्षणम् प्रजागरः। प्रायशः सुकुमारा मियाहारविहा. -"सवानिलात् परुपसूममूखी सराला फेनानु- रिण। स्व लागां सुखिनाचापि कुप्यते यात- शोभितम ॥ हस्ताकोट गच्चतानतय विदाह्यान्न विद्धमधिकं सवति तपास।" मा.नि. । सविदाहीऽशनस्य " सम्माधिः-"कत्स र वातपर्ययः। पं । सवंगवाधिरोगविशेषे । यिद इत्याशु तच दुर्ट सुतं पादयोगीयते तु । तन् लक्षण-"वारं वारश्च पर्येति भुवी नेवे च सम्पन यायुना दूपिन तयायल्यादुच्यते वाय मागतः । रुजय विविधाम्तीवाः म जयः...॥" रनम् ॥” भा.. [ग.च.. मा.नि.। [at || वातरताघ्नः। पुं। कुकुरद्रुमे। कूकूद्रभूबा । वातपाण्डुः । पुं । यायुजन्यपाण्डौ । दाउ. वातरतान्तिकारसः। पुं। वातरताधिकार वातपित्तनः । वि। वातपित्तनाशके गुरुपाक- रसः। पाठ:--"नन्धक पारदं लौहं घनसालमन:- द्रव्यमाने । सु.सु.४१ मा । शिलाः । शिलाजतु पुरं शुद्ध समभागं विच येत् । वातपित्तजशूलम् । की। वायपित्तननित विविफलाव्योपमचिफैन पुनर्नवा । देवदार शूलरोगे । तस्योपचं मातलुद्भरस: गुड़ाययुक्तः । चित्रकन दावी शेतापराजिता । चूर्णपाम् वे.नौवनम्। पृथक् तुल्यं सर्चमेवाम कारयेत्। विफला भृङ्ग- वातपित्तज्वरः। पुं । वातपित्तप्रधाने बरे । रानस्य रसने विधा विधा । भावगा सखु ..

·वांत [ ५७ ] वात 1 - दातश्या तत: सतर्ख भक्षयेत् । मधुना मापमावस वातविपर्ययः । । सर्वगताविरोगे । See प्रात:काल दिने दिने" रस.र.। रस.की। वातपर्यायः। वातरतारिः। । गुडच्याम् । प्र.च.। वातविसर्पः। ५ । वायजन्यविस । लक्षणं वात(द)रङ्गः। । पयत्य हो । शर.. --"तव वातान् र वीसों वातज्वरसनव्यथः । विका.। शो मस्फरणनिस्तोदभेदायासातिहर्षवान् ।' मा.नि, वातरायणः। पं । सरलहो। श..। कर- वातवैरिः । यातादतते । वामार गौछ । पावे। काण्डे। उनाने। मे। भा.। रारण् । वै.निघ.। वातरेताः (सस) । घि। वातभूयिठगुने, यस्य वातव्याधिः । पुं। वायुरोगे। वारे । शुक वातभूषितम् । रसर.मू.पा-चि चित्रकाद्य सघाशातिविधः । च. । तस्य निदान-"रुक्ष. हते। श्रीवाल्पलधुन व्यवायातिप्रजागरैः। विषमादपचाराच वातरोगः । । वातत्र्याधो। रा.नि.६.२० । दोगासरसरणादपि । लहानपवनात्यध्वव्यायामा- वातरोगी (इन् । वि । वातरोगग्रसे। अमः । तिविष्टनेः। धातूनां मन्याचिन्नाशीकरोगाति- कर्ष पात् । वेगसन्धारणादामादभिघातादभी जनात् । वातरोहिणी। स्त्री । गलरोग दे। लर माधानजीष्टावशीप्रयानादि सेवनान् । ---"जिम समन्ता वेदना ये मांसाधुरा: कराड सोशासि रितानि पूरयित्वानिली क्ली। करोति गिरोधना. सु:। ला रोहिणी वाराकमां वदन्ति विविधान् व्याधीन सबा काङ्गासंघयान् । अध्यक्त वातामधीपद्रयगादयुक्ताम् ॥” स.नि.१६प. । लक्षयं तेषां पूर्वरूपनिति मृतम् ॥” इत्यादि । वातलः । । घणक। दाया। भ.प.। स्त्री "अभ्यङ्ग संदन वस्तिनस्य लेही विरेचनम् । (ला)। समझायाम् । ददाकारा। न.द.। बिग्वाम्मलवयम्वादु तप्य' वातामयापहम् । वातवलासकाः। पुं तनामकञ्चरी। उ स्वाइसलवणे: जिग्राहारतिरोगिणः । अभ्यङ्ग- वनामक बद्र। लक्षएं-"नित्य मम्दयरो रुक्षः सेहवादीः सञ्चानेवीपपादयत्। विसावरणे शूनफलेन सौदति। सयाजः गोयभूपिठो नरी यासरोगे शीवोणमेषाम् । कफसावरणे वायी वासबासकी" मा.नि.! चशस तत्रामारीगे। रतीयभक्ष्यभेषजम् । केवले पवनव्याधी विग्धोणं "कफमास्तसम्भूतः स्थ रासन्धिसमायिनः। शोथी भत्यभेषजम् । निधी रुचशीताधर्वातजी यो न पातवलासाग्यो पदव सवेदनः ॥ तनातिखन्नतो- शाम्यति । विकारास्तन विशे या दुष्टशोणित- ऽश्वस्य तवं पर्व ध नायते । शीरकां वैधयेत् सम्भवाः ।" निदा. सम्यक् वसासल सर्पिषा" ज.द. । वातशीषम् । की । यस्तिस्थाने। स्त्रियो गर्म- वातवस्तिः। पुं मूत्राघात रोगविणपे । स्थान । “गर्भम्यानच तत् स्त्रियः।" रा.नि.३.१८ । निदानादि-"वेगं विधारयेद्यन्तु मूवस्थाकुशलो | वातशोणितम् । को। वातरकरोगे। भा.। मरः। निराड मुखं तस बस्ते व तिगतोऽनिनः ॥ वातसङ्गः । । वायुरीधे। च.सिद्धि.२ मा । मुबसको भवेशन यतिकुचिनिपीडितः। यासवस्ति. वातसारः। । विवहने । वै.निघ। स विज यो व्याधिः लचक्रप्रसाधनः ॥" इलादि । वातस्तम्भनिका । स्त्री । चिचायाम् । मा.नि. वातविध्वंसनः (रसः)। पुं । वातव्याधी वात(ता)हतवम (न्) । ती । नेयधर्म गत- रस: । पाठ:-"सूनमध कसत्वस कांस्य' गुइञ्च माधि। गन्धवाला सच भागोतरविमस्ति। रोगमद। लनणं यथा-"विमुक्तसन्धि मिष्ट कमली वत्य सम्मच पातारिन इसंयुतं। समार यत्म यन निमील्यते । एतहातहरा विद्यात् सरजं मर्दयित्वा सु गोन को काय यवत: । निम्य द्रावय यदि वारजम् ॥' सु.उ.३.1 सम्पौध सितकस्कन लंपयेत् । बङ्गालदलने व वातहरः। वि । वातनाशके। परिणीय प्रयवतः। प्रपचे पालुमायन्ने हादश- वातहरवर्गः। पुं। यातनद्रव्यगणे । यथा,-- प्रहरन्तराः ..." र.सा. सं. । "महानिम्बय कास: विधरण्डी वा विधा। - जूना । वै.निघः।

·धाता [८५८ ] वातू । ! निर्गुण्डी पदिधा जि, गोऽयं पागनाम:॥" सफातियागा मियाम् । रा.नि.य... । रागि.प.ट । भद्रका गादिग। ...। पंतनगे। मीन। .नि.! यगमाग । वाताट:। पं । भादनममधिगये, पासा । रा.नि.प. | मामांग । स... निक ग..। दि.. । युगा। स.गि य. । गाना | वातागडः ।। पशम माग रोगकिमि। रा.०:२३ । माया रा.नि.य.११ । यषा-"पोपहाय. या संगः । २६ । पुदिनीना। और नीद। सम्म गुपयन सी रोगा वाता:::." रा-गि.म.रा२३ । वातारिगुग्गुलुः । । दायाधी दीवधम् । वातातपिकाम् ।। रमायगाना प्रारमंद । पार:-"गाताग्नि मन परिपग । ८1..३९॥ नमाविमा: समाप्तगिंयागः । भचयन वातातिसारः। ५ । कागुनन्दादिगार । HEmनागापागतः।" रम..। लव--"१९८ फेना र समगम्यं मामहः । वातारितगाला । नो । मिटायाम् । रा. मादामं मकान गारजातिमा" गिद': वातात्मकः || वामपको। वातागयः ।। माना। वातादः (मः)। ६ । (Prunus amy'. | वाताठोला । मो । यसमाधिकिये। दा clalus. Syn. ilmygdalus communis. पल पलमा निए-"नारधार Terminalia catappa.)The Almond, गगारी यदि मापनः । नायगो पनि Bilter Almond, Swect linond. मागत असत. । यासाठी विभागामार पति यासामा । कारागाई। रियालगादाम। गांगपोधिगोम्॥" मा.नि.। * वेदम। सा. गट यम। । पटगर न. वातामहः । ५। नातुन । गर। यामागदग विधा। वातासम् ।। पास। निदा । अग्नि: वाता: पुरः । यागारमा गरी वातिकः । वि। पातमापो। -नि-य.२० । र: विभिग्नापा । furt: ८६१ रपिशविकारिता" मा.। वातिकापियः। 5 । पायरी। निघः । वाताद (म) तेलम् । हो। यायामपाए। पातिकरमपित्तम् ।को। वायुजन्दर पिये। दानामत टेटमा सहगा',-पासादरो गद See पिया रेपनं मा यामी करनई गई प्रहा। पिता वातिकपः । ५ । गर्भावसार पर नि म दामागि दायमदं मार पुग । ५पा--"दाप्रितीपापी गुया, ना मुभोसम्॥ सीमाग११:म:" प.गा...! वाताभिप्यन्दः । ५। ममतादि । वातिगमः । । anा। श.र.। बाग || पर-वाग नेयेऽमि यातिनः । प। यात। .मा. । बमामानासपीकता। महाधिभरमाटामा वातीकः । ५ । पचिपा प विरो गोदाममा ॥' वा ३.१५५. । पद: गौसमपुरए पायद । गु.म.६६.। वातामोदा । हो । कम्याग । गमाड। वातौयम् । को। कालिक ! श.प. । ग.मा.. यातायन: । 1 पोट । दि.। सवार। वात(तू)लः । ५ । गौनामसपधार्ग । वातायु: । ५। परिणयासगर्ग। मः। दानिधान । गमि.व.१६। यात्यायाम्। ६. वातारिः । । एर। मु.। मनुका टी.भ.। वि। उम [जारा.. नतायाम् । यि । रा.गि.व.२९ । दायाम्।। वातुलिः । ५। गस्तूलिकायाम् । वाइ। बिपाल। रा.नि.य.३ । गमाययोग। .प. वातयः । । मग्यवि। ग.नि.य.१०॥ -- ·वांधि [ ८५८ वान्ता । वातीदरम्। मो। वातजनितोदररोगे । लक्षणं विष्ठति । शुद्धः मान्निती वापि वाधियं तेन यथा-"संग्टद्य पार्योदरपृहनाभीयंबईते तय मायते " स.नि.१५.। शिरावनई। सशूलमानाहवदनशब्द सतीददं वाध्रोनसः । । गण्डके ! अब । हारा.। पवनात्मकं तदिति ॥" स.नि..। वानः । वि ! शुप्के । की। गुष्कफले । एकना वातोना। स्त्रौ । गोजितायाम् । नाक्षिणा कथा। मे। गोदुग्धशत चोरे। रा.नि.व.६ । मला। वानप्रस्थः । पुं । पलाश हथे। प.मु.। मधुक- वातोल्वणः । नि। वाताधिके । हो। मा। [सु.सू.५६ म.। वात्सोपुत्रः । पुं । गापिते। विदा । वानरः। पुं । कपी। भयं पचगजातीयः । वादः । । शास्त्रीयविवाद। "वादी नाम यः वानरप्रियः (या)। पुं, स्त्री। दीरीतये । परस्परेण सह शास्त्रपूर्वकं विग्टह्य कथयति । स धोनी। र.मा.। वै.निघ.। बादो दिविधः संग्रहेप, जल्पो वितण्डा च। वानराघातः । पुं। लोभन । न गौछ । तव पक्षाधिनयोधन नल्पः । नल्पविपर्यायी सना.। विता" च.वि.८५.। वानराक्षः। पं । पाभाविशेष । न.द.३ वादमर्यादा । खौ। बादस्य मर्यादायाम् । म. वन्यशागे। हारा। लक्ष- इदं वाध्यमिदभवाच्यं एवं सति परा- वानरौ । स्त्री । शुकशियान्। बागाकूमौ । नितो भवति पूतीमानि खलु पदानि।" च.वि. श.रः । च.द.यचा.चि.सर्गुिई। प. वानरौबीजम् । ती । शुभाशिम्बीवीजे । वादरम्। की । कापस नववादो। खान दाना यामि। स्त्री (रा) । फार्मास्याम् । पानामौद्र चौष। यो.रवा.उ.रतिद्धिकर पाई। "रमो वागरोवीनतः।" सा.की."तावरीमोदी। कानाम। शर। वादराङ्गः । पुं। अश्वत्यवहे। वानलः । पु । एनबर के । कान बारे नमो। श.प.। वादलम् । क्ली। मधुयटिकायाम् । यष्टिमा । वानस्पत्यः । । फलपुष्पवति हो । पुष्पजफल- व पायादो। अमः। वादलीयः। पुं। रवशे। रा.नि.व.२ । वाना। स्त्री। वकिपक्षिणि। वरन। टा वादासम् । ली। खनामन्यातफले । माय । वानो(ने)यम् । तो। देवमुम्तयो । ८७. गुण्या:-उपा' सिग्ध वातरं वल्यं शुतकरच । पूछा। प्रम। राग.. [हे.च. वानीरः। पुं । अलबेतसे । तत्पर्यायाः,- वादालः । पुं। मत्स्यविशेष । वाम माह। तपुष्पः शाखालः नलवेससः नलसम्भवः व्याधि वादिरम् । हो । गालकोबी। बीकूल । घातः परिव्याधः नादयः । गुणाः,-वित श.. [योनिरा.चि. शीत : दपायः संगाही ब्रशोधनः रवीन: वादुलिः । पुं ! धर्म वयाम् । वाइए। घ.द. रक्तपित्त कफदोपत्नश । रा.नि.व.: च चि३अः । वाद्यपुप्पिका । स्त्री। पतिवलायाम् । वेतसः। र.मा.। सदा । अचव। .निघः । वाधनः । वि । बाधाजनके । सद्य:प्राणहरे। घ. वानौरकः । पुं । मुझटणे । छ । रा.नि.व.८। चि.अ.। वानीरजः । । सुनाया। छ। रा.नि, वाधपुप्पी । स्त्रो । मियौ । मन्दः । व. द.। ली। कुशीषधे । कूछ । रा.नि.य.१२ । वाधा। स्वो। भगवत्पीड़ायाम् । मा.नि. । वायम् ।की । कैवर्गमुस्तके। वाधिय॑म् । तौ । वातव्याधिविशो। दाना। वान्तादः । पुं । कुक्कुरे । विका.। तत्कारणम्-"यदा शब्दवई सोत: वायुराहत्य। वान्तारिः । पुं, ती। भार्याम् । बागनशगे। भ..!

·[८१०] वाय निव। म..। पं.निमः। नि. . वान्तिः । हो । दाम् । दमि, निलाद, वाममशः । । सरमा जोरामनोद“द्र। दीर। र.मा.। वान्तिका (टा)। मो। ष्टुराको। वामस्कन्धः । । गुर। पेनिय.। [शा..। वामाछिपातनः । पुं । गोय। वान्तिात् । पुं । मदना । कामगा। वागायोडनः । । मधे । वान्तिगाधनी। मो।और। निघः। वामावर्तफला। गो। सही। .निघः । वापः (कः)। । सपने। पीसपदने । वामावर्ती। मी। पायातकीम तायाम् । ग.नि.व:1 वाप(प्र)वोलम् । भी। मरमसम्यो। गामा 1 | वामिनो। मो 1 योनिमापरिदै । मदर- वापिः (पी)। मी। मरीयर। नियो। भ. "पा मारामा गमांन्यानरन् । बर्मन हिरपक्षीयः । नए-"पापारिरकामियां सरगोरी वा या: मा वामिनी मसा " मोह, ममोपाना भदरायी तट वाट...। वाम्बपने नाममापस कर पातो वामो । । गाम्मा ! मायाम्। व घर। रा.नि.२.१४। पपिच,-पाच पारि यायाम् । थे.निघः। गया . मः । यदि धार विरन् फवासात् गर्द गिट । वायनम् ।। पिटाविका विका। ६.परत वायविकार मवेत् । मा. । वापितम् । हो। परीनिराधान्ये । दाना दा! वायवान्तम् । हो। मरयतमपी । मामा। रानि.३.१६॥ दालाधन। पापितं नम यज्ञानः हिचिदोन. वायच्या। मी। वी!ि प. पादिता मासदायाधिप। म.ट... । वापाक्षः।। एमापरिपिशिक्षा वायसः। पुं। या । मधे। सरल वाप्यम्।। पुदीप ।। ८.टी.।. मियांम।। निमच नादिम। याद। रा.नि.३.१४ । वायमजा । यो । यामदायाम् । निव. पु। मानिधानद । काना धान! गुला:--- २. पंज.पि.। भैपटरो-पि.। गुदामन । मान्दियत् । घम् २० । घ... यदि वाप्यनारम् । मो। मानुदिवसे। रा.नि.८.६ । वायसतुगडः। । रादाम योगभयाः वामट: । 3। पटामदतिमलात ये पिया । ५९. मी (जी)। काफतुति. प्ररंतर | नाम्दपावनिघण्टु का। कायाम् । ॐ । (राणे। र. मा. सं. वामटनिवण्टुः । । । सपनिमन्त्र । रममार। वात नाई। बटा. पुं. बाबा (सो)। मी। तमायाम । दै. पयाधर । मनोमा; नघटायाम् । निघ। नाम: नियः। काकादम्परिकायान् । ! महान्योति समानतायाम् । रा.नि.न.३। (जो) काकतिकाया। वामद (ग) । त्री ! नायीम् । , ना। (दोनजे । रा.नि... । वामनः ।। ८८। पोरदार गार। कादति : पिरदिन्नपीटिकति । स.पि.६९.। . ने. माराम् । दायामा गाए । द.कामगि। बा.३.२८प. । काफमाथाम् । तद्रामधमयानन्द। राय धूमनाक्षी १० पन्ना दादकी, उदाडेगी। ग.मि.६.४ । कारमा. कन्टायमर वयदा कायुधगायटय मात्रम्। र.मा.. मगध। दि.१५.। भैप.१ ४.पि.। मा.। टे। दड़ा र.मा.। मी (1)! "याय-गा।" द.क.पि.प.मि.घि। काक- महागाई। प.मु. । वि। मे। पमः। बसाया । रा.नि व.. । महाकर । निधः । वामलूरः। 5 । यो। उनिपमः। वायसादना । हो । महायोरिमसौन्दलाया। . . वामम् ।। - ·[ ६६१ धारा 1 1 - सनरहेकी। शामादनीमायाम् । र प.प.। । दुबारा निका. [रा. । स-नि-च.। वारकम् । सी। वरे। यानी फरमाने । वायसारातिः । । पंधके । मः। वारकोरः । पुं । समोसायो । लाम। वायसाधा। वो । कारनासायाम् । एवारः पुं पधिषि विघा.. परु । रा.नि.व.: । कायमापोसपे । वारणः। । ग्ग मादिगोवा । स.ग. लोदमहो। रा.नि.व.४ । २०१ पनवदाहायो । पदामनकर जान वायसीवमी। सी। यारवयाम् । नठा- दी। म.ग.०५.। ना.निघ। बारटा। गो। माम् । ३.प.। वायसोशाकम् । मो.। मायाविषे, पाफ- वारणः । पुं । प्रतिनि। पम. 1 सप्लमिंगपा- माघीमा। वा.नि.प.। याग । पारिभद्रा । भाउ माना। वायसेतुः । । कासमी, कासद । दाम। फुटगई । .निघ. । र.मा. प.मु.। वारणकाणा ना! गणपियन्याम् । वे पावसोलिका (लो)। मी। फाफोल्यान् । वारण पिप्पली) निघ.२म.पातु.ज्यादा दिः । तारमा रा.नि.य. । पम- । मधुनी। मान- पशोधन विक्ट्रादिनी। पदकामारपी बारलो। र मा.। महायोसिसोनसायाम् । रा.नि.प. पवमाफरीद। दाहिजा प.ग.। वारगावणमासी । पदमीर। विका। वायुः । ५। पाने । रा.नि.व.२१ | Sce वातः । वारणवुषा (सा)। मी। कदलीप । पम. । वायुकोतुः । । धूलो। हारा। वारया| मी। फदग्नीस। मा,। वायुगण्डः । । पो। विका, । वारला। मी। वरटायाम् । नाना। वायुगुल्मः । पुं। वायुदीपमन्य गुदरोगे। “यः १.प.। फदल्लीत म्। भा.। हमाम् ।.प.1 म्यानम्यानरमाविकन्य विड़ यात गान वसा वारलोकः । । यतमानये । वावरे । गर । जीपं । सावारपत्वं शिगिरबर उत्फुधिपास. वार(होपा। नो । कदलीपये। शार. । गिरीजय । सरोमि जो बधियामासोप मुझे गदुत्वं समुपैति यय। चावात् गगुली न प राय वारपः । ई। मन्यविन। .निघ. । रखं कपाणि कटु पीपाते।"- मा.नि. । वारा। मी। काफमाचार । दानो। वायुफलम् । हो । फरफायाम्। बासमत रा.मि..४ । पीन। . वारासनम् । लो। भागमद । लगा। वायुमच्यः । । स । रा.नि.प.१० । वायुवादः । । धुने। है.प. । वाराहः। पुं । हपमदना। राजमरना वायुवाहिनी। की। বানায়াবিনি नाह । गुपा:--वन ममत: कटुः सिर: स्नायन: याम्। सु.। पापाटीगामाश्यपकामयशोधनया रा.नि.प.८। जावतमें। 4.निप.। [.. वायुव्यवखा। नी । रातुविशेष वायोरव- मायाम् । यथा-सनी दधिपः, ६षांया पदिमा, वाराहकः । । प्रापरकोटमेद। स.कल्प. भरपरः, मिन मिगिरे र पूर्व इति। वाराहपाी।म्रो । पत्रमायाम् । पासा वायुपः। पुं । मम्पविद । लनिदाए। रा.नि...। गुपा:-यायुषी मधुरो तप्पो पो धातुरन.। वाराइदशनाशयः। पुं । मकर नाम- राज.प.। पटगीन माम.. । वारम् । लो। मले। विध। मदिरापामे। वाराहपतो।मो। परगनायो । रा.नि.प.१ । वास्सदनम् निका। .. । न ·1 वारि [८६२ ] वारि वाराहपुटम् । ली। पुटविशेधे । “परनि- वारिकृमिः। पुं । नलौकायाम्। लक मावके कुण्डे पुटं वाराहमुच्यते ।" भा. । प्रयोगा। वारिचत्वरः । पुं। कुम्भिकायान् । भाना। वाराहपुटभावना। स्त्री । अष्टपलकतभाव- विका.। नायाम् । वै.निघः। वारिचरः । । मत्यै। शह। शहनाभौ। वाराहाङ्गी। स्त्री । दन्तीक्षे। भा.। रस.र.नेव.चि.वि कहादिवत्तौं । वाराहो (कन्दः) । वी.पुं । (Dioscorea.) वारिचरवर्गः। पुं । जलचर-पत्तिसमूहे । An esculent root, or a yam. तयथा,-"हंस: कोच्ची बलाका च बक: कारण्इव: खनामख्यातनहाकन्दशाकविशेषे । पति बोन्। प्रवः। शरारो पुष्कराहय केशरी माणतुण्डिकः ॥ हिं गैठी। मैं वाराहीकन्द । तें ब्राह्मदंडिचेट्ट, मृणाल कण्डी मदगुश कादम्बः काकतुण्डकः । पाचितीके, नेलताड़िछु । वन्. डुकरकन्द । उत्क्रोश: पुण्डरीकाक्षी मेघगवोऽम्बुकुकुष्टी । तत्पर्य्यायाः,-विष्वक्सेन कान्ता गरिः ग्रष्टिका पारा नन्दीमुखौ वाची सुमुखा: सहचारिणः । वृष्टिः बदरा कछा वनमालिनी विन्दमूला शूकरी रोहिणी कामकाली च सारसो रजशीर्षक: । वराही कीमारी विनवा ब्रह्मापुची मोड़: कीड़ चक्रवाकास्तधान्ये च खगाः सन्त्वम्युचारिणः ॥" कन्या कोड़ी कन्या माधवेष्टा वनवासी कुष्ठनाशन: वारिचामरम् । ती । शैवाले । गाना। वख्यः प्रमत: महावीर्यः शम्बरकन्दः शूकरकान्दः । विका.। वराहकन्दः वामौकन्दः वीरः महौषधं भूकन्दकः । वारिजम् । सो। द्रौपीलवणे । रा.नि.व.६ । वृद्धिक: व्याधिहन्ता। अस्या उत्पत्तिः समस्तस्यूल- पद्म। गौरसुवर्णे। भाकामना लवङ्गे। रा पर्वते । “अनूपसम्भवे देशे वाराह इव खोमवान् ।" मा. । गुण:-तिता कटुका विषपित्तकफन्त्री नि.व.१०।१।१२ । पुं । शङ्ख। गौद। है. कुष्टमेहतामित्री बया पल्या रसायनी । रा.नि. च.। शम्ब के । मामूद । श.मा.। हिजलहदे । व.०। “वराहकन्दैवाशीशी वात गुल्यनिवारणाः।" न.द.। अत्रि.१६५.। “वाराहीकन्दः मनः पित्तकाल- वारितरम् । की। उशीर। रा.नि.व.१२ ॥ वईन।" रान.३५. । महौषधिविशेषे। See / वारिना। स्त्री । नलवाणयाम् । का, श्रीषधिः । शुक्तभूमिकुपाण्डे । वै.निघ। वृद्धदारकी। भाद। विका.। वा.उ.३९. । प्रियङ्गौ। मे। वराहझान्तायाम् । वारिदम् । की। डीवेरे। बाना । शर । वालारा भा. । सु.चि.३०५. । श्यामाक- च.द.कास.चि.। पपिणि । शाम साधी । रा.नि-व-१० पवर्गीयापि वारिदः । पुं । मुस्तायां । रा.नि.व.६ । भा.म, मेदिन्याम् । वाजी,रतिवल्लभपूगपाके । “विशवीरणवारिवारि- वारि। तो । नले। रा.नि.व.२४। श्रीवेरे । द...।" मेधे। मे। दाना, रोक दाना | रा.नि.व.१० । भा.उ.पानी. / वारिधरः। पुं । भद्रसुस्तायाम् । पूज। रतिवल्लभपूगपाकै । “विश्वावीरणयारिवारिद-" वै.निघ। भा.म-रम-ज्वरचि.लाचादितैले । “त्वपक्कं वारिवारिपर्णी । स्त्री । शैवाले। कुम्भिकायाम् । सुरा समुता।" [विका। भाना। तें तुटिकूर । वम् जलकुम्भी। ततपर्यायाः, वारिकण्टकः । पुं । नाटके। निशाना -वारिकी वारिकर्णिका वारिमनी वारि- वारिकफः । । समुद्रफेने। ३.मिधः । पालिका वारिमूली। गुणा:-"हिमा तिका लधौ वारिकर्णिका । स्त्री। कुम्भिकायाम् । धूश्नी, स्वादी सरा पटः। दोपत्रयकरी रुक्षा शोणितज्वर- मोना। शार. । शोषवत् " रान.। वारिकर्पूरः । पुं । इलीपमध्ये। चिका. 1 वारिपालिका । स्त्री । भाकाशमूलिकाथाम् । वारिकुलः (:)। पुं । प्रङ्गाटके । निमाज़ा भीना। श.मा.। शार.। विका। [विका. वारिप्रवाहः । पुं । वारिनिझरे । श,मा.।

·वैनिधः। नले । । वारि [ ८६३ ] वारु वारिप्रनी। स्वी। वारिपा । नाना । श.मा.! | वारिवल्ली। स्त्री। कारवल्लयाम् ! मद. । वारिप्रसादनम्। हो । कतक-फले । वारिवाहः (न:)। । मुस्तायाम् । मू। नियनो कम। वे.निक । श्रमः। अनिमा.चि.भक्तविपादावट्याम् । वारिबदरः (रा)। स्त्री । प्राचीनामलके । वारिशिरोषिका। स्त्री । जलशिरीष । नानि याममा विकाः। [हारा। [वै निघः। वारिबालकम् । को । झीवेरे । बाना। वारिशुतिः। स्त्रौ । जलनको। सिक । वारिव्राह्मौ । स्वौ । नलवायोप। वै.निघः। वारिसम्भवम् । की। लवने । रा.नि.व.१२ । वारिभतावटिका। स्त्री । पौर्वाधिकार २३ । लवणे। वै.निघः । सौवीराञ्जने । रा.नि.व, घटी । “रसगन्ध कममच्च गुड़ चीसत्त्वमेव च। १३ । कमिशझे। श्रीखण्डचन्दने । उशीरे । रा. यिन मरिचव सन्चमेकच कारयेत् । पार्टफस्य नि.व.२३ । पुं। यावनालशरी। बात । रसेनापि गड़िका कारयेदुधः । भचयेन्मासमावन्तु रा.नि.व.| रामशरे। मंत्र। पन्नतीयानपानत:...... ॥" कहानि, पबम, | वारिसात्माम्। लो। दुग्धं । पै.निधः । গুলঞ্চের পালো, বিড়ঙ্গ, মরিচ প্রত্যেক সম वारुजः। पुं। गौरसुवर्ण शाके । निघः । गि पानांव नाम माजिद । माला माया । वारुणस्। की। रा.नि.य.१४ । रसार.। [रा.नि.य-१३ । हरिताले । पै.निघः। वारिभवम् । सौ । सोतोऽनने । उगी। वारणः । पु। मुहीमेदे। बांधवान।। वै.निघ. वारिमानम् । को। पाचनादौ जलदानपरि- २भ-सचञ्चलाचादितले । वरुणहचे। ये.निघः । माणे। तच्च प्रबलानियलपुरुषापेचया काथ्यद्रव्यस्य वारुणात्मना। की। मद्ये । वै.निधः। पलं यायम्। तत्साधनाथ प्रस्थाई मल दवा वारुणी। वो। स्वनामख्याताई। सा कोदोय. पादावशिष्ट कार्यम् । प्रस्थाईवात् नलमष्टगुणं देश करवीरुणीति प्रसिद्धा। इसिन्याम् । रा.नि. शरावयं पादशेपेण पलचतुष्टयं ग्राह्यम् । य.२३ । पपिनदिशि। श्रम.। सरायां, मधे। पाट्रकठिनातिकठिनानां मिलिताना द्रव्याणां रा.नि.व.१४। तालादिरसेः शतमो। डि। पाचनादिसाधनविधी द्रवपरिमाणे पन नल- "यत्तालख ररसैराश्ता क्षेत्र वारुणी।" म.प्र.३ परिमाणमटगुणं दत्त्वा पायम् । तदुक्-“कर्षादी ख, । "यमज्वरातुरे मोये शोफपाण्डामये चये। तु पलं यावत् दद्यात् पोड़शिक नलम् । ततस्तु मते. हामऽपमारे च पक्षाणास ममेषु क्ष। यान्ते फुड़वं यावत् तीयमटगु भवेत् । चतुर्गुण मतबीई वा वियपोते वा सर्पदष्ट जलोदरे। रक्तपिने तथा यावत् प्रस्थादिकं भवेत् । वायव्यपले कुर्यात् शासे वारणी न हिला मता। शुद्धस्फटिकसंकाशा प्रवाई पादौषितम्। मृदी चतुर्गुणं दैयं कठिने- सुनिग्धा व वारपी।" अविर. इन्द्रयारूपी- ऽरगुणं भवेत्। कठिनात् कठिनं यच्च दद्यात् लवायाम् । ब्राधानमा । नकुल.१६प.। रा.नि. पोशिक नलम् । मृदादिद्रव्यसंघात मानानुने म.३ । पुनर्नवाशालिपिष्टकममुरायाम् । गुणाः,- चिकिताकाः। मध्यस्सीमयभागित्वादिच्छन्त्यष्टगुणं "सरावद वारुणी लघी पीनसामान-शूलनुत् ।", जालमिति ।' प.प्र.११.। भा.। भूम्यामलक्याम् । महादग्याम् । वै.निघ, वारिमूली। स्वी। कुग्भिकायाम् । नाना। गवायाम् । रा.नि.व.८। वारिपय । शार। वारुणीयन्त्रम् ।की । मद्यसाधनाथ यात्रभेदे । वारिरहम् । को। कमले। रा.नि.व.१० ॥ तयथा.--"सईतीयसमायुक्त नलट्रीयी विवर्जितं । वारिवदरम् । ली। करम के ! हिं करीदा। तोयसंवेष्टिताधारमजुनाड़ोसमन्वितम्। यन्तं सत् नटा। वारुणी संन्न सुरासाधनकर्मणि। वोगद्रव्य घटे वारिवलमा। नी । विदार्याम् । इ दत्त्वा संछाद्यान्ये न तन्मुखं । मृदा सुखं विलिप्य च कूमज़। रा.नि.प .। नाड़ों वंशादिगम्भवाम् । यतादाधारगां कला ·वार्ता [ ८६४ ] वार्डि । सावयेद विधिना रसं । वारुपीयन्नमेतद्धि सुरा गुणा:- वाटुका मधुरा रुच्या विषन्नी बलपुष्टिकरी ससाधने मुखम " गुरुः दाते वा च। रा.नि.व.01 तत्फलं- वारुणोरसम् । की। मद्ये । "निद्राकर प्रीतिकरं गुरु स्यात् सवातलं काम- विकार वारि। सुदीघे कफवर्धनञ्च सवास- वारुण्डः । । कर्णगूथे । काम पनि । कासासचिवईमच ॥" अवि.१६अ। कोमल. नैवमले। विधणे। मे। पकवा कीगुणा:-"सा याला कफपित्री पका वारूषकः । । मत्स्यविशेषे । स स्थूल: नहिपा- सतारपिचला। मध्यमवाकीगुणा:-"सदाफला कारः तालुस्थाने गौरजानां धत्त, स्थलशकी विदोपही रक्तपित्तप्रसादनी । दाछु कच्छ्रहरी च! तन्मासगुणा:-वीय करं दीपनं वृष्यदच । चैव वार्ताको गुणवत्तारा" कण्ट कवा कौगुणाः रा.नि.व.१० । -"कण्ट्र की कटतिकोणा रक्तपित्तप्रकीपनी । वारेन्द्रपत्नम् । सी। सुगन्धवर्गीयपत्रविशेषे । कण्डू कछूहरी चैव वार्ताको दोषला मता॥" भाभ“पर्व वारेन्द्रसम्भवम् ।" सा.की. थपिच,-वृन्ता वी तु पाकु-भण्टाकी ग्रहणी,चि.शतावरीमोदक । भाष्ट्रि कापि च । इन्तावां खाद तितीणं काटुपाके वाच्चैः। पुं। हंसे । व्याक.। न पिचलम् । ज्वरवानवलास दीपनं शुक्रलं वार्जम्। हो । कमले। रा.नि.व.१० । लघु ॥ तदालं कफपित्त व पित्तकरं गुरु ॥ वार्तम् । की। पारोग्ये । रा.नि.व.२० । वार्ताकुः । पुं, स्त्रौ । वाक्यिाम् । वन गा। प.मु.। च.द.ज्य चि.शाकविधी । “पटोल- वार्तकः । पुं । वार्ताको । वनमे। पवं वार्ताकुम् ।" गुणा:-"अग्निपदा मारुग- वर्तकपचिणि। हिं वटेर। भा.। नाशिनी च शुकप्रदा शोपितवद्धिनी छ । हलास. वार्ता। स्त्री । वार्णको । বেগুণ গাছ। कासारुविनाशिनी च । वार्ताकरपा गुणसप्तयुक्ता।" विका,। पाषाणभेद । नाथबकूहि। हत्याम् । दग्धवार्ताकुगुणा:-"अङ्गारपक्वा वार्नाकु: किचित् वाकू । प्रयोगा. यहयो.चि. मध्यमनायोचणे। पित्तकारी मता । कफमेदोऽनिलहरा सरा वार्तकपचिणि। ७८, वरन्न । भा.। लखतरा परम् ॥" राज.प. । वार्ताकः। एं। वाति(ती)कः। वित्तिरपक्षिणि । पुं। वचिकपचिणि । वार्ताको। वजाए। विका, वातचटके। हिं वगेरा । भा,। वार्ताको। भार। वार्ताकिनी । स्त्री । वृहत्याम् । हिं वरहेंटा । वाति(ती)का। स्त्री । वार्ताको । वर्निक- भा,४म-योनि.रोग,चि. । "नतवार्ताकिनीकुष्ठम्।" पचिणि । वरात्री, वन भायौ। हारा । वार्ताको । स्त्री । वृहत्यां । विकछि। रा.नि. | वर्ती (इन्) । वि । निरामये। रा.नि.व.२० । 4.४। कण्ट कार्याम् । (इन् पुं, स्त्री। (Sola वाईरम् । को। काकपिञ्चायां । मे । गुञ्जायां । num melongena. Syn. S. Esculen दक्षिणावतंश । मे... प्रामवीगे । नले । tum.) खनामख्यातफलशाके । वसनी। विश्व.। भारतीपचिणि। हिं भाण्टा, यांगण। ते. वगएहिरिवंगु । उत. वाईलम् । लौ । दुर्दिने । बनिया-। मे। याइगुण । वम्: वांगे । वा. कठिरेका । नत्पर्यायाः, वाईक(क्यम् । पुं। उद्धावस्थायाम्। मे। -बिगुली सिंहो भण्टाकी दुष्पषियी वा वादिकरा। स्त्रौ । गुडूच्या । रा.नि.व.३ । वात्तीकः वर्नाको वात्तिकः वासिकुणः वातिगम: वाफिनम्। कौ । समुद्रफेने । शाकवित्वः शाकविलक: महाहहती वन्ताक: चन्ताको अङ्गणः वङ्गणः वरम् पाण्टझिनो वाभिवम् । लौ । दक्षिणावर्त गछ । प्राय- कण्ठपत्रिका कण्टफला कण्ट हन्ताको पौने । मले। ट्रोपीलवणे । रा.नि.व.६ । कण्टालु: निद्रालुः महीटिका महती चित्रफला मांसलफला वार्धिवक्षः । । पिप्पल्याम् । वै.निघः । मिथवर्षफला नीलफला नृपप्रियफला रनफला वाहि सम्भवम् । कौ । द्रोणीलयणे। पै.निघः । वृतफला शाकठा नीलाषा रामकुमाण्डः । श्रामवीजे। " भा.। ।

·वाव [८६५ .] वास । थमः । - वार्डेयम् । को। द्रोणोलवणे । रा.नि.व.६ । वावरी । स्वी। व रहते। दावमा गांर । भेष वाोणसः । पुं । गउकखांन । नीलग्रीव मृतसञ्जीवनीसुरायाम्। रतमीपतिविशेषै। का.पुराणं । वावलः । । बबूलबचे। बादमा गोछ। वासैटः । । सुमारे । विका.। शिशुमारे। वाशा (शिका)। स्त्री। यासकटचे। बालम वे निघ। जाए। श.र.। वार्यद्भवम् । हो । कमले। धनन्नयः। वाशिरः । । अपामार्गह। वार्दोकः। पुं । मलौकायान् । जोल। वाशुरा। स्त्री। रावी । उपा.। सु.कल्पः५५.। वार्वाणा। स्त्री । नीलमक्षिकायाम् । श.र. वाप्यः । पुं। अत्रुणि। नवना उमणि। मे। वार्षिकम् । को। घायमाणायाम् । मे. । राले । वाप्पका । पं । मारिणे । नाठिबा मोकामा। धून। .निघ। वार्षिका (को)। स्त्री । (Jasminum | वाष्प(प्यि)का । स्त्री। हिगुपवताम् । ब्रानी। sambac.) वर्षाभवमल्लिकाभेद । वन फून, श.र.। या चि.४ प.। काजीरके। म.द.व.२। मल्लिका मूल । तें वुलवक्रान्त घेछ । सा च दीर्घ- तुद्रराशिकायाम् । रस.र. । सूतिका चि. । दर- हो । वै.निघाम-वाव्या.चि.। पलपुष्पविशेषादने कनिदेशा। तत्पर्यायाः,- श्रौपदी पट्पदानन्दा वार्षिको मुन्नावन्धना । गुणाः | वाप्पी (का)। स्त्री। हिद्रुपद्याम् । बानी। -शीतला हया सुगन्धा पित्तनी कफवातविस्फोट शर, । गुणा:-"वापीका कटुनिकीचा क्रिमि. हमिदीपनी च । . रा.नि.व.१० । शीतला लघी शोयापहा मता।" रान.३प.। सिता दोषच्यापहा कर्णचिमुखरोगनी च । तत्तेलं वास: ।। वाव्यालके। र.मा.। यासकाने । तद्गुणं स्मृतम् । भा.। कासवीने। हिं चम्बा, श.र. । रट है । अमः । वस्त्र । अ.टी.। ली(स्) । मुग्रा, वेल । वम्. मोगरो । ता. मला तेजपवे । रा.नि.व.६ । वस्त्र । अम.। वायमाणाखतायाम्। जमानिया नरा, वना वासकः (का)। पुं । ( Justicia adha- गा। रा.मि.व .। toda adhatoda vasaca.) स्वनामप्रसिद्ध वार्षिला। स्त्री । करकायाम् । गिरथ भीन। অমান্নব। ছােট বাসক, বাসন্তীফুলের .श.च,। गा। मधु हिपापा। पड़ लसा। वाहतम्। की। हहतीफले । पमः। वा.सू. कं पड़ सा, पाइसीगे। तें पड़सर। ता. अध- १५५ । निधारम-अपमा चि,भैरवरसायने । डीड़े। तत्पर्यायाः,-वैद्यमाता सिंहपर्णी पद्रवा दीफले । विगाडि छन । अमः । सिहमुखी सिंहास्यः सिंहिका सिंही हशः वृपः वार्तिः । । पिविशेपे । । पटरुष: अटरूपः वानिदन्नकः कमलोत्पाटल: वाल(क)म् । को। बालके । दाना। म.द.। पामलक: वाशकः पाशा वाशिका वासका वासा वै.निधारभ.ज्य चि. वासिका वासा वासिका पाजी वैद्यसिंही माल.. वालधिप्रियः । । चमरीमगे। रा.नि.व.१८ । सिंही वासषक: भिषड्माता रसादगी कण्ठौरवी सितकर्णी वाजिदनी नासा पञ्चमुखी सिंहपनी वालुकायन्त्रम्। की। पौषधपाकाघ यन्त- मृगेन्द्राणी। गुणा:-वितः कटुः शीतः कासहर: विशेषे । तलक्षणं-"माण्ई वितस्तिगम्भीर मध्ये पिचजित् कामलावरशासक्षयरोगाय। रा:नि. निहितकूपिक। पूपिकावाण्ठपर्यन्तं गलुकाभिर "पाटरूषः शीतवीर्यो लघहंद्यः कटुः पूरिते। भेषनं कूपिकासंस्थं पहिना यत्र पच्यते । वितः स्वयः कासमन्ता कामलारक. पालु कायन्त्रमेतद्धि यन्नं तय बुधैः म तम्" भा.। पिता। विवर्णता-ज्वर-बास फफ-मे-यापहः। वाल्काली। सी। नदिरायाम् । गौड़ीमो । कुष्टारुचि-पा-वान्ति नाशकः परिकीनित:" वावयः। पुं। तुलसीभेटे । बापूछे । शर । वैद्यकम्। "वास कस्य १ पुष्पाणि बदमाश ६.४॥ म तः।

·السا वासा [८६६ वास्तु चव हि। कटुपाकानि तिकानि कासषयहराणि काधादके पचेत् । मुस्ता धावी शुभा भार्गों वि. प" राज.३५.। गन्य कार्षिकैः। ऐलयविधधन्याकमरिचय पला. वासग्रहम् । सी। मध्यभवने। अमः। वास- शिक्षः। पिप्पलीकड़वञ्चव मधुमानी प्रदापयेत् ।" भवने। কাপার্থ-বাসকাল ৬৪প, জল ৬৪ শ. সে, वासतः । । गमे । श.र. । ७. भापति ... घड ७७। वासयी। स्त्री। राधाम् । विका. । প্রক্ষেপ-মুতা, আমলা, বংশলোচন, বামুন- হাটী, গুড়ত্ব, তেজপত্র, এলইচ প্রত্যেক वासनम्। की। धूपने। वस्त्रे । मे। ২ তে, এলবালুক, গুঠ, ধনে এবং মরিচ वासनाद्वयः । । नागवलीलतायाम् । वैनिधः । প্রত্যেক ৮ তত, পিপুচুৰ্ণ ৩২ তে, वासनी। स्त्री । वत्सादनोलतायाम् । रा.नि.व.३। শীতল হইলে মধু ১ শ. 1 वासन्तः। पुं। मणमुझे । प.सु.। रा.नि.व. वासावासिका । स्त्री । वासकहते। १६ । मुद्दे । यूज । विका. । कोकिले । रा.नि.व. वासासवा । स्त्री । इस्खमूवायाम् । थे.निघः । १९ विलाप। रा.नि.प...1 पिभीतवाह। वासिः रा.नि.व.११ । मातीपुष्पहते। काके । राष्ट्र। । । कुठारभेद । वारंव। उणा। मलयसमीर। विका.। मदनहते। श.मा.1 वासिका । स्त्री। वासकचे । श.. । की। सिन्दूर। वै.निघः। वासिकारम् । सो । शुद्धशूल्यमासे । वासन्तो। स्वौ । खनामख्यातपुष्पाक्षे, नयमलि- वासिनौ । की । शुक्नझिण्ट्याम् । श.च. । कायाम्। वामौकाता नाई। दनकूटनद्र वासिष्टम् । की। गधिरे । है.च. । गा। हिं वसन्तीनेवारि। मं विरवन्ति । के वासिष्टलेहः। पुं। कासाधिकार पौषधम् । विरवन्तिग। तत्पर्यायाः,-प्रहसन्ती वसन्तमा माधवी महानाति: गीतसहा मधुबहुला वसन्तदूती अव दशमूलादितरकान्तं प्र. १ प.। . हरीतकी ११००शतं यवः १६ श. वारि १२८ प. शे. १६ नेपाली साला नवमालिका नयमल्लिका । गुणाः- श. पुरावनगुड़: १२० श. तेलं ४ श. वृतं ४ शीता इद्या सुरभिः थमन्त्री च। रानि.म.१३ । श, भामल की शायः ४ श.1 पाकसिद्धी मधु २ शीतला लघी तिका विटोपत्री च । श. पिप्पलीचूर्ण ४ प. विनातकं म. ३ श. कलसे माधवीलसायाम्। प.मुः। रा.नि.घ.१०। यूथि- पूरयित्वा मास स्थापयेत् । दशमूलादि प्र. १ प.। कायाम्। छ। प.म.। जातीछते। कोद्धये হরীতকী ১১০০, যব ১৬ শ, জল ১২৮ শ. गणिकारिकति प्रसिद्ध सचे। पाटलायाम्। শে, ১৬ শ. পুরাতন গুড় ১২০ শ. তৈল ৪ शौचन गाए। रा.नि-ब-१०। कीकिलायाम् । भा. वृ8. बांगनाद्रम 8.! सायमिक दन्तीपुष्पे। रा.नि.व.२३ । बदू २ . निश्मन 8 . विजाद वासपुप्पा । स्त्री । चन्द्ररे। मा.। প্রত্যেক ৩ প. কলসে ভরিয়া ধারাশিতে वासयोगः । पुं । चूसें। बाबौद्र । प्रम.। माम ब्राषिष्य। वा.चि.भ.। वासरः । । दिवसे । ममः। वासिष्टी। स्त्री । वसिष्ठातवद्यके । वासवः । । तणमुद्र । निघ, । वासी।की। सदयो। बन्ती, चिम्कान। वासा। सनामयावयितमाकर दे। वैनिधः । विका. বকফুলের গাছ, মধুবাসক। वागौ। वासुकी। स्त्री । विसावे । वै.मिघ, । रा.नि.व.४ । या.सू.१५म. दूर्बादो। “वानन्ता- वासुदेवप्रियङ्करी । स्त्री। शवावय्यां । उ- निम्बवासात्मगुमाः।"प.द.पि.न.चि. दुरालभादिः । सुनी। रा.नि.व.४। "भूनिम्बवासाकटुरीहिपीनाम्।" वासाकुप्माण्डखण्डः । । रक्तपित्तकासे | वासुदेवी । खो। शतमूल्याम् । रा.नि.व,४ । पौषधम् । पाठ:-"पञ्चायच पलं याय' कुमा- वास्तिका । स्त्री। वनमेधिकायाम् । वै.निघः । पात् प्रस्थमान्यतः । याद्य पलशतं खई वासा- वास्तु । ली। वास्तु कशाके । रा.नि.प.० । भा. । स्त्री।

·वास्प [२६७ ] विक ८ करूप.६प.. वास्तुकम् । पुं, सी। (Chenopodium काथे कुम्भी पूरयित्वा भूमी निखन्य तदुपरि शय्या album.) स्वनामल्यासपरशाकह । विना वा कृत्वा वाप्यखेदी गाद्यः । रस.रः । वाजमार में धकवत । के चमावर्त। तत् वास्पेयः । । नागकेशरवक्षे । र.मा.। पर्यायाः,-पांशुपनं भाकवीरः शाकरानः शाक वाहः। पं। घोटके। पमः। घ.द. कामानि- येह कदलः घनाघन: यास्तु वास्तुक वास्तयांशाकं सन्दीपने । उष्ट्रे । गहमें । परिमाणभेदे । “द्रोणा- वसूक हिलमोधिका राजमाक: पक्रयत्ती चार भ्यात सर्पकुगी चतुःपष्टिकरावकः । सूर्याभ्याक्ष भवे. पवः शाकराट् यवमाकं । "प्रायशो ययमध्ये स्यात् द्रोणी वाहीगोणी घ सा मता ॥" भाः। पायली. यवशाकमतः शतम " तश अम्ब हत्पविभेदन परिमाणे। पाही। मे.। यौवास्कन्धयोरन्नमागे। विविध। भा.पू.१भ. गा.व.। पस्य रसः पार्क नघ.द.२प.। लपः । प्रभावय कमिनागित्वं मेधानियलकरत्वा । वाहदिषन् । पुं। महिष । प.स. । सधारमिट कमिन्नं मध्य रुपं पग्नियलयईनथ! वाहश्रेष्ठः । । घोटक । रागि.व.१८ । घ.द-ट्र.ग.। गुणा:~मधुरं शीतं घारम् ईपदम्न वाहसः। पुं । सुनिघण कशाके । अनि भाद। विदोष रोचन बरनम् पो मलमूवशुद्धि- मे। See सुनिषणकः। रुम । रा.नि.य.01 “वास्तुकं मधुर उद्य' वास- पिसासा. सिग।" पवि, १६.१ "कटुः वाहा । स्त्री। वासी। रा.नि.क.१८। विपाक समिक्षा मेधानिवलवनः । मचारः सर्व- वाहित्यम् । सी । करिगडाधोभागे । अमः ! दोपनः यास्तुको रोचकः सरः" सु-सू-४६५.। वाहुवारः । । दो मान्नसा। रा.नि.व.११ । "तदेव तु हत्या स्यात् गौरवास्तुक।" भा.। वाहको। स्वौ। अग्निप्रजातिकोटभेदे । जीवशाके । पुनर्नवायाम्। ये निघ.। [वि.स.। वास्तुकशाकटम्। की। यातकशायाचे । वायट्ठतिः। पुं। रसस्य संस्कारविशेधे । रस. रा.नि.व.२॥ वाह्यायामः । पुं। धनुस्तम्भाव्य वातव्याधि दे । वास्तुकाकारा। स्वी।पमा । नामांक। लक्षणे-"वाघमायुमतानस्थी वायायाम करोति घ। समसाध्य युधाः प्रावधाका सभञ्जनम् ।' वास्तुकालिङ्गः । । तरम्नुभलतायाम्। सु.नि.प.। उम्प । ५.मु। वाह्य न्द्रियम्। की। यहिरिन्द्रिये पारादी। वास्तुकी। स्त्री। चिप्लोगा। रा.नि.य.७ । वाति(तो)कम् । फुझुमे । रा.नि.य.१२ । वास्तुके । ये,निघ। वै.निध मि.चि.सुवञ्चिकाचूर्णे। हिनि। रा.नि. वास्तुपरिग्रहः । । सयंगः स्थान ग्रहणे । व.६ । भा.। सोनोऽजने प.मुः। (स्त्री, का)। घायउन पत्रा, हम ना। घ.स.१०५.। मन्याचाम्। वास्तुपुष्या। बी। चन्द्ररी । भा.। विः । । पतिथि। वास्तुरुजा। स्त्री। स्फोट पिड़फाधिष्ठानवेदना- विकम् । झौ । सद्यःमस्वाया गोः धीरे । गौचना याम् । भा.म.४भ.। व। ५६ । श.च. वास्तुवस्तूकम् । सो। वास्तुकशाक। रा.नि. विकाः। पुं । विकदतहो । .निघः । विकाङ्गटः । । गीतरत्तप । श.मा.। वास्तूकम् । वास्तु कथाके । रा.नि.प. । विकान्तः । । (Flacourtia Ramont- वास्तूको । स्त्री । चिलीशाके । रा.नि.य. । chi. Var sapida.) सुयाहने । रेगि। वास्थः । पुं। लोहे। उपणि। कथित् । (को ।) दा. हिं कंटार, वन। मं गुलघोण्ट्रो। कं इल- सानिका। तें कानवे गुचे। उत्. वरच कुड़ि। वास्पसेकः । । रोदने । भा.म.४मानासारीगे। पना. कुकीया। नत्पर्य्यायाः,-वैकद्धतः इतिकरः वास्पदः । । गुम्ती खंदविगेपे । कानारे कण्टकारौ शुग्वारुः युनाद्रुमः युवाहचः फिरिरी ये.निघ। । , मेवमले।

·विक [८६८ ] विता 1 की। का। बुग्दाय खुवाउदः कण्ट्रपनः कण्ट्रपादः सादः भैष-हहत खदिरक्टी। मांसरोहियाम्। रा.नि. कण्डवः विन्दः व्यानपान मधुपर्णी बहुफल: गीप. व.१२ । भैप. वातराचि,। प.द.वा.च्या. एलादि- घोण्टा मटुन्नः दन्तकारः यनीयन्नद्रपादपः तैल । रकपुनर्नवायाम् । वै.निघ. । [२.५1 पिहार हिम: पूनः किटिगी। गुपा:-धम्नः विकखरा। नी। रकपुनर्नवायाम्। रा.नि. मधुर; नधुरपाक: लड़: दोपन: पाचगः सानला- विकारः । । व्याधी। ग.नि.व.२० । विकते सन्न: पित्तनय । रा.नि.व.९ । “विनइतफलं पर रोगे। विकाः। प्रकृतरन्यधामावे। पम-1 धातु- मधुरं सवदीपनुन ।" मा.! वैपये। च.मू.प. विकता । नी। अतिबलायाम् । रा.नि.द.४ । विकालः । । सायाने। देवदर्शन। २.र. । विकचा । स्त्री । नहायावपिकायान् । गोद्रक- विकालिका । नौ। मानरवायान् । अबौ, यौ। रा.नि.व.५। घड़ी विका। विकाटा। पुं। माकडहा। रा.नि.व.६ । विकाशि। तद गुपविशिष्ट द्रव्यभेद। मीमलतायान् । दै निवः । विम्फोटके । श.र.। विकटविपाणः "सन्धिवास्तु शिधिलान् यत् करोति विकाशि पुं । सम्बरमगे। दे.निघः । विशोप्योगय धातुभ्यो यया क्रमुक विकटवृद्धः कोटवी" मा.। विकपटकः।। यवाम। द्रानानटा. । विकिरः। पुं। पचिणि! म.। हकप विकहतचत्तमम्बनामशातच चे । तत्पर्यायाः,- विका। मु.सु.४५.। लचम्-"नद्यादिनिकटे मुटुफल: वन्धिदः गोकद का स्वादुकण्ट्रस: काक भृनियां भवेदान्दुकानयो। उहाच्यते वती यजु नामः याघ्रपादः घनहुनः घनफल: गद्धाफल: तन्जलं विकिरं विटु: ।" सलन्तु-गीतलं म्वन मेघनितीइवः दिरफल: प्राहप्वः हायफल: निर्दीप ललाटु पिनानं चारच। ली। दरले। ननितान्दः। गुपा:-कपायः कटुः उक्ष: रयः भाः । मु.नि.च.. दीपनः पन्नवरनकय ।रा,नि.व.११। विकीरणः । पं । रमा । प.न । को। विपर्ण । विकरः। पुं। रोने। श.च. । विकोण(क)म् (ता)। ही, स्त्री। ग्रन्थिपर्य विकरणी। सी। तिन्दुकहथे। Cऊँगाछ । भेटे । वै.निघः । विदिते । विकर्णकः । यन्धिपमेद। माना। विकीर्ण फलः (क:)। पुं। रक्षा । वै.निधः । विकर्णरोमा (न) विकीर्णरोम (न्)। हो। स्वौदेयके। गाठि- विकर्णसंज्ञः [अनः। विकौसंजम बानारा.नि.व.१२। विकतनः । पुं। पतधे। - আকন গাছ । विकर्तिका । म्रो। इदयस्थावत छेदनके इव | विकुम्भः । पुं । कनकहई । रस.की.न्वरारिरमे । रम्विये । वा.चि.६अ। विणिका । म्री । नासिकायाम् । है.चः । विकर्षणम् । हो। विग्टह्याकर्षये। नांसादि- विकूर्णनम् । की। सोचने । वा.उ.१५चः । प्रतिबद्धमल्यस्य मोधने । मु.म.०१.। विहातः। नि। रीमिपि। रा.नि.य.२० । विकलपाणिकः। वि। विद्धतहते। श- असंस्कृते । मे.सी।विकार। [है..1 जाना। हला.. वितिः। स्त्री। विकार। रोगे। डिम्बे । विकलाङ्गः । वि। पटुकाये । विष्टकालः । । दूरचिनि समये । विकल्पः । । सन्माप्रोपाधिमदै । "दीपा विक्षेशिका। स्त्री। वत्तौ। मनप्छ । सु.सू. सनदेताना विकसोऽशांशकपना" ना. पञ्चनि. । १८५.। इति विकल्पः। यया रसौदनः सहता यवा- विक्रमः । पाद । रा.नि ब.१८॥ गूया । सु.३.६५७.। विकषा (सा)। स्त्री। मलिटायाम् । प.नुः विन्तमौ (इन्)। पुं। सिंह । रा.नि.द.१८ । , पन्. मटोरा।

·विघ्ने [ ८५८ ] विज । विक्रान्तम् । की। बैक्रान्तमणी। रा.नि.व.१३ । विघ्नं शानकान्ता। संगलायाम्। पुं। सिंह । रागि.व.१६ । रा.गि..। विक्रान्ता। स्वी। वासादनौलसायाम्। रा.नि. विकः । । खुरे । विकाः । ५.३ । : अमिमन्याते। वै.निघः । नय न्या। रा. विकिला। पुं । दममकहते। भा.मा. नि.व.४ । मूषिक वायाम्। वराहकान्ताया। प. मेश चि.। मतिकाह। व.निघः। द.व.४ । एएजिया। अपरागितायाम्। स- विचण्डिका । स्त्रौ । रश करवौरी । 2. निधः । पादोलसायाम् । सकलजालु कापाम् । रा.नि.यविधिका । स्वौ । सूदप्रस्फोट के । रा.नि.व.२० । विकिया। स्त्री। विकार । अमः। तुटकुष्ठभेद। पाम्, फूणकूनि । सलमपम्- विलयः । चि । नड़े । विहले । पम.। राज्योऽसिकाण्डतिरुमः सुरुक्षा भयन्ति गावेषु विलेदः।। पाद्रवायाम् । भा. मासारीगे। विचचि कायाम्। सु.नि.प.१२ । विखः (खः) (ख्यः)। वि। भमासिके । विचक्षणा। स्त्री। नागदम्याम्। शकि- सौगया है.च.। || रा.नि.प.५। विखः (ख)। नि। प्रनासिके । नादा। विचक्षुः । यि । विमनसि । विका। है..।..र.. विचित्रः (क:)। पुं। पशोका। रागि. विगतसूतिका । स्त्री। पुनरानवदर्शनपर्यन्तं व.२० । तिलवाइये। वै.निघः। भूऊंच। रा. मसूत्यास् । स.मा.१०५। मि.व .। विगतार्सना । स्त्री । निस्तरनस्कायाम् । श.र.। विचित्रकवुरा (वर्णा)। स्त्री । सविष- विगन्ध(न्धि)कः। मुं। दीडई। रा.नि. जलोकायाम् । सु.सू.१३ भ. । विचिना। स्वी। मगरिक । ब्राधानकीकू । विगन्धिका । स्त्री। पुषायो । घभगन्धायाम् । रा.नि व.८। रा.नि.व.४। विचित्राङ्गः। । मयूरे। श.र.। व्याने । विगिरः। पुं। विकिरपधिभेद । पक.र.चि. ४, शती। विचित्रान्नम् । लो। खेचरिकायाम् । विकृति विग्रः । घि। पनाशिक । घामा । है..। विचिलकाः। पुं। माणहरकोटभेदे । सु-कल्प. विग्रहः । । शरीर। रा-मि.वन विभागे । । मे। विचूर्णनम् । मतो । आयधूलने । भा.म.४भः । विग्रहावरम् । सो । पृष्ठे । श.प. । विचेष्टनम् । की। विरुञ्चचेष्टायाम्, पलवरिया विघम् । हो । बङ्गा । ये.निघः । हादी। निदा.। विघटिकाकन्दः । । गुदकन्दरोगे। । विच्छनकः।। सुनिषष कशाके । म.द. । विघण्टा (ण्टिवा)। स्त्री । गुलछमन्द। विच्चर्दिया । स्त्री । वमने । रा.नि.व.२० । रा.मि.व.०॥ विच्छतः।। तसखवायाम् । र.मा.। विघसम्। को। भीगने। रागि.३.२० विच्छायः ।। मणो। सिकधर्क। पुं। भीमगरीधे । पमः। विघ्नः।। अम्न करने । उपद्र यादी। विच्छित्तिः । । कषाये। विका। विघ्नप्रियम् । ती। यकृतयवाग्वाम् । यदत विच्छिनः । पुं। बालरोगे। हो। बतायव. गाढ़े सद्यावण । वा.उ.१६प.। विघ्नेभवाहनः । । महामूषिक। रा.नि. विजननम् । को। उत्पत्ती । मस्ते। | विजपिलम् । सो । पो। एला। ६.१९ । श.घ.. ८५.। । । . या। प.मु.। (122) ·विट । 3 C श.मा.1 - तस्य च विज़ [ ९७० ] विजयचर्णस्। तो। यशसि ओषधम् । विजृम्भितम् । हो । चेष्टायाम् 1 मे. 1 विक, विपना, विमन, 5, शिन्, यातनानि, | विज्ज(जि)लम् । की। विजिले। अगः । यवहान्न, निमा, मनिमा, हरे, हिदायत, विजलः । पुं। वाट्याल । दान। . निष.। रेल्यद, हिसाब गून, वाड़ना, उन्का, २०- विज्ज लस् (ला)। झी, स्त्री । गुडत्वचि । লবণ, পিপুলমূল, বেলশুট ও যমানী সমভাগ । रा.नि.६ । वि । पिच्छिले । च.वि.अ.। व.द.। विज्ज लि(लि)का । स्वी। जन्तु काखतायाम् । विजयन्तौ । स्त्री । बायोपे । दे.निघः । रा.नि.व.३ । विजया। स्त्री । न्यावरविपान्तर्गत मूसानिधे । विज्ञबुद्धिः । तौ । नटामांस्याम् । श.प. । स.कल्पर य. । फालि कायाम् । रा.नि.द-४ इरी विज्ञानतेलगर्सः। पुं। अङ्गीनहाने । रा.नि. तकौमद। "अलावता विनया । समानामपि व.६ । देवदामद। नासाना प्रधाना विना स्मता । सुखप्रयोगा विञ्जासरस् । की ! चषः शुक्तवे । कयित् । सुलभा सर्वरोगेषु शस्यते ।" भा. भ. ' रा.नि. व.११ । सा विगिरिमा । वा.नि.३५. । जयन्यो । विटः । । खदिरे । मूपिके । वै निध। रा.नि.व.४ प्रानन्दभैरवीवघ्याम्। दन्न । गै. लवण दे। विहे नन। मे। नागरभावक्षे। निघः । निर्गुण्ड्याम्। बचायाम् । तवचायाम् । रा नि.व.६ । नीलीवलै। बलायाम् । प.सु.। विटकः । पुं । विस्फोट के । शमीभेद। मनिष्ठायान् । नीलोया।. रा.नि. विटपः । पुं । पालवे । तपादित्यपत्र । रा.नि. १.८। पनिमय। रा.नि.प.र। भगाया। हिं व.४। की। सनामकसथिममपि । भा, सिद्धि। तत्पर्ष्यायाः,--मत्कुणरिः स्थानं वंक्षणपणयोर्मध्यभागः । मु शा.अ. । वैनीक्य विजया मा इन्द्राशनं नया अजया विटपौ (न्) । पुं । वटवक्षे। रा.नि.व.११ । विगया वीरपवा गजा चपला प्रानन्दा हर्पिणी मातुलानी मादिनौ। शच. । तद गया:-कः विटप्रियः। पुं। सुदरतक्षे। शोधनान्त्र कषाया उरणा विक्ता मात कफनी स्माहिती या. शाए। रा.नि.व.११॥ प्रदा बच्चा मेधाकारिणी सष्ठ दीपनो च । नि.क.६। विटसाक्षिकः । पु। धातुमाचिके। वन- विजयावन्धः । । अपराजिताबन्धने। यथा- गौकिक। ई.घ.1 "साय कालऽ भिमन्नी व विजयाम् मानबहरेत् । विटलवणम् । की। विडलवणे । विहनून । पहा गिरसि तन्म लं भूतज्वरहरं परम् ॥' . रा.गि व.६ । निध। विटवलमा । स्त्री । पाट गोता। रा.नि.व.१० । विजयावहः। पु । सर्पपे। वे निघ। विटि: । स्तो। पोतच दने । श.मा.। विजयिनौ । स्त्री। नवमल्लिकायाम् । वै निघः । विट (ड) । स्त्री। विष्ठायाम् । रा.नि-य व.१८॥ विजला । म्बी। चचुपे। रा.नि.व ४ । । का.नि.। विजिलम्। सौ । दधिप्रकारे । इषासरसयन विटकता । स्त्री । विठायाम् । मा.ज्य नि. । नादो। अमः । “पावारूपरसासक्ने व्यञ्जने तु भवे. विटादिरः । । परिमेदखदिग्दो, विष्ठा- चयम् । तैलपाकसुसंस्कार प्रायतपसक तम् । गन्धखांदरे । ७ वादगा। वत्पर्यायाः,-विट: पिच्छिल लालसीकर विजिलं विजिलच तन् ।" परिमेद: इरिमेदः असिमेद: दरिमेद: मिमिशाववः सरुद्रुमः कालकन्धः । गुणा:-काटुः उण: वितः विजिविलम्। सो। विजिल । भाटी रा. । श.र। रक्तवणदोषहरः कण्डविपविसपंव: वरकुष्ठीमार- विजुलः । पु । भावाला कन्दे । रा.नि.व.७ ॥ हरथ । रा.नि.व. भपिच, -"परिमेदः कपा- विजृम्भणम् । क्ली। गभणे। हारीमाना। योणीमुग्वदन्तगदासनित् ।" भा.। हरी । अम.। । ।

·: विड़ [८७१ ] वित । विट्यातः । पु · मूवाघाते । विष्टियां । शूलाधानोदर पनिमान्दानम् अाचिकमिन्नत। विट्चरः। पुं । ग्राम्य शू करे । 'प्रमः । रामिव । ईषत्तिही विष हामिाच! स.सू.४६ ििपयः । पुं। शिशुमारे ७७क । वै.निघः । घ. वा.ए. १५प. सरसादि.। “कालमाला- विडम्।" विट्सङ्गः । । पुरीषाप्रहनी। भा थ.सा.चि.। "क्टिसा बापानमधावपाक।" विडङ्गसारः। प। विङ्गतरा ले। शाराड़ि- विटसारिका। स्त्रो। सारिकाद। सपन- कायाम्। (हमाद्रिविरेचनाध्याये। गानिद। नटा.। विड़ना। स्त्री । विड़ा। विड़ङ्गादिचूणम् । को । कासाधिकारी। विड़ः । । रसगारणे चारमलद्रव्यसमधी। तत् पाठ -"पिंड नागरं रामा पिप्पली हि तद् यथा-"वास्तु करण्ड बादलोदेवदालोपुनर्भवाः । सैन्धवम्। भागों धारय राणे पिवेहा पृत- वासापलामनिचलतिलकाचनमोचा। राजीना- मावया ॥" वा.चि.३मः । खण्ड सच्छिद्रं नाति गुप्ता गिजारले । दग्धं का विड़ारः (लः)। एं। मारि। विज्ञान। सिलानाञ्च पज्ञा मूल शय च । शाक्येन्मूववर्गेष सुगन्धमारे। शिकागोकून । सी। हरिताल । हाल तमात् परिसुतम्। लोहपावे पचैटू यन्ते है.च. । इंसपाकानिमागवित् । वायाण बहुदानाच यह नागहमी यदा। तदा दाशीशसौराष्ट्रीचारवधः विड़ालयाः । पु। तदाय नेवलेपमेदे। "विड़ा- कटुवयम् । गन्धकच सिता हिलवणानि च पट लकोवहिरोपी ने पमविवजिते।" भा.। वधा। एषा पूर्ण विपद्दवि लोहसंपुटमध्यत.। विडालपदकम् । स्त्री । वर्षे, रतो. । प-प्र-२ खः। सप्ताहं भूगरा पश्चाद्धार्थस्तु प्रचुरी विड़ा।" तिल- | विड़ालास्थि। दी। मामार स्वनि। रिज़- काक्षारं सर्चचारसमन् इति नित्यनाघः । “ट नाराज | वा.उ.२८. । द भगन्दर हितं । 'शसधा भाञ्च द्रावैः पालाशनापजः। विडो पनि | विडालिका (लो)। स्त्री। भूमिकुष्माण्डे । मुनो नाम शितोऽयं सर्चगारणे ॥" र.वि.अ.। रेया। रा.नि.३० । गलगलथयथुविशेष । विडम् । शौ। लवणविरीधे । रिना हिं "शीफो भृभार्तिस्तु विडालिका स्यात् । हन्याद गन्ने विडि, पासीचर । सत्पधायाः,-विद गन्ध विड़: चेटू यलयौलता स्ात् ॥" तवर्ष काललयणं दाडिक खण्ड काग के पार बिड़लः । पु । वेतसत दे । है.च. । भासुरं सपाक्य खण्ड लवणं धूम शनिमक। मैं.क.केशरपाके । प.मु.। गुणा:-दीपनम् उ विङ्गन्धम् (न्धि)। हो । विड् लवणे । प.सु. । वातघ्न रुच्यम् पोर्णशूला मुन्नमहार। रा.नि. विड़ ग्रहः । । बद्धकोष्ठतायाम् । निदा. । व.६ । विहङ्गा । ये निघ. २भ. संग्रहयो पि. विड़ सेदः । पुं । पिनमन्यरोगे भा.। विजादियोगे। पायजवरी। धमः । विड लवणम् । सी। यिङलयग्थे । र.मा.। विडङ्गः । पि । (Embelia ribes.i-Seeds | विड़ वराहः । पु । ग्राम्य शूबारे । गटा. । of Embelia ribes. जमिनपण्यद्रयविधेि । विड़ बलः । पुं । गीपके । निभरिन । प.सु. ! विज़न । हिं पाविराङ् वायविड़। ते वायुविड़ा- विड विघातः। पुं । मूत्राघातरोगविशेषे । पुचे। यम्, वहि, पन्नट का एनौ। ता. पक्षण-"दुर्वलयोतिनोदावा शायदा । वाययिल । तत् पाया:,-वेर्स वेशः पसीधा मृवस्रोतोऽनुपीत विट्ससष्टं तदा नरः । विगन्ध चिवताल चित्रतण्टु ला चिया तालः तण्डुला मूवयन लन्छ। डिघातं विनिशि ॥" मा.नि. । तण्ड ला तण्डुलीयका तणु खः नन्तुनाशनः रमा. यनः पावकः भगक मिमिक विड़ विभेदः । ए। विडियातरीगे। मा.नि.। शधुः गभं कराल बावारिः नन्त II विगमार्गः । पुं । गुर्द। वा.चि.२१. । वैराली गवरा कापाली वरा सुचित्रवीना - वितण्डा । स्त्री । पारवौरव । मे। कचनाम- नाशनः । गपा:-कटु उग' लघ कफवातत्रम् कन्दशाले । झ् । नटा। दया । शंका। हारा. - ।

·विद [८७२ ] विदा " स्मता । । .वतस्ता। स्त्री । भारतीय-नदीविरीधे । यिसस्ता राचिता। सदकाएर कानुषा विदग्धाने न सा सारमार प्रसिद्धा। तन्जल गुणाः-स्वादु विदी वा.३.१२.। पन ल प्रज्ञावुद्धिप्रदं तापहरं नाशहरं पथ्य । विदन्ता। स्त्री। वराटक मेदे । रा.नि.व.२३ । रा.नि..१४ विदरम्। की। विमारी। गिरनमा । वितस्तिः । स्त्री। कनिष्ठिकाङ्गुष्ठयुत वारविक्षार। श..। पुं। कोटने। काजी का प्रमः । २२ पनि। रा.नि.व.१८ विदरणम् । हो । विद्रधौ। रा.नि.व.२० । वितानः (वन्धः)। पुं। शिरोवणम्य यन्धन- विदर्भः। पुं। दन्तमूलगतरोगे। लक्षएं- मेद। “यो विधानसंतस्तु वितानाकार "घटे पु दन्तमसिधु संरग्भो जायते महान् । यदि मयुतः।" इति लघम् । मु.सू.१८प.। यलन्ति दन्ताय स विदभोऽभिघातणः ॥" वा.उ. वितानकम् । सौ । धान्यके। निया। प.स. । । माड़वचे। रा.नि.व.२३ । विदन्तम्। की। हिदले । मानि। दाडिम्ब वितानमूलकम्। की। कोडणदेशप्रसिद्ध योजे। सानिमन्त्र मानना धम. भ. लिनसंगई। पोरणमूले । नान मूल । रानियाद । पुं। रक्तकालने। श.र.। पिटके। निश. पितुम्नम् । स्त्री। सुनिषण । सनि माद। प.। स्त्री (ला)। विहति । उौ। रा.नि. पमः । शैवाले । मे। व.६ | सावलायाम् । रा.नि.व.४ । वितुन्नकम् । को। धान्ये । टन | रा.भि.प. विदलान्नम्। को। दाल्याम् । माम । यथा । म-द .२ । तुत्यके । लेवनसुत । यितुनका- .-"यवगोधूमपणका मापी नबादको तथा । नानी वृक्षस्य त्वा मुताति:। कोसची मोया मष्ठकः कुलन्यव मसूरस्त्रिपुटस्तथा। निष्पायकः गुरु अशी प्रति च यातम् । टेकवनसे- कलायश यिदलान्न प्रकीर्तितम् ॥ पवि. १५.अ. । गुणा:-स्ववपर्याय मुंग्या:। भूछा। भा.। पुं। चामलकोवृक्ष। यस.। खी (का)। भूम्यामलक्याम् । ३ यागना। वै. विदलितम् । को। मज्जरक्तपरिग तसद्योत्रणे । था.उ.२६ प.. वितुन्नभूता। स्त्री। भूम्यामलक्याम् । -विदारकम् । को। वजधारे। रागिन.६ । बापता। वे निघः। मखमध्यस्थतरभिखादी। अमः। वितुमा (निका)। स्त्रो। भूम्यामलक्याम् । विदारणः । पुं । कर्णिकारतचे । श.र। खपरे । इहे-थापना। रा.नि.इ.५ । धाभद्र। वै.निघ. सी। वायुमन्यत्रणवेदमा विनासम् । लौ । हिले। विशेधे ! सु.सू.२२ मा । वि । विदीर्ण करणे । पित्सनः । पुं। सपभे । भ.पः । विटारिका। स्त्री। शालपाम् । मीन- विथ्या। स्त्री। गोनिद्वायाम्। जामिया माद। भानिप.नुः । गाम्भारीखते। वै.निघः। प्रमेह- पिडकाविशेष। लक्षणं-"विदारीकन्दवर हत्ता विदंशः । । व्यञ्जने । । रा.नि.व.२० । कठिना घ विदारिका" स.नि.प. तुद्ररोग- दिशेधे । लसणं यथा-"विदारीकन्दवदहत्ता कक्षा. विदः। पुं। तिलक हो । वै.निघः । यापसन्धि। रतां विदारिका विद्यात् सर्वना विदग्धम् । लो। लघुरोपिणे । वै.निवः । सर्वलक्षणाम् " सुनि-१३५.। करीगोंद। (वि) पनपाने । .सन्निपाताडिदारिका। सवर्ण: सरुनः विदग्धाजौर्णम् । को। दग्धानोर्णमेद । See सम्मः शययुः स उचितः। कटसैलनिभं पत: पनिमान्दाम। सवेत् वक्रय रीति । समोच्यसि महाप विदग्धाम्लदृष्टिः। स्त्री । 'दृष्टिगतरीगभेदै । सा भुवं कशप्लीम् ।" या.३.१०५.। जन-"भृशमनाशमाहीम माम यो दृष्टि विदारि(रौ)गन्धा। स्त्री। गालपाम् । निध. - थ.च.1 1 .........

·विदा [ ८०४ ] विद्या तय - भागना स..३८८.। लिकनुभाम् । डि. पिदारः पालामे । कांग। निका गा। पद.मा.पि सुकुमारकुमार हने। विदाहः। पं। विमानगंगे, पिश-ययाला. म. पाटाददार मा. विदारिगन्धादिगणः। पं। विदाnिi विटाएका सामान । प्रभार समय । गर यया. -विद Kिnा विटामिन ": सिदाम 6 मनि । विटारा मावा पिटना मा पनों ना- पिटालियान होnar तारो गारिमा लगा और TAIN न्यन पाकं ग सfa. महामना एस मथो परम n" । यिकामो नारा। गया:.-दार गन्याटियंग: शिEिRE: | प .. यिरिय चन। पं: रिटायपि। इनि मामलामधिमायम:। पार माया.. | विदारिणी । यो । मामारोये। रा.मि. , विदुः (दू)। सगावगा। प. विदारी। मो. नपरोस। समय टो.। Smriv. ५४० भागे । १.१.२८ -दातोट प्रय' मा पनिante. विदुलः । ५ । माना यामपind। प. मानिचारदमे दार्ग पार्ने निधान म । ग १५६.1 गमरमर.मा. । मराग " रा.नि १८ ! विदना । घो। मागणायाम रा.दि.1.1 भद। जारितो। ए१६-"दारो रिटो समयमा विनामाग्य मून।" मारिदारो" का...। योगा पापहारे। (Ipomoca digitata. Syn. Panicult. . गिरजम् ।गामी रा.ग.प.१३ ॥ ta.) महाकावर। हेमजा। कि छिटररनम् । को कामयो। बिहाररनिदाटोमबाण विद्या | मपाईको। मयोगि। * मामगि । EIC । नमः १९९-"ममा गाभिरा यह भूमिका सपोधा-धोcter Seal हिमा 30 मिना गरिमित मिहि दारिता मादकदा मता ॥ ..पि...। बिका गहमा गोरिला पोर. पिचकाः। ५ । परियाम् । पादनानि । विदा दिदाता मा तानुमसा मीटर भ freी। नारियलमानपाडा पोरसायनिना। यिह कार्णिका, पों)। यो। पाठायाग । - योगा गुर:विधाonो फरी या पानी च। रा.म.40.। सामा पारन रि। म. farsth. AR. रा.म.य.८ । सारोगगुमः, म परिधा दोध को पवितपर्कटो।नी fonायाम् । सोरः, wिari गादीर।...३८८.। पितमानिकाम् I ! | मा । न.नि... मनायाम्। वाराम पर फासो-काम । मगध बिदामामिल पचा यिता। । । लभ यथा-- पालदिभदायक ' "या समर्दियाका पिशा fuer-ता। श्रीपापचयापyापायावा. Prastamfornभ्याम्... पा.३३ प । ~irat :प: पापियोपण-माम... विद्यः। मोर ग पारितायाम् । गनिया। वामहामहराया. 115.1 [म.न.प.01. प. साने । पटा। बिदारीकन्दः । ए । विदायी। दामना। विदाादलः । ५। ५ । श.मा.। विदारादयम् । । कुमामिए मागायो । विद्याधरयन्तम् । लो। हम पर नाम: मामला निप प.fr. गि Purnापना। सम्म नया -“घ गजाग। শ। ঘনমি সিগনীং। গী- ३सया गिधा। - ·. - विद्र [ २७४ ] विद्र मुगमा सम्पङ्गिरुध्य मृटुम्त नया। उ म्याल्या विद्रधिः (धी)। , खो। शूकदीपद । नदिमा पन्चामारोप्य यवतः । पधम्माचाग्नये पयमपि विधिानसप: । मु.नि.१४९ । गोगभेद। दाम यावरपरकम् । खारगीत वसो यन्ना. पंगशवाहाभ्यन्तरभान म दिविधः। बात: दृष्टीय मगधमम्। विद्याधराभिधं यम्... पुन पड्धि: वारापिच या फगोपितवाविलापगति । ...नात " मा. । निदान-वगतमांसद मदायममा. विद्याधरमः। । गमे रसः। पाठ यिता: । दीपा गोषं गधार नयतिमा "गव । तालकं ताप्य मतताममन.मिलाम। मृण । महामुन भावन यापनायत । गुदमन तु यांग मह यज्ञायद्दिनम् । पिपल्या: विधिरिति छाती बिसेय पद , " गा. समायोरिए भावयेन । निष्काई भदयेस नि.! "चन्दीयैः समान नागरमा गया। छोट.... ..." गरूक, निकाय, समामिद, पनामपि हिमपान न मंitri! पी. Stan, नाग, कवन बाद २३ सपी या पक्ष्यो मगमयवदनः। चिरीत्यान. C. निद्रा बोकोप्द्र अदना प्रपाकय विधिवतमगाव: । पकोदुम्बाहाम: नित ! सातो. नावी या वरदायान् । दिमाखानप्रशकय विद्याधराभम्। ली। शूलाधिकार पौष- विद्रधि: पित्तमभवः । शरायमगः पाठः भीत: सनीपमैदनः। चिरीत्यानप्रपाका राय धग । पाउ:-" यिनम्नरिफला ग भी दन्तो- निहामिकटुतिका प्रत्येवमेषां विभाग कमोत्थितः । ननुपौमितापामासापा: ममः पलायित्वांश्चयसो मलय। गोमूतमि म्य पुरा. मृताः । नानास्पन्नासावी घाटालो विपमो समस दिवाय दयानि घराटिकाया:। हमाग महान् । विषमं पश्यत यापि विधि. सानि. पातितः। तम्त भारभिन पापययिनः । चुस पनि निरन्द्र कामाय मतान् । पादाम बरसेन व गिनातन मन्यमानी) चतोमा वायुविसराः सर पिसमोरयत्। वर दन्नन्य। मध्य यवादपि गुगन्ध पापापदन सपा व दास्य आया तस्य दधिनः । एप विधि पिनन्न। युज्या गत पूर्वरामि दावा सपिं- रागनः पिराविद्रधिल बर: . पाहतानसरे मंधुभ्यामवम यवान। निधारयेत् निषिगह. विधान् परिचयते। गुबमामाविमागका भाई ..." म्यादि। दिन मून. पिकली, सक्सिममीशनात्। पविन्य पाय व्यायाम-वेगाघास- दिदानिमः। उमः, नसीम, ८ प्रोन्न, ७ जिद पृचर मुग्भय या टोपाः कुपिता गुन्द्रापिएम्। व-भोकवस नुमाइमनः छावन्ति बागद २८1. GR पदा सामोर- विद्रधिम् । गर्द वस्तिमरी गाया युक्षो परपयो. या 81. मानिव . न. गहि. नधा। हयो: शाहि यरुति सदी होनि वा বর: •েধিত গার। ১০ তো, গন্ধক गया। ता दिनानि जानीयात् वाचविद्रधिः ২ তো. ফজলী করিয়া, সেই কল ও लक्षः। ग्रामपयोगेन पक्काप, विनिर्दिीत् । Pारू स्वाग रु ७ गत् प्रार। गर्दन गुई वातनिरोधम्नु वाती प्रापमूकता। नाभ्यां করি স্নিকাণ্ডে রাবিবে! মাত্রা, ১২৩ हिता तथाटीप: कुची मागणीपनम्। कटो- अलि गार। मा.की। पृटग्रहमतीनं बदपोत्ये तु विद्रधी। यो पाई। विद्यापतिः। 3 । चिकित्साजनप्रपरि। | सदीचः प्रोफामायरोधन। मारप्रयामाग्री विद्याचखा। लो। स्थावरविषान्तर्गतमून अदि गुलर दारपः। शामी यति हमाघ विपर्म . पिपासा कोमजधिका। श्रामो पा यदि वा • कल्प.२म.। विद्यु चाला । नौ । कलिकारी उप। विव पक्षो महान् वा यदि चारः। सलों मास्थित शपिविधि. फट उच्यते। खीवामपाडासा भामिना । रा.नि.व .। प्रभासानां चाऽहितः । दावरकरी चोरी विद्युत् । स्त्री । सध्यायाम् । मै । नायत रविद्रधिः। पपि सम्यक्प्रजातानागर- विद्युप्रियम् । ती । कासघाती । है..। फायादनिःसतं। रमजं विद्रधिं विद्यान फुदी विद्रम् । की। छिद्रे । श.च.1 मनितम् ॥" ममाहानीपानशेत ततोऽमो .

·] गुन्वादस विशेषः - . विधु [ ८७५ विन्ध्य सम्पयति । मु.नि.अ. इये। तब वार्थिन्। सु.शा.प.। रसाला. गुलशब्द मृग्यः। याम । मे। विद्रधिका । स्त्री। प्रमेहपिड़ कायाम् । लक्षणं विधुवन(ल)म् । सो । कम्पने । नटा. । प्रमः। “विद्रधलक्षणयुका था विद्रधि का बुधैः ॥" स. | विनता। म्बी। प्रमहपिकाद। नचाएं- नि.प.। "महतो पिड़का नोला पिड़का विनता नृता।" विद्रधिघ्नः (नाशनः)। पुं। शिग्रुहने । स.नि.६च. शोमानत । गबिना गाछ । विका। विनदः । पुं। सप्तपर्णहरी । श.च. ! विद्राविणी । मो। काकमायाम् । रा.नि.व.४ । | विनमनम् । सौ । नौ यारण्य । रा.ग्र.६१ । विद्रुमः । । साल। नना। रा.नि.व.१३ । विनम्न(क.म् । लो . तगरपुये । रा.नि.ग.१ । पाये। विनया। स्त्री। वाट्याल के ! वाकता। म. । विद्रुमपान्तः (ला)। पुं,स्तो। मधुरकुन्दुरी। विनसः । वि । नासाहौने । नटा. । दैनिघ.1 [दव्य । अम. । रा.नि.व.१२ । विनामः । पुं । व्यथया शरीरनमर्ने । भा.सभः । विद्रुमलता (तिका)। स्त्री। नलौनामगन्ध- विनारुहा। स्तौ। विपर्णिकाकन्दै । रा.नि. विद्रुमवाक् । स्त्री । मधुरकुन्दुरी । .निघः । व.७। See विपर्णिका। विट्ठलः । पुं। पेतसह ने । वै.निघः । विनाशः । पुं। नाशे। अम. । (क.) ति। गय. विहान् । पं । वैद्ये । रा.नि.व.२० । गासिी । नटा। विद्द प्यम् । की। कहीले । कमान । रा.नि. विनाशोन्मुखम् । हो । पक्के । अमः । व.१२॥ भिरमसः । मैः । विका. विनासिका। स्त्री। अग्निप्रकतिमीटभेद। विधः (धा) । पुं. स्त्री । द्धौ । हम्यने । वैधने । विधनम् । ली गधूच्छिष्ट । लाम । विनिपातः। पुं। देवादिव्यसने मे। विधवनम् । की। कम्पने । व्याक. । विनीतः। पुं । दमनकापे । । रा.नि.व.१०। विधसम् । को। मधूकिष्ट । माय । वै.निघ.। See दमनकः। विधाता (न्)। पु । नद्य । रा.नि.व.१४ । विनोयः । पुं। कल्के । र.मा. । विधानो । बौ। पिप्पल्यां । विन्दुः। पं। परिमापभेदै। जल करणायाम । विधानस् । की । व्यवस्थायाम । मटा. । (कम्) । अमः । भुवामध्यभागे । मे। व्यवायाग । श .. -विधानिका। स्तो। विन्दुचित्रवाः । पुं । मृगविगेपे । श.र. । वहन्याम्। विजयी। विन्दुपनः । पुं । भूनचे । रा.नि.दर । विधिः । । कल्पने । मैदे। सु.। नो । विन्दुफलम् । ली। गौनियो । नि.व.२० । विन्दुराजिः। पुं । राजिमच पविये। स. विधुः । । कर्पूर । मे। विधु(धू)तिः । ती । कम्पने। दिन्दुरेखकः । पु। पचिविशेषे । भा.च. । विधु(ध)ननम् । की। कम्पने । विन्दुलः। पुं। पग्निप्रकृतिौटवि थे। सु.कल्प. अ. See कोटः। विधुफलाध्वरः। सन्निपातम्वरभेद । विन्दुवासरः । पुं। गर्भ सन्तानो पतिरगुक- लच-"विधुफला व तो नामा सनिपातायुदा. ती। श्भमानिलाधिकी यम्य सनिपातः प्रकु. पागादने । ज्योतिषम्। [ग.च.. प्यति ॥" मा.। विन्धपत्री। स्त्री। विवशलाटो। विधुरा। सी। कर्णपृष्ठावास्ये जईशतुमर्म- ! विन्ध्यनातः । - । विभोतमा । ये गिघः । स.कन्प.। वन। । पाल्प.४.॥

·-. . - विकार तलम् । 4 विपा [८०६ विध विन्ध्यवासियोगः।। रामयदाधिकार मतो दामोपपना, विपाटिका पादगतंयमम।" योग, । पाठ:-और सावरी व फलानि म.नि...See पादस्फोटः । में पान तथा। मयःमयाग याग: मोऽयं मोर विपादो की। इसपदोलतायाम् । रा.नि.व.५। ransf-वत ......॥ अव म च मम मोह। विपाशा। ती। भारसायगायिगये। रा.मि. रिट, मो. जना, (वFal, Cउ ब. • तजम्न गुरुः साधारण-नीमलव याः । (८:11 7 - 1. CR C. विपिनट्ठः । । सायशाक । ये नियः । ७वजमडिया रमार। विपिननृपः । । पारग्वधनते। गौनांग विन्ध्या। मी। लयलाही। (नोग्राम भार । "। "विपिमम्पदपोत्य:।" रसारमाधिः । • एलायाम्। ६.५.। विन्वाकः । पु । साप । श.प.। विपुनरस: । ए। दी। सोपान्तरम् । विन्वि नो। तो। पचितारक । विपुल(ला)स्रथा। सो। परवान्यायाम् । विपत्तिः । नी। विदि घरदमानोरा गि-२.५॥ पमा विपटापहा । स्त्री। वनकमसे गिघ । विपुषा । नौ। पायाम्। एप कण । रा. नि...। दिपन्न. । ५ । म। मे.. ति विपयो विवरातममनम्। की। विपूयः । । यहुप्यराायाम् । भा.म.कुलपि । गारी पाच नभरण । व्याक.. पाठ -"सिन्दा विकास विप्रः। प। पश्त्यसदे । रानिया । शिरोप- रमानचियामाजिक व स्कापकर नम । इन। निमः । रेली। विकाः । मध द-न्य समुनाफ किन्नरपप्रधमनी विकटम् । लौ । नूल काठ । रा.मि.व.४ । विपतन:....... विकी कामकः । पापा: मानला अन्न चापम् । तल ४ विमहाष्टः । वि। दूरे। उला.1 विप्रतिपत्तिः। मौ। घन्गमाविले । विर्णकः । प. प्लाचे ३२. विराधे। विपययः । । “घरवाहित तम्य प्राशि- विप्रत्ययः । । कार्यो कार्यहिताहितगुमा. लम" .३१५ च.। यतिकमे । पमः। प्रभाविरोमाभिनिवेशे। घ.शा.पूप। विराकः। पु खेद। पाचने। मे। ट्य- विप्रददः । पु फलमूलादियष्कद्रव्ये । श.प.। सहल नन्तरं पाद सत माधुदिप रामे , ! विप्रियः। पुं। पला । रा.नि.क.२३ । "बाउर ग्रना योगदगदस रसान्तरन् विप्रलम्बो (लोभो)(इन् । पुं। देववरके, रस नो परियामा म विपाक इति पतः । मिट, किाडराराव। सैनि। रागि व.१०। पटुय नभुपमघोन पचन रस । टुरितामा या पाक. यात प्राय: स्टः " म.यः पदन सिता। वो। योनिरोगयि गये । तालय वाहि स्थान बारम्बा विपाकर पिया कपाया यथा-"......गोनिः विभुशाप्या वधावगात् । मधुरा शुष्टो प कटुता ॥ ॥ इति । पु मधुर. सन्नातकण्ड: फर ला का पातिसिमिया" विकायान्यनेमकारिता. अम्लगकर वितकारिता वा.३ ३२.1 वापराग-ता, फटाकस्य वात कफ पित्त- विफलः । पु! पन्या कोटिशायाम् । नाभिसा घमा। विफना। नौ। केतकाम् । रा.नि..१०॥ विपागडः। ए। यनजकई याम्। है.निघ । विवदः । । पुन गई। निघः। विण्डुरा। स्त्रो। महामदायाम् । प.मु. विवन्धः । पु। पानाइरागे। रा.नि.व.२० । विपादिका। स्त्री। पादस्फोटनगगे। राम, म मवरोधे। १.२०॥ पादगत उद्रकुष्ठभदं । सलक्षण-"कए विबन्धवन्धः । । पृष्ठोदरीरस्य मणमधग. भ । कल्क प्र.प.। निघ।

·- विभी -- ८७७) विम्बा ... - विशेष । “विबन्धी विविधी वन्ध इति लक्षणम् ।" विभीषणः । । नलटणे। नगाए। नि.व.८। विबन्धवतिः। स्त्री। अश्वस्य शूलरोगभेदे। विभूतिः । स्वौ। भन्ममि । ऐथये । “गोत्सृजेद यः पुरोपगतु सानाः शूलपौडितः... विनंशः। पुं। शरौरसम्भ। च.सू.१५५. । ।".द.४३ प.। विनमः। पुं। मान्तौ। मा.नि.। विभाकरः। पुं। चिव काह। हिजोगी। विसहः। । चक्रमद्दतपे। करना। रा, मकहा। रिना गाछ । पम.। सूयें । विभाण्डिका । स्त्रो। पाल्य सुपे । पाश्नी। विमई कः। । चक्रम'चुपे । रा.नि.व.४ । नि.व.४ । काखडतचुपे । कागदामना। र.मा.। मे.निघ.1 विभाण्डी। स्त्री। भावतंकीलतायाम् । रा. समताकान्वितद्रव्ये । वा.उ.३९ प. । विमलम्। की। पाका । रौप्य । सैन्धव- मि.व.३ । नौलापराजितायाम् । वै.निध, । लयणे। वेनिघः। रौप्यमाधिके । रा.नि.व.१३ । विभातम् । सो। प्रभाते । बोकारन । वि। निर्माले । वै.निघ.। विभावरी। स्त्री। हरिद्रायाम् । रा.नि.व.६ । विमलजाता। स्वी। सावितेन द्रवीत- मेदायाम् । र.मा. । रातो। पमः । खशादी। खमिन्द्र जग। पूर्य मण्य गिड कादि- विमावरौयुगम् । की। हरिद्रा दारारिद्रयोः । वहणा। मु.स.४५५,। হরিদ্রা ও দারুহরিদ্রা। भा.म.श्च धिः। विमलमणिः। पं। कपूरमपी। गठिद। "नियावर्गविभावरीयुग-वरा।" रा.नि.व.१३। विभावसुः। । चित्रकहो। पकंव। विमला। स्वी। रौप्यमासिके । प.मु.1 See मेः । अग्नी । सूर्य । श्रमः । चन्द्रे। हे.च. । तारमाथिकम सातलायाम् । व.निघ, विमल- विभीतकः (को)। पुं, स्त्री। (Termi- वै.निघ.२म. सयाथि। गीदन्तादी। গােদস্তাদি বিষ। दामोध इति यस्याः nalia belerica.) Beleric myrobalan. मसिह-तविधि । वरना। हिं बहेड़, प्रसिद्धिः। सकुद्धिः-"नम्नीरस्य रसे खिन्ना सिनासः: मेरा, वहा । म देहाड़ा। के तोड़े । तें रम्भातीयेन वा पधेत् ।" विमला गुद्धिमायाति वाड़ चेट । दोलायन्नेय मिशितम्। सा.की. । तनितहि, तीपण्डि । तंत्पर्यायाः,-पच: तुषः कर्षफन्नं भूतवास: । विमलाशनः । । शिरोषहदे। र.मा.। भूतावास: कलिः कलिद्रुमः कलियर; कलिन्दः । विमानः । । चीटके। मे। शिक: महुवीर्य: तलफलः सम्बतकवासन्तः । विसुताः । पुं। माधवीलतायाम्। यहेड़ कः हाय्य: विषन्नः अगिलान कः कासनः विम्बम् । को। यिम्बीफले। Cउमाकूछारुग। कलियुगालयः। गुणा:-कटुः सिताः कषाय उण: र.मा. पुं। कफलासे । लोकलांग। मे। कफन्त्रः चचुष्य; पलितान: विपाके मधुर: लपश्च । विश्वकम् । को। विम्वीफले। Cउगाहा- वैभीसको मदकर: कफमारुतनाशनः । सु.मू.४६अ। विभीतफल-म्यादुपाक कपायं यफपित्तनम् उग- सदा । श.र.. [प्र.र. वीर्यं हिमस्पर्श भेदन कास र नेवळेशप्रसादनं । विबजा। स्वो । निम्बोलतायाम । गोल्छ।। हामिविस्वरताहर। तनाच-गामा किफ- विम्बटः। पं। सर्प पारे । श.च. । यातमान्तिकरं लघ कपाचं मदकारिध। भा.पू. विभौतकफलोत्य-रीलगुण:-खाद मि | विस्वा (बि[स्बो]का)। स्त्री। विग्वाम् । केन्यं गुरु पित्तानिलपीड़ानच। रा.नि.व.१५ । उगाछ। तत्पर्यायगणाः,-विपी राफला मधुरं मधुरवीर्य विमाकं वातपित्तशमनं गीत तुम्मी तुण्डिकैरी ध विम्बिका। पोष्ठीपमफला वौयाम् पमिष्यन्दि सृष्टविणमूवम् अग्निसादम प्रोता पीलुपौँ घ कप्यते ॥ विम्बीफलं स्वादु ::सति । स.सू.४५प.। शीतं गुरु पिचासात णित् । स्तम्भमं लेखन रु ( 123 ) मणौ। - ता. . ११. ।

·विरा [ ८७८ पिर -- - निमाधानकारकम् ॥ मा. । ग.नि.क.र । ना.म. विमक । पं। ताम। ग.नि.य.१८ । १५. स-मः ४६प. । विरुद्धम्। गि। काममा सिमंयोगविपरीने । विम्वोतिका । नौ । विमी 1 रनाहाय विरुदता । नी! विग नाम यत् हराना भाग। सिहान्तममपिरीतम् । घ.वि.प.। विम्बिनी। मो। नेव कनौनिकायाम् । इन्द्र विरुवाध्य)शनम्। सी। बिगडभीजन। छात्रा रा.नि.६.१८॥ "सीरमयादि यद मुर, तदिगाम मतग।" विस्वी । दी। मालिधामगिरी। रा.मि.२.१८ । योगर.म.सा.वि. विरदाध्यमानी।" विरह- विग्निवायाम्। माना च. चमन । सु. भीमनगरोगा यया-नववीमध्दयोदरा ८५.। कुन्दरिक्षायाम् । सु.म:२८ प. । विगेट कोन्मादभगरापाम् । मूमधामदामान- विम्बुः। घी। गया । कयिन् । मग्न महापापातामयधानविपन्न । किनाम: फाट नापोगदान गौपातिगार ज्या-पीनमान । विनापनम् । परन्दादिविमर्टनन गोविला मुन्नानदीपमा नव गायोजिम प्रवदन्ति यन। सु.पि.प. तुम्। विवाहारमितान् रोगान सन्ति विर- वियचारी (न्)। । चिनपपिरि। होग- पनम् । वमन शमनं दापि......." रा.प. । नापी। ग.मा.! विरूढ़ः । वि। पद रित। । घ.स.१८८.। वियोगी (इन् ) । । चक्रवाकपचिदि । म.प । विरुदकम् । की। परितधान्य । ३. निघः । वियोनिः। नि। विद्यालयोनी। म.मि.१२. । विरुदधाना। मो। दुरिनयवे। यादन विरङ्गम् । हो। कागणिकायाम् । ग.नि. पः । गुपी-गुम: पुटिगरी । ध. २०५०। २.१३ । विद। प.मु.। विरजाः। वि। विगतापवायान्। बटा.। विरूपम्। ली। पिपलोग। रा.नि.य.६ । मो (प.)। दुरालभायाम् । रा.नि.य.। . विरना। मी। पायाम्। चारा। गमविर जिनामा यामामा हपानिविषायाम् । ग, मायाम् । भैप कानो पदमारतः। कपिलादी. नि.व.६ । । मुरम। दूना । १। र.मा.। विरूपाचः । पं। पत्रम्य दुटप्रद । 'विग विरठः 11 निम्न कराई। .निघः । पायीन तु कम्प. मंदा माय11" ज द. विरग्पम् । ली। वीरपमूने। दाद न । ५.०५.। [प्र.नि.व.१८ । गुः । रस र.वा.या-पि. गमराजतन । विरूपी (इन्।। 1 नाके । राग शिवभिने। विरदा। वो। पगन्धायाम : करिन । विरुक्षणम् । को। रधीकरण । पा.३.१२. । विरन्तम् । मो। पातददधनि । ग.नि.य.१५ । विरकः । । कप द.मि.। रिन। विरलद्रवा । स्त्री। विरल व्यय वाग्वाम् । भटा. । प्रानामा मा.नि.। मन..! विरला । दो। सिन्दकाम् । "कीनीकदम्म विरको (इन्)। पंकम्पित । है.निधः । विरम्ला ।" वा.म.१५पन्नग्रोधादो। कविरति। विरचकः । वि। विरेककापि । वे.निघ। विरा। मी। मये। रा.नि.व.१४ । विरेचनम्। छो। विर, ननभेद । बामाला मम्यापीय विरंगद्रयापि भयारिगुणभूषितानि विराटकम्। सी। कान्तपापागे। पद । भूवारि गुमादधोगन्ति । तानि प च्याम्पि रहताम्वामा-दन्तीद्रवन्तौसला गरिनो वियालिफा. विराटनः। पं. रामपहमपी: विका। गवाचो भागलादीमक सुपचौरीपिचककिपिछी. विरान्तकः । । पन्नई। ये.मिघ, । कुगकाशसिन्न क-कम्पिादक रम्यक पाटलापूर-परी- विराध(धा)नम्। सो । पौड़ायाम् । शर.। वक्यामनक-विभौतक नोमिनोचतुर ररपूतोक- विराल: । । विदाले । प.टी. । मधाच-मतदाकं ज्योतिम्मन्यति। स.स.२९ . ॥ । - । - - - र.ना मु.॥

·: । । पिल [८६८ ] विले प्र.। सानि च पट् भवन्ति धीररसकककषाय विलया। स्त्री। बसायाम् । र मा.। समीतभेदैन। तानि यथोत्तरं लघुनि । विलला। स्त्री। तयलायाम् । स.सू.४४५. । "विरेपनदव्यापि पृथिव्यम्युः पिलवासः । । नाइकजन्ती। दाम गिद्र. मुमयिहागि चियापी गुः गुरवादधी गिडि । रा.नि.व.१९॥ गान्ति रामाविरघनमधोगपभूयिष्ठमनुमागा।" स.र. १५८ । तापात स्निग्भनिनवान्नाः । सपा | विलवासौ (इन्) । पुं। सपें । श.र. । -"धः प्रसाद पानमिन्द्रियाणां धातुस्थिरत्वं विलालः । पुं। विडाले। घ.टी. । जलनातिदीप्तिम् । चिरान पाय' यपुपः करोसि विलासिनौ। मो। हरिद्रायाम्। रा.नि.स. विरपन सम्यगुपाम्यमानम् ॥" सु.। तर माना | गइपुष्पग्राम् । मिघः । यथा-"मावोतमा पिरेकस्य बिंग गैः कफा- विलिखा । स्त्री । मस्यभेद । लीग इति कथित् । मिक। बगैपिशविभिगंध्या होनीमा दगवेगकः। घे.निघः । दिपने हमामात मध्यम पन्नं भवेत् । पाना. विलेपः (नम्)। पुं, की। गन्धलेपनद्रव्यं । ई कपायापान कामोयम्ब विरेचनम् ॥" पन्धय प्रम.. -"पलन्गु हमाात मध्यन्नपलं भवेत् कमानं कनीय: स्यात् मेयं यदायाचया ।" विलेपनी। बी। गांडे । पानन्द सेनः । “यमने विरके च तथा गोणित विलेपी। ती। यवागविाये। याविनाम । मीरणे । माई पयोदशपलं प्रम्य मामिनीषियः ।" पम.। मैं गिलघो। चतुर्सपावारिमिविरलद्रन- इति। निबंध:-"याला इनवचरिनवप्रभूसादयो यवाग्वाम्। "विन्नपीमुचितानाचतुर्थाशक्तयां मदिरोग्या भाज्यरिममतयो विरधाः। शरदि वदेत् ।" स.चि.३९ प.। "चतुगु पगले सिद्धा वसन र पामेरामवलास शिपय ने विनिपी विरलट्रवा।" प.स. । व लापेक्षया नव विनय र मदनिकः कायः ॥" प.प्र.४ग्नु । गपपारिमाध्या यवागू था। "विलेपी विरण- विरचनः । । पोग्नु । रा.मि.म.११ दया।" घ.द.ज्व-धि.। "यमा विलेपी।" रा. "विलपी हसकर । रा.मि.ए.। नि व.२० । “विनेपो तु चतुर्गुणे।" विरेचनफतः। ५। पोग्नुहो। 4.भिघः । प घना सिक्थैः पिडा गोरे चतुर्गुणे।" गुणाः -"विनिपीतपणी छदा मधुरा पित्तनाशिनी।" विरेचनोपयोगि। ति। निरचके । प,। म.प्र.२ रन.। "विन्दपी दीपनी हया या संगा. विरोचनः । पृथुशिम्ब-गीयाक ह। हिपो नः । नाचिरोगिया पणा तर्पणी तड्: नागना। तकरण । रा.नि.म.६ । रोहित ज्चरापहा । पामगूलहरा म्वादुः दीपनी मचि. सका। दाज जाए। रा.नि.व.८ । भने । पुष्टिकन् ।" वे.निघ. । “विनिपी तर्पणी लधी भदिन गाए । केचित् । যঘিী नुत्नृपापहा ।" राज.३५. । पन्या यथा- विरोधः । । पौराज्य गम्भद्रगद । "ता न पा सोये विनिपी धामग्छ स्तः। मा विलः। एं। वैससहदि । श.प. । पानिदोपनी लधो हिसा मृच्चारापहा ॥" वै. निघ.. विलकरी (न्) । पु। गपिके । रा.नि.प.१९ । विलेप्यः । पु । यवाग्वाम् । गर.। लो। विलम्बिका। मी। रामामाविधिकामद। पिलप्याम् । “पयां विनप्यामवलम्"। 'च.द.यमने । राम-"दुटस फफमामताभ्यां पवने विलेवासी (इन्) । " । स4। श.. । नीमधय यम् । लिलक्षिका मां भगकिया विलेशयः। पु । विलवासिनि महिना समय- मापने गाविदः पुराणा: ॥" मा.नि. 1 गीधादिमग । "गोधा-श-मनतानु गमवाद्या विलम्बो (इन् । ए। मद्योग । मानवियप। पिनिया:।" गुणा:--"मिन गया याराहरा मधुरा गुस्सा:चाव कर: किरवाफसारय। भति. रसपाययोः । हहणा बनाता वोर्योगा २२५.। पपि कीर्तिताः" मा. । वन्मास यारामाराम. विलया। पुं। समापने । वा.उ.२२० । हर पिदाहकरना रा.मि.३.१०। कोफड़- ।

·! पा.च.। -- विल्स [८८० ] . विष नामकविलशयमगे । रा.नि.व १६ । मन्ये विलेशया विवजा । स्त्री । शालिधान्यविशथे। सा च ये तु कोकड़ीन्टुरिमादयः । तेषाच गहित मांस माग/गुणतुल्या | "विखना मागधी पीता माम्यगौरवटुनरम् ॥ प.सुः । सामान्याता गुपागणैः। सचिहाल हान्म वदोषत्री च यमापहा " अदि.१५७.। विलोचनम् । लो। नेवे । रा.नि.व.१८ । विलोटकः । पुं। बल्लीगडमध्ये । वान ७- | विल्वतैलम् । नौ । दारोगाधिकारे तैलम् । ७मि माछ। "पर्नु विलस्य मूवे या पिछा तेलं विपाचयेत् । एतत्- कल्कम्प्रदाच वाधिय परमौषधम् ॥” रसर. । विलोड़नम् । कौ । भालोड़ने। वायुजन्यप- वेदनाविरीधे । सु.सू.२२५.। विल्वपत्रम् । तौ । विवदलें। दी। रस र ग्रहपौवाबाटरसे। विलोड़ितम् । ली । पादनलेन विभागदधि- विल्वपर्णी | स्त्री । वातघ्न-पत्रशाकविशेष। च. छते तक। रानि व.१५ । मू.२०. विलोसः। पुं । कुकुरे। सपें। से। विल्खपेशि(षि)का (यो)। स्त्री । विख- विलोमौ। स्वो। पामलक्या । मे। [श.रः। मन्नायाम्, विलशलाटो। वन 11 वा.स.१५ विलम् । क्ली। विड़न । प.सु. । हिगी। शि। प.। चि.४५ । गुणा:-"कफवातामशूलनी विमकम् । को । विषे। प.सु. । ग्राहिणी विखपषिका।” रान.३५. । विक्षमूला । स्त्री । वाराहीकन्टे । प्रा.च. । विल्वमध्यम् । की। विलशस्य । वरनत भीम विषम्। की। विवफले । मे. । विवशलाटौ वा ददग11 स.चि.३८.। त्वमा घ.द. ज्वरातीसा.चि. कलिङ्गाद्य- विल्वा । नौ । हिडपनाम् । रा.नि.व.६ । गुड़िका.। पले । ८तो. | श.ना.। प.प्र. । विल्वादिकषायः। पु। विवादियञ्चमूले: विल्वः । । (Egle marmelos.) खनाम गुड़ च्याम धान्य कैश हाते कपाये। स वातवर ख्यातहछे । वन गाह। हिं वेल । मं वम् हितः। घ.द.वा.ज्व.चि.। "विवादिपसमूलीय- वेल, विल । के वेलवन । तें मारड, । ता. विल । गुडू च्यामलको तथा।" तत्पर्यायाः,-शाण्डिल्यः शलूप: मालूरः योफलः | विस्वान्तरः । पु | कण्टकिलविशेषे, जशी- कपीतग: महाकपित्यः गोहरीतकी पूतिवासः राख्यवीरतरौ । ते वेणुतुरुचेटु । नाङ्गलदेशे अतिमहत्यः महाफल: शल्य: हृद्यगन्धः शलाटुः नम्मंदातट धर्मखतीनदीसमीपे च । तीक्षा कर्कटाहः शैलपवः शिवेट: पवर्थः विपन: मुच्यते-"विखान्तरी नगति वीरतरुः प्रसिद्धः गन्धमानः लमोफस: गवफल: दुरारुत: विशाख वैतासितारुणविलोहितपीतपुष्यः । सानामितुल्य- पवः विशिखः शिवट्ठमः सत्यफल: सदाफल: कुसुमः शमिसूक्षापत्र: स्यात् कण्ट्र की विमलदेशन सुभौतिक: समीरमारः। गुणा:--मधुरः हृदा: एष वृक्षः ॥” इति इन्वणः। सु.सू.३८३६. । पित्तन्नः गुरुः कषाय: कफवरातिसारन: रुचित् सु.चि.१५ । “चौरतरु: उशीराख्यः।" वा.सू. दीपनय । विलमूल-चिदीपनं मधुरं लघु १५. । गुणा:-काटुरुगा बान्नेयः पथ्यः यात. यातच । कोमलं फलं-निग्धं गुरु संग्राहि रोगन: सन्धिशूलतय। रा.नि.व.८ । "विखान्तरी दीपनस । पक्क' फलं-गुरु मधुरं कटुतिका रसे पाके तिकस्तपणः कफापहः। मूत्राघाताम्ममिन कपायोच्य मंयादि विदोषनच। रा.नि.व.११ । पाशी योनिमूनानिलप्रणुत् ॥" भा.। भपिच-"पक्व' सुगन्नि मधुरं दुर्जरं याहि विवर्णत्वम् । छी । नानगावत्वे । मा.नि. । दोषलमिति ।" "फलेमु परिपक यद्गुणवाददा. धसम् । विज्ञादन्यच विज्ञयमामं तद्वि गुणधियाम् । | विवर्त्तनम् । की । फर्णवायो: निष्काशयितु- ट्रासावितशिवादीनां फलं शुष्कं गुणाधिकम् ।" मिष्टस्य कर्णलग्रस पुनर्विवर्तनरुपयन्न कर्मणि। चन्नस्य कर्णान्तरेव भमणकर्मणि । सुरु० अ.। विरुषगन्धः । पुं । तदायतुल मौभेर्दै । विवर्तितः। ति। परिवर्तिते । भाः । भा.मावत.

·1 वेनिघः। - - विशा [९८१ ] विशि विवर्तितसन्धिः । । सन्धिमुक्ता भग्नरोग विशाखः । । पुनर्नवायाम् । (उ । विशेधे । “विवर्तिते तु सन्धिपापिगमनाहिष रा.नि.ब.५ । खान्दापमारे । सु.उ.७५. । मानना बेदना.।" सु.नि.१६मः। विशाखग्रहः । पं। विवहक्षे। (वन गाछ। विवर्धनम् । सो । ते । वै.निघ। [पमः । [गोछ । श..। विवस्वान् । पुं । पहथे। पाकना गाछ । विशाखजः । ५। नागरम हाने । नाटयमाप्नवू विविधविषापहा । सो निर्विधीतच ये निघविशाखपत्रः। पुं। वालरोगभेद । निदा.। विता (त्ता)। स्त्री । सुदरोगभेदै । लक्षणं विशाखा(खका)। स्वी! येत रमा-पुनर्न- --"वितास्यां महादाह पक्कोदुग्परसनिभाम् । वायाम् । वै.निघ २भ.बा.व्या.चि-पड़शौतिगुग्गु ली। विहतामिस तां विद्यास्पिषोत्यां परिमणलाम् ॥" कृष्णापराजितायाम्। वै.निधः। कठिन कहने । सु.नि.१३ भ. । मे.। तन्नामनक्षने । पमः । विकृताक्षः। स्थलचरपचिविशेषे । विशाचिका । स्वौ। माषपर्णाम् । ट! । विका- । गुण:-"विश्वास्तिदीपनी विशारदः। पुं। बकुलाछे। रा.नि-ब-१० । बस्य: शुभविवईगः।" पवि.२१पः । स्ती (दा)। शुद्रदुराग्लभायाम्। रा.नि.व.४ । विशम् । को। रौप्ये । ये निघः। मृणाल । प. कपिकच्छी। वै.निघः। टी.रा.। सु-चि.११.। पु । मनुष्ये। विशालः । पुं। वृक्षविशेधे । पक्षिमेदे। मः। विशदस् । ली। काशी। शिवाम्। बैं. नगविशेपे । श.र । निध.! । निर्मले, ते दनाशी । “के दोद. विशालतलगर्भः । पुं । पाडीटतथे । जारका कर: ग्शाती विशदो व्रणरोपमः।" स्त्री (दा)।, भरा.नि.वा हत्याम् । मद। विशालत्वक् । पुं । सप्तपर्णपाई । प.मु.। विशईनम्। ली। गुदै कुसिराशब्दकरणे। विशालपनः । पुं। योसालबचे। रा.नि.व. चाबाशि । स.नि.प.। विशल्यकरणी। स्त्रो। भोपधियिशेधे । निर्विवी, ८। माणे । मानकडू। प.नुः । पानामान। रामायणम् । गुणः,-"विशल्य विशालफलिका। स्वी। निष्पाव्यां। (वांद्रा- करणो मल्या द्रासन्धानकारिणी। वारयत् जिम । रा.नि.व.॥ शोपितसा रजातिसारमुलपम् ।" विशाला। तौ । इन्द्र वारुणोलतायाम् । ब्राधान विशल्यकृत् । । भूपलाश, भाम्फीतके । गा, मागान । रा.नि.व.३ । भा.म.४म. होनमानौ । र.मा.! ननरो चि., अचि.पथ्यादिगई। वै.निघ.ज्व. विशल्या। स्त्री। गुड च्याम्। रा.नि.य.३ । । चि.हाविशाङ्ग। इन्द्रवारुणोफले। वा.सू.१५७. । विपदसतनं । वैशेषिगा। लालिकायाम् ।। महेन्द्रवारपोलतायाम्। नाकान गाउ । ने.निघ. विय-गानि।। रा.नि.व.४ । वा.सू.१५ भ.! जीर्ण, ज्व.चि. क व्यापत। उपोदक्याम् । हे पर्कादिवः । उ.प. शाकभद। दन्तित । गाछ। रा.नि.व.३ । मुरामांग्याम् । शाकभेद। রাজগিরা। व.निघ.। गोरक्षकर्कप्यान् । पमः । च.द.विषाधिकार । विहतायाम् । (उौ। पाटलायाम्। भाग। गु.चि.१८५. । प.द. ब्राधानकारौ । घ.द.पाए घि.। उन्मा-चिः। विषाधिवारे । नागदन्यो । शउिट । र.मा.। ' विशालाक्षी। खो। नागदत्याम् । रा.नि.व.६ । मिपुटायाग। म। अजमोदायाम्। रा.नि-ष-६ ।। विशाली। स्त्री। पजमीदायाम्। जानौ । विशाकरः। । इम्बदन्त्याम् । रा.नि.व.६ । रा.नि.व.६। इनिशुगड्याम् । शकि। प.मु.। पाटला. विशिखः । । शरतणे । रा.गि:व.१८ । स्त्री भाद्रम गौ। भा.ग. ४भ. गर्भ.नि. । (खा)। अपयगांगे। सु.गा.१.भ.। फममागें। भद्रपूतते । गामिछु । श.प. । मु.सू.१०२१.। वृने। ..

·विख [८८२ ] विश्व 1 विश्वची। दी। विशिखपुथा। मनी। शरपुटायाम् । भा.म. विश्वग्रन्यिः । वौ! हंमुणदीलतायाम् । रक्त ४भ. । "तया विशिखया सह।" चि.ल.क. लन्दान्नु काधान् । रा.नि.स.५ । पन्याप्रतीकारी। विश्वग्वायुः। एं। मचतीगामियायो। ना विशिष्टः। पुंशीपदै । वै.निघ। [हारा। মেলো বাতাস। गुवा:-"विश्वग्वायुरनायुष्यः विशिष्टपत्रः।। पन्धिपवन । गजेगा। प्राणिनां नेकदोपता। मनिन की हन्ता लयीत्यातपुर.सर;" राज.। विशीपत्रः (र्ण:)। पुं। निन्याये। निम तदान-बातच्याधिविशे। जाए। ग.नि.व.र। See विशाची। विशेषः । ५। जानयोः प्रतिविकारयोः प्रवृत्ति निवृत्तीय असामान्यदर्शने । च.शा.अ. । पृथक्त्व-विश्वजा । मी । गुण्डयाम् । मा.का.वा.न.चि. । त्वं । व्याहतबुद्धिलवं । च.मू ! ८. । विश्वतुलसी। बी। ( Ocymum basi- . विशेषकः । ५। तिलक नप। जिनगा। रा. licum. Syn. Pilosum.) Common नि.व.१०। sveet basil. तुम्नमोभेद, मधुरतुग्नस्यो । वाद विशीकः। 91 पशोक त । रा.नि व.१० । । जनमौ । दा. हिं सना । हैं रुद्रनेड़ । ता. तिर. विशोध(धि)नो। बौ। नागवहौलतायाम् । निक्रु । पन्ना. वसरित। वम् वारा तुलसी। गुणा: नोलोवद । वै.निघः । नागदन्ताम् । शक्ति र -बोनं शीतन्न। कायः मंत्र: उदरामयनः रमातिसारन य । परम मिनमर्पदी हित । रा.नि.व.५ । दन्तिहत । बनान। रा.नि.३.६ । करिन् । विशोधनौवीनम् । को। नेपालबीन। देद्यकम्। विश्व(खे)देवा। नौ। गीरचतणुलायाम्। विद्यासः। मायासाग्रह। गुपा:- गादशहानिद्रा । जटा.। रा.नि.व.४! स-सू- "विधामी दलकन रदेदयननुन बाध्याद. गमः।" ३८.। गाह्न कौनि पूर्वदेश, अन्ये मितकुसुमां बलाम् । मुवि..! नागयन्तायाम् । रान.२प.. विलिष्टसन्धिः रक समदीपलायाम्। र.मा.। घ.वि.म.। ।। पम्मिविपि, सन्धि विखपणी। नी। भूम्यामन्त क्यान् । मुसामग्ररोगविर। यया--- -“विनिटे ऽत्यसोफी वेदनामातत्यं मन्धिर्वािवाया "मु.नि.१५१.। यामना । रा.नि.क.५ ॥ See भङ्गम्। विश्वभेषजम्। हो। एण्ट्रयाम् । । भा. विशेषणम्। की। वायुजन्य व पदनायाम् । म.म. रा.नि.व। घ.द. दातपित्त न.चि. पञ्चभद्रे । "किरातं विश्भेषजम्।" सु.सू.२२. । पृयक्ष करणे । विश्वम्। सी। अख्याम् ' हैं। बोलनाम- विश्वमदा । म्बी। पग्निजिता लगायास् । गन्धद्रव्ये। निजानन । रा.नि.६.६ । निव.२म विश्वम्भरः। पु। सौम्यकीटविर्शघे। सु:कल्प. द.दि.विवादिकपाये। परिनापामेंट। "विन See सोटः। स्त्री (रा)। भूनिम्बे । विशपल प्रोक्रम दिव्य कोटिगुण हि तत् । सँव हिन्द्रा भा.म.एम.नरातिमा.चि. 1 "विश्वम्भरा- कोटिगुपा बाश्री विश्वा स्याटिमाभवा।" मन्ट. निम्नविपाः ।" वासे योतिग्मती। विश्वरूपकम् । कती। कृयागुरुणि। ग.नि.व. विश्वकट्ठः । पु । मृगयानिएपकुछ रं । पम. । १२। पु। रानादनहई। मौद्रिती गा। वै. विश्वका । हाचिनाम्। नाहिन । हारा। निघ। विश्वक्सेना। वो प्रिय लतायाम् । कश्चित् । विश्वरोचनः । पु। पंचुके । झ् । विका.। विश्वगन्धम् । ती नीलनामगन्धद्रव्यं । निमा नाड़ीच शाक। नागाल भाद। मनरा.नि.व.६ ११ पलादी। रा.नि.व01 विखवर्णा | स्त्री। भूम्यामनययाम् । इं स्त्री (वा) । घिचाम् । श.द. । आमना! .निघः। - ·विष [ ८८३ ] विप - - ॥ तनवधा विश्वसारकाम्। की। विदरहने। कनि तदा तं क्रोधमोशरः। विन्यम्तवान् स भूनेषु मनमा। श.च... नि व.४। स्थावरेप धरेषु च ॥" सुकल्प-३ अ.। सा. गुणा:- विश्वंस्था । स्त्री शतावर्याम् । उनी। रा. विपं हि नाम निखिलरगायनानामृजम्बलमखिल- व्याधिविध्वसविधायकनामासादयति। रस-चि.। विश्वा । स्त्री । शताव-म्। भजनी । गुगठयाम् । "विषं प्रापहरं प्रोक्तं व्यवायि च विकाशि च। । अतिविषायाम् । रा.नि.व.६.२३ । शहिन्यो । भाग्नेयं वातकफहत् योगवाहि मदावहम् । तदैव १.निध। युक्तियुक्तन्तु मापदायि रसायनम् । योगवाहि विश्वाख्या। स्त्रो । शतावयाम् । रा.नि.व.४ । विदोष हा वीर्यवईनम् । ये दुर्गुणा विडगई विश्वाची। स्ती। सन्नामकवातन्याधी। लक्षणं ते स्युहीना विशीधनात् । तम्माविषमायोगेषु शीध- लीनां याः कएहरा बाहुपृष्ठतः। प्रत्या "तीक्ष्णोणरक्षविषदं यित्वा प्रयोजयेत् ॥" भा. बाह्रोः कर्मषयकारी विश्वाचीतीह सोयते ॥" व्यवाय्याशुकरं लव। विवाशि सूममव्य करस मा.नि, ॥ स.नि.१ म.। “दगमूली वला मापनार्थ विषमपाकि प । श्रीगसी विपरीतं तत् सीक्षणाद्य- तेलायमिथितं । सायं मला घरेनस्य विभागाम रन्वितं गुणैः। वातपित्तोत्तरं नृणां सद्यो हरति वमाहुके।" नौवितम् । विधं हि देहं संप्राप्य प्राग्दूषयति विश्वादिः । । कषायविशेष। “विश्वाम्बु- शोणितम्। कफपित्तानिलायानु समं दोषान् पपंटोशोरचनचन्दनसाधितम्। दद्यात् सुशीतलं सहाशयान् । ततो इदयमास्थाय दही दाय कल्पते ॥" वा.उ.३५. । तन्छोधनं यया- "गोमूने वारि छद्दिज्वरदाउनुन् ।' च द.पि.ज्व.चि.। विदिन म्याप्य विपं तेन विशुध्यति । विश्वामित्रप्रियः । । नारिकेलरक्ष । श.र. । कालवूट-हालाहल - ब्रह्मपुत्र • वात्मनाभ-हारिद्रक- विश्वाहा । वो । शुगया। वै.सं.याशालगड़।। सक्तक प्रदीपन सौराष्ट्रिक-राकेषु । महाकूट. विश्खोर। पुं। रताक । रमा। मुवी सात क यागगन्ध-मद्याभ-दुर्गन्धीनीति पट् । विश्खौषधम् । को। गुगळयाम् । रा.नि.व.६ । मतान्तरे शृङ्गी-कालकूट-मुस्तक-वत्सनाम शङ्ख कर्णा- विषम् । की। गन्ने । रा.नि.व.१४ । पुं, की। नौति पक्ष महाविषाणि। मुहीकरवीरा लाली- वसनाभ। काठविध । रा.नि.व.२३ । विषमुष्टीनीति उपविषाणि । रा.नि.व.६। पद्मके शरी। अटो.। वनामाख्याते | विषकसा(ो)लिका(लौ)। खी। क्ष- नोवितनद्रव्यमा । विय । तत्पर्यायाः, -तुड़: विशेपे । विधाकला । मकल.१६ प्र. । पाहय अमृतं गरदं गरलं कालकूटं कसाक्लं | विषकण्टः । । गुदील हे । रा.नि.व.८ । भारित रतयनिक नोलं गर गरः घोर इलाहलं | विषकण्टकः। पुं। यासतुपे। श्नाया। हालाहलं ही भूगरं तीक्ष्णं रस. रसायन जगुल रा.नि व.४। नाङ्गलं माझुग्नं काकोल: वसनाम: प्रदोपनः विषकण्टका (किनी, को)। स्वौ । प्रध्या- मौलिकेयः बना पुनः जीवनाघातः। तच विविध- कोटि कायाम्। रा.नि.व.३ । म्यावरं जङ्गमञ्चेत्य कृत्रिमं विषम् ।, गरसज्ञक कृषिमं नाम। तव स्थावर पपधाधिम् । विषकण्टालिका (लो)। स्वी। विषकण्ट्रा- नगममसंशमिति। विशेषाः स्वस्व पर्याये मग्याः । जोति प्रमिद्धत तं । र.सा.सं.स्व चन्दभैरवरसे । सामान्यतः तस्योत्पचयादि-"प्रजामिमामात्मयीने- | विषकण्ठौ । बौ । यन्नाकायाम्। रा.नि.व.१६॥ नाण: सनतः किल । अकरीदमुरो विघ्नं कैटभी विषकन्दः । पं। महिष कन्दे। नोल कन्दै । नाम दर्पितः। तत: कुइस्य वै वक्तादब्रह्मणस्ते नसी रा.नि.व.। दोहो । वै.निघः । निधः। क्रोधी पियवान् भूला निपपाताच विषगन्धकः । । इम्ब मुगन्धवणे । वै.निघः । दारुपः । सत्यं ददाह गजन्तमन्त काम महायानम् विषगन्धा। स्वी। लणगोकर्याम् । काल ततोऽसुरं धातयित्वा तत्तेजोऽवईतास। ततो बननोविज निघः। [चि.बलायाहते। विषादं देवानामभवन निरोक्ष्य वै। विषादजनन- वाच विषमित्यभिधीयते । सगः सृष्टा प्रदाः शेष | विषग्रन्थिः। पुं। स्पालपर्जणि। घ.द.यज, बोल । . - ।

·विष [८८४ ] विप विषधा। नी । गुड च्याम् । श.घ. नि.व.२३ । भा.। .निघ. नवच. चि. विश्वनाप- इरपरसे। See कारस्करः । विपघाती (न)। ए। गिरोषह दे । श.मा. विषघ्नः । । यवाससुपे। इद्रानहाविटभय। विषतिन्दुकजम्। को। मधुरन्टुि कफले । र.मा.सं वैखोक्यउन्नररसे । कारम्करफने । हिना रा.नि.व.४ । चन्पकार । नटा.। भूकदम्बे। कम । गलत्कुठारिरसे। कूमिमा । रा.नि.व-र । सुगन्धान के। वै.निघः। तएलीयनपे। भा.पू.१म.शा-व। शिरोपावे। विषदम् । की। पुथ्य काशीशे । रा.नि.स.१३ । रा.नि.मारा [वा.३.६.1 विषदंशः (क:)। । मानौर । वै.निघ. । विषघ्ना। स्त्री। अतिविषायाम्। पारे विषदंष्ट्रा। स्त्री। सर्पकंडालिकायाम् । विपनिका । स्त्री। अंतकिणिहोतं । येता सु. । र.सा.सं.। नागदमन्याम् । वै.निघ.। पामागें। वै.निघः। विपदन्तः (क:)। पं। विड़ाने । वै.मिधः । विषघ्नो। स्त्री। हिलमीचिकायाम् । शिक्षा । (कः) । गच कटुकायाम् । विका,। रामायाम्। इनुषामदै । | विषदमूला । बौ। बहुमूलमाकभ्याम् । रा. दूध गाह। रा.मि.व.४ । इन्द्रवामगोल तायाम् । नि.4.1 बाथानमना। रा.नि.व.३। वनवारिकायाम् । विषदर्शनमृत्युकः । पुं। चातकपचिणि। वनवाई। रा.नि.व.१० । भूम्यामलक्यां । ३ आमना। रक्कपुनर्नवायाम् । रा.नि.व-५ । हरिर| विषदाता (छ) । । विषप्रयोक्नुपुरुषे । लपण दायाम् । रा.नि.व.६ । हथिकाल्याम् । निशणे। यथा--"न ददात्युत्तरं पृटो विवचन् नोहमति घ। प.मु. । महाकरने । रा.नि.व.६ । टेवदाल्याम् । अपार्थ बहुसरोयो भापते चापि मूवत् । -फोट- मांजा प.सु. रा.नि.व.श पावदेवदान्याम्। यन्यङ्ग लोभूमिमकमादिन्दिग्वेदसेत् । वेपथु यते माज। प.मु. रा.नि.व.२। पीतदेव. तम्तयान्योन्यमौवने ॥" दाल्याम् । भा.। काष्ठकदन्याम्। संतापामागें। [निध. विपद्रुमः । पं । विषसिन्दुके । के हिना, गोदा विषचक्रः (कः)। पुं। चकोरपचिपि। .. गाव । रा.नि.या। विषजितः । प। देवताहव । नाजाविषधरः। पुं । स । पमः । .मा.. विषधमा । म्बी। गुकशिम्या । बागाली। विषन्वरः। पु। तनामकागन्तुचर । तन्न चयन भ.प.। -"ग्यावास्यता विपकने दादीतीसार एव च। विषवसी (न्) । पुं। नागरसुनायाम्। मे. भतारूचिः पिपासा च तोदय राह मुंछया ।" निघ। निदानन् । श.र.. विपनाशनः। । शिरीपहने। विषण्डम् । को। मृणाले । शार. । माणके । नानदछ । पम् । विषतन्त्रम् । को। तनामसादिविपोपममन- विषनाधिनी। त्रो। सर्पकाल्याम् । भ.च. । तन्त्र भेदै। यथा-"मर्पहथिकलतानाम् विपोप- वधयाक काटिकायाम्। व.निघः। शमनी तु या। साक्रिया विषतन्वन नाम प्रोक्तं ! मनापिभिः।" वैद्य.सं.२ म.। | विषनुत्। श्योणाकर दे । श.चः । विपतरः । पुं। कुचेलका । हिना नाह। विषपत्रिका । बौ। पवविषीर्द । तत्तु लैपा- भैप. वातरक्तचि. विपतिन्दुकतैले । लादिबोनमध्यस्थपनम् । मु.कल्पःरम. । विषतिन्दुः (क:)। पु। ( Diospyros | विषपुष्पम् । की। असमीपुष्पे । रा.नि.व.२३ । montana.) विपदुमे। हिना गाछ। हिं मोलपः । श.ना. विषतेन्द। तें मचितन्को, माकडटेण्डि। रा. विषपुष्पः (कः)। पुं। मदनाये। रा.नि. तथ्य इत्यादि। कल्प.... . निघः। वि.स ·विष (८५ ] विष भेष,। - । विषप्रशमनौ। स्त्री । पन्धाकर्कोटक्याम् । 4. कद्रिाव । स्वडिन । बाना। लोर, लाम, निघ.। [मछौ गोछ । रा.नि.व.६ । घनश्री.तारक २ लाना। वभ, গিরিমাটা विषभद्रा (द्रिका)। स्त्रौ । भद्रदन्त्याम् । এবং প্রবাল প্রত্যেক | তােলা। মুক্তা, विषभिषक् । पुं। विषवेदो । है.प.। শঙ্খভস্ম, শুক্তিভস্ম প্রত্যেক।• আনা। সমস্ত একত্র জলে মাড়িয়া উঃ ঝিনুকের ভিতর विषभुजङ्गः। विषधरस । वैद्य कम्। ভরিয়া উহাতে গােময়মৃত্তিকার লেপ দিবে। विषमः । वि। पन्धुरे। बमभान । पनियत- শুকাইলে, ১৫/২০ পানি ঘুটের পুট দিয়া काल स्थायिनि । “वेपथुर्विषमी वेगः ।" मा.नि. । লক্ষ্য রাখিবে, যেমন গন্ধকের গন্ধ বাহির पुं। बोलतो। হইবে অমনি তুলিয়া লইবে। মাত্র ২ রতি। विषमग्राहि। वि। एकदंशयाहिणि । सु. सू.७भ. जोछ ।प.मु.। विषमभोजनम् । को। विषमाशने । मा.नि. । विषमच्छदः । । सप्तपर्ण हथे। शउिम- | विषमई(दि)निका (नौ)। बौ। गन्धमाकु- विषमज्वरः। पुं। ज्वरविशेषे । “यः स्याद ख्याम् । काम। रा.नि.व.७ । नियतात् कालात् शौतीणाभ्यां तथैव च। वेगत- | विषमवल्कलः । पुं। करु पनिम्युक । नदिन- शापि विषमः स ज्वरी विषमः मतः ॥" र.सा. (नन् । प.सु.. सं. । रसरकाषितज्वरे। एकदिविचतुर्थ कचरेषु । निदानादि-"दोषोऽल्पोऽहितसम्भूती ज्वरीत्- विषमवेगः । । न्यूनाधिकवेगे। मा.नि. । सष्टस्य वा पुनः। धातुमन्यतमं प्राप्य करोति विषमा। स्त्री। सौवौरपदरे । भा.। विषमज्वरम्। सन्ततः सततोऽन्य ा स्ततीय क. विषमाग्निः । पं । न समामाग्री। येन वादा- चतुर्थ को। सन्ततो रसधातुस्थः सततो रक धातुगः चित् सम्यक् पच्यते कदाधिच न पच्यते । निदाः । भिषमा स च विजय: सोऽन्ये द्यु : पिशिताययः । | विषमाधुरम् । की। घङ्गीविषै। भैष-ज्व-चि. मेदोगतस्तसोयेऽह्नि अस्थिगचागतः पुनः । कुया. पानीयवशाम्। चतुर्थक घोरमन्तकं रोगसद्धरम् । विदग्धेऽन्नरसे विषमाधूकम्। को। द्रव्यविशेष। विगमा देहे सेमपित्त व्यवस्थिते। तेनाई शीतलं देह. इति लोके । भैप-शिरो-रो.चि. किरिणीतेले । मईमुण प्रमायते। कवि दुष्ट यदा पित्तमा घान्ते व्यवस्थितः । तेनोगलं शरीरस्य शीतत्व हस्त- विपमाशनम् । को। प्रकाले बहुनि स्तोके पादयोः ॥” इत्यादि। मा.नि.। वा भोगने। “बहुस्तीकमकाले या तशयं विप- विषमज्वराज,शलौहम्। को। विषमज्वरे माशनम् ।” गुणा:-"पाल स्यगौरवाटोपशब्दाय कुरुतेऽधिकं। हीनमा तनीः काश्यं करोति च पौषधम् । पाठ:--"रक्तचन्दनहीवेरपाठोशोर- बलक्षयम् ।" भा.। कणाशिवाः। नागरोत्पलधावौभिस्विमर्दन सम. विषमाशुकरः । पुं। यन्यिपर्ण मूले । गटन। विसम् । लोई मिहन्ति विविधान् समम्तान् [वै.निघः । विषमज्वरान्...॥" पुस्त कान्तरेऽस्स माम चन्दनादि- लोहम्। रस.चि. विषमुष्वाकः । । मदनबने । भयना गार। विषमन्चरान्तकरसः। पुं। विषमन्चरे | विषसुष्टिः। पु। महानिम्मे । यशनिम् । पुटपक्वम् पौषधम् । पाठ:-"विझुलसावं सूत महनत । रा.नि.व.८२१ । रामनिम्ब, क्षुद्ररूप. गन्धर्कग सुकन्जलम् । पर्पटीरमवत् पायं मताहिए दिशपे । पज़िनिम् । हिं विषदौड़ी, कड्सिङ्ग । हेमभम कम्। लोहं ताममभका रसस्य दिगुण तत्पर्यायाः,-वीशमुष्टिः समुष्टिः रणनुष्टिक: तथा। वङ्गक गरिकच्चैव प्रयाला रमाईकम् । तुपाडीसी पापा:-तिक्तः कटुः दीपन: मुना गई गुक्तिभम प्रदेयं रसपादिकम्। मुस्ता व्योतीषधौ। कि । सन्पयाच्यः रक्तपित्तहरय । रहे च संस्थाम्य पुटपाकै न मानी."405.) सिद्धिः लचौः पुष्टिदा हडिदाचौरसे। कुचेला. fo.unmताव गये। বীজতাড়ক। हि सम्पत् आशीः वनेटा भूति: मुत् सखे विष- वधार । तत्पर्यायाः,ऋप्यगन्धा गलाही ऋत. एपा दक्षिणावर्तफला गौड़े प्रसिधा। "ऋद्धि- . वै.निघ।

·A विम [ २ ] विषा विषमुष्टिकः (का)। पुं, स्त्रो। विषमुटौ। विषशूकः । पुं । भरोले । मुन्न । भूरिमः । रा.नि.व.२३ । सम.३८५. सुरसादिः। "तघाच | विषङ्गो (इन्) । । भृङ्गरोले । हारा, विषाटिका हदलम्दुति दे चित् उमानाना। विषयोकापहः । । तण्डु लोयदै । जि कोटो वा। नति निघः। पियमूना । नौ। भिरामसके। प.सु. । विपसंयागः । । सिन्दूरे । व.निघः । विपमृत्युः । । नोवधीवपचिति। दाव! विषसूचकः । पुं। घकोरपचिपि। है.च. । दिका। [सवादन । वै.निघः। विषसृक्का (न्) । पुं। भङ्गरोन्न। औरन्न । विषमोभयकाण्टकः। पुं। घण्टावदरे। विका। [भा.। विषयः। । इन्द्रियभोग्येषु सुपरसस्पर्शगन्ध- विषस्फोटः । । स्फोटकभेदै। विवादोज़ा मन्द पुनरा.नि.प.१८। मुमणे च । वै.निघः। विषहन्ता (न्)। पुं । शिरोपरे । रा.नि.वर । विषयि । हो। इन्दिये। विषहन्त्री। स्त्रो। पपरानिमायाम। ता- विषयेन्द्रियम्। की। गन्दादियाइन्द्रियेषु । पराजितायाम् । रा.नि.व.० । निर्विषायाम् । रा.नि.व.१८॥ विपहरः । पुं। गन्धिपर्षभदे। वि। विषत्री- विपरूपा। स्त्री। पतिविषायाम। पार। पधादो। रा.नि.व.६ । महानिम्बु के । इदलम्बुपायाम् । | विषहरा (हा)। स्त्री। देवदालोलकायाम् । कीचा । वा.सू.१५प.सुरसादिः। परुषः। मनालाल। रा.नि.व.३ । निविषायाम् । रा. विषरोगः । विपमन्यगगनावे । नि.व.६ । विषलम् । हो। विष । श.पः । विषहरो। स्री। मनसादेव्याम् । भर.। विपलता। इन्द्रवारुपोषतायाम् । विषहरी(वर्तिः)। नौ। विष हिता । पाठः द्रावानमा रा.नि.व.३ । - भयपालमा मनां भावयनिम्नु कद्रवैः। एक- विपलिप्तकम्। हो। विषसवरये। विक्ष- विंशतिवारन्तु तसो वत्ति प्रकल्पयेत् । मनुष्यालया । वा.उ.२६.६.। दृष्टा वतीने तयाचयेत्..." रस.चि. । विपवनपातः। पुं। रसे। रसर.विपदि । विपहारकः । । भूकदम् । ६.निघः । विषवत्म (न्)। हो। नेचवमगत-रोगविधेि । | विषहारिणी । म्नौ। निविषायाम् । वै.निघः । तच यथा:-"वयो दीपा वहि: भीष कुर्या- | विषा । स्त्री। पतिविषायाम्। बाख्छ।' रा. विटापि वर्मनीः। सयत्ययन्तमुदकं विपद नि.व.६ । चि.मा.का-प्रदर.चि.। "लोम विपा. विपवनं यत् ॥" भा.. गैरिकम् ।" .निघ,रभ.कएकुलाच.चि.। "विषा- विषवल्ली। इन्द्रवारुपीलमायान् । मलकपुष्कराः।" लाइलिकायाम् । विवणा- द्रापानमा रा.नि.व.३ । मित्रा । है.निघः । कटुतुण्ड । कटुतरा । रा.नि. विषधिया। स्त्री। विषनमन्त्रमे। विष- व.३ । काकील्यो । वा.उ.प.। विज्ञानमान्ने । [प.स.। विपाख्या। गुलकन्दातिविषायाम्। विषक्षः। पुं। ठटुम्बरहो। यद्र। 4 बाउरे । वा.सू.१५. मुलादिः । “भल्लास- विपवैद्यः । पु । विषमन्नाभिन्न वैद्य मारनद्र पाठाविफलाविपाख्या।" वा.उ.५८. । 'एक्षा। म.। विषाहारः । पुं। भल्याम् । विका, विपरिणी। स्त्री 'फाले । 'वौ | विषाणम् । ली। कुष्ठीपधे । इड़ । इतिदन्ते । छामा रा.नि.द...J1 पुं। ( Diospyros नील पझे। भ.मान विषशील विषमे। हिना गाछ। हिं द। तें मचितन् की, माकुटटेण्डि। रा. विषपुष्यः (कः)। पुं। मदनमो। रा.नि. न्त्री। - स्त्री । स्त्री।

·2८५ ] वृद्धि वृत्तवीजः । । राजमाये । वनवणे। रा.नि. गन्धा छगलान्ची पावेगी मुङ्गः नुहका नगा छगला छगली पन्नौ श्यामः हृम्यगन्धा दीर्घयालुका : व.१६ । मिण्डारुप । रानि व ४ । वृत्तवौजका (जा)। खी। पाण्डु र फल्याम् । कोटरपुप्पी प्रजाती बडदाग: बचकोटरपुष्पौ। स विविध: ऋतरकभर्दन। गुणा:-"दारवयं रा.नि.प.५ । बाढक्यां । अाश्त । रा.नि.व.१६ । गोल्य पिच्छिल कफवातहत् । बल्य कासामदोपत्रं वृत्ता। स्वो। मांसरोहिण्याम । प्रियङ्ग लगायाम् । हितोयं खल्पवीर्यदम् ॥" रा.नि..३। हागा रा.नि.व.१२ । निष्पावे । भोग। रा.नि. हडदारके । वैःनिघ। व.१६ । झिझिगटातपे। रा.नि.व.४ । नाग- वृद्धदारकादिलोहम्.। हो । जरुस्तम्भाधि- दमन्याम् । नगिनना । रा.नि व.५ । कायाम् । यार औषधम् । पाठ वारेविहन्तीकरि- इक। रा.नि.वह। वैनिघ.२म.वा.व्या.पि, कर्णानिमानक निकायपुती लौह प्रामवाता- वातारिरसे। इति कोशासक्याम् । रखियोगा । न्तको मसः" इदं योगरवाकरस्य । रसार । रानि..1 हधूपः । । गिरोपहई। श्रीवासहर । वै. वृत्तिः । स्वो। जीवनोपाये। भम. निघ.। वृत्तिखः। पं। कशालासे । रा.नि.व.१९ । हधूमा। स्वो। मात कह । वै.निघ, । वृत्तारुः । पुं। खजाह । थका गी। वृद्धनाभिः । त्रि। उच्चगामी। city! | श्रम । रागि.व.० । हद(धि)मली। स्वी। गहासमझायाम् । यस वृत्रभोजनः।। गण्डौरशाके । सजाना। रा.नि.व ४ । महायणायाम्। वै. वृथार्त्तवा। स्वी। वभ्यायां स्त्रियाम् । वका।। निघ। रानि.व.१८॥ हद्धराजः । । पम्नवतसे। कथित् । वृद्धम् । सो। शैलजनामगन्नद्रये। निगष। वृद्धरुहा । स्त्री । शतावम्।ि च.मू.४ अ.। रा.मि.य.१२ । पुं। एकपक्षाशद हई, स्थविरे। वृद्धवाहनः । पुं। भामह । कथित् । ग.नि.व.१८। अपिच-"तसम्तु सप्तरुईवीण. वृद्धविशोतकः । पुं। प्रामात कह । अागज़ धातरसादिकः। दीयमाणेन्द्रियषल: चोरिता दिने दिने गा। श.मा, यलो पलित खालिन्य युक्तः कर्मसु कामवासादिभिः किटो द्धोभवति हदसूत्रकम् । को। इन्द्रतू लदो । सारा । मानय: " हडदारफलतायाम् । रा.नि व ३ । वृद्धा। बी। पचामोर्ड प्राचीनायाम्। चूड़ि। वृद्धकण्ट: (क:)। पुं। इङ्ग-दोहरी । वैनिध, । "मालेति गीय नारी यावहाणि पोश। तसन्तु वृद्धकर्णिका । स्त्री । पाठायाम् । रा.नि.व.६ । तरुणो माया दाविशन् सरावधि ॥ तदुईमधिरुढ़ा स्थात् पवाशहासरावधि। हद्धा तत्परती जया हदकाकः।। ट्रोग्य का। हाद। सरतोत्सय वजिवा ॥ भा.। तनसम्भोगे मरणं भवति। राग, । “पाला तु पाणदा प्रोता युवती वृद्धकोटरपुप्पी। स्वौ । नीलबुलायाम् । वृद्ध- प्राबधारिणी। प्रौदा करीति हइत्वं वृद्धा मरण- दारके। [कल्प.४ प.। मादित् ।” महायावपिकायाम्। रा.नि.व.५ । वडगोनप्सः। पु । मण्डलिसर्पविशेषे । सु. अङ्गठ। वू बाजून। श.र. । वदतिता। मो। पाठायाम् । बानामि । | हदाङ्गलिः । स्त्री। याम । ग.र.। हदत्वम्। की। वाईका। प्रम.। वृभिः। स्त्री । पाधिको । घ.स.१७.. वनाम- दारकः (रुः, कः)। ।( Gmelina प्यालोषधौ । वृद्धि। सत्पर्याया:,-योग्या ऋति: asiaticà or Rourea santaloides. ) सिद्धिः लशीः पुष्टिदा बद्धिदात्री माल्या भौः स्वगामव्यातलताविये। वीरिक सम्पत् श्राशीः जनेटा भूति: मुत् रुखं गोवभद्रा । वचार । सत्पर्यायाः, ऋप्यगन्धा गलालो ऋत. एपा दक्षिणावर्षफला गौड़ प्रसिधा। "ऋद्धि. चापमः। ६ अहटा ली। वेनिघ।

·८ ਉਥੇ ६८६ हथि इंडिय कन्दी हौ भक्त: कोश्यामले। द्विस्तु वृन्तम्। हो। प्रमनवन्धने । ना।। अम. ! दक्षिणय फला प्रोना महर्षिभिः। प्रयोगप्पनयो. कुचाग्रे । मे। रेकं यथालाभं प्रयोजयेत् ॥" गुणा:-"हद्धिगर्भ- वृन्ताकः । । शाका। नोडली द । प्रदा शीता हवी मधुरा भता। वृप्या पित्तास रा.नि.व.२३ । उपोदिकायान् । शे। वाकांक- शमनी चतकास दयापहा" भां,। मधुरा स्निग्धा तिला शीतला रुचिमधाकरीमफुटलमित्री च । हो । (वन गाछ। रा.नि.व.। सी। तत्- रा.नि.व.५ । दा.सू.१५च. पाकादिः । रोगविर्गपे। फले । वसन! भा.नवच. चि.। "वन्ताकाश साः सतविधा:-वातपितकफगोपितमेदीमूवान्च- पध्यमेतत् प्रदिष्टम् ।" गुणा:-"वन्ताकं खाटु नाति । निदानादि--"बुद्धोऽनूइंगतियः भोथ- सोयीच कटुपा कमपित्तलम् । चरवावदलासन गूलकरयरन् । मुष्की वइगतः प्राप्य फल कोषा- दीपनं शकलं लघु · तालं कफपित्तनं आईपित्त- भिवाहिनीः। प्रपौध धमनी द्धि करोति फल. करं लघु। हन्ताक पित्तलं सिदिङ्गारपरिपाधि कोपयोः। दीपासमेदीमूचा : स इद्धि: सप्तधा तम्। कफमेदोऽनिलामनमत्यये लवु दीपनम् । गट:" मा.नि. 1 तासां मूवान्चनिमित्त हडौ वात- तदेव हि गुरु निग्ध मतलं लग्णान्वितम् । समुल्ये, कयलमुत्पत्तिहेतुरन्यतमः । अधः प्रकुपिती- अपरं असहन्ता कुकटाण्इसमं भवेन् । नदर्ग:सु ऽन्यतमो हि दोषः फल कोपवाहिनीरभिप्रपद्य विशेष हित होनच पूर्ववत् ।" भा.पू.१भागा व. । धमनी: फलनीषयोई िमनयति तां मिया- वृन्ताकोयौ। यातांकोहये। रा.नि.व.० । चचते। तासां भविपतीनां पूर्वरूपाणि वसि हत्याम् । मदः । कोटीमुष्कमेटेघु वेदना मागनिग्रहः फल कोश | हन्तिका । स्त्री । कटुकायाम् । ददौ । श.घ. ! शोफ ति। तब वातहद्धि वातपूर्णतिमिव हन्दः । । हन्दाचार्यकृतचिकित्सासंग्रह। करह- परुषां, पित्तद्धि पकीदुम्बरसडामा, प्रेमद्धि' रोगभेद । वालवणं यथा-"समुन्नतं इत्तममन्द- कठिनामन्यवेदनां गोतां करामती, रतादिलण. स्फोटाहतां पिनद्धिषिद्भां, मेदोद्धि' मृटुम्निग्धा दाई तीव्रज्वरं बन्दमुदाहरन्ति । तचापि पित्त- चतजप्रकोपाल जयं सतीदम् पवनात्मकन्तु ॥" कण्ड नतीमल्पवेदनाच नानीयात् । मूववेगधारा- मा.नि. शीलस्व मूवद्धिर्भवति । सु.नि.१२ अ.। वृन्दा । म्बी : तुलमीत ने। श.र. । वतीनरि- वृद्धिका । म्बी। शपुष्पग्राम् । ७ पाना- नासलतायाम। वै.निघ.। बिछ। अर्क पुष्पग्राम् । वै.निघ। ऋछौ । श.मा.। वूकम् । लो। जले । वृद्धिदः । पुं। नौवकनामदख रुपे। चौवक ।। वृशः। पुं। वास करने । वामक बा । भाटी, रा.नि.व.५ । वाराहीकन्दे । रा.नि.व. । भः । उन्दुग। श.र. । स्त्री । वासायाम् । दामद । वृद्धिदात्री । स्त्री। नही । इति । रा.नि.य.५ । या। वृद्धिपत्रम् । को। षडङ्गल शस्त्रविरोप वेदने कृचिः। मुं। रतापुनर्नवायाम्। वै.निघकास. भेदने च । सु.सू.प.। बड़: पत्रमिव इद्धिपत्र । चि.कण्ट्रकारीते। "डिपत्र नराकार छेद-भेदन पाटने । जय- वृश्चिकः । मुं। ये लपुनर्नवायाम् । रक्तपुनर्नया- मुनते भोफे गम्भीरे तु तदन्यथा ॥ नता पृष्ठतो दोघं हलवक्त ययायधम् ॥” सत् विविध-अञ्चि- याम्। वैनिघ २भ-वा.च्या.पि. महारामादौ । सा प्रयतायञ्च । हे पपि सप्ताङ्गलम् अर्बपञ्चा- तनामककीटविशे। विछ। हिं विछ । मं हुलं हतं साईङ्गलफल कार्य । तयोः प्रथम विंचू । तहिषगुणा:-"हथिकस्य विर्ष नौक्षामादी दहति वद्भिवत् । ऊईमारीहति दिप दंशे पाच तुरमाह । सू.टी.ड.। निष्ठति। देश: सद्योऽसिरक श्यावस्तुद्यते स्फुटतौर वृद्धिभाक् । स्त्री । बद्धीपधौ। नकुल १० अ. । च" वा.८.३७.1 ते विविधाः मम्दमध्य- वृद्धेला । नौ। स्यूलैलायाम् । वपना । महाविषमर्दन। तब मन्दविषा गोशकरकोधना: घ.निधः। हादश, मध्यविपा: काईटिकीवास्त्रयः, इतमाश वृधसानः । पुं। मनुष्ये । उपा। महाविषाः सर्पकोयनाः विपनाश पञ्चदश। एवं 1 - - ·वृश्चि [८८७ ] . विशदशिवाजातयः। तयां गन्दविषाः यथा नेवरगहा उष्ट्री का भलिपर्णी ददिणावत्तदी "हाग: श्यावः कषुर: पाण्डु वर्ण गोमूत्रामः कर्कशी सालिका पागमावर्ता देवलाङ्गलिका करभी मेचकर शेतो रतो रोमग: शाहलाभी रहते भूरिदुग्धा कार्कशा खण्दी युग्मफला चौर-विपा- मन्दवीर्या मतास्तु। दलचणानि-एमिर्दष्ट णिशा विपाणी भासुरपुष्पा । तदगुणा:-कटुः वेदना वेपथुर गावस्तम्भः भरतागमय । शाम्बा तिका हृदयवतशोधनी रतपिती विषधारीच. दरे वेदना पोईमेति दाहब दो दंश शोफी कन्नौ वल्या छ। रा.नि.व.८ । कासनो वातनी बरया" इति। मध्या यथा-"रकः पीत: घ। राज.। करदकितपतुल्याकारफला। कापिलेनोदरेण सव्व धूमाः पर्चभिर विभिः स्थ:। इति। सु.सू.३८ ३९ प.वातशमने । उष्ट्रधूमकमेष- एते मूवोचारपूत्वएडजावा मध्या जयास्त्रि प्रकारी. एनयाम् । इति । वा.सू.१५५.अर्कादिः । “भार्गी रगागा। मिताशीपो भोजनस्थावरोधी मूळ रामा सिकाली मकोया" कण्ट्रकिनमेषराङ्ग- घीया मध्यवीर्याभिदष्टे ।" उत्तमा यया-"त तुल्याकारफला पाठापवा ईपद्रोमशा वेतपुष्प- थिव: श्यामली लोहिताभी रहा तो रक्तगोली. पुचा दक्षिणावर्तवली मपरागीभेदः । सु.चि.८मः। दरी घ। पीसो रक्तो गोलपोतोऽपर रको नीली सि.यो.उन्मा.. घ.द.चारगुड़े। नीलगमम्तथा च ! रतो वभुः पूर्वव कपर्वा यथा-वृश्चिकाहिविषापहा। स्त्री। नाकुल्याम् । पञ्चा पपीप यच्च । नानास्पा वर्दतथापि कामा। २.निघ. घोरा जयायैते दयिकाः प्रायधीराः। जना तेषां वृश्चिपत्री (णी)। स्वी। वृश्चिकाल्याम् । संर्पकोयात् पदि देहेभ्यो वा पातितानां विदेण। विशालि। प.मु. । रन्मा. लधुमेषराङ्गयाम् । भूख एभिर्दष्ट मपंवेगवतिः स्फोटोत्पत्ति न्तिदाही ज्वरय। लेभ्यः कण शोणितशापि तीन तमात् । वृश्चो । स्त्री । योरपे । नर्नवा । वा.चि.३५. । माभिः। वै.निघ। माणम्यज्यते शीवमव" सु.कल्प.८यः। श्रीषधि- विशेथे । मे। गूक कीटे । 'सारनाका पम. । बचौहयम् । ती। होरयुगले। वतरक्तपुन- मदनह दे। कर्कटे। गोमय कोटे। भावन' नवयो। मि.क.पा.१स्त.अ.। मीद। भरतः। हथौरः (व:) (क:)। पुं। येनपुगनवायाम् । वृश्चिकामिया । स्तो। पूतिकायाम् । मदि। माभूया। प.मु.। प.स.४मः । रसा संचधा श.मा.। दतोगुय्यां नागबलातले च। च.द.वि ज्दा.पि.। हधिकर्णी । म्बी। भावुकलितायाम् । मुगा- "धीरविलवर्षाभू।" वा.सू.१५ प. विदार्यादी। लानी गा रा.नि.व.३ ॥ चद.कास.चि.हहरकण्टकारीते। प.द.वा.व्या. चि.एकादशशतप्रसारणीतले । वा.र.पि.चि.अम्. वधिक विषम् । की। शिक्षकोटग्य विष। नाश्ते। वृश्चिकविषापहा। स्त्री। महारान्नायाम् । वृपः। पुं। बलोवई । वा। प्रमः। तन्मव. गाकुण्याम् । व.निघः। गुणा:-"Bषमूवर शोफघ्नं लमिदोपविनाशनम्। हथिका । स्त्री। जुद्र तुपविशेष। म चिक्षुधा। फामलाग्रहणीपाणु नाशनयाग्निदीपनम् ॥” भवि, के इले। वस्. विजुवा । नत्पर्यायाः,-नख- ९.। ऋषभनौषधी। रा.नि.व.५। दुरालभा. पी विक्षिला अलिपविका। गुणा:-पिचिला याम्। रा.नि.व.२३ । वासकहछे। रा.नि.व ४। अम्बा भन्तक्षित्री ध। रा.गि व.५ । प.पि.३५. । च.द.गुड़ते, कामदेवते । नदी. ५प.। पग्निपाम् । काकूनिया। लपुनर्नया. भागात । गोधूमे। प.मु. । मूपिके । मे। की। यासामूले । वहें। श.मा. वधिकाली। स्त्री । (Fragia involucra- बषकर्णिका (णी)। स्त्री। सुदर्शनाखता. ta.) स्वनामख्यातचपविशेषे। विशणै। हिं याम्। शमीन छन, उठि भूवरि। घ.सू. वहंण्टा। मंयिकादी। कहलिगलु । तें डुख- ४.! वा.सू.१५ अ. सुरासादो। "खरयुषहपकी- घोड़ी। ता, कक्षुरि। वम्. शेडशिंगी। तत् पाया:,-तथिपवी विपक्षी नागदन्ति का सर्प- कट्फन्न कासम:।" अमान्नधाम् । दंष्ट्रा भमराकाली अष्टधसरपुझिका काली पगन्धा (धिका)। स्त्री। गवान्याम् । चि.क. याम्। वै.निघ.।

·। प ८८८ ) दृष्टि हमा | रा.नि.व.३ । प्रतिबलायाम् । सो पस्यन्ती। स्त्री। अतिकामुकायाम् । म । (दानव-निघः। हृषा (न् । पुं। वोट के । बने। है.च. । करें। वपणः । ।प्रण्डकीगे। रा.नि.व.१८। तटु. मे । म्बी(पा) लघुमूपिकप लगायाम् बाग। पति:-मांस-मधिर-कफ मेदसा सारागान् वायुः रा.नि.व.३ । ट्यन्ताम् । वड़ सौ रा.नि.व. । योगेन भवति । मु.शा.४.। इयम् एरण्ड्यापर्वावटा, पलाम दन्ती दया। पाकच्छ । । सुदगेगविणं ये 1....।। भा.सन्धिक-ज्व.चि.। घरगन्धायाम । भा.सनिक निदानादि-"सानोत्सादनहीनस मलो पण. ज्ववि.वचादिः । महान्योतिमसील तायाम् । कपि- संथितः। प्रक्विद्यते यदा स्वेदात् स का ननये- कच्छौ। है.द.। [म.। तदा। तब करण यनात् विप्र म्फोट: सावयपाकपायो। ममी। शताव म । जीवन्ताम् । नायते । प्राहुई घणकता नगरमाप्रकोपना ।" वृषाकरः। पुं। माये। अयस्नान। रामि. मु नि.१३. 1 मा.नि.। व.१६। [घण्टे । मे। वृषदंशः (कः)। । पुं। विड़ाल । विज्ञान । वृषाः। एं। पानीयमानातके । बनवाना। अमः। चाद-पात चि. । “पयसा पदंशस्य शक्लन् !" | पाणी (इन्) । पं । चपभो । रा.नि-व-५ । वा.उ.३५.। [रा.नि.व.६। हषध्वाझा (ो)। स्त्री। वषादनौ । म्बी। इन्द्र वागण्याम् । द्राक्षामा नागरस्तायाम्। ६.निघ। हषनाशनः । । विडङ्ग । श.मा. । पपत्रिका । नौ । यस्तावनाम् । शगजानंद। पायणः । । पटकपक्षिणि । हारा। रा.नि.व.३ । वृषाहारः। पुं। विड़ान । हारा। हषपर्णिका। ब्राह्मयटिकायाम्। वृषौ (इन् । धु। मयूरे । श.मा. । वामनराजे। च.सू.५ अ-वमित्र-गग्यः । वृष्टिः । स्वी। नलवरी । गुणा:-"हशिक्षिप्य- वृषपर्णी। स्त्री। पारख कलितायाम् । इग्नून- न्दिनौ गीता निद्राले बल प्रदा। मलापहारिणी वायुदायिनी, परिवारिणी॥". रान.२५०। कृष्टि कांगी। भूद्राजौ। प.गु.। कृष्णदन्ताम् । र.म. । नलं भूमिपतितमविधं भवति । तद्यथा-याव- वृषपर्वा (न)। पुं। कशरी। रुव । विश्व भाद्राचिनकाधिकभवनलानीति चतुर्विधमित्यष्ट. तपसः। पं। हथे। मे। पमके। उणा । विधं हटिजखम्। तम पुनर्टियाहटिराविष्टि कृषभध्वजा। पत्री महादन्ती । दुर्दिनहरिभवत्वेन भिन्न गुणं भति। यथा-"निशा. मौ। .निघ। जलं कफकरं धनं शीत गुणात्मकं । सामुद्रतीयस्य वृषसपल्लवः । । वासाहन्न । वामद तक। सम विनयं यातकीपनम् । दिवा सूर्यागुतमा च मघा वर्षन्ति यत्पयः । तत् कफन्नं पिपासा लघु 4.निव.२म.आय.चि.वसन्त कुमुमाकररने। वातप्रकोपनम् । दुर्दिने टिसम्मतं वातभृतं स्वात- हपभाक्षी। इन्द्रवारणीन्दतायाम्। लम। कफळछोपहनन नपं दोपकोपनम् ॥" ब्राधानगगी। रा.नि.व.३ । अथ श्रावणटिनल गुणा:-"तथा यारणहटिय हपमूलम् । हो। वासामूले। वानर मन । दोपरोगकरौ नृणाम् । कण्डन्दिोपजनन पानीयं वातरक्त चि. मदतेन्त । न प्रशते ।" पथ भाद्रटिनल गुणा:-"सवनं कृपलः । पं। रझने । गाबद्र। घोटके । मे। नामसं नौरं महातकीपनं । शमनं पितरोगाण वृपलोचनः । ५। मूषिके। ई.च. । मधुरं रणदोषान् ॥" भयाश्चिनवरिनल गुणाः ---"मचं पित्तकर पान' गुन्दा-रकविकारक्तत् । वृषवीभत्सः। पु। कपिकछु भद। पै.निधः । घिवाननवसम्भूतं खरं शम्य विदोपहत्।" पय हपसार। पु। शुरूवटे। देवकुम्भाग्य क्षभेद । कात्तिकटिजलगुणा:-"कात्तिकहटिसम्म त नाति- वे.निघ. । [श.मा.! सन्तापशीतलं! नाशनञ्च विदोषाणां सर्वशस्य. वृषसूक्को (इन् । पुं। भङ्गरोन्ने । सौनन । प्रवईनम्। शीतलं अलकायं विदाहज्वरनागनं । स्त्री। ।

·की। । .नि.। था 4 वष्या ८८८] वह चन पुण्यतरे दंगे शरइति माधयम् । पित्त-बहच्चित्तः । । फलपूरे। श.च.। बरविनाशाय शस्यनिष्पनिहेतवे। भम्बरस्य सदा हचुचुः । पु। महाशाके । रा.नि.व.४ । पप्यम मतं खाविसम्भवम् । गगनाम्बु, विदीपन बहच्छतावरोष्ठतम्। अनुग्दराधि- गृहीतं यन माने। बलां रसायन मेध्य यन्त्रा कार तम् । पाठ.-'शतावरीरसप्रस्व चोदय- पेत्य ततःपरं । अनाव विन्ति जसं धारा- लायपौड़येत् । ताम्पसमायुन चौरहिगणितं धराम्तु यन् । पतितं तत् विशेषाय सचेपा दहि- भिषक् । परा: कल्काभिमान् दद्यात् स्थलीपुम्बर- नामपि।" इति चातुर्मासिक जलम् । पवि. अ. । सम्मितान्। नौवनीयानि यान्यष्टी यष्टी चन्दन. अन्यचतुर्विध जलशन्द सम्यम् । कालटिनवं पद्मको। ट्रा धात्म गुमा च वला नागबला सथा। मरीगर न प्रशस्त । शालपपों पृश्निपों विदारी शारिवादयम् । हष्टिका । स्त्री। पारण्यशपथ्याम् । नाम । शर्करा घसमा दया कामांच फलानि च। ष्टिकालः । पु । वर्ष। [शा.च.। सम्य सिद्धघ विजाय तदतशावतारयेत् ॥" च. दृष्टिनी। मी। पुद्र लायाग। जाने पना। द.मसन्दर.दि. हष्टिजोवनः । । घातक पविधि। वृहच्छदः । । अनीटते। बाजागा । वृष्टिभूः । ५। मैके। हारा। वृहच्छफरौ। स्वी। महापोटी विशेषे। मनग- वृणि: (णो) (इन्) । गैप । पमः । भूमे। गुणा:-"निग्धाम्यवाएठरोगनी हप्यम् । को। मनोपे। "मननी हर्ष यन प्रोही प्रकोनिता।" रामः। सन् सच्चे हथमुन्यते।' यथा-वस्य मावापीतं । वृहच्छल्काः । पुं। चिटिमस। जिमिार। हर्पण भवति । "वस्य योगकर या सहप्यम् ।" नटा.. च.पि.भ.। । रतुदाई । रानि..१४॥ वृक्षच्छालपर्णी। सी। (Flemingia माघ । नवदनाया है.चः । पामलके । वि। congesta.) महाशालपण्याम् । वनगा। शुभातद्धिकरं भा.। हिं वड़ गालपान्, भालइ वासन्द । वम् तीखोला। हष्यकान्दका (दा)। स्ली। विदाये। धि- वृहच्छिम्बो। स्वौ। महाशिम्बयाम् । दर मा । रा.नि.व.७ । मूल के । वे निघ.। निन् । गिघ.। वृप्यगन्ना। मोहदारले। दौमात्रिका वृहज्जीरवाम् । को। स्यू नजीरकै। लगाई। म.८। पजान्योलगायाम्।.शानावर। रा. बाबा। भा.वाजौ.चि. । “हजीरकमप्यन ।" नि.२.३ । प्रतिमलायाम्। गौरादामड़ा। वे. वृहज्जीवन्ती । स्त्री। बनामानातीपधिविशेषे । वह कौनस।। तत्पर्यायाः,-पवभन्दा प्रियदरी कृप्यगन्धिका। नौ। प्रतिपलायाम्। लोड. यसकरौ मधुरा नीवपुरी। गुयाः,-वीर्यकरी वाला। रा.नि.व.४ । । भूतविद्रावनी रसनियामिका छ । रा.नि.व.३ । कृप्यचगड़ी। नौ। महामूपिक कण्यांम् । व वृहन्नीवा । म्बी। सहजीवन्त्याम् । रा.नि.प.३ । भूयाकानी। दे.मिघः। वृहतिका (तो)। स्त्रो। वाक्यिाम् । 51 वृप्यपों । स्त्री। भूमिकमाण्डे । थै निघः । र.मा. (Solanum Indicum.) द्रवामांकी। कृप्यपाला । . : मामलोव निघ.। काकू विवाह गटा। वम्. डोरली विद्वानी। वृष्यवल्लिका (लो) की। भूमिकुमाएई। हैं कुकमाथि। ता. मधुण्ट । सत्पर्याया:--. रा.नि...। महती कापा वार्ताको सिहिका सिंही कुली कृप्या। स्त्री। महा। र.मा । शवावयाम् । राष्ट्रिका स्थलका भएको महाटिका महोटी भूम्यामलक्याम् । रा.नि.य.५। पामलक्याग। रा. वापनी करतनः कराफरला कण्ट्रालुः दोरड़ी नि-य-११। भूमिमाम्। भतिमतायाम् । ३. वनन्ताको प्रसहा रकपाको हिलो लवाइ- इन्याम् । ३.निघः । शूकशिवाम् । | तिका प्रकामा परावेदो सुदवार्ताको चटभण्टाकी निघः। ।

·व.४ टुप्पलिंगी। मा विधा नविका शता चेति। हहत्धस्तूरकः । पं । राजधुस्तरे । गुणा:-"वृहतो पाचनी सीणा ग्राहिणी वात- वृहत्पञ्चमूलम् । हो । यिनाग्निमन्य टुण्टु क- नाशिनी।" राम। "क्षदिकी हहती तिता कटुः (वीणाक)पाठाकारमरीषु । सु.म.३८५.। "विच- रुण चनसमा । युक्ता द्रवि पेए धारासंम्नम्भ- सोपाकगाम्भारीपाटलागणिकारिका..........पञ्च. सिहिदा । विनया तहहती वातमपिनाशिनी। मूलमिटं महत् ।" च.द.व.चि.. गुणा:- रुच्या चाननयोगेन नानानेवामयापहा ।" रा.नि. "पञ्चमून्झ नहनिनं कपायं कफवातनन् । मधुरं पिच,-"हहती ग्राहिमो हृद्या पाचनी वामकासनमुग लग्निदीपनम् ।" मा.! कफ वासहत् । कटु-पितास्य रस्स-मारोधक- नाशिनी । उन्ना कुष्ठवर वाचायलकामानिमान्दा-हत्यत्रः । । इति कन्है। रा.नि.द.७ ॥ येत- नित् ॥” भा.। तत्फलगुणा:- तथा न्याः लोभ । मधुयास्तूकै । मिठी वारस । व.निघः । फलनेव पन्त सन्दीपनं मात् कफवातनाशि। कल हहत्पत्रा। म्बी। विपरिकायाम् । ग.मि.घ. विमपञ्चरफाननाना सथानची शसमिट वदन्ति ।" 01 कासमदनपे । वे.निघ. । प्रवि.१६अ। कण्ट कार्याम् । पन। घ.द.कफ हत्पर्णः । पुं । गुरूरी । वै.निघः । व-धि-सिक्कादिकपाये । ज्दर.चि.वलायते । पृर- वृहत्पर्णी । स्वी। महाशय यौदिशेपे । वन- ममाविशय । सु.शा.६अ। मारा.नि.व. वृहतीकल्पः । । चिकित्साकल्प दे । वृहत्पाटन्तिः (लो)। पुं, म्बी। धुम्तरही । वृहतोदयम् । लौ । हातो कण्टि वारी चेति विका.. दये । सु. ३८५.। च.द.वा.ज्व.चि. किरातादिः । "हहतीहयगीतुरः।" भा.मि.चरचि.। हहत्पादः। पं । वटवने । श.च. । सूझ फला स्व लफला चेसि हहतोइये। सचि,. । वृहत्पार(ले)वतम् । की। महापारेवतफले । वृहतौफलम् । को। हन्या वीने । व भावनिरा.नि.व.११। वृहत्कन्दः। । विष्णफन्द। रा.नि.व.०।। वृहत्पाली (न्)। पुं। वनशोरमचुपे। वन- रञ्जन । र.मा.! चौरसरा.नि.व.११॥ बहत्पौलुः। पुं। महापीलुदै। नाश वृहत्कालशाकः। पुं। नाकासमई। वह यादातारा.नि.व.११ । दांगदागन्ना विका,। वृहत्काशः । । खग्गड़वणे । पशिश। प.म. । बृहत्पुप्यः । । महाकुमाएई । वै.निघः ।वी। कदलीये। वै.निघः। वृहत्या क्षिः । वि । तुन्दिन्ने । अमः । वृहत्कोशातको। स्त्री। इतिकोगातक्याम् । हहत्पुप्यो। स्त्रो । शहदै । प.मु. । बहत्फलम्। को। वामारहे। भा.पू.१भ-शा. इन्न । रा.नि.व.०। व. 1 पण सफन्ने । दाँत.। नग्न फन्ने । गान। वे. वृहत्खजूरिका ।वी। राज्ञखद रिकायाम् । निघः । म्बी (ला)। अलावाम् । नाउ । प.मु.। निरपब्छ । व.निध। कटुतुम्याम् । जिएला । रा.नि.व.३ । महेन्द्र- . वृहत्गोधूमः । पुं। महागोधूमे। वह गाम् । वागण्याम्। सादान। 'माग्दयाम् । म See मागोधूमः। गरि। रा.नि.व. रानजन्वाम् । वा शंग। हात्ताल:। पुं। हिन्नालहई। गा.नि.द.६। रा.नि.व.१०। र.मा. । वहत्तिता। म्बो। पाठायाम्। यानानि । वृहत्यादिः। पुं। तदादिदशद्रव्याग्मफकपाये । रा.नि.व.हा यथा-"वृहती पुष्करं भार्गी घटी पङ्गी दुरालभा। छहत्तृणः । पुं। वंशवये। श.च, । वत्सकस्य च पौनानि पटीलं कटुरोहिणी। तइ. वृहत्त्वक् । पुं। सतपर्णहई। छाडिन छ। त्यादिगंप: प्रोक्तः सन्निपातबरे हितः । कासादिषु "वृहत्वक् सप्तप स्वात् ।" रा.नि.व २३ । च सब्वेषु देय: सोपवेषु च ॥" च.द.च.चि.। टन.फलं वृहत्वचः । । निम्बहले । प.म. ! अन्यच्च-"हती कगट कारिका ·म.. - [ १००१ ] 'वन मधुकर हि" गुणा:-पाचनीयो बाहत्यादिर्गण: सहवारणी। स्त्री। महेन्द्रवारपीलसायाम् । पिशनिलापहः । ककारोचक-शास-मुबह-रुना दह गांवांग । बायोममा रा.नि.व.३ । हरदौजः । । प्रायातकहते । सोमज़ा भाछ । हहदन्ल: । । कर्मरत। कांमत्रांडा बहनलः । पुं। महापोटगले। वपना गाछ । गी। श.प.। हदेला । । स्य लैलायाम्। वड़ पा । हनिम्बः । । महानिर्ब । वै.निघः । रा-नि-य-६। वृहन्नीलो। वो। नानिलोड़ते। वहगोलम् । सौ । मरम्मुने । उनमूछ । श.प. हहन्मरौचः।-पुं। मरीचे । वै.निघः । हहहन्ती। स्त्री। एरपवविटपदनीविशेष । वल्लोनौ। स्त्री। लोगोशाकमैदे । सेव द्रवन्तीत्यु यते । गुणाः-"दन्तीय सरं पाके । वृहस्पतिः। पुं। पश्वस्य यहभेदे। तहहोते रसे घ कटु दीपनम् । गुदादुराग्मशूला कराडू. मयः शूनाचिकूट: रकार; साम; महस्वलनशीलश कुष्ठविदाहशत् ।" भवेत् । माद.५० म.। हहद्दलः।। पहिकालीन । उनमा। वृक्षः। '। तरी। नौर। सत्पर्यायाः,- रा.नि.व.६। सप्तपतचे। छामि गौर। वै. पुलाकी करालिकः कुठः पुष्पदः पल्लवी फलदः निघः हिन्नालहक्षे। रंग गए। रा.मि. मूली भूमिरहः महीरः भाखी विटपी पादपः थ.। रकरसोने। पै.गिध, स्त्री। लज्जालुता. तरः पगोकहः कुट: सालः पलाशी दुः द्रुमः अग: याम् । कुल गछारछौ। व.निघः। थगछः भागमः यिटर: महीरुहः स्थिर: पारस्वारः वृहद्रोणौ। स्त्री। द्रोणोपरिमाणे। १२८ शः । नग: कुटारः कुटि: पिटपः वनस्पतिः पद्रिः शिखरी प.प्र.१७.। कुमः कुन्नः वितिरामः अधिपः भूरुहः भून: वृहदान्यः। पुं। घेवेची। मात्र गाह महीनः धरणीरुः चितिनः भालः। तस्य पट्- महागालो। प.मु.। मानय-"कुरुदाद्या प्रयवोना मूलनास्त त्यला. हहहदरम् । सी। महाकी लीफले । गुणा:- दयः । पर्चयोनय इवाद्याः स्कन्धना: साल कीमुखाः । कफपित्तकरं गुरु सरश। मद.व.६। मात्यादयो धोजगहा: संमृच्छाजास्तृणादयः । युर्वग- स्पसिकायस्थ हदहला। स्त्री । महापलायाम्। नौजदागज़। पड़े ते मूलजातयः ॥" "रावरणाला।" सि.यो.उन्मा.चि. चैतसपुते । लोध्रद्रुमे । लामगीर। रा.नि.व.६ । धवनने। शुकरी । लजालुकायाम् । . नावलौ गज। थांना गौछ। र.मा.। वे निघः। वृक्षकः । पुं। बसकुटमहथे। कूति गाए । र.मा.प.कल्प.५ य. । सु.सू.३०५चि.२३. । वहगण्डी। सी। बायमापापवायाम्। वड़ ३८ । नन्दितचे। पूनगाह । धन्वन्तरिः । गाग्रागिना । प्रयोग कानकसैले । वृक्षकावीजम् । की। इन्द्रयये । हामानुः । पुं। पनी। चित्रकाचवे। पमः। वृक्षचरः। पुं। वानरे। धनन्नयः । वृहद्रावः (वो) (न्)। । क्षुद्रपेचक । रा. वृचतपनः। पुं। पार्णिकारहो। निक्षा- नि-य.१६। हहहर्णः। पुं। सूटनन गए। .निघ। माचिकनामीपधाती। वन मारिदा र सा.सं.। वचधूपः । पुं। चौवेष्टनामकगन्धकाठ । मनम वृहहल्कः (लः)। '। पत्रिकाली, । रा.नि. न । रा.नि.व.१२। लखना। वै. व.६ । सप्तपर्यहवे। वै.निघ। हाली। स्त्री। फारवागन् । वनगा, उदछ । हहरातः । । देवधान्ये । मदान। पर्यवक्षनाथः ।। यटहः । श.प.। भरमरीहरा र.मा. हक्षपाकः।। वटवछ। श.च. । ( 126 ) है...। [मदः। वक्षधूमकम् । की। भेटाले । निघः।

·वृक्षा वेद . . वृक्षभक्षा । स्त्री। बन्दायाम्। दामा। भा.। हक्षायुर्वेदः । पुं। वृक्षरोपणपोषणादिशास्त्र । वृक्षभेदी (इन् । '। वृधादर्ने । दोनाजा स आगेयपुराणे मृन्यः। सम। पश्यते । कथित् । वृक्षारहा । स्त्री। अमृतसवालतायाम् । वृक्षमर्कटिका। स्त्रो। काठविड़ाचिकायाम् । वृक्षाहीं। स्त्री। महामदायाम्। रा.नि.व.५ । साविनानि । केचित् । वृक्षाश्रयो (इन्) । पुं। चुट्रोलूके। कूज | रा.नि.व.१६ हक्षसभः। पं । नलवेतसे । श.च. । वृक्षराजः। पुं। महामदायाम् । दीपान्तर- वृक्षेशयः। पुं। निर्विषसर्पविशेष। सु.कल्प वचायाम्। जनहिनि । वै.निघः । वृक्षोत्यलः । । द्रुमीत्पले । नाडेनन । वृक्षरहा। स्त्री। वन्दायाम्। दाना, वन्तः । र.मा.| See द्रुमीत्पलः । वेकटः। पुं। मस्यभेद । कौमांछ । मे। रा.नि.व.५। च.सू.४भ.. भाकाशलसायाम् । घाटनादन, अवशोछ।। च.सू.४थः । जन्तुका- वेगः । । ग्रदैन मलनिर्गममहत्तौ। भ.। त्वरा- लतायाम् । रा.नि.व.३ । विदारीकन्दे । र.मा.। याम् । वृद्धौ । प्रवृत्ती। मा.नि.। महाकालफले । असतलवालतायाम् । महासमझायाम् । रा.नि. मे.। शुक्र। हे.च. । स्त्री (गा)। महाज्योतिष्मती- व.३।४ । पुष्करमूले । वै.निघ.। लवायाम्। वह नाम की। वैनिघः । वेगधारणम् । की। मलादोनां वेगनिरोधे । वृक्षवान् । पुं। पर्वते । रा.नि.१,२ । वृक्षवीजम्। सौ। कुटनवौने। रेल्वव । यण-"न वेगान् धारयेद धीरः कामादीनान्तु धारयेत् ।" रान.१प.। वृक्षवीरा। स्त्री। भूम्यामलक्याम् । इहै. वेगनाशनः । पुं । ने पाणि । शर. । थागणा। वै.निघ। वैगनिरोधः। पुं। वैगविधारणे। निदानम्। वृक्षशायिकः । पुं। गोलालवानरे । भूथ-वेगविघातः। पुं। मूत्र पुरीपादिधारणे । ना। अयं पर्णमृगगुणः । सु.सू.४ ६. । "नलाभिरमगवेगविधातः।" भा-अ-सा.चि.। वृक्षादनः । । पञ्चत्यहा ते । मे। पियाल- वैगिहरिणः । पुं। श्रीकारिमगे । रा.नि.व.१८ । वृक्षे । धरणिः । वन्दायाम् । मन्तिा। हिं नेहा- वेगी (इन्) । पुं। श्येनपक्षिणि । वामनायी। ली। अमः । मधुझने । मे। स्त्री (नौ)। वन्दा. राज. रा.नि.क.१६॥ याम्। भवगा। रा.नि.व.५। मु.सू.३७ अ.। वेजानी । स्त्री । सोमरान्याम् । See सीमराजी । घ.द. वा.ज्व-चि. रासादिः। "रामा हचादनी दार।" विदारीकन्दै। रे मज़। मे। वेट्टचन्दनम्। ली। श्रीखण्डचन्दनान्यतरे भैष. नेवरो. चि.. चन्दने। याना में ग्रीखण्ड। के वेह- पच्चे गन्ध । तञ्च साविच्छेद। मलयाट्रि- वृक्षासयः । पुं। लाचायाम् । नार। .निघ, । समीपस्थ वेटगिरिनत्वाई दृमित्यु च्यते । “मलयाद्रि- वृक्षालम् । ली। तिन्तियाम् । ॐन । See समीपस्था: पद्धता वसंचिताः। तनातं चन्दन सिन्तिड़ी। प.टी.रा.। महादा इति अ.टी.भः । यत्न हवाच्यं क्वचिन्मतम् ॥" गुणा:-पतिशीत पम्बलकुटा इति प.मु. । ड्का इति भानुदीक्षितः । दाह-पिचनं वर-छर्दि-तषा-कुष्ठ-मिरोल्कासह हिं विषादिल । घ.द.प.च.चि. ! घ.सू.४अ.. तिक्तच। रा.नि.व.१२। गुणा:-पन्न कटुके कपायं कफार्शोनं तृणानं वड़म् । की। साईविच्छिन्नचन्दने । बल इन्तन । वात पट्रोगनमुदरामयनं गुल्मातिसारजनन । रा.नि.व.१२। रा.नि.व.६ । पन्नलीण्यां। भागबन्न । बहुदग्नि-वेठमिका। स्त्री। रोटिकाविशेषे । मुखचूर्णे। घ.सू.४म होगी। "माषपिष्टिकया पूर्णगर्भा गोधमचूर्णतः। रचिवा वृक्षान्तः। पुं। पानातकतहे। बांगा गौछ। रोटिका सेव प्रीता वदमिका वधैः। भवेदमिया श.प.। अम्नवेससे । बनावम। वैनिघः । बल्या वृष्या रुच्याऽनिलापड़ा। उया सन्तमपी - ·। स्यात् ।” वेत [ १००३ 'वेन गुब्बौं हपी शुमला परग। भिन्न मूवगला स्तन्यtong.) Common cane. खगासख्यात- मेदः पिच कफमदा। गुदकोलाहित-वास-यहाछ माकलवायाम्। दछगी। मं वेडिस । के स्लानि गाशयेत् ॥" भा.। वेतम् । तें जीतयुरकुली। तत्पर्यायाः,-रथः वेणिः । स्त्री। देवदाल्यान्। श्रीज पाया। अभपुष्पः विदुलः शौत: यानीरः यच लः प्रियः वा.कल्प.प.॥ [निका.। नमकः रनगः गन्धपुष्पः रथाधः वेतसौ निचुल: वेणिवेधनौ। स्त्री। नलौकायान् । सांस। दीर्घपत्रक: कलम: मसरी नमः सुषेण: गन्धपुष्पकः। वेणी। स्त्री। पीतदेवदाल्याम्। भा.। देव- गुणा:-काटुः सादुः शीतल: भूतन्नः पित्तकोपन: राच्यः दीपन: रक्तपित्तन: कुघ्न य । रा.नि.वर । दायाम्। प.मु. पाया। घराघरी वा वेलीच वत्फणगुग्णा:-"फलं वेवस्य वाताव मानपिचवलास. देवदानी घ मोमूतम् ।" अरुणः । मेष्याम् । छात् ।" राज.३५ः । तत्शाकगुप्पा:-"वातल कटुः (ो। है.च. [व.१२। तिकानमधीमार्गप्रवर्तवम् ।" घ.स.२७५. । वेणीग(मूलक)म्। बतौ। उशीरे । रा.नि. | वेतसपत्रकम् । की। व्यधनार्थक शस्त्रविशेषे । वेणीफलम्।की। देवदालीफले। बीउ स.स.प्य.। तल्लक्ष यथा-"सोनमडुलविस्तार (पायोयन । वै.निघ.२भ कामलानस्थे । चतुरहुषमायतम् । अद्भुलानि तु चत्वारि बन्न- वेणीरः । । परिष्टे । श.प. । दाब विजानता।" स.टी.ड.भीनः । वेतसान्तः। पुं। पनवेनसे। रा.नि.व.६ । वेणुः । । वंशे । वाम । रा.नि.व. । रसा.सं.शूलचि.अग्निमुखरसे। “वेतसाम्न विष वेणुकर्करः। पुं। करीराचे । बिका.। [२५. । वेणुका। स्त्री। तन्नानकफलविषभेदै। सु-काल्प. वेतसौ। स्त्री। वेतसहदो। श.र. । वेणुज(न)म् ।की । मरिचे । र.मा. । वेतालग्रहः। । भूवयहविशेपे। लवणं- वेणुनः (नन्मान])। पुं। वेषुयये। सौरान "गन्धमाल्वरसिं सत्यवादिनं परिवपिनम् । काउन । रा.नि.व.१६ । या-पि.१५प । छिद्रच जानीयात् बेसालिग यशीकृतम् ॥" या. वेणुनिःसृतः । । इधौ । य.निघः । उ.न. वेणुनिर्लेखनम् । तो। अंशत्वपि। वीरभान वेतालरसः । पुं। कुष्ठाधिकार रसः । मौन। सु.पि.१५.। -"धधक मृतलौरव रावस्त शिलामतु । ताप्यं वाकुचितीमानि विफला मुएली समम् । सव्योपं वेणुपत्रकः । । माइलिसपंथिगेये । स कल्प, चूर्णितं लेह्यं मधुभा निष्क्षमावकम् । मापैक [र.मा. नाशयेत् सिम वेतालोऽयं महारसः॥" 'वेणुपत्रिका (त्रो)। स्त्री। नाडीहिनी। सन्निपातञ्चरे-"रसं गन्ध विषञ्च व मरिघाब्द वेणुयवः। पुं। बंशनधान्ये । चामत धान । समांशिकम् । शिलायाम् मद्द येत्तावत् यायचायत मं वेणुनघ। कं विदरकी। से वेदुरु. विरयम् । काजलम्। गुमामातम्प्रयोकव्य' रेहादशसंशक । तत्पय्यायाः, -येणुकं वेणुशः वेषुवीनं देशभः साध्यासाध्य निहन्त्याशु सनिपातं सदारुणम् ।" वंशतण्डुलः वंशधान्यं वंशातः । गुपा:-शीत: र,सा,सं.। पायः मधुर: रुक्ष. मूवझे पाविषनः यलपुष्टि- वेनः । पुं। वेनसाले । रा.नि.व.६ । वंशविशेषे । यीयंद: पित्तनय । रा.नि.२.१६ । “रुषः कपा बडे वामा में वेत। क वैत । गुणाः- यानुरी मधुरः कफपित्ता। मेदाझिमिविषधर शीतलः कपायः भूतावेश पित्तप्रय। रा.नि.व.०। पल्यो वेणुयंवो ममः ॥" च.मू.२०.प.! घ.चि.३५. वेणुवीजम्। सी। वेणुयवे। दौरान उन । वेत्रकः । । रामशर। वै.निघः । वेतः । ७। वैतसलतायाम् । रा.नि.व.० वेत्रमूला। स्त्री। महिन्याम् । वै.निघः । वेतनम् । सो । रौप्य । श.घ.। वनविपम्। तबामक-पुष्पविषमेद। घेतसः (सा)। पुं, स्त्री। (Calamus ro. (वाउन गएकरूप.२५.। पाठः ४५.1 भन्यः । की।

·वेप [ १००४ ] वेद्य - । शा.४म. वेवाग्रम्। सौ। माड़ोशाकविशेषे। दाउद्र | वेपनम् । की। यातव्याघो । कम्ये । रा.नि.य.२०॥ पशि, वजा । गुणाः- वेवाय दीपनं हय वरम् । हो । कुडुमे । विका. 1 वार्ताके । विक्षा। ति पित्त कफापहम् ।" राम.३५ शरीरे । मे। वेदना । स्त्री । चिकित्सायाम्। रा.नि.व.२० । वरदाम् । ती। कपूरे । हारा.। व्यथायाम्। वेलनम् । को। हिजो । न.द. । वेदनाधिष्ठानम्। हो। मनोदे हेन्द्रियादो। वेला। स्त्री। रोगे। सनयभीषने । समये । “वेदनानामधिष्ठानं मनो देहर सेन्द्रियः। केश- भोनने । विका, । दन्नमांसे : हाराा तटभूमी। रोमनखायान्नमलद्रवगुणे विना।" च.मा.प.। वेलाजलपानम् । हो। वेवायां वारिपाने । वेदविता। वि। मनसः प्रवर्तक । सु.भा.भ. तशातीव स्वास्थाकरं। सवाहि-"उपवापि वेदारः। पुं। ककलासे । विका.। वापि भीतं कवोरा कापि ज्ञापि कायशीवर वेदिः। स्त्री। परिष्कृतभूमी। पमः। शी। पाय: इत्व' नयां पप्यमेतत् प्रयुक्तं कादायवादह- अम्बठायान् । श..। संस्थानुरोधान्" तथा-"अपनयति पवनदोध वैदिकः (का)। पुं, स्त्री। वे सस्तूरले । वै. दलयति कफमाशु नाशयत्यरुचिम्। पाचयति चान- निघ। मनलं पुणाति निशीथपीनमुम्भः ॥ रावी पौत- वैदिनी। स्त्री। तन्नामिका पञ्चमी वा या ममीदोपशमनं संशन्ति सामान्यतः पीतं वारि बौहिपञ्चभागप्रमापा कुष्ठविसपाधिष्ठाना च। सु. निशावसानसमये सामयध्वसनं । भुक्ता तूईमिदं च पुष्टिनननं प्राक्चेदपुष्टिमदं रुच्च माठरवद्धि- पाटवकर पक्ष्यच भुनान्तरे।" रा.नि.व.१४ । वेधकम्। लो। धान्यकै । रा.नि.व.६ । पुं। वेलान्वरः । । चरविशेष । लचर्ण-"शोकान कपूर। विकाः। पनवेतसे । रा.नि.व.६ । कोषाघानीर्णत् सन्तापाइलहानितः । चन्तकाले वैधनिका। छिट्रकरणास्त्रभेद । घमत्तानां मायन्ते दारुणा: नराः ॥” न.नि. सान्द्र। पमः। वेलिभुप्रियः । । सुगन्धाय । श.र. । वेधनौ। स्त्री। मेधिकायाम्। पछि। रा.नि. वेल(क)म् । सो । विड्डे । भम,। च.द.शिरा- वह । करि कविघनास्त्र । विका. । व्यधे । वा.सू.१५.मूह विरेके । "वेल्लापामार्ग- वधफलः। पुं। करवते । रा.नि.व.। व्योष।" वै.निघ,२भ-ग्रहणी, चि, सालिशादी। वैधमुख्यः । । मन्वश्व्याम् । गमगे । वा.व्या. अनमोदायवटी। रस.र. वाल चि. पट- रा.नि.व.६ । स्त्री (ख्या)। कस्ताम् । मृशमाजि। मदलहले । वा.उ.प.। रामि.व.१२। वल्लगिरिका । स्त्री । प्रियदी। वै.मिघ, वेधसुख्यकः । । गन्धगयाम् । प.मु.। परि- वेलम् । हो । मरिचे। भा-पू-१म. । द्रायाम् । दोकाना गा । प्रम.भः । वेशनम्। को। मरिघे। प.स.। स्तुण्उने । वेधसम् । की। पद्मूले । श.च. । विका । रोटीवेलनाचं वर्जुल काठे । वन्न । मा. वेधा:(स्) । पुं। ताकदचे । शवः । वेलनी। स्त्री। यल्लीायाम् । रा.नि.व.८ । वेधिनो। स्त्री। नैधिकायान्। रा.नि.व.६ । वेलन्तरः । । विस्तान्तरह। हिं वरवैसा । कायाम्। (बांद । श.र.। तत्पर्याय:-वीरवरूः। "वैजन्तरी भगति वीर- वेधो इन्) । पुं। पनवेतसे । रा.नि.व.६ । तरु: प्रसिद्धः वेवासितारुण-विलीहित-नीलपुष्पः । वध्यः। वि। बैधना, शिरादो। अल्पमुखैः । सानामितुल्यकुसुमः भमिसूझपवः स्यात् फाण्ट को शस्त्रैः व्यधनीये। सु-सू.५५.। घ गलदेशन एष दक्षः।" सदगुणा:-"वेल्लन्तरी वेपथः । पुं। कन्पने। रा.नि.व.२० । “वेपघुः रसे पाके विकायाकफापरः। मृवाघासारममिद- दिपमो वेग । मा.नि. । पानी योनिमामिलानिंगित् ॥" भा.। - . ।

·वैकु याम् । वै.निघः। वेश्या । १.०५ ] वक्षन्तरादिगणः । पुं । तदादिद्रव्यवगें। स वैश्याचार्यः । पुं। पीठमचे। बीइनि- वातरोगप्तः पमरीशर्करामूवक क्रमवाघानहरय । गी। वा.स.१५म.. वेषणः । ५। कासमवई। हारा। वेक्षभवम्। की। मरिचे। वै.निघकास.पि. वेषणा । स्त्री। वितुनको । सान' । र.मा.। बिकटच वेलरौ। नौ। कपडदारके। शनि बौख- वेषवारः । । वैशवार । बाना । पटो.रा.। वे.निघ.रभावा-व्या-चि. एरण्डपा। वेषिका । स्त्री। नातोपुप्पत । वै.निघः । वत्रीबायाम् । कै.निधः। वेष्टः। एं। यौवेट नामकसुगन्ध काई । मनम- वेल्लिः । स्ती । जतायाम् । शार। काई। रा.नि.य.१२ । नि-से । बाना म.मा.। वेलिका । स्त्री। इन्द्रपोदक्याम्। रेविटभव । वेष्टकम् । सी। नियाँसे । पान। शमा । उद्याप । शरः। । यौवेष्टनामकसुगन्ध काष्ठं । रा.नि.व.२३॥ वेक्षिकाख्या। स्त्री। विवशलाटी। दन। रा.नि.व.१२ । कुष्माहे। शरा। मननकार्छ। वल्कले। र.मा.. वेसितकः । पुं । नैकरनाख्यसर्पविशेष । संकल्प. | वेष्टनम् । की। गुग्गु ली। श.च.। उौथे। कण गप्कुल्याम् । मे। स्त्री (नौ)। सपंरपोलिका वेशनम् । की। दिदलचूणें । See देसनम् । [दड़ वाग। भ...। वेशन्तः। पुं। तुद्रसरोवरे । पमः । वेष्टवंशः। पुं। कण्ट कविणेत्यपरनामवंशभेद। वेशरः। पुं। शतर। विका.। वेष्टसारः। पुं। श्रीवेष्टनामक सुगन्धकाष्ठ- वेशवारः। पुं। रन्धनौपकरणविशेषे। चांदना, नियां । मननकार्छद्र बाजे रा.नि.व.१२ । ममना । गुप्पा:-"वेशवारी गुगः स्निग्धो बन्लोपः । वेष्टा । स्त्री। हरीतक्याम् । वै.निधः । चयवदनः।" राज.प.। वेशवारद्रव्यगणो यथा वैप्पः । पुं। पानीये। ~मजागो-मरिपएण्डी गन्धिक धान्य इरिद्रा दार- भारिद्रापिपलोदाडिमेष । "पजामी मरिचं गौ | वेसनम् । को। हिदलचूसें। (वगन । यथा यदि-धान्य निगादयम्। पिप्पलो दाडिमति -"दालययण कानान्तु निस्तुपा यन्नपेपिताः। देशवारगपो मतः ॥" रा.नि.व.२२ । पक्कासभेद । तच वेसनं मोक्तम्......." वदटिका रुच्या यथा-निरस्थिपिट खिन्नं गुड़तयुक्त पिप्पली. विभिनौ बलपुष्टिकारौ च । भा.। मरिचयुनाव मांस वैशयार इत्युच्यते । “निरम्यि | वेमनमोदकः। पुं। वसनक्कत-लडङ कमैदे । पिथित पिट' खिन्न गुड़वान्वितं । रुचामरिच माम महार। हिं बुन्दिका लाइड, । नद- संयुक वैशवार इमि मतः ।" प.प्र.३.। गुणाः, गुपा:--"ते यल्या लघवः शोता: किञ्चिदातकरा- ---"वेशधारो गुरुः सिग्धो यस्यो वातरजापहः । स्तथा। विटम्भिगो वरनाथ पित्त-रक्त- वाफा. पोर्णनः सञ्चधातूना विशेषानमुखगोपिणाम्।" पहाः" भा.। वेशवारोधातः । वि। पिष्टं । वा.चि.५५ । वेसवारः। पुं । धेशवार । दखिना। प्रमः । वेशीजाता। बो । पुतदाबोलतायाम् । वैवाङ्गतः । पुं। युवाहो। रेहि गाछ। श. वेश्मकलिङ्गः। पुं। पटकपतिथि। तन्मास की। वैकड़तफले । देशेहि रुम । सनिपातहरम् पतिगालच। राज.। वैकतिकः। पुं। मम्पिकार । है.च.। विश्मकूलः । धु! . पघेणायाम्। मिहिमा वैकरतः।। दींकरादीमा सापां व्यति- मदः । रा.नि.व.०। [चिका.। वारण माते सपंजातिविशेष। स मायलि: पीट वैश्मनकुलः । .पुं। कुछन्दय्याम् । हूं। गल: सिग्धराजि सि विविधः। स.कान्य.४ः। वेश्मरसः। पुं। मोचरसे। .निघः । वैकुण्ठः । पुं। पज के । म उनगौ। “वैकुण्ठ- वेश्या । स्वो। पाठायाम् । पाक्नामि । श.च. । मजत पाहुः।" रा.नि.य.२३ । सिमाज के। - . । ।

·वैदि - मार। चरे। वैड़ [ १००६ ] उनक-झूमनमो। रा.नि.व.१०॥ See “वेडाल या शहद योग्य वेपमानस्य धूपने" च. अज्ज कः। द-ज्व.चि.धूपे। वैकुण्ठाश्रमौ इन्। पं। वैद्यवल्लभनाम- | वैणवम् । ली। वेणुयवे। माय । पमः। यन्य कार। [निः। पुं। उपनयने वणुदण्डे। अम । स्त्री (यौ)। वंशलीचमायाम् । रा.नि.व.६ । [अमः। वैतः। नि । विवतिसम्मने । दुःसाध्ये । मा. वैतंसिकः। पुं। मांसविक्रमरि । वैकृतज्वरः । पुं। अप्रकतकालनाते वास- वैतरणवस्तिः। पुं। निरहस्तिमेदै । यथा "प्रायेणानिलनी दुःख: कालवन्य पु --"पलगुक्तिककर्षकुड़वैरम्नी कास गुडसिन्धुगौमूवैः । वैकृतः। हेतवी विविधाम्नस्य निदान सम्प्र- दर्शिताः" च.चि.३ अः। वर्षादिषु वाताये: इयतैलयुती यम्तिः शूलानाहामवात छत् । वैतरण: धारवस्तिः भुक्त चापि प्रदीयते ॥" घ.द.निरह- क्रमाद यो ज्वर; स प्राहातः, वर्षासु वातिकः, शरदि पैत्तिवाः, वसन्ते च सेमिकः, शैमिकः, अतोऽन्यो वती। गोमूवं ८प. पक्वतैलं १ प. मदनफल- वैकृतः तथा वर्षासु पैतिक इत्यादि । मानिः । स्यै के व्यवहारात् । एकपुटकर यं मावा । वैतसः । पुं। अम्न वेतसे । गटा.। वैकान्तम्। की। खनामख्यात-मणिविशेधे । नाभांस । वत्पर्यायाः,-विकान्तं नीचवच वैदर्भः। पुं। दन्तमूलगतमुखरोगे। "सृष्टं घु कुवनक गोनास: तुद्रकुलिशं नोर्गवन' गोनसः । दन्तमूलेषु संरम्भी नायते महान् । भवन्ति च चला दन्तः स वेदोऽभिघातनः ॥” सु.नि.१६. । तच शेतनीलरतभेदन विधा। तनिरुक्ति:- "वज्राकारवयैव प्रसद्य हरणाय सर्वरीगाणाम् । वैदलः। । दालिनिम्मितपिष्टकभेदे । मान- यदविक्रान्तिं धत्ते तक्रान्त बुधरिदं कथितम् ।" अदि । श.च.। गुणा:~-गुरु: भक्ष्यः विष्टमी सृष्ट- तेषां साधारणगुणाः-रसवीर्यविपाकेषु पञ्चसम मारुतशा राना। चयकुष्ठविपनं पुष्टि करं रसायनञ्च । पपिध- वैदलवर्गः। पुं। दिदलान्नसमूहै। तयया- "वैकान्तं पञ्चसदृशं वज्रयद्रसवीर्य कम् । तथाप्य. मुन-वन सुन लाय-मकुष्टका- मसूर-माइल्य-चपक- भावे वनस्य ग्राह्य वैक्रान्तमुत्तमम् ॥" रा.नि.व. सतीनविपुटहरेणुकाढ़को प्रभृतयो वेदलाः। तत- १३ । तच्छोधनमपि होरकवत् । See होरकम् । साधारण गुणा:-"कपाया मधुरा शीताः कटुपाका वैक्रान्तं वज्रवत् शोध्य नील शेतच लोहितम् । मरुत्कराः। बदमूव पुरोषाय पित्त से महरा बजलक्षणसंयुक्त दाहघातासहिष्णु तत् । इयमूण स्तथा ॥ ऋते सुगमसूराभ्यामन्य त्वाभानकारिणः ।" तत् सिवेत् तप्तं तप्तं विसप्तधा। पञ्चाशीतर वैदलान्नम्। सी। वैदलयुक्तमत्त । बानिया। वारुण्या लिप्त भूषागतं पुटैः। कुचराय मति तदगुणा:-"वेदलान राधिकरं गुरु द्रव्यगणे: याति वैक्रान्त सप्तभिस्तथा। भस्मीभूवन्तु वैक्रान्त समम् ।" वै निघ। वज्रस्थाने नियोजयेन् ।" पवि.अ. । वैदलिकशिवः। । वेदलि कमिधाम् । वैगन्धिकः । पुं। गन्धके । वा.उ.३६ मः । गुग्णा:-"चिप्रदायव सुदुराय सबै मता वैजननः । पुं। प्रसवमासे। पमः । वैदलिकास्तु शिम्बा:।" वैजपाणिः। पुं। ऋषिविशेष। घ. । वैदारिकः। पुं। होन-मध्य-प्रह-यासादि वैजयन्तिका। स्त्री ! नयन्तीतये । बरिगोछ । ननिससन्निपातन्चरे। लक्षणं-"अल्पशूलं कटी. अमः। अग्निमन्यते । गनिनि । रा.नि.व.।। वोदो मध्यदाही स्ना भमः। भृशं कमः शिरी- वैजयन्ती। स्त्री। जयन्ती। र.मा.। सु. वक मन्या हदय वाग्नः ।" प्रमोलकः शास. चि.११ः। भग्निमन्यत । निति। है.चः। सु. हिक्का-कास-नाय विसंजता! प्रथमोत्पन्नमेत चि.१६म. । वा.उ.प्र. साधयन्ति कदाचन ॥ एवम्मिन् सन्निवते तु कर्ण- वैजिकम्। को। शियुतले । मषिनांव टेडल । मूले सुदारुणः। पिड़का 'नायते नन्तीया मे. पुं । सद्योजाताडुरे । मे। आत्मनि । श.मा.। कच्छण नीवति । भा.म.भ.। [निघ। वैडालशकत्। की। विडालविछायाम् । | वैदिका । स्त्री। भूमिगम्बू हो। बनवान | .

·. वैद्य [ १०.७] घेद्य चंदनम् ।की। समग | नि.१५.. काममा समानुपादियः पुषी ग समान भोपन" शामः २५...। “तिमी भाणों वेर्य(रन)म्।। दिगिलगी। मानणभा पनियम मा भागविना पर्यायाः,भानाय भाल. गमा विदेग मागपो गर्म भवन् । पूर्ण पार गर 'अगरी पानाम बालसामानी माजसर्गममः। पराया तिर बिसुरा राम परिवाया गया यागविग" मना:-नम mputमा गु. गा.प.४०५.१ "मामा भगा पिणः पयो CCTTHU I 971, 1 Scc inft:q! दमनारा गए Cि" ७ि१८प दी.४ पंटूर्यरणः । । । पंगः। “पमानमा मगर गाउपमन धान। पैदेहिता (जो)। पिपाम् । भा.पु. पिपुर नागी f RIENE बामणे भरीत्।" १. सन.प.म.नि. REN मजा.१-१०। पापनाधिकारिनादार नपा नमारम" गाया। म.। भाग मा-1 पर मनुना-पीयौरन गयो नि गरिजाय। प्रबार माप | भतरी ति नियः" मनम, १.प. " वेदाः। PREETAIEEETI निरिणा. पा मोगादिगा- यन गरे गाय: africs Otी. गग ५ दिन गजनीमादिमा भिवादहिग." मा- F] गया।" ममा ' सामामामो पपगाभादी. "भानो परममा परा गोरा मापन सिरिमा पिपरम:" "दा. गलो दागमनमा । एrn fre: Here: मारि: मी पराममा भाटि. TEArier-ATTRIBE: भERIENE" सम्म. शिया RE नियEिR : रिक्षा पचापापनि प्रास्ता माय! गो। म हम मा गोटाया गया पाय-नाशानिया. माभागा दाना : R.. मनापानी या free मनिषा सानानिग दा गी. रमाrrit Ein पर पि पानिपता, मनमा । निशित। SmiAIRSINI ME HAI पार: पगिरनुभाग: पीग: ती मmagini: Rifal in alia" REHI.I anाग | पो.महमापिदातिनमान: मीकिः। रिपिता न भूम" ममाः । । गापारः गमदमयानुरगमी प: मिजमापमः सिमर्शपमिरियाय, Arut RI- कामममीम: मायावती" ति गरमपणा "te An: स, माल पाविदा irar:मासिकायो सनी पती। गरीयो दिन पच मंचा म पूक्षाने ETR: mal feria for ou... गरिममा पपिः" इति चमचम । मानsn:'वामान बनन त..... पपिप-"माधिसरिता म. न. रिमोन ime मायाचनियर:। पचलंग पर "गा TERIAci मराः" इति च भव । चा: बा-निमसरमा ११ मनाः जि. বিখামখন তিঃবাতি; যুগাখনি। पि: प्रदान म. म. मानि यथा-AARो पसः परत. गा: मगा:." मी.मी.। "पण नीमः। मम ॥ भिगममा पति मामी यो जाय।। पान. पजावीमानमितानी सपनादि। भान पाया गया थप गा.' anी, अयारी गिणाधिपाः म.१.११. कदाग Eि गावामा पीनजामविधानदिगिधा,सगादाःजोगिता पाना पर .

·[ १००८ ] यथा । । वै.निघ. भिषरा ये वैद्यत्वं तेष्वदस्थितम् ।" च.ए.११ वैद्यहितोपदेशः। पुं। बीकण्ठकते तथा प.। वासाहवे। श.प.। शिवपण्डितहसते व चिकित्साशास्त्र । वैद्यकम्। ली। वैद्यस्य कर्मणि। पटाह- वैद्या। स्त्रो। काकोल्याम् । करिना । शवः । चिकित्साशास्त्र, दशान ये दामाद्र च। यथा- यथा- वैद्यामृतम् । की। नारायपदासकृते रामेश्वर- शल्यं शाला कायचिकिरमा भृतविद्या कीमार- छने घ दायाम्ने । [गन्ये। भृत्यागदतन्त्र रमायनतन्त्र वाजीकरणसन्नच । स.। वैद्यामृतलहरी । स्त्री । मथुरानायकते पैदा क- द्रव्यामिधानं मग्विनिश्य: कायसोप्य सम्पादन शस्त्र वैद्यावतंशः । पुं। लीबिम्ब रामकतवैद्यके । विद्यापवादरीप्रमाण भूत'नग्रह. विषमतोकार: वैधावा। बी। बीतपे। रा.नि.व.५। वालोपचारः रसायन शालाका पति । वैपरोत्यलज्जालुः । पुं, तो। लघुलज्जालु- वैद्यचिन्तामणिः। पुं । वल्लमेन्द्र तसवैद्यक- कायाम्। सन्जालुबपरीत्यान्या स्वरूप तुपा गन्य। गिन्य । रुद्रटलते च। हला ।" गुणा:-कटुरण: काफनः रसनियामकः नानाविधानकारकय । रा.मि.य.५ वैद्यजीवनम्। पुं। पोलिम्बरानकायक- वैद्यतोषसंग्रहः । । भीमसेनशचिकित्सा. वैपादिकम् । कुष्ठरोगभेटे । तन्नदणं-"वैपा- दिकं पाणिपादस्फुटनं तीनवेदनम् ॥ मा.निः । संग्रह। [टोकायाम्। वैरस्यम् । को। मुखविरसतायाम् । "वै रस वैद्यत्रिंशहीका । स्त्री। चन्द्रटळतविंशच्छी वी. नयनप्लवः ।" मा निः। वैद्यदर्पणम् । को। वैद्य कसंग्रह। वैराटः। पुं । इन्द्रगोपकोटे। है..। वैद्यनाथवटो। म्बी। वरातिसार पौषधम् । वैराटकः। पुं। तन्नामक कन्दविषदे। गुणाः पाठः- रसम्य गाणं सराह्य कालिकेन तु शोध. -"वराटकैनातिदुःख शिरीरोगय नायते।' येत् । चित्रकस्य रम पापि विफलायाय बुद्धिमान् । सु.बाल्प.२.। See कन्दविषम् । रसाई गन्ध के गुद्ध' मुहरानरसेग । हाम्या वैरातः। पुं। पर्नु नहचे। रा.नि.य. । समूझ नं हवा म्बर: शागसम्मितः । खहयेच वैरोचनरसः। पुं। चनीयांदी रसः। पाठः शिलाखल क्रमशो वक्ष्यमाप:। निर्गुण्डीमा यो- बेतापचिसायीपसन्दरः। भद्रा के शराने र नय. -"मृतमृतं चतुर्भागं भागेकं सतहमकं । पट- भागं युद्धगन्ध दिन चिवकद्रये ।। मादित न्तीन्द्राशनोत्कट:। सपाभा वटी रुत्वा दद्याता शोधित चर्ण: वराटीतेन पूरयेत् । टनीन सुख ग्रहपोगदे......." रस.र.। रद्धा भाइमध्ये निरीधयेत् । शुष्क गमपुट पच्यात् वैद्यवन्धुः । ७ । पारग्वधती । गोन्नाम गोछ । सादगीत विचूयेत्। चतुर्गुमा कप्पा चो, लीच- मप्रिप्रदीपनम्.... ......." रसार। वैद्यमनोरमा। त्री। वैद्यकयन्यभेदे । वैल्वम् । को। वित्त्वफले । प.टी.। वि। विक्ष- वैद्यमाता। स्त्री। वासायाम्। दागद गाए। भवे । पिले भये। वा.चि.प. पमा वैवण्यम् । की। विवर्णतायान् । मा.नि. । वैद्यरसायनम् । नौ। रसायनयन्यविशेषे । वैवखतद्रुमः । पुं। कुष्ठय रिपक्षे । निमूना । वैद्यवल्लभः । । उदयचितवैद्यक गन्ये । वैद्यविनोदः । । शहरकतवैद्यकग्रन्थे । वैशाखः। पुं । मन्यनदरें । वर्षय प्रघमे मासि । वैद्यविलासः । पु। रघुनाथकतवैद्य कमाम् । पमः। रात-पुननंयायाम्। च.निघः । वैद्यहन्दः । । नारायणकत वैद्यशाम् । तमामागहे। लक्षणं--"स्तबन गुरुणा व वैप- वैद्यसारः। पुं। इकोरिचिवाई। मानन पन्डितः। गावेण विद्यादान्तु वैशाख,. वैद्यसिंही। स्त्री1.पासायाम् । गोमदगीर। यह वितम् ।" म.द.५८.। स्त्री (सो)। रक- पुनगंवायाम् । श्रीमान रा.नि.व.५ । श.च.. पनि.. অশ্বগ্ন ·गुरुः।" . वोर [ १००८ ) व्यष्ल वैथिकी। स्त्री। वमन विरेचनयोः चतुविध- वोरवः । । सनामकनीशिधान्यभेदे। बाजा शोधमान्यतमे । घ-द-वमनाधिकारी। [नि.व. । धान । गुणा:- वीरवस्तु बुधैः प्रोक्तः विदोषस्य वैशिजाता। स्त्री। पुवदामोलसायाम्। रा. प्रकीपनः। मधुरयानपाकेन नीहिः पितयारी वैश्या । स्त्री। हरिद्रायाम्। वे मिष. । रान.३प.। वैश्रवणालयः। । वटउ । है.प.। वोलम्। सौ। (Balsamodendron वैश्रवणावासः । । वटाई। बटा. Myrrh.) Myrrh. तन्नामकसारजव्ये । गन्धरसे। कदम, दान, शिवापवान, धून- वैश्रवणोदयः। ! यटर। र.मा.। बाबानी। हिं दा. बोल । मं के वोल। तें वैश्वानरः । पुं। पिनदातचे। मम.। पित्त । वालिम्वीपोलम् । ता. वैद्रप्पीलम् । वम् रक्या- अनौ। पमः। वील । तत्पर्यायाः,-रनापहं तुण्डं सुरसं पिण्ई वैश्वानरचूर्णम्। को। अरुमाम्भहरं चूर्णम् । पिएइक विनिर्मोह यवर सौरभ रतगन्धक रसं पाठ:-"माधिमन्यम्य भागौ दी यमान्यातहदेव रसगन्धं महागन्धं विश्व गुभगन्धक विशगन्ध गन्धर तु । भागास्त्रयोऽममोदाया मागरानागपक्षकं । दश माण: व्रणारिः। वै.निघारभार. पि.चि.वीलपर्पटी. हो चइरोतक्या: सहाणे कृता: धमाः। अनु. रसे । घ.द.कुष्ठ.चि. । गुणाः-पाटुतिकोण कपायं मस्त काधिक तकमुषोदकं वा...।" रस.र. । रक्तदोषघ्नं कफपित्तरीगनं प्रदरघस । रा.नि.व.६ । वैखानररसः । पुं। उदराधिकार रसः। पाठः पपिच-"वीलं रक्तहरं शो मेध्यं दीपन-पाचनम् । "रसकं गन्धक चाशिलाजिल्कान्तलीदक। मधुरं कटुतितञ्च दाइ-खे द-विदीपगित् । ज्वरा- विकटुपितकं कुष्ठ निप्छो सुपली विषम् । अग. पमार-कुष्ठनं गर्भाशयविशुद्धिकृत् ॥" भा.। मौदा च सर्वेषां हो हौ भागी प्रकल्पयेत् । वोलपत्रम्। की। तेगपवसदृश सुगन्धिपवे । चुपी रुत्य ततः सर्च निम्बवान भावयेत् । भाव.. च-द-वा-व्या-पि.महाराजप्रसारिणौतेले । “देवपुप्पी येदेकविशव भृङ्गराजन सप्तधा। मधुना गुडिको वोलपदम्।" गुष्का रमन्यां ताम् प्रदापयेत् । वैश्वानराभिधी | व्यक्तगन्धा । स्त्री। नौलापराजितायाम्। रा. योगो गलोदरविशोषणः ।" रस.पि.। मि.व.३। वर्षयूधिकायाम् । रा.नि-ब-१० । पिप्प- वैष्किरः। वि। विकीर्य भक्षयशीले, कुकुटा. दी। वा.पि.ह.। व्याः। पुं, लो। सनामकगएरोगमेदे। सस्य वैष्णवी। स्त्री। लघुगणाव-म्। रा.नि.व.४ । लक्षणम् -"मीघायास-प्रकुपितो वायुः पित्तन तुलसीरचे । श.मा.। परामितायाम् । संयुतः । मुखमागत्य सहसा मएल सिनत्यसः । वैसारिणः । पुं। मो। पमः। नीरज वनुकं यावं मुखव्य समादिशेत् ॥” मा. वोड़ा। पुं । गुवाबाहते । शार.। नि.। "परुषं परुषस्पर्श व्या श्यायच मारुतात् । पित्तानासान्तमानीलं श्वेतान्तं करा मल्कफात् । वोडः। । गोनससपें। cामा । मल्य- रताट्रकान्तमाता शोषचिमधिमान्वितम् ।" वा. विशंधे। मे। उ.३१ प.। वोढ़ः। । कदम्बन्। पै.निघः । वोढ़ा (2)। पुं। पटषभर । हघे । रा.नि.व.५। व्यजनम् । की। तालहन्ते । नाया। नहायु- गुणा:-"मुछा-खेद-तषा-दाह-यमन्त्री व्यनना- स्त्री। दानिकायाम्। निलः। तालव्यजनगुणा:-विदीपनम् ल । वोण्ट । पुं। तन्ते । वाम। शर.। वंशव्यननगुणा:-रुक्ष उण वात-पित्तकरच। वोदः। वि। पाटें। मयूरपु वस्त्रव्यमनगरपा:-विदीपनम् । वाल- वोदालः। पुं। मस्यपिशेधे । वशिंगमाछ। व्यगनं तेनम्करं मधिकादिनिवारणच । रान-३पः । भर.. [प्रणेतरि। व्यन्जनम्।को। स्पभाजादिमिष्टान्न षु । वाचन, वोपदेवः । । उदयदीपफसिद्धमन्नशमनीको. उद्रदर्शवि। "व्यननं सूप शाकादि मिष्टा वोरटः । । कुन्दछ। कुन्न शाह । विका,। तेमनं प तम् ।” रा.नि.व.२० । माकमन्स्यगुणा; (127) ल्याम् । निघ. । .

·व्याघ्र । १०१० ] व्यात्रा निघः । । -"म्यननं शाकमरस्याव्य हा यक्ष पुष्टिदं । लनाविधे। वमलघु वाघाटी। मंगोविन्दी। ट्रव्येप येन येने व्यननं मास्यमांसयोः । सस्य गुणा:-"व्याघ्रघण्टा पिचलीमा उथा विपकफा. तम्य तयोय नगुपदोपविभावयेत् ।" राज-३५. । पहा । फग्नं चास्याम्त तिमीण विसूचीकमयाग. ग्मपि । माडि। निघः। लवणे । चित। नुत् । विदोपहारिणी प्रीता वैद्यशाचविशारदः।" व्यनीभूतपूर्वस्पे। "संस्थानं व्यञ्जन लिङ्गम् ।" मा.पधनिदाने। व्याघ्रतरुः। । रक्षरण । वै.निघः । व्यञ्जनकेशौ । म्बी। मौल्याम् । रा.नि.व.४ । व्याघ्रतल: (ला)। पुं। व्याघनखे। नौ। वाड़स्वकाः (नः)। पुं। एराहवे। अमः । दे.निघ. । रक्तरण । न.द.। सं.कनकतेले । व्याघ्रदल: (ला)। पुं। रक्तरगड़े ! व्यावनवे । वाण्डा । स्त्री। भूम्यामलक्याम् । इई बारना । नयो। रा.नि.व.८। व निध.. व्याघ्रनखम्। की, पुं। मखीनामगन्धट्रव्ये। वातिक्रमः । । कमविपर्यये । नचौविनय । मं उन्. वाघनता। तन् पर्यायाः, वात्यासः। । परस्परतपणे। वा चिरप.। ~~व्याड़ायुध कर चक कारक कूटम्ब नबाद "व्यत्यासेन महद्रनाम्।" नखी नव्य व्याघनखो। सदगपा:-तिनीय वथा। सी। वेदनायाम् । पमः । कपायः वात-कफनः कण्ड कुष्ठ वपनः वय : वान्तरः । । सर्पसहरनासो। वा.उ.२६यः । सुगन्धर । रा.नि.व.१२ पपिच-नखं स्वल्पं नखो प्रोका हनुहविलासिनी। नखवयं अलग- वावसायः । पुं। निश्यबुद्धौ। यथा-वातिक वातासन्चरकुष्ठत् । लघूपण गमलं वयं म्वाद एवायं व्याधिरिदमेवार भपमिति । घ.वि.म.। वणविषापहम् ॥ प्रलची मुखदोगध्यइत् पाक- वावहारिकः (का)। पुं, स्त्री। इदोर । रसयोः कटु ।" भा.. स.सू.३८५.एलादिः। सम्माजन्यो । मे। समुद्रमः-वा.सू.१५प.एम्नादिः। "कि-व्याव- वावायः। पुं। स्त्रीसेवायाम्। एम। की। नखः।" महोतचे । मनमा नाछ । रा.नि.व.८ । तेगसि। मे.. व्याघ्रनखी। सी। व्याघ्रमखे। भा.४म-मद. न्यवायशोषः। पुं। म्ब्रोसेवानन्यशीपरीगे। चि.! “चिस्याने व्याघनख्या:।" लघणं यथा-"व्यवायभोप: शुक्रस्य दयलिगरुप- | व्याघ्रनायकः (सेवकः)। पुं। शाला के। यथा पूर्व चोयन्ते पास्य रूडे, शान । रा.नि.प.१९ । धातयः" सु.३.४१५. । व्याघ्रपात् (दः)। मुं। विकासवते । देशी व्यवायौ (इन्) । वि। पाकात् प्राक् सम्वाङ्ग जाए। भा. रा.नि.व.। भेष शिरीरी.चि. विससिभीले विषादि-द्रव्य । “पूर्व वाप्याखिल तारानतैले । विकण्टकहदे । रा.नि.६.११ । कायं समः पाकष गच्छति। व्यवापि तदयथा व्याघ्रपुच्छः । पुं। एर। प्रमः । भवा फेनवाहिसमुदभवम् ॥" मा.। व्याघ्रपुष्पः। । व्याघनखे । वेनिघ. व्याख्यानम् । को। भतिशयोपवर्षाने । मु.. व्याघ्ररूपा । स्त्री। यध्याकर्कचाम् । वै.निघः । १५.! गूढार्थस्फुटीकरणे। व्यावहस्तः । । रकरणे। रा.नि.व.८ । व्याघ्नः। । खनामख्यात प्रसहनातीयमगे। वाघ । मांसगुप्ता: सिंहवत् । रा.नि.व.१९ । करम. व्याघ्राधि,जः । पुं । व्याघ्र नखे । नशौविभय । उ । मेरक्षरण्ड । रा.नि.क.८ । व्याघ्रकरः । । रतैरहे। वैनिघ । व्याघ्राट: । । भरहानपचिणि। एम.। व्याघ्नखतः। पुं। व्याघ्रनखे । नवीविनय । व्याघ्रादनी । स्त्री । विकृतायाम् । प.सु. । वै.निघः। व्याघ्रायुधम् । सी। व्याघ्रनखे । नौदिन । व्याघ्रघण्टा (एटी)। स्वी। कोडणे प्रसिद्ध निघ । दुतः। पाण्डु देही दैनिघ।

·व्याधि व्याया । पथ्ये । व्याघ्रास्यः। पुं। विडाल । श... । व्याधिनः (जित्)। पुं। पारग्वधनचे । स.द. । व्याघ्री। स्ती। कण्ट कार्याम्। प.मु. । रा. व्याधितः । । रोगिणि। रा.नि.व.२० । नि.व.४ । च.द.यम.चि.जीवन्तमाटाहते। ."व्याघ्री व्याधिनाशनः । । दौपान्तरबचायाम्। गो तरसाधिताम् ।" घ.द.व चि. "व्याघ्रौदुस्पर्श बाहिनि । वे.निध। गीतुरः।" वराटिकाभेद। কড়িবিশেষ। रामि.व.१३ । व्याघ्रपद्याम् । वाघिनौ। व्याव- व्याधिरिपुः । पुं । कर्णिकारतो । रा.नि.व.६ । नव्याम् ।नयोविनय । घ.द.वाव्या.चि.। व्याधिविपरीतः । । रोगविपरीतोषधादी। व्याघ्रौयुक् (युगम्)। स्त्री, लो। हहत्याम, यथा-परिसार मलरोधकै पाठादी, मसूरादि- कागदकार्याक्ष । चि.बा.क.। उदावः अधीवायुनि:सारके तथा देवगुरु- सेवादी च । मा.नि.। व्याडः। पं। सपें। हिस। *म.। व्याधिहन्ता ()। पं। वाराहीमामकन्द व्याडस्नः। पुं। रक्तरण्डे । वै.निघ. । [म.! माके । बात अन् । रा.नि.प.। व्याड़ायुधम् । कौ । नखीनामगभदव्ये । नौ । व्याध्यगलः। । दामोदरकत पद्य क ग्रन्ये । व्याधभीतः। पुं। मंगे। व्यानः (वायुः)। पुं। देहस्थवायुविशेषै। व्याधिः । । रोगे। ( हिं वेमारी। शनिवार । “कन्देहचरो च्यान: रससंवहनी. पुरुषःखसंयोगा व्याधयः । ते चतुर्विधाः शारी- द्यतः। खंदारक्सावणो वापि पञ्चधा चेच्या रागन्तु-मानस-स्वाभाविक दैन। तवागन्तवोऽभि- त्यपि। क्रुद्धथ करते रोगान् प्रायशः सर्वदेह घासमन्या:, शारीरास्व नपान मूलाः वातादिवैषम्य- गान् ।' म.नि.१५.। मूलाय । मानसा कोषादिका इच्छा पभेदैभवन्ति खामाविका:. उत्पिपासादिकाय। व्यापत् । पुं। मृत्तौ। अधिकलवणादिभक्षण- स.मू.१भ.. नन्यरोगसडटे। वैद्यकम्। तच दुःखं यिविधम् पाध्यात्मिकमाधिभौतिकमाधि. देविकञ्चेति । तत्त, दुःखं सप्तविध व्याधायुपनि व्यापम् । सो ! कुनौषधौ । कूड़। अमः । पतति । ते पुनः सप्त व्याधयः यथा-भादिपल व्यामः । पुं। नियंग्विस्तृतबाहोर्यदन्तरं स व्यामः। महचा:मन्ममखमहत्ता: दोषवलपत्ता: संघातबल पद दी। "व्यामः सहस्तस्तु तयोस्सियग्वाही. प्रहत्ता: कालयलमहत्ताः देववलपवृत्ताः स्वभाव दन्तरम्।" रा.नि.व.१८॥ पलपछतायेति । तवादियलप्रवृत्ताः गुमशोषितः । व्यामणम् । को । व्यामे । पर वा७ । दोषान्वयाः हामभृतयः। शेषाणां विशेषाः व्यायामः । । वेगलयापारे । घ.सू.१५५.। तत्चत्पर्याये मृग्याः। स.स.२४ः। रोगः दोप- वैषम्यदप: । "रोगस्तु दोषवैषम्यम्। रोगा दुःखस्य भद्रादिचालने। कुटि, गलयंग। शरीरायासः दासारो ज्वरप्रभृरायो हिते॥" मननकर्मणि । भा.म.भ.शिरोरी.चि.। "शरीरा- ते घ रोगा: यासजननं वार्म व्यायामसंजिवम् ।" गुणादि- केचित् खाभाविकाः केचिदागन्तयः केचिन्मानसाः क्षेचित् कायिकाः केचित् कर्मना: केचिद्दीषजाः तत्तत्वा तु सुखं देहं विमृगीयासमन्ततः। शरी. रोपचयः कान्तिवाणो सुविभक्तवा। दीप्ताग्नि कंचित् साध्या: केविदयाप्याः केचिदसाध्याश। तम्य घरोगस्य विज्ञानं पञ्चधा हेतुनदन संप्राप्तिः बमनालस्य स्थिरत्वं लाघवं मुना॥" इत्यादि। पूर्वहपत लक्षणं । तथैवीपशयः पञ्च........." सु.चि.२४ भ.। "व्यायामो हि सदा पथ्यो यलिना सिग्धभोगिन । स शीते वसन्ते च तेषां पथ्य. भा.। कुष्टौषधौ। कूड़। अमः। रसर.सनरी. चिः। See रोगः। [काल। मा.नि.। समो मतः। सर्वेष्वृतुषु सर्वेईि मत्तारामहिता- थिभिः । शयन च कर्तव्यो व्यायामौ .हन्त्यवी- व्याधिकालः। '। रोगाणां द्विशानि हेतुभूते ऽन्यथा। कुदी लखाटे यौवायां यदा घम: प्रव- व्याधिघातः (कः)। पुं। स्यूले भारग्वधतये । तते । शत्यई' तं विमानौयाद याषदुपकासमेव च । वा मान्नान गाए। रा.नि.पा. घ.द. ज्व. लाघवं कर्मासामध्ये स्थैर्य भसरिता। दोपए- चिः। “गमाहा व्याधिघातकः।" योऽनिसद्धिय म्यायामानुपजायते । व्यायाम कुर्वती ·व्याल [ १०१२ । थोपा रोगे। व्यावतः (क:)। व.निधः। निव विरुइमपि भोजनम्। विदग्धमविदग्ध वा व्यालस्वः । । रकरए । वैद्यकाम् । निदीपं परिपश्यते। वयो व शरीरख देश व्यालवसरो। वो। नागवामयाम् । नानगा। कालमघापि च। समीक्ष्य कुर्य्यायायाम युन्या व.निघः। [.निघ। शमा च बुद्धिमान् परपित्ती यो मोषो कासी व्यालवेणी । खौ। देवदायाम् । नीउ पाया 1 यासी पतातुरः। मकवान् स्त्रीषु च चोपण व्यायाम परिवर्जयेत् । वातपिनामयो यालो हही व्यासायुधम् । को। मखौमामगन्धद्रव्ये । प. नौपंय ते नेत्। अतिव्यायामत: कासो रमा टी.मथुरा-। पुं। व्याघ्रनखे। नक्षी। रा.नि.व.१२ । पित्तप्रसानको। यमः समः প্রথা উনয়ি व्यालौढ़(दष्टक)म्। हो। सपदंशममेदे। नायते "रान.२५.1 लवणं यथा-"एक दंष्ट्रापट हे वा व्यालीदाय- व्यायामशोषः। । प्रतिव्यायामजन्यशोष. मगोपितम्।" वा.उ.३१५.। लचय- व्यायामशीयो भूयिटमभिरेष- व्यालुप्त(दष्टक)म्। को। सपदंशनभेद। मुपटुतः । लिइर.चतसमः संयुकय चतं विना" लच-"दंष्ट्रापदै सरने है व्यालु...।" वा. व्यायोनिमः। घु। म्य सागसमविषमपालौ । उ.३८५.. मु.म.१६५.. । धक्रमदें। हादरा व्यालः । पुं । व्याने। दुर्दान्तगाले । रा.नि.द.१८॥ गा।रा.नि.व ४ । नाभिकरटके । श.प.। रक्तचिवके । रा.नि.व.६ । चित्रकहने। भा.पू.१ व्यासः। पुं। परिमापदे । वा शार.। भः। संपे। वापदे । पमः। व्यासदीपप्रजा। स्त्री। बभ्याकर्वव्याम् । व्यालकरजः । पुं। व्याघनखे । योनिमय। व.निध. व्युष्टम् । को। प्रभाते। पर्यपिसे । फग्ने । है. व्यालखनः । ब्याननखे। नौविव। घ.। वि। कषिते । दग्धे । मे। रा.नि.व.१२॥ व्यूहः । । देह।, विका। व्यालगन्धा। स्वी। साइलीनाममहाकन्द भाले। व्योम | ली। जले। मे। पाकाशे। पमः । विषनानियो । रा.नि.व.॥ पमधाती। रा.नि.व.२३। गूल-चि.पीडाभरिसे। व्यालजिह्वा । स्त्री। मशसमझायाम् । वैनिघ-वा-च्या.चि.वातविध्व'सरसे । भेष-स्त्री.रो. नि.व.४। वि.प्रदरारिरसे। व्यालदंष्ट्रः । । गोचरजपे । रा.नि.व.४ । व्योमचारी(न्) । पुं । पचिणि । मे। व्यालनखः। पुं। व्याघनखे। नौविटभध। व्योमनासिका। भारतोपचिपि। रा.नि-व.१२। सुमीत। रा.नि.व.८ । विका. व्यालपत्रः। । एज्वारुकलतायाम् । CS- व्योमपूरम् । को । सुगन्धवये । वै.निधः । हाद। कथित् । व्योमवमिका (सौ)।वी। पाकागवल्याम् । व्यालपत्रा (त्रिका, बी)। स्वौ। ककटी- पारनादन। रा.नि.व.१ । भेदे । कादविनय । रा.नि.व.० । व्योमोदकम् । ली। पाकाशसलिले। रा.मि. व्यालपाणिजः। पुं। न्याघ्रनखाश्यगन्धद्रव्ये । व.१४॥ नयी। रा.नि.व.१२॥ व्योपम्। सो। विकटुनि । b, निन, व्यालप्रहरणम् । सो। व्यानगखे । नयी। मदि। भाः। एतर गिरीविरेचने यस्तम् । वा. २.निघः। वि.१२ व्यालबलः । पुं। व्याघनखे । नौ। रा.नि. व्योपाद्यगुग्गुलुः । । म्योत्यरोगे गुग्ग तुः । व्यालमृगः । । घिनकच्यात्र 1 किया वाघ। पाठ:--"व्योपामिविफलामविका गुग्गनु समम्। भारतम्। खादैत्...... ॥" रस..। - स्त्री। -- ·गण्ड्गः। इति। वथा- , [ १०१३ ] व्रणे व्योषाद्यतम् । की। भसि पृतम्। पाठः श्यावीठ-पिटिकः समः। कितिदुन्नसमध्यी या - व्योषगर्भ पलाशस्य विगुणे भावारिणि । वण: गद्धीऽनुपद्रवः। इति। लंगामिपशिरासायु- साधितं पिवतः सर्पिः पतन्त्यशांसि निशितम् ॥" सन्ध्यस्थोनि व्रणाशयाः। कोष्ठो मर्म च तान्यष्टी पलाशचारात् पड़ गुणपरिस्रावितधारवारि ग्राह्य। दुःसाध्यान्युत्तरोतरम्। ससाध्यो नत्वमासाग्नि- वर्चाबल पति बपः। हत्तीदीस्विपुट कयतुरसा व्योषाद्यचूर्णम् । की। रक्तासि रत्नातिसार कृतिय यः। तथा स्फिन-पायु-मेढ़ीठ-पृष्ठान्तव- पहितम्। “व्योषाऽग्रारुकरविड़शिलामयानां रुसाध्योऽचि दशन-नासिकापाड- चूर्ण गड़े न सहितन्तु सदोपयोज्यम्।' सन्न सम नाभिषु । सेवनीजठरयौवपार्थकचासनेषु च।" भागम् । अन्यत् वरातीसारे-बिक, रेलयर, वा.उ.२५.। त्वमांस-शिरा. নিমছল, চিরাতা, ভীমরাজ, চিতা, কটকী, सायस्थि-सन्धि-कोठ-मायोति। तबादी कवस्तु- আনাদি, দরুহরিদ্রা, ও আইচ প্রত্যেক सनिवेशो त्वगभेदो तपः सूपचार: शेषाः स्वयमव- সমভাগ, সর্বসমান কুড়চিছালের চূর্ণ। মাত্রা दीर्यमाणा दुरुपचाराः। तचायतयतुरसः वृत्त- माधा। घ.द.। स्त्रिपुटक इति व्रणाकतिसमास: शेषा विकता. कामयो दुरुपक्रमा भवन्ति । इति । वणवेदमा व्योषाद्यलौहम् । की। विद्रध्यधिकारे लौहम् । तु बहुधा ; तदयथा-वीदनभेदनवाड़नछेदनाय- लक्षणं-"व्योपं विसतिन करोहिणी च सायो. मनमन्यनविक्षेपणचुमचुमायननिर्दहनावभञ्जनस्फोटन: रनस्तु विफलारसैन । पीतं कफोत्यं शमयेतु विदारणोणटनकम्पनविविधशूलविषयविकिरण- भोयं गव्येन मूवेग रोतको च ॥' रस.पि. । पूरपस्तम्भनखप्रावकुश्वनाधिका भवन्ति । इति । व्रजभूः । । लिकदम्बतचे। श.च. । सु.सू.२२ भ.। व्रणबन्धनं चतुर्दशविध तानि च व्रणः । पुं, की। तबामकरोगे, तादी। बग- कीशदामस्वस्तिकानुवैल्लिसमतोलीमएलच्छगि काय - cati, । स हिविधः शारीर भागन्तुति । मकखट्राचीनविवन्धविवानगीफणाः पञ्चाङ्गुलीति सयोः भारोरः पवन-पित्त-कफ-शोणित-सन्निपात चतुर्दश। व्रणायसनविशेषेण तहन्धनानि विधा मिमित्तः। पागन्तुरपि पुरुषपगुपचिव्यालसरौस्प- गाढ़समशिथिलानीति। स.सू.१८.। वामटस्तु प्रपतन-पोड़न प्रहाराग्रिक्षार विषतीपौषध शकल. उत्सङ्ग पञ्चाङ्गलास्थाने पञ्चाङ्गीति खोकरोति । कपालमा चक्र पु-परमशक्ति-कुन्ताद्यायुधाद्य भिघात विशेषाः खखपर्यायेषु मृग्याः । निमित्तः । तस्य लक्षणं दिविध सामान्य वैशेषिकञ्च । व्रणकत्। पुं। भल्लासकहो। (उना गाछ । तन सामान्य रुग्म पगावविचूर्णने बजतीति व्रणः । र.मा.। विशेषल च पुनर्वातादिलिङ्गविशेषः।" सुचि. व्रणकेतुः (नौ)। ई, स्त्री। दुग्धफेन्याम् । १.। स पुन: पञ्चदशविधः । पृथ्ग्-दीपस्त्रयः रा.नि.व.५। संसर्गमात्रयः सम्निपातेने कः एवम्भूता रक्तसहित सप्त, एवं चतुश, रक्तेन के वलेनैक इति पञ्च व्रणग्रन्थिः । पुं। रोगभेदे । बद्र चौना दश। "स पचदशधा दोषैः सरक्तस्तव मारुतात् । लक्षणं-"पद कढ़माचे वाजणे सर्चरसाशिनः । शायः कणोऽरुपी भमकपोनास्थिनिभोऽपि च । सान्द्र वा बन्धरहिते गावे ऽश्माभिहते ऽथवा । मस्तुमासपुलाकाग्नुतुल्यतन्वल्पसंसुतिः। निमांस वातासमस्तं दुष्ट संशोप्य गथितं व्रणम् । कुर्यात् स्तोदभेदायी रुपथटपटायते। पित्तेन क्षिप्रजः सदाहः कण्ट्र मान् वणग्रन्थिरयं म तः ॥” वा.उ. पौती नीलः कपिलपिङ्गलः । मूवकिंग कभन्माम्बु- २९प.. तैलाग्भीण पहुस तिः। शारीक्षित क्षतसमव्यथा- | व्रणती। स्वी। लघु कारवेल के । दश उदछ । रागोमपाकवान्। फफेन पाण्ड: कण्ड मान् यह सधनसुतिः। स्थ लोहः याठिनः स्नायुशिरा | व्रणजिता। स्वौ। मुख्याम् । भूडौनौ । 'वै. मालततोऽल्परुक् । प्रवालरको रक्नेन सरन पूय. मुगिरेत्। वानिस्थानसमो गन्ध युक्तो लिङ्गाय पत्तिकैः। दाभ्यां विभिश सर्व विद्यालक्षण- | व्रणहिट । पुं। बाघापयटिकायाम्। वामन- सडरात्" इति। जिज्ञापभी मृदुः सक्ष्णः शंगे। श..। वै.निघः। निघ..

·-- व्रणा । १०१४ ब्रोहि दैनिघः। व्रणधूपनः । । वामकधूपदानविधी। यया रा.नि.व.६। भगम्तिह। दामना जरा --भरावसम्पुट विधा करूमहारदीपितम् । मि.व.१०। छिटे नेवं निवेनाथ वणं तेनैव धपयेन् ।" प्रव व्रणोपक्रमः । । वाधिकिमायाम् । पो. वपनादिका दशाद लमिता कार्यो। मा.। पक्रम, पटिविधीऽपतपादिदैन । यथा- व्रणरोपणरसः । । मुद्ररोगाधिकार पौषध तपमानप: परिपकोऽurदी विक्षपान- विर्शय। पाठ:-"गन्धमाफिपातुल्य वाजवीर सपनाह: पाचन विमावन सेहो मनं विरच मर्दितं । कुमार्या नरमूवंचिकेप च सिन्धना। ईदन भेदनं दार नेम्वनमेपसमाहरण व्यधनं मौवचलेन च पृथक युवा च विबुध: झमात् ।' विसावन मोवन सम्भानं पोड़नं शोषितास्थापन मावा र पनु. मधु । रम.चि.। निश्वापपमुत्कारिका कपायो यत्ति: कस्कः सर्वि- व्रणमाम् । लो। वतारफगत रोगविर्ग। नेल रसक्रियावरनं जपधूपन सादनमगाइन "निमप्रापं तु भवडिक सूची व विद्ध प्रति नटुकम्म दारपकम्मं चार कम्माग्रिकम्म वगक भाति यद । माई सटुगमतीव चापि तत् पाए कम्म प्रतिमारणं रोमांजननं लोमापहर मन परदाहरन्ति " मा.! पतिकोत्तरयसिकम्म यमः पचदानं मित्रं व्रणशोधः। । वपनिमित्त-यययो। हवं विपनं गिरोविरचनं नन्' सपन-धार तस्य पूर्वापं गोथस्यं कर्देशोत्यानम्। म पट वातपिन- धूमो मधुसपियन्न माहारी रचाविधान ति। म. कफसन्निपातरवागन्तुमेदेन । यथा-"पृथक् ममत. चि.१५.। दोषोत्या रकानागन्तुनी तथा। तपमीथाः पड़े ते व्रतम् । को। ईमिनाकामनियमे । च.म.१५. । म्युः संयुताः मोयल" मा.मि. । व्रततिः (तो)। मो। लतायाम् । पमः। व्रणयोधनः । पु । कम्पिल्ली । दामि। व्रतादेशः । पुं। उपनयने । म तिः । व्रणशोषः । । घतजन्यगोपरीगे। निदान- व्रतोपायनम् । सी। प्रहेपकाय पिटकमैदै । "दियाई दमाभिस्त वाहारयन्नपात् । वपनय वयनम् । हो। ईदने। पुं। वांदिच्छेद मधीपीस घासाध्यतमो मतः" मा.नि. । पत्र । नौ। पमः। वणवानम्। सौ । उपवस्तुनि । बामद्र शन । ब्रह्मा (न) । पुं। विधातर बत्माटुर्मायः यया तानि च त्वमासशिरासायबिमनिकीहमारी- -"विधातायञ्चसर्वस्वमायुवेद प्रकाशयन् । - वट भवन्ति । म.सू.२२६.। नाया संहितां चके लक्ष्योकमयोमनम्।" इत्यादि भा.. व्रासावः। पुं। चतुर्दशविध वय-नि:साव। तद यथा-"मौका नल प्यासह-सरिता- बीड़ा। सो। वनकुलस्थिकायाम् । प.मु. । पिनरा:। कपाय नौस-हरित सिन्धारच सिता. लब्बायाम्। मिता: । इति वा समुद्दिष्टपसावास्तुशा" व्रीहिः। पुं। प्राइट कालनाधान्ये । या व्रहः। पुं। एरपतये। श.प.। स्त्री (1) धार। मन्तिकगूकधान्यमावे । मे तस्य गुड़ याम् । शार। लक्षपम्-“वार्षिकाः कहिता: गुला बीयथिर- व्रणहरौ। स्त्री। लाइलि कोषधो। विवनाम् पाकिनः सदा यथा--"कृपद्रोहि: पाटलय निका निधन कुकुटाण्डक इत्यपि । भालामुखी नमुख इत्याद्या व्रणहत् । । भल्लातकहो। (गाछ। ब्रोड्य: म ता:" गुपा:-"ब्रोड्यः कथिताः पार्क मधुरा वौयंती हिमाः। पत्पामिप्यन्दिनी कनिकारी। दिवनायूनिया। रा.नि.व ४ । यावर्चस्ता: पटिकैः समाः। कोहिवरसेप व्रणायामः। पु। वासव्याधिविशेष। लपर्स तस्मादपगपाः परः" मा.पू.भ.पा.द. 1 "मधुर -"मर्माधित वर्ष प्राप्य वायुय: सनर्दहगः । यामपाकर ग्रोहिः पित्तकरी गुराः।" वैगेरानामयेद्दे वषायामन्तु त त्यत् ।" मा.नि. २०म. 1 गोरो मधुरः शीतल: पित्तन: रुपाय: व्रणारिः। । बोलमामगबद्रव्ये। सादांग। दिग्धो इप्यः कृमिकफदरः सापरतहरय। नया, ·शकु । १०१५ ] शकु पुष्टिकरः अमनः वोर्ययुद्धि करो रुश्य मानन्दमनको व्रीहिमुखम् । को। व्यधनार्थ ब्रोहिाखाकार- बातजनकश ! रा.नि ३.१६ । मुखशस्त्र । स.मू.प.। तत् पडलायतं हाइ.स. ब्रोहिकाञ्चनः । पु! मसूरहने । विका. । वृत्तं चतुरस्नफलध कार्यम, तन्मुखञ्च ब्रीहि- बौहितुण्डि का । स्त्री। देवधान् । मान । विस्तार संमृद कुण्ठच कार्यम्। रति स.टी.र. [निघ। भीनः । बौहिधान्यम् । को। पष्टिकादिधान्ये । वै. वोटिरानिकः। पुं। चीनाकधान्य, कर- व्रोहिपणिका (ों)। स्वी। भालपाम् । धान्ये । कास्नी शान । मे। भानामानिरा.नि.व.४॥ व्रीहियेष्ठः । पुं। मालिधान्ये । मलथान । बोहिमेदः। | चौनाकधान्ये । कारनौयान । रा.नि.व.१६। बौह्यास्यम् । को। ब्रौडिमुणास्त्रभेदे। च.द. ! वे.निध. । र.मा.। . शंवः । पुं। मुषलायस्थलौहमले । नाराब शुभसूचकनिमित्ते। मछन् । मे। न1 | धरपिः। शकुनना । स्त्रो। उद्रयगोधिकायाम् । कूप शंवरम्। तौ । गन्ने । पमः। रा.नि.व.१४ । किनिदि । विका। शकटः। पुं, को। धवछ । शाखा गाछ । शकुनाहृतः (त)। पूं। पालरोगविशेषे । प.मु. । शरीर। वे.निघ.। विनिमह । शश्न भनिन्धर । मत्स्यविशेष । दै.मिधः । शालिधान्य जाए। रा.नि.व.। भेदे । भा.पू.म.मा.प. । गुणा:-मालिवत् । शकटाख्यः (कः)। । धवन । साना | शकुनिः । । पचिणि । नायौ। पमः। कप घटक। शोमा नायी। ग्रानं । रागि.व.१९ । गी। र.मा.। चिपचिपि कोण माली। है.प.। शकलम् । को। त्वधि। उन । रागि. शकुनिप्रपा। स्त्रो। पचिपानीयशालायाम् । व.६। पामसके। पादणे। मानव ।। नापौत्र बनानशन। हारा। निघ.। चकले। शन। विकाः । शस्के । शकुनी। स्त्री। तन्नाम कयालयहविशेष । लाए बारेमा पुं, को। खएर । । पम. । -"समाजी भयपकितो विङ्गगन्धिः संसावि- शक(कु)लो (न्) । स्त्री, पुं। मदगिलमसे । व्रणपरिपौडिसः समन्तात् । स्फोटर प्रतततनुः নিরগালমাছ। भम.भ.। गुषा:-वात-कफ- सदाइपाक विज्ञ यो भवति शिणः क्षतः शकुन्या ।" फरत्वम् । वि.२२ प.। महाशकुलमल्ये। वह सु.उ.२०१०। म्यामाकपक्षिएि। मा नापी। मन, निभानामान। गुणा:-"मकुलो रा.नि.व.१२। रोहिताशारा भूमो प्रायशरत्यसी। गौँ पार्क शकुन्तः (न्तिः)। पुं। पपिणि । च मधुरा भेदिनी दोषकोपनो।" रान.२पः । काकभेदे । कुछ टभेदे । य.निघ.। भासपपिपि । शकुन: । पुं। पक्षिणि । यो । अनि । मे। उपा.। कीटविशेष। मे। पघटके। मानायी। निषः। को। शकुन्दः । पुं। यसकरवीर। रा.मि.व.१०। पमः।

·যন [ १०१६ ) - शकुलः । पुं। मसाविशेपे । लान मार । गुणाः बलावदाः । कफपिचयमतुत्न नापनेवमयापहाः। -"शकुलो मधुरी ग्राही रुवः पिनासनिदगुरुः। प्रशस्ता धर्म दाहाय व्यायामात-शरीरिणाम्। राज.३५.1 घणक- शन्न गुणाः, निस्तुपैशप स्तिय्याशय शकुलगण्डः । । मसाविशेपे । भांग गौर। यवैः कयाः। शायः शकरासर्पियुका गोमेति विका:। पूजिता:॥ शालि-थक्नुगुणाः, -मनयः शाति- सम्भूता वहिदा लषयो हिमाः।. मधुरा ग्राहिणी शकुला। बी। कटुरोहियाम्। कदी। रुयाः पथ्याय वलगुक्रदा ॥ शनुभीमनविधियंधा रा.नि.व.६। न भुला न रदैछित्त्वा न निभायां न या यइन् । शकुलादनी। स्त्री। कटुक्याम्। दी। न नलान्तरितानतिः शानद्यान्न केयलान् । पृथक् रा.नि.व.६ । घ.सू.४५. भेदनीये। नलपिप्पल्याम, पानं पुनानं सामिषं पयसा निशि। दन्तच्छदग- कन्चटशाके। कातिमा रमाः। गजपिप्प. भुषणञ्च सन शक्नुपु वन्दयेत् ॥ ल्याम । गण्ड पदे । कर। कटफले । विथः। शकुलार्भकः । पु! गड़कमन्स । शंका वा शता काः । । सन्नामक विषभेदे। लक्षणं यथा -यदयन्यिः शनु कैनैव पूर्णमध्यः स शनाकः।" लाजि गांछ । पम.. भा-पू-भ-विष-व. । हो। शशो। शछ् । सा. शकुलाचकः (का)। पुं, स्त्री। येतबा- याम्। गएडायाम् । अमः। शना पिण्डी। स्त्रो। शकतपिण्डाकारभोज्य- शकुलाक्षी। स्त्री। गण्डवायाम् । दणी द्रव्ये। छान नाजू। गुणा:-"गर्यो पिछी मूली । रा.नि.व.८॥ खराव्यर्थ लधी सैद विपर्ययात् ।" राम-श्पः । शत् । सो। विछायाम्। श्रमः । शक्त फला (लो)। स्त्री। समीद। भार शलाकारिः (रौ)। पुं, स्त्री। गोवन्स । विका। जी। भम। श.र.। शहाकारः। । मलल्यागकारके। व्याकः। शतावलेहिका। स्त्री। भक्त कमावलेडिका- शहाहारम् । शौ। मलहारे। है.घ.। याम् । शश्न भवानर । गुणा:-"शना नामा पछाङ्गवः। वि। ट्रवदपे। भा.म.४भ. तालु। नीय्यत मृदुवादवलेहिका।" राम.३५.। कएट कचिः। शक्रः (कः)। पुं। कुटनह। तिगा। शकद्रसः । । गोमयरसे। गावाम। प.मु. प.द मेज.पि.न्यग्रोधाद्यपूः । रसार कञ्चटावले है। भजन ने । मे। इन्द्रयवे । भेष. सु.सू.३८भ.. प.द.पालरी-धि. शकरः (रि.)। पुं। उपे । ई.प.। विका। शक्रगोपः। पुं। इन्द्रगोपकौटे। गांधार' शक्तवः । । मष्टयवादिचूर्णे। छोट। (नाका मटा.. शतिकः ।। गन्धः। रसर.रस.को. भैप. शकचापसमुद्भवा । स्त्री। पलायाम्। के. हादशायसे। निध.. शक्तिपर्णः। पुं। सप्तपर्णहते। शठिम गौछ। शक्रजः (जातः)। पु। कार्क। पिका.। मटा. शताः । ए, हो। भनितययादिचूसें। छोट। शक्रजा । स्त्री इन्द्र वारुण्याम् । चालना। "धान्यानि भादभूष्टानि यवे......" रा.नि.व. १६। “यन्त्रपिटानि शतवः।" भा.। "धाना मू-चि.३८ । भृष्टयवे भूमि त्रियां पुं भूमि शक्तयः।" मटा. । शनादारुः। पुं। भाला दे। तेलदेवदारहवे। वै.निघः । यवभक्त गुणाः, -यवगाः शनवः शीता दीपना लघवः सरा:। कफपिमहरा रुघा लेखनाय शकद्रुमः। 9। यकुवतचे। भा.म.१म.न्वरोप- प्रकीर्तिताः॥ ते पीता वलदा उभ्या हा द्रवपि. द्वाविंशत्वाये। ग्लोणाक-भाद्रुमे।" भेदमास्तथा। तषणा भधुरा रुपाः परिणाम तेलदेवदारी। भा।

·। - तरी। वै.निघः। যা [ १०१७ ] शक्षु शझनेमी। स्त्री। इसमेषराङ्गयाम् । शुत कुटन-शक्रातः । पुं। इन्द्रयवे । रा.नि.व.। भा.म. हो। देवदारहये। वे.निघः। १भ-सन्ततादिज्व-धि.। "शकाहविफलायतम्।" शक्रपया॑यः । पं। कुटजवते । कूति गाए । स्त्री (हा) । इन्द्रयवे। या.उ.पू. भूतरावहते। प.म.। शक्रन्द्रः। पुं। इन्द्रगोपकौटे। पांचार' शक्रपादपः । । कुटमहो। कूति गाए। लोक। वै.निव.रभ अर्श:चि.विफलागुग्गु लौ । रा.नि.व.६ । देवदारुवो। पमः । शक्करी । स्त्री । अङ्ग ल्याम् । षांभून । उपाः । शक्रपुष्यम् । को। इन्द्रयवे । वै.निघःगीर्णज्व. | शका (न्)। पुं। गजे। उणाः । चि.लवङ्गादिकषाये। शङ्करः। पुं । साकें । उ बावन्न । भीम- शक्रपुष्पा (प्पो)। स्वी। नागदमन्यां । नांग सेनीक' रे। कपीते। वै.निघः । वैद्ययिनीदग्रन्थ मना। र.मा.। लागलीतक्षे। विवालिया । कार। नाडीपरीक्षाकारे । [गानिया । र.मा.। शङ्करप्रियः । पुं। द्रोपपुष्पग्राम्। घनघमा । शक्रपुप्पिका। स्त्री। परिशिखाहचे। विय प.मुः। तिचिरिपरिणि । शब्दकल्पद्रुमः । शक्राबीजम् । सो। इन्द्रयवे । रा.नि.वर । शङ्करमत(लोह)म् । को। पसि लौहम् । शकभूभवा । म्बी। इन्द्रवारण्याम् । धिाण- भा.। रस.चि.प.। गा। श.प. शक्षरशुक्रम्। की। पारदे । भा.ज्व.पि. कल्प- शाभूरुहः । पुं। कुटनाचे। कूति गाए । शङ्करस्वेदः। पुं। आमवातहरे स्वदविशेषे । शक्रमाता। स्त्री। भार्याम्। वासूनशण । "कार्पासास्थि कुलयिका तिल- यवैरेरण्ड मूलातसौ- रा.नि.व.६ । वर्षाभूशपवीनकाधिकयुतैरेकीकृतेर्वा पृथक् । खद: स्यात्......॥” भैष.। शक्रमूर्ख (न्) । पुं । यलोके । विकाः । "शकवा महिपाशाना गोमयेन तथैव च। भनितप्त न यः खदः शहार- शक्रयवः । पुं। इन्द्रयवे । वेनिघारम-म.सा. स्वद उच्यते म.द.१८.। चि.। भैप. मालरी.चि. शङ्करा (रौ)। स्त्री। शमोहो। मोर गाछ । शक्रवक्षो। स्त्री। इन्द्रवारुणीलमायाम्। रा.नि.क.८ । मनिष्ठायाम् । श.र. । जापानमा । रा.नि.व २। शङ्करादिः । पुं। शुक्लाहक्षे । बोक्न्न । शक्रावीजम् । को। इन्द्रयवे । रा.नि.क.१०। शक्राशाखौ (न्) । पुं । फुटगहा । भा. । शङ्करावासः। पु। भौमसेनी कपूर। रा.नि. शकशिराः। पुं । वमी के । रा.नि.व.१३ । व.१२। शमासुधा । स्त्री। फुन्दुरुखोटौ। मानव शङ्करावया । स्त्रो। इखशमोहते। वै.निघः । थांग। श.प.। शन्तिः। पुं। चीरकनामगन्धद्रव्ये। हिं शक्राष्टा । स्वी। हरीतक्याम् । विका. । चौरा। ठेगा। रा.नि.व.१२ । शक्राख्यः । पुं। उनके, पेषले । विका.। शाः। पुं। मत्स्यविशेषे, मलजन्तुविशेषे । शकाणी । स्त्री। निगुण्याम् । नौमित। शाकोष इति भाषा । पर्क.चि.४५ शतके । अम्बे । कोलके । मे। पवशिरानाले । नागिन । शक्राशनम्। को। भदायाम् । र, मिति । मैदे । हे.च. ! मखीनामगन्धद्रव्ये । नवौ। नटा. । गुणा:-"भकामनन्तु तोपयोग मोक्तत् कुष्ठ- शङ्खकर्णः । पुं । गभे । विका। नाशनम्। मलमधानिकत् भेगदोपहारि रसाय- नम्।" राज. । पुं। विजयाधते । मिक्कि गाह। शङ्कुचिः । प्र । मत्स्य विशेषे । गत माछ । श.रः । प.मु. । फुटगये। ति गाए । श.च.। इन्द्रः | शङ्कतरुः (वृक्षः)। पुं। भालह दे । शरः । यवे। ये निघ,रभ.दुर्भल ज्व.पि.ज्ञानोदयरसे । र.मा.। -( 128 ) ।

·[ १०१८ ] धौ। सङ्ग फलिका (फलो)। बी। इखशमी- शसकन्दः । पुं। शहकन्दः । पुं। शहाली। मांद पान्। वृत्ते। हमारेगी। रा.नि.व.८ । अडसुखी। निर्दिष-भलौकायाम्। शकुसुमा। खी। गपुप्पाम्। व्य निर्दिव वाम-१३५. ! See नलायुका । भाषिक रा.नि-व-३ । शङ्खला । घो! यन्त्रि कायाम्। वोजि। भब्द- | शङ्खचरौ (चर्ची) । म्बी। ललाटिकायाम् । कल्पः । उत्पलपवायाम् । उस.! दिका. । श .। शोचः (चिः)। पं! मन्यविशेषे । नारका शमचूर्णम् । की। शरभम्मकृतचूऐं। मोटरुद्र नारा नटा.। शार। फूना गुषा:-टु चारम उपा' परं हमिन्नन । राज.३५. 1 See चूर्णम् । शक्षः। , की। तन्नामकल्यावर विष दें। स अतिविपासमः। गौविर्ष, दारुमीच वा। शहजः। पुं। पारावताण्डाकारस्थलमौक्तिक । नादा, माछ। पवि.३स्थान.५६च.। सामुद्र व भाल। शब्दकल्पः । कोपस्यनन्तुविशेष । नाका तत्पवाया, कम्बुः | शहन्द्रावकः । पु। नीयलदाधिकारे द्रावक कम्ब : कम्बीन: अल: विरेस्वः नलन: पोंभवः विशेषः । अनावद। शादिद्रव्यमहरनावद्राव- पावनध्वनिः पन्त:कुटिलः भडक: महानादः येत: कौषधे । पाठ:-महचूर्ण यवचारं सनिंदारं टाएं पूतः मुखरः दीर्घनादः दहुनाद: हरिप्रियः । विट् सैन्धवं सौवचंलं शाम्भरि कईचं फटिकारौं गुषा:-"भडकूमादयः खादुरसपाका माहुदः । नृसारदं समभागं काचण्यां निधाय वारपीयन्त्रण चौता: सिग्धा हिताः पिचे वर्चस्सा: लेमवईनाः " साधयेत् । भैप.। सु-सू-४६५.। कटुः भौत: पुष्टि-वीय वलदः गुन्म | शॉन्ट्रावी (न)। पुं। अन्नवेतसे । अमावडम । शूल-कफ वास-विषन्नय । रा.नि.व.१९ । “क रा.नि.व.६। गरिक भई काशी टपन्तथा । নীন शङ्गधरा। स्वी। हिलमीचिकायान् । दिन प्रतिमेदा: उनका; सवराटिकाः । नम्दीरवारिया मा.पू.१म.सा.व.. खिन्ना: हालिताः कालवारिणा | गुद्धिमायान्चमी योग्या मिम्मियोगसिद्धये ।" इति गहादिशुद्धिः । शवधवला । स्त्री। शुक्रयथिकायाम् । ५ सा. सौ.। शहनामौ। रचनाडि। र.सा.सं. । वै.निघः। प्रदरान्त करसे । नखीनामगन्धद्रव्यं । नवौ। रा. शनिखः । । शुद्रगह। मा पम. नि.६.१२। घ.द. वरातिमा.चि. कलिङ्गाद्यगुड़ि- म. नखौभेटे । शार. । हनन्याम् । र.मा.। कायाम् ! कसनोपदेश । रा.नि.व.१८ । भुवोः शनिखा (खौ)। ब्रौ । नल्याम् । र.मा.। पुद्धान्तयोएपरि कर्पललाटयोर्मध्ये मन्महये। शहनाभिः । स्त्रो। सुगन्धद्रव्यविशेपे। वन सद्यीमारकम् । सु.शा.६... नाडि। इयं नम्बीररसेन माविता शुद्धिमायाति । शडकाः। पुं। शो । माक। मे। नौल सा.कौः । मा.उपदं। काशीये। नौनस्बिादम। वै.भिघ. शिरीरोग दें । शहनाम्नौ। नौ । शङ्गपुप्पाम् । बरु यात्रा तस लक्षणं-"रपितानिलाः दुटा: भर्दश विकास निघ। विमूर्दिताः। तौनसन्दाहरागं हि शोयं कुर्वन्ति शपालः। पुं। स्वनामप्रसिद्ध दवाकरमहा. दार स शिरी विषवई गौ निरुध्यागु गलं सप। सु.कल्प-४५.। तथा। विरात्राझीवितं इन्नि......" मा नि पुष्पिका । स्त्रो । स्व तयूधिकायाम् । थेवा. घ.इन्द्रिय.८८.। भन्यविधो यथा-"शहाधितों वायुरुदीदेगः कृतानुयातः कफपित्तरकैः। रुनः पराजितायाम् । यउ छे, उ पत्राषिता। सुपौवाः प्रतनोति मूईि विशेषतशपि हि मह- सि-यी कु.टी.उन्मा.चि. कन्तु ॥ सुकटनेनं खलु शहकाप्य महर्षयो वेदविदः शनयुष्यो। म्बी। (Andropogon aci. पुरापाः। व्याधि वदनुरागत मन्यु कल्म मिषत् culartum, or Canscora decussata.) सहस रपि दुनिारम् । लवादविशेष। শখালুই, ডানকুনী ·शहा । १०१८) शटि - 1 निघ. । इति केचित वर्णमारणे । प.म.।वम्.शंखोनी । तत्- | शङ्खालुः (कः)। पुं। श्वेताली । क बान्। पर्यायाः,-चण्डा सुपुप्पी शहाहा कम्बु मालिनी व.निघ.। पीतपुष्पा कम्बु,पुष्पा मेध्या मलविनाशिनी किरीटो शजावतः । पुं। शम्ब कावत नामभगन्दररोगे । शाह कुसमा भूलना। गुणा:--हिमा तिता मेधा. See शम्ब कावनः। थोवरनाटकेषु तन्नाम- खरकरी ग्रहभूतादिदोषनी च। रा.नि.व.३ । कास्थिसन्धिभेदे। म.पा.५प.। "शहपुप्यो सरा मेध्या हया मानसरोगत् । शङ्गास्थि । की। मस्तकस्थास्थिहये । माथाद्र रसायनी कषायोग्या स्मृति कान्ति-चलाग्निदा। दीपापस्मार-भूतास कुठ-क्रिमि-विषपान ।" भा-गु- थूनि । च.शा.अ. । पृष्ठास्थान । रा.नि.व.१८ । व.। वे तापराजितायाम्। उ अनामिका शङ्खाहुली। वो । मलपुष्पग्राम् । उ यमद्रा- शवमालिनी। स्त्री. शपथ्यौलतायाम् । रा. विछ। रा.नि.व.३। नि.व.३ । शहाद्वया (द्वा)। स्त्री। शहपुयोलतायाम् । अंक बाबिछ। रा.नि.व.३। वै.निघ.भ. शमुखः । पुं। कुम्भौरे । है.चः । छर्दि,चि.धान्य कयूछ। शमूलम् । क्ली। तमूलके । शेमा मना । शसिका। स्त्री। चोरपुष्पयाम् । कविरुणौ। र .नि.व.०। श.च.. शडयूथिका। स्त्रौ । गुरुयूया। (५७ छ । वै.निघ। शशिनः । । शिरोपहन । है.निघः । शविनिका । स्त्रौ । यन्थिपर्ष छ । गगा। शङ्खवटी। स्त्रो। अनिमान्ये शूलाधिकारी च हिसा वटो। पाठ.-"चिञ्चाक्षारपलं पवनपलं निम्ब रसे कल्क्तिं तस्मिन् शाहपलं सतप्तमस. शालिनी स्त्रो। चोरपुष्याम्। कावरुनौ, कृनिर्वाप्य शीर्षावधि। .डिङ्ग व्योषपलं रसामृत डाई इति पूर्ववद्भ' । प्रयो.गोविन्दते । “कमुक- वलोनिक्षिप्य निष्कांशिकान् बहा शहघटो क्षययह कुटरण शतिनो चर्मपाहा।" यवतिलायाम् । पिकारक-पक्तिशूलादिषु।" यावर न एरेना | श्वेतवुड़ायाम् । रा.नि.व.३ । प.मु. । सु.सू.३८५. । না যায়, তাবৎ শঙ্খকে বারংবার পােড়াইয়া च.सू.४ १. । वा.स.२५५. । चर्मकषायाम् । मन- নেবুর রসে ফেলিবে, চূর্ণবৎ হইলে তুলিবে। कक्षा। च द.परिणामशुने । "समला शशिनी তেঁতুলার ৮ লতা, পঞ্চলবণ মিলিত ৮ তো, श्वेता।” श्रेतापराजितायाम् । थे.निघः। गुस्स- উক্ত শঙ্খচূর্ণ ৮ তো, হিঙ্গু, শুট, পিপুল ও पुनागढचे । विश्वः। श्वेतचुकायाम् । बका। মরিচ মিলিত ৮ তো, পারা, বিষ ও গন্ধক बाजार पर Cini, पक्व नितू ब्रम- शशिनीफलः । पुं। शिरोषहते । रा.नि.व. । मर माझिया बमबम शेन व कवि। शालिग्नौवासः। पुं। शाखीट दे। शाखा रस.चि.। मेष, गा। श.च.। शङ्गविषम् । क्की । (Arsenicum album. | शसोदधिमलः । । समुद्रफेने। वैनिधः । IVhite arsenic. विषभेद। मटका। हिं| शलोदरौ । स्त्री। तृणविशेषे। वम. गुलतुरा। दा. साम्बल चार, शन्वुलक्षार, शंखन्वुल । ते गुणा:-उणा कफ वातनी शूलाम वासनाशिन च। तेख पाषाणम्। ता. वेदपाषाणम् । एतत्तु धातु- व निघः । विशुभवर्ण स्वादगन्धहीनच। गुग्णा:-क्षमुपां शची। स्त्री। स्य कायाम्। निति । वै.निघः । बन्यं वयं पुरिदं ज्वर वमन-यास कास प्रदर शतावाम् । उनी । मे। वातरोगनत। शतमाशः। पुं। शहालौ। नाक बोन् । शठः । वि। अन्नरसे ! व्याकः । व.निघ। शटि: (टो)। स्त्री। शठयाम्। नी, वन शद्धाख्यः । । हनखे । वनयो । र.मा.। घाम। प्रा.र. । च.स ४प. । । शार.. ।

·शव्या [ १०२० ) शत । शट्टकम्। की। सतजलमिश्रितशालिन्। शणः । (Crotalaria juncea.) In. भावमात्र मत। "शालिचूर्ण एवं तीय मिथित dian hemp.- स्वनामग्यास नुपे। ११ छ। शाहक भवेत् ।" भा.। हिं गण! ते शणमनवेल, नेनपनर, रेलचेटु । ता. नष्पनर। दा. ननव कनर । तत्पर्यायाः, शठम् । ती। तोतालौ हे । रा.नि.व.१३ । तगर- पुप्पे, तगरपादिक। वनश्का। रा.नि.य. --मात्य पुष्पः वसनः कटुतितक: निशावना दीर्घ- शाख: त्वक्मारः दोघंपल्लव: । प.मुः। गुणा:- १०। कुझुमे । रा.नि.व.१२ । पुं। धुतरह। पम्नः कपायी मलगर्भासपातन: वानिक वात- रा.नि.व.२३ । चित्र कहा। तालहते। म्वी। प्रामात कहते। .निघः। [नि.व.४। कफाय । रा.नि.व.४। तत्पुष्पं रक्तपित्ते हित मलरोधकक्ष। वीनं शोषितगद्धिकरम् । राम. शठागा (म्बा)। स्वी। अमछायाम्। रा. ३५.। की। गणे। हे... । शठिका (ठो)। स्त्री। (Curcuma gedoaria. Syn. Curcuma gerumbet.) शणकन्दः । । चर्मकषायाम् । मित्रकया । रसार.द.चि.वनिमदात करसे। Long and round gedoary. खनाम. ख्यातमूले । गन्धशटौति घ लोके । बजे। हिं. शणघण्टा (ण्टिका)। ब्रो। गणपुष्पाम् । कचर। वम्. कचोरा, कापुरकाचरी। तें कि- वन भगरे। रा.नि.व.४. चलिएगद्दल । तत्पर्यायाः, -गन्धमूली पड़- शणपर्णी । स्त्री। असमपण्याम् । प्रश्न । शरः । यन्यि का पलाश: शठिका गठी पठी सटी कर्बुरः शणपुष्पिका। स्त्री । शपपुष्पा । पाढक्याम् । करः कचुरः सुगन्धा गन्त्रमूलं गन्धमूलकः गन्ध प्रश्न। भा.पू.भ.धा.यः । मृला गन्धीलि: गन्ध शटी गन्धसटी गन्धयः शणपुप्यो। स्त्री। शमशविटपे उपे, महा- गन्धपलाशी नीमूतमूलं कच्छीरा हिमना दिमा हेमी पड़ ग्रन्या घड्यन्धी सुव्रता गन्धोली पलाशा शणे । बन्दनिया, वन 11 हिं घागरी, गण, पलाशिका पृथुपलाशिका टिः अन्ननिशा सुगन्धः वनशण। शाहुली। तत्पर्यायाः,-हत्पुप्पी मूला गान्धारी शटिका समुद्रा बपी वीगन्धा भणिका शणघण्टिः शयपणी अपण्टिका पीत- मनहरिद्रा सौम्या हिमोमवा वधूः। गुणाः- पुपो स्थलफला लोमशा माल्यपुष्पिका। सु.फू. वात.शफ-सास-कास-ज्वर विनाशिनो। ३६मासंगोधने । घ.सू.११४प. । गुणा:-कपाया रान। "सुगन्धिः कटपाका स्यात् कुष्ठाशीवपकासनुत् । कफ-वातनी भनीर्ण बरनी वामनी रमदीपनी च। रा.नि.व.४ । भवाहने । र.मा.। उणा लघुय......... । भा.। "ठी तिका च कटुका कोणा तीक्षणानिदीपनी। मुगन्धी | शणमूलम् । सी। शणशिफायाम् । स.सू.३६५. । रुचिरा लघी मुखस्वच्छ करी मसा । कोपनी शणालः (लुकः)। पुं। पारग्वधवक्षे । मान्माण रतपित्तस गलगण्डादिरोगहा। फुहाविण वातान् गाछ । श.र.। कासनी थास गुमकिफापहा। विदीप लामि. शणिका। स्त्री। शण पुष्यताम् । वनगा। वाताना ज्वरमहादिनाशकत्।" वै.निघ । See रा.नि.व.४। [सके। श्रम कर: । पारण्य का वन यांना घ.द. शण्डम् । की। पद्मिन्याम् । श.र.। पुं। नपुं. कफञ्च चि.निम्बादिः। "शठोभूनिम्बपीकरम् ।" पदाच.चि.किराततितादी। भा.म.१म, कण्ठ पूजा शण्टः । पुं। कोवे । रिसर । प्र.टी.भ. । वन्य. न्वाचि.। "मठीकलिकिलिमाभयाः ।" पुरुषे । नटा.। एनम हल्लिके । वाशी प्रमः । शठौरूपा । स्त्री। कन्दगुड़ च्याम् । वै.निघः । शतकुन्दः । पुं। करवीरे। “शतकुन्दः कर वोर।" रा.नि.व.२३ । शद्यादिः। पुं। विदीपञ्चरे कषायविशेषः । शतकुलोरकः। । वायव्य कीटविशेपे। "शठोपुष्करमूलञ्च भागौँ रङ्गी दुरालभा। गुडूच नागरं पाठा किरातं कटुरोहियो। एपः शया- सु.कल्प.८प. ISee कीटः। दिको वर्गः सन्निपात ज्वरापहः । कास-हदग्रह शतकुसुमा । स्त्री। शवपुप्पायाम। एनए। पातियास सन्ट्रास शस्यते ॥" च.द.न्य पि. । पासिद्धिः।

·। . , - शत । २०२१ ] भाते शतकोटि। को। हीरक। रा.नि.व.१३ । परिणि। अम। काठीना। च.सू.२७ प. । See वधम् । सारसपचिणि। मे. शतकौम्भ(क)म् । को। खऐं। पै.निधः। शतपत्रा (त्रिका, त्री)। स्त्री । शतदल. शतकातुट्ठमः । । लणकुटजाये। वैनिघः । मल्लिकायांम् । का नाम भीगान, . शतनातुयवः । । इन्द्रयवे । वै.निघः । শেউতী গোলাব। हिं सेवती, गुलाय। मं सेवती। के संवतिगे। ते चेमडिचेटु । तत्- शतखण्डम् । को। सुवणे। श..। पर्यायाः,-शतपत्री गन्धाच्या सौम्यगन्धा शिवप्रिया यतन्यिः । स्त्री । दृायाम् । नौलवायाम् । सशीता महत्ता समनाः शतपविका। गुणा:- रा.नि.य.८। शीतला विता कषाया कुन्नी मुखस्फोटहरा शतप्तौ। स्त्री। दक्षिकाल्याम्। विछोली। रुच्या दापित्तन्नी । रा.नि.क.१० । “शतपनो करवाई। मे। गलरोगविशेषे । लक्षणं यथा- हिमा हद्या याहिपी शुक्रला लवः। दीपनयास- "वनिधना कर निरीधिनी या चितातिनाथ निद वा तिना कटी च पाचनी ।" भा.। पिशितारीः। नानारजोनायकरौ विदोषाज्- नोलवायाम् । रा.नि.व.८ । ज्ञया शसनीव शतप्रसाध्या ॥” सु.नि.१६.। शतपदौ । स्त्री। शतमूल्याम् । भजनो। रा. शतच्दः । पु! काठकुपतिखिदागरना नि.व.४ । कर्णजलौकायाम् । (कन्न रे, कागरिका, भाषी। विका.। बारानि। हिं खान् खीजारा। हे.च. । शतजटा । स्त्री। शतमूल्याम् । घि.म.क. । सा चाधा-परुषा कृष्णा चिवा कपिलिका शतदन्तिका। स्त्री। नागदन्याम् । शति पित्तिका रक्ता श्रेता पनिप्रभा चेति । ताभिः । रा-नि.प.५। दष्टे शोफो वेदना दाहय इदये भवति। स. शतदलमलिका। स्त्री। खनामख्यातपुष्प- कल्प.८प.। तुपे । उनमालिका प.मु.। शतपद्मम् । की। शेतकमले। र.मा.। शतदला । स्त्री। शतपदीपुष्पहने। मडि शतपर्वान्]ि(विका)। पुं.स्त्री। वंशे । नाम । गोगा। रा.नि.व.१० ॥ रा.नि.व.७ । घ.द.परम चि.वरुणाद्यते । (दिका) शतद्गुः । स्त्री। नदीविशेषे। तज्जलं शीतल लघु यो। शर.। शतपोरमानि इतभेदे। हिं शत- स्वादु सर्चरोगहरं निगमलं दीपनं पाचनं बुद्धि- पोरक। गुणा:-"शतपदी भवैल्किधिकोश- मधामलकरख। रा.नि.व.१४ । कारगुणान्विसः। विशेषात् किधिदुचाय सचार: शतधा । स्त्री । वायाम् । श.च. । पवनापहः॥" भा, । बो (वा, चिंका)। दूबा. याम्। वचायाम्। व। मे.। यीस्द्रले । शतधौतरतम् । हो । यत् पुनः पुन: सन्ताप्य प्रयोग। यतायाम्। प.सु.। च.चि.३५. । भौताम्भमा निर्वाप्यते तथाविधसर्विपि। मऊ- कटुकायाम् । कहकी। रा.नि.व.६ । नौलदा- बोल पि । ईशानदवः । “शतं वारान् शीततीयन ! याम्। रा.नि.प.८। कलम्बीशाके। भा.पू.१म. धोतं फेषितं दृतम्।" डलपः।। सि.यो.दाह. [कामयी। मटा चि.। तद्गुणाः- वातपित्तदायतनाशित्वम् । शतनेत्रिका । स्वौ । शतावर्याम्। भउम्नो। शतपात् (द्)। स्त्रो। शतपद्याम्। सान- रा.गि.व.४। शतपादकः। । पग्निप्रजातिक-कौटविशेपे । स.कल्प... शंतपत्रम् । को। कमले। पुष्पभेदे । रा.नि.व. २३॥ या.उ.३२८.। शतदलकमले । रक्तप । वा. शतपादिका। स्त्री। काकील्याम् । दाना । च..४प.. कर्णजलौकायान् । कारकाद्री। शतपत्रः (क) । मयूरे। मे। राजशके । शार सौ गायो। पयं मतुदनासीयः। रा.नि.व. | शतपादो। वौ! वसकटभौहते। रागि.व. २७। है..। म..४(प.। (क:) काउकुहक- ISee कटभी। नोलापराजिवायाम्। ये नियं, शा.व.। नटा.। 1 ·. शत [ १०२२ ] शत शतपुत्री। स्त्री। इखशनमून्याम् । मउगी। शतपोरकः (पौरः)। पुं। विगैये । गुणा: र.सा.सं.। लधुधीषायाम्। कम पाया। ये. -शके तवत् पटुगाः वातशान्ति करय । म-. निध। ४५५.। शतपुप्पः । पुं । पष्टिकशालिधान्ये । या दान। शतप्रसूना। बौ। गमावायाम्। छन् । रा.नि.व.४ । वै.निघ। स्त्री (प्पा, पिका. Penceda- शतप्रासः । । करवौरतते । प्रम. । num Sowa. P. Graveslons.) Drill शतफलः । । वंगे। दी। Seeds. शसाहायाम् । एन । श.र. रा.नि. 4.४.। हिं साया। तें पेहसदापचेटु। तन- शतबाहुः । पुं। वायथ्य कोटविशेपे। सु.कल्प. पाया,-सित वा पसिन्छवा मधुरा मधु. रिका या कपुस्पी कारवी शताक्षी शतामा छवा शतभीरुः । नौ। मनिकापुप्प ह । अमः । शतपुष्पिका मिशि: मिशी मिपि: मिसि: माधवी शतभेदकः (नः)। । पनवेवसे । मद.व.६ । घोपा तानवर्षी तालपी शालेया शीतशिवा शतमानः। पुन सध्यमले। समान था। शालीना वनजा संहिता पुष्पिका सुपुप्पो सरसा पादकमाने। श्रम-भः । वल्या । गुणा:-“शतपुथा विदोपत्री मेध्या पप्पा रुचिप्रदा।" अमि.भ.। "शतपुष्पा तु मधुरा शतमूला। म्बी। नीलायाम् । रा.नि.य. ८। महाशतमूल्याम् । भनी। रा.नि.व.४ । वातपित्तहरा गुरु ।" राज.३५.। घ.द.वा.ज्व. चि. पिप्पल्यादिः। अपि च--"शनपुष्पा लव वचायाम् । रा.नि.व ६ स्तोमा पिचकद्दीपनो कटुः । उणा चरानिल | शतमूलिका । स्त्री। द्रयन्त्याम् । मौनिमय । नमवणशूनाधिरोगहन् । मिया तद गुणा प्रीना रा.नि.व.५। महामूपिककाम् । बड़ रेन्द- विशेषाद योनिमूलनुत्। अनिमान्धहरी हृद्या कानी। निघः। बसविट् क्रिमिशाइन् । रुचीच्या पाचनो कास- | शतमूलौ। स्वी। शतावर्ध्याम् । भउलो। यमि ले मानिलान् हरेत् ॥” भा। मिपिमेद। सनि य.४। गोद्रौ। गधंधुकायाम् । रा.नि.व.४ । सु.म.३८ | शतवल्ली। स्त्री। काकोल्याम्। काना। घ.। च.सू.प.। मा. । शतपुप्यादल(शाकम् । की। भताद्वापवे । शतवीया। स्त्री। शतमूल्याम् । भजमनो। उनका नाक में सीरप । कं सवशिगे। गुणा: द्राक्षायाम्। किमपिम् । रा.नि.व.२३ । महा- - मधुरमुषा गुल्म शूल वातन दीपनं पित्त शतावर्याम् । वा उनौ । रा.नि.व.४ । अंत. रा.नि.व.०। टूवायाम् । उनी। र.मा.। दूायाम्। . शतपोदः (कः)। शतपीनकनामभगन्दर न.द.। विशेष । शूकरोगे। कथित् । शतवेधनौ। स्त्री । चुकिकायाम् । कालान । शतपीनकः । पुं, की । शूकरोगविशेषे । '' शतवेधी (इन् । 5, की। पनवेतसे। रा. तर मैदसमन्तादणमुखच्छिद्रव्याप्त वातशोणितनं नि.व.६ । स्त्री (धौ)। चुके । इदानानः। भा. भवति। मु.नि.१४भ.. वातजन्यभगन्दररोगे। . पू.एम.मा.व.। निदानम्- "कषाय सःरति-कोपितोऽनिनम्वपान- शतश्लोकौ । म्बी। वोपदेवकते चन्द्र कलानामक दशै पिडकां करोति यां। उपक्षणात् पाकमुति ट्रव्य गुणे। दाण रना च भिन्नारुणफेनवाहिनी। तवागमो मूवपुरीपरेतसां वपैरनेकैः शतपोनकं वदत, शतश्लोकौटोका। स्त्री। तगादत्तहातमत. मा.नि.। "दीयं तऽ मुख रिक्ट्रैः शनपीनकवत् शोकोटीकायाम्। कमात् । अस सहिरासावमजम' फेसंयुतम् । शतसुता। स्वी। शतावय्याम् । रस.र.शिरो- शतपोन कसंनीऽयम.. " वा.उ.२८.। रोचि.वरुपाद्यते।

·। रा.नि व.२३ : शता । १०२३ ) शनै शता । स्त्री। शतावयाम्। निघ.भ.वा.न्या. पाकार्य-शतावरीरसः दुग्ध' दधि आमलकीरमः चि. एरण्डपाले। प्र. ८ प. पूर्व ४ ५। पाकसिद्धी मुस्तकपिपलो. नोरक-धान्य क-हरीतकोत्वक्-तेजपवैलाना प्र चूर्ण शताङ्गः । । तिनिशन ने। मांगन, लिनिर्भ। ४ मा. प्रक्षिप्यालोद्यम् । रसरः । रा.नि.व.। शताया। स्त्री। शसाहायाम्। उनका। शताङ्गलः । पुं। तालहते। कथित् । शतावया॑म । रा.नि.व.४ । वै-निधारम.सर्चज्व.चि. शतायुषः। पुं। मनुष्य । वै निघ. । भारग्वधादिनिक है। मधुरिकायाम। गोत्री। शतारुः (स्) (रुषो)। की, स्त्री। कुष्ठरोग- भेद। लक्षणं-"राश्यावं सदाहर्ति शताम: शताहा। म्बी। सुगन्ध तपविशेषे । अन्य। गा। हिं सोफि । मं सोफ् । कं सबसिगे । म्यानम् ।" भा.कुष्ठचिः। वम्. वड़ी सोफ। च द.अजी.पि.चन्दनबलातैले । शतावरी। स्तौ । (Asparagus racemo. गुणाः कटुः तिता मिधा भाविसारनी sus, or Asparagus sarmentosus) ज्वरतो नेवव्रणको वस्ति कणि हिता च। ए. स्वगामख्यातमधुरवर्गीयमूलविगैपे । मरगी। नि.व.४ । लघुस्तीच्या पिचकत् दीपनी कट: उण हिं सफेद मुगलो, शतावर, छोटी शतावरी । मं सा शूलाचिरोगनी च। मा.पू.भ.। शतमूल्याम् । नोकांटेसे ग । कं किरियखासड़ि। ते चाल, चल्ल रा.नि.व.४। वे.निघ-अर्ग:दिलघुपच्यादिहते, गडडस्नु । यम. शवावरौ। तत्पर्यायाः,-यहुपुवौ विजयाचणे। पनमादायाम्। बाजूनौ। रा. पास्ता वरी इन्दीवरी ऋष्यमीका नारायण नि.व.२३ ॥ शतमूली शंतमूलि का शतमूला पहेरु: अभीरुः शताबाहयम्। ही। 'शतपुष्पामधुरिकयोः । पभीरूपवी भौकः भीरुपनी गहापुरुपदन्ता रक्षिणी उनका ७ गोनी। च.मू.३१. । शतमता छोपशवः होपिमनुः ऋष्यगसा काचन- शताक्षी । स्त्री। शताहायाम् । उनका । रात्री कारिणी मदमधिनी महाशीता शतपदी शता पौवरा पीवरी तथ्या दिल्या हौपिका दरकगिटका ब्रालि। शर समपना सूक्ष्मपत्रिका सपना बहुमूला शताहया | शत्नम् । सी। वले। विका.। शतावा सादुरसा लघुपर्णिका श्राम गुप्ता जटा शनिः(दिः)। । गने। उणा । मूला शतवीर्या महौषधी मधुरा केशिका शत- शत्रुकण्टकः (का)। पुं, स्त्री। घोण्टायाम् । पविका विवस्था घे पपी कार्गी वासुदेवप्रियारी मोकून । रा.नि.व.८॥ दुर्गणा तेलवल्ली। प.मु.। वा.स्.१५थ. वरुणादि: "शवावरीगुड़ वीभ्याम् ।" गुणा:-हिमा हप्ता शबुद्रुमः । पुं। अन्नवेतसे । कथित् । मधुरा पिचनौ कफ-वाताशी सिता मेहनौ रसायनी | शत्नुभाः। पुं। मुझटणे । मूंछ । वै.निघः । १। शुद्रमहाभेदन विधा । गुपा:-"शताययों | शत्रुभूमिजः । । नीलाधने । वै.निघः । हिने वृष्ये मधुरे पित्तनित्-परे। कफ वातहरे शदः। पुं। शाकफलादौ । व्याकः । तिने महठे रसायने । शतावरोदयं हष्य शनकावलिः पु, स्त्री। गमपिप्प त्याम् । मधुरं पिच निहिमम्। महती कफवातधी विका थेठा रसायने ।" रा.नि.व.४ । तथा शुक्रवद्धि- शनपर्णी । स्तौ । कटुक्याम् । कोकौ । श.च. । करत्वात् शुक्रला। च.द.। शतावरीमण्डूरम् । लौ । परिणामले मण्ड शनिप्रियम् । को। नील कान्तमणौ। शब्द रम्। शुधमण्डर शतावरीरसः दधि दुग्धं प्र. ८ प. वृतं ४ प. एकव पचेत् । पिण्डेऽवतारयेत् । शनौरक्षः। पुं। महिये। वै.निघ. । लाविलगडून, भभूनौद्र बम, मषि, २ शनैर्मेहः । । प्रमेहविये। अब शनैः सकर्फ প্রত্যেকে ৮ প, ধৃত ৪ প. পাক করিবে। पिच्छिल मेइति । स-निहमा । वि (हो)। गने- वृहत् यथा-विफलाकाथसुद्ध-मएरम् ८ मेंहनशीले। - श.च.. कल्प:। प.।

·शम [ १०२४ ] शमी प - , । निधः। । खी शप्तः । पुं। पविशेये। उन्। शव. ! भमनः मतः ॥” धूमपानभेदे। प्रव शफः। । नखौनामगन्धद्रव्ये । नमी रा.नि. रोगिय यत्वारिंशाहला तथैलादिकच व.१२ । सो। पाखुरे। नव छ । तरूमूले । •भाव्यम् । भा.। स्त्री (नो)। रावो। कपा येन वमनादि दिनव वातादयः शान्तिया. गौरहद्र मिला। मे। घ.द.व.पि. शफरः । । मसाविशेषे : भने माछ। पम.। शमलम् । को। विष्ठायाम् । पमः। शफराधिपः। । लोगमत्सो । विका। शमिः । स्त्री शिम्बाम् । हिमज़ा है.च. । शफरी। वो। पन नीपिकायाम्। मामन शमिका । स्वौ। महागमोहई । वै निधः । माद। भा.पू.म.शा.व.। प्रोटीमन्म । जे रनकुन्न माए । अम. । गुणा:-"से मकरी तु शरीर शमि(मौ)जः (ना)। पुं, स्त्री। त्वके । (ना) शिम्बीधान्य । भा.पु.म.पा.वा. । पवि.२२५.। शमि(मौ)रः। धू । इम्बशमीहरू। मार शवल: । घु। चित्रकहते । 6ि गए। सुगन्ध- जाए। शार। पम.. तरी। नशा मूपिकभेद । इन्द्रविनय । शमिला। स्त्रो। नातीपुष्पहते। हमलो। या..३८पा। शब्दः । पुं। वर्षसमामाये । यथा-"शब्दोनाम वर्षसमावायः। स दृष्टानादृष्टार्थ र सत्यशनृत- शमी जी। (Prosopis spicigera.) यति। तब दृष्टार्थ: विमितुभिः दोषाः प्रकु खनामध्यातसकण्टकहो । मारे गाई। हि प्यन्ति पह भिरपकमय प्रभाम्यन्ति योवादिसहावे शिकर। मं शमी, खेरी। कं वनि, कावनि। शब्दादिग्रहणमित्यदृष्टाः पुनरस्ति प्रत्यभावोऽस्ति उत्. गुमी। तत्पथ्यायाः,-शानुफला शक्नु मोच रति। सत्या: नाम सन्यायुदोपदेशाः। फलिका शफलौ साफला सक्नुफली शिवा सन्त्युपाया: साध्यानां सन्यारम्भफलानीति सत्य- काननारिः शान्ता तुद्रा कचरिपुफला के प्रमथनो विपर्ययाचानृतः।" घ.वि.प. । ईशानो लमी: तपनतनया इटा गुभकरी हदि. गन्धा मध्या दुरितदमनी समुदा वहिगर्मा समीर: शव्दग्रहः । '' करें। पम.। ईशानः महल्या सरभिः पापशमनी भदा शहरी शब्दभेदी (इन् । पुं। मलदारे। शब्दकन्यः । कशान्ती शिवाफला सपना सुखदा। सा विधा शब्दमालः । पुं। रविण । वै.निघः । लघुमहाभेदन। गुणा:-रुघा कषाया रक्त- शब्दरोचनम् । लौ । हणे। वै.निधः । पिचातिसारनी ध। पपिध,-"शमी सिता कटुः शव्दाव्यम्। की। येडकास्थधाती। डान शीता कपाया रचनो लघः। कम्पकासयमशास- हीमा.निघः। कुष्ठा: क्रिमिनित् मता।" भा.। तत्फल शब्दाधिष्ठानम् । को। अवर्णन्द्रिये । विका। खाटु सक्षम् कैशनच। रा.नि.व.८. "शमीफलं गुरु स्वादु रुषीण कैममाशनम् ।" शमः । । इते। मनास्यव्यं । पम.टी.। उप- स.स.४६पः। रक्तपलाशशमौत। स.चि.प.। धारे।रानि.व.२० । See पग्निगर्भा। शिवायाम् । भिम् । पमः। शमठः । पुं। शाकविशेधे । तूदभेदे। सोमराल्याम। मामाष। मे। दिमछ। वै.निध। शमौधान्यम् । की। शिम्बोधान्ये, मावादी, शमनः । वि। समीद्धत विषमदीपाण समता- मुगराजमापतिलकुलत्यादी च । पुरासमादिगुणाः पादके। या धि.१.। घरुप. | को। पन्ने । वै. --"शूकधान्य शमीधान्य' समावीतं प्रशस्यते। निघः । "पित्तादिजिनिरामस्य यत् स्यात्तत् भमनं परती वासाचे प्रायेणाभिनवं गुरु। यगोधम- मतम् । पर्वणे । धरपिः । हिसायाम् । है..। मापार तिलाशापि नवा हिताः। पुराणा विरसा पु। मृगभेद। श.च. । कलाये। मद्र। रा.नि, रुक्षा न तघायं करा मताः। पनावं व्याधिश्त- २.१६ । तामलनिरुहवस्तौ । "मियदुमधुकं नुसा मपर्यागतमेव च। पभूमिज नपश्चापि न धान्य तथैव च रसाचनम् । सचौरसशस्यते बस्तियॊपायां गुपवत् म तम् ।" रान.प. ।

·। - । [ १०२५ ] शया शमीपत्रा। स्त्री । लन्नान्नु कालतायाम्। पर्यायाः, जलडिम्बः गाम्बु का गाम्नु ः दुसरः नन्नावलौ। रा.नि.व.५। पडमण्ड कः। See शडः। प्राणनाशककोट- शसौरकन्दः। पुं। वाराहीकन्द । बोन विशेषै। स.कल्प.प्र. ! शह। भक्। है.च. । घान् । कोपान्तरम् । तुद्रशसे । शमाला रा.नि.३.१६ । शम्पदा । स्त्री। बद्धौ। ति यति । वै.निघः। | शस्बुकः । पुं। शम्बू के । गायक । शरः । शम्याकः । पुं। महारग्वधवक्षे। व नीन्, | शस्बूकपुष्पौ। स्वी। शपुप्पाम् । भा-पू.१ (मान्तीन । भम. । मरिपाद्यतेले । रवमालासंग्रह भ. चित्तमम चि.1 "शम्ब कपुष्पा शताः।" पिचशोधचि. ; विन्दुहते घ। नम्मच गुणा:- शम्बूका । नौ। जलशुको । सिक । शस्य को । "खादुपाकोऽनियललन स्निग्धः पित्तानिलापहा" माभूक। रा.नि.स.१९॥ शु.सू.४६अ। याद ! सम्यक्पा । है.। शरबूकाद्यतेलम्। की। कर्णरोगे सैलम् । शम्पातः। पं। पारग्वधाः। मान का पाठ:-"भग्न कगांसकल्के न कटुतैलं विपाचर्थन् । (मानगान गाए। शार। अस्य पूरणमावेण कनाड़ी प्रशाम्यति॥" दितीयं शस्व(व)रः (ल:)। पुं। लोधवचे। लाप वृहत् यथा-"प्रन्य' शम्ब कामासम्म कटुतैलञ्च गा। अर्जुनहो । रा.नि.व .। चिनकहचे। तत्समम् । कुष्ठ भृङ्गी रजो वासा य कपन किगी। रा.नि.व.६ । तालम। रा.नि.व. सुसी धर्म। विन्द शालिञ्चपञ्च केशरं नाग. २३ । दस्त । उपा। मृगविशेष । भवन मृग। कैमरम् । द्राचा चामिविया चैव यटीमधु फमेव निक्षा. । मत्साभेद । विधः । ली। जल । विका। शटी चेरण्ड कापसभडकेशरजन्य च। शख(व)रकन्दः । । वारानौकन्दै। यात्र एतेषां कर्षमादाय पचेलेलं भिषग्वरः। तस्य पूरण मावेण कनाड़ी प्रशाम्यति ।" रसरः । भान्। रा.नि-व.। शम्बूकावतः। पु । सनिपातनभगन्दररीगे। शस्व(व)रचन्दनम्। की। वर्वर-चन्दने। तस्य लक्षणं यथा--"बल्वरनासावा पिड़ का भवन नगन। तपायाः,-केरात कैरातक गोस्तनोपमा। शम्ब यावविन्नाड़ी शव कावर्तकी पहलग शैलगन्ध पत्यं गमका। गुणाः मत:" मा.नि.। तिक्त शोतलं उपए से मवातारं यम:पित्तविस्फोट- | शम्भुः । पुं। बता । गामा बोदना । भाचः । पामादिशा ठरणासापहरत । रा.नि.व.१२ । रम.चि.श्मः । “वहिरेक: शारेकः।" शस्व(व)रदेशजः । । शुक्रोधे । शम्भुकेतनः । पुं। पीतलो । वै.निघ । Cat.निघः। शम्भु तेजः । कौ। पारदे। र.सा.सं. । शस्व(व)रपादपः । । गुतरोधे । दै.निघ. । शस्व(व)राहारः। पुं। वनवदरे । बटना- | शम्भ प्रिया । सो। पामलक्याम् । श.र. । शम्भु वीजम् । की। पारद। भैप वनभङ्गचि, । शख(व)री। पारख कर्णालतायाम् । शम्भ वल्लभम् । की। यं तवामले । रा.नि.व.१॥ श्याकानी । रा.नि.व.२३ । युत्यं णीचो । रा.नि. | शभोःकण्ठविभूषणम् । सो । विथे। कार्ड य.४। द्रवन्ती चपे। वह मडौ वा वनमन्त्र। दिव । भैप-पञ्चाननरसे. [निद्रायाम् । विश्वः। रा.नि.व.५। शयः । । इस । रा.नि.व.१८। सपे। मे। शव(व)रोगन्धा । स्त्री। बनतुलस्याम् । वै. | शयथः । पुं। सर्पविशेषै। वराहै। मीने । निघ। मृली। उपा. वि । गाढ़निद्रिते। है..। शम्ब(व)रोजवः । पुं। शुशलोधे । शयनम् । हो । निद्रायाम्। जून । शय्यायाम् । ३२५.। विशना । प्रमः । भैथुगे। मे.! शस्वः। पुं। शग्न के । गोन्द । इडड चन्द्रः । भयानकः । पु। कारखारी। शिवगना है. शम्बु(स्व)काः। पुं। शम्ब के । भूक । तत् च। रा। उणा- ( 129) - कूल । वेनिया वा.उ.

·शर । १.२५ ] भर । को। । शयामूत्रम्। की। गन्यामूचे । 2.निघः । बाजा। र.मा.। पूतो करन । नाना पग. ! शयालुः। । कुमरे । विका. । गगाने । मि । रुकलासे । प.टी.। वी (El)। खदिरपांग! पलसे। सरकारको निघ. हीच.चि.। यितः । । सागरे । शैली। जानुछ।। | शरणा (गो)। स्वा। ममारण्याम् ! शाय- श.मा.वि । निद्रिते । पमः। लिया। मद.य.३.1 गार. । अयन्याम् । असो शयः। पुं। पशगरनाममर्पमाती। पम.। गौछ। ग..। शय्या। स्त्री। भाम्तरण, सरे । विहाना। शरण्ठः । । पक्षिणि। शर.1 ग्रहगोधा. प्रमः। सखण्यागुणा:--"सुखशयासनं सेध्य याम् । छिनजिकि । क क नाम । दारणाम । मे। निद्रा-पुष्टिविदं । अमानिलहरं वृष्यं विपरीत | शरत् (द) (दा)। मो। यसरे । पातुभेद। मतोऽन्यथा ॥ भूगया गुणाः-"भशप्याऽनिल. भवरमाला प्रमः । शार, । तुलामयिकी शरन् । पिनो हरगोशकवईनौ।" खटापमन्ययोगुणा. "तुलाहथिक्योः भरन् ।' मतान्तर भाद्राधिनी। -"खटा तु पातला प्रोमा पोमचोऽतियातनः।" तत्पर्यायाः,-गरदा घनात्ययः कालप्रभात: वर्षा राज.५५.. बसान: मेघान्त: मारदात्ययः। गया:--"शरदला शय्यामूवम्। शिगीसनामकरोगे। पितकी गृपा मध्यपानावहा" भा.। वक- मकामाउ।। पौषधं यथा-"सतमुवाति पुप्पाने । सप्तपद। मे। हो। स । पन भूभागमट दाधा न खोलके। संचूर्ण मधुमपिंभ्या । पुणे. यामरे । लौदा स्वप्रे न मूपयेत् ॥" रसर.चान पि. । शरत्कामो न्। एं। कुमरे । श.र । शरम् । की। नन्ने । मे। शरत्पनम् । को। शेतकमग्ने । रा.नि.व.१० । शरः । पुं, को। ( Saccharum sara.) शरत्पुष्यः । पुं। पाल्यापे । रा.नि.व.४ । Penrecd grass. खनामध्यातक। शरदन्तः । । गरे। हेमन्त साग्ने । रा.नि.. । हिं कोड़ा, रामशर,गरपन् । तें , २१ | Sec हमनः। कामिविदुर, गुन्द्र। शर, प्रवलिनगगी इति मालवे मसिमः। पञ्चा. कंड। तत्पप्यायाः, शरदा। मो। बयारे । शरणकात । [भागवतम् । यु: कारण: वाप: नुन्नः तेगन. तेदनक: गुन्द्र कः शरदुदाशयम्। को। कालिकासरीवर। घिवपुडः उत्बाटः गायक: तरः तुम: तरिका शरदुभवः । । हापगाकविशदे। नई पघः विशिखः। स विविध: स्य स्तुम् पारीदैन । माया रसा.सं.। तद्विविधगुणा:-मधुरं सिकम् उपदुषण' यलयी भरपुहः (मन)। पुं, मो। ( Tephrosia कर नित्यसपनात् ईपहात कर कफमान्तिमदनच पपिच,-"भट्टमुन्नः भरोशाने मनयेतवेदनः। purpurea.) मनामनातदुपविशेषे । शरपुति मुश्री मुघानकीवाणः म्यू नदर्भ: सुमंडल: मन्त्रा. लोक। बननोग, भूशिरोका। वम्. दा. नंम्नि कुनधि। कं बेरकोग्गि। इयन्तु मधुरं तुवरं गिगिरं तया। दाइ र गा. विसस मूवषयतिरोगभित् ॥ दोपवयहरं वयं अनि. 1 में तेल पनि चेह। ता. कोच म्यवेदय । ततपर्यायाः,--काण्डपुटी माग्यपुप्पो पुठा पु. मंखलाम्पयुज्यते " भा.। फागर्द। रा.नि. पुतिका सायकः । सा तपौतभेदेन विधा । व.८ । वाणे। पम,म द्विविध: की सदा। गुण-कटुमणा कृमिवामी। येतगरपुडा तु स.मू.२६ प.. दनः अग्रभागे। मक्षित वाणी रापाता रमायने प्रशस्ता छ। रा.नि.व.४ 1 "शर. मे। महापिण्डीतरी। रा.नि.पर। पुडी यलनशीगल्यान पपिपापहः। सिमः सपाय: शरखड़गकः । । खागडट । साथ। कासासशामञ्चरहरी खषः।" तमोज प.मु.॥ मूपिकविपरम् । मा.उ.३८५ । विशेषेण प्रमेहनः शरजम् । ती। मनीते । ननि । शब्दकल्पः । रगुद्धिकरण। पर्वाधौना:। अयनवीनएते। हे ए.। घरबीजम् । सो। शरधान्ये । भानन्द्र दौति । शरट:।। कुशुमशाक। কুসুম গাছের व.निघ.. म ·एरा । १०२७ ] शरी यथा- - श.च.। शरभः। महासिंह । रा.नि.व.१६ । काग्मोरशराव:। पुं। पखाटके, ६४ तो., १श.। देशीय हरिणविशेष स उनी विशालमङ्गश। "भरावोऽटपलम् ।" प.प्र.१ख. ! मलयपात्रभेद । एतन्मसिं कपाय-मधुरादिगुपयुतम् । शलमे। मंत्र मम । तत्पर्याया:,-यईमाणक: कानि। उऐ। नटा.' करिशावके । वानर मात्तिक: सराव शलाजिरं पार्थिव मृत् काश्यम् । भेद । मे। शराव कुई। पुं। वायव्यकोटविशेषे । सु-क्षरुप. शरभूमिजः । पं। गन्धके । शरमसः । पुं। शारिकाभेदे, मयनभेद । C-शरावाईम् । ती! भईशरायपरिमाणे । 1. मोनिका श.प. थांमठ, ७२ जना ! प.म. । शरलः। पुं। सरल। मद्रग की। शब्द- शराविला । खौ। प्रमहपौड़काभेदे। लघणम् कल्पः। "शराषमाया तटूपा निम्नसध्या शरा- शरलपृष्ठकः। । पर्वतमगे। विका।' सु.नि.६ष । शरलकम् । की। मले। शरितः । पुं। नमान्तकहने । शरला । स्त्री। सरलकाठे । शरिमा(न्)। पुं। प्रसवे । शरलोमा। पुं। ऋषिविशेष । शरी। स्त्री। मघौटणे। भाः। शरपुष्पनाले। शराटि: (डि) (तिः)। पुन पाटिनामक- | शरीरम् । की। देहे । म । तत्पर्यायाः,-यम पक्षिति भद्राम नायी। शरः। प.टी.र.मा.। तनुः तन: रोगभूः पारमा स्कन्ध भूः मुभिमत् कर शराटिका। स्वी। शरारिपधिषि । मान शतम्। रा.नि.व.१८। शीर्थत इसि शरीरम् । भावी । खदिरपर्णाम् । नादौ । व.निघ. । सच्च चेतनाधिष्ठानभूतम् प्रात्मभीगायतनं पञ्चभूत- विकारात्मकच्च। प.शा. भ. । “पञ्चमहाभूत- शरादिपञ्चमूलम् । की। शरादिपञ्चद्रव्यकृत- विकारामक प्रात्मनो भोगायतने।" च.मू.१५.। कषाये। यथा-"शरदर्भकाशानां शालीनां घ.दः । “गों यदा हस्तपादादिमिरजैरुपेतस्तदा मूलमेव च च.द.मम्म.धि शरादिधते। शरीरमिति संजो लभते । सच शरीरं पड़ङ्ग, शरादिपञ्चमूलाद्यतम् । सी । परमों शाखायतसः, मध्य पञ्चम, षष्ठ' शिरः" इति । हते। "भरादिपञ्चमूल्या वा कपायेण पचेइ तम् । सु.शा.५५.। पूह खलु शरीरमधिलत्याटो पुरुषा प्रस्य' गोदुरकल्क न सिइमात् सशर्करम् ॥" निन्दिता भवन्ति । पतिदीर्घशातिहखयातिलोमा घ.द.माम चिः । কালীদা প্রানি ক্যানিলীনিবানিজম शरारि:(रो)। पुं, स्त्री। खनामध्यातव येति । घ.म:२१५. । तस्मिय शरीरे बौणि पथ. भातीयपचिणि। भवान नाचौ । तत्पर्यायाः, धिकानि शतान्यस्था सह दन्तौलखबनानः। सद पाटि: पाड़ि: पाड़िका भाड़ी शराडि: शरालि: यथा-दाविंशद्दन्तोलूखलानि, ३२ दन्नाथ, २० शरालिका शरालो शराटि: शराति: हावी राज नखाः, २० पाणिपादशलाका:, ४ शलाकाधि- "पविका! भैष,शिरोरी.चि.। तन्मांसगुणा:- हानानि, ६. भइ ल्यस्थीनि, २ पार्णस्थिनी, वाव सिग्ध सृष्टमलं तप्य रतपितहरं हिमच। २ कूर्चाधः, २ पाण्यो. मणिका, ४ पादयोर्गुल्फाः, ४ भरवीरस्यौनि, ४ नदयोः, २ जानुनोः, २ रान.३प. उम्बौंः, २ याहोः, २ सयी:, २ पक्षको बाहंस- शरारि(रौ)मुखः । । মাডিবিধি। जवुसन्धिकीलकी, २ सालुनि, २ श्रीविफली, भानाम नायौ। सुः। ली। धवलसन्धारारि- १ भगास्थि, १ पुंसां मेदान्धि, १ विकास्थि, नामी दीर्घचघुपक्षिणया सदृशमुखे विसावणास्त्र । १ गुदास्थि, ६५ पृष्ठास्थीनि, १५ ग्रीवायां, २ कर्तरीसि संन्ना लोके । कामि, काजाद्रि। "ताव नवृथिनो, १ इन्वस्थि, २ हनुबन्धनाम्थिनी, २ दशाछुलां पलत्पलामा कुर्यात् ।" स.म.प्र. ! ललाटे, २ गएडयोः, ३ नासिकायाम्, २४ दयोः शरालिः (का) (लो)। स्त्री । शारारिपविष्टि पायी:, २४ पन्नास्थौनि, २४ पार्थ कास्योनि, भद्रानभायी। शरः । २ भगायोनि, ४ शिर:कपालाम्योनि, १० वयसि - .

·शर्क १०२८ ] शक . पापहा." इति। अमिश शरीरे-इन्द्रियाधिष्ठानानि लगा घालुकविगंधे। द्राधान्, भवन्त बानू । दौनि ५, स्पशादीनि बुद्धीन्द्रियापि ५, हम्नादि. हिं शकरकन्द । ता. वुल्लिकिज। IVatts. कमॉन्द्रियापि ५, चेतनाधिष्ठानं हदयं १, प्राणाय. शर्करजा । म्बी : मधुशर्करायाम् । गर्न हिनि । सनानि १०, कोटाङ्गानि १५, नाभ्यादीनि नहा. रा.नि.व.१४ । पिण्डिकादीगि प्रत्यानि ५६ । नव वायुशतानि (१००), सप्त शिराशतानि (७००), हे धमनीशते शर्कराक्षः । ऋषिविशेष। च । (२००), पच पेशीशतानि (५००) मम्मम्यानानि शर्कना। बौ। खग्डविकारे। हिनि । सा, १०७, सन्धिस्थानानि च २०० । अस्मिन् शरीरे पाहारपरिणामनरसपरिमाय ८ जलयः, रकस्य गुप्पा:-मधुरा शीता दाहपित्तयमही रमादोपत्री भमिती मिनी । रा.नि.२.१४। 'सिता , ८ घनलयः, पुरोषस्य ० रञ्जलयः, गण सुमधुरा प्रीता कृप्या शुक्रविवचनी । तपायिनी अनलयः, पितस्य ५ पनलयः, मूवस्य ४ श्रा, गुणा:-पित्तनी मधुरा गन्दा शर्यरापायिनी वसायाः ३६, मेदसः २., मज्जायाः १श्र, नृणाम् ." शर्कराचा मगोता च कारशूल समुद्या । मस्तिष्क्षस्य शुकर में पौनसीय ॥० प्र.। घ. हिता पित्तासनि गोपे मू यमगदापहा ॥" शा.भ.। शरीरनः । पुं। रोगे। धरणिः । वि । देने। अवि.१०५.। "शर्करा ज्वरपित्तासमुचिहि- राज.. 'सिता रामधुरा गच्या शरीर(परि)माजनम् । की। देहमानने । वातपित्तासदाहनित् । मुकिहि नरान् इन्ति गोवानगुपा:-"दौगम्य गौरवं कराड सुभीता शुक्रकारिणी ॥" मा.। सा च गनगडी. क' मलमरोचक। खं दधीभरसता हन्ति भरीर- पलावतोपलानद्रागोड़ीमलखएपीण्ड कशे तु तु. परिमार्जनम् ।" रान.र. । [६५.। नामतुरकरसाग्नचुनपुप्पोनव-मधुवयवासशर्करा- शरीरविचयः। पं । शरीरविज्ञाने । घ.मा. । मदन बहुधा। पास विशेषा: पर्याय म्याः । मद्यविशेपे शरामा । गुग्णा:-"रति मलनियं शरीरसंस्कारः। पुं। देहस्य पविधीकरणे । या दीपनो पारण महान् लघुमधुरसुशीवा रोचनी शरीरावरणम् । को। त्वचि । नाम । रा. पित्तहन्त्री। नरबति सकलं. या पीतमनावि- नि.३.१८॥ माव असनरूधिर कासान् हन्ति वा कामदाञ्च।" शरीरास्थि। ती। कद्वाले। यदिशचन्द्र । अवि..! विधे। दिव। र.सा.सं. शीतारिरसे। रा.नि.३.१८॥ वालुकायान । वानि। भा.म.४म. क्षुद्ररो.चि. शरीरी (इन्)। पुं। नीदे। नटा.। कादरलक्षणे । “गरीन्मपिते पाद।" दन्तरोग- यथा-"गर्भाशयगतं गुरुमात्तव जीवनकम् । भेद, दन्तशकरायाम्। वन्नतएं यथा-"शकरव म्यिरीभूतो मलो दन्तेषु यस है। सा दन्तानां प्रकृतिः सचिकारा च तत्सर्व गर्भसंन्नकं । कालन गुणती तु बिनचा दन्तशर्करा" स.नि.१६स.। वस्तिो गर्भो यद्योपान संयुतः। भवेत् सदा खनामकवस्तिरोगे, परमरो करायाम् । लक्षणं स मुनिभिः भरीरीति निगद्यते ।" -"घरमाशर्करा या तुल्यव्यसमवेदना । शरेष्टः । पुं। आसहये। नटा.। पवनेऽनुगुणे सा तु निरेत्यल्पा विशेषतः । शरोटिका । स्त्री। लजालुकायाम्। मनी. भिन्नमूतियातन शर्करित्यभिधीयते।" मु.नि..। छौ। वै.निध। शक्षरावंदम् । को, । द्रोरोगविशेषे । शरीरोपस्तम्भः। पुं। शरीरधारकसम्भ। खचणम्-"प्राप्य नांसशिरासन्यु ममदास्तथा- स विविधः पाहारसमब्रह्मचर्यभेदैन । स्तभ्यमान निलः। ग्रन्थिं कुर्वन्ति मिभोऽसौ मधुसर्विसा. धार्यमाणम् उप सनीपं गत्वा स्तम्भयति धारय- निमम् । सवत्यासावमत्यर्थ तव हद्धि गतोऽनिलः । तीति उपतम्भः धारकः । ८.सू.११. । मांसं विशोप्य ग्रथितां शर्करां ननयेत् पुनः। दुर्गन्धं शर्वरकः । पुं। मधुरनम्बीरे । भद्रदौनन् । किन्नमत्यर्थ नानावणं ततः शिराः। सन्ति सहसा रा.नि.व.११॥ रतं तदिद्याचर्करावंदम् ॥" सुनि.१३.। शकरकन्दः । पुं। (Ipomoca batatas.)! वा.३.३१. तद । .

·शल [ १०२८ ] সল एम.। जर- शर्करालेहः। पं। रसायनाधिकारे लेहः। शलङ्गः।। लवणविशेपे। उपा। यथा-मेदा महामेदा शशि: इति: जीवकः ऋष शलभः । पं। पता । पानि, भगनानाशा भकः काकोली चौरकाकोली नीवन्ती यष्टिमधु शलभोलिः। पुं। प्रष्टै । है.च. । एषाम् प्रशि ४ तो. ५ मापा. ५ र. । कुशमूल शललौ । स्त्री । शल को कण्ट हैं । भोकालकाने । काशमूटम् उलुमूलं शरमूलं चुमूलम् एपाम् प्रति ३५. नल ३२ श...। नारिलेखणलं १२ शा. वृतं ४ प.। शरा १६ प.। सि शोते शलाका। स्त्री। मदनत। खन गाह। प्रक्षेपार्थ एला ते२पवं धान्यकं वीरकं गुड़त्वक शरे। मंदा शारिकायाम्। मानिक नायौ। सपजीरक वंशलोचना नाग शरम् एषां प्रति शजक्याम् । मान । मे. । नल कास्यनि । नना सूर्ण ती। रस.र.। शज श..। नेवाञ्जनसाधनकाष्ठिकायाम्। অঞ্জনের পলা। शर्करासवः । पु ।' शर्करोत्यासये । यथा-"दशाहुला गनु मेंध्या गुया:- शलाका सुकुलानना। पस्थिमा धातुमा वापि "मुखमियः सुखमद. सुगन्धिर्व स्तिरोगनुत् । कलायपरिमण्डला । नाचलौहारमसज्ञाता शलाका पीयः परिपती नद्यां वयंश शाकरः। घ.म: लेखने मता। सुवर्णरजलोद्भूता शलाका मेहने २०भ.। मता।" तोड़.इ.सू.। शर्करासुरभिः । । शर्करासवे। शै.निघ. । शर्करोदकम्। की। शलाकाधिष्ठानास्थि । स्त्री। पाणिपादयोः सितागलें । किमिट भाना, संवदा । यथा-एलालबमरिचकपूर- शणाकाख्याधारभू पस्यनि । ननकामियरन युन शोसलगलगोलिसा करा शर्वरोदकाच्यते । अाधानादि । तानि ४ । प.गा.. । गुणा:-क्रस सरं शीतलं मल्य रु लमु खानु शलाकायन्वम्। की। तदाकारााशिति- यासपित्तवणानं रजादोपहर यमिमूविरदाह विधयन्न पु। तानि नानाप्रकाराणि, नाना प्रयो- बनानि यथायोगपरिणाहदीर्घाणि च । यथा- शर्डः (नम्)। पुं, सी। मरुस्कारे। अपान : जति दे दे एषणव्य हनचालनाहरणार्थम् । मार- गण्डपदमुख शरफुहमुख सपंफपमुखं वड़िशमुख- वायो। व्याकरणम्। । दलमावसुखे ६ किशिदानताग्रे सोतीगतशल्यो- शक्षहः। पुं। शिम्बादो, मापे। व्याकः । । उरणार्थन। चीणि दयाहतीनि खम्न मुखानि लि । मलहारण या प्रत्यागिनि । क्षारोपधाविधानार्थम्। वीणि नाम्बववदनानि, शमणी। तौ । बाघोक्षुपे । वै.निघ, । बोण्यदुगवदनानि पग्निकगार्थानि ! पट् कार्यास- शम्मरा। सो। दारिद्रयाम् । धरपिः। सतीगीषाणि प्रमाज नक्रियास। एक कोलास्थि. शमाख्यः । पुं। मारे । मुद्रि । प.सु. । दलमाव नुख र प्रतीक्ष्णोपण नासादहरणार्धम् । शबरी। वो रायी। चम, । नाय । मे। एकमञ्जना कालायपरिमण्डलम् उभयतो मुकु- लायम्। मूवमार्गविशोधनार्थमेकं मालतीपुषण- सम्भवायाम् । उपा। हरिदायाम् । रा.नि.व.६ । हन्तायप्रमाणपरिमण्डलमिति । स.पू.०५. । भा. नन्द्रिचर.चि.। "कगिहरनागरशर्वरो।" पाएठकुल यावर पि. "कलिङ्गारिहाननशचरीमिः । शलाकास्थि । की। नल कास्वनि। नगांत शर्वरोदयम्। हो। हरिद्रा दारुहरिद्रयोः । शह। तानि ४१ प.शा...। भैप.धुरो चि.। शलाटः। पुं। कटपरिमाणे, हिसहसपले । शब्दांक्षम् । हो । रुद्रा। रा.नि.व.११ । २...भग । तुला पलभतं तासां विंशत्या भार शपः । । सर्वपे । गनिमी । See सर्पपः । पाचितः। शबाटः शाकटीनश शलाटते दशा- पित:" हे.घ । शलः । पं, सो। तालहरू। निघः। छ। ६.च. 1 शाल को कण्टका भानका।।श्रम। शलाटुः । पुं। विखराचे । रा.नि.व.२३ । कोमल- है. फले । काम | प. | सु-न-उ.प्र.। शलकाः। पुं। तालहदे। शलकीपराव । निघः । मर्कटके । नाकमा विताः। शलाल । की। सुगन्धद्रव्यविधे। प्याया। घवाभा.। ।

·शल्य शा शल्पपर्णिका को। यन् सर्वशरीरा । शली। वो। क्षुद्रगुल कीमगे। सन्माम गुरु सिग्धं | शल्यकैटयः । । मदनछ। माना गोछ । भोसलं कफपित्तमाघारा नि.म.१०॥ रा.नि.क.८॥ शल्कम्। की। स । प्रम.। माम्यत्तचि। शलाचिकित्सा । मी। पम्नचिकित मायाम् । मात्र बाश्य । कोपान्तरम् । यस्कले। पम.. शल्यतन्त्रम्। सो। सीयुवाविधतन्वान्य तमे शतकलम् ।की । मत्स्यगक । गरिव पश्यि । सन्चे। यथा-सायं नाम यियिधटपकाहपापाप सम्वत्कन्न । गौशन । च्या क.। पांगलीचलोष्टाम्पि-यात नानु पूयासायान्तगंभशल्ली- शल्कली (न् । । मन्ये । शरः । অাঘ -কাদ্বধাদিঘিন-ঘষিবিয়া धंश शल्पदा । म.सू.११॥ म्बी। मेदायाम्। शल्यदा । भी। मैदायाम् । पगाव पास।। शल्मलिः (लो)। पुं। शाम्यतिते । निमून रा.नि व.५ । शाह । (निक:) | मरोहोसकाई । गान मा शल्यपर्णिका (९)। श्री। मेदायाम्। रा. नि.६.५। गा। रा.नि.द.८। शल्यमृगः । । गलकोमगे। शव शल्मलिकः । । रमरोहरके। शल्यलोम (न्। गाद कोरोमणि शल्यः । पुं, सी। सम्वंशरोरदुःखोत्पादकमाव- मांतरा.नि.य.१५। . माव , विभिन्न नीट काहि कादो।" "गनगन्य मिति शन्या । हो । दायाम् । रा.नि.व.५ । विकरात भानीयालीट कठिविभिन्न कम् ।" वै.मं.२८ । शारी ह। नागपातीलवायाम्।.निघः । रागन्तुभेदन शम्यं द्विविधा याधकरं शन्यं तदिशोपदिग्यत इत्यशः शून्य शत्यावरणम्। सो। विगल्यो पाटने। वं शाम्बम् । ततः शारीरं नखरोमादिधासमोनमा म.२प.. दोपाय दुः। पागन्तु शारीरगन्धयतिर देय शतम्। की। वृक्षवल्याने। छन। त्यधि। यावन्ती भावा दुग्नु मुत्पादयन्तोति में वादा: कार... या। सु-सू.२६ प. । विशयमपि विधिमय पदमन वयदर्षति । भवसायीहरणार्थ पदम शा: । पुंग। गार। हेतवो भवन्ति । यथा-माय पाचनर्मदनदारप. शक्षकः । पु। गाग्नत यायिये । संसदी तक। पीउन प्रमार्जन-निर्धापन-दमन विरपन प्रदालन - जटा. शाद कोमंगे। मां हिं साहिल । प्रतिम-प्रबारपाचपणायकान्तहर्षाय ति। म.न. गुप्पा:-"शान की छपी यल्यः सिग्धी वृधी २०प० । अभ्यमि। वंश कविकायाम्। वियः। गपिप्रद.। वातामहरी उद्यो मधुरो धातु दागे। मे. वईन." पवि.२०५०। को। तरवकले । शार. । शल्यः (क:)। पुं। वहीधाकार शल्लको। बौ। ( Boswellia serrata) मृगविर्ग। मादा तत्पर्याया:,याक्ति Indian olibanum. शालविन। मनरे, शम्नाका शल्य: साकचपादः छेदारः शल्यमृगः मानविनय । हिंशालर, शग्नग । म शालय पचाय: विन्ने शयः। तन्मासगप्पा.-गर निग्ध धूपं। सा. कुलि। तत्पर्याया', गनमत्या दीपनं सास-कासनशा रा.नि.व.१०॥ स्वाद मुवहा सुरभि: मुरभी सरभारसा वसा यान्दुरकी पिचन लघु शोतं विपक्ष । सु.म. प.। मदन. तादिनी गप्रिया गनभघा गनाशना महारा हो। ना जाए। पम.। येतखदिर। वै. महिरपा महरा दादिनी मिल की सप्लकी निघः। मत्साभेदे। मानना। रानि.प.१८ । मिलको सिद्धकी सितभूमिका प्रथमूवी कुम्भी पोतली । व.निघः । विलहथे। रा.नि.६.११ । पसफला यारका सहमीदा मगन्धा सरमिसवा रक्तखदिर। ए.द.मेह.चिः । "विड़ादावधि गनवहभा सदा । गुग्णा-"भप्त की तुषरा गत्यकाना।" शनाकायाम् ।। शीसा पित्तपातिसारभित् । रक्तपिम नगरी शल्यकण्ठः पुं । सख कौमगे । मन्दि । श.पः । पुटितत् समुदीरिता।" भ.पू.भ.बटादियः। रा. तन्द्रामफ- ·মম १०३१ । মহ্ম नि.व.११ 1 See साल की। शिलारसे । नियम। शशाण्डुलिः (लौ)। पुं। खनामख्यातफल. प.स.५भ. [सू.४ प.। शाकविशेधे । डिकीकूट। तत्पर्यायाः,-बहु- शक्षकोत्वक् । स्त्री। शितकोतचत्वचि। च. पाला सण्डली धूमा वसावा नद्राना लोमश- शलकोद्रवः (रसः) । । सिक । कून्ना- फला बचफला। गुणा:-तिका कटुः कोमला त्यजि, निगावम। बटा.। च.द.वा.व्या.चि. काटनयुला कफापहा नरठा पाके भम्न-मधुरा अष्टादशशतीप्रसारपोतेनि । विदाहकत् शुष्का रुचिकन दीपनी च । नि.4.1 शल्लो। स्त्री । साल कीहो । सप्तकौमगे । मनो वै.निध। शशादः (न:)। पुं। शनपक्षिणि। वार। रा.नि.व.१९ । श्रम। शवम् । हो। लोहे। नले । मे। शशिकान्तः। '। चन्द्रकान्तमणी। रा.नि. शवः | पुं, की। मृतशरीरे । पमः। व.१३ । की। कुमुदे। उ कि । रा.नि.व.१०॥ शवकाम्यः । ' ! करे। श.र. । शशिपर्णा । स्वो। पठोल । वै.निघः। शवरः । पुं। पानीये। हस्त । शशिपुष्यम् । की। पन। वे निघः । शवरलोधः । पुं। शावरलीधे । शशिप्रभम् । को। सुकायाम् । रा.नि.घ.१३ । शवलः । । पिवक सुपे । रा.नि-व। (ला, कुमुदपथ्ये । नागरुन । श.मा. । स्त्री। ज्योत्ता लो) स्त्री। भवलयर्णयान गवि। अ.टी.भ.। यामाटा.. कब रवणे। शशः (काः)। पं ।'विलेशयमगभेदे । चाय।। शशिप्रियम् । को। कुमुदपुष्पे। सनायाम् । वे.निघः। में खरहा। तें चेवुलपिन्नि । तत्पयायाः,. गूलपाः नदलोमशः बनाखः लम्ब कर्ण: लोमकर्ण: शशिरे(ले)खा। स्त्री। गुड़, च्याम्। छन । 'शूली। तमासगुप्पा:-विदीपनम् दीपनग यास मे. । सीमराज्याम् । कूळवौष । भैप कुष्ठ चिः। कासमक्ष । रा.नि.व.१० । शीत लघु धारक एवं शशिवाटिका। स्त्रो। पुनर्नवायाम् । प.मु.। स्वादु कफपिचवम वाने साधारण ज्वरानीसारघ्नं रा.नि.२.५ । सदा स्ति! मा.पू.१६ । “शशको नागल थेप्रो लघुत यश दीपनः । रचितमपंयो बल्यस्विदोष- शशीइन् । । करे। वै.निघ.भ.क्षयरो. शमनी मतः । ज्वरे च पाण्डुरोगे घ चये कासे चि.लनोविलासवले । गुदामये । राजयमणि पाण्डो ध तयासीमारिणं शशोणम् । की। शशकलोनि । अम. । हितः॥" पवि.२.प.। -लोधव ने। वाले। शकलः । पुं। करन । प्रश्न पत्रमा शार.! भकटवान । मे। शशघाती (न्)। पुं। प्रसहजातीयपतिदे। शष्क (स्कु)लौ । स्त्री । कर्णरन्ध । करश्न । श.र. । पिष्ट कविशेपे । भूनिनि। प.चि.२ः। वाजा सु-पू.४१. सिलपिष्ट का তিলের পিটে। गुणा.-गुरुः शशधरः । पुं। कपूर। रा.नि.य.१२ । पुष्टि करो। प.सू.२०५. । नरामद। सोहारोति शशभृत् । । कर्पूरे। १.प.। भैप वा.च्या. लोके । हिं चोरी; गुणा:--"शकली ग्राहिणी गधन्य कधने। हृद्या मधुरा तुवरा म ता।" भा.। तिलतण्ड ल. शशलीम (न् । की। शशकरोमणि . अमः । नायकवयवाग्वामा श.प.। "सुधौतानां तण्ड । शशशिविका । स्त्री। बीयन्तौलसायाम् । रा. लानो पिठ सूक्ष्म विधाय च। तत्प्रमाणं तव नलं नि.ध.३ । स्थाप्य चुम्लयां तु तत् पचेत् । अल्पमल्पं विकीर्याय मेलयित्वा धनं पचेत् । घनीभूते तु उत्तार्य तत्- शशाक्षः। । करे। रा.नि.व.१२ । पर्पच्या सुयुनितः। पूरणत विधायाथ सिता. शशाङलेखा। स्त्री। सीमराम्या । च.द.कुष्ठ. थीफलदं तथा। वित्मान्नामचन्द्रसमाना कार- चि.। गुड़ धाम् । येत सुधीः। एव शकुलयः कार्या; पाचा: . ।

·जाक 1 नियम.. एव मोदका: दाम मा शम्बकोपतः। महावितरहये। नरखी गताः। वातदिमाममाः मम्माम्म रा.नि.व.। मारा, हस्दा गुरवः प्रीदासया मिस्रा शस्वचूर्णम् । सो। मोरि। मद। यं. मता::" निवः। 'पटामधीपाल्यः निघ.. कविताः। मारिपुरिदार हालिम पानी म मपयन.......' राना शस्त्रप्रणिधानम्। वि। प्रमचानने, दन. मंदनादिमपोदछ। म.म.११५.। शप्पम् । ली। पानव रा.नि.व.२६ । नीग्न मायाम् । ६.निघ. शस्त्रागा । तो । घाराम् । याराम भार । रा.मि.न.५। गम्तः । वि।की।गरी। विका। शस्त्रायमम्। सी। तौलनी है। ऐगा। शम्नम् । हो। तो दो । रा.नि.व.१ । रा.नि-य-१३।। प.टी.सि. महानोन्नद । दै.निघ-२म.प्र. शस्त्री छन् । वि। जमधारिणि । मो (1) घि. कावनन। चने । परद्र। मारि छुग्लिायाम्।। विति: सत्यया-मरनाय का शीर मममम टिका पनपाम् धार म्पो शस्प(स्य)म्। की। कीमपट। नद्रा । सम् पाटोमुग्वं भारामुग्नम् मनग्य प.टी.मः । धादिभातफनादी। धानबादी। मोहित शिफारिका बोहिमनग पारामम्ब वैतम. यवादोप। पतिः। पय यहिको दनादः पनी पति । एतानि | शस्यध्वंसी (इन्) । ५ । न महथे। माघ । बिटाविधक गोलि एपशुनने। नग मनाया दरप इंदन नपने प, पिनगवामानुदि. शस्यमवगे। म्यो । धान्नादिकपिरी। भारत कोत्पन्नपय कारधारापि दैदने दिने घ, नी एम.पवाटी मुरारी • मुवानमम मियाधंकानि शस्यशूकम् । मो। मागुदायाम् । शव पिसान। पुठारिका प्रीहिगुम्वापार बदतम. ji11 प्रमः। पापि गूधी ध व्यधने । रिती दन्नपदाहर। एवापर, प्रानुग्दी । म्यः मयने। एक्ट शस्यमस्वरः (रण:)। । पकानामनता- दिपयोग.गाना। शान । नरमान । रा.नि.स १८ । एका विधामापयांवर गग्या:! गम्म शस्यारुः (वनः)। बामौर । ग.र. । मन्या बंधा-सुगमन्दोलनधार मुमतादीगि। शाकम् । सो, पू । पतपुप्पादो। नाम । पग । आपदीया मता परता खता गरधारताति म्न नमातिदीयंतातिरसता । करपका वर पदविधम्-"पर्व' पुष फग्ने मान कन्द सो विपरीतगतमाददौर। शमधागोंदा यदा मनंदनीति गमः। गर्विधमिति पविः । -मामुरते, इंमागरी, शिक्षा, पगिकी "गर धनुविधं प्रोमा प पु फम्न राषा। पान्द- पापि माविष्ट वक्ष्याम्यता प्रथम पृथक ।" पति. रात मंदनाना मार्ग दिखनानाम। मागेलधनविसायमानी नागामई गागमा:-विटभिवं गुगत रमत की। पचनानि सिधा पागदद. गया पाकमावख। प.द.। दीपा:- गभियपुरवि मिस नेव व विनाग. निपार्थ दा मापय धार यति समयास्या मेलामालीन प्रमादयर हरी परिसर .. पनि पति मतिमिति वदन्ति तमाः।" शनमम् । लो। दोस्। ..। "गि गियोतिरम हिमं महादिम्लतम् ।" गमकामा। की। दन। राणे, (इं। इशि व्यवहारविधिः। रा.प.। साधं ६मा भर न पेपमा मुख्य नियनि रोमानवी विनायगाय। मोदरी। समयदर मरमपि पा. समाध. साहरिवननु माया म एवं साधा मद । म.ग.५.५. ! दीप: मापू.म.सा. धति। ।

·शाक [ १०३३ ] शाका प.मु.। . विशप: " वै.निघः। शाकानि विष्टम्भौनि गुरुपि च। रुक्षाणि वइ पर्यायाः,-रोम रोम रोम रोमलवर्ण साम्भर वांसि सृष्टविएतापमानि च। पिण्डालुका बला साम्बरं रंस । पपिच शाकम्भरीयं कथितं गड़ाष्य भिलो चितुकान्या बला......। एते सेम करा: रोमकं तथा। गुणाः-गड़ाख्यम् लधु वासना थाका वासलामिप्रशान्नकाः। सवे शाका दृष्टि मताण भैदि पित्तलं। तीक्षा व्यवाघि सूचाचा- हरा वीर्यत्वात्तगुलीयकं । तथैव शासपुष्पा प भिष्यन्दि फटुपादि ध॥ मयन्ती कासमकः। भानपक देवाय गुरुची शाकयोग्यः । । धान्यकै । धनिया। रा. चापमहकः। किरासतिक्तसहितास्तिकाः पित्त- नि.व.६ । हरा मताः।" अवि०१६ म. सा. भाकपाक- शाकराजः (ट्)। । वास्तूकचपे। (वाला विधिर्यथा-"जिजीरयुते तेले चिपकाकं सु- गोक। रा.नि.व. भा.। खजित। लवर्ण चानचूर्णादिसि हिना दक शाकवरः।। नीवशाके । वा.ठ. चिपेत् । इत्येवं सर्चशाकानां साधनोऽभिहिती विधिः ॥" पुं। इधविशेथे। मखन गाह। २० म. । स्त्री (रा)। जीवन्तीशाके। वै.निघः । रा.नि.वा "मरणकर्कशोदरपृष्ठदलो सच. शाकवली। स्त्री। लताकरञ्जके । वै.निघः । सु-मु.३८५ । शाकफन्ने । मनमन। शाकविन्दः (ल्व:) (क:)। पुं। वार्ताकुह थे। "रानात दाहिम शाकम् ।" वा.स १५५. । नटा.। विका. शाकचुक्रिका । स्त्रौ । चिन्तायाम्, तिन्तिद्याम् । भाकवीजम् । सो । शाकतस्वीजे । निन्द्र न गौछ। रा.नि.व.११॥ विकि। "मधुकं भाकवीनव।" भा.भ. योनि. री.गर्भचि.। मरुनतस्वीजे। च.द-गर्भाधिकारे। शाकटः । पुँ। नेपाान्तफहवे। छान्जा की। रा.नि.य.११ । धवनचे। पावागाछ। र.मा.! शाकपीजे। मीटकद्र विति। शाकटसुखम् । को। पटयासे। कन। शाकवीरः । । वास्तू कत्तप । वाभिमाद। पुनर्नवायाम् । विका- | नीवशाक । रा.नि.व.०। शाकटाख्यः । । धवन से। र.मा.। शाकक्षः। । ( Tectona grandis, शाकटोनः । । २० तुलापरिमाणे । २००० Teak tree.) खनामख्यातनवे । Meनगी। पल। है. प.प्र.। हिंशमुण। उत्. सिंगुरु । ता.टेक । पम्. खर- पच । मं सोये । कं नेगु । तें टेकुचेछु । तत्पर्यायाः, भाकतरुः। । शाकहो। न जाए। -पनिलः पर्ण: महापत्रः शाकतरुः भाकहपः शाकाख्यः खरपतः पहुंनोपमः ककचपनः शर- धाकट्ठमः । । वरुपये। थे.निघः । पवः महीरहः ठकाठः स्थिरसारः ग्रहगुमः । शाकपत्रः। पुं। शिय बने। मविना गाछ। गुणा: -सारकः पिन-दाह अमनः सर; रुच्यय रा.नि.व.० तहल्कलं कपायम् । रा.नि.व.र । शाकपाको (इन्) । पुं। सनिषणक। खनि शाकशाकट(किन)म्। को। शाकलेते । गा। वेनिघः। भारत का रा.नि.व.२। है.च. । शाकफलम्। हो। तनामकक्षफन । मन शाकशालः। महानिम्बे। गशनिम्। एन। स.मू.३८. । विकाइन.निघः। शाकमत्स्यम् । सी। मस्य व्यञ्जनभेदे। गुणाः । शाकाष्ठः । पुं। वास्तुकधुपे। शरः। रा.नि. -मस्यकान्द हग्या: । राना। व.२३ । स्त्री (हा)। लघुगीवन्तौलतायाम् । शाकबालेयः । पं । बामया। वामनशन। यौवयौ । रा.नि.व.३ । डोडीचपे । नांदृश्यो। श्र.1 वार्ताको मोह। रानि.व.४ । कुष्माण्ड- शाकम्भरीभवम् । सो । रोमकलवणे । माउन लतायाम्। कूमड़ा गई। तरम्बुमलतायाम् । नवनामा। मूलगा। वै.निघः। शाकम्भरीयम् । ली। रोमकलवरी । नत्- | शाका । स्त्री। रीतक्याम् । शब्दकल्पः । ( 130) ·शाखौ । १०३४ } शात - निघ। - । शाकाख्यम्। को। व्यधनयोग्यफलमूलपव- शाखोट: (क:)।। (Streblus asper,) पुष्यादी। वाचनाई कन, मूग, नान, पून सनामयातहते। cries गाह। हिं सहीरा, ইত্যাদি শাকপদবাচ্য। भम.. "मूलपत्र रुसा सिपीड़। के पापोड़मरण । म साहोड़। करीरायफल काण्डाधिपढ़कम् । त्वक् पुष्पं करक. ते भारपिक चेटु, वरन्को। वम् साघोड़ा। व शाक दशविधं मतम् " प.टी.म.।। तत्पप्यायाः,-पिशाचटुः पौगफणः कर्कशच्छदः शाकहने । खनार-मा. शाहिनीवासः मूताः सकटः पक्षधरः भूः करछदः शाकाङ्गम् । छी। मरिचे। रा.नि.व.६ । गवाक्षी कावास: रक्षपयः पीतः कैशियोजः क्षीरनामः । गुणा:-तिकीय: पित्तकरः वातवय । शाकान्नम्। को। शाकयुक्तभने । गुणा:-- रा.नि.व.६ ! एमहीनं शिवहर लेपनेनेति लोके । "भाकान लेखनं घीण र वे दोषद्रावकम् ।" रक्तपितार्शीवातमासिसारजित् । भा. शारः। ई। सोमलतामे । स.चि.२८.! शाकान्लम् । लो। हचान्ने । । रा. हये। विकाः । सो (रो)। शमोहने । वै.निघ. नि-ब-६ । चिचाम्न । उनन पवन । रा.नि. शान्तिः।। यन्धिपर्वमद। 11.निघ. । व.११॥ शाकाम्लभेदनम् । को। धुक्रनामककानिकः | शाशचौ। स्वी। गडीचमत्स्य ।। मादा भेदे । रा.नि.व.१५ । See सनाचु क्रम् । । श.प.। शाकालावुः । स्वी। राजालावुके । वाला शाङ्गष्टा । नौ । गुञ्जायाम् । र.मा. । गी। रा.नि.६.७ शाची। बी। शालिघशाके । रस.चि.प. । शाकुनिकः । । शकुनशास्त्रज्ञे । पचिमारके। शाटिका। वो। शय्याम् । भी ।. प.टो-भः । नाचौमाना भम. शाडलः । । नीलायाम् । वैनिधः । शाकुनेयः । पुं। पचिभेदे। जून की। थायाः। पुं। भाषचतुष्टयमिते ..मानविशेधे । रा.नि.व.१६। माया। "मापयतुर्भि: शाप: स्यात् ।" प.प्र. । शाखा। स्त्री। पल्लवे । जना अमः । "विन्दुभियाटभिः शाणः मौतय भिषगुत्तमः ।" शाखाकण्टः । । स्नुहोहचे। सनगा छ। कपणमस्तरे। हिमाद्र । अम.। लोहादि. रा.नि.क.८। 'निशाणचक्रे । गी1 मे। शाखापित्तम्। को। इम्तपादांसमूलदाहे । शाणिः। 9: पदृशाकहते । नाठमाद । श.सा.। मुखताखीष्ठादिषु सदाइ-दयधी। शक्षा ७ शाण्डिल्यः । पुं । विखवई । रा.नि.व.११ । चामि शोना । “सदाहमुखतालोहे दवथुथडु शातः। वि । शापिते । कशे। पुं। धुप्तरता दे। रादिपु । पापिपादासमूल भाखापि तदुच्यते ॥" पूछूद्राबाद। प्रमः। रा.नि.व.२०॥ भातकुम्भम्। को। सवएँ। रा.नि.व.१३॥ शाखामृगः । पुं। कपो। प.सु.। पुं । धुस्तूरहचे। प्रमः । करवीरह। मे। शाखाम्ला । स्त्रौ । तिन्निड़ीहते। रा.नि.व.६ । शातकौम्भम् । की। सुवणें । म.हि.। शाखारोगः। पुं। रतादिधातुनेषु त्वग्ने शातपत्रकः । । । चन्द्रप्रकाशे । श.ध. । च वीसपंगुन्मादिषु रीगेषु। घ.सू.११ प.। शातभोरुः। । मदनमालीनाममनिकाहते। शाखालः । । जलवेतमे । रा.नि.व.६ । "शावभीगर्भवती भूमिमहाराष्टपादिका।" र.मा-1 शाखावातः। पुं। इस्त-पदादिगतवातरोगे। शातला। म्बी । खनामप्रसिद्धसेहभेदे । पोत- वैद्यकम हुण्ड । चर्मकपा प्रति लोके । मनमरिन । शाखाशिफा। स्त्री। शाखाजातशिफायाम्। गुणाः---"शातला कटुका पाके वासला शीतला वमिद नामांन । वै.निघ। लघु । तिका शोधकफानाइपित्तीदावरतमित् ।' शाखी (न् । पुं। हथे। गौर अमः !

·शायि [ १०३५ ) यारि 1 श... शादः।। कद्दमे । कोमलटणे। प्रमः । शारङ्गः।। हरिणे । घासकै । गजे । मयूरे। शाहलः । पुं। वायाम् । वा.पि.२मः। प्र.टी.भ.। शाहलामः । । मन्दविषहशिकभेदे । एभिर्दष्ट शारदम् । लौ । शुरूपभे । रा.मि.व.१० । पुं। वेदना वेपथुर गावस्तम्भः कपारकागमय । शाखा शरत्कालीन-शालिधान्यभेद। अयं पटिकाहीन- दष्ट वेदगा चोई मेसि दाहस दौ दंशशोफा गुणः । च.मू.२०५.। हरिसमुन्द्रे, धूसरमुग। वरय ॥' स.कल्प.प. (घटमाभूज | रा.नि.व.१६ । र.मा.। बकुलतथे । शानः । पुं। ४ माषके। 8 नाया। "मातभिः रा.नि.व.२३ । क्लष्णमुत्ते। कांगभूश। रा.नि.क. २३ । सप्तपर्णतक्षे। छाजिम गांध। मम. प. शानः स्यात् ।" - प.प्र.१ख । ३ माषके च ७ मावा। पवि। द.मेह.चि.। "इयस्थ शारदस्य च" । सरिफायाम् । महाराष्ट्रोलसायाम् । काउ। कासवणे । रा. शानपादः। । चन्दनपीठिकायाम् । निन- नि.व.२३ । रोगे। वत्सरे। मे.! निती। भारतं । शानी। स्वी। इन्द्रवारुण्याम् । बानमा शारदजलम् । सी। शरत्कालीननले । See नलम्। शारदमलिका । स्त्री। शरत्कालभव-मल्लिका- शान्तनुः । ५। कुधान्य विशेषे । सु.सू.४६५.। याम् । साबममक्षिा रवा, । कर्कटिकायाम् । सौगा। रमा.। शारदमुहः । । हरितमुद्ने । “कपित्यान शान्ता। स्त्री। भामलक्याम् । रा.नि.२.११ । शारदान् मुद्दान् ।" सि.यो.प.मा.पि.। See अकरा। नीलायाम् । रेणुकायाम्। वारदयावनालः। पुं। शारदीय-यावनाले । शमोहचभेद। तत्पर्य्यायाः,-एमा भद्रा अपरा गुणा:-सेपकरः पिछिल: गुरुः शीतल: मधुरः जिता जया विजया। वह गुणा:-शमीमहणाः। अध्यः बल-पुष्टिदश । रा.नि.य.१६ । रा.नि.व. शारदा । स्त्री। काठशारिवायाम् । पनरायन । शान्त तिः । स्त्री। भाग्याम्। वामनराज। रा.नि.व.१२ । नीशाके । रा.नि.व.५ । शापटिकः । । मयूरे । शब्दकल्पः । पारदिकः । पुं। शरत्कालौनरोगे । व्याक. । शावरवत्कलम् । को। लोभत्वचि । वा.चि. शारदी (इन्) । पुं । सप्तपर्णतक्षे। छागियो । रब.. पम.। कञ्चटशाके । कौशामाद। र.मा. । शामौलम्। सो। भपनि। छोरे। सा.की. । पपराजितायाम् । म.द.। स्त्री। (दी) नन्तपिप्प- शाम्बरः (रिका)। । लोभव। वे निष. । ल्याम् । शारिवायाम्। शावरी। स्त्री। मूषिकमार्याम् । इन्द्रमानी शारिः (का)। स्त्री। खनामख्यातपतिपि। गी। व,निघ। मालिक, ग्रना। विका.। शालिधान्यभेद । च. शाम्बु (म्ब)कः । पुं| शम्ब के । श.र. । म. २७.प. शारिवा। स्त्री। ( Hemidesmus Indi- शान्भवम्।को। देवदारणि । रा.नि.य.१२ । cus, Syn. asclipias pseudosarsa.) शाम्भवः । । गुग्गुली। रा.नि.व.१२ । विष- खनामप्रसिद्धलमायाम्। “नम्बू पया दुग्धगर्भा वही भेदे । श.प.। कपूरे । रा.नि.प.१२ । शिवमल्लि- स्वनामख्याता।" म.सू.२८अ, । बनरामन । हिं कायाम् । वद व रा.नि.व.१० । शाम्भवौं। स्त्री। धान्यादिक क्याम् । धागा- पनानमूल, उपलसरी। उत्. गुयापानमूल । को गॅववेल। सत्पर्यायाः,-गोपी श्यामा मनन्ता मिन्द्र लामा | रा.नि.व.१६ । मौलवायाम् । रा. उत्पलशारिवा। सा विधा देना कणा चेति । नि.व.८। भा.पू.१म, काशारिका चेचुरापथे प्रसिद्धा। शायकपुरन । म्बी। गरपुडायाम् । गुग्णाः-शारिवायुमलं स्वादु भिग्ध' गुककर गुरु शायिका । स्त्री। निद्रायाम् । अग्निमान्याचिन शासकासबमिटणा विदीपन . .

·शाक [ १०३६ ] गाल । आम्। रकप्रदरजरातीमारनाशन: मद-य.व.१ | मधुरे शाकरः | पुं। नोधाले । दुग्धफेने। मे। हिमे मतयो कुटकनरारे देदुर्गन्धहरे च। शार्करमद्यम् (गोधुः)। लौ, पुं। शरा. रा.नि.व.१२ । गुमलं विम्वाटु अनिमान्द्यादि. घातकीमिदमी। नक्ष-"राधातकीसीय- हरख। मा.पू.१भ.। दैनिघ.मा.व.पि.पकांदि. जवितैः नारी मता।" इति । ट्रयगापमान्दा । टुरालमायाम् ! पटोलादो, वायचादौ । वै.निघ, गुणा:-गीतं यं दीपनं मोहनध। रा.नि.व. उन्मा.चि.सारखतहते। १४ । न्यः परामारावीपामये। गुप्पा:-मधुरः शारी।सी। कुगे, शरपवकुशे, मुनगे। रा. रय: दोपनः वस्तिगीधन । मु.म.४५५ । नि.व. गारिकायाम् । गारिलः । वि। पर्फरावितभूमिले । मरा. शारीरम्। की। (Anatomy.) मुतादि भूयो । व्याक.. यकसंहितामु गरीरमधिजन्य कृते गरीरहनान्त गाङ्गम् । को। पाई है। थाना । रा.नि.न.६ । व्याख्याने पन्यतमे म्याने यव गोपितद्धि- गाधरः। पुं। बनामन्यात चिक्षिामाया- नावकान्नि-गर्म-गरीर संग्ना मम्मंशिर गिराव्यध. कारे । वरविगतीकारे। धमनौगर्मिपोत्राकरणानि हतानि । मुगाच.शा. १२. पुं । इपे । मे, I Sec गरीरम। शाङ्गधरदीपिका । म्री । पाटमनलते शाई- धरटीकाविर्गा शारीरकग्रन्यः। पुं। श्रीमुखविरचितगारीर- शाड वेरिकः। । गलीममानवर यावर- विपमेद । पवि.३म्यान, ५१ प.। शारीरगुणः । । देहिकगुपटमटी । किंगतिसंख्यकः, यथा:-लगुरु-शीतोप सिधशाङ्गटा । ब्रो। काकवाया। लॉ - मन्दतोंक्षा-म्बिरमरमटु-कठिन विशद पिचिर वर- दौडेनि। म.चि.२३८. । काकमायाम् । गृद्धा- ममुपम्यूदमनमान्नद्रवा इति। च.मू.१५.। याम् । मु.म.न. शारीरन्वरः। एं। देहगतचरे। शा()टा । बौ। महाकर । उपद्र- लदर- "गारीरी नायने पृथ्वं देहै मनमि मानमः । रुद्र रा.नि.वर | वा.३.२प. लताकरन । इन्द्रियापातकना देहसन्तापलचपम् ।" च.चि. काकमाच्याम् । वं.निघ. शाहलः । पुं। व्याघ्र । रा.नि.६.१८ । धिवक- शारीरव्रणः । । शरीरसम्बभिवातादिदोष हो । रा.नि व.६ । तदाब पतिविशेधे । धरपि। ननिमन। स द्विविध: शारीरागन्नभेदैन । यथा मुरमे । मे। -"रिधा नप: म विन्ने यः शारीरागन्तुभेदत. । शाह लकन्दः । पुं । परखपलारी। दीप रायसयोरन्य: गन्नादि-पतमम्मय. । सन्धः शाई लजम् । की। व्याघ्रनवे । नयी । वै.निघः। कठिनसम्पर्षी मन्दयावी महारुनः । तुद्यते म्फुर सि यादो वपी मास्तमम्भवः । মোংলৰ शार्वरी। बौ। रावो। प.टी.भ.। रो। दाटुटावदारः। नई पित्तकृतं विद्यादगन्धः (लाधव.निघ। मादेश पूतिकैः। यह पिछी गुरु: विग्ध: निमिती शालः । पुं। रान्ले । घना रा.नि.व.१२ । मन्दवंदनः । पाण्डवोऽपम दधिरपाको कफ हाले । मस्यभेद । मान माइ, शनि विका.। बर: । रको रक्तमुती रजात् विविनः म्याद हने। रा.नि.व.२। लकुहने। रा.नि.व.। बयः । मांसज: मुख देश तरुपम्गानुपद्रवः । (Shorea robusta.) खनामध्यातहते। भान घीमती मिनवः कान मुग्दै माध्य: सुई तपः। गा। हिं गाल, भाषा । ते एपचेछ। सा. गुपैरन्यतमहनिम्तत: कृत्री अपः सतः। मञ्च कुरिलियम् । गुळ, गल ! गुण:-. विहीनो वि यम्नमाध्यो मृयुपद्रवः।" इत्यादि। कपाय: स्यात् ब्राव दकफकिमौन् । प्रविधि मा.नि.. वाधिय्य योनि कद-गदान हरेत् ॥” मा.पू.१भ, शार्कः । । रायाम् । हिनि । गर । वटादिः। शदी। सु.पि.प.। अनहो । शाकः । पु । टुग्धर्फने । शर्करापिएँ । मै.। प्रियालहचे। दैनिघ। .

·. शाल १०३७ शाला । पुं। शालबचे। सु.३८ । । शालकम् । को। नाडीगाके। नामाक। शालमर्कटः (क:)। पं । दाडिमतचे । वै.मिधः। म.निधः। शालरसः। पुं! राले । दूरना । रा.नि.प.१२ । शालकल्याणी। स्त्रो। खनामागास पवशाक शालवः । पुं। लोध्रयो। श.र.। विशेष । गृपा:-"गाकं गुरु घ रक्षप्त प्रायो विष्टभ्य शालवर्गः । पुं। शालसारादिवगें। भा.। मौर्यति । मधुरं शोलवीयच पुरोषस्य प भेदनम्।" शालवेष्टः । पुं। शालमिर्थासे । शूटना । विकाः। च.सू.२०.. शालजः । । शालमसे । मान माइ । शर.। शालशाकम् । सो । नाडीमाके । वे निघः । शालमारः। शालञ्चः। पुं। शालियशाके। हिगुहये। विशः। शालदयम् । को। गालपोतशालयोः । भनि, मामान | सा.की. शिलानतुगोधने । शालसारादिः । पुं। तदादिद्रव्यगणे। यथा -"शालयुग्म करनी हौ खदिरयन्दनदयम् । शालनम् । को। परिसके । भादमषि। पा. गईभाडोऽननीभूलोलीधयुग्मधयास्तथा। गिरोषा- चि०.। गुरुकालीयपूगपूविक कवटाः। गालसारादिरप्यष शालनिर्यासः । पुं। राले ! दूटना। रा.नि. गणः श्लेमगदापहः ॥' भालपुग्म शाखप्रियालो। थ.१२ । भा.म.भ. पादस्फुटपिः । सज्ज हो । रा. गई भाण्डो भाटिरिति प्र. । पूतिको गन्धमादुलिः । नि.प.र। सा.की। शालपत्र-समपत्री। स्त्री। शालपाम् । भनिनानि। प.म.। रवा । शाला । स्त्री । तरूशाखायाम् । ग्य है। विका. । शालपर्णिका। स्त्री। मुरायाम् । १कामो, शालाककूटकम् । को। चापक्यमूल के । शालाको (इन् । पुं । पम्ववैद्ये । यूवा । ये.निघ.। शालपर्णी। ममी। (Desmodium gan- शालाक्यम् । को। प्रायुदस्य अष्टविधतन्ना- geticum. Syn. Hedysarum gange- न्यतगे। तच्च अईनबुगतरोगाणां श्रवणनयनाद्या. पितरोगाणाञ्चोपशमनार्थम् । सु.सू.१५, । "शिरी- ticum.) खमामखशातचपे । माननानि। हिं रोगा नेत्ररोगा: कर्णरोगा विशेषराः। भूशत कण्ठ- सरिवन । ततपर्यायाः,-सुदला सपती स्थिरा मन्यासु ये रोगा: सम्भवन्ति हि। तेषां प्रतीकार- सोम्या कुमुदा गुहा भुवा विदारोगन्धा गुमसो कर्म नासायाननानि च । मणिका दोधमला दोधपविका वातनी पोतिगो अभ्यासखगण्डप क्रिया: शालाक्यनामका: ॥" वैद्य.सं.२.। सन्नी सधा सम्बानु कारिणो गोषनी सुभगा देवी गोथनी मिश्ला बोहि परिणका समूला सुरूपा शालाहारः । पुं। कर्म कारणालानो। कामात सभपविका सुपौँ शालिपवौ शालिदला विदारी भोरमद्र यासन । रस.चिरप.भाल काठागार । मालपों एकाला अम्तमती शालानी शालिका शान्ताजिरः । पुं। शरावे। भद्रा । विका.। दीति: दोघंपवा। गुपा:-कानपर्यों गरः शालाञ्चिः । पूं। शाकभेदे। नानिमाक। चाहिज्वर यासातिसारजित् शोष दोपत्रहरी इण्यता रसायनो तिका विषहरी स्वादः चाराकामक्रिमिनयुत् ॥” भा. । रा.नि.व.४ । See | शालानो। स्त्री। विदाम्।ि भागनानि श..। समतो। शालपादिः। । तदादित्यगणे। यथा शालामर्कटकम् । को। चाणक्यमूले। रा.नि. -भालपर्णी - पृग्निपणीं वाचालक विवशलाटु' । व.७ । बालमुलक । भा.पू.भ. शा.व. । माननानि, किरन, वानी, वन। गालामुखः । पुं। पशूकतण्डुलनीहिधान्ये । घ.द.र.पि.पि. शालपर्यादिः । "शालपोपला. "शालामुख: काशूककश्यतण्डल उच्यते।" भा. विल्ली : प्रथिपगर्या च साधिता। दाडिमाना हिता पू.भ.धा..। पेया पित्तो मालिसारिणाम् ॥" शालामृगः । पुंगाले। हारा। श.र.।

·। - - थालि [ १०३८ ) शालु शालाकः। पुं। प्रसहजातीय गगालविशेषे ।। शालिजः (जाइका)। खहापाण्डे । एडे। विडाले । रा.नि.स.१६ । वानरे । कुरे बोजगी। घ.द.वा.या चि.। प्रमः । मृगे। रविना शार.। शालिञ्चः (चौ)। पुं, स्त्री। म्यनामख्यातगाक- भेद। मानिकालीद, मीकि नीद। सत्- शालि:(धान्यम्)। पु, को। हैमन्निकधान्य । पारन धार, टेमरिद धान। देशभेदेन तस्य पर्याया:, पत्तूरः पवक: शालक्षः गालाधि: मालिया शिताफ: सिससारः पवकेट: खीह. मानाभेदा हयन्ते । तेच यया-शालिमहा- मारकः। गुग्णा:-मालिचो दीपनस्तितः पाहा:- शालि: कलम: तूर्णकः शकुनाहतः मारामुखः कफपित्तजित् !" राम.३५. । दीर्घरक: रोशक; सुगन्धकः पवनः तपनीयय । एते निर्दोषाः शालयः । गुणाः-वद्वात्पवर्चसः | शालिदला। स्त्री। गमत्याम् । भावनानि । रा.नि.व.४। खादपाकरमा• सिग्धा हश्या: पायानरसा लघवः पप्या मूबला हिमाय। वा.सू.प.। न मधुरा शालिनाथः । पुरसमधरीकार। वीर्यत: शीता लापाका पलावहाय । मुस-३८ | शालिनी। स्त्रो। पद्मकन्द। रा.नि.६.१० । प.! गालि: कलम: सुगन्धक: शकुनाहतः महा. मेथिकायाम्। वे.निघः। मालिः गौतभीरुक: रोभपुष्पकः महिषमम्त कः शालिपर्णिका । स्त्री । मुरामांन्याम् वै.निघः । दमक: पाषुकः मजदूषकः पुप्पाण्डक: पुण्ड- शालिपर्णी | स्व। गुमायाम् । नानि रोक: काचनक: दोधणूक: सायनकः दूषकः महा. रा.नि.व.४ । घ.द.न.चि. "शालिपपचिपी।" दृषकय । स.टू.४६पा। गुप्पा:-मधुरा: गौता: माषपाम् । भावानी। रा.नि.व.३ । मेदायाम्। लघुपाका वलकराः पितधाः वातकराः बिग्धाः प्रणिपाम् । वे.निघः। बहाल्पवर्चसय। राम। मालिसामान्यगुपा. मधुरा रुच्याः । रामनिघण्टुम्नु शानिधान्यम्य दश- | शालिपिष्टम् । को। म्फटिके । विका.! . मैदानाद, रानावपटिकल परक्तमुण्डस्थलाणुगन्ध- शालिमूलम् । लो। मन्तिकधान्यमूल। च. निरापनोहय इति दश मेदाः । एप विशेषाः घि.३५.। पर्याय दृष्टव्याः । “रामानं दीर्घक: खरिपदिवः शान्तिराट्। पुं। महाशाली, राजशाली । समः परिकी वपती ही नि.ग की मुशालि: पान । प.सु.॥ खगुपविशदितः खाभिधानाम्बयोन्य। मासयोऽन्य. विभि: स्यात् स भवति निरपो वापि कृत्यम्ब सम्भू शान्तिशक्तः । पुं । शानिधान्यकृससक्नुके । गुणाः रेष: म्यादतीसिंनतदिति दविधा: शालयम्नु -"मधुरा लघवः शीसा: गनधगालिसम्भवाः । प्रसिद्धाः, रा.नि.व.१६। हारोवस्तु शालीना. ग्राहियो रतपित्तमाः रणा-छविरापा" मटादशभेदानाह। भा.। “रकशालिमहाशालि: घ.म.२०म.. कलमः पटिकोऽपरः। सबरीटापमाही च नोर-शालिहोत्रः । पुं सन्नामकामशास्त्र गरि कान्या कपिञ्जला। सौगन्धी एकला चान्या दिन- ऋपिविशेष। घोटके। धिकाः । यासी कधीरका। गुरड़ा रुक्मवन्तौ च कलमान्या शालिहोत्रम्। की। नकुल कृते अश्ववैद्यक- तघापरा। विन्समा मागधी पोता ता पटादश विपि । पपर भोजरानततश्च । शालयः। देश देशे विभिन्नानि नामानि परिचालो। स्त्री! कृपजौरके । रा.नि.व.६ । मेधि. लक्षयेत् । गुणैः समानः सनातान् भूमिभागोड़वान् विदुः। शालयछिनरी हाय भूवला बडवर्चसः। कायाम् । गालपाम् । दुरालभायाम् । थे.निघः । से मकाले सुपण्याय मला बातला मा, शालीना। स्त्री। मित्र याख्यपे । डेनिश प्रवि.१५५.। लक्षणं यथा-"कइनेन विना रा.नि.व.४। सका हेमन्ना: शालयः मता:।" गन्धमृगे। शालु । की। गाल के । मानद । भारः । । सरनाकून । विकाः। पनीरके । रा.नि.क. भक। है..। चौरक-नामगन्धद्रव्ये । जना ६। रसालेदो। वै.मिधः। [दूगा। शर.. विराभव । म. शालिका । बौ। विदारिकायाम्। इहै- | शालु(ल)कम्। की। पद्मकन्दै। नानन्द्र ·शालम [ १०३८. ] शास्त - CL, भान्छ । रा.नि.व.२३ । पम. । हिं कसेर गुम शौसलं याहि वासलच। भा.पू. भा.व. । भिसौड़ा। तें मानिकाय। सत्पर्यायाः,-पर तमिमेहनं रसमुषण' पाक कटु लघु वासकफनच । शूरणं गाल के शालुकं गालक: गीपभद्रं । गुणाः सु.सू.४६.। च.द.हन्द-ज्व-धि.। विफलादी। शीतल उष्यं पिचदापासनं गुरु दुर्जरं खादुपाक "विफला शायली राखा।" स्तन्य-वात कफकर संग्राहि मधुरं रुक्ष । तत् | शाल्मलिकः। पुं। रीडितकालने। वालम् पगावम् नीम् व्याधितम् तमिमषितम् दवा। रा.नि.4.0 | पवि.८५.। पादिपितञ्च वम् ! यथातिनीम् पकाली शाल्मलिनौ । ती। शालालिइने । शरः । त्यम् पसैलादिसिह का शमनिकीमलं व्यालादि- शाल्मलिपत्रकः। पुं। सप्तपर्णहते । छालिम पिस मूलक विमा गुष्का शा नानीयात् । भा. पूरभ,शान्य। घ.द.वा.व्या-पि. पगन्धातिने । जाए। रा.नि.व.१२। नातीफले। रा.मि.व.१२। चे.निघ.२म.भ.प.पि. शाल्मली। स्त्री। शामलित । सिंग गी । पिप्परयादि। प्रमःमोधरसे। च.मू.४ । शिशपाउचे। विका। शालकः । । मणके । रा.नि.व.१९ । पनादि- शाल्मलीकण्टकः। पुं। प्रसिद्धः । लिभून- मूले । विका। ताजा पयं व्ययः । वा.उ.३२ प. । शालूरः । । मक । पम. 1 पाकन्दे । वै.निघ.। शाल्मलीकन्दः । पुं। खनामखासमाकन्दे । शालूरकः । । पुरोपमामिभेदै । प.वि.०५. । स भागीरथौलोर प्रसिद्धः। विरीकन्द इति च शालूरपर्णी । सो। धोशाक। विभौमाय । महाराष्ट्रादो खयातः । गिभूगरिएन मन । तत्- "गालूरपर्षीमालर।" भा.म.१म-निमयज्व. चि.। पर्यायाः,-विजुल: वनवासक: वनवासी मलयः शालेयः। पुं। मधुरिकायाम्। रा.नि.व ४ । मलइन्ता। गुप्पा:--मधुर: मलसारण: भीत: प.ग.२०प० । को। शानिधान्यने । रा.नि.व.२ । पिचदाहशीफसन्तापत्रय । रा.नि य.७ । पासमूलके । भा.पू.भागा.प.। स्त्री। मिया शाल्मलीकल्पः । । वैद्याशास्त्रान्तर्गत चिकित्सा- याम् । मलि । रा.नि.य.४। गुन्नु फायाम् । सना कल्पीदे। ज.द. शाल्मलीफलः । । तेजःफल । उपवन । शाल्मलः (वा.)। । मोचरसे। रा.नि.व.८। रा.नि.य.११ । भेष तौरो प्रदरारिरसे। शान्तीपचे। निभून | शाल्मलीफलकम् । झो। पुरादिशस्त्राणाम् नाह। शार.. धारासंस्थापनाकर्कश काठपके । राप्रपा शाल्मलिः । ए, बी। (Bombax mala: शाल्मलोवेष्टः (क:)। एं। मोपरसे । निमूनbarica Syn. Salmalica malabarica.) गौरव बाजारा.नि.व.८ । भा.म.भ.प.सा.चि खनामग्यातमहातरी। निम्न गौछ । हिशेयल, समडादिचूर्णे। "शान्गलीवेटकी रोमः।" गेमुर। उत् वीनरी। ना. पुला। मं शायरि। शाल्मलोसत्वनियासः। ए। मोचरसे । प.मुः। तत्पर्यायाः, -पिच्छिला पूरपी मोचा भैप.ध्वनम-चिः। रसर.कामदीपकरसे। स्थिरायुः तूलिफखा दुरारीचा भाव्यतः भायलक: पपूरको निर्गन्धपुप्पो लिमो कुछ टी रापुष्पा | शाल्वणस्खेदः। पुं। वातव्याधी खेदविशेषे । कण्टकारी मोचनी शोमूनः कदला घिरनीवी यथा-"काकोल्यादिः सवातनः सम्मिद्रव्य- पिच्छिल: रमापुष्पकः तूलध: मीचाख्यः कण्टक संयुतः। सानपोदकमांसस्तु सर्व समन्विक्षः । द्रुगः कुकूटी रजोत्पल: रम्यपुष्पः यहुवीर्य: यमद्रुमः सुखोप: स्पष्टलवपः भालपः परिकीतिः। दीर्घद्रुमः स्थूलफलः दीर्घायुः। गुप्पा:-कृष्णी यल्य: तमोपनाई कुर्वांत सर्वदा वातरोगिणाम्।” स. म्वादः शीतः कषायो लघुविधः गुम मर्डन । चि.प. बातमी भद्दावादिः काकील्यादिश बद्रसस्तद्गुण एव, याही कपायय । तत्पुप्पफलमपि । सोथतः । मासेनानौपधं तुल्यं यावदने न चाम्नना। तत्समगुपमेव । रा.नि.प.८। सत्पुष्प वृत पट्टी स्यात् खेदनार्थ कानिकादानमिष्यते । सन्धषसाधित प्रदर रसे पाकै च मधुरं कपार्य चतुःने कीव तावान् स्यात् सनिग्धत्वं यती भवेत् । वे.निघ.!

·शिक । १०४० ] 'মিও . - ममतं वर्गमई या यथालाभमयापि वा। प्रयुञ्ची । शिक्थ(क)म् । को । मधूचि । म । तत्- तति वचनं सर्वत्र गएकमणि......।" शाखण. पर्यायाः,-मिथकं मोदनं मचिकामलं धौद्रय खेदः। बौवनौवाक, खजूछौ, काटा पीतरागं काचं विघ उक्लिष्टमोदनं मिग्धं गी, दमानामा, अनकाई, लि, वृद्धि, माचिकन चौद्रनं द्रावक मचिकाश्यं मधूनं मधु नयनाद, , रुद्रिमा, दानश्न, रवी, सम्भवम् मधूत्वं मधूत्थितं मधूच्छिष्ट' मधुशेषम् । বাড়িয়ালা, গোরক্ষচাকুলিয়া, আলকুশী, गुणा:-पिच्छिलें स्वादु कुष्ठवातरकनं कट मटु मंद्र, बाण, वस-यांदना, उनक, जान्छ, सिग्ध लेपेन स्फु टिनाइविलोपनल। रा.नि.व. श्रीमानयन, उस-यांदन, मनौ, ननावी, १३। पपिच-"......... .........भूतनं उपरोपपम् । रज-माज, धूछा, वामनशणे, विशठि, यव, भग्रसन्धानकवात कुष्ठ वीसप रक्तमित् ।" भा.। कून, कुन पद मभन्न, थारजाक - मावा | शिक्यम्। की। द्रव्यरक्षणार्थ रज्न कृताधारे । मिनिनन। घ.द.वा.न्या.चि. । मिका। शरः। नलप्रसादनार्थ पावरक्षणाधार- विशेष । सु.रु.४५च.. शावः (कः)। । शिशौ । रा.नि.व.१८ । शिखण्डः (क:)। पं। मयूरपुच्छे । थम.. शावर:।। भवरलोधे । भाबिना। मे. भा.म.भ.नेवरोचि. । “परिदलशावर...." | शिखण्डिकः । पुं। कुकुटे। भा.। स्त्री । (का) काकपः । भनि । मे। शर. । शावरकरोधः। अधिपनापरसन खनामखानचे। मानिनिधि 1 वा.सू.१५प. शिखण्डिनी। स्त्री। गुञ्जालवायाम्। प.मु.र. गुस्खायाम् । राधादी। मा.सं.रसप्रकरण । यूधिकायाम् । र.मा। भयाम्। - शावरभेदाख्य(क्ष)म् । की। ताये । है.च. । | शिखण्डी (न्) । मयूरे। मयूरपुच्छे । मे ! शावरी। स्त्री। शुकशिवाम् । पानामी । कुटे। है.च.। म्बी 1 गुन्नालतायाम्। रा.नि. म. See कपिकछु । व.३ । स्वयथिकायाम्। रा.नि.व.१०। शावालः। वि । मासाशिनि । ई.च.। शिखरम् । सी। पुलके । बागा। माचिक्य- शिशपा। पुं। (Dalbergia sis u.) A विशेष । त्रिका. । क । मे.। लवने। हदाये। पर्वतायं । Timber tree. स्वनामग्याततरौ नि । हिं शौसव, शिशु, शीसद । तें शिशुकर। ता. शिखरा । स्त्री। मूायाम् । शौ । श.च. । नानुक्कुकर। पंशकैदर्। ..तत्पर्यायाः,- शिखरिचरणम्। की। पपामार्गमूले। है. पिच्छिला पगुरु कपिला भाग पगुरुशिंशपा निघ.२म. उन्मा.चि.। युगपदिका कणसारा गुरुसारा पिपला पिछला शिरवरिजः । । अपामागें। बाम। भैप. वीरा रालानुसायम् धमिका। कैयाचिन्मले भरम ने.री.चि.भा.म.४भ । गर्भा कपि न शिपाया: संज्ञा । यथा-“सा चैत् शिखरिणी। स्त्री। दधिमने ।. दाचान्तरे। कपिलवर्या स्यात् मामगर्भा निगद्यते ॥" सा विधा रीमरराज्याम्। मे। रा.नि.व.२३ । नवमल्लिका- हाण-त-पीतभेदन। सा. गुणाः-विता कट याम् । रा.नि.व.२०१२३ । वनामकसन्धानविगये । रुणा कफ-वातनी दीपनी शोधातिसारनी च । तत्र द्रव्याणि दधि ३२ पलं, खण्डखाटपलानि, "शेतादिशिंथपा तिता शिशिरा पित्तदानुत् । तत्परिमितं मरिचचूसें त्वगेलाचूर्णच, मध्वाज्ययोः कपिला शिंशपा तिक्ता शीतवीया यमापहा । प्रत्येक पल चतुष्टयम्, एकव भाई संस्थाप्य हिम- वातपित्तञ्चरत्री च हर्दिहिकापिनाशिनी । शिशपा- वासिता शिखरिणीत्युच्यते। रा.नि.व.२२। एवं वितयं वयं हिम शोफविसर्पजित्। पित्तदाह मन्जिकादयो बहुविधशिखरियो जयाः। मुर्ला- प्रशमनं वयं राधिकरं परम् ।” रा.नि.दहा याम्। श.च.. शिकतावलम्बनम् । छो। नलस्य शीतलो. शिखरिलोहितः । पुं। भूकदम्ने । कुन- करणोपायविर्गये। सु.सू.४५प । नाका। श.च. 1 ·4 शिक्षि । १.४१ ] মিনু शिखरी (न्) । । कुन्दुरो। इन्द्रग्याने। , शिखिनी । स्त्रो। मयूरमिखायाम्। नौकई रा.नि.य.१२। सामान्ययावगाले । बनारा.नि. सूटना गाछरा.नि.व.५। व.१६ । मगविशेषे । सन्मांस खघ घा बलप्रदम । शिखिनीफलः । । शिरोपटचे । रा.नि.व.१०। पपामागें। रा.नि.व.४ । पदारशिखिपुच्छम्। की। मयूरपुक्त । मा.सं. विसीयोगे। या.मू.१५म. श्यामादिः। शिखिपुच्छभूतिः। स्त्रो। पुच्छभष्मनि । प. भा.म.४भ. करो.पि.। वन्दाके । भन्निाव। रा. द.दिला.यास-पि.। मिय.५। कर्कट-मननाम् । कोका भूनौ। शिखिप्रियः । । लघुयदरे। झाकून । रा.नि.प-द। रा.नि.व..। शिखा । नौ। चुपकै । रा.नि.प.१८ । मूर्खाया। शिखिमण्डलः । । घरुणवते। वन भाखायाम । पूड़ायाम् । भे.। मयूरशितायाम् । गौर। श.र.। विवालिया। रा-गि.प.५ । गिरीमध्यकी । उदि। पमः । धारवर । श.र. । तरूमूल । सेप। शिखिमन्यः । । गपिलारिकायाम, भनिधि । तुलमीमधे। नटामांस्थाम् । घायाम । व निघ. 1 रसार. शौपदधिः। प्रपदे, पदाये। शिखिमुखी। स्त्री। मयूरशिखायाम् । ३.निघः। शिखाकन्दम् । की। ग्टनने। श्रीमत्र, नान शिखिमूलम् । तो । ग्टननमूले । नवित्र भूना । गम। रा.नि.प.। रा.नि.व.०, शिखाच(व)लः । ई। मयूरे । पिका.। शिखिमोटा (दा)। सौ। पणमीदायाम् । शिखाधरः(धारः)। । मगरे । विकाः । अश्निो। रा.नि.प.६। शिखामूलम् । तौ। गभने । गायत्र-मगा। थिखियूपः । पुं। श्रीकारिगगे। रा.नि.प.१९ । ग.नि.व.01 शिखिवईकः । । कुपाई । शरः । शिखालः । । मयूरे । .निघः । शिखिवाड़वरसः। पुं। गुल्माधिकार स: । शिखालुः । । मयरमिलायाम् । रा.नि.प.५ । पाठ:-"मारितं सूससामान गन्धर्क माधिक शिनावती। स्त्री । भूयायाम् । भूगी। श.प.। समम्। मर्दयचिव कद्राव: यवचारयुसे दिनम् । शिनावरः। एं। पपसहये। राठौन शोछ। विगुग्नं मधयेग्नित्यं नागवानीदलेन वा । वातगुणहर: ग्याती रसोऽयं शिखियाइनः " रसार । शिखावला । सो । मयुरशिखायाम् । रा.नि.व.५। शिखिहिण्टी। स्त्री। महायलाउपे । ये.निघः । शिखावान् । । पियकाये। म. । भाप | शिखौ (न्)। । चित्रकाये। ठिा गाए। पविलि। बेनिघ रा.नि.व.६। वैनिध. कर्षक ध्य.चि.यौनपूरलेपे । शिखाहक्षः। पुं। उदीपाधारे । नौनाश मयूरे। मेधिकायाम्। मडि। श.नि.व.२२ । বা ডেকো। विषभेद । प.मुः। सनिषषशाक। भा.पु.म.गा. थिखिकण्ठम् । को। तुत्य । डूं। रा. व.। अपामागें। पाशा। र.सा.सं.। घोटके । नि.६.१३। है.च.। कुटे। ई। मे। शूकशिम्माम् । -शिखिकुन्दः । पुं। फन्दुरण्डीप्याम् । कून भागातूगी। प.सु.। यकपपिपि। निका। पनि । कथित् । पित्त व.निघ। शिखिग्रौवम् (वा)। को, नौ। तुत्यके । शिखौवभुः। तो। सितायरो। ४०नि माद। रा.नि.व.४। पम. 1 मा.म.भ.ज्व.पि. ज्वगडुशरसे "दार- मृषी मिवियोषाम् ।" (वम् ):मान्तपाषाणे, शिगूड़िः। स्त्री । खनामख्यातापे । हिं को. धुम्बके । रसा.सं. वि.निघः। नी। गुपा:-- फटु: सपा वासनी पृष्ठभूलनी योगम शिखिध्वजः। एं। धूमे। पिका.। मयूर । रसायनो देहदाव्य करी च । रा.नि.प.४ । (131) श.मा..

·गिपू [ १०४२ ] शिता ~ विका । शिग्रः। पं । (Moringa pterygosperma | शिडाणकः । ५। फफै। नासामन्ने । नारटद्र Syn. Hyperan-thera Moringa) मा।। । वामिनी नासागतरोगविगये। . Horse-radish tree. वनामामातपशाके, २.द.। शोभाचन वृक्षे । भाबना पाए । सु.म्-३८५.। शिक्षाणम् (णिका)। सो, जो । काचपाये । वम् पीतसंगवा । हिं सोधिन। दाहिं मुका. सोमले। बद्र नासामले। झाड । ता. मोगा। ते सतुगचेहमुनग । तत् मिनि । मे। पर्यायाः,-शोमानन सोचगन्धः अक्षियः पदोय. शिद्धितः । वि । नाते । श.र. । मोवक: मोमाननः सौमाधनः विधिनाशनः मधु गुमन: हरिताकः शाकपत्र: शिक: उपटगः शिवनो। वी। नासिकायाम् । मादंश कीमतपत्रकयामुग्नः देशमुप्तः तारा- शिण्डाको। म्बी। पामतविकीपे। गुणाः- मूम्न वय: कामिनोश: मनक: शोभाधनः राधना लक्ष्य। घ.सू.२०प.. यथा-"शिडावी समानन· सौहा. पनपन य. शेतमरिच: कल कन्दः रानिकायुक्त; म्यान्नलकदलद्रयः। सपंपम्परसंवापि तो गन्धः गन्धक: काचोयका संघल: पालीवः शान्दि पिटक-संयुतः। शिडाको रोषनो गुर्ची शुभाननः स्त्रीवितहारी द्रविपनाशनः गागन्धा पित्तय पकरी मता।" रा.नि.व.१४ | भा.। मूलकपर्षी मोप: मलमिय. मुख मोदः गचिराधन: | शितः। पुं। हथे। की। रगते । पने.ध्वनिः । घातप्यः। गुणाः-टु-तिमीण: तोताः वान वि। लगे। विश्वः। फफन : मुखजाबहर: रुयः दोपन: जपनाशनय । शितकरः। पुं। वारे। रा.नि.व.१२ । मिय शतु दः वे तपोतनीसरतभेदेन । रा.नि.व.८ । शितकर्णी । स्त्री । वासायाम् । बानद गाछ । विशेपास्तत्तत्पर्याये नग्या:। शाके । एम.। रा.नि.व.४। भिग्रजम् । सो । शिय पवे। शिय पीने, यत् शितच्छत्रा। स्त्री। शगामायाम् । येनिघ. । मंतमरिपमित्य यते । पमः। शिग्रुतैलम् । की। शिय वोजोइवतैले । मबिना शितट्ठः । , स्त्री। सोरमोरटे। दोहा। दोबन देउन । मं से गुतेछ । गुपा:-कटु उप र.मा. । शतगुनद्याम् । पकः । कफघ्नं वासनं बन्दीपन एफण्ड तिशीफनं पिक्ति शितनिर्गुण्डौ। कपनिर्गुएयाम्। लव । रा.नि.व.१५ काननिभिन्न रस-र-यान.चि. । शिग्रुपुष्पम् । हो। शोभाधन-पुये । नविनाद्र । शितपर्णः । पुं। शुद्रमुस्तके । वै.निघः । न । नदगुणाः,-"शियो: पुष्पच कटुक तौरोप शितपुष्पः। पं। शिरोषने । रा.नि.पार । स्नायुशोषनुत् । किमिमात् कफवात, विद्रधि-शौह- शितपुष्पकम् । को। काशवपे । रा.नि.द.। गुस्यानत् ।" मा.। शिग्रफलम् । को। शोभाननफले । महिना | शितयाकः । । शालिवशाके । मानिस गादा प.मु.1 पाश। गुणा.-खाद कपायं अग्रिदीपनं कफ- शिशिवम् । की। सैन्धवलयणे । वै.निघः । पित्तघ्नं शूल-कुष्ठ चय-यास-गुमनाशनच। मिर्थ यायाम् । खो। शताद्वायाम् । वै.निघः । शियुवोणम् । शी। शेतमरिचे। "शोभाननस्य शितशिंथपा। स्त्री शेव-भिंशपायाम्। यहीनं यत् वे नमरिचं म तम्" । श.प. । तद मामामिला रा.नि.व.र। गुणाः,-"चातुप्य भियुम दोनं नौलो विष- पायनम् । पाय कफवातघ्नं सनस्यन्त शिरोति. शितशूकः । पु । यो । यद । विका. । गोधूमे । उत्" मा. । गाय विका. शिशाकम् । सो। प्रसिद्ध । भविनाकार। शितसारः । । सिन्टुकाये। विशाह । मंसेगुपय। कं इलियपने। गुप्पा.-रुषं घास. 'माफघ्नं पाटू दोपगं पप्य कृमिघ्नच । रा.नि.प.७। शिताट्रिकी। सी। तापराणिशायाम् । शिव अवम् । को। शिगु बोले। वै.गिधः । रा.नि.क.९९ । । स्त्री। प्रमा ·शिस्वा [ १०४३ ] शिम्बी शितावरः (रो)। पु, स्त्री। सनियणके। र.। स्वनामख्यासलसायाम। बिगा। हि निगाला सीमराज्याम्। (मामायौ। शथि। वम शेगा। तत्पर्यायी,-चीनप्ति: शिम्बौ । धे.निघ. रा.मि.व.४ । सा तु शिम्मी पुस्तक शिम्मी भेदन दिविधा । गणा:- शितिः।। भूयते । नारन गार। शिौमय रस मधुरं पाकै हिन गग पलकरं दाए करं मकरं वातपित्तहर। म.पू.भ.शा.व. ! मे. । वि । शुभ। हो। मे। "शिम्श तु विविधा सहवाराला म्बाद शीतला । शितिकण्ठः। पुं। दायस्पचिपि। पाद- विष्टम्मिनी कपायानिविटपक क फनाशिनी।" राधा. नायो। विका. ३५. शिम्मी रुघा कपाया च कोठे वातप्रको- शितिचारः। पुं। सुनिषषक। ४७निभाक। पनी। न पप्या न धनुष्या विष्टभ्य च विपच्यते । मटा.. शिमोजातिगुणा:-"गुब्बोंथ मधुरा शोसा पलता: शितिच्छदः रुन्तपालिकाः। सोहा पखिभि ज्या विविधाः । इंसे। श.र.. शितिपक्षः भिग्निमातयः ।" घ.स.२०प० । श्रतएपीसरमा- मग चतुर्धा। सा पुहिधा वनीन मुख दम । थितिमारकम् । सो । शालिराशाके । गुप्पा:-रसपाकयो. कटवा । स स.प. । (स्वि:) शितिमूलकम् । सो । प्रशोरे । वस्य । एरकायाग । भा.। सस्तके। वे.निघः। रा.नि.व.१२॥ शितिवरः (वार:)। । सुमिपसक शाके । शिस्विकः । पुं। रुणमुन् । काममूग । २.प.। शिम्बिका। स्त्री। शिम्याम् । शरः। अनिगौल। भा.पू.एम.मा.व. । शितिसारः (क:)। पुं। शिन्दुकहचे। भाव | शिम्विजः । । शिग्निधान्ये । रझाकुसत्ये । म्बी। शिमोधान्य । 2.निघ. । भा.। जाए। एम. शिम्बिनी। स्त्री। पसिधिम्बोलतायाम्। यह शितिसिस्विनी । स्त्री । ग्यामाखवायाम् । उमिम । रा.मि.न.७ । कृष्ण घटकायाम्। वे. शिघिलः। वि। पौड़गारमे। शिथिलत्व निघ। स्वस्तिकयन्त्रदोपः। सु-सू,००। शिविपर्णिका (पी)। स्वो। मनपाम् । शिपिः। चर्गनि। भानौ। प.मु. । श.प.। शिफः । । मूग्ने । प.टी.विद्याविनोदः । शिम्बिरिङ्गणौ। स्त्रो ! बनन। कनिघः । शिफा। स्त्री । सपनले । शिव । पमः। शता- शिम्बिरोटिका। स्त्री। वर्णशीषन्याम्। पै. छायाम् । रा.नि.व.४ । हरिदायाम् । रा.मि.य.६ गिध। मटा.। मास्वाम् । गै। पाकन्दै । ये.निघः । शिफाकः (कन्दः)। । पानूले। भामर । शिम्बो। स्त्री। धान्यादिकशु की। योगामित्र थापा, ७रा.नि.प.१६ । शिमोधान्ये । ग.घ.। प्रमः। शिम्। भिम् । शरः। मनपाम्। भूगानी, थिमाधरः। । गाखायाम् । श.प. । मयूरे। कपिकाछौ । बानाकूगी। रा.नि.व.२ । शिफारः। एं। यटर। रा.नि.य.११ । शिम्बोधान्यम। की। शिवौनिगूदमुगमकुष्ट- शिन्डी। स्त्री । सनामल्यास तुपे । हिपमोगी। कादी। गुप्पा:--पक्षिगुरु मिं विपक्षकार। रात्पर्याया:,-मसिदा पाएपकारिणी प्रयत्पयो रा.नि... '......मधुरं स कपार्य कटुः यारानी यख्या गपुप्पो। तदाणा:-कटरुणा पाणि च । पातलं कफपित पडम्बमन मि। वासनी'पटलको योग रसायनी दंपदार्च करी ते सुगमम्राभ्यामन्यदासागपारि " प। रा.नि.प.४। भू. १९ ! See पाम्यम् । शिवः । । पफमई पे । कास्न! | ..। शिम्या (म्भिः)। खी। गिनिधाय । रा.नि. | शिम्योफलम् । लो। पाहुण्यधुपे। रा.नि.६.४ । प.१६पापापारिकोथे। | हिमा प. शिम्बोमयः । । मित्रोषाधे । मा.पू.भ.

·शिरा [ १०४४) शिरी - - शिरः। पं, लो । मसके । रा.नि.५.१८ । पिप्पली रोग दे। सचम्-"पदासेमा, सहसाम्भोऽ मूले । मे. गाहनात्। व्यायामाहा प्रवान्तस्य शिराजा स शिरःकम्पः । । मस्तककम्पने । शोपितम्। वायुः सम्पौरा सद्धोभ्य यको तर शिरःखण्डम् । को। कपालाम्यनि । वै.निघः । विगोष्य प! निस्फुरं नोरनं ग्रन्धि कुरुते सहित रायः ॥" वा.उ.२९प.। शिरःफलः । पुं। नारिकेलाचे । विका.। शिरापत्रः। पुचिन्तालग्दै। ईटान गौछ। शिरःशूलम् । कौ। शिरीरोगे। मामात्र दाम, रा.नि.पा.९ । कपित्यहवे। दान भाछ। श..। मावाला। तदोपधं यथा--गुठो पिप्पली शिरामहपः । पुं। सवंगताधिरोगे । लक्षणं- तापराजितामूलच समभागं पिष्टा लग्यम् । "मोहाच्चिरीत्यात उपेचितम्तु नायस रोगग्तु शिरःनानम् । सो। शिरःपर्यन्तं सवा नले शिरामहर्षः।" मा.नि.। मन्वयित्वा नाने। च.सू.१५भ.। शिराफलः । । नारिकेलर दे। श.च. । शिरजः । । देशे। श.र. । शिरामलकः। पुं। स्वनामखातचे। मित्र शिरपौड़ा। स्त्री। शिरीरोगे। माथावावा, सामना । प.मु.. बाबाधा। निदा.. शिरामोक्षः। । रतामोदणे। बाद. शिरसिजः (रोरहः)। । केगे। रा.नि.व. सवान। नकुल.१४प. । १८। श.र.1 शिरायामः। । गिराया: प्रसरपयत्पीड़ायाम् । शिरस्तापः। पुं। वातन-शिरीरोगे। See मा.नि.। शिरोरोगः। शिरायुः । पुं । भालू के । रा.नि.व.१८ । शिरा। स्रो। धमन्याम् । मित्र। रा.नि.व.१८ शिरालम्। सो। कम्मरहफले । दायां । साः सन्धिवन्धनकारियो दीपधातुवहा नाभि- भ.प.। नियाः समन्ततो धावन्ति । पुष्यन्ति च शरीर शिरालकः। पुं। पस्थिभनाई। जिटाया प्रपालोभिरारामानिव प्रसारणाकुचनादिभिः सप्त. नाह। श.प.। सम् । ताय शिराः००० ताय तरूपन व शरीरे वान्नेि । तराय पवनादयो यदा कुप्यन्ति तदा | शिरालपत्रः (क:) । सापहचभेदे, चौताल तना विविधा रोगा नायन्ते । तेषु परुणा बात. इति मलियादेशे सगातः । ८८९ भाछ। वहा नोला: पित्तदुष्टा गौरवर्णय कफदुष्टाने याः । रा.नि.वर। सासां मूलशिरा: ४.। वासाव वातपित्त कफ- शिरावृत्तम्। की। शोषके । गोय।। रा.गि. रतवाहिन्यो दश दश भवन्ति प्रति। तासान्तु व.१३॥ यातवाहिनीनां वातस्थानगताना पक्षसप्तमिशतम् । शिरावेधः (व्यधः)। पुं। शोपितदुष्टिनन्य- तावत्य एव पितवाहिन्यः पित्तस्थाने, कफवाहिन्यय रोगेषु शिराया वेधने । रक्तमोषणे। वा.व.२२ फफस्थाने, रक्तवाहिन्यय यकृत्-चौडोरेवमेनानि ५. । मा.नि./ सप्त शिराशतानि । सु.मा.प.। शिरीषः । । Albizzia lebbec, Syn. धिराजपिड़का । । शक्तगतनेवरोगे । लच- Acacia lebbec) स्वनामखयावहये। मित्रोव एम् यथा--"गुरुम्या: सितपिड़काः शिराहता. गा। हिं गिरिप, लस्रीन्, 'कलसिस्। तें याता विद्यादसितसमीपनाः शिराना:।" म. दिरसन । सत्पर्यायाः,-कपोतनः भधिरः, उ.प.। मण्डिकः भण्डीरः भहिल: गुकद्रुमः कपुर: शिराजालः । । नेवशक्तगतरोगे। लचपम् मूड़ पुप्पः विषघाती मृदुपुथः शुकतक: विषनाशमः -"मालाभः कठिनशिरोऽरुण: शिरा सन्तानी शौनपुप्पः स्वर्णपुष्पक: मुकेट: वह पुष्पः पियाना भवसि शिरादिमालसंजः।" मा.। सुपुष्पवाः उद्दानफः शुक्रपरः खीमपुष्यफः कपो. थिराप्रन्थिः । यातेग घिरायडीचन यन्यि तकः फषित: यामयः धिमीफलः माध्मः ·शिरो { १०४५ ] हिरो भा.। पदमपि पचन- हसपुष्पः मिखिमीफलः भयो सग: शुकपुष्यः । पतः। नस्तुवते भृशं को घाटा संभिद्यते गुपा:-शिरोयो मधुरोऽनुपतिनाय तुवरी लघुः । गया। सुवीमध्य' ललाट पतगीवातिवेदनम् । दीप शोच-विसर्पः कासव्रणविपापहः।" वाध्ये ते खनतः थोत्र निष्कृष्येत याविषयी। कण्टकभिरीपगुणः विपविसर्पस्खे दत्वग्दोषशोधनः घूर्णतोव शिरः सर्व सन्धिभ्य एव मुच्यते । स्फुर- राज। वपर्या:-कटभी, किनिही शेता यति शिराजाल कन्धरातुसंग्रहः । प्रकाशा महायता रोका। ससा वाणसायोऽकस्मात् व्यथाशमी। माटवं पिरोषपर्व एका)।बी। सकटमी- मर्दन दबन्धेय नायते।" शिरस्तापोऽम् । इये। को1ि रा.नि.कार। "मई तु मूर्ध: सोऽविभेदः......." "शिरोड- शिरोपवीजम् । सो। तमामकहचस्य बीजे। मितापे पित्तीखे शिरोधमायनं वरः। खेदोऽ- चिदहन मूछो निशि शीतेश मार्दवम्। अरचिः सा.स.१५. शिरीरिधी :- कफने मूधी गुरुस्तिमितशीलता। गिरानिस्पन्द- मकरण। तालस्य रुक मन्दामाधिका निशि । सन्द्रा शूनादि- शिर(रो)ग्रहः । पुं। वातव्याधिविशेष । माता- कूटत्त्वं कर्णकयनं वमिः। रक्षास्पित्ताधिकरुनः । सरपं.-"रसमाधित्य पवनः कुयागमूई सर्वेः स्यात् सर्चलक्षणः।" वा.उ.३२पः। घरा: गिराः। चा: सवेदनाः सया: सोऽसाध्यः कादविधः । वातमपित्तलकफजसविपासनरतज- ঘাষি। মিঃ ৪ জঘ মিলের चयन समिज-सूर्य्यावानन्त-वाता वभेदक-मनाया- मत किया। दामुली कपाय माग्नगरसेम भेदैन । वाभटस्तु न चयनमा। तब वातशिरो- प। शीतेम तेलेनाभ्यः गिरीपम्तिय युज्यते ।" रोगेनिमितं शिरीवेदना निशि पवईते, तथा संग्रहः। पन्धमादिभिर्विशेषो भवति । पिन उणाकार- शिरोत्यातः । । सर्वगणाधिरोगे। लक्षणं चितमिवाचितं शिरी भवति । रावी शीतेग यथा--'पवेदना वापि सवेदना पा यस्याधिराज्यो विशेषो भवति । कफेन, गुरु हिम शूनाधि- दि भवन्ति वाया। मुहरियन्ति प याः स फूटं सुखचि भवति । विदोष विदोपलिन भवति । साहक् व्याधिः शिरोपात इति प्रदिष्टः।" मा.नि. । रमन पित्तलिइ-शिरसः स्पर्शासावक्ष। चये- शिरोधरा । मौ। कन्धरायाम्। बौया । रा. पान्तःस्फ रणवदनुभयः, पसिशिरीवेदना घेति । मा.नि.। मि.६.१८। या.चि..। शिरोऽत्तिः। स्त्री शि:पौड़ायाम् । मा.नि.। शिरोधिः। स्त्री। कन्धरायाम् । रा-मि-ब.१८ । शिरोधिना। सो। गिरायाम् । रा.नि.व.१८ । शिरोवस्तिः। पुं। मईयसो। यस प्रकरण यथा,-"शिरीषस्तियर्मयः स्याहमुखी दादशा- शिरोभ्यः। पुं। मस्तकाम्यने । मायाम लः। शिरःप्रमापत पहा मस्तके मापपिटके:॥ न बनिन । स-धि.२४ प. | Sce अभ्यः । सन्धिरीधं विधायागु : कोणे: प्रपूरयेत् । शिरोमम्मी (न्) । । शूकरे। है.ए.। गावशायस्तु यावत् स्थानासाकर्यमुखयुतिः । वेदनी- शिरोरजा । स्त्री। सापडचे। हालिम गाइ। पगमीयापि मावाणा या सहसकम्। खनानुनः मिका.। गिरोवेदनायाम् । करावत कुर्य्याच्छोटिकया युसम्। एपा मावा शिरोएट (:)। । केशे । श..। पमः । भरेदेका सवय वैष निययः । विना भोजनमेवाय शिरोपतिः प्रशस्यते। प्रयोज्यस्तु शिरोयतिः पर शिरोघूर्णनम्। की। मतकने । मांस सप्त दिनानि वा। विमोच्य शिरसी वस्ति यती. (पाब1 गिदागम्। याथ समन्ततः। कई वायं रातः कोणे नौर शिरोरोगः। पुं। मसकरोगे । मांगी। सानं समापरेत् । पने दुर्नया रोगा वासना मिदानादि-"धमालपपाराम्बु कोडातिव प्रमागरः। यान्ति सडग्यम् । शिर:कम्पादयतेन सर्व काले' सेदादि-पुरीयात-वाप्प गिग्रह-रीदनः। पत्याय- युन्धते ।" भा. मदापामेन समिभिगधारणः । उपधागमणाभ्या पातपः। यामागन्धदुटामभायादीय शिरोवलो । स्रो। मयूरशिग्लायाम् । श.प., रोगा। नाम्यामया दोषाप्तम भारत | पिरोविरेचनम्। हो। पस्यो । न।

·शिला । १०४६ ] शिक्षा - - - বড়বি। यथा-पिप्पलीविझापामार्गशिय राघोन्मादं शोधककोदरकिमोन्। चौवन्तु नपा- सिद्धार्थ कशिरोपमरिष-करवीर-विम्वीगिरिकर्णिका पुष्पवयं मति सद्रसात् ।। मधुरं कटुं-हिता दीनि । सु.सू.प. शिरोविरेचने । शीतग्न कटु पाकि च । राम पारं शतं कटकं शिरोत्तम। को। मरिचे । रा.नि... । स्वादपाकि च। वाम मयरफरहामं तीराम शोके । रा.नि.व १३॥ प जायते। लोई मटायु ग्राम सक्तिन शिरोहत्तफलः । । रतापामार्गतपे । भा.। भवेत् । विपाकै कटकं गोमतो ममदाहतम् ।" गिरोस्थिखण्डम् । सी। शिरखपरे । भा.पू.१भ. धा-यात पिर चगन्धवन का निग्ध मुटु तथा गुर। कषायं शीतय मामाद्र शासनौ। रा.नि.३.१८। मर्च सदायसम् ॥ दिव्यादी बहुलं त शिरोऽस्ति। सौ। करीटो। सादात नौ। सन होई यतोऽधिको तनोनमुने व्यर्थमने कमल- रा.नि.व.१८॥ दपनात् ॥ शोधगावधियंधा-शिम्नानतु समा. शिरोहुण्डनम् । बी। केमभूमिस्फुटने । ललाट नौय सूच खण्ड विधायकं । नि:चियाताय- शाभेद। वि.र.नेन्नड़ः। पानोये यामक स्थापयेत् सघौः। मई यित्वा शिल(ला)गर्मजः। पुं । पायाभेदापे । मती नीरं डोयाद वम्वगालितम् । स्थापयित्वोप भाद्रहा। रानि.व.५ ॥ मृत्पावे धारयेदातपै यधः। उपरिम्य धनं यन् स्यात् तत् चिदन्यपावके । एवं पुन: पुन- शिलनम् । की। शैलजनामगन्धद्रव्ये । नगछ। नौ दिमासाभ्यां शिलामतु: भवेत् कार्यक्षम रा.मि.व.१२॥ यही विप्नलिझोपम भवेत् । निधन तत: गुड थिला। तो। मन:शिस्टायाम्। मनछन । सर्चकम्म योनयेत् ॥ इति " पचवा तासरगरप- रा.नि.य.१६ । रमा. वै.सं. महवबरसे। शिला. क्रिया यथा-वर्ग लोहपावे विफलादगमूलशाधे गतुनि! गिनाए। वैनिधार.पि.चि.एलादि- निचिम्न प्रधछातपे संस्थाप्य छ दधिसरवीभूतं गुड़िका गिरिले। दीपाषाणे! मिन। भा.। यत् वदयाधम् । ततः सालसारादिगपाविर्भाव करे। रा.नि.क.१२। गोलिकायाम् । नौग। नोयम् इत्ये कन्। मतान्तरं यथा-"गीदग्ध हरीतक्याम् । गोरोचनायाम् । वायाम् । वै.निघ. विफलामगद्रवः पिर शिलामतु । दिन लोहन शिलाकर्णी। स्त्री। सन कोठचे । श.। पार्व गृद्धिमायायसंशयमिति ।" सा.को.। शिला- नतु प्रथम केवल जनधीतं गुरुवं कारयेत् वहिर्मल- शिलाजम् । की। शिलाजतुनि। भा.। शैलेये। मपाकम्। ततय तदन्तःस्य सन्तानिकाकीट- पिनमा श.च.। लौह । रा.नि.व.१३ । पतनदाटुटीयधिदोपनिवारणय निग्गड़, चौपिं- शिलाजतु। की। शिलानिस तगिरिजधात- यंवे: यथावत् भावना दद्यात् । तती शैट्र चत्वारि विशेधे । मिनाव। शिलानित् इति लोके । तत्- कापायसपाचावि मतसहितागि स्थापयित्वा शिला- पर्यायाः,-गिरिनं गैरेयं पगनं शिलानं शिला- मवई वारि तथा उणे काधं तदच दत्वा ब्याधिः शैलं गेलयं शिलास्त दः पदिनं शीतपुष्पक संमा शोषयेत् । शोषिते च उपरि सन्तानिका- भजनं सजतुकं मसलाचा परमोत्यनत्वरमकं । यत् रविरस्मितापात् यत् कृग्यमुपति तत् हिवीय- वश स्वपदोनां मलमेदात् हेमरमततायतचायस- पाने यवतो ग्राह्यम्। तब च पुन: कोप नल सम्भयाचतुर्धा। तेषु हेमं नवाप्यामं, राजतं दत्त्वा पुनस्त तीयपाद गालयेत् पयाच पतुर्थ पामे मतयः, सामभवं पढिाभ, पायसच्च गुग्गु तु. गालयेत् । एवं कृते यदा समक्ष मणमधो याति, गि येति यघाममं वातपितामफहर। विडश कर मलमूद्ध मुक्ति, सदा तत् सणित तदुहं यपा-"निदाघे धर्मसन्ता धातुसार मलव परिदले। भा.। दममूनसाधेगो বাঘর। সিহাব দুঃনি এভ্রিান্ত नालोड़ा प्रचणासपे Rarभागने कास्य वा स्थाप. कोषितम् । सीप राम सावमायस तर्विधम् । येत्। कांभूरा दधिसरपत् मसालिकायम मिपा पाटुतिको कटुपाक रसायन। हेदि कराय। तदा शिवादिलोनाकाकोख्याचा. योगब पति कफदासमरा:। मूबी विमपिट्रम्पशाप मापनौयं। सदा सासारादि. पई पाप भाणावर पाणुपाम् । परमार गपक्षा: मिसपाका पापपटीलादिसापः ·श् । निध.. , रसार । । गिला । १०४७ ) शिलो सदनु गड धोकाधैः सदन यीमधु काथै य भाव्यम् । शिलाभवम् । की। शैलेये। जगछ । मटा.! रस र.। तम विनो निषिद्धमाह--"कुलत्या काक शिलाभिषान्दः । मुं। शिलाजतुके। बिना- मात्रौञ्च कपोतांय सदा त्यजेत् ।" वा.उ.२६६.। खरना? तु काकमाघीकपोतो न निषिडौ। शिलाभेदः (दो) (भित्)। पुं । पापाण. पत्य शिलाजतोः सविस्तर वर्णनं स.चि.मधुमेह- भेद। नाउबकि, भारद्र । र.मा.। रा. चिकितसायाम् मृग्यम् । नि.व.५ । वै-निग्र.भ.च्य चि.मावादिच । शिलाजतुलेहः। पं। प्रमेहाधिकारे लेः। भेपास्त्रीरो चि, पुष्यानुगचर्णे। करन्योडिपापाण- यथा-"शिलाजपलान्यौ सितायाय पलाष्टक । भेद । भा.म कुष्ठ.चि.। इत्याम्न फल मूल रही धावी कणा सुगा शिलामलः । पुं। शिलाजतुके । वै.निघ. । धगैषां पल शाजातस्य मिलि पलम। सचूपये मिलतं हत्वा निहन्ति मधुना लिइन्........." शिलारम्भा । स्त्री । काष्ठकदल्याम् । काठमा! रानि.व.११॥ शिलाजा। स्त्री। अंतशिलानामपाषाणभेद। शिलारसः। । खनामशास-खनिजगन्धद्रव्य- रा.नि.व.५। विशेधे। गोगांद्रम। गुणा:-कटुकः खादः शिलाज्जनौ। स्त्री। कालाजन्याम् । कांग सिग्धोश: शुमा कान्तिात् उप्य. करण्यः खेद कुष्ठ. न्चरदायद्यापहम् । भा। स मधुना माविस: कानाम | रा.नि.व.४। शुद्धो भवति। एवं कुडुमं घृतेन, भगुरु कुहुः शिलाटकः । । विलेपने । मे. 1 मैन, ग्रन्यिपर्ण गोमूत्रण मधुरिका समधुगलेन, शिलाटिका । स्त्री। रक्तपुगर्मवायाम् । तेनपत्रं तण्डु लोदकन भावितच गुद्ध भवति । शिलात्मजम्। ती । मुखलोहे । रा.नि.व.१३ । संप.वा.व्या.वि.। शिलात्मिका। स्त्री। मूषिकायाम् । श.च.। शिलावल्का । स्त्री। पोषधिविरीपे। हि शिला. शिलात्वक् । स्त्री। यशिलानामपाषाणभेद । वाक्। गुप्पा:-हिमा स्वादु मूववछ-मेह-मूव. रोधाश्मरीशूलज्वरपित्तनी ध। रा.नि.व.५। रा.नि.क.५। शिलादगुः । पु, को। मैलेयनामकगन्धद्रव्ये । | शिलाव्याधिः । पुं। शिलामतुनि। विका, । - मिना । रा-नि-य-१२ । शिलामतुकै । वे निघः। शिलासनम् । की। शैनेये । निनछ । श.. । शिलाबन्दम्। को। शैदिये। टेषगर। #शिलासारम् । सो। लौहे। है.घ. । पत्यरफुन्न। शिलाखदः पुं। शिलामतुके । वै.मिधः । शिलाधातुः। पुं। सुवर्षगरिक। शनि । शिलाहा। स्त्री। लिये। भा.म.३भ. परम. रा.नि.३.१३ । कठिन्याम्। पति। पामुः। शर्क चि. । मन.शिखायाम्। मनकाम। र.सा.सं. :- रायाम । हिनि। श.र.। चिन्तामपिरसे। कुण्डल्याम् । म रा.नि. शिलान्तः । पुं। परसन्न कर। भापटा इति ६.२३ । को। शिलाजतुनि। लो। ग.नि.व.रा शिलाक्षारः । पुं। चूर्ण । भावान हन । शिलापट्टः। पुं। पेषपशिलायाम्। जिन। व.निघः। शिलिः । पुं। भूनत। श. मा.। शन्दकल्प.. [.५। शिलापुत्रः। एं। लोहा इति स्याते प्रस्तर- शिलिगर्भना। स्त्री। पाषाणभेददी । रा.नि. खण्डे । श..। शिलिन्दः। पुं। मत्स्यपिश। भिनन् याए । शिलापुष्पम् । हो। शैलये। समय । Eि गुग्णा:-"शिमिन्दः शेमली पल्यो विपाके मधुरो पत्यरफुल । रा.नि.य-१२ । गुरुः। पामवासकरोद्यो वात-पित्तरीमतः।" शिलाप्रसू(तनम् । सो। शिलापुष । लन । राज. ३५.1 रा.मि.घ.१२। शिली। स्त्री । राप पद्याम् । कटक । मे। - ·चमम। शब्दकल्पः। । शिव [ १०१८ ] शिय शि(लि)लीन्धः (क:)। । ( Agaricus | शिवजा । स्त्री। लिगिनीलगायाम्। निवcompestris. ) Mushroom. 76919, लिपिनी नका! रा.नि.५.३ । एतडीनं यो विकायां। नाबान शंश का हाछा! मे। भूमिकदलीवचे । मे। हारा. वं खुम्बा । म. शिवतेजः । सो । पारदे । र.सा.से। चित्रफलकमसे। भा.पू.श्मशा.या। जटा. शिवदारु। की। देवदारपि। उग-cm- करफायां । मे। पिपुटायो । वियः। रा.नि. शिलीन्ध, पुष्पम् । । कदलीपुष्पे । मे.! शिवद्मः। : विलहने । रा.नि.व.११ । शिलीन्धौ। मो। किञ्चलुकाया। (1 शिवद्दिष्टा। स्रो। केसकोर दे। नागद्र मृतिकार्या। गांजे। मे.. भाए। ग.नि-म...1 शिलौपदः । । श्रीपदरोगे ! गान श.र.। शिवधातुः। पुं । पारद । गोदन्तमपी। शिलोमुखः। । धमरे । पम. । [निघ। शिलुः । । बहुवारहवै। कान्छा गाए । . | शिवधूपः । । महिपाचगुग्गुली। वै.निघः । शिलेयम्। तो । मेलये । टेननछ । श.र. । शिवनामा (न्)। पुं। पारदै। र.सा.सं. । शिलोत्यम्। की। गेलन-नामगभद्रन्ये । शिवनिर्माल्यम्। सौ। पुष्पादी। रावए भिनय। रा.नि.व.१२। शिलानतुनि । प.सु.। लवकमारतन्त्रम्। शिलोद्भवम् । को। शैलननामगन्धद्रव्ये । शिवपण्डितः। पुं। वैद्यकहितीपदेशकार । भगा । रा.नि.व.१२॥ शिलाातुनि । वै.मिघ.२भ. शिवपत्रः। । विलादे। व.गिघः । मार्कवादिचणे वा.उ.३४५.। पीसपम्दने । श.प. । शिवपिण्डम् । को। बालबचे । बेनिघः । “सशोतले चन्दनं यत् तेलपर्णिकमुच्यते । सभयो तस्य पर्यायो सोमयोनि शिलीभवम् ॥" शिवपुत्रः । । पारदे । वै.निघः । शिलोजिदा। स्त्री। पापापभेदे । भाष- शिवयुष्ययः । ए। पकाये। पारन गाछ । रा.नि.क.१०। दू। भा.म.भ.! शिल्पिका (नौ)। नौ । महाराष्ट्रादी प्ल्यात. शिवप्रियम्। सो। पकापे । বগের पविशेष । म. लाइनसिंपिा के किरियसिं गा। धुतरपुष्पे । रुद्राक्षे । रा.नि.व.११ 1. ए। पिगे। गुप्पो-मधुरा शोवा प। तहीनं बह वकहो। जटा.। धुतरखचे। स्फटिके। रा.नि. [रा-गि.व.१२॥ वीय्यदम् । रा.नि. व। व. १०१११। स्वो। महायाम् 60, मिति। वै.निध। शिल्पी (न्)। । नखे । नखौ इति भाषा । शिवप्रोतिः । पुं। वित्तवरे । वै.निघ.। शिशली। स्त्री। भत्रकोपचे। शिववक्ष्मी। स्वी। ममीभाकभेद, शिवम् । सो। धागेफले । बामना। म.द. । पुप्पाम् । प.सु.। नकुष.१२५.। फटिकारिकायाम्। करिति । शिवमतः । पुं। येसरमावसकाचे । रा.नि.व.५ । प.सु.। सन्भधे। रा.नि.क.। सामुद्रसवये। सिन्दुरे । प.मुः । गले । था। मरिचे । तिलपुष्ये। शिवमझकः। पुं। पर्बुनवचे। रा.नि.व.दा कुन्दपुणे । रौप्ये । धन्दने । लौहैं। वै.निघ. वेत शिवमतिका (लो)। स्त्री। येवरमाकंधे। टनणे । रा.नि.व.६॥ उरू बावन्न । रा.नि.प.५वकतचे। शिवः । । गुग्गुली। रा.नि.व.१२। पारदै । पदफानन गाह। रा.नि.क.१०। (लो) लिनिमी. रा.नि.व.६। कैलिकदम्ब । प.सु.। See महा. लवायाम्। रा.नि.३.३ । चीवनीनामकण्टकहथे। फदम्बः। धुस्त रवचे। रा.नि.प. १० टनाचार। रा.निव.८1 रा.नि यह। पुण्डरीकद्रुमे । मे। पालुके। मे। शिवरसः। । हत्यप्यु पिशानदयाल भासपचिणि काके। बकुलाते। .निमः। खगामा महाराष्ट्र काटदश स्याते।

·शिवा । १०४८ মিষি भ.प.। टोपन: मपरान: दास: मधुरपिंदर "मोदनः शिवाज: एं। पति पत्र भियरम' पाचप्रापिरमे।":रा.नि-य-१५ । गा। शिवलि। लो। लिहिनोलतायाम् । रा. शिवाङ्गम् । की। गद्राशे । रागि.य.१ . । नि.व.३ । पपि.नवनगा। [रा.नि.य...] शिवाटिका(टी)। तो । येतराम यायाम् । शिववलमा। नौ। तपशान् । मटि। प.म.वा.पि.३प.। हिपधाम् । प.मु.। . शिववशिका (मो। मौ। शिवलिनि न्याम् । पशाम्। हरिन । र.मा.। काकोदुम्मारिका. रा.नि.व.३. याग । कार सूत्र । वैःनिघः । शिववोज (व्य)म् । । पारद। रा.नि.व. शिवात्मकाम् । हो। सैश्वदलयो । रा.गि.१६ । १३ । भा.। र.सा.स. बेलोस्य पररसे । "हरि- । शिवानी। म्बी। गयनौतई। सौगाए। तालं परवय्यिं लभोवीयम् मनःमिला । पारदं [रा.नि.व.१.1 भिवगो म्याद गम पावतोरजः ।" शिवापोड़ा। पं! गन्तिनले । बदरगा गाइ । शिवशितः। । फे। निघ । शिवाप्रियः। । शगे। विकास शिवशेखरः । । यसभनी । बरमूटभन्न गार। शिवाफला। नौ। मोह। ग.नि.प.१० । रा.मि.य.५ । पुस्तूर चे । रानिय-१० । मन्दारा । शिवामूलम् । की। मामून। रयमाला.सं. द मारना। वे निघः। यालयह.चि. शिवसाधनम् । ती। शानिधान्ये । प.मु.। शिवारातिः। । । कारे । श.मा. । शिवा। स्त्री। गाने । रा.नि.द.१६ । हरीत- शिवालयः। पु। रमतुम्नसोहचे। क्याम्। पम.. भा.म.४म.न. परी.पि.अञ्जने । की। गभाने । हारा। [प-१८ "घातममय शिवामीतकम्। .४ अ। हरिद्रा- शिवालुः । । भालाही । मयान । रागि. यान् । रा.नि.प.६ । भीलवायान् । रा.नि.व. गौरोचनायाम। रा.नि.व.१ २.२३ ।। शिवाद्वादः । शवास्मृतिः। स्त्री। जयन्तीपथे। ग.प. । भिवाद्वादः। पं। पगम्तिहदे। वरना यह पुष्पान । मलि। रा.नि.६.१३ । समीक्षो। गाह। रा.नि.प.१०॥ भार गह। रा.नि.२.८ १ यामायाम् । जोमा- शिवाजयः। पुं। पारद। भा.। मछ। चिका.। पामलक्याम् । रा.मि.य.११ । पटचे। कै.निघः। भूपामलकसन् । मानना । पामातकाचे। यामागह। 2. निघ। शिवाजा। स्त्री। गद्गटायाम् । रा.नि...। शिवाख्या। मी। यलीदवायाम्। रा.नि.क.८।। शिवाक्षम्। सी। रद्राये। रा.नि.य. ११ ॥ कै.निघ २भावाच्या चि. पड़ोति गुमाली। शिवाटतम् । गी। उन्माद हतविरुपः । गत्र्य शिविः । पु। भूनमच। मे। एमम् ४ श.। माया प्रश्गालमासम् ८ स.। सालम् ६४ . . १६ श.। दामूना प्र. ५ प. गिविका ।मी। सायदयदे । यथा-"गोधम- पसम् ६५ श... श. छागदुग्धम् श. घर निसुवं दुग्धेन स मदयत्। सन्तुयोग्य सा-यटिम नजिटा उट रपद पम मवैचावट दृषदापरि कुठयेम्। इन तम्या: का विमोल हरीतो पागल भी रहती तार. सूदप सनाः सत्ता सुबन्तयः । गफोहमा शिपिका पुष्पं निड साडियौन देवदाम् दन्नीमून यवन्द मच भवेत् । उदके ता विपक्षा घ दुग्धे २एक तालोप मागोमारपुष्य नागानमा इन्द्र मकरया युत। विधा मितासमिकरा परदा बागपोमूवम् मावों प्रिय. मातोपुप्पम् गरवी रहा। रचिराम्बिसुमधामकाः पिता- काकोनी धीर-साकोली समुपं नोखा रिद्रा निनापहाः "ये निधः । पायहरिद्रा पनन्तमूलम् नंदा एका एलवालुकम् शिविरः। । उपधान्यभेद । गृता:- प्रतिपक्षों म. २ सो.। रसारः। मैप । न्यानाकवत् । चन्२० । ( 132) शेता। ।

·शिक्ष । १०५० ] गोत . . शिवेशः । । शृगाले । वै.निधः । कृत्रिमः चन्ना तुमकः मुक्तिमुक्तः पिण्डक: पिहात: शिवष्टः। पुं। भगतिहथे। वद वृक्ष । रा. वरः गिद्धः सितः यावगः । एतदनुलेपनं वर- नाशनं प्रलमी-रतोच । "शिक्षकः परमा मासी नि.व.१०। बिन्तवने। रा.नि.व.११। वी। देवदार मुरा नाडी। समौ परमालमो. दृायाम् । नीलायाम् । रा.नि.व.८ । शिशिरः। पं। तन्नामकर्ता । रक्षोवा: ज्वरनाशना: लोवान् इति च पित् । तदगुणाः- श.च.र.मा.. "जिशिरः शीवलोऽतीव रुपी वाताग्निवईन;" भा, । रान.१५.1 हिमे। मे।सी। शोरे । रा. মিলা । स्त्री। वेदाविशये । र.मा. । मि.य.१२। चन्दने । वे.निघः । स्त्री। रेणुकायाम् । 'योणाकहने । श.मा.। तपूछ । नागरमुस्तायाम् । पाठायाम्। बाद- शीकरम् । सौ। सरसवै । मनन-बान। मान। रानि.द.६ । मे.1 पु| तुपारे । अम. । वायो। मे। शिशिरदयम् । को। येसरमाचन्दनयोः । “एक शीघ्रम्। स्वी। लामजये, पोतोशीर। रा. सितं चन्दनं मलयनसंनके। अन्यत् रक्तचन्दन- नि.व.१२। संज्ञकम् ।" वा.स.१५म.सारिवादो। “मधूकम् | शौघ्रकारो (इन्)। । विदोषसन्निपातन्वरे । गिभिरयम्।" बारांनी मनिना। सतुवात मोक्षणः । शिशिरा। म्त्री। रेणुकायाम्। पाठायाम् । लक्ष-"वासलमाधिको यम्य सत्रिपात: प्रकु- हधभेटे। म्यति । तम्य शौतम्बरी मुछा तुत्त गा पाद- शिशुः। पुं। बालके । एकवार्षिकवालके । रा. ! निग्रहः। शूलमविद्यमानाय तन्द्रा वामय नायते । नि.३.१८॥ असाध्यः सन्निपातोऽयं शीघ्रंकारीति कथ्यते।" शिशुकः । । शिशुमारे। गौर। प्रमः । भा.म.भ.। मजलिसर्पविशेधे । म.कल्प.४ अ.। वालले । मे. शीघ्रगः । । सनिपात ज्वरविशेये। .तपर्ण तयः । मिसनछ। है.च.। भाडाल इति यथा-"सदाग्य' ले पणा पूः शूलं कामोऽति- ख्याते मम्माभेद। वेदना। शोफय लवणान्येवं शीघ्रगे सनिपातिके " शिशुगन्धा । नौ। मत्रिकाविरोधे । श.मा. । । भा.म.। शिशुपालकः। पं। कैलिकदराचे। शीघ्रचेतनः। पुं। कुकरे । श.मा.। शिशुप्रियः। पुं। गुड़े । रा.नि.व.१४ । शोघ्रजन्मा (न् । पुं। कारट करने । नजि- शिशमारः। पुं. सपाद-जलजन्तु विशेधे। दया श.र.1 उभा । तत्पर्यायाः,-उलपो उलुपी अनपी शौघ्रजौण: (शीर्ण:)। पुं। तस्लीयकशा । शिशुकः वाकिटि: वगाटाक:- पलानः असि. कामनाया। श.मा.। पुच्छक: उपयौर्यः अग्युकोशः परम कर्मः वसाढाः शोघ्रपप्पः। पुं प्रगम्तिहते। झावामक । बलकूर्मः पातिकः। गुणाः-शहवन् । सु.सू. रा.नि.२.१० शोघ्रप्ररोही (इन् । पूं। शपनी। वै.निघः । शिशसाराततिः । पुं। मत्स्यभेर्दै । शौघ्रा। स्त्री । दन्तीहये । रा.नि.व.६ । शिशवाह(ह्य)कः । । बन्यछागे। शौतम् । ती। प्रपौडौं । ७द्रिया । रा. प. विका। नि.व.१२। त्वचे। तब। रा.नि.व.५ । शिन्नः । पुं, को। लिङ्गे । रा.नि.व,१८ । पन्दने । वा.सू.१५मः। “पुन्नागशीतं मदगीय हेतुः।" शिष्टः । पु । पामबचे। निघः । वरचन्दने । सगन्धरणे । रामा.। शीतयोये । शिप्यः । ५ । छाये। मा. । "शीतन्तु तनुते नराग।" नले । श.मा. । शितः(क:)। पुं। शिलारसे। गिनाइन । चि । गौतले । श.च. । तद्गुणाः-शीतन्तु हादगः गत् पय्याया,-दापिः कपिनामा कपिल: तैलम् सम्भी मुद्धा हट् ददाएनन् ।

·। 1 यै निघ। शीत 1 १०५१ ] शौत शौतः । । कर्परे। रा.नि.व.१२ । निम्नत। शीतगन्धम्। हो । बौखण्डचन्दने, सेमचन्दगे। रा.नि.व.र । तराई। प.स.। शैलुतते । जानन ग.नि.क.१२॥ गौछ। र.मा.। रा.नि.व.११ । 'मा.। पर्यटके। शीतगात्रः । पुं 1. तन्नामममनिपाते । भीर ফেংপাড়া। रा.नि.३.५ तनागकी। मनिभाउ । निदा.। सम लक्षणं यथा- उदांग। प्रशनपर्पोजते । श.र. । शिशिर शरीर: सन्निपातज्वरो यः शसमकसनधिका- शीतकः। पुं। प्रशनपहिले । श.र. । हरित । मोह-बाप-प्रतापः। कम-बहुवावासदायम्य श.सा. । शीतकाल । मे। पीड़ानरविक्रतिमिराक्ष: शीलगावः स " शीतकणा। स्त्री । तौर । मोबा। शौतगुणकर्म (न्) । की। गुणा:-सादगलं मूकारणाले ददामित्वच । सु.सू. । भीतकषायः। पुं। पलमितद्रव्यात् षट्पल- शौतचस्पकः। पंदपणे। मे। मिते तोये निमज्य निशि रविक्षात् यः कषायो शौतच्छाया। पुं। यटन थे। दे.निधः । भवति स शीतकषायः। तदुर्ग-"ट्रव्यादापोथि- शौतदन्तः। पुं। दालनापरनामकदन्तरोगे। वातीय तत् पुनर्निशि संस्थितम् । कषायो योऽभि लक्षण-"वातादुणसहा दन्ता शीतस्पर्थाधिका- निर्यासि।" शौनलः। घरकः । प.प्र.१म । वा. व्यथा:। दात्यन्त इव शूलेन मोताग्यो दालगय पि.११. । तत्परिमाणं फाण्टवत् । माम.४५. । सः॥" वा.उ.२१ प.। "ययोरोगादिके मध्ये काय: पेययतुःपलः । शौत- शौतदन्तिका। स्त्री। मागदन्त्याम्। रागि. स्वरसदोर विधियः कपाययोः ॥” इति चन्द्र. व.२० । See नागदन्ती। घण्टः । मन्दच्च । "द्रव्यान् पूतात्पमतम् पनि शीतदीप्यम्। झी येतगौरके । वैनिधः । मसोयपः सुतम्। निगपितं स विजे यो हिमः शीत-कधायकः॥ रझोत्पलं घृतं तैलं पुरं बो| शितट्ठः। पुं। धौरमोरटे। फौजदार। दकं तथा। गद्याप या प्रयोक्तव्य कपाये हिम- प.मु.। संस॥" तोड़. शौतपत्रा । स्त्री। थेतलज्जालुकायाम् । ( शीतकालः । । गन्ने चटनी। रात्पर्यायाः, नावलौ । व.निघः। [र.मा.। --भीतक: हमन्तः समाः हेमलः। स च पय- शीतपर्णी । स्त्री । पपुषिकायाम् । पररगी। हायण-पोपमासारमकः। मे। पोष-माधाविति शौतपासवा । स्त्रौ । भूमिनम्बई । इरे काय । मुयुतम् । ए.मा.। शोतवाम्भः । पुं। करवीरतचे। र.मा । शौतपाकिनी । स्त्री। मासमझायाम् । रा. शौंतकुमिका (कुम्भी)। स्वो। कुम्मौरिका नि.३.४ । काकोल्याम् ।। श.मा. 1 लतायाम्। दूमौरन गा । चचि.३५.। (मौ) | शीतपाको। स्वी। काकोल्याम् । कांकमा । जल महो। शिवलोशेष इति लोके। नाजाति। प.म.। च.चि.३५.। गुमायाम् । रा.नि.य.६ । वाद्यालका गार। शीतचिंका। स्तो। लघुवाट्यालक। वै. शीतपित्तः । । रोगविशषे । निघ.. पूर्विका सम्पामि:-"गीतमारुतसम्पात् प्रहदी शौतोशरी(रसः)। पुं। रसप्रदीपोत गौत हाफमारती। पित्तेन मह समय पहिरन्तर्विस- चरे रमः। "पारदं गन्धकही। सुत्यञ्च दरदं पंतः। पिपासारुचि-छलास दइसादाग-गौरवम् । विषम् । विपादष्ट गुरु योध' मरिच विपनम् । रालोचनता तेषां पूर्वरूपस्य लप। वरटौदष्ट- परगन्धा व यिनया वारामई: साठिन्नकः । चतु. संस्थानः शोधः सजायते बहिः। सकाएड सीद व रसरलेयर्यान्य तानि मई यत् । तुलम्बाम्त बहुल सहि ज्वरविदास्वान्। वाताधिकतमं विद्या- द: साई भधितो रहिकामितः ।" भा.। चौगपित्तमिम भिषक् ।" मा.निः। - मा.। तस्य निदान ·1 नि व.५। -- शौत ६०५२ पोत शोतपुष्प(क)म् । ली। परिपेड। दस गीतरुपम् । को। तरह.पन्नं । वै.निवः । 2011 रा.नि.व.८ । लिये । श.द. । घोतलम् । सौ। पनका।। अवदाई। शीतपुष्या (प्पो)। सौ। पतिलायाम् ! रा. बीखाचन्दन 1 सदन । रा.नि.व.१२ । पुच. दि.द.। काशी। दौडादा दिम। मे। नैनने। गोतपूतना । म्रो। पाठयाइभेदै । तस्ता लक्ष्य नामः । मौलिदै । मूला रा.नि.६.१६ । यथा-"उडिग्री भृशमतिपत प्रस्थात् संखीन: वीरगमून। दनादन । श.च.। पौतचन्दने । स्वपिति घ यस्य चान्नमः। विसाड़ी मानति वै.निघ । ई। राम्दै । दूरना। भीमसेनी कपूरे । माप्यते च यन्तु बानौयाहिपगि शीतपुतनाम्।" रा.नि.स.१२ । चम्पकह। रा.नि.य.१०। मुर्ग- तरी । प्रमः। वर्तुल कलाये । - र.ना.। ददार- मु.३ २०८.. हछे । कान्सा । श.च.। वि । हिमे। यौतपूर्वकन्वरः । पुं । विषमचरभेदे । बदएं क्या-वसो नेपानिशी भीतमादो नया शौतलकाम् । कुन्दपुष्ये। लठन्ति । पुं। भरुवक हुई। ननौ। रा.नि.व.१० । दरं । तयोः प्रशन्नयोः पितमन्ने दाहं करोति शीतलच्छदः। पुं। सचम्पकहते। मामा " मा.नि.। शीतप्रभः । । करे। रा.नि.८.१२ । 31। रा.नि.व.१०॥ शीतप्रियः । पुं। पटे। नादा। रा. शीतलनलम् । को। उत्पन्ले । सन्निछन । रा.नि.व.१० । हिमजले । See जलम् । भौतफलः । । शीतलता । स्रो। हिमवे । चित्रकूट देशयाता- उदुम्बरहथे। परन्द्र ।। नाए । रा.नि.व.११ । पालुहवे । मा.। पामलक- मृतययान । सनकारि। वैनिघ. । हथे। पटवारहये । छाना गाछ । रा.नि.५.११ । शीतलत्वम्। हो। हड़तायाम्। हिमत्वे । शीतवला। नी । महासमझायाम् । रा.नि.व.४। रा.नि.व.२० । घीतमौतः (क.)। । शारदमविकायाम् । शीतलप्रदः । पुं। चन्दना । उन्नन गोछ । सामलिदा । र.मा.। मानिधान्यभेट। गुमशः गन्दकल्पः । मानिवत् । म.म.४६ ८.१ मिगण्ड गाम्। शीतलरजाः (स्) । पुं । कर्पूरे । वै.निघ. दाननिमिन्स। .निघ,। गौतलवातकः । पुं। परुनपर्खाम् । पछा- बौतमलरी । नी । फानिकायाम् । मिनी विश... वानर पाए। रा.नि.३.४। शीतला। मौ । पाराममौतम्लायाम् । रा.नि. घौतमयूखः । पुं। कपूरे। मे। व.१०। कुटुम्बिनौलतायाम् । रा.नि.६.५ । शोतमरीचिः । यु । कपरे । श.र. । नौलवायाम् । वै,निघ.। भीतलीहई । नाराजी चौतमूलकम् । हो। हीरे। नानून । जाए। मु.स.१६ । मसूरिकारीगे। शीतलिः (लो)। स्रो। पाताड़ीति प्रसिद्ध रा.गि.व.८ । ए.घ.। यीतमेशः । पुं। कफनित प्रमेहद । सहद नन्नमहत्व दें । नाटशि, मिनिाशन। -"मौतमेही मुबहुमो मधुरं भृशशीतदन्।" "गौतमी नीतकुम्भी घ गुरुपुमा नन्लोइया ।" मा. निदा.। र.मा.! भा.नमा कुलल्यावहते। घ.द.परमः । बीवयाम् । दशाए। रा.नि.व.। शौतरश्मिः। एं। करे। .निघ. । शीतवरः घीतरसिकः। पु । सोलरसहतासयदे। पुं। ननिषसकाई। निधः । धोतरा। नौ। महामनायां । रा.नि..४ । गपा:-"नरायो चिन्तन: वरदवियोधनः । रेखमः शौरमिको हितः भीमोदरासान।" शीतवत्याः (ल.)। पुं! उग्रहछे। यज- च.मू.२०८.। युद्ध रा.नि.क.११ । मदः । - ·ये निघ.। . शौत । १०५२ . शौता शीतवनमः। पुं। पपंटयो । भाव। शीतांशः । । कपूर । रानि-ब-१२ । चन्द्र । ३.निघः। [भनु तैखम् । शीतांशुतैलम् । की। कपूरले । रा.नि.यः । शोतवक्षो। स्त्री। नौलवायाम् । च.पि.३५ १५। तत्पर्यायाः,-कपूरते पेय सौगन्धिी शीतवासा । स्त्री। यूथिकायाम् । शाः । ऐलक पोस्व स्थावतैलं । गुणा:-"शौसा- लमाप-शमनम् वायुगायनम्। खेदर्भ शूल- शौतवोजस्। की। सदाय सूझवीनभेद । हनीय ल्वरनं कफनुत् परं। पामवाति राधा- रेवन। तत्पयायो-शिरिक अत्यवीजम् । धात बरेच शिरसि गदै। दन्तरोगे घ भने प पेयं परियुज्यते।" गुषा:-"मूवल शीतवीमं स्यादुवातनिवारणं। यस्तिसंशोधनं प्रोक्तं शुमामेहनिवारकम् । पाभागा- शौता। स्त्री। मद्यसामान्य । रा.मि.व.१४॥ पहरजार योज्य: शीतकषायकः ॥" पयःपक्षा मखिकात। रा.नि.व.१०॥ पतिपलायाम, नव वर्ष पष्टिकरं बलपई कास। महासमझायाम्। रा.नि.व.४ । कुटुम्बिनोतुपे । शौतधोयम् । सी। शोतगुग्ये द्रव्ये । सञ्च मधुर रा.नि.प.५। नीषायाम् । नीषायाम्। शिल्पिगीढणे। रा.मि.व.८। दुब्वायाम्। पामणक्याम्। रा.नि. ट्रव्यमानम् । राणा:-गुरु कफमारुतात् पिन यात-कफजन्य रोगकरख। स.सू.। पक्षकाठे। प.११ । चौरिया निको । लेनीयस्कले। शमी- संपहे। वै.निघः । पुं। महापाषाणभेदके। वन सचे। मैथिकायाम्। लालिकार्याम्। चिय- नापत्र । पपंटके । भरना। य.निघ. । लानिया । ये निधः। पक्ष। नाम गौछ । रा.नि.व, ११। स्त्री। शौताङ्गः । ए । तमामकसन्निपासविशेषे । भा। See शीतगावः। नोलवायाम् । बचायाम् । वै.मिधः । शीतवीर्यकः। पुं। इम्वनघो। (श इम्वनमहो। ( शशीताङ्गौ। स्त्री। सपादौलसायाम्। डि भाशा। रा.मि.ब.११ । गीटिन'म । रा.नि.क.५ । शीतहचा। वो। सुवर्चलायाम्। छ। शीतादः । । दन्तवेष्टगतरोगविशेष । लक्षणं-"शोषितं दन्तवेटेभ्यो यस्याकायाम् प्रव. शीतशिवम्। की। सैन्धव लयणे । रा.नि.व. गते। दुर्गन्धीनि सकणानि कोदोनि मृदानि च। 4। शैलेयनामगन्धद्रय । विगय । पमा कापरे दन्तमांसानि शौर्यन्ते पचन्ति च परस्परम् । सु.स.३९ प.कफगमने। पुं। मधुरिमायाम् । शीतादो नाम स व्याधिः काफशोपितसम्भवः ।" मद्रौ। पगः । कपरे । सासू-१४ म. । शमीमहे । सु-नि.१६ प.। मे। र.सा.नं.। स्त्री। शमीहो । र.ना.। मिथे. शौतायः । । विषमन्चरे। रा.नि.य.२० । याय तपे। उनले भनिगा। रा.नि.व.४ । शौतामः । पुं, को। करे । वै.निघः । घौतशूकाः। पुं। यवे। “ययनु - शोराशूकः | शौताम्बुः । स्त्री। दुग्धिकायाम् । पिटाई । सात् ।" भा. पू.म.पा.प. । धे.निघ.1 शौतसंवासा। स्त्री। यथिकायाम्। छे शौतारिरसः । । वासकफचराधिकारे रसः । गिधः। पारदभृष्टटणं ताम' गन्धकं सैन्धवं मरिध. शीतसहः। पुं। पीलुतो । जटा । चूर्ण तिन्तिडीलगभग विषचूर्ण प्र.१म,निस्तुप- शीतंसहा। सी। वासन्नीहो। चामडीयाना जपालवीमध भ. नवीररसेन समर्थ गुनाह गाछ । रा.भि.प.१०। मोलसिभुवारहये। नौग वटी कार्या। अनु. सप्तगलग । रस. को। निचिन्दा रागि,य.४ । मल्लियामेदे। दिन शीतावला। स्त्रो। महासमझायान् । रा.नि. भलिका भातील। पौलुतये । वै.निघ.। ब. | See महासमन्त्रा। शीतक्षारम् । सो। तटसणे । यऐवित्री। चौताश्मा (न).! । चन्द्रकान्तमयी। रा.मि.प.६ । तस्य । है.मिधः । - गि.प.१५।

·मा शौर्ण १०५४ ] गुका मोतीवारणम्। की। द्रयव्यस्य विशेषतः शोहन्तम्।को। तरफन । उनन्छ । शीतल फरणोपाये। सच समविध-प्रबातम्बाप. सम्पयाया:,-सुग्नवास: सखाम: मेंट: गोठमः। नम् उदया प्रवेपणं यष्टिकामामध्यजन बायका. गुणा:-"गोविन्त कफकर मचा मरं मय।" प्रक्षेपणं शिक्यावलम्बन सि । स-सू.पू. । राम.३५. । पुं (न्तः)। मुखयाम । - फुटीनि मापा। शीतेच्छा । मती। पितजन्यरोगे। भा। शीतोत्तमम् ।की। जले । श.प. । शौर्पम् । सी। कृणागणि। काल पर। शोधुः। , स्तो। मद्यविर्ग। विधा रा.नि.व.१२ । मतके । पम. । एका पक्के रसकता यहा: पवरस प्राध्यते । शौर्षकम् । सो। शरीरावयवे, गम्ती । ममा. भन्या पक्वोषधाम सता पामर.मलता घेति, सा काम्यमि। रा.नि.व.२८ । गुरुकाठे । उनी । गीतरस इत्युच्यते । “शोधुरितरसः पतिः......" नारिनन्न । ६.निघः। प.प्र.व. । गुणा:-"मी": कपायाग्नकमाधुरी शोलम् । को। स्वभावे । सान। पमः। । वा सन्दीपनी मैदमलापगई। पामाशिमारा- पनगरस। श.र.. निलपित्तपने पामयार्शाययोगदश: " पवि. शौवलम् । की। गैग्नये । गेयान । मे। १९५। "शोधुः पक्चरसः ये छः स्वराग्नियन्तयण- | शोषम्। की। कासीसे। हिद्रागा रा.नि. हात् । वातपित्त यारो उदा: नेगी रोचनी रिन् । व.१३ । गोप। गोपा। पस.। विन्ध-मद शोफार्ग: शोफोदर कफामयान्।" रा. शोपकम् । की गोषधाती। नया । पम् । मि.क.१४ । शोधुगन्धः । । बकुलह । विका. । शौहुण्डः । । सुझौत। शौफालिका । स्त्री । गफालिका । प.टी भ.। शुकः । पुं, की। गिरीषा। । लो। शौमूलः। पुं। शायलिता । जिम्ण गाइ। तालोशपर्व। की। ग्रन्धिप। डेगा। . निघः। स्वर्णशोर्याम् । निशाना।। र.मा. । रस.पि.रप.. शीरः। पुं। गागरक्षे। वै.निघः। जगर- योणावातुने। विश्वः। पुं। पचिविशेषे । लेन- नायी। तन्मांसगुणा:-"शुफाम वरम् पल्य स। भार। घोरिका । स्त्री। वंशपोटविग। ये.निघः । विपाक गुरु शीतलं। कास-माम घयहरं पाहि लय दीपनम्।" रान.३प. । शौरी (इन्) । । मुन्न। हरिसद: । रा. नि.व.८ । वी । वालिकायाम् । विवनाध्विया ।। एकच्छिदम्। की। ग्यौपेयकनामगन्धद्रव्ये । गाम्घिामा नटा.। तेमपते। गूलके । वे.निघ । वैनिघः। पोर्णम् । को। म्योगयो । लगा विरमय । | शकजिना । स्त्री । वृधभेदै । गयाटुटौगि लोकं । मा । See स्थौगायक। शौर्णदलः । । निम्बई । रा नि.य.२३ । शकततः । । शिरीपते। रा.मि.न.९ । र शौर्णपत्रः। घु। कर्णिकारन । दनाक करना जार। श.च.। पहिकालो । दैनिघः। शकतुण्डः । पु। हिले । र.मा.सं. । मिम्बचरा.नि.व.र। शुकट्ठमः । पु । शिरोपाठ । श.मा। शीर्ण पुष्पिका । स्त्री । भवाक पप्पाम् । उनका, शुकनसा। सी। श्योगाफाई। चर्म फारवटे । मोनी । श.च.। एमाज। सु.पि.१९५.। पौर्णमाला। नौ । पृश्निपाम् । होइनिन । | शुकनामा । स्त्री । शुकतुगडयाग, शकनिहायाम्। ग्रा नि । रमा। शीर्णरोमकः । पुं। यन्यिपर्णभेद । ना| शकनाशनः । स्त्री । पनामर्दवचे। जामिना । विरमय । वै.गिघः। रा.नि.व.४ । ! उ.मा.। मा. । वा.उ.४०.। - .ध.।

·! । शुदा । १०५५ ] शुशि शकनाशा(सा)। स्वी। एकशिम्बयाम् । बाना- शुकौर्षा । सी। तालौशपने । ग्रन्धिपर्णभेद, कभी, या गै। रमा.। चर्मकारयटे। प. स्यौणय । तेनपवे । रे.निघः। द. योनि.ल्या. फलटते । स.चि.॥१७५.। "पवन शुकाख्यः । । शिरोपहचे। वा.उ.३८. शुभानाशाया:" गाभागहते। नलकायाम्। धर्मावटे। हम स्या। स.पि.१८. स्वी। गानाका। वै.निघः। शुकनाशायाम् । एमाले, बानातूगी। रमा। शुवानासः ।। श्योगाकहते। रा.नि.व. । मु.चि.२५. । सु.चि.१९.। वा.उ.३८५.। (कटुझाद्य गुड़िकायाम्)। पत्रि.भ.२ प । अगम्ति- शुकादनः । पुं दाडिमहत्थे । श.च. । । यद-पूरला जाए। विका। शुकानना । मौ। गुकाख्यायाम्। छपाई। शुकनासिका। मो। श्योपका। प.मु. ' रमा.। गा। पामरकपा इति च केचित् । घ.द.वराति शुकाप्टः (यः)। । केवच मुस्तायाम् । (G सा.चि. यालिफाद्य गुड़िकायाम्। भू।। .निघः । चर्मकारवटे । हरिद्र दक्षा। शुकपत्रः (नः)। पं । गन्धके । वै.निघ, । स चि.१८प.। शुकपिछः । । गन्धके । र.सा.सं. । गन्धिप। शुकष्टः । । शिरीपहथे। रा.नि.व. ! रामा ठगा। वै.गिधः। दनहते । पौषौ । रा.नि.प.१५ ॥ शुकपिण्डिः । पं। गूकशिम्या । पालाकूगी। शुकोदरम् । की। तालीशपर्व । रा.नि.व.६ । शुतास्। की। मारी। श... । गन्धरानले । शुकपि(पु)च्छः । पं । गन्धके । है..। काजि । हाराः। तद यथा,-"कन्द-मूलफला- शुकपुच्छकम्। की। स्यौणेगवानामगन्धद्रव्ये । दीगि सम्ने लवणानि च । यत्तव्य ऽभिषयन्ते नाठिमाना। रा.नि.य.१२ । सतमभिधीयते ॥ पपिप-काक्षिकं कुद शुकपुप्पम् । फो। योगी यक। गोठिग्राना। दक्षो गुड़मयोऽसमूग्नकान्। पलान्यष्टी शोधि- भा.। । शिरीपर ने । रा.नि.य.११ । गन्धके । तादात् पलषोड़शक तथा। कथाऔर कसिन्धत्व वै.निघ। हरिदा मरिचं पृथक् । हिपलं भावितं भाण्डे शुकप्रियः । । शिरोपरद। मा.। दाडिम- निनादिग्थित। सिद्ध भवति तच्छुकां यदा- बताय्य रह्यते ॥" गुणा:-- तीक्षणीयलयणं बढे । .निघः । कम्मरदहो। प.मुः। निम्नत। पिसतत् कटुवं लप। रुक्ष किसादरागाह. वै.निधः । वी। धाव वधे। रा.नि.व.११॥ शोधाभॊविपकुशनुत् ॥ वि। पम्ने । यियः । शुकफलः । पुं। पह। पारन भाछ। रा.नि.क.१० । स्त्री। शाम्भलिहा.निघः । शसापाकम् । वि। पनपा। मा.नि.यहपौषिः। शुकवई(क)म् । की। यन्धिप । जीठियोगा। शता। स्वौ । चुमिकायाम् । नाषि। भारः । कार. तदे ५। ३.र.५भः । शतान्तम् । को। मनशाके । रा.नि.य.८ । शुकरोगः । । शकरोगे। See शूकदोषः । शुतिः। स्त्री। भो । मौरीगे। मे.। वदरी- शुकवाः। पं। यन्यिपद । गाठियामा वृत्त । कूम गए । घ.द.वपशो.चि. । शतमखे। विमव । .निध.. नधी। रा.गि.व.१२। वा.म.१५५.। “शुक्ति- व्याघ्रगरी ।" मुकायहे। सिन्द । तत्- शुकवसमः। । दाडिमहो। रानि व.११ । पायाः,-कास्फोटः टुनामा दीर्घकोशिका शकातनः। गिरीपह। वे.निघः। दोघंशोषिका गमिका पन्धिमएको पदयक्ति: शुवाशालकाः । पु। महानिम्म। वै.निघः। सप्तागारं मुलाप्रमः मनामाता मुकास्फोटा महा- शुकशिवा (विः) (ग्वो)। तो। शूब गुतिः भौतिक भौतिकतिः। गुप्पा:-कटुः शिम्बाम् । माना। श.र.। घ.द.पा.न्या. विधागास-हदयोपरोधहरी शूलगी रचा मधुरा पि.मामलादी। दोपमो घ। रा.नि.व.१३ । तीलचतुराये, ४ ।

·शुक्र । शुक्र | कामं द्रयं गिग्ध मधुर मधुगन्धि प । समिति । मिघ.। तोला। प.प.तु । प.न.। सु.म.३८५. गुरू. गलनेवरीगोंद। सप-"म्याया: सुः पिशित. गिमास्तु विन्दवो ये निर्वासितनयने स गुति- पयसि सपिन्तु गूदयेची रमी यथा । संजः।" म.उ.४५.। सकले कार्य शुक्र तिष्ठति देहिनाम" इति शुतिकः (का)। पुंची। पकिरोगे। (:) याप्यानम्। पहले दक्षिण पायें दम्निवारस्य गन्धः। वा.रचि.। (का)1 शुको। विन्द । चाप्यध: । मूवसोत:पधे शुक्र पुरस्य प्रवनते।" रति गुमचरणमार्गः। “कतन्दयितं गुक जटा.। चुझिकायाम् । शर. । प्रसन्नमनसमथा। बीषु व्यायच तथापि पतित् शतिजम्। शो। मुकायाम् । ३.घ. । संप्रवति ।" इति धरपकार पम् । “विशन दापि शतिपत्रः (गः)। पुं। सप्तपर्षत । छरिम देहे यया शुक्र न दृश्यते। सर्दहाधितत्वाश भाछ। रा.नि.व.१२॥ शुक्रनुचपमुच्यते । तदेव चैट युवतंदशनात् मरणा- शक्तिपुटोपमम् । दी। याताद। हादान।! दपि । भब्दसंयवान् स्पर्शान संहाच प्रवर्तते । निघः। मप्रसादं मनम्तच इपंग इंतुरच्यते।" म.नि.. शक्तिमणिः । पुं। मुकायाम् । ३.मिधः । प.। "यया पयमि मर्पिन्तु गुढ़ाची रसो यथा। शरोरेपु तथा यक्रम।" मु.ना.४ प.। नवरोग- शुक्तिवीजम् । सो । मुकायाम् । विकाः । विशे। विका.1 शुतिसम्भवम् । की। मौक्तिीं। मूसा . शुक्राकरः । नि। गम्भमने। पुं। मनायाम् । शुतायगी। मी। निर्गुणयाम् । उ- निमित।। .निघ.। शुक्राटाच्छम् । को। मृतककरोगे। गिदाः । शुक्रगतज्वरः। । सदायितचरे--"फरु: शनः । । अरण्डे । रा.नि.प.८ । नेवान्त- सवता मीतः शुक्रम्य तु विशेषतः । मरण • मात्र। धवलमागे। .निघ । व्यठे मासि। चिरकाले। यानव शक्रस्थानगतवर।" मा.नि. । पम. । पनौ। शुभम् । छी । मजसारभूत-धाती। एक, दीया। शुक्रदः । पुं । गोधने। वैःनिघः । तत्पर्यायाः,-पुत्र पीस्वं रत रत: रेतनं वीर्य । शुक्रदोषः । । पणतारोगे। च.सि.२अ. । दीयं पुरुषत्वं पौरुषं इन्द्रियं पविकारः मनारस: शुमाधरा । म्बी। सप्तम्यां कखायाम्। या सर्व रोहर यल किश्वमितं घानन्दप्रभवं मन्जसमुहवं प्राधिमा सर्वशरीरव्यापिनौ। स.मा.४८. । चातुरामकं पन्ध सुचीरता गुचीयं । “पस्यो । शुक्रपुष्यः । पुं । कुरुयकशाले । कोणे। प.मः । मजा ततः गुमान, इति।" . रा.नि.व.१८। स्वी। सापरामितायाम्। वे निघः । "पापिता: पित्तापन रसाचा धातवः क्रमात् । गावं यान्ति मामन ।” शा.पृ.६५ः । तय की शुनामुक् । पुं। मयुरे। श... ! गर्मोत्पाद: । तदुनं "रमाद्री सतो मा मामा. शुकभूः । श्री। मनायाम् । श.प. । पछिसार। न्में दः प्रजायते । नेदमोऽम्यि सतो मजा मनः। शुक्रमाता। नी। भार्याम्। वामनाने । गुरुन्य सम्भयः । यात्यामाशयमाहारः पूर्व प्राणा. व.निघः। निलरितः । माधुर्य फैनभाषच पडसीऽपि लभेत | शुक्रमाटका(पटिका)। बौ। प्रमेहे दोष- सः।" मा.। "योपितोऽपि तवत्येवं गळं पुंसः धम्। पाठ:-"गोत्तरवोनं विफला पवनला समागमे। तव गर्भस्य किञ्चित्त रोतीति म रमाननं। धान्य कञ्चदिका जोरं तालोणं टा. चिन्यते। मीणा गर्मोपयोगि सादा सर्च दाडिमो। प्रत्येकाईपल दत्वा गुग्गुल्नुः कार्पिका- सन्मतं । तामामपि वलं व शुक्र पुष्ट' लरीतिच।" म्तधा । रसाधलौहगन्धाना प्रत्ये कप्त प.. चिपैन । शुकवरूपं-“शुक्र सौम्य सिर स्निग्ध यल समेशो बंद्यो दण्डयन्न विमर्दयेत् । पुष्टिकरं मतम्। गर्भवीनं वपुःसारी नौवम्पायय भाणे तु संम्याप्प मासमेकन्तु खादयेत् । दादिम- उत्तमः।" गभगममयकस्य लक्षपम्। "स्माटि बरसनेय छागदग्धन वाम्भसा ।" रसरः । । । - - - एक- ·विशथे। - शल [• १०५७ शल शुभामहः । । यव रोगी शुक्र शुलकर्कटः। । शुरूवर्षककटे। माना तुल्य महति । “गुकामं गुकमिव वा शुक्रमेही दादा स.सू.५६. 1 See syकटकः। प्रमेहति ।" स.मि.६च.। शुल्लकुष्ठम् । को। वि। धवन। तदोप- शुक्रलम्। वि। रामद्धिकर द्रव्ये । “यमा. सोमराजस्य वीजानि नवनीतयुतानि च। मधुमा छुकास्य हद्धिः स्यामलं हि तटुयते। यया स्वादिसानि स्युः गुलछाराणि यै ॥ गारुड़े। नागयलाद्याः म्युजिश कपिलच्छ गम् ॥" शुल्लतुलसी।वी। अंततुलस्या । उनी । शुक्राला । स्तो। उहटायाम् । श्रीकड़ा इति ते नलटितुलसी । संग्रह। प्रसिद्धसपे। ७ प.सु.। चामल फहये । बामगा शलदुग्धः । । (Trapa bispaniosa.) गौर। वै.निघः। मलजाधभेद, नाटके। मिशा। श.प. । शुनावहत्रोत:(स्)। की। गुवहनाद्याम् । शुलधातुः । । कठिन्याम् । फिनाने । है.प.। तस्य मूल हपणौ शेफर । च वि.०प० । शल्लपद्मम् ।की। श्रीनपने । शुक्रासाः। पुं। शुमारोधे । भा.। शुलपुष्पः (प्या, प्यौ)। पुं, स्त्रो। कुन्दन । शक्रा । स्त्री। वंशलोचमायाम् । रा.नि.म.६ । म भाछ । स्वहो । श्वेतकोकिला। बरु शुक्राहा । मयूरे। जटा.। कूरगा। मरुयदाहचे । र.मा. कणपिणारौ। পিঠানি বা পেয়ারা। शुक्राधिक्यम् । हो । समभरोगे । भा, । प.म.। शुम्रपुष्प मदन. फलहाले । रस्सा.सं । स्त्री । इतिशु एडीहते। शुकाल्पता। स्वी। पित्तनरोगे। भा.। शमि। प.न.। को। कुन्दपुये। राव. शवाश्मरी। स्त्री । ग्राजन्याम यो । . कुम न्नम्। मापत्रौ। सा पकनिमिता भवति। मैथुनाभिः शलापृष्ठकः । । सिन्धवारहो। श.च. । घावात् अतिमैथुनादा भुक्रवलितमनिगइदिमार्ग- शल्लाफलः । । रजाइये। गननादनिलोऽभितः संग्टद्य मेढापपयोरन्तरे सं. हरति संहत्य चोपशोषयति सा मूवमार्गमावणोति शुलाफला । स्त्री । शमीठो ! व.निघ, । मूबकळं वस्तिवेदना हषपयोग वयधुमापादयति | शलफेनः । । समुद्रफेने। घे.निघः । पौड़ितमा च तभिन्न व प्रदेश प्रविलयमापद्यते । शुक्लभण्डौ। स्त्री । शुलविवति । पंड- तो शुक्राश्मरीमिति विद्यात् । स.नि.३.। (उौ। वै.निधः । शलम् । को। रवते । अगा। मे। नवनीते। शुक्लसञ्जरौ। स्त्रौ। अंतनिर्गुण्याम्। छ ननि। भ.च.। नेवरीगभेद। लक्षणं-"सुवेत निविता .निघ.। मृटु मुक्कामा मुक्त सडई ते चिरात् ।" निदानम् । शुक्लमण्डलम् । को। नेनस्य प्रकभागे। गिदा। पुं। वहते । बखिया जाए। रा.नि.व.६ । सवरः शुलसुन्नः । पुं । ( Phaseolus sublo- रो। उ माथा प.सु.। कुन्दन। . batas.) शुभमुह । मामाभूध । Valts. निघः। तेर। वै.निघ.२भ. ज्ञानोदयरसे। शुलमूलम् । को। यतलश ने। वै.निघः। शक्षाः। पुं। चौरिणीचे । पौनौ गाए । शलारोहितः। पुं। श्वेतरोहितकहक्षे। येउ वे.मिधः। (द्राजा, बना। रा.नि.व.८॥ शलकण्ठः (वा.) पुं । दात्य पक्षिणि शुल्लाला। स्त्री। उच्चटायाम्। ७. र. जमाली। श.मा. मा.। पामलकै । वै.निषः। 'शुलकन्दः । पुं। महिपदान्टे। रा.नि.व.०। शुक्लावंशः । पुं। श्वेतवंगे। उदीन । रा.नि. तालुके। गांव पान्। वै.निघः । स्त्री (न्दा)। क. राव.कार्मणशतने। मुखातिविषायाम् । बउ बाउछ। रा.नि.द. शुल्लावर्ग:। पुं । खटिन्यादिवगे। यथा- । भूमिकुष्माथे। वेनिषः। "खटिमी सस्ता र शशि-वराटिकाः। 133 ।

·- निधः। 1 शुक्ला [. १०५८ ] शुण्ठि भृष्टारम-शरायति शुक्रवर्ग उदाहत:" शुल्लाहिफेनः । पुं। ( Popaver somni- रा.नि.द.२२॥ ferum.) IVhite poppy, opium. शुरू- शुल्लवायसः । '। वकपत्तिपि। बदनाची। पुष्पाडिफेनहाई। क मारमानान गाह। हिं, विका.। तवषयायसे । पोन्त, खम्खस्का पैड । ते पुस्तकायचेटु । यमः शलाहहती। म्बी। अंत हत्याम्। भैष.प. खुमखमीचे झाड़ । IVatts: See हिफेनः । पि.पि. पामोयमनवघ्याम ! प्रयोगा ग्रहपो.चि. शुल्लानः । पुँ । अवजातीयसचिरपक्षिनि। पानीयम। मु.सू.४६म. I See प्रयः । शुलमयः । एं। धवचे। वाहाना। है. | शुक्लोपला। स्त्री। शकरायाम् । हिनि । रमा.। शुलशालः । पुं। गिरिनिम्वे । रा.नि.वर । शल्लौदनम् । को। भातपान्ने । पाउन छाडेगा रा.नि.व.१६ । (रावणकृतकुमारतन्वम् ।) येतशाले । शब्दकल्पः । शुङ्गः । पुं। वटहथे। पायातकहधे। बारा शुलमारः। पुं। गुरुवातके। घ.सू.२० प. । शुक्लक्षीरा। नौ। काकील्याम् । बोदना । गोछ । शुकै । 1311 पटीते। लाकूड गाई । मे. । नवपालवे । है.च. । रा.नि.व। शङ्गी (इन् । पुं । प्रचढचे । भाड़ गाछ । शला। त्री। शकरायाम् । हिनि। र.मा.। वटवचे। नटा । सवायाम् । लया। धीरकाकोयाम् । वै. शुचिः । पुं। चित्रकावई । हिजागाछ । पापाट- निघः। काफीत्याम्। दीदना। रा.नि.य.३। माम । पमः। न्यैठे मासि। ग्रोमकाले । मे। विदार्याम् । भिमाला रा.नि.व.० शेफालि. यवे। पलाश । व.निघः । कायाम्। निमिन्ना। रा.नि.व.४ । मुद्याम् । शचिट्ठमः । पुं । अश्वत्याई । रा.नि.६.११ । मनमा गाए। रा.नि.व.८ । शचिममिका। श्री। नवमल्लिकायाम् । रा. शुक्लाः। पुं। दीपान्तरवायाम् । मि.व.१०॥ किनि। घ.निघः। शुचिव्रतः। पुं। प्रपोण्डरीके । विना। शलागी। स्त्री। शेफालिकायाम्। मिनि, निगिन्न।। रा.नि.द.४ । शटोरता (टौर्यम्)। स्रो, की। वीये । शहाजानी। स्त्री। ये तनौरक । वैनिघः । विका.। श.र.. शलापाः। पुं। मथरे । है.च.। शुण्टिः (ण्टौ)। पु, स्त्री । शुष्का के ! । शलान्तम् । हो। नशा । रा.नि.व.० । पमः । घोड़ाशु ग्ठीति च ख्यामा। प.मु.। शुल्तार्कः । पुं । थे या हथे। पयादन्न । शुण्ठम् । को । गुणासिनोहये । दैनिघः । कं विखिय अच्छे । म पडिरीरुई । गुप्पा:-टुः शुण्ठिः (ण्डौ)। पुं, स्त्रो। (Gingiber तिकोषः मतमोधनः मूवकचरताशीफवनय । officinale.) स्वनामयातीषधी। शुण्ठौति रा.नि.व.१०। सारश: वातकुष्ठ कण्ड विपनमोह सर्वव भाषा। । तत्पयायाः,-मोप, गुद्यार्थी मश्व कफोदरतमिन्नय । तत् पुष्प गुरुजनक विश्व वियभेषन विधायचं नागरं गुरिक्ष: सधु दीपनं पाचकम् परोचकामंःकासवासहरच । मौषधी गुष्का, इन्द्रभेषन मेपर्ज कटुअन्यिः भा-पू.भ.. कटुमद्र कट्त कटकं कटपणं सोप शनवरं शुलाम (न्)। कौ । शुगतनेत्ररोगविशेष । कफारि: चान्टकं शोषणं नागराई । गुणाः लपई यथा-"शु काय मृदु कथयन्ति शुरूभागे -कटुउमा स्निग्धा कफ-शोफ वासनाभि गूल सतं सममित वईते चिरेए' म.उ.४ प. । विषन्धीदरामानशासनीपदनी च। रा.नि.व.६ । "सतं मृदु मुक्ताम्म शुलं तइते चिरात् ।" लघुः पाचनी रच्या पामवायहरो मधुरपाका मा.मि.। कोष्ठपहवाशान्तिकरी वलकरी खर्या च वायु- वे.नि.

·- चेति। ध। च.द. भा.. । - । - [१५८ शुभ रोगहरीप। पनिगुप्पभूयित्वादाभ्यन्तरद्रयमार्ग शुधा। स्वी। कुटनवीने। ऐपपर। वेनिघ। शोषयित्वा मलसंग्रह करीति । भा.म.१मः । “नागरं शुद्धान्तपालकः। मुं। मईसके । - बाबा, (अठो) कफवावधं विपाके मधुरं कटु। योण रोपनं इथं ससेहं लघु दीपनम् ॥” स.मू.४५प.। रिन्छ । श.च। शुद्धिः । स्त्री। वमनादिभिः शरीर शोध। सा शुण्ठीतम् । की। ग्रहयाम् पामयाते प चतुर्विधा सैनिकी वैणिको मामिको पानिकी तम् । "विश्वोषधस्य गर्भेष दशमूलजले सम्। हतं निहन्यात् श्यधु' यहयों सामतामयम् ॥" | शुकिन्दः । पुं। लशु मे। वै,निध. । शुनः (कः)। पुं। कुकुरे । उन्छ । प.टी.भ । शुण्यम् । की। गल्याम्। । श.प.। रा.नि.प.१८ । शुण्डरोहः । पु : भूषणे । किन । रा.नि.व.८ । शुनकचक्षु का । स्त्रौ । उद्रधुषुरपे । एका । शुण्डा । स्त्री। गलशुण्डीनामरोगे। रा.नि.व. रा.नि.व.४। २० । रालये। सरायाम् । करिहसे । मे। शनकचिल्लो । स्त्री । चिल्लोशाक । हिनिगरि । शुण्डारः। पुं। करिशुडाफार वकयन्मभेद । चिली, नायचिलि की, कुलवधील इशि महा: ৰকযন্ত্র, চোয়াইবার যন্ত্র। राष्ट्रादौ प्यासा । गुणाः-कटुतीच्या कण नप शुरहालः । गजे। (धनन्नय:) । हरी । रा.मि.व.। शुण्डिंका। स्त्री) स्फोट के । म।ि रा.नि. | शुनिः। । कुखुरे। है.च.। स्वो (न)।. व.२०॥ उपनिधिकायाम । थानविवि । शब्द कल्प। कुम्मायाम् । रा.नि.व.01 शुण्डिनौ । स्त्री,। छुछुन्दया । 1 4.निघ, ! | शुभम् । शो। पद्मका । रा.नि.व.१२ । रौप्य । शुण्डिमूषिका। तो। छुछुन्या॑म् । इंज। । कागे। प.टी.। रानि.व.१६। शुभका(अ)री। स्त्रौ ।' अमोहचे। रा.नि.. शुण्डौ। नौ। कोसम्भौशाली। रा.नि.प.१६ । | शुभगः । । टपधारे। मारोगा। रसी. हतियोहई । शठिा गौरा रा.नि.य ५'। सं.1 रस.र.व.पि. । “शु भगविटगिलानाम् ।" शुद्धम् । को। सैन्धवे। रा.नि.व.। मरिच। शुभगन्धवाम् । सौ। बोले । रा.नि.व.२ । रा.नि.व.६ । रौप्ये । गुएटणे। वेनिघ. । ति || शुभदः । । त्यहई । रा.नि.व .। दोपहने। शु से। शुभपत्रिका । स्त्रो'। भलिपाम् । रा.नि.४। शुदंजरः पुं। गभे। विका। शुभा। स्वी। बशरोधमायाम् । 'रानि...। शुधमासम्। गो। मासय्यचने, पचमासे । र.सा.सं, पुष्कर ले हैं, कुमायले है, दौसीसं नधिमन्द्र जात्रौं। यथा-"पाकपात्रे वृत कु'माणे छ । स्पृक्कायाम् । निति । शलबंधायाम् । दधान वा वदभावतः। तत्र हि हरिद्राक्ष बड वा। वै.निघ.1 गोरोधमायाम् ।' रो.नि. भईयेत्तदनन्तरं। शंगादर स्थिरहितं मासं तत् घ.१२ । सबौरे । पाठायाम् । मास्नामि । खुएखणिसम्। धौमिर्गालितं तणिन् पृत घ.निघ,। शमोविशथे। रा.नि.प. प्रियदी। समयच्छनः । सिद्धयोग्य जलं दत्त्वा लपपल रा.नि.व.१२। श्रेतायाम् । रा.नि.व.८। पपः। सिद्ध जलन सम्मि वैशवार परि- यतामायाम् । रुन। सा,की, इजौरकादि चिपेत् । अंगवारस्य द्रव्याणि नागबलौदलानिरि। मोदके। मण्डलाय लवङ्गानि मरिचानि समासतः......" गुषा:-"शुद्धमास परतण्यं मल्य भयन । शुभाकिनी । स्त्री। भूम्यामलक्याम् । वै.गिघ, ! विदोषगमनं यदीपनं धातुबानम् ।" भा.। शुभाञ्जनः । पुं। रकभियुध । नाग मपिना शुद्धवलिया। स्त्री। गुप्याम्। उनका गा। रमा। भ.प.। शुभेक्षणः।। माये । वै.निघः । पुस्तकालय-विभाग सपन में घायर्वेदिम कॉलेज. अयार - ·- [ १०६०) शुष्क शुभम् । लो। पनकाई। वै.निघः। उपोरे। शषिरम् । छौ । खवद्न । प.मु.। । मूषिके । द11 रा.नि.द.१२॥ अमघायो। नटा. । रोय मे. 1 स्त्री। नलौनामगन्नद्रव्य । प्रमः । छिट्रे। धाती। मेदोषातो। वै.निघः। कासौसे। शुपिराख्यः । । रधुवंगे। शिष्द्रदन। रा.नि.व.१३ । रौप्यमाचिके। . शुष्कम्। की। समगुरुपि। र.मा.। वि. । मिधः। गहलवये। रा.नि-या। सवयषवरी। रसहीने। वै.निघः। वि। गुधव । पुं। चन्दनहते । शुष्कगोमयः। पुं। दनकरोये। दिन । शाच । स्त्री। दंभोचनायाम्। रानि.व.६. शुष्कनी । स्रो। शुकमासे । स्फटिकायाम् । दिदि । भा.। गर्वरायाम् । वै.निघ-२म. सम्बञ्चरे मार्यादिचूपम्। अनन्द शष्कपत्रम्। हो। शुष्कपशाद। नानिका दार। ये.निघः। गांज, रुमाला। गुषा:-"गुष्कपन' पयो. शुभ्नतः। पुं। शिरीपते। प.म.। मियं पित्त पञ्चरापई। वत्मकपद मलदोप. नाशनं विशेषतः पिन कफन्दरापई। शुनपुटा । त्री। श्रीतभरपुवायाम् । मामा तस्यापि च पित्तहारकं मुरोचन व्यननयोगकार- मरभूषा रा.नि.व.४ । कम्।" राम... शुनपुप्पम् । लो। वीरपटणे । वा बाग । वै. | शुष्कमत्यः। । सुन्नवणे रौद्रभोपितमण्य । निघ.1 उदो माघ । शब्द कम 1 See मव्यः । शुभ्नवेष्टः । । येतशाली। वै.निघ. । शुष्कमांसम् । सो। नौरसमासे । ७दान- शुनसर्षपः । । श्चतरूप। वै.निधः । नाम। गुपा:--"वृद्धानां दीपलं मांसं पालामा शुस्वा । स्त्री। वंधरोचनायाम् । फाटिकायाम् । बलदं ल। चिदीपकद्यालशुष्ट' गुफ शूनकर शकरायाम्। वहद्धदारक। गुर" मा. शुचांशुः । पुं। करे । रा.नि.व.१२ । शुकमुखः । वि। मुखभोपयुक्त। याचिर। शम्भालुः । पुं। महिषकन्द । चैताली। नीद शुष्कमूलम् । को। रौद्रगोशितमूलके । सदना कानू। रा.नि.व.01 यूना। वा.चि.०५.। शुचिका। स्त्री। मधुशर्करायाम्। दै.निघः । शुष्कमूलकाद्यतेलम्। की। शोषाधिकारे शुल्कवायसः। पुं। बकपचिपि। पिका। लम् । पाठः-"गुष्कमूलक-वर्षाभू दारुराया. महौषधेः । पक्कमभ्य मनातलं सग्लं श्यधु नयेत् । शुल्या। नौ। मुनिपर कगा। वै.निघ. इति स्वल्पम् । इद यथा-शव-पन्ना, शुता(व)(क)म् । हो । नाचे ! BRI ! प.मु. । দশমূল, পিপ্পলীমূল, পুনর্নবামূল প্রত্যেক रसार-एकादमायसे। रा-मि-ब-१३॥ दे.नि. ১৬প, ভুল ৫১২ প. শে, ৬৪ প। তিন- म्यादिगुट्याम् । তৈল ১৪ প. গােমুত্র ৬৪ প.। কাৰ্থ शुखपत्रम् । हो । तावपने । माद ना। -1, 7, 8, मका, निसन्ट, रस.चि. বেলেড়া, অনাদি, পুনর্নবা, বল, বেপার शुल्परिपुः । पुं। गन्धके । १.च.। र.सा.सं. । उन, मधिनावीर, मिति, निगिन्ती, यनरा. शुलशनः। पुं। गन्धके । वै.निघः । शून, दद्रश्वीप,वामदछग, निश्न, एनौउदी, शुल्वारिः। पुं। गन्ध । है.च. । वा, इल, बामा, रिप, रे, रद्रिमा, मां- शुषा । म्री। सेवायाम्। विका। হরিদ্রা, ধনে, ববক্ষায়, সাচিঙ্গা, সৈন্ধব, शुपणी। स्त्री। खगामख्यातगा। शनि पदनांग, नदोष, भगे, अवनिन, दग- माद। गुपा:-"गुपपी कफयातनी महाराष्ट्री , नछिी 2. 8 (डा. । रसार. । चताहभी।" राग. ३. । शकमूलाधष्टतम् । शो। उदावाधिकार शुपयी।सी। कारदेख-दतायाम् । । तम्। पाठः-मूलकं शुष्कमाष वर्षाभूमूत- । .

·-- शूका [ १०६१ शूक 1 परकम् । पारवतफलवापि पिता तेग पद वात्सायनः। जर्षादिभषककोटविशेष। एमा। एसम्।" रस.र। भा.। हामिणूकै । प.सू.१८.। शूकरोगे। निदाः। शुष्करेवती। स्वी। यालयहयिशेये । वचणं शूककाः। ए रसे। मे.। यो । --"गायते शुष्करेवत्यां कमात् सर्वाङ्गसंतयः।" शूवाकोटः (:)। पुं। ऊर्यादिभवक शूक या....। युक्रकीटविशे। एनोरना। पमः । शुष्कली। स्त्री। शुष्कमान । मासे । शब्दकल्प: । शूकाजः । पुं। यवचार । वै.निघः। शुष्कवचः । । धवझे। याना गा। शूकढणम् । की। वृणविशेष । त्रिश्ली। रा.नि.व. हिं शूकड़ी। गुण:--"टुनरस पशूनांच शूपा- शुष्कत्रण:।। योनिकन्दरोगे। विका.। भाव हितच तत्।" रा.नि.व.८ ॥ See मान्दः । किणे। घोणेविका। शूकदोषः (रोगः)। । लिङ्ग-पर्वनौषधलेप- शुष्का। स्त्री। योनिरीगे। लक्षणं यथा-"वेग जनितव्याधिविशेष । "लिशवद्धिमिच्छतामकम- रोषाहगी वायुः दुष्टो विरफ वसंयम् । करोति मसताना शूकदीनिमित्ता प्रसादश रोगा नायन्ते योनः गोषध शुष्काया सातिवेदना ॥" या.. सपंपिकादयः। यथा-सर्वपिका। पाठीलिका। यथितम् । फम्भीका । पलकी। मदितम् । संमूद शुष्कारः। धु। धयते। पोख्या भी। पिडका! अपमन्यः। पुष्करिका। स्पशहानिः । वेदाकम् । उत्तमा। शतपोनकः । त्वक्पाकः । शोषितायुंदम् । शुष्कानी। स्वी। बलावायाम् । बेनिघः । मांसावुदम् । मांसपाफः । विद्रधिः । विलकालका- रोति।" स.नि.१४. विशेषाः सवपर्याय गौधिकायाम्। गौ-मान। श..। मग्या:। शुप्कार्द्रम् । को। श्याम् । श.च. शूकधान्यम्। की। गुडासमन्वितनीधादि- शुष्काश। सी। नेववर्मगतरोगे। नक्ष- धान्ये, पधान्ये । बदु "द्रौद्यादिकं यदिह "दीपोंडर खरः स्तभी दारुणो वम समावः । शूकसमन्वितं स्यात् तत् शूकधान्यमथ सद्गमकृष्ट व्याधिरेषः समाख्यागः सुकाम इति सहितः ॥" कादि। शिबौनिगूढमिति सत् प्रवदन्ति शिम्बी- म.उ.म.। भोपियसापतीने सिप। धान्यं तपोयमयो उपधान्य मन्यत् ॥" देशे देश शुष्काशुष्कः । । समुद्रफेने। वै.निघः । शुकधान्यानां वैचियमात् संख्यातुमशक्यतया भोगी- भाष्काक्षिपाकः । पुं । सर्वगनाचिरोगे। खनएं पयोग्यान्चेव निघण्टु कारण उकानि। तच्च विभेद यथा-"यत् कृषितं दारण-रचया संदच्यते पतियप निःशूक-तोवासेदेन । गुणा:-दोपशमन पापिलदर्शनं यत् । सुदारणं यत् प्रतियोधने घ लघ तेणीवल योर्य-सद्धिकरम् । रा.नि.व.१६। शुकाधिपाकोपरतं सदपि।" मा.नि. । “वात पपिच । "गूफेधान्य शमीधान्य' समातीतं प्रशस्यते । पित्तीरं घपंतोदभेदोपदहवत् । रुच दारूप परतीवातद्वं प्रायेणाभिनवं गुरु॥" राना। वर्माधिकच्योमोलनमोलनम् । विकृपय विशु कत्वं शूकापत्रः । । निर्विषस । सु-कल्प. ४५. । गोतेचा शूलपाकवत् । उक्त: शुफाक्षिपाको शुकपाक्यः । मुं। यवचारे । संग्रहः । ऽयम् ।" वा.स.१५.५। शूकपिण्डिः (डी)। स्वी। शूकशिम्याम् । शुपाम् । को। तेस। मे। योगमी। श.मा.। शुसा (न)। । पिचकहो। पमः। पनौ। शूकरः। पुं। पशुविशेपे। छात्र। जा. गुणाः शूकाम्। सी। स्वनामप्यायलये। पिम । -"तथैव गडगवयमहिषीतुराकोः। विवन्धि- गुण:-भगिदुर्गरम् । रा.नि.व.८ । ग्रन्यिपर्णमदे । गुरवः सिग्धा वाताला प्रकीर्तिताः। मांसगुणाः, ३.मिघ. । शुजायाम् । पम. । मा.न्य नि। -"यात रोचनं वृष्यं दुसरं यमनाशनम् । शूकाः । । सपिपगलमलोमयखल्पडुण्डमादि वारालं पितामनरुपिदं धातुईनम् ॥ पविः मन्त्री। शूफप्रधागविनाधिकरयोगे । शब्दकल्पे । २०मः । "हनं नवं तथ्य यमनमनिलामपम । - ·शूक । १०६२ मूलम् ।" शूकरी। वराहपिशि बल्यं रोचनं वदनं गुरु।" प.. शूकशिया कपिकच्छ : पमहा यानरो फपीकच्छ : स याम्यवन्यभेदाहिविधः। तयोरारखस्य मांसं शुकपिण्डी कपिप्रभा शुकपिदि शुकसिम्विः व्याधा --गुरु वासरं हप्य वलकर खेदकरच । तथा सतमा खयंगुप्ता महभी लादली कुबली चणा ग्राम्य पराहमांसं-तमादगुरु मेदोक्लवीय विश दुरभियहा कपिरोमफला गुप्ता दु.स्पर्शा पाड़ा करोति। रा.नि.व.१७॥ माहयेण्या वदरी गुरुः पार्षमी शिवी यराहिका शूकरकन्दः । । वाराहीकन्दे । रा.नि.व.० । तोया रोमालुः वनगूकरी काशीरोमा रोमानी। शूकरकान्ता । वराहकान्तायाम् । गुणा:-मधुरा विक्रा द्वग्या बल्या गुरु: पी वांतहरी कफपित्तासनाधिनी द। सही, वात- शूकरदंष्ट्रः(क:)। पुं। तबामक तुद्ररोगभेद, नाशनं हप्योगमव । रा.नि.व.३ । गुदभ्रंशय व प्रकारभेद। लक्षणं-"सदाही रक्त- शूका। ती। कपिक खतायाम् । अागोभी। पर्यन्तस्वक्पाको तीनवेदनः। कह मान् ज्वर- शूका । स्त्री। कपिकच्छ, श.घ.। कारी घस साच्छ करदंष्ट्रकः" भा० । शूकरयादिका। स्त्री। कोलाशिवाम्। शूकापूसः। पुं। एमपी। कापुरंदाना, काहारु वा इति घ पारस्यमापा। हारा। रा.नि.व.३ । शूकरशिम्बो। त्रो। कोलशिम्बयाम् । सपरा- शूकाभपुय्यः । । गिरीयहते। वेनिघः । सेवीति पायात्य । भा.म.भ.। "शूकरशिवी. शूवाक्षः। पुं। शिरीषतचे। मिद्रीय गए। पायुवेदसार सा. चरे। शूकराकान्ता। ची। वराहकान्तायाम् । शूकाक्षवीजम् । की। शिरीषयौने। भित्रीय- वनाकार।। श.र.। औष। “शूकाचवोगगोमूवम् ।” पायुवेदसारे । स्त्री। वाराहीकन्दे । शिरामार. शिरामार- शूतिपर्णः । । भारग्वधरते। শৌলাল स्त्रियाम् । रा.नि.व.२३ । वराहकान्तायाम्। गाहश.र. वनाकास। शरः। बइदारके । दौषाद। शूद्रप्रियः । । पखाडौ। रा.नि.व.७ । पभावे धर्मकारालुकम् । वा.उ.६प.। "कायस्या शूद्रा । स्त्री। पियगुलवायाम् । श.च. । शूकरी छत्रा।" च.द.सि-यो-उन्मा.चि. महापैशाच- शूनकः । वि। शोषयुके । “शूनमस्तेन सीदति।" धते। मा.नि.। शूपारेष्टः । । कोरो। (दछन । रा.नि.व.८ शूनकचञ्चुकः । पुं। तुद्रचुच स्पे। बैं.गिघ.। शूकला। स्त्रो। शालिधान्यविधेि । सा पित्त- शूना । स्त्री फपिमनसा इति ख्याते हचे। श. वातघ्नी। पवि.१५प.। शि.प.। १.। अधौनितिकायान् । पानविवि। हारा। शूकवतो । स्त्री। कपिकच्चाम् । पागामी।। शून्यम् । की। सणें । 2.निधः । शूकाहन्तः। पुं। कोटविर्गपे । नया दर्ट कह शून्यमध्यः । । नले । नगाह ! रा.नि.क.८। कोठाः प्रवईन्ते शूकसाव लत्यते । सु.कार.८.। शून्या । स्त्रौ। बन्यायां स्वियि । रा.नि.प.१८ । शूकशिम्बा(म्विः,स्विका)(बी)। स्त्री । नलीनामगन्धद्रये । मे। महाकरदकिनीहवें। (Macuna pruriens) Cowhege plant, रश्मिनमा । श.च.! कपिकच्छाम् । बागायनी। शूयाशम्बु, इति पूर्व- शूपकारः । पुं! शुद्रपाचके । पुरापम् ।' हिं गोता, किया। ता. पूनाइक. शूरः । पुं। सिंहे। वमशू करे। रा.नि.व.१९ । कानि। ते. पिल्लि पड़ गु। मं कवच्। वम् चित्रकव्याघ्र । सुनसरी। लकुचवावे। रा.नि.य. कुहिला। तत्पर्यायाः,-यात्म गुमनड़ा अध्यण्डा १९ । मसूरे। रा.नि.व.१६ । कण्ह रा प्राडपायपी शुकशिम्बी क्षशिम्मिः ऋष्यः प्रोता मर्कटो सद्य:शोथा शूका गूकवती गावभङ्गा शूरकः । । कोकिलाचाचे। कूटनीज़। कच्छ मती कच्छरा पामगुप्ता अपभी कपि- शूरणः । । ( Amorphophallus com- कच्छुरा ऋषभ: मटा स्वगुप्ता प्रमाता पाहया panulatus, Syn. Arum compariu- . वने।

·. शूरा [ १०६३ ] মুল latum.) मद्रदेशण-म्बनामस्यासकन्दशाकविशेधे । शूरिमृगः । । वराहादी। “ মুখস্থ ७। हिं नमिनू कान्द, पोल। तें मुनकुन्द । शूरिणः" इति । अबि२६ प.। पम् मंलिमरण । सा. सूरण । सुरस, सूरणागि शूपः । पुं। द्रोपदयपरिमाणे । श.मा. 1 "द्रोपाभ्यां महाराष्ट्र-काटयो ख्यातः । तत्पप्यायाः- शूर्पकुमौ च चतुःपष्टि-शरावकः।" परिः। पोध: कन्दः फन्दी सुकन्दी स्थल कन्दकः सूरण: पोलः, पोम:, कण्ठाल', कण्ड ल: दुर्गामारः । शूर्पपर्णी । स्त्रो। मुझपर्णाम् । भूशानी। रा. सुबत्तः, वातारिः, कन्दमूरणः तीव्रकण्ठः कन्द नि.व.३ । माषपाम् । मावाणी । "वीरदेवा. वहंग: फन्दाई: बहु कन्टः प्रत्यकन्दः शूरणकन्दः। प्रयशूपंपर्यः ।" मा.गू.१५ प. विदा-दी। स विविधः वे तरकारण्यभेदैन । गुणाः कटुः शूर्पश्रुतिः । । गजे। शो। हारा। रायः दीपम: पाचन: लमि फफ वातनः यासकास- शूलम् । की। स्वनामध्यातरोगे। भूल Caty वमनम: विशेषतोऽर्थोघः शूल गुल्मनथ । रा.नि.य. "दोषः पृथक्-समस्ताम इन्दः शूलोऽष्टधा भवेत् । 01 "दीपन. शूरवी रुचाः कफनो विपदी नधुः। सप्त तेषु शूलघु प्रायेण पवनः प्रभुः" निदा. विशेषात् सर्वपथ्यः सात् प्री-गुम-विनाशनः ॥" नादि-"व्यायामयानादतिमैथुनाच प्रमागरान्झीस. सन्धानयोगसंपरः। "अम्बिकायाः मत: कन्दो बलासिपानात् । कलाय मुद्दाढकि कीरदूपादत्यर्थ- याप्यो हितो लघुः।" पपि च "सब्बा रुघाध्यशनाभिघातात्। कयाय विकासि-विष्ट कन्दशाकामां शूरप. ग्रेठ उच्यते । दीपनोऽ- मानविरुद्धयल्ल रकशूफशाकात् । विटाकमूवानिल. रुणागुन्म कमिशौविनाशनः । दणरपिताना वैगरोधात् शीकोपवासादतिहास्यभायात्। वायुः कुष्टानां न प्रशस्यते ।" भा.! पवि.१६ प.. प्रतडो क्षनधि शूने तत्वार्थ पृष्ठविकनिदेश। "शूरपणे दीपनी रुच्य. कफनी विशदी लषः। कोणे दोघे घ धनागमे च शीते च कोपं समु. विशेषादसा पथ्यो याम्य कन्दरतु दोपलः ।" पति गाटम्। मुहर्मयोपशम-प्रकोपौ यिट्याव- राजः। वन्य रकस्य गुणा:-विष्टग्मी लतुः सोता. सम्तम्भन-तोद-भेटः। संख दनाभ्यक्षम मनायः कटुरुमा रुधः दोपम: पाचन: पित्तलः हमिकफ निग्धोपीय श शर्म प्रयाति......" न्यादि। शूलगमनय । वे निघः। श्खीपाको । श.मा.। मा निः । “वमनं लहन संद. पाचनं फल्जयः। शूरणपिरिड़का। स्वी। पसि पौषधम् । चारचूनि गुड़िकाः शस्यन्ते शूलशान्तये।" पीलचूर्व १६ तो. चित्रकमूलं ८ ती. शुको व.द. । पत्रशूलरोगे। तच्च पवधा। ज,द। २ नोमरिषचणे १ ती. गुड़ः २० ती. । प.द.। शूलग्रन्थिः । स्वी! यहीायाम्। माला- शूरणमोदक । पुं। स्वल्पाग्योंगोषविशेषे । দূর্বা, গেটে দুৰ্ব্বা। पाठ:--"मरिचमीषधचिवकशूरभागा ययोचरं शूलधातनम् । को। मण्णुरलोहे। सन । हिगुप्ताः सवसमो गुड़भाग: सेव्योऽयं मोदक: मसिद्धफम्नः।" कि 5.00 २ . जिन | शूलतः । पुं। तुम रुपे। र.मा.। स्त्रो (al)। मग 8 S. गन - E. ७ मसिममान । मनिधार। माबिमाणे । र.सा.स. । वृहत् यथा-७१ ७२ ८७. आिम्न ५ ८i. | शूलहिट । लौ। हिनि । कि । र.मा. । vct. विना बाडाद + csi. | शूलनाथनम्। को। सौवर्षलालपुणे। भग পিপুল, পিপুলমুল, ৩ালিশ, ভেলার মুটী, पवन। है.च. । हिनि । पुष्करमूले । ये निघः । বিড়ঙ্গ প্রত্যেক ৮ তো, তালমূণী ১৬ তো, वरूपात दोन ०२ ८ला. मान | शूलपत्री। वौ। भूलौटणे। रा.नि.व.८ । पगारे 8 (ज. नव विस । भा। शूलवचिणी (वटिका)। स्वौ। शूलाधि- कार पौषधम् । पाट.-"रस-गन्धक-दौहानाम् शूरणोड जः। 9। पविषिशेषे। रविवान पलार्द्धन समन्वितं । टङ्ग रामठं की विकटु भाषा शार. विफला शटौ। त्वगेला-पत्र-ताषोशनातोफख. शूरा। स्त्री। दीरकाकोल्याम् । वै.निघः । लवकम् । यमानी मौरक धान्य' प्रत्येक तीन पा.६.। ।

·का १०६४ ] । गुभम्। मापका वटिका कार्यो कागौदुग्धप्रपे- शृगालवाएटनाः ।। उपविशे। माण- पिता"" अनु. गौतनवं कागौदुग्धश्च । रसारः। कांना य.च.। शूलशत्रुः । पं । एरहते । शार. । शृगालकोलिः । पुं। कर्कदे । लयाग । शूलशब्द:-1- पुं। उदरमध्ये गुरुगडाशब्द । उत्. कापदि। प.मु.। समुपदरे । र.मा.। निदा.। शृगालघरटी। स्त्री । कोकिलापहवे। इन- शूलहन्त्री । स्त्री । यमानीचपे । रा.नि.व.६ । . शीशा रा.नि.प.४ । शूलहरम् । सो । पुष्करमूले । .मिघ । शृगालजम्बुः (स्व:)। बी। गोहुमायाम् । शूलहत् । एं। हिदो । रा.नि.व.६ । विका. । मदशी। धोयटाफनि । संयोग। मे। शूलाछतम् । ली। शूलविदग्धे पक्रमासे । | शृगालविना(ल्वा)। स्त्री । पृश्निपाम् । दावाद। पम. । वि। गूलदग्धे । हालिया । रा.नि.व.० । भा.म.भ. 1 वा.८.२थ । शूलारिः। पुं । दोहचे। विद्याभूठा। रा. शृगालिका । स्रो। भूमिकमाण्ड्याम्। ई- नि.व.८। मा रा.नि.व.० । पृग्निपर्याम् । निया। शूलिकाः । । शशक । बगाव । है.घ. । रा.नि.प.४ । भगाल्याम् । मे। उटगगाले । धादिमिग्रानी। चिका.। को । शूलपिडपकामांसे । कावांव भ.प. । शूलिनः। ए। भाठौरपुणहते । जाडोर | गाली । म्बी। कोकिलाचे । कूटन' था। भाछ । श.मा. । उदुम्बरतने । पस्न गोछ । रा.नि.य.४ । गगालम्तियाम् । रा.नि.व.१९ । स्त्री (न) । नागवतीलसायाम् । पुवदावोखतायाम् । गृहलकः । । उष्ट्र। रा.नि.व.१९ ॥ निघ.। शृष्ठला(लिका,लो)। स्त्री । कोशिसाधतुपे । शूली (न्) । वि। शूलरोगवति । । शशके । दाना रा.नि.य ४। भा.। स्त्री। स्वनामाख्यासणे । लगा। वम्. शृङ्ग(क)म् । को । रणवरे । -यामा, है। शूलो, कं सोगले । तत्पर्यायाः,-शूनपती प्रशाखा व.निघारभार.पि.चि., पाट्रकनन्ये । गुरुका। धूयमूलि का नलायया मधुलता पिक्षिला रमा.। गोगटे। प.द.विप.चि । पर्न । शार। महिपीमिया। गुप्पा:-पिछला कवोपा गुरुः पुं ! कुचंशीर्षकहते । बौवद । मे। प.सु.। गोल्या वनदा पित्तदाएरा रुच्या टुग्धधिकरी गृष्णकन्दः । । गङ्गाट के । विमाशा रा. घ। रा.नि.१.८॥ नि.व.०। शूलोत्या । स्त्री । सोमराज्याम् । श.र. । शृङ्गाजम् । लो। भगुरुफाठे । शूल्यम् । की। ग्लपकामे । कावार । प्रम.! धूमः । पुं। फिझापतिपि। ये निघ,। वि। शूलदग्धे । ६.दः । गृजनाभम् । को। विषमेदे। प.सु.। शूल्मपाकाः। पुं। शूवि छात्वाद्वारपक शृङ्गानाम्नौ। नौ । कर्कटगायाम् । मद.व.१ । मांसादी। पिद वाद। पाकरामः । शृगभेदी (पून् । पुं। गुखटण। ये निधः । शूल्यमास(क)म्। को। शूलिकामोत-पके मसि । भूतविक माइएमा कानाव। गुपा:- मृणमूलः । पुं। गङ्गाटी। मिरोज़ा रा. नि.क.01 "भांसन्तु शूलिकाप्रीतमझारेप विपाचितं। ये गुरुतरं दृष्य दौमाग्रीना सदा हितम् ॥” राम.३प. शृङ्गमोही (न्)। पुं । पम्पकाचे ।। शृला(गा)लः । पु! खनामग्यातप्रसमजातीय रा.नि.व.१०॥ मृगे। बूटा लोन। श.प. रा.नि.व.१८॥ शृङ्गयन्त्रम् । की। रमामोचणाय समकरयन्न- गुप्पा-"मधुरा मधुराः पाद विदोपशमना: विशेष । तद्यथा-"वालाम्य भवेच्छ धूपये- शिवाः। सघयो बहविस चाः गौतारीताः ऽदमाजल। पये सिद्धार्थ कछिद्र सुगई चुचका- प्रकीर्तिताः।" प.सू.२७५.। कृति ·शृग । १०६५ ] मृङ्गि पादक शृङ्गरीटका । स्त्री । वणीवन्त्याम् । वै.निघः । लवङ्ग । सिन्टरे। रा.नि.न.१३ । पूर्ण। मे. । रुचागुरणि । रा.नि.य.१२ । पार्टी के । श... । शृङ्गरहः। पुं। शाटके | रा.नि.व.७ ! शृङ्गरोहम्। को। सुगन्धटणे। नामदन । शृङ्गारः । । सुरजे। मे.! पादिरसे । वं.निष... शृङ्गारभूषणम् । की। सिन्दर। ६.घ.। हरि- शृङ्गला। स्त्रो। अजरङ्गयाम् । श.र. । ताले । वे.निघः। शृणवर(क)म् । की। शुण्याम् । ॐ। रा. शृङ्गारानम्। लो। वागि-रसायनाधिकार नि-या। सु.सू.३८ भ. पिप्पल्यादि.। पौषधम् । पाठः-"शुद्ध कृणामचूर्ण दिपलपरि- थाना प.मु.। मा.पू.भ.। प.द.प.सा.चि.। मित शाणमानं यदन्यत् कपूरं नातिकीपं सजल- "होवेरएवराभ्याम्।" मिभकणातजपवं लवङ्गम्। मांसो तालोशचीचे शृङ्गवेराममूलकः । पुं। गुन्द्रावणे । गड़- करिकुसुमगढ़ धात को चैति तुल्यम् पथ्या धायी । भा.. विभीतं विकटुरथ पृथक् वधशाणं दिशाणम् । एलागातीफलाख्य चिसितलविधिना शुद्धगधाम- शृणवेरिका । स्तो। गीजिहागाके । वै.निघः । वोलं । कोलाई पारदस्य प्रतिपदनिहितं पिटने कम मृगाटः (क:)। पुं, की। (Trapa bis. मियम्। पानीयेव काया: परिमितचपकस्विनpiriosa.) भारतसिंहलयोः विकोणफननलग- तुल्याथ मयः। प्रात: सावायरसमादनु पहि हदे । नागिन, मिस हिं सिंघाड़ा। तें कियत् गङ्गावरं सपर्णम् ॥......॥" अ १६ तो. परिकैगब्दु। तत्पर्यायाः,-मन्नधि: सहा कर्पूरं नातिकोषः (अनिव्वी) पाल (दान) गज- टिका वारिक रदकः शुदुग्धः वारिकुनक: चोर. पिप्पली तेजपत्रं लवङ्गं जटामांसी तालीशपर्व शुकः जल कगट क: रङ्गकन्दः रामूला: झामहः त्व (मनिकिनि) नागकेशरं कुष्ठ (कूड़) धातको- पाट: डाटक: नलवली गन्नाशयः विषाणी। पुष्प प्र. ॥ तो.। विफला-विकटकयोः द्रव्य प्रति सदगुणा:-"Vाटकं हिमं स्वादु गुरु वष्य' तोलकांमः । एला १ वो. नातीफल १ती. गन्धक कषायकम्। गादि शुक्रानिल श्वेषामदं पित्तास. १ तो. पारदः ॥० तो. एकत्र जलेर नई येत्। दानुत् ॥” भा.। रक्तपित्ततः लघुः सरी वष्य. रसार.। रस.चि.। सा.की. समः यिदीपनः वासयममोफनः रुष्यः मेहनदादा- हेतुथ । रा.नि.व.७। गुरु विer शीतला शृङ्गारौ (इन्) । । माणिक्य' । रा.नि.व.१३ । रान. । सन्नामवाणिरामर्मविशेधे । “घ्राणथोवाक्षि. पूगे। सान्नि । गजे। मे। निहासन्तर्पयोना भिराणां मध्ये सन्निपातः शङ्का- | शृङ्गारहा। स्त्री। शङ्गाटके । निडा, नागि. टकममापि, तागि चत्वारि ममाणि, तथापि कम। वै.निधः। सयोमरणम्।" गु.गा.प. । मांसपूरविशिष्ट हसपतखाबद्रव्यमेदे। मिरखएहिं समूसा । शृङ्गाः (वा)। पुं, स्त्री । नीयसे । रा.नि.म.५। शनाटकी । मिजाज़ निघः । यपा-गृहासं रानू कृत्य कत्तितं वदितं गन्ले । खवाहिशुसहितं लवणादं कसंयुतं । एलानौर का शृङ्गिः (ङ्गो)। बी। तन्नामप्रसिद्धमन्ये । मिति धन्याकनिम्पूरससमन्वितं । घने गन्धे तदमृष्ट' मा। तत्पर्यायाः, -ग्राममरिका ग्राम्य मह- पूरणं प्रीभ्यते बुधः। रझाटकं समितया हात गरिका नगुरप्रिया मदगुरी मगरकी प्रिया । पूरणपूरितग। पुन: मर्पिषि संभृष्टं मांसं शङ्गाटक गुणा:-"एगी वातविनाशनी गचिकारी हप्पा वदेत् ।" गुण:--"...नय ह हणम् वलकुद गुरु । कफनी मता।" अवि.२२१.। "यदिः स्वाटुरसा वारा पित्तहर हष्य वापर वीर्यवईनम् ॥" भा.। सिग्धा गी फफकीपनी । भीथपातु मरपित- श्रदंष्ट्रायाम् । जाजद । सु.चि. भ. । खादुकरट के । नाशिनी.....॥" रान.३५. । देशौ गोछ । श.च.। शृङ्गिकः। पुं। स्थावरविषभेदे। भनौदिय, शृङ्गाटी। स्त्री। नौवन्नीलतायां । रा.नि.व.२ । (गटशा इला.। नत्व रूपं । यथा-"यस्मिन् शृङ्गार(क)म्। सी। सुवर्णे । रा.नि.व.१३ । गोशाके मद्धे दुग्धभवति लीस्ति । समषिक प्रति 134 . .

·शेग्न [ १०६६ शेस - - प्रोको अन्याय विशार" भा.पु.१भाषियरोखरी।मी। यदा । मगाए । रा.नि.य.५१ "दिक गय" भगि-५६ प.। गट: ।। पुर। विका। गृनिका। मौ । याराम् । सानायी। शेषः । ।मि। । रामि. ।। मेषगा। मिड । पिप्प-शेपालः । ए। दान मार । म्याग। य.मिघ. विषायाग। पाये। शेफः। पं, नि । म पनि.स.१८ । गृङ्गिणाः । । । CHI. 1 :- शेफालिः (निका, ली)। मी। ( Nic- : मगवर्ग। पहिए। tanthes arbortristis.) पनामलाप'. गृहिणी। मी। गतिकापुताना योगिनी. । विगा। मिहस, मिपीमि। दिलायाम् । नरहेको। मे। पशिनिषायाम् । म पाटरो निमुंगी। फ दिलियो। यम. दाउरे। रा.नि.६६। नदीवटे। ग.निघ। रमिगर। गा. मनु। परि। रात गवि। भनमः। पायाः,महा मिनी मोनिका मौकालिमा मिमिया निधिका मदिरा रममीक्षामा गृती (न्) । (1 वटा । प्रचाई। मादक सासमा सानो गीतमारी बिमया यासार: गह। पामारामतरी। कामना । रा.नि. भूतगो। पा.-पटुस्तिोगारा वारापया- य.११ । रापम। इदा मस्।ि तये। पपदमभिशाती। रा.नि.८.४ । "मना सोप। व.नि. I मिनि।। निर्मदा गजानुग सामोदरनी रमः।" रा.द.वि. लंडर11 र.मा.। पदविपद। सु.प. प..। ज्व.पि.। (दिशा) हनिमाम्। सान कोटा म.पाल९.। मो (हो। फट. निमिन्न।। मा.। माम् । साहायो। पता नमना। लकः। । पापा। कामना । प.म.। "मामूली तीली!" प....। निघः। प.ग.४५. पामना । वा.पि. प. ममिक्षा यान्। पूपिकायाम् । ये निघायनामिवियाया। गेलुः (क:)। । वारद। Bागला नार, पतिविषायाम्। 'पारे। म ! या.: ५९. । पारद्रो, एन । दिगोरा, भीर। सा. सपमः। रा.नि.य-५ । ििद। रा.नि.प.११। यगमयिकायाग। (:) शृङ्गीकम् । हो। एंटगई। पा वि.३८. ! पोयटी। निघ शृङ्गयादिः । । धानरोग । मग गेलुत्वक् । पू। ययारहयतापि । ना- म्नातिविया विधानं न विदयाममा भिग बार छाम । मैप. गोय. पि. मनाय. नाम्। सामवरदिभिरहि रानाम् "...प.द. । गृतः । । सीमितव्यादनिपाचिताम् गि.एग- गैलुपः । । एकी। दे.निघः । कमाये । हार। वि। यी तु चित। "पतो तुवः। 31 , उपन्चे । एपा । कथितं गं गतमाः।" प.प्र.११. 1 शव(वा)लम् । सो। वाद। शर. । गृतशीतजन्तम् । ती। पयोदशी। गणः | वालो। मो। पाम् । स बजे --ौरमरमानितम् म मिागरम। एमन मानी। ग.नि.य.१२। धातुक्षय राषिकार वान विपतिमी ५ पवन : भा.। पानी प्रतिमाये वा नय शेषः । पं । रजे। नामे। गर्म पयपाल: । करे रिकामा पप्यम् । रा.मि. १४ । शपचिन्तामणिः । पुं। रममारीटीकाकार। गृधुः (धृ.) । मो। पायो । पान । विश क्यायसम् ।की। सीटी है । गु.म.८५.। शखरम् । शो। माय । रा.नि.य.१२ । शिय: शैक्षरिक: (का)। पुं, मी। अपामागें। मूने । मपिनाव मिदड़ा.प.। दाना रा.नि.द.४ । मद.१.१॥ शेखरिकः । पु। पामा । शेखरी। मी। पन्दायाम् । दानाद्री, नगा। . सदा ·शैल्य शल [ १०६७ . शेखरयः। पुं। अपागागे । शब्दकल्पः । शैलधातुजम् । झो। शिलाजतुनि । भा.। शेग्रवम्। को। शियुयीने। अविनाय। शैलनियासः । पं। मिलानतुनि। मा.। "वाहतं शैरव।" वा.सू.१४५. गिरीविरेपने । शैलपत्रः। सं। वित्वते । रा.नि.व.११ । शैत्यम् । तो । शीतलतायाम। मा.नि. । जौलमल्ली। स्त्री। कोरा इति प्रसिद्ध हो । शैत्यवीजम् । नौ। शोतबीजे। देववन । "शाक शय्याः गेलमलयाय वीनम् ।' भा.म.१म. शैथिल्यम् । नती। मिथिलतायाम्। विरामे। च.पि. । घास चि.दशाङ्ग। व्याया। शैलरोही (इन् । पुं। कुष्ठमैरिडई। छान- शैम्बम् । की। शिवौधान्ये । वैनिधः । यूशेठ । अधि। शैरी(२)यकः। पं । नौलझियाम् । रमाः । शैलवल्कला। म् । शिलापल्कायाम् । निगम। शैलम्। की। शिलागतुनि । रा.नि.द.१३ । शुतपापापभेद। रा.नि.व.५ । भा.म.भ.मू.घा.चि.। रमानने। प.सु.। यहु | शैलवीजः। पुं। भल्लातकते। रा.नि.य.११। वारफले । जान्छ। ३.निघः। शैलजे। मे। शैलसुता। स्त्री। महायोतिभतीलतायाम्। च.द.या व्या-धि. मशादिशोधने । तन्छ जियथा- मारहेको। रा.नि.व.३॥ "क्षानिक शायितं शेख भृशा पथ्या गुड़ाम्ब ना! | शैलाख्य(ज)म्,। की। गैलने। र.मा.। सिदेवं तरा: पुणे विविधरधिवासयेत् ॥" भैयः । शंलाट। पं। सिंह। विका। शैलकम् । ली। शैलगनामगन्नद्रव्ये । गमय । रा.नि.व.१२॥ शैलाश्मनतु। को · शिलावतुनि। र.मा.। शैलगन्धम् । को। शायरपन्दने । घर गोठ शैलातम् । हो। गिलाजतुनि । विनाष । बनाना रा.नि.व.१२ । रा.नि.य.१३ । शैलगभेजा। स्त्री। करज्योति पापापभेद- | शैलूः (कः)। पुं, सौ। बहुवारहथे। मान्छ। माछ। व.निष। मिशे। शाशा। ६.गिधः । शैलगर्भा (खा) । मनी । शिलावल्क । टेमनछ । शैलूपः। पुं। विचट दे । रा.नि.व.११ । रा.मि.व.५ । सिंहपिप्पल्याम्। शक्तपापापमेद। शैलूपभ षणम्। की। परिताले । र.सा.सं. भाना सायकू। वै.निघः रसप्रकरणे। शैलजम्। की । खनामख्यात गन्धद्रव्ययिगे। शैलुषमण्डनम्। सो! हरितालि। भेलूप- जनक, का। हिं भरिस करा । ले. शेग्नेय मण्डनरमः पुरुषानुरूपम।" भैप.ज्वाचिः। मद्रयम् । तत्पप्यायाः,-शोमशियं गैलनिर्यासः शैलेन्द्रस्वः। पुं। भूजचे । रा.नि.प.६ । मिन्नेयं गैर शैत शैनेय शिक्षामन वृद्ध शैलेयम्। की, पुं। शैलजनामगन्धद्रव्ये । पलितं लोग घालानुसारि कालानुसायं परम नमछ। हिं भूरहरिल । "लेयं भगमुसकम् ।" पुष्प' लाग्य' शिलापुष्यं गिलास में खजातं वै.निघावा.व्या.चि.लघुनारायश्तेले । शिलानतुनि । गृहं शिलाः गिरिपप सुभगं । गणा:-सुगन्धि वै.निघ.एम. नीव चि. पन्दनाद्यतेले । गुणाः शीतल तितं कफपित दाट सायमिवासन पत्रम् । -"शलेयं शीतल हवं कफ पित्तहरं लघु । रा.नि.प.१२ । पपिच-कण्ड कुष्टारगरी-दाह यिय का कष्टारमरोदाइविषद गुदरतात् ॥"शैलेयः घद गुदरानुस् । .सं. सुदर्शनचूरें। पिप्पली शिवा।" भा.म.एम.ज्व.चि.। शैलजा। स्त्री। गमपिपल्याग। रा.नि-य.२३ ।। शैलोत्यगरलम्। सी। पापापघायजन्यविषे । से लीपिप्पस्याम् । रा.नि.ब.६ । यसवर्णपायाण र. सं.रसावाये। भेद। निषः। शैलोद्भवा। स्त्री। मुद्रपापायदे। नारद । शैलजातम्। की। भानजे । तिनछ । घ.द. रा.नि.द.५। मदभमोदके। शेल्यमेधिका। बी। यनमेधिकायाम् । निघः। - ।

·शोध । १०६८ शोणि श्री। नये। रदाम्नानः। शवम्। छो। भवाले। निदान । श.च. शोणम्। सो। सिन्दूरे। रा.नि.य १३। रक. शवः । । धनरहवे। रा.नि.क.१०। तरत. धाती। रा.नि.य १८ पु (प., क:)। मनाम वसुते। रा.नि.द .। गम्तिहने । दद। ग्यातभारतवर्षायनदर्शि। बर। तनम. रा.नि.स.१० गुप्त:-रच्छ सन्तापटर गोषघ्नं वहिदीपनं दल. शैवपत्रः। पुं। वित्त। रा.नि.व.१ । कर पुतिकरं पध्यछ । ग.नि...१४ रो। न्यौपा। मे। रकपुनर्नवायाम्। रा.नि.व.५ । शैवमलिका। दिहिनौदलायाम्। (क:) पृथुमिदग्नीपाकहदै । लाना। रा. मिदनिपिनी। रा-नि-द-३ । नि.६.२ । “कामती च शोपकः।" भा.म.१म. शैवलम्। हो। परका: । । शैवान्दै । रा. न.चि. । (वि) रतवर्ष। नि..८ ! मेन.२९. पित्तशमने । शोणझिण्टिका (ण्टौ)। स्त्री। रझिटी- चैवातम्। हो। बलनीत्याम् । लstall नान दी। रा.नि.व.१० । See सत्पर्याया',-लनीन्दी दलपान सेवन शीदलं नेपाल: मलनीलः वन्दनोलिका एम्बु शोणपत्रः । । रापुनवायाम् । रा.नि.व.५ । चामर: दलकुन्तलः मधलं मैवाल शैवाल शेवं | शोणपद्म(क)म्। की। रन कमन्द। रा.नि.व. गवल वारिचामरं सलिल कुन्त टिपरी पर १० ISee कीक नदम्। ताल: नल कं नदाचनं अनदेशः इस पृष्ठना शोणपुप्पः (क:)। . कोविदारह। २० सलनं परल: कावारं। गृपा.-गीतलं सिन्ध दावन। रा.नि.व.१०॥ वपक्ष। रा.नि.व.८। पिन-" वाटं तुवर तिम मधुरं शोवलं टछ। विध दावा-पितः| गोणपुप्पी । म्रो । सिन्दरपुथा । रा.नि.उ.१० । रहबरहरं परम् ।” मा.! शोणफलिनी। स्त्री। पौसपुपकाधनचे। शिरः। पुं। ग्नानघट। मानायी। रा.नि.व.१८ । पदर। वैःनिघः । शोणरत्नम् । सो। माविको । रा.नि.द.१३ । पनरागमपी। म. शैशेरिकम् । लो। मोतबीजे। देख्दन। घोणशालिः। पुं। रन माली। । पुं। रन गाली। मानवानि, शोकः । पुं। दक्षादिवियोगानन्य मनोवेदनायाम् । मन। रा-नि-इ.१६ । मा.म.न.मा.दि.। मोबद। ६.निघः। शोणसम्भवम्। हो। पिप्पलीमून्दै। निन- मोक(दोष)न्नः । ए। प्रशोहदई । रा.मि.व.१०॥ इन । रा.नि.व.६. शोकजातिसारः। पुं। पुवादिनाम भन्यातिः शोणा। नौ । रक्तमिएपाम् । दैनिघः । सारे। See पतोमारः। शोणाकः। पुं। ग्योपाकर। नागाछ। शोकचरः। पुं। गोकजन्यचरे। तस्य सच वैपयुः । ना.नि.। शोपितम् । हो । रत धातो। ३ । रा.नि. शोकनाशः (न:)। ई। पयोकरहे। रा.नि. ६.१८। कुटुमे। कुटुमे। रा.मि.द.१२ । नियांसे। मा।। रम.र.ने.रो.चि.। तामे । शोकशीषः । पुं। शोकजन्य गोपरीगे। सक्षम् STRI प्रयोगा.श्योदमायसे । रस.र.बापगनाश । -"मध्यानशीलः सन्ताहः गोकभोप्यपि तादृशः । हिन्द । रस.की.ज्वरान्त करम । विना गुरुपयक्ककाररुपददितः।" शोणितचन्दनम् । को। रक्तचन्दने । रा.मि. शोकारिः। एं। कदम्बहथे। इ.प. । ६.१२॥ शोचिप्नेशः। पुं। चिवक हई । अम. । शोणितमोक्षणम् । की। रक्तमोचये। मोटीर्यम् । हो। वोट। सर । शोणितपस्रोतः (स) । हो । रहवहनायो । शोठः। पुं। पारावते । भार। तस मूल यकृत् पीठा पा च.वि.५५ । वे.निघ। म.। क.१०।

·शोथ । १०६८ ] शोध तैलादि त्यान्यम् । 1 अम । । शोणितसम्भवम् ।की । मांसधाती। वद्यकम् । पिष्टान्नाम्सलवणमद्यमति कादिवानिद्राम्बोसेवनत. शोणिताभिधम् । ती । कुझुमे । वै निघः । स.चि.२३५.। पश्वस्य शीघ- रोगलचणं यथा-"वेदनास्थौल्य संयुक्त मृदुस्प न्तु शोणिताबुंदम् । झी । शूकरोगभेदे। लक्षणे भौतलं । शोचं वातात्मक विद्याहानिदेहसमुभव। यथा-"कपरफोटः सरकीय पिड़फाभिय पीडितं । रक्तपित्तन शोथः स्यात् कृपापाकेन संयुतः। वेद- यस्य वसिहजयोया ये सचकीपितावु दम " गीपसमायुक: नाभ्यण्डीफ नफस्तथा। कठिनत्वा. सु.नि.१४पा । रकमन्याव दरोगे । बरूवाद । सहत्वाभ्यां युक्त पदावन्जिती संमयोथं विना- लक्षणं-"शिरास्यं शोणितं दोपः सडोच्यान्नः नौयाट्रशन पित्तलचयम्। सर्वलिङ्ग विद्याः प्रपोध च। पापयेस तदानई सासा मांस. सन्निपातसमुभवम् ॥" ज.द.४६ प. । पिण्डितं । मांसारथितं यागि हद्विचाश सवेत्ततः । शोधकम् । लो। काठे। देशविद घाट। पजस टुटरुधिरं भूरि तछोणिताव॑ दम ॥" रा.नि.व.१३॥ मा.३.२९प.. शोणिताश: (म्) । को। नेवषमंगतरोगविशेष। शोघनी। स्त्रो। रा-पुनर्नवायाम् । लघर्ष यथा-"छिन्नामिकमा विवईन्ते वसंस्था "शोथनीन्द्रयवा पाठा।" भा.म.१भ-गोथातीसा. मृदयोऽसुराः। दाह कण्ड रनोपेतासेऽश:शोषित चि. । शालपर्याम् । रा.नि.व.४ । सम्भवाः ॥" स.३.३५. रतार्शसि । शोषजनेत्रपाकाः । । सन्चाधिरीगे। निदा। शोणिताञ्जयम् । को। कुटुमे । र मा.। शोधजि(होत् । पुं। भलातकाचे । सना- शोणितोत्पलम् । को । रनोत्पले । वै.निधः । भाछ। प..। पुनर्नवायाम्। 11 शोणोपलः । । माणिक्ये । रा.नि.व.१३ । विका। शोथः (क:)। पुं। सनामकरीगभेदे । सूरमा शोजियः। पुं। पुनर्नवायाम् । विका.। बागा रा.नि.व.२० । तस्य विपकृष्टनिदानं यथा | शोधारिः। पुं। पुमर्नयायाम्। रस.रविह्नि- --"मधामयाऽभुतलमामलाना क्षाराम्नतीशीय- भल्लातरते। गुपया। दध्याम मृच्छाक विरोधि-पिट गरोप- शोथोदरारिलोहः। पुं । उदराधिकार मुटानगिषेवणाच। प्रशासटा वपो द्धि- भौषधम् । वाथार्थ----पुमनवा गडची चिनकमूर्ख मर्माभिधातो विषमा प्रसूतिः । मिथ्योपचारः गोरचता लामूल (जानियाद भूग), प्रतिकोणाश निजस्य हेतुः यथोः प्रदिष्टः ।" माणमूलं मुहीमूल (८11-ख्छि भून), सनिकटनिदानमाह-"दीयः पृथग्यैः सव्र्वर- रविनमूल (एयरन भूम), पर्कमूलं प्र. ८ प. भिघासादिषादपि। सच' हेतुविशेधेस्तु उपभेदान्न- वारि ६४ श.0 १६ श. । काथे पुटितली यात्मक:॥" सम्प्राप्तिपूर्व सामान्यलयमाह- प. रा ८ प. पकंचौरं २ प. न हीचौर ४ प. "कपिलकफान् वायुईटी दुष्टान् वहि: शिराः । शुद्धगुग्गुलः २ प. गन्धकपारदयोः यथाकभं पलाई- नोवा राजगतिसहि कुर्यात्वाससंश्रयम् । उत्सेधं पलयोः कन्जलि: । पद्य एकन सम्मिश्रा पचेत् । मंसं गोथम् नमानियादतः। सगोरवम् भासन्नपाके नयपालयोनं मृसताय मृतार्थ कडुठं स्थादमवस्थितत्तम सोस धमुमाथ शिरारानुत्वम् । चित्रकमूलचूर्ण वनशूरणचूर्ण शरपुडाचूर्ण घण्टा- सलीमपंच विषता घसामान्यलिग यथो कार्य (4) चूर्ण पलाशयोजचूर्ण चौरिकाचूर्ण मदिष्टम् ॥" पसाध्यलपपमाह-"भासः पिपासा (विबारित) सालमूलीचणं विफलाघूर्ण विना- पहिय दीर्वल्यं ज्वर एव च। यस्य पान रुचिः चर्ण विच दन्नौमूलचूर्ण सूर्यावर्नमूलंघर्ष नास्ति गोधिर्म त विधयेत् ॥' मा.नि.। स गोरचतणुलामुलचूर्ण पुन पाचर्ण हाइञ्चचूर्णञ्च पड़ विध:-अवयवसमुच्यः गोफोऽमिति: लक्षणसः मिलित्वा प. मतिप्य समालोद्य व इतमाण्डे प्रसोकारमय । सर्चसरस्त पतविधः यथा-वासजी- स्थाप्यः । भेषः । रमा। ऽरुप; करणी वा, पित्तनः पीनः, कफनः पाए । पणः, सन्निपातनः सर्ववर्णः, शोणितजः पौवा, शोधकम् । सो । कमुष्ठे। रा.नि.व.१३ । पागन्तुनः विपनी पा लीहितावमासथ । पथ्र्य शोधनः । वि। शोधनद्रव्य, निम्बादौ । भा.म.

·• शोभा [ · १०७० ) शोक । ४मायोनिरो.चि.। गुडिकारले प्रदेपादो। भा.। हिंमोहिनन, सधन । मंशालामंगवा । कं कारिय- हो । वासीसे। शिवरम्। कटुडे । रा.नि.व. नुग्गि । तें मुनगा। ता.मौरद । यम.गेगव, मैगत । १३ । धातुगद्धिकरछे । तच वमनविरेचनात्यापन वनपर्यायाः,-शियः सीना गन्धः तोगवशः शिरोविरगभेदन पतुओं भवति। वा.सू.१५ चियः पचीवः मोचकः मोमाशनः सोभानमः प. विछायाम् । स.८.। । हादशावशिष्ट विद्रधि-नाशन: मधुगञ्जनः हरितशाशः साकपव: दपाये। "शोधनो हादीपकः।" रा.नि.व.२० । शिगु क: उपदंश: धमादंश: कीमन्नपनः वहमल: निम्बहने। निगा। रा.नि.द.११ । मो (नो)। दंशमूल: बौदामून: उग्रः कामिनीयः शोभन: सम्मानन्धान। घमः। नील्याम् । रा.नि.प.४ ॥ शोमाननः सुभाननः सतीशः वनपल्लयः श्वेत- चित्रकूटख्यात तामवहीलतायाम् । रा.नि.द.३ । मरिधः कटुकन्दः तोहा: गन्धः गमका दाधीवकः ची। दे.निमः। मेधक पाचौव: गमाननः स्त्री-चित्तधारी द्रविय. शोधनोवोनम् । सो । नेपालयीने । बनशान । नाशन: करगन्धा मूलकपी मोघ: नीलशिगु: रा.नि.३.६ । न-नमिय: सुखमीदः हाशिय: धनुष्यः सचि- शोकाः। पुं। शोघरीगे। ना ! रा.नि.व.२० । राभनः । गुप्पा:-तीक्षाः कटुः दामः पिमिल: सवाघिरीगे। विज्ञाः। कृमियातशलतः पतयः रोचनय! रा.नि.व.०। शोफकरः। पुं ! भागात । व.निघ. । तत्पुप्पं--कटुतीकोण सायुशोधकरं हानिनन् वातकफन म विद्रधिनीहगुमहरम । मधुशि पुयन् शोफत् । । मनातकहते । भा.! नेवहितं रतपित्तप्रसाधनध। गोमाजनफलं (तें शोफनी। स्त्री। शादपथांम् । रा.नि.व.४ । मुनगपंडु) खाटु कषाय कफपित्तनं लकष्टक्षय- रनपुनर्नवायान् । रा.नि.व.५॥ वासगुन्नन्न दोपनछ । मा.पु.म.शा.व.। शोफनाशनः। । नीलहचे। रा.नि.द.१ । शोलिका (लो)। नी । नारिद्रायाम् । वि। भीषनागके। दन स्नून । मालि, डिविषका, परिमिनि, शोफहारी (न्) । पुं । बनद-रिकायाम् । इति कोहरो प्रसिद्धा। गुला:- कटुः गोल्या रच्या तिका दीपनी । रा.नि.३.01 बाई-जूनी। रा.नि.व.१०॥ शोषः। पुं। राजयमपि। सन्तापे । रा.नि.व. शोफारिः। । इसिकन्दै । है.निघ. । २०॥ धातुचर्य। मा.नि.। यदारोगविगै । तबि. शोभनम् । हो। पद्म । श.च.। कठ । है. रुतिः यथा--पक्षियवायिनी वापि दोगे रेत- निधः । कुछ मे। वि । सुन्दरे। दनन्तराः। दीयन्ते, घातयः सबै तत. गुथति शोभनकः । । गोमानहते। बिना भाछ। मानवः" इति। जोये उत्पन्ने प्रतिलोमधयो भवति तयथा-गोतीरी मन्ना, मननि चोग्य योमना। स्त्री। हरिद्रायाम। रा.नि.व.६ । पनि च धीयते एवं यथा पूर्व चीयते । म विधा गोरोचनायाम् । रा.नि.व.१२। वीरावतभेदन See राजयम । शोभनाननः । । मुगन्धान। .निघः । शोषणम्। गुणाम्। रा.नि.व.६ शोमनौया। स्वी। गोरचनुयाम्। महा- पिपत्याम्। रस-रचन्द्रोदयरसे। "जातीफलम् मुण्डीर्यान् । मिली। वैनिधः । शोषणमिन्द्रपुण्यम्" पु। पोड़गांशावाट कपाये। "विभोप: पोड़गांशय!" रा.नि.व.२० । श्योपाक. शोभा। स्त्री। हरिद्रायाम्। रा.नि.व.६ । हो। माना जाए। भाः । गोरोचनाया। ग.नि.३.१२. गुरु-जात्यान् । शोषसम्भवम् । की। पिप्पलीमूले । रा-नि-वह । काप्यनि। .निघः। कान्ती। शोभालनः । । ( Moringa ptery- शोषहा (न्) | पुं । जलापामागें । .निघ । gosperma. Syn. Hyperanthira | शोषापहा । नी। वल्लियष्टिमधुहै। यष्टिमम् । moringa.) Horse radish tree. नील- शिव हो । नौगमविना आए, ला, मखनाशौकरी। स्त्रो। याराधीकद। .निघ.। की। रा.नि.क। ।

·शीष्वा । शौतिवेयम्। शीतोयम् । १०७१ ] श्याम शौलिकम् । की। मौसिके । मूली । भा..श्मन् । सो । मुग्ने । भः । स्त्री (या)। सहायको । सिन्छ । निध, । श्मश्रु । कौ। पुमुखे दीर्घलीमराभि । मालि। सो । नुमायाम् । पमु । रमकनगुणा:--"पौष्टिकं घल्यमायुप्पं शौच. रुपविरामनं। केशरमथुनखादीनां जन्तनं सम्म- शौलिकोयः । । विपे । प.स. । सीमलगायाम् । सादनम् ॥" राम.३प. । वे निघ । यियभेदे। श्रमशुशि फोदेशविशेषम्तव श्मश्रुमुखी। स्त्री । प्रमथुयुक्तनार्या ! श.र. । भवः शौकिया। भा.। श्मश्रुशेखरः। । नारिकेलचे। वै.निधः । शोलपम् । सो । गसललायाम् । अमः । श्यामम् । की। मरिचे। सिन्धुलवणे। मे। शौग्रम् । सौ। शोभानभवोजे । मबिनायौष । धु । श्यामाकै। आमा वामरा.नि.व.१६ । बद्ध- वै.निघः। See शिय योजन् । दारके। योषारद । काफिले। मे। धुम्तुर- शौचविधिः । पुं । मूत्र पुरीपोत्सर्गादिकायें । । रा.नि.व.१०। पौनुहो। रा.नि.क.११ । पद-दिनपर्यो । दमनकाहचे। गन्धतणे। विशः। वि। कृष्णवणे। शौचाधानम् । की। पवित्रतानु हाने । गुणाः श्यामकः।। खनामग्यावरणधान्य विशेपे । -"मेध्य पश्विमाययमलपीकविनाशनं । पादयो शामाधान। वम् सांवा। सामे। ते चाम- भवमामीचाधाममभीक्षामः " राज.१५. । धान्यम्। गुप्पा:-मधुरः सिग्ध' रूपाय: लघुः शौटौर्यम् । सो । शोहोरे । योयें। श.र. । शीतलः यातकरः कफपित्तन: संग्राही विषदोष. शोण्ठी। स्त्री! पिप्पल्याम्। रा.नि.व.२०६ । पाय । रा.नि.व.१६ । सो । रोहिपटणे । कतार कटभीर। रा.नि.यार। See कटभी। वा बामरा रा.नि.प.८। धन्ये । हो । विश्व श्यामकाण्ठः । पुं। मयूरे। इला.। श्यामकण्ठ- शौएडः (ण्डौ)। , स्त्री । देवधान्ये । कुछटे। অথিতি। নীলকণ্ঠ পাখী। অন্ধ:। पं.निघः। स्त्री ( ण्डो) । पिप्पलीमूने । थे.निघः । श्यामकन्दा । स्त्री । पतिविषायाम् । चाउरे। शौण्डिकम् । लो। पिप्पलीमूले । वै.निधः । रा.मि.६.६. शौण्डिकप्रियः । ६ । पामहद । व.निघ.। श्यामकाण्डा। स्त्री। गणवायाम् । जी. शौधिका।वी। ताकदी। माग दोनौ। मूली। रा.नि.व.८॥ श्यामग्रन्थिः । स्त्री। गवायाम्। मांगा शोमः। पुं। गुवाकहते। श.मा. मूखी । रा.नि.व.८। शोभाजनः । । शोभाधनह। भ.वि. । श्यामचटवाः । । भारिटपचिणि। लालाई भाषी। शोरिप्रियम् । ली। नीलीरके । प.म. । See श्यामचूड़ा। स्वी। सपघटकायाम् । समा इन्द्रोपलग। भाषी। वै.निघः। शोरिरनम् । सी। नीलमणी । रा.नि.व.१३ । श्यामपत्रः। पुं। तमालती। श.प.। स्त्री। शोल्फम्। ली। मनुफागायो । शब्दमान्यः । शोल्यशीतः । पुं। वेशी बनाउ । प.मु. । (चा)। भम्यूबते । बाम गौछ । वैनिघ. । श्यामपर्णः। पुं। शिरोपवई । वै.गिघ. । शोपिरः । । दलवेटगतरोगविशेपे । संघर्ष श्यामपणी। स्त्री 'पा' इति प्रसिद्ध गाय- यथा-"शययुदन्तमूनिपु रशावान् फफरमातः । परनामधेये सचदे। See मेयारिः। लालासाची सु विशे यः सह मान् गौगिरी गदः।" स.नि.१६प. श्यामभूषणम् । की। मरिचे । शोप्कलः। वि। मत्स्यमांसमच। पमः। श्यामसृगः। -वर्णहरिणे ।।

·श्यामा [ १०७२ ] श्यामा म्त्री। . श्यासल: । । पिप्पलहते। परीछ । नीन । रा.नि.व.४ । पशिविगैथे। समाजाती। रा.नि.य.११। मद.य.५। नोलभगरान। नौल रा.नि.व.२३ । फस्यो । मुनाडि। गोरोचना- भूल जीवद्रोछ । रा.नि.व.४ । शिरीपहचे। रा. माम् । रा.नि.प.१२ । रुगसारिवायो। रा.नि.द. नि.व.र । महाविपक्षणायिकभेद । मु.कल्प.८५ । २३ । मोमलतायाम् । गुन्द्रायाम् । अगर । विश्व । नताकस्यो । पनन्यया । लियो। See afza: 1 प.मुः। सइदारके। भा.1. "काकमा बला श्यासलचूड़ा। बी। रमगुञ्जायाम्। नान- ध्यामा।" प.द.न.चि.बा.वा.चि. पलम्बु पाय- छ । रा.नि.व.३ । चगे। सु.सू.४४ भ.। शिशपाइने । मिल गाछ । श्यामलता। श्यामानामदतायान् । रा.नि.व.र । वाकुच्याम् । माना। गुग्गुली। गाना प.मु.। से. । शेतमारिवायाम् । भा.पू.भ.। पनन्त मून्द । श्यामला (लो)। स्त्री। गन्धमूलीमाकन्द्याम् । भैपरखदिरख्या छुष्कमलाद्यले । रोलक्या । रा.नि.व.०। पश्गन्धायान् । रा.नि.व.४ । का वै.निघ.रम.प.चि. चन्दनादि, पवन्ले है। वाव्या. कटभ्याम् । रा.नि.प.८ । कर्याम् । शनाडि। चि.एरण पार्क । कोकिलायाम् । विकाः । रा.नि.व.क.१२। नम्ब हवै। बारना। रा. श्यामाकः। पुं। स्वमामन्यातपधान्य, कुधान्ये नि.व.११॥ वा। निधान । सत्पर्याया:,-श्यामः शामकः श्यामलालः । पुं। स परवावलीकारे। विधीनः पविप्रिय: मुकुमार: राजधान्यं उपयोगी. श्यामलालुः । पुं। नीग्नालुके । नौल थान् । नमः। तुधान्ये । पवि.। गुणा:-सोपी रा.नि.व. रक्ष: यातल: कफपित्तजिञ्च। मा.पू.१म-धा.प. । श्यामलिका। स्त्री। नौल्याम् । नोनगाह । "श्यामाक: शीपपो रुची वातल: कफवारण" रा.नि.व.४ । पवि.१५ भ. । सदन्नगुणा:-श्यामाकमको यपिदी लघुरुचय दोपनः । यच वासकरी मेगनरुङ्मुत्र- श्यामलेञ्जः) पुं। कृपक्षी, दापनि रेश। कहा" वै.निघः। “सकोरपः नामाकः श्यामवंशः) रा.नि.व.१४ । कपाय मधुरी लघुः। वासलः कफपिचनः शीत- श्यामवौलम् । कालादानतिम्झाते वनिगद्रव्य सयाहिशोषपः। च.मू.२०५.। विशेष। दानामाना। तत्पर्यायाः, --यामल- श्यामागी। स्त्री। नौलायाम् । वै.निधः । वीनम् । गुणः,-"२चनं श्यामदीनं स्यात् शोफोः श्यामादको । स्त्री । कृष्णपुष्पाटक्याम् । काम- दरविनाशनं । बरे पुरीपसभा च दारणे शिरसि प्रश्न। गुपा:-दीपनो पित्तदात्री ध। रा. गदे। उदादा तथानाहे बुधैरैतत् प्रयुज्यते ॥" नि.व.२६ । श्यामशालिः । पुं। शशालिधान्ये । कान श्यामादिवगः । पुं । सदादिट्रन्यगये। गणोऽयं धान रा.नि.व.१६। श्यामसः। पुं कृमणस । चि.क्र.क.१म्तः । गुन्यविषहर: पानाहोदरोदावादिनय। यथा- श्यामामहाभ्यामारहद्दन्तो शद्धिनो तिन्त्रका कम्पिल्ल श्यासा । स्त्री । दृहातवायां मध्यमन्वियि । करम्य कामुकपुत्र यो पी-गवाचीराज बन करनइय. प.नि.व.१८। प्रिय छौ। रा.नि.व.१२ । च.द. गुडूचीसनलाच्छागलान्चीसुधाः मुवपक्षोरो चति । वा.व्या.चि. फकादमशतीमहाप्रसारणौतेले । छिना শাদা তেউড়ী, বীজতড়ক, লাল তেউড়ী, । यान् । ७। रा.नि.व.३ । कपमूलविता- मसी, यवरिस, नाच, मनाडि, भजन, याम्। दान उड़ी। मे.! रा.नि व.६ । सु. পারি, ইন্দুরকাণী, গোভুষা, সোলাল, म.३८ । पिप्पल्याम्। वै.नि.न.चि. कल्याण কর, নাটক, গুলঞ্চ, ছাতিম, ছাগল- छने। वा.व्या. विकशूलधि । हरिद्रायाम् । रा. बैंरो, मि, चित्र। मु.मु.३८अ.। नि.व.६ । बन्दायां । मन्तिज़ा। नीलपुनर्नवायां । रानिव नौलदूर्वायां । रानि-ध.८ । तुलमोश्वासाम्ली। स्त्रौ । नीलामा । रा.नि.व.४ । हक्षे!/ पद्मवोने। रानि.व.१०। नौलिन्याम् । श्यामालता। स्त्री। ( Ichnocarpus fru. ~ - .

·भण्ड : -- श्योगा । १०७३ । श्रव tescens.) कृष्णशारिवायाम्। मिनिज। दोघहन्तः कुटनटः शोनक: परल: परलः स्योणाक: हिं दुधि । तें नीललिग। तन पर्याया:-गोपा विषनुत् अध्वान्तगात्रवः ध्वान्तशावयः पूतिहर: गोपी गोपवली सारिया शारिवा उत्पल शारिवा कः भण्डु का भूतपुष्पः शोषः अरटः वटुः पगन्ता श्यामा गोपिनो चिङ्गपारिको दृदयधिनी स्वर्णवस्कलः पृथुशिम्बः शल्लकः शोषपः कटम्भरः कालपेषी महाश्वामा सुभद्रा दीर्घमूला पालिन्दी मयूरनद्धः प्रियवौजः। तदभेदम्य पर्यायाः,- मसूरविदला इन्द्रनम्न कवत-पवा सुगन्धा कल. पृथुशिम्बः भल्लया: दीर्घहन्तक: रेन्दुवा: पोतहचः घण्टि का गोपवधूः। कथित् ! See पनन्ता । भूतसार: मुनिद्रुमः निःसार: फलहन्ताक: पूतिपमः श्यामावोजम् । को। इदारकबीजे। र.सा. वसन्तकः मडकपर्ण: नम्ब कः पीतकः पोत्पादप: सं.महेशररसे। पीताङ्गः वातारि: शोण: कुनट: विरोचनः मम २ः नग्नवः । गुणा:-शीतल: विदोषतः पित्त. श्यामाह्वा । स्त्री। पिप्पल्याम् । वै.निघः । मातिसारतः सन्निपात-ज्वरनय । एतत्फल- श्यामेचुः । पुं। तो ची। रा.नि.व.१४ ॥ गुणा:-कटूर्ण कफवातहरं लघु दोपनं पाचनं श्यावः । पुं । शुस्तानविलापावणे, शाकवणे वा। हृद्यं रुचिकृत् लवयसार । रा.नि.वर। पपिच- भा.म.एम. श्रागन्तु चरे। “श्यावास्यता विपकते।" "टुण्टु कस्य फलं बालं रक्षं वातकफापह। हृद्य' करी पालीगतरोगे। सु.सू.१६.प.। मन्दविषतथि क कपायं मधुरं रोपनं लघु दीपनम् । गुल्याश: कमि- भेद। स-कम्प.प. हत् प्रौढ़ गुरु वातप्रकोपनम् ।” भा.। च.सू.४५ श्यावतैलम् । सो । कर्पूरतैले । अनुवासने। लीने । दै.निघः । श्यावदन्तः (कः)। पुं । दन्तगत मुखरोगे। पितम् । वि । पक्कं । पाचिते। तदुग्धनल- लप-"योऽसनिशेण पित्तन दग्धो दन्तव. भिन्न पक्कद्रव्ये । यथा-"पन्य तु अपितं श्राएं सम- शेषतः। श्यावता नौलतां वापि गतः स श्याव दत्तोड,ते समे।" नटा.। दन्तकः " सु.नि.१६म. । अपिता। स्त्री। कालिके । शब्दकल्पः । श्याववन (न् । को। नेववर्मगतरोगे। लघ- श्रमः । । चिकित्सायाम् । रा.नि.व.२० । चित्त पम्-"यहम वाद्यवोऽन्तश ध्यावशून सवेदनम् । खेटे। सु.भा.भ.। थान्तौ। “थमोऽरतिबिव- दाइकएपरिमोदि रयाववति तन्मतम् ॥” सु. त्वम्"। मा.नि.1 3.प्र. श्रमणा । स्त्री । सुदर्शनायाम्। उनरिवल, .श्यावास्यता । स्त्री। मुखकण तायाम् । निदा. । नमन । मुण्डीयाम्। भूखौधौ। मायाम् । श्वेतकोलकः । । (Yprinus saphore.) बनामो। मे। मम्यविशेषे । निगाछ। हारी । श्येनः। । । प्रसहजातीयपतिविशेषे । मान, श्रसभञ्जिनौ। नागवल्लीलतायाम्। (सन, शिव का वाचकाकस मगुण: स.सू.४६ प.। नि । जाय नौ। श्येनघण्टा । स्त्री। दन्तौ । रा.नि.व.६ । श्रवः (स्) । । श्रवणेन्द्रिये। काका रा.नि. व. १८। मम.। श्येनाइतः । । सोमलतायाम् । वैनिघः । श्येनो। स्वी। प्रोनस्त्रियाम् । मानि वाव नायौ। श्रवणम् । को। यवणेन्द्रिये । रा.नि.व.१८ ॥ श्रवणविनमः। पुं। अन्यथायणे। जून शब्दकल्पः। Catel | वैद्यकम्। श्योणा(ना)कः। पु । (Calosanthes Indica, or Oroxylum Indicum. | श्रवणशौर्षिकः (का)। पुं, स्त्री। श्रावणी- नाममहापे । भूखौद्रौ। रा.नि.व. । Syn. Bignonia Indica.) खनामख्यात वई। नाना गाछ । हि सोनापाठा, पलु। | श्रवणा (णी)। सौ। प्रपौण्डरीकनामगध- टेण्टुः । उत्. फयफणा । पञ्जा. मुलिन् । नेपा. ट्रव्ये । विवा। रा.नि.व.१२। थावण्याम् । करमकन्द । ता. पन। तत्पर्यायाः, -मण्ड क. मूखौनो। रा.नि.व.५। मुछोरीभेदे। प.मु.। पर्णः पवीण: नट. कटशः टुण्ट कः मुकनाश: सक्षः See कदमपुप्पी । 135 - स्त्री।

·चौतेले श्रोत [ १०७४ श्रीनि श्रवणावया (हा)। तो । निविधीवणे । | थोकरम् । को। रक्तोत्पले। चिकाः। पुं। घाम दामघ । कञ्चटे। छ। स.मू.३६. । शालहचे। वै.निघ. आणम् । को। पक्के । मे । वृतजलदुग्धभिन्नपक- | बोकारो (इन्)। पं। मगविशेषे । तत्पर्यायाः, द्रव्ये । अटा.। म्बी (णा)। यवाग्वाम् । बाडे । -शिखियपः कुरङ्गः महानवः भवन: वेगिहरिणः प.मु.. नहाल: नाहिकातयः। तन्मांस गुणा:-लघु हृद्यं शान्तः। वि। श्रमपीड़िते। वल करच । रा.नि.व.१८ । श्राद्धशाकम् । की। कालशाके । कानमन्त। थोकुक्कटः। पुं। तिलसर्पपपिण्याकजे मालव- नाडीचशाके । वै.निघ । भा.पू.१म.शा.व. । देशप्रसिद्ध घनखड़कविशेपे । स च प्रमेहे हितः । श्रान्तोपचारः। पुं। अश्वस्य थान्तौ उपचार- वा.चि.१२ अ. । विधाने । उनारेमनारे । न.द. । श्रोखण्डः । । हरिचन्दने । प.मु.। वेद्य- सक्कड़िदैन तद्विविधम् । तयोः वे साईविच्छेदं, वावः । पुं। श्रीवासे । गवनवटरद्र बान, जमि। भा. अन्यत् स्वयंगुष्कमिति । तदुक्तं-- चन्दनं विविध प्रोक्तं वेसक्वडिसंज्ञितम्। वैदृन्तु साट्रविच्छ दं थावकः । पुं । शाके । विका. । स्वयं शुष्कन्तु मुखाड़ि॥" गुणा:- कटु तिक्त-शीतलं श्रावणा । स्त्री। दध्यालीहक्षे । नपा जाए। कपायं पित्तभान्ति वमिज्वरलमिटणासन्तापहरं प्य मैः। भूकदम्बे । कालिमा । व गुडू मुखरोगघ्नं कान्तिकरं गावे लिप्त निद्रादिजन कञ्च । श्रावणी। स्त्री। मुण्डी-म् । शुद्रमुण्ड्याम् । रा.नि.व.१२ । See चन्दनम् । पूछोद्रो । मु छोटोमुखौ। तत्पर्यायाः,--मुण्डि- | श्रोगन्धम् । की। वेतचन्दने। वै.निघ.भ. तिका भित्तुः श्रवणशीर्षका अवणा प्रव्रजिता परि दाह.चि.पुनर्नवातले । ब्राजि तपोधना। गुणा:-कषाया कटुरुणा कफ. श्रोग्रहः । पुं। पचिपानीयशालायाम् । हारा। पित्तनो प्रामातीसार कासन्नी विषच्छद्दिनौ च । रा.नि.व.५ । महामुण्डौ तुद्रमुण्डौतुल्य गुणा । भा.। श्रीधनम् । की। दधनि । नटाः । See अलम्युषा। रक्त मुणोयाम् । च.चि.३अ.। | श्रीचन्दनम् । को। श्वेतचन्दने। वै.निध.भ. महौषधी। See श्रीपधिवर्गः। स.चि.३० अ. । अप.चि.ट्राचावले है । वा.सू.१५५ । भूकदम्ब । च.वि.८या। श्रीचमरो। स्वौ । घमरीमृगे। वे.निघः । सुद्धौ । .निघः । श्रोतरुः । पुं। शालबचे । वै.निघ. । श्रावणोदयम्। को शावणो महाशावण्योः । श्रोताल: (लौ)। पुं, स्त्रौ। मलियादेशप्रसिद्ध च.वि.२ अ.। तालसदृशवक्षे। श्रोताल इति लोके । उद। वत्पर्यायाः, मृदुच्छदः मुटुताल: लक्षीताल: श्रावा। स्त्री। पन्नमण्डे । प.मु. । विशालपव: लेखाई: मसीले ग्यदलः याम्योद्भूतः । श्रावो (इन्)। पं । सर्जिकाक्षार । सु.सु. । गुणा:-मधुर: शीतः ईषत्कषाय: पित्तन्नः कफकर: म्वौ। लाम् । विस्वतचे। (वन गाछ। ईषदातप्रकोपनथ । रा.नि.व.११ । नकुल १६अ । रा.नि व.२३ । है.निघ.अ.मा.चि. । कुटनाद्यच । श्रोधात्री। स्त्रो। शिरामलके । भिन्न-बांगना । लवनलतायाम् । नकुल.१२ अ.। कमले। भन । "पपुष्पवत्याः पौधात्रयाः ।" रस.की.महामृतालय- रा.नि.व.१०। सरन्नते। मै.। ची। रा.नि. व.५ । नवनीतखोटौ। सु.चि.२२ अ. । च.द.वा. व्या.चि. एलादिल । उपकरण। मे। श्रीनिकेतः (नम्)। , को। नवनौतधूपे, यीकण्ठः । । हैद्यहितोपदेशकार। कुममा सरलनिर्यासे । जानिन् । सु-चिरअ । रक्तपझे । सवणे। वै.निघ। वलौटीकाकारे च। नौकन्दा। स्त्रो। बन्ध्याकर्कोटक्याम् । ठिe- | श्रीनिवासकः। पुं। कुरुण्टकडचे। मांगे दाौ। रा-मि.व.३। नछ। वै.निघावा व्याधि । - हडी। श्रीः रसे। ।

·। । 1 श्रीफ । १०७५ ] श्रीम श्रीपदी। स्त्री। यापिकोनलिकायाम् । वन-श्रीफली। स्त्रो। आमलक्याम् । याममा गाए । जून। भा.. रा.नि.व.११। नौल्याम्। नौन गांछ। मः। श्रीपर्णम् । को । सो । पझे । रा.नि.व.१०॥ पुं । मधाज्योतिमती लतायाम् । व नारहेको। गणिकारिकायाम् । गावित्रौ । अम. घ.वि.८ः। रा.नि.व.३ । योपणिका(ों)। वौ। कट्फलहये। रा. थोबाहुशान्लगुड़ः । पुं। पर्थोऽधिकार पक- नि.व.६ । गाम्भारीदे। प.गु. । भम.। च.चि.१ गुड़: । क्वाथार्थ-विवत् धवो दन्ती गोतुरं चित्रक प.! वा.चि.प.। “ोपों फल शीतकषाय:।" शटी इन्द्रवारुणी गली मुसकं विडङ्ग हरीतको भा.म.भ. रमठोवीञ्चाधि. । भैप.टी.चि. गणि एपो म. ८ ती. भानातक ६४ तो बडदारक. कारिकायाम् । शनिबादौ । रा.नि.व.र । शाललो. वीज ४८ ती पोल १२८ तो, नलं १२८ श.शे. वहे। हे.घ.। पत्रिपाम् । र.मा. । ३२ श. | गुड़ः २८४ ती १२३ पल वा। प्रक्षेप- पण्याम्। य.निघ.भ. संगइग्रहपी द्रव्य-विहञ्च र्ण चविचूर्णम् धोनचूर्ण चित्रया- नागरादिकपाये। मूलचूर्णम् एषां प्र. १६ तो. एला गुडत्त्वक् मरिच नागकेशरम् एषां चूर्ण प्र. ४८ तो.। श्रीपर्णोतैलम् । की। सनदाट्य कर तैलम् । ८ौ, हरे, मो. मात्र, जिलाम्ग, भनि, पाठः-"श्रीपोरसककाभ्यां तैलं खिग्ध सनो- রাথলশশা, গুট, মুতা, বিড়ত্ব, হরতকী परि तूल केन तं कुर्यात् पतितायिती खानाद। ८. नारद ७४ ८. वृक्ष सगो।" योपर्णी गाभारी तस्याः त्वचो रस: । দরকবীজ ৪৮ তাে, ওল ১২৮ তো, জল भाव मष्टांशशिष्टः काधः। रस..। योपिष्टः । पुं। सरलञ्चनि। कानिन्। ১২৮ শ. শে, ৩২ শ.। গুড় ৯৮৪ তো বা २२७१.। चरमणवा-उौन, रेन, म.टी.रा.मा. । लवपखीयाम्। कायित् । बीपुत्रः । पुं । घोटके। विकाः। अश्वत्यहने । ওলচূর্ণ, চিতামুলচুর্ণ প্রত্যেক ১৬ তে. এইচ, গু ত্বক, মরিচ ও নাগেশ্বরচূর্ণ श्रीपुष्पम् । को। लगने । रा.नि.व.२३ । प्रपीड खाजाद 81 । च.द.। भा.। रोके । दिया। रा.नि.व.१२। न.द.। पा. योवौजः । पुं। तालव। वै.निघः । काठे । र.मा.। वेतपद्म । च.द.मुखरो.चि.तहत खदिरयवान् । श्रीमदः । पुं। मुम्तायाम् । शर. । श्रीपुप्पमन्जरी। स्त्रो। प्रपोदरी के । १७.बोभाता। । घोटके । रा.नि.व.१८ ॥ द्विव रा.नि.व.१२॥ नौमनरौ । सो। तुलसौहो । वै.निघ.। श्रीप्रसूनकम् । को। लमई । वै.निघः । श्रीमत् । को। तिलपुष्प । वैनिघः । स्त्री (तो)। योफलः । पं । विलइ । राजादगोहदे । हीनों मुण्डोयाम् । मुसीबी। वै.निघः । ध्वजम गी। रा.नि.व.११ । भा.म.भ.। "योफलः । श्रीमदनानन्दमोदकः। पुं । सर्वतोमदा। की। वितफन्ले । र.गा। वा. घोषधम्। यथा-पारदम्य १ भ. गन्ध कस्य १ भ. चि.प.। "बीफलः कृतम्। भामलके वै. लोहस १ मा पमस्य ३ भ. यापूरस नटामास्याः निघः। पाचिकरपूगे। कान हिदि। रा. सन्धवस्य पामलक्या: एलाया: गुण्डया; मरिचय विपल्याः नेवाः नासीफलम्य तेजपवस्य लवास नि-य.२३ । स्त्री (ला)। नीलोहचे। मौन गई। नीरकस्य लानौर फस्य यष्टिमधुन: वधायाः हरि- रा.नि.व.४ । घटकारवेलयाम् । छ। रा.नि. द्रायाः कुष्ठस्य देवदारो. हिज्जलवोनस्य टन पस्य २.३ । बामलायाम्। रा.नि.व .। भााः शुण्याः नागकेशरस पाकटयाः तालौश- श्रीफलशलाटः। पुं। विखशसाटो। वन- पत्रस्य चिवकास ट्राचाया दन्नीवोमस्य वाघ्या- । सा.सौ.यपी. पि। लकम्य गोरचतारलीयस्य वचः धान्य कम्य गज. श्रीफलिका। स्वी। शुद्रकारवेझ । म कणया: गुरख्याः बालकस्य मुस्तकस्स गोतरबौनस्य करना । रा.नि.व.३ । महानीलीह। रा.नि.व.४। जीवरस्य प्रसारस्या भूफमाण्डस शतमूल्या पर्क . - 1 ।

·श्रीवा [ १०७६ शुग्वा है.च.. मूलस्य वानरोवोनस्य वृद्धदारकोनस्य शाशन स्तित: विग्धी गास्तुयरः स :पित्तलो बात. वीनस्य च चूर्ण प्रत्येक १ तो. एकाव शतावर्या मृर्वाचिस्तररोगकफापतः। रचीत: व ददोर्गन्ध- रसेन मटयित्वा संशोप्य पुनशू पयेत् । पथ सर्च यूकाकर अपप्रगत॥" भा. । 'यीयास: सरस चूर्णचतुर्थी शालालीचूर्ण मियवेत् । एतत्संचाई, पूतिः यःन्दुस्यं न्यिपणिक । सिद्धक: परमा मांसी शाशन मिययित्वा छागीदुग्धन मर्दयेत् । देवदार मरा नखम्। साऽमी परमालमो पथ सर्वच पादिगणाः शर्करा रहीत्वा छागीदुग्ध न रचीता बरनागना: ... " रानः। गुग्गु लो। पाच्यः। पाकसिद्धी वगैलापवर्क सरकपूरसैभव भा.उ. वामी.। "यीवासी गुग्गु नुम्या" देव. चिकटचर्ण यथासम्भवं प्रक्षिप्य पृतं मधु च यथा दारी। मदमात गाए । पानेरी चि.। "चौवासा वश्यक मिययेत्। भैप.ध्वनभन्। भद्रका पोतोऽमल काहयिवानंतः।" भैया। धूप । श्रीमलापहा । स्त्री। मपवायाम् । (मान विका.। उदि। रा.नि. व.५ । श्रीवाससारः । । कपित्यपहिचनियास । श्रीमस्तकः । । र छालुके । ब्रांगा लान् । अविद्रा। तहगुणा:-."यौवाससार: कफनुन् रसोने। विका. मृबलो न्वरसंहर: । गोफयिमापनो संपात् क्रिमि- श्रीमान् । । तिलकचे। जिनशा । श्रम. । हद वेदनापहः॥" अथत्यहते। रा.नि.व.११। ऋषभ । सवउद। यौवासाः (स्) पुं । सरलद्रवे । अटी.! हरिद्रावते । वै.निघ. श्रीक्षः (क:)। पुं। पथल्यतचे। बोमुखः । पुं। शारीरकयन्यकार । यित्वहते। शब्द कल्पः । औरसः । । श्रीवेटे । मत्रमनियोग, जानिन्। श्रीवेष्टः (क:)। । सौराष्ट्रदेश प्रसिद्ध रा.नि.व.१२॥ स्वनामग्यातसुगन्धवते। मदन वृक्ष। सु.सू.३८, यौलता। स्त्री। महाज्योतिग्मती-लतायाम् । एलादो । सरलाना । निन् । तत्पर्यायाः, रा.नि.व.३ । -- क्षधूप: चिसागन्धः रसायका: यौवासः योरस: श्रीवल्ली। स्त्री। सनामख्यातकण्टकते। मं वैष्ट: वैष्टक: वेटसारः रसावट: लदोवेटः दीरमौर्या सौगेयवल्ली। कं योवली। तत्पर्यायाः, सुधूपकः धूपाइः तिषपर्ण: सरलाइः। वाली शिवबल्लो गोवल्लो पन्ना कटुफला दुरारीधा गुणा:-कटुरमा वातनीफकफनौ। तत्फलं तेल व्रणामामहरय। रा.नि.य.१२। स.चि.२२ अ.। लेपत्रम् राधिकरच। रा.नि.व.। वार्षिकी. नयनीतखोट्याम्। च.सू.४५५.। घ.द.वा.र.चि. मल्लि कामेदे। रा.नि.व १०। कुष्ठाद्यतेले । गुग्गु ली। सु.सू.३१अः । श्रीवाटा (टौ)। बी। नागवानी विशेषे । नान-थीवेष्टफलम् । की। सरखचफले । .निघ. गाछविरमय। मं सिरियाड़ीपान । क सिरि- २म. शीताइ-सनिपातम्याचि । वाडियेले। रा.नि.व.११। See नागवल्ली। श्रीसंज्ञम् । की। सवते । प्रमः । भा.उ.वानी । श्रीवार(स)कः। । शियावरभाकप। "श्रीसंतपुष्पैः समम्।" सनिमास । रा.नि.व.४ । भा-पू.भ.। श्रीसम्पदा। स्त्री। ऋतौ। रा.नि.व.५ । यौवास: (क:)। पुं। सरलनिर्यासे, सरल- श्रीहर्षसूरिः । पुं। योगचिन्तामविकारे । वृक्षरसे। तापिन् इति मापा। तत्पधायाः, शोहस्तिनौ। स्त्री। इतिशुण्याम् । शठि- पायस: कधपः चौवेशः चौवट: यौपिट: सरल- पड़। नटा. द्रवः रत्नशीर्षक: रसाह: रेलपर्णी पादर्शन: यास: यवास: इतायः दध्यादयः चौराहय, घोरयी: याह्नः । । नवनीतस्वीटी। मान-पा।। वायसः। रा.नि.क.१२॥ लवपस्सीटोति । घ.द. घ.स.५५. । च.द कुष्ठ.चि.। वाव्या.चि.। एकादशशतीक महाप्रसारणीतले। ग्वारुः । । विकइनबने। रेकी गार। वा.स.१५५. एलादिः। गुपा:-"श्रीवासी मधुर कराट- 1 कटुः तिनः कषायः पिनी भाहर: योनिदीपातीर्ण । . - र.मा.।

·. - येष्ठ [ १०७७ ] अनिः (नो)। स्त्री। सनिकाधार । मावि- श्रेष्ठमल्लिका । स्त्रो । शतदलमल्लिकाधाम् । भाज। "मुक्तिः शुनी यवहारः।" र.मा.1 सु. प.म.। चि.२०५. अजगलि धिः। श्रेष्ठलवणम् । शी। सैन्धवलवणे। वै.निघ.। श्रुतयणो। स्वी। द्रवन्तौही। ईन्द्रकानी । श्रेष्ठक्षः । । वरुणहते । रा.नि.व.६ । कृष्णा- भा.। गुणा:-चत्तथा कटुः पाखुविषापहा जण- गुरुहते। वै.निघ। [वै.निध। वामयहिता। रा.नि व.४ । श्रेष्ठवेधिका । स्त्री । बस्ताम् । मृगनाडि । श्रुतिः । स्त्री अणेन्द्रिये । काना रा.नि.व.१८ । श्रेष्ठद्रोहिः । पुं । षष्टिकशाली। मटले धान । स गर्भस पलमे मासि भवति । सववीधः । वे.निध। शुतिकटः । । स। मे. श्रेष्ठा । ती। स्थलपद्मिन्याम् । एमा। रा. श्रुतिमूलन् । की। कर्णमूले। संग्रहः । नि.व.५। मैदायाम्। वै.निघ.२भ, पश-चि,सूरण- श्रुतिवर्जितः। वि। वधिरे। नटा। मोदके । विफलायाम् । वा.चि.१२५.। अतिवेधः । पुं। कर्णवेधे । शब्दकाल्पः । श्रेठाम्बु । की। तण्डुलोदके। उन्नि का। श्रुतिसारः । । वैद्यकयन्यभेद । वा.उ.३७५.। श्रुतिस्फोटा। स्त्रौ । कर्ण स्फोटालतायाम् । ठान्लम् । को। इचाम्ने । रा.नि.व.६ । कशि। रा.नि.व.२॥ श्रोणः। नित खन्ने । पम । स्त्री (या)। वः। पुं । पयस्य शिरोऽध: केशान्तभागे। काञ्जिकै। शन्द कल्यः । अ.द.२१ । स्त्री (वा)। मूर्खायाम् । रा.नि.र.३। श्रोणिः (णो)। स्वी। नितम्ने । रा.नि.य. त्रुवाहक्षः। विकासह । दशौ शाछ। १८। सा गर्भस्य मासयेन भवति । सुखबोधः । रा.नि.व ११॥ (णो) अग्निमन्य चपे । शनिबादी निघ. । बेणिका । स्त्री। नि पिकावणे। रा.नि.व.८ । श्रोणिफल (कम् । की। वरस्त्रीणां प्रशस्त- यणि: (णो)। स्तो। लानमई। लायन्द्र नितम् । निरा.गि.व.१८ । पम, । २७ । प.सु. । गमानशिल्पसंहती। (कमलानि । योणिफलकास्थि । की। नितम्बाभोगास्यनि । मेः। सेकपावे। विशः । तानि चत्वारि। च.शा.भ.। श्रेणिवला। स्त्री। निःणिकाटणे। श्रोत: (स्)। की। कार्य। विका.। इन्द्रिये । श्रेयः। पुं। नीवके। वै.निघः । हे.प. । शिरायाम् । स.। श्रेयसौ । स्त्री। रीसक्याम् । भा.पू.१भ.। रा. थोतोजम् । हो। सौवीरानने । रा.नि.व.१३ ॥ निव.११ । वै.निघ. दास.चि. पिवकादिले है। थोतोद्भवम् । की। थोतोऽञ्जने । रा.नि.व.१३ । गजपिप्पल्याम् । भा.पू.१भ. ब्रहसन्धाद्यतेले । थोत्रम् । सो । यवणेन्द्रिये । रा.नि.व.१८ । अग्रिमुखणे च। सि.यो.सइस्पाचगव्यते। सर्च- योत्रम्। सो । यवणेन्द्रिये, कणे। अम. । ज्वरहरलोई। भषाशीचि, शोथकालानलरसे । पाठायाम् । पाक्नामि । रा.नि.प.६। रावा वाहः। पुं। नवनीतखोयाम् ! च.सू.३५. प्रदै । ली । कमले । शब्दवाल्पः । याम् । विश्वः। घ.म्.४भ.। भा.वासले मन्च.चि, बदपिप्पल्यादो। "यसो सरासमा।" प्रियगी। शक्षाः। वि। मसणे, चिकणे। “सरण: वह रा.नि.प.१२ । विनापि म्यात् काठिनोऽपि हिचिकणम् ॥" श्रेष्ठम् । की। गोदुग्ध । विका.! पुं। श्रत- लक्षणकम् (का)। ती, स्वी। पुगफले। रा. खदिरे। प.म. । नि.व.११ । (का) कृष्णापराजितायां । वै.निघ, श्रेष्ठकाहः । । नाकाह। सनगा। लक्षणत्वक् । ए! परमन्तक हथे। घांग। रा.गि.वर। रा.नि.प.ट।

·लेम [ १.७८ ] नेपा . - स्रोपदम् । सो। पादरीगविशेषे । जार मन्धिपु प्रापमता भवति सेत्युच्यते । म.गा.४ अ.। तत्पर्यायाः, पादपीकम् पदगडोरम् सोपद: | ले मनाड़ी। बौ। दन्त मूलगतरोगे। रानागौ। शिलोपद:। निदानं यथा-"कुपितान्तु दोपा " याः कृपाद बाघनार्जुन-पिदिलासाः सञ्चाः वात-पित्त ने मारोऽधःप्रगुना वहपोकनानुनगा। सका हरमना रनोहडाः।" खबतिनमाना: कालान्तरेप पादनायित्व शनै: | लेमपाण्डः । । म न्यपान्ड रोगे। See गोफं जनयन्ति, तत् नोपदमिन्याचक्षते।" सु. पारदः। नि.१२५.। तम्य कारण-"परापोदकयिता: सञ्चषु च शीतलाः। ये देशाते पु लायन्ते सोप- लेमप्रततिः । वि। कफप्रकृती मनष्ये। तस- क्ष-"मुखिग्धवर्ष: मितनेवदतः श्यामः मुकेगी दानि विशेषतः॥" लघर्ष यथा-"यः सज्जरी नवदोघंगमा। गम्भीरमब्दः गुतशाम्बनिद्रानन्द्रा- वइसनो भूशानिः शोथी नृण पाटगतः कर्मय। तत् शीपद स्मारकर कनेमिनीटनासापि कचि. प्रिय: तिनावपाभीजी। समामल: रिमप्रियय सगोतवाद्याऽतिसहिशोतः । मायामशीतारत- दाहुः" 'वातन हपाद हि म्फुटितं तीव्र वदनम् । पनिमित्तमाय बहुभी न्वर एव च । लालमोऽमी भवेत् क फन्य प्रकृतिमनुष्य: ॥" पति. पित्तनम्पोतसदा दाहचरयुतं भृश। श्रमिकन्तु ५५. । अपिच.- दृढ़शाम्बमति: धिरनिधनः परि- भवेत् दिग्ध वघापाणुरमस्थिरम् । धौखप्तानि गण्य चिरात् प्रददाति वह। परिनिरितवाकापदः नानीयात् श्रीपदानि क फोयात् । गुरुत्वञ्च सततं गुरुमानकरय भवेत् स सदा ! वधारतेन्द्र वर: सिहागनगीतः। ताईस समान का: महत्त्वच यस्मात् नास्ति फर्फ विना ॥" मा.नि. "पापिनासौर-करें वदन्त्य के तु मेमप्रकृतयोनरा" पादवत् । सोपद नायते तच दंऽनूपे भृशं भृशम् :" वा. | मलः । वि । झे महतो । चम.। ३.२९प. । ले मलफलः । । पवारतचे। वै.निघः । स्लीपदप्रभवः । पुं। पावई । श.मा. । प्लेमविसर्पः। पुं। कफजन्यविम। मिदा, । लोपदापहः । पुं । पुत्र नौवह । विका.। सेमसम्म तः । वि । नेम। रा.नि.व.२० । लोटः | पुं। पाया। वै.निघः । लेपसावः । पुं। पु। नेवसम्मिगतरोगविर्ग । लेप्मकः । पुं। कफे । स.च. । लचई-"तं सान्द पिछिलं य: सबैच से ममावो लेप्मकोष्ठः । । पत्ररोगोंदै । नोरुनः स मदिष्टः।" म.उ.२५.। नन्दाहरिपानुमेयः । न.द.४६.! लेपमहः । । पनमन। दागेन गाह! वै. लेमनः । वि । पहरे द्रव्ये, तच लघुपाकद्रव्य निघः। कट्फल हो । श.च. । मावन्। लेमहन्त्रौ। स्त्री । देवदादीलतायाम् । मा- सोधरुचविशद गुपभूयिष्ठत्वात् कटु तिक कपाय द्रव्यमानम् । म.सू.४१५.। था। दैनिघ । लेमना (नो)। स्त्री। विपुर-मत्रिकायाम् । लेमा (न्)। पुं। शरीरस्य कफे। म च माधुये- गौरवशत्यपविला गुगलदपः । तस्य समान विका,। देतयाम । विश्व. । त्योतिष्मतीलतायाम् । नटा. । विकटी। दिद। शर.। योनिः मधुरो रमः स माधुर्यादिभ्यः माधुप्यांदौनि वयति। स.स.४२५. । तरस म्यानमामाशयः। लेमन्बरः। पुं। कफजन्यचरे । लचरां यघा- गरपा:-सोमा तो गरुः सिग्धः पिचिल: "स्तमित्य सिमिती वेग: बालस्यं मधुराश्यता । मधुरम्वविदग्धः स्थाहिदग्धो गुक्तमूव-पुरीषत्वं स्वास्तप्तिरघापि च । गौरवं लवए मन:॥ तबामाशय: पित्ताशयस्योपरिटात शीतमनकेश:......।" इचादि। निदा.॥ तत् प्रत्यनौ कत्वाददगतित्वात्तेजनशन्द्र इवादित्यस्य ले मणः । पु। कफे। तन्य च स्वानं सन्मयः । म चतुर्विधम्याहारस्थाधारः। स च तकादकै ग- "तस्य स्वानं सन्धयः, तल्कर्म घ सन्धीनां संशेष. राहारः प्रलिनी भिन्नमहातः सखजरय भवति । एम् ।" भा.। माधुर्यात् पिछिलवार प्रदित्वामधय च। लेमधरा । नौ। चतुर्धकलायाम् । या सर्व पामाशये सम्भवति मा मधुरशीतलः। स तयस्थ सघारीस गोत एक ·व.४ 1 लेसि । १०९८ ) श्वान एव स्वशतया शेषाणो सेपस्थानानां शरीरस्य धम तिम् । सा व्यापत् मिकी...... ॥" वा. चोदक कर्मणानग्रहं करोति । उरस्थः विक- उ.३३१.। सन्धौनामानवौर्य पानरससहिलेन हदयावनम्वनं श्वग्रहः ।। बालयहविशेये। लक्षणं-"कफी करोति । जिहामूल करत स्थ: जिह्वन्द्रियस्य सौम्य कृषितरोमत्वं खेदय निमीलनं। वहिरायामनं लान सम्य यमनाने वतने। शिर:न्यः सेहसन्त- बिहादंशोऽन्तःकण्ठ कूजनम् । धावन विट्मगन्धलं पंणाधिरततान इन्द्रियाणामात्मवीय म्यानुयह मोशनं वानवनि।" वा.उ.प.। करोति। सन्धिम्थस्तु श्नमा सर्वसन्विसन पात् श्वचिल्ली। स्त्री। कुकुरचिल्लीतपे। दूकूद्र- सनसन्यनुयह करोतीति ॥ सु.स.२१अः । चतुर्थों (गोकनिघः। सेमधरा नाम सच सन्धिषु प्राणभृतां भवति । "हाभ्यक्ते याने पक' साधु प्रवर्तते। सभ्यतः श्वदंष्ट्रकः । । गोचर क्षुपे । गाबौ । रा.नि. साधु वन्ते संशिष्टाः से पाणा तथा " स.शा. ४भ.। "माहतस्तु वलं समा वैकतो मल उच्यते। खदंष्टा । स्त्री। गोतुरे। जानौ। र.मा.। ਚ ਬੈ: यातः काये स च पानोपदिश्यते।" सु.सू.१८भः । चाद व चि. ज्वरातिसार। "वदंष्ट्रा- कण्ट्रकारीभ्यां ।" च.सू.४ प.। च.सू.२०५.! लेपमाटः (तः, का, को)। पुं, स्त्री। गेलु श्वधूतः । पुं ! मृगाले । श.र। इते। कान्ला भाछ। हिं लसोस । र.मा.. श्खनकः। पुं। कुकुर । प.मु.। रा.नि.व.११ । भा.। घ.मू.४.। गुणा:-"गुरु वनिशम् (शा) । लो, स्वौ। मत्त कुक्कु र निशा- र मास काफलं कफहान्मधुरं हिम।" स.सू.४६प.। याम् । नटा.. घ.स.२०भ। खपुच्छः । । हयिके। विज्ञा स्त्री (छा)। लेपमाणा। स्त्री हचविशेष । श.मा. । त्रिपाम् । कूलिया। वैःनिधः । श्लेप्मातकसदृशपत्रः। पुं। पनसहने । श्वपालः । पुं। चूणे। ना बोजपूरे। नन्- दीनान गौ। वै.निघ.। गा। र.मा.। श्लेषमान्तकः । । शैलुइते । रा.नि.व.११। श्वभौरुः। । गाले। श.मा.। लेमामिप्यन्दः। पुं। सर्चगतादिरोगभेटे। श्वनम् । पुं । ती । छिट्रे। पमः । लखए-"... '...स्यन्टे तु कफसम्भवे। नाय शोफो खययुः। पं। शोयरोगे । रा.नि.व.२० । महान् कण्डनिंद्रावानभिनन्दनम् । . सान्द्रनिग्धवहु- श्खयोचिः (चौ)। स्वी। रोगे। पौड़ायाम् । वेतपिच्छायद्दपिकायला ॥" या.उ.१५. । मारः। पु। पावत्य नद्रचर्मदे। 'हा' । खसनम् । की। निःश्वासे। मे.} ! मदन- तत्पर्याया:,-गिरिभित् यामपर्षों अतन्द्रा । हत । प.गुः । वायो। अमः। गुणा:,-"न्ने पारिपब क फत् स्वेदन बलमई मम्। खसनाशनः । पु । सपें। हारा। प्रतिघ्यावार प्रात स्वरनं कामदापनं । काम- श्वसनेश्वरः । पुं। पर्जुनहते। श.प. । संबर बदीपनं नायनाशनम् । फायदय श्वसनोत्सुकाः । । सर्प। श-चः । सितया युक्तः सेयो ने राज्यमिच्छ ता" लेप्पोल्वणः । वि। से माधिके । वा.चि.भ.। खसितम् । को। निश्वासे । है.चः । लंपिकः । वि। म सम्भूते । ग.नि.व.२० । खसुनः। । वासाली। रा.नि.म.७। इतन- समिकरक्तपित्तम् । की। कफजन्यरमपित्ते । इ। कूमाका। श.घ.। मा.नि. I See रमपितम् । श्वा (न्) । , (स्त्रो, शुनौ)। कुकुर । शर.. पिको। स्त्रौ। सेमजन्ययोनियापदि । लघ- खादन्तः । पुं। कुकुरदन्ते । व्यावा. । पम्-"कफोऽभिप्यन्दिभिः ग: अधः कुर्याद योनिम-खानः । । कुछ रे । स्त्री (नौ)। सारमेयाया। वेदनाम् । शीतला काला पाछु पिच्छिला नदि । शार। . व्याक.।

·वान १०८० खेत । - . . भा.। श्वानचिलिका (लो)। गी। गनयाचियो मा शिव गमगी ध्यथा। गृधपापितन्नो नातममिन्ननं। यनोयं पिपिप किग्नाम शाले। व.निघः। मिद्धिमिकता" मा.नि.। वावलिका । स्त्री। धन्दाके । रा.नि. ६ । वित्रघ्नो। थी। इथिकान्याम्। विशाली। स्वावित् । पुं । गशो । शवकोगगे। मकान । मा.। पचं विनिमय गुपः। एम.४६ प. मसको विवारिः। पुं। थाकुपोमदा मापदायो- बई। विका. विरमय। स्वासः । पुं। बनामग्यातरोगवि। शानि। तम्य निदान-"रेव कारा याभिः सम्प्र. विवो (उन्) । वि। शियरोगिपि। वा'ने। तब कारपः यामी घोरो भवति | खेत(क)म् । को। रोप्ये । विका.। श्रेष्ठ- दैहि । विहाय प्रकृति वायु: प्रापोऽघ कफ. साम्य । नदीमा। व.निघ. । पु! कपडे । समितः। ग्राम्यत्यू दंगो भूत्वा तं शान परि- सतारा.नि.३.१९ । शिवरीगे। पक्ष " स पविधः। यथा--"महोददि तमक सुटभेटेय पधात भिद्य म माय: श्वेतः । ५। प्रमाके । बर पाइन्न। रा.नि. यास एको विपतः।" पूचापं यथा-"प्रायप य.१०। माविष गमपित, मन्दथिने घ। कन्य.प.! See हरियाः । लगियो। घो। तम्ब पीड़ा गूलगामानमेव प। पानाही वक. बेरम्ब शामिम्मीद एव च। यदा सोतामि मध्य सर। करें। चन्दमा दो। मैः। अत मपंप शेतकावने । मे। ये निघ। गो। मोह मारत: कफपूर्वकः। विदग्ध गति मकद पदा शाम करोति प पिक्षिसा-कफवातममुग रा.नि.य.१ । कपर्दछे । दक्षिा.प. । नाम । श.र.। मोपके । मटा. । वातानुलोमनं मॅपनं देयम् । यथा-"मुनि नासया चेष यः मा विनवति। खेतकटभो। म्रो। यसमटमोहते। या.. वासिक: शिगिरे कान तम्य वासं विनिगिन् । २०.। मेगुवायाम् ।। वा.३.५प.1 गरनिदाघयाय व वास, पिन मायन। ज्जतकण्टकः । । तलनास्लुकायाम्। है. दाहपरीतस्य पिगापम्य वामिनः । मुगिन निघ. । नामया पेव फफो यस्य प्रवर्ग ते प्राट् कान्ले वसन ज्वतकण्टकारिका (गै)। मी। सुमपुप्प- वा यासानन्य कफात्मक.." नाद.३५. । कष्ट कायाम् । पदग्विाली। रा.नि.व.४ । खासकासः। पुं। प्रसिद्धरोगरये। शैमानि. शेतकगटारिका। म्यो। गुरूपुपक एट फा- दामि। निदा.। याम्। भामा निदाद । हिं रिगिमी, वासभक्षः । । वर्धरकह द । दादागा। समट कंटंया। तें वितिय लगुन्ना तत् रा.नि.प.८ पर्याया:,-सिसक गट कारिया मितकरया योगा वासहतिः । ची। निदायाम्। ६.च. । देतो लदरा मिसिनो सित सद्रा पुटवाता- श्वासारिः। पु । पुकरम, कुह । । दिनो सिता सिता कंटुवामांकी देवगा कप- रा.नि.व.६ । टेगरी नि:संरफला रामा मोषधो गईमो चन्द्र- वित्रम् । की। किन्चासे। ये सकुष्ट । पवन युप्पा चन्द्रिका घान्द्रो मियररी नाकलो दलभा रामा। (द्राला सक्ष-"कुकसम्म यि गुपा:-कटपण कफवातौ घतुया दीपनी रसोप। रा.नि.व.४ । किस्लाम चारवं भवेत् । निर्दिरमपरिमावि खेतकन्दा । स्त्री। यकातिविषायान्। भामा विधात वसंश्रयम्। वातादवार पित्ताताम कमलपववत् । सदाई रोमविधमि कफाच्छ याउरे । रा.नि.प.६ । धनं गुरु । मकड र समाद्रमाममेदामु पादः | तकपोतः । । दीकरसर्पविशेषे स. गेन् । वनवे गुमयं कृ तशीचरोनरं । मक रोमबहुलमर्सनिष्ट' मियो नवम्। पनग्निदग्धज | श्वेतकमलम् । सी। ये तप । रागि.घ.१० । हमा कल्प.४५..

·स्नेत [ १०८१ ) क्षत C खेतकरवीरः। एं। गुरुपुष्प करदोरहये। श्वतकोलः । पु। अफरमण्ये । जमा। भीम रुद्रवीरुपयनीह। See करवीरः। चिका. खेतकाकः। पुं। गुलयाकै । मोम का। खेतखदिरः। पुं। गुलखदिराचे । भित्री- रावण कराकामीपशतके। बावजन शो। प. सु. { में पादरा खैर । के खेतकाचनः । । गुरुपुष्प वायनो। बक विलियतति, पपरीख्येर। से तेजचंड । तत् पर्यायाः,दादरः वेतसार या कः कुम दान। प.नु.। कण्टकाः गोमाक्षः सोमवस्कः सोमसारः पथिद्रुमः । श्वतकागडा । स्त्री। पायाम्। मानी। गुणा:--वितः कषायः कटुः उपः दाणE: वाफ- रा.नि..। वातात्रय । रा.नि.य.८। .........वो सुख- न तकापोती। स्त्री। समामलापमोषधौ। रोगकफासनिच्च ।" था.। सु-चि.३०प.। श्वेतगण्डा । स्त्री । तायाम् । 2. निघः । खेतकामोजी। स्रो। ऋतगुमायाम् । मामा खेतगरुत्।। राणईसे । पम, । छ। रा.नि.व.३। खेतगुष्क्षा । स्त्री। शक्कामालसायाम् । मास श्तकाष्ठा। स्वी। सपाटलायाम् । मामा गौशयन् पर्यायाः,-प्रेक्षकाम्बोगी भूपिटका नाग। वै.निघः। कावापौलुः काकादमी चक्रप्रया पूड़ाला चक्रिका तविणिहो। स्त्री। शुकटभौहों। तत्- चुड़ा टुगीषा। गुणा:-पौधशा उणा च । सद पर्यायाः,-मनालीकटभो सितालिकटमी गिरि- बीनं यान्तिजनकम् । सन्म एवं शूल विषतम् । तप यापिका गिरोषपयी कालिन्दी शतपदा विषनिकातघण्टा । वौ। नागदन्त्यां । शछित । वश्यकाणि मम्तम्। रा.नि.व. १॥ महायता महाशीरी। মুখ-দহ্মিবি पधिकतराः। रा.नि.या। See किनिही। दन्यान् । रा.नि.व.५।। व तघोपा। स्त्री। शेतकीपानश्याम् । माम। तकुन्भिका (भी)। सी। गुरूपाटलाचे । पासावे.निघ.। [वै निधः। भने तकुरण्टकः । । गझिरट्याम् । मामा । श्वेतचणका । पुं । अफचपक । API Ciगा । साम। गृपा:-तिकः कैम्यः खिग्धः मधुरः व तचन्दनम्। को, पुं। ( Santalum उग: सीक्षाः दन्तहितः वलिपलित याच्यातरक album.) खनामख्यामचन्दन । माजान्दाना दोषकफकाण्ड विपनय। मे.निघः। गा। प. सः । See पन्दमम् । व ताशः । । । गरूद: । मामा भा खेतचरणः । पुं। अवघर-जलता पनिविशेषे । रात्पर्यायाः,-सिरदर्भ: खकुणः इम्वदर्भ: पूराः यशभूपण: यज्ञीयपवन: वचः ब्रहापवित्रः तोगः । श्वतवासरः (पुष्यः) । पुं। कासटणे । काम सूचोमुखः पुण्य : पूगट ए: पाई। मूल गुणाः पांग। दैनिघः। -हिम राषं मधुरं पितरन्य-ज्वर पाथास-खेतचितिः (क्षिका) क्षो । स्त्री। शुरुवातु- सामशागाशन । रा.नि.व. ८॥ कशाके । शवषिशीसि भागौरयोगौर मसिना। श्ताष्ठम् । सो । विवरीगे। पवन । निदा.। Hit वाल11 में पावा। कं विलियचिप्लिके । श्वतकुसुमा । स्त्री। ये तानगंगड्याम् । उ वम् लघुचाकदय । सत्पय्यायाः,-वास्तुकी सुपथ्या निभिना। .निघः। उपचिल्ली सिलचिलो न्वरजी द्रवातुको। गुणाः) ताणा । स्त्री। कीटनातिभेदे। तामिटटे -मधुरा धारा भिभिरा विदोपत्री पप्या वरती दाहशोफांदा भवन्ति । सु.कम्प. ८५.। पा रा.नि.व. 01 प्रले तोशः। पुं। रागियो । नाम मपिना। श्वेतच्छदः । पुं। गन्धपत्र । वारे जनमी। बटा.. श.प.। हंसे । हता। व.निघः। 136 ·स्वत [ १०८२ ] ज्वत - - कल्पकपाया वतजयन्ती। स्त्री। गरुज्यनीमचे। उ रुपाया सात् दाहो प्रप्ता च मोवनी। तिला पयो। भैप. कुठ.चि.. दिमा विमुपांसपिच कफदारम् ॥" भा.। श्वतनरगणाः। । गाजीरमाना बोटावे तद्रुमः । पुं । यसपटने । रमन नाछ। थे. द.मिधः। निघः। श्वतनलजम्। को। कुमुद। पाटन । स्वतधातुः । । दुग्ः पापाणे । भूगपति। *.निघ। रा.नि.व.१२ । सतनीरकः । पुं। गौरनीर । भामाशेजा तधामा(न्) । । कपूर समुटफने। में मं पहिरे गोरे । क विलियनिरिगे । गुपा:-हिमो ने तधनकम् । को। मधुन के । रस.र.ज्वराप्ति. रयः कटुः मधुरो दोपगः हमिश: विपनः पधुष्य: पि. यापोटपाटरसे। उदराभानहरयारा.मि.प. । वेतनाड़ी। नौ। खटिकायाम् । नाति। तटङ्गक(प)म्। की। फटि कारिकायाम् । *.निघ.। गापरानिमायाम्। ( ममत्र:- रालिदिप. स.। टपधारभेदै। नशा, बिप.ग.प. नानाशा तत्पर्यायाः,-वोदि सिन्दु। वतनामा। सो। सापराजितायाम्। वे. सिवकर मालतीतीरसायं शिवं ट्रायकर गौस- निघ। पार टनापम् । सदगुपा:-विग्धं कटु उनम्तनिप्यावा । नौ । ओतपुपनिपाये। बट कफवातघ्नम् पाम-वय याम-विष काम मलमत । শি। যথাঃ- मधुरा रा.नि.क.६ । शीतला वासना बग्या पामानकरी पुटिकरी । सततण्डुलमण्डम् । को,। पासपता ल. रा.नि.प.१६॥ सिइमाह। मारमा हान ७ गुपा: खेतपटलम्। की। यायाती "मधुरं गोतलं किधित् मलं गोपनापनम् । दिन । ३.निघ । परमरीमेहसंघहियात, शेतताछुलम् ॥' अधिः खेतपत्रम् । हो। तकमी । ग.नि.व.१० । १२५.। पा.उ.५५.: । यतनस्याम्। प.मुः। राम. शेततुलसी। स्त्री। शुभपचतुलमोठ । प.मु. । से। इम्बदर्भ। ख माना इन। निधः । म्स तमिहत्। म्रौ । गृह मूलविति। माना म्बी (चा)। रेसलिंगरायाम् । नाम न जाए। दरडो। तिमियोगर। गुपा:-"येता रा.मि.व.। चित् रेमो सात् मादुरुषा मनोरन् । रक्षा म्यतपद्मम् । शो। परकमले। तत्पर्योग, पित्तम्बरमपित्तशीपोदरापहा ॥" भा.। -सितामोश हमीपमं मितान पुण स्येतदण्डा (ण्डौ)। स्त्रो। तम्मायाम् । यारिन परिने मात्एनं मारटं शवमम् । टेनिफ.! पा,-मधुर मि शोसल पिलानदास्वनामम तदन्ता । मो। नागदया। नाममा रा.नि... | See पुउरोजम् । मतदर्भः । । गदर्भ । वै.निघ.। सतपर्णः । पुं। येता। प.सु.। स्त्री(f)। खेतब्बी। सौ। यस्तायाम् । प.मा वम् वारियो । नार.गा। पाइरोहरियालो। स विनियकुगके - | खेतपसः । । ततुलम्याग । तत्- टूर्यान्नु । सतपणेया:.-गोलोमो सिताना पक्षा पयांया:,-पनकः गमपन: कुठेरक: । प.सु. । भद्रा भार्गवी टुमरा गोरो विमान शान्ता मनन्ता खेतपाटला । त । गुरुपुप्पपाटखबई । मटा । यंता विद्या मंतका प्रघा सइसकाहा व तपारावत:। पुं। समकपीते। माना समपन्नां सहसवाया मरवदमा प्रभा स्पर्धा भाग्दा.निघ । বিহু বা ছানা। ঘামীরা मधुरा वान्तिपित्तनी पामातोसारकामती स्था खेतपापाणः 1 ए ! गुमसर । मामा नारछ । दाम-पानी च। रा.नि.प.८! "शता टूवा रा.सा.सं रसप्रकरण । स्फटिके 1 से.निधः। कैनिघ..

·खेत । १०८३ ] श्खेत . यल्प.४५.। - श्वेतपिङ्गः (ल:)। पुं। सिंह । विकाः । brevipolium. ) सपुष्ण भनाराजे । सस खतपिण्डितकः। । महापिहोतो, जोमद्रास शिफेद भारा। See भृारामः । शम्मदने । बस मनाना । रा.नि.व. खेतमनरौ। स्त्री। चुचुतपे । वैनिघः । खतपुथा। मनो। शुक्तशरपुवायाम् । रा.नि. खतमण्डल:। पुं । मण्डलीसपविशेषे । म. ६.४ । गासवनीग। श्वतपुनर्नवा । स्त्री। शुभपुननवाया । C. श्खेतमन्दारः (क:)1 पुं । अता । CS भूनना । गुण:--"कटुः कषायागुरसा पानी थामा। वम्. शेतमन्दारु । के विलिय दौपनी.परा। शोकानिलगाशेपा हरी प्रयोदर. मन्दारण। तत्पर्याया:,-पृथो करवकः दीर्घा प्रांग ॥" भा.गु-र। युष्यः दीर्घालः सितालक: मिताभ्यः । गुणा:- खेतपुष्यः। पुं। शससिन्धुधारहथे। माम भत्य य: सित: मल शोधनः मूवव क्र-कृमिघथ। रा.नि.प.१०॥ निमित।। नटा. । महाशणधुपे। भगा रा.नि. 4.४। सेवन्तीपुष्पाते । डेली। वै.निघःरभ. श्खेतमरिदम् । की। Seeds of Hype- मोएंज्व.पि.सेवन्तीपाके। वरुणचे। महा। ranthira moringa. शोभाञ्जनवाजे । वैमिषः। फो। शुरूपुप्पे । मधिनात बोल। र.मा.। मं पाडरे मिरिये। खतपुष्पकः। । करयौरहदे । रा.नि.व.१० । कं विलियमणम्। तेलमिरियालु । गुणा:- यसकामे। व.निघः। वाटू विषानं भूवनं दृष्टिरीगन्न युगया रसायनमपि खतपुष्पा । स्वी। कीपावकीलतायाम् । भाना भवति। रा.नि.व .। "सैन्धर्व संतमरिचम्।" घ.द.ज्व.पि.नस्से। पुं। यतशियो। रा.नि.व.७ । (घाया। र.मा. सणे । भानामा येता. खेतमहोटिका । स्त्री । शेषा इत्याम् । मामा मिगुण्या मानस निभिन्न । असगोकपिकायां । भीमा यदाधि। व.निघः। दृश्छौ। रा.नि.व.४। नागदन्याम् । हादसौ। रा.नि.व.५ । मृगेचारी । रानिव श्खेतमूलः (ला)। , स्त्री । ये सपुनर्नवायाम् । घे.निघ.। श्खेतपुप्पिका (प्यो)। स्वौ। पुत्रदाघौलमा खेतमृगः । । भूशयमगविशेषे। च.। याम् । रागि.६.२२ । महाशपष्पिशायाम्। व भामगारामि.घ.४ । श्व तयूथिका । खो। शक्तयूथिकायाम् । मास खेतपूरिका । स्वी। सादाद्रव्य दे। यथा- है। वै.निघः । “गोधमसत्वे च सं यामत् पिण्डत्वमान यात्। श्वतरन्जनम् । को। शौष । शब्दकल्पः । साचा न लेनाय मदनीय प्रयवतः । तस्यै य श्खेतरत्नम् । सी। स्फटिके । प.मः । पूरिका: कार्याः घरे पायाय नाः मताः । शर्वरा-खतराजि: (जी)। स्त्री। चिचिण्ड । लिहिया। साहिता नाद्या दुर्जरा धातुबई काः। सिराय भा.पू.भ.शा.प. । गुरवः पित्तवासमाफरा मता: ॥" वैनिघः । खतराजिका। खी। शेतपीतसर्पपे, रानि. खेतप्रस नकाः । । शाका (मन फायाम् । बार। रा.नि.प.१६॥ गाए। भ.मा. । श्वतराना। स्त्री। तपुष्प रासाविशेषे । जतफला। स्त्री। गुरुपुष्प-हत्याम् । गीत भूरिम। वाजा रा.नि.व.४ खेतरो(लो)ध्रः । । पहिफारोधे । स नतभण्टिका । स्त्री ! मावालाको । दैनिघ. । नांद ! ने.निघ. २भाज्यापिः । रा.मि.याह । श्वेतभण्डा। नौ। यतापरामिलायाम् । लामा | खेतरोहितः। पुं । शुलपुप्परोहितदाह । बाषिर.मा.। भामा बामअमना। तत्पर्याया',-सितपुष्पः खेतङ्गराजः। घु। (Heliotropium सिवाहयः सितार: करीहित: बझीयान् वाग ·वनमः। - श्वेत { १०८४ खेत गुपा:-कटुः निग्धः कयायः शोगलः | श्वेतवृन्ताकाः । पुं। गुरुवातको। वै.निघः । कृमिदोषनः प्रपत्र: भीररसा-नवरोगनाशकर। श्वेतहहती। वो । गुरुपुष्पचुटहन्यां । भारत रा.मि.य. दृश्छौ। कं विलियगृछ । वम्- पांड़री चोरठी। खेतलक्ष्मणा । नी । शेतकरय कार्यान् ! भामा तरापर्याया:-बेत महोटि का तसिंही मत. सदाबी। वैनिघ.। फला येतवानाकिनी यंगा। गुप्पा:-दाता व तवचा । स्त्री । स्वचायाम्। मान रहें। भनी रुया अन्ननयोगेन नानानिवजापहा। प.सु.। म पहिरे वैखहा। कं विलियाजे। रा.गि.व.४। सत्पर्यायाः, मेध्या षड्यन्या दीर्घपषिका नीश गन्धा हेमवती माया । गुप्पा:-प्या मति खेतवृतः। पं। दमणचे । वन भोछ । प.मु.। मेघायुः कफनो भूत वात-मिन्त्री दीपमो छ। श्व तवतसः। एं। बलराम। .निघ। पपिध- पारसौकवधा का प्रोना हमदोति | श्वेतशरपुड्डा । म्ती। सपुष्पशरपुडायाम्। सा। हेमवत्युदिया तहत् गृलं हन्ति विशेषतः ॥" भद्रभूधा। हितशरफला। सत्पथायाः,- परिविपायाम्। पाउरे । रा-नि-य.६ । वेतपुछा शुभहा सितमायिका सिमपुना। मुखाः खेतवर्णकम् । ली। ये तरतचन्दने। वै.निधः । -कटूया वातरोगामित्री च । रा.नि.य.४ । खेतवर्णा। स्त्रो। पराटकभेदे। मानविन खेतशा(सा)रिवा। स्त्री । शारिगामेदे । डिटिमव। रा.मि.व.१३ । तपुष्पपाटल- पनयन । सा घ दुग्धनभा बरातिः। भा.पू. उक्षे। भादगाह । ये निघ । १.। गुणे: गाभारियामशी। गपा:-'यंता खेतवर्वरकम् । को। परपन्दने। रा.नि. तु शारिवा मोसा मधुरा कला गुगः । विधा य.१२॥ तिता सुगन्धिय कुष्ठकण वरापा। देदोर्गभ्या- खेतवर्वरिका । नौ.। गमतुलस्वाम् । (थेठ निमान्य वाम-कासारचौरा। पामविदोपविष- गनो । रा.मि.न.१० । रावप कृतसप्तमगसके । हत् रक्तरफ मदरापहा। तफातिमार-उदार श्वेतवल्कलः। एं। उदुम्बरमाचे। दयाभून तिपित्तदरा परावे.निघः । See पनन्ना। मछ। मटा. व तशाल्मलिः । । ( Eriodendron खेतवती । स्त्री । गुरुवातुके । वै.निघः । anfractuosum.) White cotton tree. क्षेतवारिजम् । हो। वेतप । मानन शक्तपुष्पकिंग कहते। (एक मिनून गाह। हिं एम। रा.नि.व.१०। मनिवल हरियान । ता. खयम् । Watts. श्वेतवा किनी (को)। हो । नेता हत्या । | श्खेतशिंशप।। म्रो । येतपशिशपाई। रा.नि.व.४। मामा पिसा। मैं यम. पांड़रा मिपा, खेतवाहः (नः) । पर्व नहटे। बन्न । शिसव। के विलिय इयोछु। तत्पर्यायाः,- नाह। "सवाइः प्रकीय: 1 वा.सू.१५भ.पस- यसपवा येतचिलिका मितगिंपा। गुपा:: मादिः। सिता भोवला पित्तदादरी। रा.नि.वर। खतविटकता। स्त्री। कफाधिक्यानन्यगत व तशिग्रुः। । तपवपुप्पणिय इच पुरीपसायान् । दैनिक धिना गर। नं वम्. पांढरा सेगा। कं श्वेतवीनः । पुं। श्वेतकुखत्वे । देठ द्धति विलियनुग्गि। तत्पर्यायाः,-सतोयः सुखमनः दाब। रा.नि.व.१६। सितानयः समूग्नः श्रेयमरिचः रोचन: गधु- श्वे तवुझा। स्त्री। समामग्ल्यामलताविशेषे । शियकः। गुणा:- कटुः तीक्षा: शोफानिमः पदव्यथाहरः रुच्यः दीपम: सुखनाचहरश। "वेसवुना कपीसम्तु वनतिका विमर्पिणी । शाहिनी रा.नि.व.01 कासचिच्चा प गिरिना धूसरदा” मामा (वन । प.सु.। खेतशिम्बा(स्विः,म्बी)कः । वी, पुं ।

·पूर्वता । १०८५ ] ज्वेता - द्रा। प.मु. . रामणिग्याम्। निम्। र.मा.। भा.प.१म.. रा.नि.प.१४। मटि फारिकायाम् ! गरिछि। धा..Scc गिधाय:। भा.। सो! बाम् । माम्य डाम् । चाड । खेतशिला। गो। सपापापभेद। 3 रा.नि.र.२३ । वेगवायाम् ! उ कसु.ग. काम। गाग:-पिणा म्ादः माअो ..। येलकासन इति Fa:, .गिध. उनमा. मृबरोधामरीन चयपिानी च। रा.नि.प.! चि.। येगवाया । ग.नि.न.८ नुहागिरी। खेतङ्गः । ५। यो । मटा। पशिमिषायाम्। बारहै । प.सु. । काठपाटना- तशूलाः । । यो। रा.भि.प.२३ । याम्। लोमिनोय । रगा। पराटिकायान् । रक्षिाम.1 गामारीख । नामांदगा। रा. व तशूरणः। । बगरमाम-कन्दमा । नि.प.। मपराणिसायान् । भा.म.४म.मु-रो. सूना | पम्. पादरा गरए। कंपिग्लिय पि. । नमस्त्याम् । यसकरटका । पापाप. गर:- पयः कटर: कमिश्गुम्न मे। रा.नि.व.४५1 ताराभितायो। प गुम्नः परोपर। रा.नि.व.०॥ माहिरा.नि.य.३ । पद उमा.पि. । तगफालिका। नो । नी। गुफालिका- गाभेदे । मादमानिय । सदराजारामुराया। की। मगर मा गमवादि माजिपिट क्षममया। भा. तष्ठः। एं। चन्दनाधे। .निघ. ! गया:-"यासाझेयापीशासप्रसिग्मायविनाशिनी। खेतमजः । । यसमा । बट बा गा मृषकफस्तम्बर मागासफरी सुरा। सु. ४८ गुपा:-पामातिसारमान प्रदिपा तापनः पाद ५. जरोपमायो । रा.नि.य.६ । गुरुविशायर्या । दारिनियारपर। सय:। पर लो। सगुनायाग। मामा छ। वेतमर्पपः । । खराये। उ मटिया, गंसगारियायो । पनगमगा गया । व ताजनम् । की। गलाक्षन | MP खापन, त तमारः। । यस दिर। रागि.प.८ । भाना समी। इदं गावीरगुपम । निधः । व तसिंछी । मी। बतायाम् । रा.प.५ । श्वेतादकी। तौ। तपादयाम् । म प्रश्न। गुपा:-- दीपदा । रा.मि.प.१६ । तसरसा। नौ। मिशाग। म ! थे तभनुमोदे। पर योगा। मु.ग. श्वेताविवत्। सी। गामूलविति । पठ सरमादिः । "मुरसा समरमा भसफालि उौ। तम् पर्याया:,-मिली पिता विटा मर्यानुभूतो सरला मियोया पनी । गपा: कायाम्। प.म् गिरोनिरचने । तसुरा। मी। पुरादि। (५८ -मधुरा सा गया रचनी वावपिनगीथोद- नामिगोस । भा. हताट्रिकर्णिका । म्बी। शुरू गिरिदिकाया । त(ता)स्वन्दा । मो। येसापराभिमायाम्। पा.३ ५५.। रा.मि.य.। श्वेतहनुः । पुं। राजिगत्मविमषे । गरिय प्रतापराजिता। सो । गुरूपु पापराजिता त्वमादीगो गमवं गोरायरी रोम: सब याग। मामा मनमामिल। संवम्. पौडरी मायापामगोफ: गान्द्र कफप्रमेक: बीरभील. सपणी। क विसिय गिरिपारिका रात्पर्यायाः, मसी: काण: या यया धूरक उकासनिरोधः -येता यसमा दधियिका सितपुष्पी येत. समपिमः मागायफपदमा भवन्ति । श्यन्दा येतामद्रा। गुपा:-चिमा सिमा पित्तीप घमा विपनी रानि.म.३ । तहरः। 1 महागाती। गिधः । श्वेतामद्रा । मो। गीक एगी 1 नाम Rat- वेता। दी। शरीर मामफरतोयलाचा गा बिछ। निध.। बौदामागप्रमापा पदालामगीमगमाधि. श्वेताम्मम् । स्तो। यसवर्षा । भौमा मन । म.गा.४.। करायाम्। हिनि।। रा.मि.4.१३। See ममम् । - जामा।

·पटि । १०८६ ) पट । . खेतास्त्र(व)रः। । सनियमशाले। खेतानः । । मोमलगाभेदे। मधि.२९५ । नि.व.४॥ Sec सोमः। श्वेतान्तिः (का)। बौ। पोठोंडोति ममित वताक्षुद्रा। नौ । यस क गट कार्याम् । वृक्षविरुप, पनि कायो । म पोठोड़ी। विलिय वे तेतुः । पं । तयो । मामा यार। यम् हलि । सत्पर्यायाः,-पग्निफा पिठोडी विडिका । पादरा म । कां विनिय कव। तत्पर्यायाः,- गुणाः-इप्या मधुरा पितमी यलपदा ध। सितंधु: फार : संजपथक: सधेशः पाठः। नि.य.४। गुणा:-कठिन: सध्य: गुमः कफमूवलग दीपन: श्वेतायुग्मम् । को। पपरागिताइये । एका पित्तदानः विपाके च फो। रा.नि.य.१४ । किपिसिना, पन्या महायता पालिन्दीमना पात-पिप्रशमनः प्यः पन्तर्विदासी सफलत् । प। "यंतायुग्म तापमानाव इत" दा.स:१५ पवि.१० प्र. प्रवे तेरण्डः। 1 गुजरते। भान जि। वतारिरसः। तानी रसः। पाठ:- फिर एरण्इ। में पादर एरडु। गुण:- "गडम्तं समं गन् यिफाला भृग माकुची। भला "कटका अन एरएसोचायोगी गुमः पातः । राको तिल: कशी निम्बवोमं समं समं। मर्दया. यातीदायतकफघचाकासोदराप:। शोध-शूख- मद्रायः गोप्यं पंप्य' पुमः पुमः। त्वं कुयात. कटोवम्मिगिरीपडागनः पातः। शासामाकुह- समाई रस. थेगारिको भयेत् ॥' पनु. इस वाम भीडामपियाप्रमहीगावातरम मेदान- मधुनो। रस.चि. वन गुन् ।" दे.मिघ. खेतार्कः । । शुभ या हरे । उ पादन खेतोत्पलम् । सो। शुशकुमुदपुप्पे । भाना सम्पप्याया:,-तपन, प्रतापः मोगा के फः शरा. (श्नायूमना पुय: येस: फाहोल: गणरूपक: वसुफ: मन्दार. श्वेतोदरः । । दीकरमविसे । हिपेण सदापुष्प: हत्तमतिका वैधाः शम्भ: । See गुलाकः । खे तालुः । पु । गुरूवर्णनके, मषिकन्दे । त्वगादीनां कृपत्वं रीत्य गिरमी गौरवं सन्धिवेदमा कटौ-पृष्ठ-ग्रीवादीवस्य जम्मम् वेपथुः खराव गया:-- कटुः उपः कफ-वासनः सखभाचर: सादी घुघुरको नड़ता गुप्कीद्वार: कासवासो रचय। ग.मि.प.01 हिमा वायोरगमनं शूनीनं रा लालासाव: खेतावलोकनः । । शुक्रनेवसारप-काफमन्य- फेनागमनं सोतोऽवरोधाताम्तार वातवेदना भवन्ति ।" रोगविशेष। निदा.। स.कल्प.४ प.." खेताखः । । केटये । (पाशाले। प.मु. । श्व तोन्मत्तः । । पपुष्य धुतरार्च। श्व ताटा। मनी । गुरूगोकपाम् । वे निघः । खेत्रम् । को। शिवरोगे। धवन। प.टी. । सितपाटलाया । भनिन । रा.नि.व.१०। ष। प:।। कैग । एकाः । पटि: (टौ)।की। शवाम् । मज । वा.चि.६ प. पटकम् (कटु)। की। विकटु-घश्य-चिवक- पिपलौमूले । मिघ.२म.वा व्या मत्यष्ठीलादिः ।

·1 निघः। पतिसारे एतम्। प. पट । १०८७ ) पड़न षटकनिघण्टुः । । वैद्यकनिघण्टुभेदै । षट्लौहसम्भवम् । को । शिलाज तुनि। है. षट्कोणम् । को। होरके । ३.निध. । निघः। षट्चरणः (पदः)। पुं । भमरे। हला.। षड़गः । पुं। मण्डलिसर्पविक्रये । सु.कल्प.४ । यूकायो । रा.नि.द.१४ षट्चरणयोगः । । पधरप्पयोंगे। सियो. / षडङ्गः । । गोरसपे । यिनी । से.निघ । मा.न्या.चि. को। दंहस्य पहषयवे । तद यथा-"न याह शिरी मध्य' पडदमिदमुथते।" पड़ विध-ग.. षट्पदधातो (इन् । । वपंचम्पक। वै. ट्रव्य । यथा -"गोमूमं गोमयं चौरं साधिप रोचना । पद्मेसन्माङ्गल्य पवित्र सर्व . गयो ।" षट्पददलः (मियः)। पुं । सरप्रयागह। पड़तम् । को। शूनां गौर । वै.निघ.। नागकेसरपुषहते। श. -"वस पास्य च वीजानि दाााय त्वष : मा। स्त्री (या) । वनमनिकायो। दैनिघ. । पिप्पली पवैरव पाचा कटुशारीषियी। पाभि- पटपदमोदिनी । स्त्रौ। यष्लई। बाणा भिष्ट सिहं पेयं माडायसारिसम्" प.. । गाए। व.निघ। दं धतुर्गपनले: पाच्यम्। पटप(पा)दा (दो)। स्त्री। कोटदै । अत्रीपड़गयूषः । । पापामाये । तर सुम्पाट पनि ६.च. 'पापा वर्ण कपिला हरिता कीरचन्दनोदौथनागरैः समभागः प्र. २ तो. घ भगायते । मनीदरा प षट्पाशे सूजवकोगमा वारि ४ ५ . २ .। पूजा, मनाव, निका । पट्पदी माम.........॥" म.द. । বেণীর মূল, রক্তচন্দল, বালা, গুট বা হরী- एकी। भषः। पट्पदातिथिः। पुं। पामह। विकाः। स्वर्णधापक। वेनिघ। पड़पणम्। को। समरिचपञ्चकोले । "पश्च. कोले समरिच पड़ पणमुदाहतम् ।" घ.द. 1 गुपा: षट्पदाधारः । पुं! कदमतो। दममगार। -पक्षकोलसमं रुचरण विपन्न । मा पू.भ. । द.मिधः। पटपदानन्दवईनः । । देववरखें। वै. | षड़गुणवलिजारित-मकरध्वजः। । । मिषः । सिद्धिरातबा यामाद गोह। रा. पड़ गपगन्धकमारित रसैन साधित मकरध्वजे। मि.३.१०। पड़गुण-पलिमारण विधियधा,-सप्रमाणे सिक्ष- ताप्ययन्य दत्त्वा लिम् मृघटितेऽल्पभाए। पट्पदानन्दा। स्वी। वार्षिकोमखिकायाम् । तेनावशेपेऽव रसं निदध्यात् मनाई कार्य प्रविलोक्य पगमतिका भा.। भूयः॥ पापड़ गुः गन्धका मल्पमल्पं विदसौ- पट्पदालयः।। सुरपुम्रागत ।.निघ.। मीविलिवली स्थात्। रसेधु सन्चेषु नियोगितो. ऽयमसंशयं सन्ति पद भवेम।" पट्पदीभतः । । गनापसभक्षणजन्याय. रोगे। खपणं यथा-"यासमध्यगतं वाहा ये पडूग्रन्यः । पं। करना । कोणकनछ । पमः। भन्नि सुदारुणम् । तपां शोषय मूची प धमः स्त्रो (न्या)। महाकरनवते । सकता। रा. शासम भापत ॥" ज.द.। नि.व.र । शुरुवपायाम् । शव्याम् । मंगे। रा.नि. पट्भद्रिका। ही। यासरोग पौषधम् । य.६ । वषायाम्। भा. । “मायो-कुमाए. पारसीय समामिका धन कपा-गलौयिका रणनी पड्यन्याः।" भा.म.एम.। य.निधारमायलोषि. चूसें। या.। चन्दनादाहते। पिप्पलीमूले । चे.नि.२म-ज्व.चि. दशमूलरूषाये। पटलवणम्। की। मलयोपेते पक्षलषये। "कापसेम्भवसामुवि सौवर्धवैः समः । स्यात् पन-षड़ग्रन्यिः । , स्त्री । पिप्पलीमन्ने । पि.म.क. । लवणं च मदीप पड़ाइयम् ॥" रा.नि.स.२२ । ६.निघारभःशीर्षज्वधिः। (न्यौ) वचायो । भार।

·पष्टि छौव । १०८८ ) वात- पड़यन्यिका।न्त्री पामहरिद्रायाम् । भने। पटिः पटिकः पष्टिका पतिशालि दिग्धतण्डुलः । तल्ल लक्ष-गमस्या एव ये पार यान्ति ते पष्टिका नताः।" दावव्याधी योगविपि । स विधा गौरनोग्नमिदात् । पडघरपः। । दावचाधौ गुपा:-"गौरी नीलः परिक्षोऽयं हिधा सादायी "चिदईन्द्रयवा-पाठा-बटुकातिविषाभया:। रुच्या शतली दोषहारो। वत्यः पप्पी दीपनी लाधिप्रममनो योगः घड़धरण: मृतः । मधि. वीबहहिं दत्त चास्मात् विचिनो दितीय: " पलदशमांशोऽयं योग: पघगुनामाईए परिशालिमागधदेशप्रसिद्धः। रा.नि-ब-१६। च. प्रग्यादयः। पुन: तादा:-"पटिक: प्रतपुष्पय पड़ भुजा (रखा)। श्री। सज इति खाते प्रमोदक मुकुन्दसौ। महापटिक इत्याद्या: पष्टिका: फष्टशा। मा सत्पांया:,-मधुफला समुदाहृता: ।" भा.। पटिक कदुक मुकुन्द क. पड़ रेखा पन्मुखा इत्तकर्कटी तिन्ना विका पीतकामोदक काकल कासनपुष्प-महापष्टिक चूर्णक- मधुपाका इनामः पन्मुखा। फम्न गुपा:-तिक्तं कुरवकदारकप्रभृतयः परिकाः। मु.सू.४६२.। दास्ये सदन मधुरं फिदिन पाके निष्पक्ष चत गुपा:-"पष्टिका मधुरा: भोता लघवी बडवच सः । तदमतमनं तप पुदिायि । वृर्ष दाइयमवि दातपित्तप्रशमना: शालिभिः सदृशा गुपैः।" भा. भमनं मुवति विषत्ते पित्तोन्मादापहरकफर्ट पू.भ.पा.व.। भीतो गस्त्रिदीपनः मधुर । पड भुज वीर्यकारि" रा.नि.व.01 अदि.१५ प.। भिकर्याटक: पिचलश! राम. पड़मः । पुं । मधुरामलवपतिककटुझपायेषु । ३५.। विश्पा: पर्याये मृग्या: । रा नि.व.२० । गुलाः स्वखपांव मृग्याः । पष्टिकानम् । लो। षष्टिकभने । गुणाः- षड्रसनिघण्टुः । पुं। दैद्यक्ष यन्यविशेषे । "पटिकानात शालीनामोदनं दीपनं मतं दत्य पड़रखा। मौ। पढ्भुनायाम् । धमका। नेवा पापनच विदीपशमनं मतम् । घयरोग पडिन्दुतैलम्। छौ। शिर:पौड़ाया तखन् । विपञ्चव नाशयेदिति कीर्तितम् ।” वे.निघः। तिलतलं ४ म. कागदुग्ध ४ श. भृगरानरस: १६ षष्टिनः । पुं। पटि कशाली। रा.नि.व.१६ । शः। कलका- एरइमूलं वगरपादुका उन्नुफा | पष्टिवासरजः । । पष्टिकशालिघान्चे। रा. मोदन्ती रामा सैन्धवं गुड़त्व विड़ा यष्टिमधु नि.व.१६। [रा.नि.व.१६॥ पली प्र.६ तो. ना. २ र.। मेषः । पटिशालिः। पु। षष्टिकभाली। दोन। पण्डः (का:) । पुं। योनिरोगविशेष । लचयम् पटिहायनः । पुं । पष्टिकशाली । हस्तिनि । -"योनी वातीपततायां नौ गर्भ दोनदोषतः । नई शिखननी च स्यात् चण्डसंचानुपक्रमा " पठालुकालकम्। की। गन्तरवान्तरमुक्के । विका. वा.उ.३३९.। नपुंमद। पनी हिविधः-सरता परिवार तयोः सरतोलदर-"यो भाप्यांया. पाड़वः । पुं। रसे। रागे। विका.। मधुराम- मृती मोहाददनेव प्रवर्तते । ततः म्बीटिसा. संयोगविपीये । च.द.दि.दि. | See खाइवः । कारो जाय पाइसन्नितः ॥” पसे । पाण्ड्ाम्। हो। यतायाम्। लिङ्गानुल्याने । पण्डाल: (ला, लो)। पुं, स्त्रो। तैलमान- प.द.वृप्य.चि.. भेदें। छोरात्रौ । सारन्यां । कामुक्या । विका। षोड़शाछि। । कटे। दैदि। पण्डः । एनसके। है.. । हयमे । पोड़शावतः । पुं। । पण्मुखा । स्त्री । उन्नति स्याने फन्दशाके । षोड़शिका (शौ)। स्त्री । पलपरिमा। तो.' पक्ष । निक्ष। चन्प.१२५.। तोल दयमाने। प.प्र.१७.। पष्टिः (क:)। पुं, नी। परिदिनपनगालि- | हो(8)वनम् । लो। मुद्धनीदिरणे । (द धान्य विशेष व दान। तत्पर्यायाः, मा। मा.नि. 1 ·स। लटा.1 वै.निघः। सः । । स्। पधिमा संवर्णम् । को। शिलान। निकनि, नाना संजम् । की। पीत काहे, झाबु कादिसप्तपीत | संवत्तः (क:)। पुं। विभौतक । रा.नि. का । श.प. । यि । समुचितजानो। घटोभः । थ.११ । मुस्तके । प.पि.३५. । स्त्री ज्ञा) । चैतन्ये । नामि । अ.टी.भ । संयतिः (का)। स्त्री। पद्मस्य केशरसमीपस्थ- संयः । । पम्धि कलाले । पशिश्न | श.प. । दले। भागन रहि भादौ । “संवचिका नव- संयमः। । भये । भा.म.भ.ने.रो.चि.। दलम्।" पमः। भा.! संयमनस् । सो। निरीधे । गे । संबईकः (न:)। वि। वृद्धिकारके। दीपने। संय(या)वः । पुं। धन पीरादिपक गोधूमे। है.च.1 व्याक.। पेराकौति लोके । स च मधुमस्तक: मधुनोपलिमः। | संवहनम् । की। शरीरमर्दने । वा चिः । भा.म.भ.शि.री.पि.। "मधुमस्तक संघाव घसपूपी संवाटिका। स्त्री। यहाटके। भानिस्म। विशेषतः। रामितामयुदुग्धन रखगई सामरि- पार्टीकैः। एतपक्षां चिपेत् खरे स्यावी हहणी | संवादः (क:)। पुं। शरीरमाके । भटा. । गुगः।" राज.प.। करसिकायो। नादत गिका. संयुत्ता । स्त्री । पावकीलतायाम् । ग.नि.व.३ । संवाहनम् । सकी। अङ्गमाळने, अनामईने। जा (गा। मे.वा.चि.प.। गुपा:-"संवा- संयोगः। । इयोसंहना वा द्रव्याणां मंहती। एनं गांसरकत्ल कमसादकर सुखम्। प्रीतिनिदा- घ.वि.प.। करं हय कफवातयमापहम् " सु.चि.२४ मः। संयोगविरक्षः। वि। संघोगेन विपरीतफल भारादिनने । मे। यारो, पयोगासादी। तच नानारोगहतुः यथा संवाहिका। स्वौ । पिपीलिकाविशेषे। सु. -"रावाभ-वारापदकोदरापा विस्फोटकोन्माद- भगन्दराणा । मुगिदामानगलय हापा पाण्डा संवितिकाफलम् । नी । सेपफले । लपन। मयम्यामविषय चय। किलास कुटयपोगदाना वै.निघ.। शीपाशिसारव रपीनछाना। मन्तानटोपन वयव संवित्तिः । स्त्री। चेतनायाम् । श.र. । मृगोविधान प्रवदन्ति इंतुम् ।" संयोजनम् । को। मेधुने। संयोगे। संविपा। स्त्री। पतिविषायाम् । श.प.। संरब्धः । वि। विशालमूने। मु.चि.१५.। संवीतः। पुं। अंतकिणिद्याम् । वै.निधः । संवृतः । पं। नल वेससे । वै.निघ । संरभः। पुं. शोक भा.म.म.ने.रा.चि. संतृतकोष्ठः । वि। यकी। च.सि.२पः । पायतो। क्रोधे। पाटोपे। सिका। संरमा (न्) । नि। पायते। मु.नि.४ म. । संवेदनः । । शिक्विकायाम् । शन। संलपनम् । को। प्रलापे । स.सू.२५५. । 4.निघः। संलयः। पु। निद्रायाम्। ६.च.। संवेशः । । निद्रायाम् । पमः। संवरः । । सवये। मास्यभेदैः। परिषभेदे। संवेशकः । वि। भयनादिकारक । च.सू.१५मः । मापन शाही। मले। शन्दकल्पः । संवेशनम् । हो। धनियतशयनस्थाने । चस्. संघरणः। । यपुपलवायाम् । गए। १५. सरते। है.प.। ३.निमः। संव्यूढ़ः । वि। पृष्ट । वा.उ.३३५. । 137 कल्प.प्र.।

·संसा । १०८..) सका - - ! अमः। संव्यूहिसः। नि । चार-दन्यादि-द्रव्यप्रक्षेपण | संस्कारः। । गुणानराधाने । दनगुपाय महिते। सु.म: प.। सोयाग्रिसनिकगो घमन्यनदेशकानादिभिः कान. संशमनम्। की। सम्यक् गमयतोति मंगमनम् । प्रकर्षभाननादिभिशाधीयन्ते । घ.वि.अ. । पाकाशगुणभूयिष्ठटव्य । पञ्चदुष्टदीपम्प सम्यग् | संस्कारवाहः। एं। गर्भपायुविकारजातविकार- निहरणपूर्वक शान्ति करणे, पदरम्यानुदोरणे जन्य पुरुषमेद। यथा-“शुक्राशयवारविघहनेग च। व्याधि-संशमनः प्रस्तुत-व्याधेः शममम । संस्कारवाह हि करोति वायुः।" च.गा-२५. । पप्रस्तुत व्याधेरनुदीरयम् । तदुक्तं-"न शोधयति | संस्कालः । । मे। विका। यद्दोपान् समानोदोरयत्यपि । शमी तरोति च संस्था (नम्)। म्बी, को। बनीभूतपूर्वरपे । सुद्धान् सत् रुशमनमुच्यते ॥" ड.। वर्गों यथा- "संस्थानं व्यञ्जन लिगम् ।" मा.नि.पक्षनिदाने । भद्रदायक हरिद्रायरुपमपगडी पलासियदानमा पाहतो। घ...। कछुरासदकोकुवेराक्षायीरतय सस्चराग्रिमन्यधन्- | संस्पर्शः । पुं । सम्यक्स्पर्श । मा.नि. । स्त्री (गा)। मादन्यरडामभेद कालकांक शवायरीपुनर्नवावमुक- ननीनामगन्धद्रव्य वसिर-पासनका भाग कार्पासौहथिकालोपत्तरवदर- यवकोलकुलत्यामतोगि। मु.मू. म. संवेदः । । पतिधम् । संशयः । पुं । उभय हेतुदर्शने । यथा-तलहदया- | संखेदज-शाकम् । को। शिलिन्धके । इहे. भिघातः मापदरः, पाणिपादच्छदनमप्रापहर शादा दवशी "संवदनं शाकं मिति। सु.उ.६५५.। सन्दिग्धेष्वयषु पगिदये। भूमिच्छन्नं शिलिन्धकं । चिति-गोमय काठे बचा- यया-किमकालमत्रस्ति नाम्तोति । च.पि.८अ.। दिषु सदावत " गुप्पा:-"सचे सखे दमाःगीता: संगययमहेतुः। पुं। संगयछ नहेगी। प. दीपला: पिच्छिलाय ते। गुरवन्धतीसार ज्वर- वि.स. । मामयप्रदा: ॥ रोता: गुचियली-का-श. संशुद्धिः । मबी । सम्यकशोधने। शरीरमार्जने। गोवणसमावाः । नासिदोपकराम्ने स्युः पाम्नेन्यो- संशोधनम् । झी। यन् शरीरे दी सम्यक संहतपत्रिका । स्त्री। शरापुष्पाया। अगर । विगहियाः॥" भा. शोधयति । संशोधनवर्ग:-मदन काटनगौमूतवाकु. धामागवतधनसपबिड़ा पिप्पलीकरच प्रपुनाड़ निघ। कोविदार-कार्बुदारारिधावत्यगन्धाक्टुिलयन्धुशौवक- संहननम् । की। शरीरे । रानि व.१८। देताशपपुप्यो-विम्बौवचा-मृगवार-चिवायत्यू ईभाग- | संहर्षः । पुं। पासाद । वायो। हराणि। तव कोविदारपूचीयां फलानि कोवि | सहर्षा । स्त्री । वेवपर्पयाम् । धन्वन्तरिकोषः । दारादीनाच मूनानि याद्याणि। सु.मू.३९ . । प.दि.८प.। संशोपी (इन)। पुं । मनिपात चरविशषे । संहितच्छत्रिका। स्त्री । शतपुष्पायाम्। लक्षणं-“मेच कवपुरतिमेपकलोचनयुगली मनौर मियायाम्। सगात् । संशोपिणि सिसपिड़ कामण्डलयुनो चर | संहितपुष्पिका । स्त्री। मियाचपे । मंत्रि नरो भवति ॥" भा.म.भः । गी। रा.नि.व.४ । शतपुष्पायाम् । .संस्नानः । वि । शौतेन सद्भुपिते । व्याक. । सकाटा। पुं। गाखोटबते । । संसर्गः। पुं। संसपे। सन्निपात। मा.नि. । शन्दकाल्पः। संसगजः । वि । सानिपातित। मा.ज्व.नि. । सकाण्टकाः । पु । शैयाले । श.प.। पूति वारजे । संसर्जनम् । की। संशोधने । शिवकामि शना मापन । रमा.! चघि प्र.। विरेंकादनन्तरं | सकण्डूकः । । कर्णपालीगसरोगे। स.. पेयादिक्रमे। वा.पि.एम.। संसार। पुं। विटखदिरे। रा.नि.प.८ । सकालम् । ती। रोहिपरणे । रमपस्थि संसारमार्गः । पुं। भगे। विया । पानी। यि । सम्पूर्णे। वेनिघः । ।

·। सग [ १०८१ ॥ सङ्गा सकलप्रियः। । पचक हो । दागा गौर.सग्धिः । स्त्री । सहभोजने । पमः। सकललक्षणम् । लो। शालनियाँसे । भूटना, सङ्कटाक्षः । पुं। यहचे। थाना । नमन। व.निघ.। साटो। यौ। उपोदिकायाम् । माक। सारुण्डः । पं. गुमरदेशे समासा ममिझे वै.निप.! हो । माझ७ तृक । वम मारंडा गया सङ्करः । । सनिपाते। कै.निघः । कषाय: रचितार दीपन: म वासनः स्तरमनः साशिग्रहः । पुं। पशम्य दृष्टयभेदे । अवायः लवर । रा.नि.व. सकलः(लो[])। पुं। गोखमग्य । लांग संदः । पार्द्रतायाम्, जिन्नतायाम् । सहमा क्रुद्धः खगावं खादति । ज द.५७ २० । माग.र.न.म. सकुलादनी। खो। महाराष्ट्रोसनायाम् । गौन | सोचम् । सो । खाटुमे । । पायधने । मिनो । रा.नि.ध.४ । कटुक्यो । दर्शको। नद. मुद्रणे । मस्यभेद । मौरका गाई। मे। प्रचिती। सी। कावावभ्यायाम । सिंद्याम् । रा. सोच(चि)नी। स्त्री। लजालुकायाम्। नि.व.२३॥ सवात् । पुं। काले । ये निघ. · विहायो । पटो. | सोचपिशुनम् । की। कुटुमे । भा। सत्यजः (जा। पु, षो। का। पम.। संजामकरोगः । । संसर्गारोगे। बरु हरित । खौ। काफपधायाग। सिंधाम् । रा. (नामा लक्षणं-"प्रसङ्गादगावसस्पग्निःयासात् मि.य.२३ । महभोजनात्। सहशय्यासनाशापि यस्वमाल्यानु- सहात्फला। स्त्रो। बदनाम् । दनाना। लेपनात् । कुष्ट न्वरय शोषय नेवामिष्यन्द एव रा.मि.य ११ । पीपसर्गिकरीगाय संकामन्ति नरामरम्" सहाहः। । पखतरे। बाळाद्र । रा.नि. मा.नि.। प.१९। सन्त्रिः । वि। प्रतिनि। 11 सु.गिर। सझदौरः (यः) । पु। एकवोरही। रा.मि. | सईदः । पुं.। पाद्रं गाया । गापा । द.८1 See एकवीरः। सह-पुप्यो । स्त्री। धातमीचन । सं. । सन्तुः (क:)। पं । यातास लागादिपूर्ण, छातु | सन्निो । ली। चौरपुष्पयाग। च.मू.४ प. । तिनी। “यस्तष्णुललाजादि सन को- समयी। स्त्रौ। गएनायाम् । येन विप सितः।" प.गुः । तवामयादि । शानिदिध । संमाभिंदवतो क्रियते । यथा--भटो जरा इति । ..। मा.प.नि.। सहा पिण्डी। नौ। गलपिकारभक्ष्य- दौ । छान गाय, I Sec शपिणः । समयानिदानटोका। मो। गंजामिदानस्थ टोकायाम्। सता फन्ला (लो)। वो। शमोर दे । सनः। पुं। भो। मिरीधे। मिहा। सधि । मी । अगदी। उद्रा रा.नि.क.१८ । सहरः । । विगे। मे। की। शमीक्षफल । मे। मधिसम्म। हो। अरममाव। सन्यस्यानानि | सङ्गमः । । नेधुने। गिजने। एकादम, यथा-क्षिा तलहदय कुर्च कूशिरो- सङ्गिना। स्त्रो। घोरपुश्याम् । गुल्फेन्द्रगति जान्नालिसाचावि विटपति। सङ्गाधकः । नि। मिन्ननलमबारको । चम्.४ प.। सु.पा.६५.। सहयो। स्वी। संग्रहावयाग्। निदाः । सख्यम् । सो ! पाने । भप.म.पि.पि.। समकारि Sec यपी। सायाम्। सजाहकः । वि। पनिलगुणभूयिटद्रव्ये । पनि सगन्धा । बो। सुमधशाली। रा.नि ८.१६ । लम्य गोषणामा कत्वात् । म.सू.५१५.। मम.।

·सच्चा [ १०८२ ] सरिह । - । । सङ्ग्राही (इन्) । ए ! कुटनचे । ति नाई। सञ्चारौ (इन् । ए ! स्लोट । जि। रानि. रा नि.दर नि। पारनेरच्याहते। व.२० । धर्म । विक्षा.। वायो। सहचारी (इन् । पुं। मसमाई। है.च. ' सञ्चाली। स्त्री । गुमायाम् । शब्दकन्यः । सङ्घन्टा। त्रौ । लतायान् । सञ्चिता। सी। भूपिककन्यांन । वदन्ति । सञ्जपुप्पो । स्त्री । शतमुपायान । मस्त! रा. नि.६.५। हातमीहो। বাইলের গাছ। . ससा। स्त्री । क्षन्यान् । शार. । नि.व.६। सजीवनम् । लो। दुग्धे । वै.निघः । सङ्घर्षा । स्त्री। पला । रा.नि.द.६ । समोवनागदः । पुं। सर्पदटे पादविपि । साटिका । स्रो। महाटकटतायाम् । नानि “दादा हरनन्ददं प्रियहु भिनइयं टिक. रूम नखाने।ना। विरः। विकास। तितोऽचं रमनीविमिनी वर्ग सडातः । । फे। रा.नि.व.२१ । नियो मधुमर्पिपामः। सो गवा पञ्चवदापि- सङ्घातपत्रिका | नी । ताहायान् । अन्य। पानरुत: प्रयोगोऽजन-नस-पानः । नजीवनो नान...... " न-कल्प..। रा.नि.व.४॥ सञ्जीवनी। नी। उत्कलप्रसिद्दे रुदन्तौइने । सातवलप्रवृत्तः । पुं। पाधिनौतिकागन्तुक्ष- रा.नि.व.५। रोगविशेषेषु । दुलस दलबादिरशात पि विधा मन्त्रकता यालादिकता मु.न.२४. । सनरः । । मन्तापे । रा.नि.व.२० १. संक्षिप्तः । पुं। वनामकहतिविधे। वं सटा। स्त्री। दटायाम् । देगर, ने.सी। अकमलिरसद्रपारिरितरासपादियोति विधा नटायान्। म.र.। पचाय । मु.२०१६.! [भिधाने। । सटिः । म्री । मयाम् । भग। शरः । सझेपरनावलौ। नी! म्यामलालहतद्रव्या- : सटि(ठि)का (टो, ठौ)। स्रो। पारग्ना- सचरः। । शेतमियान् । दै.निघः । ट्र। दन थाना बनानाझतपखद्रव्ये ।मी। सचिसकः। वि। इदर्शने । सिन्नवत्तपि। मंदिइन्दद । हुलिपरमिव । वम. कचौरा। लगे एक । मारः। सौदरी प्रसिद्धा। तत्पर्यायाः,-शठी महिना । पटी गन्धसो पड्बन्धिका पलाश: कळू र कर्च र सचिवः । । कपातूरे । रा.नि.व.१० । कधुरः सुगन्दा गन्दमूदन नन्दनूषक: गन्धमूला सचिवासयः। पुं। पाडुरोगे। वि।। गौलिः नदाटी गवसटी गवर: गन्दपन्नाशी रा.नि.३.२० । मोनूतनखं चीरा हिमजा हिना हेमी पड़. सचेटः । पुं। पावा। ना. वि ! चेटादिते। कन्या पड़ गन्दी स्वता गन्धीदी पलामा पलाशिक्षा सचरा । त्री। हरिद्रायान् । म..। शटि: निशा सुगवानदा । गावारी समुद्रा टपी इा गया पन्नहरिद्रा सन्चरः। पुं। शरीर। है..। मौम्या हिमोइया धूः। नपा:-तिका सरसा सञ्चलम् । हो। चौवई दलवर। नग नदा। दर: उमा रुच्या बरलो फफाकनपती च सञ्चलनम् । दी। कन्यने । शब्दकल्पः । रा.नि.व.६ । गन्दपलान्याम्। सा.म.मज्जयि। सचानः । । मेनपदिपि। मिहादशादी। “कहनालिदिशा सटी।" सन्दकरः। सहकम् । की। विकटुदाडिमनोरकादियुमस- सझारिका।न्त्री। प्राद। में। देहदधनि । पन्यत्-"शालिधुर हतं नौ निवित सच्चारिणौ। श्री। सपादीलतायान् । CHtai- सर मवेत् ।" मा.1 निडान रा.नि.व.५ । रहलजालुकायान् । सरडः। पं । नपुंसके! अटी. ! सखियः। पु । मुर्दश। मानि। सन्दकरू! पृ पलाशिक्षा । निघः।

·सत्य । १०८३ ] सदा दै.निघ.। वे.निघः। सततः । पुं। काफ। ये.निघ. यते।" गुणभदे। नत् विविध शुद्धरामसतामस सतत(क)ज्वरः ।। पामाशयस्थकाफलतन्वरे । भेदैन । च.शा.भ.. सघ प्रतिदिनं कालव्यानुवर्तनात् किशिदानः । सत्त्वः । पुं, की। नती। पमः। सु.नि.। "पोराने सततक: ही फालावनुवर्तते।" | सत्त्वशतिः । स्त्री। धातुसारस निम्मलीकररी। मा.नि.. रस.चि.रमः। सतसा । स्त्री। गागवातीभेदै । पद खदान सत्त्वावनयः। वि । शरीरस्थाहित करपा- भान गाह।, वगः सानसोपई। रा.नि.व.११ । दिभ्यः मनोहतिव्यायके पौषधि । घ.सू.११५.। See नागवनी। सत्त्वादिस्थानम् । की। इदये। च.। सतिताका। स्ती। चुच शाके । मा.पू.एम. सत्यनम् । को। पमम्य कोमलदले । श.प. । शा.व. । See बुन्। सत्फलः। । दादिमहते। श.प. । सतो। सौराष्ट्रदि। १.प.। (भावे पद सत्फलदः । । विखवले । रा.नि.व.११। पपंटो याया।) सत्यः । पुं। पयत्यहक्षे। रा.नि.व.११ । सतोनः (कः)। पुं । कखायभेदे । गठेद्र । रा-नि-य-१६। गुप्पा-गलतिकरः। गु-सू.४६ सत्यकामा (म्) । । विसहचे। (दन गाह। । सु.पि..। प.दाल पा.पि.। मापसोही नाचनात्र। परपी। पदव। खहिके। सत्यनामा (नी)। स्त्री। बाध्यताम् । बसी नादि। प्र.टो.म.। "कलायस्तिपुट: प्रोतः माद। ये निघ। पादित्यभक्तायाम् । एजरुनिया। सतीनो वतुनी मनः।" सतीलः (क:)। । वशे । हारा.। सतो. सत्यफलः । पुं । विलाचे । रा.नि.५.११ । नके। रा.नि.व.१६ । सी (जा) । विकान्तायो। सत्यवती । स्त्री। ममोपदे । वायाम्। बकी- यसनाधिकारा.नि.व.५ कलायभेद । (5611 भाद। द.निघ। "ससोना निष्ठिका सिगळी ।" श च तदनुषा:- सत्यवाक् । पुं। काके । विका। "सतोला यायला हवा यात-पिश-विपापहा। सत्वाहा। स्त्री। माध्याम् । बझी मारू। मच गा मा तु लिम्का च वारस नेमवितला" वै.निया सतुषम् । को। धान्ये । धान । शब्दकल्पः । सत्वक् । खी। गिरायाम् । रा.नि.व.१८॥ सतरः। एं। तुपे। उपा.। सत्सारः । पुं । तचविशेपे । गएमाद्री सत्वादम्बः । पुं। कैलि यादमह । दमिदनाम । शब्दकल्प:। सस्वादनः प्रगभूः शिशु सत्सुकन्दकः। एं। पटविधस्वावर विषान्यतमे, विषै। सघ पोसवर्ण: । पवि.३स्थान.५(प.। सत्काञ्चनारः । । रक्त काशने । “सत्काषनारः | मथुत्कारम् । को। धुत्कारसहितवघने । ई.प.। कागानः।" ग.प. सदंशकः । पुं । कर्कटे। बौदा। रा.नि. सत्काराः । । छनपधिषि। दानायी। घ.१२। सदंशवदनः। पुं। यादपचिदि। काँहनाषी। सत्वम्। सी। पासि। घरषि. मनसि। रा.नि-य.१९। "सव मनसि।" ६.सू.१५. । वले । खभावे । म.। मगोविकाश सत्वं मनोविकाश सायदा सदजनम् । सो । पुपानने । श.प.! या तथा स्थिति:।" रा.नि.व २१ । प्रापिमा।सदनम् । को। भवसाद । मा.नि.! मले । मे। पग-। समौ । कृमि । सु-चि..। सारे । रस.। सदाकुसुमम् । को। धानकोपुषे । मिषः । धादिः । "मासय निर्गत: सारः सवमिन्यमिधी. च.क.क.प.सा.चि.. - श.प.। "कलितः पालक" ग.च.. . ।

·। १०८४ ] सनि । . ...... सदागतिः। ५। वायौ। अमः। सुर्थे। मे। भोजनं। तमुष्णोदके सान सद्यः प्रापकराणि पट् ॥ घाणक्यः । सदागतिशत्रुः । पुं । एरणाचे । वि.क.क. स्त्री.रोनि. पपरागतने। सद्य:पाणहरः। वि। पावातमावमेव नीरन- सदातोया। स्त्री । एलापाम् । कौन माशो। सथाविधदेहमम्मम्पाने यवाहते वनवणं मियते। मु.शा.दया। सद्योमारकद्रन्ये , गुप्त- बनौ। श.च. मौसतरुपदध्यादी । सु.म.४६ प.। “तिमाम दियी सदानत्तः । । खानपक्षिणि । श.चः । चहा याला स्तरुण दधि। प्रभात मैथुनं निद्रा सदापुरः। पु। कौवमुसायाम् । द सद्य:पापहराणि पट्॥" पाणक्यः । वै.निघ. सद्यःप्रौणनम् । को। आहार। वैदकम् । सदापुष्पः । । नारिकेला । प.मा. । सद्यःशाया । स्वी। एकशिम्बयाम् । बानादमी। ता। द पोदन। मन्दारा । नान माकन्न । रा.नि.द.१० । See राजाकः । पक- सद्योव्रणः। पुं । सद्योजातयते । निदान- वृक्ष। यादन्त गोरा कुन्दन । न जाय। "नानाधारमुखैः शम्नानास्थाम निपातितः । रा.नि.व.१० । कपिपिप्पल्यवाम् । नाम यांगांड भवन्ति भानामतयो नणा' ।" ते घ पडिधाः वे.निघ । स्त्री (यो) । अवक्षे। बोदना गाछ। छिन्न भिन्न विईचतं पिच्छितं.ठति। मा. च.मू.५५. । सु.सू.४३५ । रक्ता। प.मु.। च वि. नि.। पपिच-"सद्योत्रया वे सहमा सम्भवन्य.' न. कासवई। हातमा नै निघः । भिवाततः । अनन्तैगपि तेरजमुच्यते तुटमटधा॥ सदाप्रचूनः । पुं । रोहीतकहते । । दृष्टावरुत्तविच्छिन्नमविलम्बितपातित । विभिन्न रा.नि.व.८ रकरीहिसके । वै.मिघः। कुन्दबद । विदलितम्.... ....वच घर' लसीकया। पठन । रा.नि.२.१० रतलेशन या युक्त सझोष हेदनात् सवेत्। य- सदाफलः । पुं। नारिकेलहने। भा.म.मा.व. । गाढ़ ततः कृत्त विधिन स्यात् रातोऽपि । मविलम्बि सशेषास्थि पातितं पतितं तगोः । उदुम्बराचे। याद्र । मै.। रा.नि.क.११ । सूझारसमस्यमिद्वन्तु विई कोठविवर्जितम्। भिन्न- या.सू.१५ प्र. । “न्य गाधपिप्पलसदाफलरोधयुग्मम् ।” मन्यहिदालतं मन्चरक्तपरिणते। प्रहारपीड़गोत्- विवहक्षे। रा.नि.क.११। सपुष्पवानांको। कुन- (दछन । सं. । स्त्री (ला) । विसन्धिपुष्पह । सोमबहलपत्रकः । । येतपुनगंवायाम् । के शात् सहाम्या पृघुतां गतम् ॥" वा.उ.२६. । रा.नि.व.१०। वा विशेधे। मका वन, भूनियन बन । गुणाः-विदोषती रमपित्तप्रसादनो सद्योमांसम् । ती । . अभिनवमांसे। नईदा कएकच्छवी थ। रान.। योम। गुणा:-यल-मायवई कम्। "सद्योमांस सदाभद्रा । स्त्रो। गाम्भारोह। प.सु.। भा. नवान बाला स्त्री धीरभीननं। घरामुखोदकशे व म.भ.मू.बा.चि.। साःप्राण कराणि पट " घाएदयः । सदामण्डलपत्रकाः। पुं । येनपुनर्नवायाम् । सनः । पुं । घण्टापाटलत । बनाएन । वे.मिघ.1 सनपणी। स्त्री। अपराजितायाम् । श.र.। सदामांसी। स्त्री। मांसरोहिणीभदे। रा.नि पासनपर्णाहते। व..२ । गुणा:-मासरोहिणीसमाः। सनाभा। स्त्री । वेवपाटले। मारमा सदारुहः। पुं। विखा। वै.निघः। वे.निघः। सशस्यन्दनम् । सी। निपन्दे । विका.। सनामकः । पुं । योभाञ्जनहते। श.. । सन्न (न् । की। गले । मे। है । बमः । सनिग्रहः। पु। हिविधसन्ट शान्यतरसन्दंशे - सवःप्राण्करः। वि । सयीहत मुगादिमांस स लोहकारसन्टश इव वोलपद्धः। पनिगइय नवानादौ। “सीमांसं नवान्नच याला स्त्री वीर पनिबन्धन: स्वर्णकारसेव। सु-टी.ड.०पः। वे.निघः ।

·सन्द । १०४.५ ] सन्धि सनिष्ठेवम् । हो । चाबुलाते । यमः । सन्दानिका । स्त्री। परिखदिरे । विवामिन्द्र । सन्समचरः। पं । निरन्तरधरे। लक्षणं रा.नि.व.८। (नौ).गौशालायाम्। जापान। "समाई वा दशाह या डादशाहमथापि वा। सन्तत्या यो विसौं स्यात् मन्ततः स निगद्यते ॥" दोष सन्दाहः । । सम्यग्दाहै। वालीष्ठमुखदाहै। धातुमलमूहको सन्ततोत्पतिरिति घरकः । रा.नि.६.२० । सन्तसकः । पुं। तमकवासे । तबादलपं.--"टट् | सन्दोग्यः । पं। मयूरभिखाहक्षे । खेद वमथुपाय: बारह वर्ष रिकान्वितः । विशेषाद | सन्दष्टभोजनम् । को। स्योगविरुद्धभोजने । दुर्दिनेता म्यासः स्यात् तमको मतः ॥” इति । मा.नि.ग्रहणी. पि.। स.उ.५ १५.. सन्धानम्। ली। मद्ये । रा.नि.व.१४ । सौराष्ट्र- सन्तर्पणम् । ती । “द्राक्षादाडिनयुज रोकदलो मृत्तिकायाग्। नमन। सरासवलतमद्ये। घसमधुशकरायुती लागत । "द्राथा दाडिम. "ट्रवेषु चिरकालस्य ट्रव्यं यत् सन्धितं भवेत् ।" खजूर कदलौरान्वितं । लामापूर्व समध्यान्य गुप्पा.-दख रुयं पाचन वासनाशनन । दैनिघ.! सन्तपंचमुदाधसम्" रा.नि व.२२ । अतिभोगने। सुरासनौकरणे । মদ তৈরি করা। যা सु.ए ४४मः। पसिटमी, रसादिवईदा-नवान-मद्या. कल्प नयनानन्दः। काझिके । इला,। व्यन्मने। यतिसेवने। प.द.न्य थि। रा.नि.व.२०॥ सन्तानः । कल्पाचे । पम.। स्त्री (ना)। सन्धामिका। स्वी। भोज्यद्रव्यविशेषे। पापार मोलापराजितायाम् । वै.गिधः । [याम् । दे.निघ. । इति लीक। पामसन्धानिकायाम् । थारमन सन्तानच्छ दिका। स्त्री। नीलापराजिता भाद्र । यथा-वर्षपाः १ श. मरिचं २ ती. सन्तानिका । स्वी। मर्कटकालटणे । गाल लतो. मेथिका २ नो. मोरकं २ वी. हरिद्रा खादि वाम । रा.नि.व.८ । फेने। छुरिकाफल । १तो. नागरमुस्तकं १ तो. पनीरक १ तो. पारा. चौरसरे । गानाई। गुणा:-गुरुः शोता एकव चूर्णयेन् । आयफलानि २० निरस्थौमौ हया पित्तर के नातनि । रा.नि.म.१५ । पपिच, हिखण्डानि चतु.खानि वा कृत्वा तदभ्यन्तरे -"तपो हो बिग्धा यलाम वल-अमला।" पूर्ती कीचूर्ण पूरयित्वा शलाफया विद्वा च तेले मिष्टानविशेष । गा। यथा- -"दुग्धस्य धिपेत् । पाकरानः। शराय पतुष्टयं शर्करामशरावपरिमिताम् वृतं सन्धानी। स्त्री । सन्धाने । श.र. । शरावपादेकस ग्टहीत्वा तदुग्ध पायतन धनी | सन्धानोयवर्गः। पुं । पञ्चम-दशकायमा भूते उणे सिते मन्यानम पसरपनी भविष्यति, कपायवर्ग, मनसंयोजने। यथा-मधु कमधुपर्णी- तत्फेनसहितदुग्धस्य तमाशारोपरि रचणात् सरी पूग्निपर्यम्बट कौसमझा नीघरस धातकोलोप्रिया मायते । सम्सरमम्त या चतुष्कोणाति निर्माय कट्फलानोति दर्शमानि सन्मानीयानि भवन्ति । हतेन मशा एकतारपद्धशर्करारसे मग्नं कुर्यात्, यठिमङ्, उन, जादूटन, पाक्नान, बत्रा- किन्तु तत्राधिकचयं न तिठेत् । पाकराजः। ক্ৰাস্তা, মােচরস, ধাইফুল, শোধ, প্রিস্তু, सन्तापः। पुं सापे रा.नि.य.२०। दार कऐका प.। रोगे। "खेदावरोध: सन्तापः।" मानिः । सन्धारणीयः । चि । संगणे । शनिशा प. सन्दशः। पं । सन्दंशिकायाम् । मोशमी। म.४५. है.प. । नासारीमापहरणयन्तमदे। नाकमाया। सन्धिः । ' पस्थिसंयोगन्याने। स विविधः स.पि.१५. । दमासशिरासायुगसन्धीहरणार्थे चेष्टायाम् स्थिर। शाखाउनु कटिषु चैटापन्तः, षोड़शाखयः। तस्य सनियतानियही दो भेदी शंषा: स्थिरा इति। ते घ सन्धयः २१० । तेषा भक्तः। स..०.. शाखाखष्टषष्टिः, कोडे एकोनषष्टिः, यौवीदेश सन्दं शिका। स्त्री । सन्दमयन्ने । जी, प८२ प्रति। तेषाच यागोतिसन्धीनां चौवायां दहि, हिन्दु।। मे। ८, कळे ३, हृदयफस्फुसलीमनिधमाडौ १८, ·सन्धि [ १०८६ ] सनि 5 रा.निव.१०॥ दन्ननले ३२, कनपो १, नासिक्षायां २, सन्ध्या। बौदइयरूपे दिवाराविसन्धिसमय। पक्षसि २, गयले २, म १, कर्पयोः प्रत्येक पुपहचविशेषे । गाना है..। १, नुसथ्योः २, भुवी: २, सोपरि २, मनके सन्ध्यापुप्या (प्पो)। मो। नातीपुष्पहते। १, दिरकपाले ५॥ एते च सन्धयोऽरधा तोरोलमामु प्रतर-तुबसे पनी कालतुण्डमाल गमावतामिधाः । तेषाम् पाल्यादिषु कोरा सन्ध्यानम् । हो । मुबारिक । रा.नि.क.१३ । कशावादी उसला: गुद भगादो सामुना सन्ध्यारागः । । सिन्दूरे। रा.नि.३ १३ । शीवादी प्रतरा: शिरःकवादी तुब सेवनी हन्वीरुभ सन्नः (क)। । पियालहदे। ममान । यतः वायसतुपा: कदयादी मण्डला: बीव. पन. नि (क)। खच्चे। पमः। गगाटदेषु शहावा इति । सु.भा.५५ । सन्धिकः (गः)। पुं । सन्नकाद्रुः । पं । पियालहते । मामांग। अनः। स्वनामग्याससद्रिपात बरविशेये। तस्य वदपम्-"पूर्वस्पताल- सब्राहमक्षिका। मौ। विरेचकमविका- सम्म पीपदातहवेदनान्वितं । मतापपलहानि- विपि । चर्क.चि.रावपक्ततनयमधरा। नागर नमिपातमिति सन्विकं वदेत् ॥" प . सबिहार: पि। सनिकर्षविशिष्टे । मा.नि. । दिनं नीवति। पपिध-"ययातिशयिता मवे. सत्रिपातः । पु। महाते। वैकारिकयातादि- जयपसंयुका सन्धिषु प्रभूतकता मुखे विगतनिद्रता दोपसमुच्चये । स नयौदविषः। घ. See सदि लासरुक समसमिति कीर्तितं भवति वा यव पाववर। बर......सन्धिगः" मा.म.एम.। सन्निपातकलिका । स्त्री । प्रथिनीतसनि- सन्धिका (जा)। वो । विधिपुष्पवृक्षे । पावधिकित्सायाम्। गटकता चान्या । रा.नि.व.१० । मद्यसन्माने । श.र.। सन्निपातन्वरः। ई। मानान्यवेदीपिकमर- सन्धिकुसुमा। नौ । विसन्विमुपतये । वै.निघः। विशे। तन्य लषएं--"चरी दाह: इणे शीत. सविनालः । । नखीनामगन्धद्रव्ये । रा.नि. मम्बिसन्विशिरोरुजा। मासावे कल्लुये रतो निग्रे व.१२. See नखो। चापि लोधने । सस्तनौ सरुनी नपणे कल: शूकै. सन्धिनो। स्त्री। वृषासाहिखाम् गवि। या रिवादतः। तन्द्रा मोह प्रलाप काम; यासोऽर. वर्षाक्षान्ता निषादितमैथुना। भ. । घकाल. चिर्ममः। परिदग्या खरस्पी गिता सताना दुग्धायान् । से। [श.प.। परम् । ठीवनं रमपित्तस्य कनोमिनिवस्य च । सन्धिबन्धः। पुं । भूमिपम्पक। छोगा। शिरसो लोठनं पा निद्रानाशी धदि व्यया। स्वं दमूवपुरीपापां चिराद्दर्शनमल्पमः । सन्धिवन्धनम् । शी। वायुशिरायाम्। “एवं नाति गावापा प्रततं फरठ कूजनम् । ਜt मेव मोरेऽस्मिन् यावन्त: सन्धयः स्मृताः । वायुभिः ध्यापरताना मएलानाक्ष दर्शनन् । भूकवं बीता दभिवंहाः................" म.शा-५५ । पाको गुफ्त्वमुदरस्य । घिरात पाकर दोषापा सन्धिमनः। । पस्सिम वैद्यकन् । सत्रिपासवराति:" मा.नि.। स: १३ विध. सन्धिमुक्ताभग्नम्। हो। द्विविधभग्ररोगान्तरे सन्धिकादिमंदात-सन्धिकान्त कान्दाचितवमम- भने। तइ उपिटादि पढ़ विधम् । तव प्रसा. शौसाहन्द्रिकफरकुलक-कर्षकमुन र होवि. राखन विवर्मनाक्षेपपाशनियशवं स्पर्मा प्रलापकनिकालिन्चासाः। तपास कराना सहत्वञ्चति सामान्यलक्षपम्। न.नि.१५५ः। See मर्यादा यथाक्रम १०१२०१२४१५२५१३ तेषा रा८१०४६१८ दिनानि भवन्ति । मनम्। -एकीलपातपातपदेन सप्त । प्राइमध्य- सन्धिरा । स्त्री। सन्धिवेदनायाम् । निदा. । सोनवानपिनकर पडिति। तदयघा-वाती सन्धिला। स्त्रो। मदिरायान् । ने। स्वपः पिनोलप: कमोवप इति विभेदः, वात. सन्धिवतो (वेला)। स्त्री .. विसन्धिपुष्पपे । पिनीलप: वातमोजपः पित्त मौलए इति रा.नि.व.१.॥ विभेद इति पट वाला एक इति सप्त। तथा ।

·अन्य:- - । १०८७ ] सपु प्रहदवाती मध्यपित्तो होनमः ।। गध्ययातः रवितारहम। भगौलत योजय मई ये दिग प्रपित्ती होगकफ: २। छौनवासः प्रापितः अयं वहिरसेन धम्ने । विपक्ष दखाव कलापमाप. मध्य कफ: । प्रबद्धवातः हीनपिनः मध्यकफ: ४ ॥ मनादिपित्तः परिमावयेच ॥" मावा २-६.। मध्ययातः हीनपित्तः माइफ: ५। होगवाती अग , कद २७, मष्ठिभ, नाय, मध्यपित्तः प्राइकफ इति ६ पट, इति वयोदश । স্বর্ণভম প্রত্যেকে রসের সিকি ভ, বিষ तषाच वातीलणादीनां नामानि यथाक्रमम् १ রসের অষ্টম ভাগ, এক চিতার রসে विस्फारकः, २ पाशुकारी, ३ कम्पन:, ४ वभुः मानिया वगै निव। रस.चिः । (धूः), ५ शोज मारो, २ भानुः (फलाः), ७ कूट "हिलं गन्धकं नाम' मरिचं पिप्पली विधम् । वासलः, ८ संमोहकः, ९ पाकालः, १० याम्यः गुरकी कनक-वीनस वक्षार्णामि कारयेत् । (संग्रामं.), ११ मापाचः, १२ कर्कोटकः, १३ विनयापवतीयेन विदिनं भावयेत् सुधीः ॥" (वेदारिक:) (शर्कराख्यो) विद्याख्योति वयोदश- मावा २र प. पखण्डः, पर्वक्वाथः । भेदाः । च.भा.म.एम. । तन्मान्तरोतनामानि यथा शिल, शकक, जामा, भत्रि, निगल, विष, -शीताइः, तन्द्रिकः, पित्तयिभमः, कर्णिकः, है, बनवावौष, बाज नमा जिलकाः, कण्ठकुलका, रुग्दाह:, राठौवी, भुन- मिफिनम ७मिन मलिन कब्रिाव । भैष. । नेव', प्रलापकः, पभिन्यास', कण्ठयहः, कर्णयह- रोति । पुनस्तन्नान्तरीकनामानि यथा--कुम्भीपाक:, सबिरुद्धगुदः। पुं। निरुइगुदरोगे । See पोर्तुनावः, प्रलापी, पन्नाहा, दण्डपातः, पन्तयाः, गिरुडगुदः। एपोदाहः, हारिद्रः, मजघोषः, भूतहासः, यम्न- सनोदकम् । शौ। सिन्दुरे। प.स.। पीड़ा, सन्यासः, संगोषी चेति वयोदश। भा.म. सन्यासः। पु। मृविद्रोगविशेपे। लक्षणं १भ. लक्षपादि स्वखपर्याथै मृग्यम् । यथा-"पाग्दै इमना चेश पापिप्यातिपक्षा सन्निपातनाड़ी। जौ । दन्तमूलगतरोगे। मलाः। सन्नस्यन्त्यमलं नन्तु माणायवनमामिला। लक्षणं-दाहचर-यसनमूछ न वक्तशीपा: यस्या स ना सन्यासमन्यतः काठीभूती मृतोपमः । प्राएं- भवन्ति विहितानि च लक्षणानि।" मा.नि. । विमुच्यते शीघ्र मुका सद्यःफला झियाम् । मा. स िनत् (हर.)। पुं । नेपालनिम्बे । नि. । सनिपासब्जरविशेष। लघणं-"पतिसरमि हिन्द्रा बनिघः। वमति कूनति गानाण्यामि चिरं नरः चिपति। सन्निपातपटः। । वैद्यकग्रन्यभेद। सन्याससन्निपात प्रलपत्य झाचिमण्डलो भवति ॥" भा. म. १भ। सन्निपातमृत्युन्जयरसः। ६ । सनिपात: सपनारिः। पुं। वंशभेदे। पड़ बाम । न्दर रसः। पाठ:-"विषं सूतकगधी घ पि "ब्राष्टिः सपनारि हुसन्ततिराएपः।" मस्पराइयोः। पाजमायूरपिचे ५ महियाथापि सपन(त्र)छतः। वि। पीड़िते। दुःस्थापि- योजयेत् । हरितालच सत्योर्ष वानरीवौजसंधुतं । ते। एं। शराइसमगादी। भन्दबन्पः। पानागं पित्रमूलं भयपाल कस्कयेन् । एतत् सच समशिन पजामूबए मईयेत्। माषय सपनाकरणम्। को। भसिपीड़ने। पति- सहयौ पाार्या टिका सहिषग्वर:........." नेदनायाम्। इला.. विच, नादा, शर, मार गिल, मनिल, सपनाहतिः। स्त्री। पतिपीड़ने। है. प. शेशननिड, मागबभिर, मारिपनिल, विकाग, सपादमत्स्यः । पुं। पादविशिष्ट मण्यविशेषे । বিকটু, আলকুশীবীজ, আপামুল, চিতার तद्गुणाः,-"सपादमम्यो मेधावान् मेदाचयकरय সুল, জয়পালবীজ প্রত্যেকে সমভাগ। শিলা- वात पित्तकरशापि राषिकत् परती- পাত্রে ছাগদুগদ্বারা মর্দন করিয়া, মাষকলায় मतः ॥". निघः। धमान वगै विद । भेषः। सपीतकः(तिका)। पुं, तो रानकीमा- सग्निपातसूर्यरसः। पुं। सन्निपाराचरे रसः । तक्याम् । धन्न्न। रा. मि. प. । पाउ:-"रसेम गन्धं हिगुणं प्रद्य वत्पादभागं | सपुष्पका । स्त्री। सिलयासिमोशाली। . 138 ·सप्त सप्त । मपूजका। न्यो। विन्दवामिनीमानो। मानि मापतैलं वा । रसार । तत्पाउ::-"मापकाचे पाला- कानाविरमय । रा. नि १८ । कार्य राबाया दशमूलने ! यवकोलकुललाना सप्तच्छदः। । सप्तपरंतचे। छाजिनानां । छागमासमवे पृथक् । प्रस्थे तेलस्य च प्रम्य चोर दत्वा चतुर्गुणम् । रानाम गुप्ता सिन्भूत्यशता- रा.मि.व.१२। सु.म.२८म.। लाचादिः । वा.सू. रण्ड-मुसकः॥ नीवनीय बला-च्योः पर्षदच- १५ प.। भारवधादिः। समैभिषक् ॥ इत्यादिः । छिलटण 18 *. सप्तदलः । । समपर्ण थे। सरधोनामगध सावा गांवदनाव भजन : . लय द्रव्ये । महासंगन्यतेल। 18. ICवाना /२.सन ७.C/3.! सप्तदलपुष्पम् । हो। मुगरपुश्य । समझद. ब्राम! /२ ग. बनग.81, मग. पुष्प। रस. र. याल. चि. न/२. बन.C/34.1 यर, कुन- सप्तधातुः। पुं। शरीरस्वरसादिधातुए, रस. শুঠ ও কুলখ মিলিত /২শ, জল ১৬শ. শেষ रकमास मेदोऽस्सिमन मुकेषु। "रमासनासमैदी 18. शशाश्म २ . कण ५. अप ऽस्थिममायकसमायो......" रा. मि. व. २२ । 18 में। श ५ म. । दार्थ ब्रामा धानमी- खादि समधातुपु । तदयथा "वर्ण रुप्यञ्च বী, সৈন্ধব, গুলফা, এরমূল, মুতা, तामझ रगं यशदमेव च। सौर हीच पते. खोक्नौमान, हवामा, पिथ,२ काम1: धासबी गिरिसम्भवाः ।। सप्तभद्रः। पुं। शिरीषतते। श.च.. सप्तनाड़िका। स्त्री । मनाटी। नै. गिपः । सप्तनासा। स्त्रो। पादिग्यमनायान। २. सप्तमुष्टिकयूषः । पूं। यूपविशेषे। स पञ्च- हति।। रा.नि. प. ४ । मुटिकधान्याहौनामकै कमुष्टि ग्टहोलाट गुषतोये पतः। "यपदोलकुलाये मुद्दामलकशुरखकः । सप्तपत्रः। पुं। मुहरपुष्पाचे। सप्तपतये । धन्याकविश्वसंयुनीयंप: स्यात् सप्तमुष्टिकः ॥" सः । सप्तप(व): (ख्यः)। पुं। (Alstonia सप्तरताम्। की। शरीरस्य यहि:स्य रसव scholaris. Syn. Echites scholaris) सप्तविधाययवे । यथा-पपाइनितीमखकरतल . सनामया। हानिशा। हिं छाति- तालुपादनलघु। सामुद्रकम् । यान्। कं एलेलग। म मातरणा। ते ऐड़ा. सप्तला (लिका)। स्त्री। (Acacia con- कुल, परिटाफ। यम्- दायविए । स-पाया:- cinna.) पारशरीटाकर । वनौठी में विगालव शारदी विवादः विद्धः विनदः पिन्याक: सारदः देवाचः ददगन्धिः रोपना चिकय, गोगु। वम्. सि काकाद। दा. चिर- यहनायः भूतिर यहामी यानाशगः गुरू- कर । तु सोभेटे । मनमाविरभद। स.सू. ३८.। पुपः गुरम उप्पः शकिप: सुपर्णकः प्रयुक्छदः नवमलिकायाम्। वासन्यौ । मलेकि। रा.नि. घन्मछदः युग्मपर्ण: गुमिःपाद: बालक यहपर्णः य. १० । भा.। चम्म कपायाम् । कामनाया, शागलिपयक: मदगन्धः गम्भिपणः । “शालालो. परेकाम। प. सू. २४ प. प. द. गुन्मपिः। सहमपत्रः गममदगन्धयः गरदि विकसनशील; (खिका)। सु. पि. १८प। उधः।" स.मू.२८प.! गृपा:-तिकोणे | सप्तविंशतिकगुग्गुलः। पुं । भगन्दरे पक्क- दोपनः विदोपत्रः परत शमित। रा.नि. गुग्गु स्तुविगये। "विकट विफला मुस्तविला. व. १२॥ वासगुन्मदरः जिग्धोर: तुपरः सर: माधव कम्। शटपेला पिप्पलीमूर्ख इयुपा सर कमित्र य । मा.। को। द्राचारसभराघरा- दारु च। तुम्बुवरकर चच्य विद्याला रमनी- मध्वादिकसमिसानदे। यया-'ट्रातादादिम. दयम्। विड़सौवन ले पारी सन्धर्व गमपिप्पली । खरमाणिताच समर्करें। लाजची समध्यान्य यावन्त्येतानि चूर्णनि तावहिप गुग्गुलु विकगा, समपामुदागतम् ॥" श.प.। नौ (प, पौं)। विद, सूज, विजन, उ, हिडाभन, मागे, खजानुकायाम् । नजावी। रा.नि. व. ५॥ पगारे, निश्नम, स्परुन, मवनोद, सप्तप्रस्थमापतैलम्। लो। हायाधी तेलं ধনে, ভেলা, চৈ, রাখালশীর মূল, হরিদ্রা, ·| - {022 ] सम . দারুহরিদ্রা, বিটলবণ, সচল লবণ, যবক্ষার, बालके । लामा । सा. की. ह. झौवरादौ । बलायो । সাচিক্ষার, সৈন্ধব, গজপিপুল, প্রত্যেকে वै. निघ. २ म संगहणी.चि. कुटनापले है। जा सकन 48 Col. . ८tना समङ्गिया। स्त्री। लजालुकायाम् । दि.म. পরিমাণ বটা করিবে। অনুপান জল। क. गभांधिकार। सा. कौ। भेष। सप्तशिरा । स्त्री। नागवलीलतायाम् । नाम- समठः । पुं, की। शमठास्यपाल दे। शनि- माद। गी। रा.नि. य. ११ । समरठः । पुं। फलशाक विशेथे, वपुषादी। सप्ताङ्गगुग्गुलुः। '। नाड़ीवणे पौषधम् । विफला शुण्ठी पिप्पली मरिचम् एषां प्रति ४ तो. समन(त्रित)यम् (वयौ)। को, स्त्री। री- तकोनागरगुड़ाना समभागे । रा. नि. व. २२ । शुद्धगुग्गु लु: २४ वी. हितेन पिता यथासम्भव भक्षपीयम्। सा. की। समदोषत्रयम्। ली। वात-पित्त काफ-साम्य. भावे । "वातपित्तकफा यष समतां यान्ति नित्ययः । सप्तामृतलौहम् । लो। नेवरोगे श्रौषधम् । विदीपस्ममित्य तत्.. ॥" रा. नि. व. २२॥ विफला यष्टिमधु म. सनभागः सर्वचूर्गसमं लोई समन्टपतिः । पुं। शीभाभनवते । रस.र-बाल. नापमाना यटी समधुभ्यां भोक्तया। सा. की। चि. नागार्जुनधुणे। सप्ताचिः। पुं। पिवफल । চিতা গাছ। समन्तदुग्धा । स्त्री। मुहौवक्षे। का पनौ। पमः। मनमा । प सु.। रा. नि. ३.८। [मिघ.. सप्ताश्वः । पुं। पहथे। यादन्न गाछ । समन्वितकारो (इन्। पुं। पानहा। दे. मम.। श्वेतरीहीतकतक्षेबउ बागाई। रा. नि. व. ८। सूयें। समप्रकृतिः। वि। समधातुप्रकृती। तक्षक्षणं सप्ताहः (वा)। पु, स्त्री। सप्तपर्णहो। भप. यथा- "सम्मिघवोऽतिसदीप्तगावी गम्भीरधौरी. ऽतिविदीर्णरीमा। रामाप्रियो भारसहोऽतिनिद्रः कुछ. चि. महामझामकगुड़े। वा. चि. १२ प.। वै. निघ. सर्वज्व. पि. अखत्याद्यते । सु. पि. एम. । भोगेन युक्तः समतापलत्या ॥" पवि. ५भः । सप्तिः । । पथे। पमः। समयोनिः। पुं। कफे। वै. निघः । सफरः । पुं। पोष्ठीमरस्य । ५. टी. मः। समलम् । को। विष्ठाया। श. र.। वि। सफरौ। स्त्री। प्रोष्ठीमत्स्य । जे गांछ । भा.। मलिमे । । रनवसामवपुलौहपु। च. सू. १५। समवर्णजा। स्त्री। फुटुमशाली। रा. नि. व. समम् । की। पुप्पे । ये. निध. । पुं। इस्ते। १६ । See कुमशालिः। समकावणः । । गालविशेधे। निघः । सम(मा)वायः। पुं। चपृथग्भावे। "सम. समहात् । पुं। कफै। वै. निघः । पायोऽपृथग्भावः ।" प. सू. १ म. मा. मिः। समकोलः। पुं। स! विका.। हिसाहित-द्रयासमुहानाम• समबाघः। एं। अटमासायशिष्टताधे। सम. पर्याप्तभोगने । “हिताहितोपसंयुकमनम् समशन चाटांशको मतः।" रा.नि. क. २० । मतम् ।" स. ए. ४६ धा। समगन्धिकम् । को। उौरे । वान गण । समशर्करचूर्णम् । सो । राहण्यादी, कासाधि- रा.मि. द. १२॥ २३ ॥ कार च चम्। नवन, बांग्ररुया, किन समगा। स्त्री। मनिहायर्या । रा.नि.व. २३ । প্রত্যেকে ২ তাে, মরিচ ৪ তো, শুট ৪ প. लजालुकाधान्। रा. नि. व. ५२३ । भा. म. ४भ, गमिमान हिनि। सा. वी.। "मुण्डीकथा- दालातिसारे । “समाधातकीलोभसारिताभिः।" मरिचनागदखातगेलं तितं कमविवस्तिमूईम- स. सू. ३८ अ. प्रियवादिः । म. चि.प. ग. न्तात् । खाददिदं समसितं गुदसापिमान्दा वासा. ४. सन्मानीये । वराहकान्तायो । वास। सचिवसनकाठच्दामयेषु" रस.र. पी. चि.। प. सू. ४५। ६. द. प. सा. पि. पूत्रिपोदिः। . समशनम्। की। घ.द. सि.

·मिसि । समी [ ११०० । समु यमदेण्यातदुपः | समीरणः । । मरुयक हवै। हमनी । विगे। Eि का। सत्पर्याया:,-मण्डोर: रा. नि. व. १० । वायो। तामाक: बोकायः करदकिफलः | समीरणा । म्रो। गर्भाशयस्थित-गादीविरी । उपदंशः। गुपा:-कटुरपा रुयः सुखशोधनः "प्रधानमृता मदनासपचे मारपा नाम विशेष कफवातप्रशमनः दोपनः दाहकच । रा.नि.य.४ । नाड़ी। रास्ता नग्ने यत् पतिवन्तु यो तद्रिक पामा। वे निघः। बादिति चन्द्रमौग्निः ।" समष्ठि(ठी)ला । नौ। कटुगुरपे । नद्यामे। समौरसारः । । विज्ञहते । रा. नि. व. ११ । है. निघ। गणोरे। पम.। शमठनाममा ससुच्चयः । पुं। इददिति ममुझयः । यया विशेपे । वामदासानन्दः । -मांस वगें एपहरिए चावतित्तिरिगारता: प्रधान समांशा। स्त्री । इसपलायाम् । पादानज़ा के.निघ.1 त्क्रोशः । पुं। फररीपरिष। श. र. । समानवायुः। ( । तद्रामक देहव्यवायो। समुक्लिष्टः । वि । सयानात् चलिते, वह नमान दो। तस्स म्यानं पच्च मानाडाराशयः । नौत। वा. चि. १ प. पाणः । सस गुप:- "बामपक्षाशयपर समानी पद्धि- समुत्यानम् । की। व्याधिनिये । मे। सहतः। सोऽन्न पचति तनाय विशेषान् विवि- समुहः । । सम्पुटे । हारा। नन्दि हि। गुथानिसडामोसारप्रमतीन् फुरते । समुहिरणम्। को । वमने। वै. निघः । गदान्।" म. नि.१५॥ समालम्वः (स्त्री) । पुं। सुगबरोरिपरी । समुद्रकफः । । समुद्रसेने। विकाः। समुद्रकान्ता। स्रो। स्पृहायान् । निति। रा रा.नि. ६.८। रा. नि. व. १२॥ समालनमः । । कुटुमादिलेपने । पमः। समालन्भनम् । सो। कपाये। कुदुमादि समुद्रग्रहम्। छो। मलयन्नग्ट है। का विन्पने। विका. नाद चन्द्र विका। समासवान् ।। तुबह। भ.. समुद्रजम् । की। सामुद्रलवरी। रस. चि.। समाद्वा । स्त्री। गौनिहायाँ । नास्त्रिागाद। समुद्रजलम् । सो । सागरसलिन् । तद्गुणाः, लव उप विच वैवर्षदोषजनक रजामयकरं समितः (ता)। पुं, नो । गोधमचू । नत । दाहानिपिनकम। पपिच-"सामुद्रमुदद चारं सबंदीपप्रकोपपम्। यथा- "गोधमा धवला घोताः कुहिताः गोपिता- स्ततः। मोदिता यन्त्रनिपिटाचालिताः समिताः । समुद्रनवनीतम् । शो। पमृते । म ताः।" मा.। है. घ.। समुद्रपुप्पम् । ली। कपित्वपुणे। गुणा:- समिटुत्तमः] तुवरं मधुरं गीतलं रत.दोपतं कमन्नं पित्तनं पुं। पलामाई। . निघः । समिहरः कामलाहरं गर्भिपीकटहरव। कै.निघः । समुद्रफल(क)म् । लो। (Argyria spe. समीचकः। पुं। मैघुने । शब्ददन्यः । ciosa.) सनामन्यातहतमन्ने, कपित्यफन्ने । समोची। स्त्री। नीमगे। दादिपाये समुद्रकापचा इति भातम् । हिं कथ समोच्दा । नौ। वराहकान्तायाम् । फल, समुन्दरकापत्। वम. समुन्दरगोक। से समोदः । गोधमर्ष। गमता भन्दकल्पः । समुन्दरपाल । व.निघ.भ.वा.न्या.चि. लिपद। वदुक्तं-"समुद्रनाम प्रथमं पथात् फलमुदाहरेत् । समोनिका । सी। प्रतिवर्षप्रसवायाम् गदि । ममुद्रफलमियादि नाम वाच्यं भिषवरैः दारियांनी गार। श ..। गुपा:-"फलं समुद्रम्य कटूय कारि याताप समीरः। । गमोह। रा.नि. ३.८ मूतगिरोधकारि। विदोषदावानलदोषहारि क.फा- .

·च. एम. । ससु ११०१ सम्फा मयधान्तिविरोधकारि" पवप्रदेशः चर्मरोग- | समुन्न(नम् । की। पार्द्रतायाम् । पमः । धरः। मूल वातहर' सायुदौर्बल्यै पहिसम्! ससूरः (रु.)। पुं। मृगभेदे, सम्बरमगे। है. कधित्। कटा वातन लतापसारक विदोष कफरोगघ्नं मान्तिमाशाख । भा.। "समुद्रस्य फलसोग विकाचे व विदोषनुत् । यातच भूत- समूहः । वि। सानिपासिफ । रा.नि.व.२० । वाधाच कर्फ भाम्नि शिरोस्नम्। दोषं दावा- समूहगन्धम् । की। गन्धराजे। पांगी। नलास्यच नाशयेदिति कीर्जितम्। नलेन दृष्ट. रा.नि.व.१२॥ पीतच कमिमाशकरं परम् ।' निघः । समूहनी। स्त्री । सम्मार्जन्याम् । आँ। । है.च.। ममुद्रफेणः (न:)। पुं, लो। घनीभूत साग- समूहक्षारः । पुं। सर्वचारे, मलशोधकचार- रोत्यफेनपुग्ने। मम्मत कना । गुनं. समुद्रफिए । द्रव्ये । मोवान। वै.निधः । सम्पर्यायाः,-फेनं फेनः फेनकः पचिकफ: सिन्धु- समोदकम् । को। पर्छ जलघोले । मनः । कफः पर्षवजः पर्णवत्रफलः डिडिवः हिडिर: सम्पत् । स्त्री। वृद्धिनामौषधे । हिण्डीर: समुद्र कफः गलास: उदधिमल: श्वेत सम्पत्तिः। स्त्री । ऋद्धौ । धामा लवणोदघिसम्भवम् समुद्रफेणं वाड़ि फेनं पयोधिज सफेनं अभिहिडिर: सामुद्रम । गुणाः- सम्पदाता । स्त्री । ऋद्धी! प.मु.। शीतलं कषायं नवरोग कफसरोगहरं रुच्च' सम्पाकः । । पारग्वधव। मान्दानगी। करोगनच । रा.नि.व.ई । “पक्षिणी रधिकरी प.मुः। घ.द.भप-चि उत्पञ्चगव्यते । लेखनस्तुवरी लखः। चतुष्यः शीतलव पट सस्याबः। पुं, कौ। रोटिकाभेदे। हिं पराक् । सादिरमाहरः। सरय विपदोषनः कर्णशूलहरः सनिमापविधिः यथा-पच्या साज्य-समिता. परः । कफन काण्डरोग पित्त व विनाशयेत् ॥" निम्मिता तभजिताः। कुहितायाचिताः पद्ध- शकरातिविहिताः ॥ सन चूर्ण विपेदेलालवा- समुद्रमण्डूको । स्त्री। बसमको। सिन्द । मरिघानि च। गारिकेलं सकपूरचारवीना- सु.चि.प. न्बनेकशः ॥ एतानामितापुष्टरोटिका रचिता तत: । सस्यान्तःपूरणं सस्य कर्यान्मुद्रा हा सुधौः । समुद्रलवणम्। की। सामुद्रलयो। उनका सपिपि प्रचुरे तान्तु स पचेनिपुण मनः । प्रका: मरना भा.। See सामुद्रम् । रजः प्रकारोऽयं सम्पाव इति कौतिनः॥" समुद्रगोषः । पुं। हिजलहते। शिवनगा । सम्पुटः । पुं । करुषकहते । बरू मागे । शब्द भप-यागी। योगारठ.देशरपाके। गुणा:- "समुद्रशोपः सम्प्रोक्तो यातलो गाइको मसः। पतिपित्तकर व कफकर मती बुधः । वै.निधः। सम्युटाङ्गम् । को। भन्यफले । नाप-मुः। सिन्धुवारे । निगिन्ती सम्यूटः । । फरुवकहते। समुद्रा। स्त्री । ममीहते । माई गाइ । शय्याम् । सम्प्रयोगः। पुं। मैथुने। विका। भा.उ. भी। रा.नि.व.८६। वानो.। "प्यम्त्रीसम्प्रयोगाच्च ।" समासतः । नि। सन्तते। सानि..। समुद्रान्तम् । सी। नाबाफले । बायकम। श.च.। पुं । दुरालभायाम् । रा.नि.व .। माती सम्प्राप्तिः। स्त्री । रोगस्य सनिलष्टकारणे । फहचे। गर। स्त्री (ना)। दुरालभायाम् । मा.नि.। विशिष्टमय व्याधिजन्मनि। पा.। दोप- विक व्यवोपलचितव्याधिजन्मनि । अदिमित मम । स्प कायाम् । नितिए। मे। कार्यते । दायाम नाई। रा.नि.व.४। भैष गिरीरोधि. शेवाबाट अलि । वि.र। "यथा दुष्टन तपत्किडिग्गीतिले। दोपप यथा चनविसर्पवा। उत्पतिरामयस्यासी सप्राप्ति निरागतिः ॥" मा पगि । समुद्रातः। । तिमिलिगीने । लिशियाई। कुम्भीर। मे। सम्फाल:i j। मे। है..। निध। कन्पः।

·. . सन्मो [ ११०२ ) सर सम्ब(र)म् । को। मले। नटा. । पमः। सम्यक्संहितः। त्रि। सम्यक्यौनिते। भा. सम्वरः । पुं। मगमेदे। अपद्र। मध्यविगधे । म.श्म.. में। ब्रो (री) । मतापाम् । सम्नी । शार। सम्यक्क्षारः। पुं। टपचारे। माना। मणकपर्खाम्। डि । पमः । र.सासं। सम्बलम् । खो। भने । शार। सम्यग्दग्धम् । सो। पग्निदाइविगये। दाद सम्बाधः (धनम्)। पु, सो। मगे। मे। प्रयोगने यथायोम्बाई । सु.. । सम्बिदा । म्री। विजयायाम्। मिति । सरम् (स्)। की। मांस । रा.नि.व.१० । सम्बिदामलरी। नौ । गधिकायाम् । गौछ।। नले । विका.। सरोवर। लणं-"नया: शार. गुला:,-"सम्बिदामचरी चोया मादिनी हर्षियो पराचाभी यत्र संमुल्य विति । सरसर."...." तवा। आनयो सहिंपीपल्या मन्मयोद्दीपनी प मा. पुं। महापिठीसरी। रा.नि.वर। वि सा: निट्रासन ननो गर्भपातिनी च दिकाशिनो। दध्यममागे। मानन्द्रमामा भनपरि यो वेदनापहरपी या च मदकारियो । भागो धनः समन्वितः । म लोक सर- सम्भरोद्भवम्। की। गादलव। मारत ताको दधी महन्तु मस्तिति ।" गुप्पा:-मरः सदना रा.नि.६.६ । बाद गुराई प्यो वासवरिप्रमागः। साम्नी पति प्रगमन: पिशमविवहन समा.। साम। सम्भवः । उत्पत्तिकाररी। सम्भवो माम सारफटन्य । यथा-"पिप्पली मधुग तृप्या पटुका यो यतः मग्भवति स तस्य सम्भवः । यथा--"पन. दीपनी सरा" राम.। धारावी नर्भस, याविरहित, विमारोग्यस्य इति । सरःकाकः । । ईमें। विका.। म्बी (को)। च.वि.८५. ईस्याम् । भारत सम्भयः । पुं। कपित्य। दावादानदार। सरकः । पुं, की। महासामान्ये । रा.नि.व.१४ । इन्तमरोवर। शार। भौधी। शोधुपाने। मे। सम्भारम् । हो। दयाविशे। शासन नदम । नन्मनि। विका निघः। । सदयोग्याखिलद्रव्यसमुदाये। सरवा । स्त्री। मधुमधिकायां । मोनाछि। पमः। उनीमानामटि । च.सू.१५८.। सरङ्गः। पुं। पदिपि।पा। सभिन्नः । वि। सम्यगभेदविशिट । निदा. । सरनम्। लो। ध्यवानश्ते । नवनीते । ननि। सम्मानकः (नी)। पु, स्त्री । मानन्याम् । हारा। र.सा.सं.1 दामन, योगे। शार. । पमः । सरनाः (म्)(स्ता)। स्री.। ऋतुमत्यां बियाम् । सन्माननम् । वि। गोधने । रमा। विका.. सम्मिलितद्रुमः । । रक्तपुमनवायान् । सरटः (ट)। पुं । मधुमचिकायान् । नानाछि। रा.नि.व.५। सफलामे । जिनगि।। पम. प्र.टी. । सम्म ढपिटि(ड)का। बौ। गूकरोगभेदे । सरटुः । पुं । ककनास । गिनिज . उपा.। “पापियां भगसमूट्टे संमृदपिका भवेन्।” | सरणम्। छौ। माधवीमधे । वै.निघः । पौर मु-मि-२४ छ। मले। मद्र । ई.व.। स्त्री(ण)। प्रभारग्वाम् । सम्म छ नम्। ती। मुच्छांयाम् । मियति । पंकजानि रा.नि.व.व.५। विववायाम् । मन्मोहकः। पुं । प्रादमध्यहोमवातादिन Cी। श.मा.। सु-मू:३६५.। वेसविति। महिपातबरे। तसर-"प्रतापायाससम्मोरसम्प. स्वएं जीवन्याम् । वै.निघः । मूरितिसमाः। एकपचामिधासाय सवाप्यते सरणिः (णो)। म्रो । सारनाम् । शाह- विपतः। एप सम्मोहकी नाना सनिपात: निद्रा रा.नि.३.५। वा.व्या.चि.मध्यमनारायप मदारयः" मा.म.रमनधि। तैले। घ.द.मापरले . .

·सर . ११०३ सरो श..। गवि। सरण्डः। । ककलासे । शिनि ।। मे। सरसी। बी। तुम्बरपत्रिकायाम्। वा.स.१५ कामुके । पचिणि । शर प. सरसादिः। "यकसरसिभागी कामुकाकावा- सरखः । । नले। वायो। मेधे। श.र. । माची।" सरोवर। पमः। पग्रो। बसन्ते । तपा। सरसौकः। । सारसपरिणि । भाद्रम नायी। सरनिः ।। भरवो, वधमुटिहते । रा.नि.व.१८ सरपत्रिका | स्त्री। पापवे । श.र. । सरसोरहम् । की। पझे। सम.। सरमा। स्त्री। कुलाम् । मे। सरखती। वो। भारतीयनदीविशेधे । तञ्जल- गुणा:-स्वादु रुच्य दोपन ला देकान्तिजनक सरयू:। स्त्री । नदी विशेषे । सा पायोध्यायां सबरोगनं पविनच! रा.नि.न.१४॥ मसिहा। गन्नलगणा:-खाद बल-पुष्टिफरख । मे। ज्योतिगातीलतायाम् । नाकको। रा रा.नि.व.१४ नि.य.२ । ब्रह्मोतुपे। बसौ भकि। रा.नि.व.५ । सरलः । पुं। (Pinus longifolia.) तबा. सोमलसायाम्। च । गाभ्याम् । मद्रुमे । वा.सू.१५५. । र.मा. সরল গাছ, नयमविरष । हिं घिर का गैड, सरल, धूप- सरा। सी। प्रसारण्याम्। जनित्र।। सरल । मं वम्. सुरभाइ। ते सरलदेवदारी। रा.नि.व.५ । मद.व.१ । विधायो । न । मय विशेष । वै.निघः । निझरे । भ. दिरूपको। दा. पिर् । तत्पर्याया:,-पोतदारु पीनदुः पूति- काठ' भद्रसार गनोमः पादः पौरा: स्निग्ध- सरावः। पुं। शरापमाने। कम। म दारसंभ: सिग्यः मरियपनक: पीतवर: सरभि. दिरूपकी.. दायः। गुपा:-कटुवित्रीयः वाय गत्वग्दोष- सरिका । स्वी। हिहु पत्याम् । श.घ.। कानपत्रः कीटगोधकर। रा.नि.य.१२। घ.द. सरित्यतिकमः । । समुद्रफेने । मम्मटएन । या.ज्व.चि. रासादिः। "सरल सेलपालु कम्।" भा.म.४मानेरी चि.नयनशीणाभने । “सरित्पतिकफ: चोरगोरठे । कोनदा प.सु. । सिता"। सरलटणम् । हो। सुगन्धवणे। व.निघ.। सरिलम्। को। नले। नटी.भ. । सरलद्रवः | पुं। धूपविशेष। मजनन । सरिषपः। पुं। सर्पपइये। विका.। सरलनिर्यासः सरताचसारे। जानित देन। सरीसृपः । पुं। सर्पादो। विका.। कृष्णसंपें । चम.. स.पि.२४ प.. सरला । वो। विपुटायाम्। पम। चिढता- सरोजम् । की। पी। है.घ.। याम् । उनी । नाद.। स.सू.३८५. कफशमने । सरोजन्म (न्) । को। पद्म। ई.प.। स-घि १४।१०। प्रविति। कभी। सरोजिनौ। मनी । कमलिन्याम् । मानव स.पि.२५च.। कपिलुद्राचायान् । सपतुलस्याम् । साड़ी पन । मे। सरोत्सवः । पुं। वएपक्षिपि। सारसपरिणि । सरलाङ्गः। पुं। थोवेष्ट। वाणिन्। भवन- या। रा.नि.क.१२ सरोऽमृतम् । को। सरीयराले । पै.निघः । सरसम् । सो । मासे । काठागुरुरिख । थे.निघ । सरोरुट । की। पद्म । १.च. । सरोवरे। भ... । स्त्री (सा) । पचिति । अ. सरोरुहम्। की। पौ । प.सु.। रक्तपझे । वे.निघः । स्त्रौ (1)। पग्रिन्याम् । वे निघः। सरसन्नतम्। की। पचौरचे । (कन सरोवरः । । सरसि। शूझनी । मत्पर्यायाः, मिस्श.प.। -पाकरः कासारः सरसः सरसो सरं सर: सरसिका। स्त्री। पिनाम् । भ.प. । सरकं सरोगिनी। तन्जलगुणा:-"सारसं लघु सरसिनम् । । कमनि। रा.नि.प.१०। वयानं धल्य खाद कपाययत् ।। - व.निघ। भार । - टी.रा।

·। सर्प । ११०४ । सप सकः । पुं। मनसि। उपा.! विंशतिः पट् च पनगाः । हाविंशतिमण्डलिनी रानि. सर्गः। पुं। प्रात्यन्ति कदःखनिहत्तिरुपे सुखे। मन्तथा दश। बैकरोड़वा: सप्त चित्रामण्डलि. राजिला:" एप महानवनिहास्यशिरसः पुमांसः, "सर्गापवर्गयोरि......"। मा.नि. नि.सरणे, सूचनेवनिहास्यशिरसः बियः, टभयलचएमन्द- त्यागे। विषा पकाधा नएसका इति । सु.कल्प ४ भ.। एपी सर्जः। । शालनिर्यासे । भूटना । च द.ज्व. लक्षणानि स्वस्व पर्याये मृग्याणि। तगणा:- चि.पपगजिताधप । “पुरध्यामवचासन।" गाल- पर्णावातदोपहर: कमिदूपाविपहर: चतुष्यः पाके बचे। सज्ज रक इति भाषा । शल्लकीहते। वै. मधुर: मेधाप्रिजननय। "दीं करा दीपकाय निघ । पीतशाले। सामान। शार.. तेषता: कटुपादिनः। मधुरायातिवत्तुष्याः सूट. सर्जकः 1 मुं। सज्ज हो । भान गाछ । नटा.। विएत वमाययाः ॥" स-सू-४६पः। तहिषय:- पसनहो । वै.निघः । सज्जरसे। यूटना। रस.र. “विशेषाटुच कटकमम्रोए' स्वादु शीतलम् । विर्ष याल.चि. पीतशाले। भाभान । अमः । दवौंकरादौनो कमाहानादिकोपनम् । तारुण्यमध्य. सनगन्धा । स्त्री । रामायाम् । र.मा.। व इत्वे हटिशीतानपेषु च। विषोलणा भवन्त्ये ते व्यन्तरा तुसन्धिषु।" वा.उ.२६म- । सर्जनामा (न) । । सतरी। सु.चि.१५. । सर्घकालिका (लो)। स्त्री। खनामन्यास- सर्जनासकः । पुं। शासनिसि । यूटना । लताया। मौदहानी, वाकासाविस । सर्जमणिः । पुं। शामलीवेटे । मतिम । समा.। गन्धरासायाम् । पमु.1 See राना। विका। सर्पकच्चु कः। । सर्पनिमोके । मानव सर्जरसः । । रान्ने । शूटना। रा.नि.व.१२ । (थानम। स.सू.३८प. एलादिः। See रालः। सज हो सर्पगन्धा (विनो)। स्त्री। गन्धरामायाम् । भूटनांव गां । रा.नि.व.६ । र.मा.।। भा.भ. See राना । नाकुलीनाममहाकन्दशाके । रा.नि. रेवतीप्रतिषेधचि.। "कुठे सन्न रसे तथा।" सर्जशालः । पुं । शालहते । र.मा.। घ.० । वा.उ.५अ । नागदमन्याम् । है.निघः । सर्पघाति । सो । तन्नामकफलविषभदे। सु. सर्जाख्यः (:)। । सन्नरसे। भूटन।। कल्प.२ प्र.| See फलविषम् । भैप. तुद्ररो चि. भा.म.४भः । सर्पघातिनौ । बौ। साक्ष्याम । नामभिगि। सजि: (क्षार:)। स्त्री, पुं। स्खज्जिकाधार । वत्पर्यायाः, सर्पमहा सपनामा साँची सर्प- माबिमान। र.मा. I See स्वनिचारः। घासिगो। प.मु.1 सर्जिका (क्षार:)। बी, पुं। मनिचारे । सर्पच्छनकः। पुं । शाकविशेपे । সাপের माधिमानि । र.मा.। शंसा गुणा.-मलभेदनः मयः मधुरः शीत: सर्जी। स्त्री। सनिबार । माविमणि । प.मु. । विष्टाभी च । च.मू.२७. । सय:। । सन्नरसे। घटना । र.मा.। सर्प तनुः । स्त्रौ । चविकायाम् । शहरी । See सपः । पुं। प्रसिद्धसरीसृपे। नान। साँ विका। विविध:-दिव्यो भौमये ति। तब दिव्याः सर्पः सतपः। पुं । नकुले । नडेन । है..। दृष्टिनिःशासविषा इति । भीमा दंद्राविषाः। सर्पदंष्ट्रः । । दनौतचे। श.च. । तेषां संख्या प्रवक्ष्यामि यथावदनुपूर्वशः। शौति- | सर्प दंष्ट्रा (ष्ट्रो)। स्त्रौ । हथियास्याम् । व व सपाणी भिद्यते पञ्चधा तु सा। दवाकरा विहालि। प.मः। सिंहपिपन्याम्। गुणा:- मलिनो रानिमन्तस्तथैव च। निर्षिषा वैकर. सारका उणा कटुः काफी वातत्री घ। वै.नि. । भाय विविधात पुनः स्म ताः। दीकरा मड- | सर्प दष्ट्रिका । स्त्रौ। मैपयां । भणमया । लिनो रानिमन्तय पन्नगाः। ते दीकरा: नया মেড়াশিঙে। राव 1 । । । ।

·यथा- ।..निघ । रा [ ११०५ सपि सपंदण्डा (ता)। सो। सिंहपिप ग्याम् । सर्पमाला। तो। सर्पकालिकाभिदै । रमा। रानि.व. सपैलता। स्त्री । नागवलीलतायाम् । श्रोत. सर्पदण्डी।मी। गौरपतगालायाम् । शौनक गा। रा.नि.प.३। कोनिद्रा रा.नि.व.५॥ सपैलोचना। नी। सांच्याम्। भारमिनो। सर्पदन्ती। मी।- नागद न्याम् । शरिर । मा.उ.५० प. । गन्धरामायाम् । वै.निघः । रा.नि... सपैविपम् । को। सर्पगरले। मानव विच । सर्पदमनी। मी! नागदन्याम् । शरिर "विषमारियममाप्य र दूषयते वपुः । रक्तमपि पनाकाहारिफायाम्। रा.नि.व.२ । तु मावईते सेलमन यत् ॥" वा.उ.३६ प्र.। सर्पदष्टकम् । की। उपदेशने सर्पसहा। मसी। सर्पाच्याम् । माननियो । राश विविध प.मु.। सर्पित रदित निम्बियनि । केचित् चतुर्थ सद्रिा भिसमिनि । तपो नचपानि सर्पसुगन्धा (न्धिका)। तौ। सर्पगन्धायाम् । "पदानि यम दन्तानामिक है या यहनि च। निमयान्यपरामि या जल्य करोति हि । पयु मानकयुकानि वैकल्य फर पानि च। महिमानि स हा (न। पं । नकले । दधि । हे.प. । सशोफागि विद्यालन सकिंवम् भिषक् ।" इति। सर्पा । बी। तनामकोषधो। या घ साकारा "राज्य: सदोदिना यव गोलाः पीता: पितास्तथा। सपंकालिका । धिाम । दिमयं रदित समयमपवियतन् ।" इति।। सख्यः। पं । नागकेशरहो । र.मा.। महिष. "पोफमापदुधासमा प्रजातिम्घन्य देहिनः। पद पान्दे। रा.नि.व शेतालुके । गार-बान्। पदानि पा विद्यादपिं तशिकिसक: ॥” इति।। वै.निघ । 'सस्प टम्म मोरोमियेन एपितोऽनिलः । कन्य साङ्गो । म्बी । सनोपिय न्याम् । रा.मि.य.६ । चित्र कयने गोमं महाभिपतन्तु सग।" स. सर्पकद्वालीभेद । नागभिनो । रमा। चामटमा तडाइस व्यालीढ़ व्यान्नु दनिपोरितदटकदंग घात। एषु प्रथम यं सदनी | स्तो। लाइलिकामामकन्दमाके । निबर्ष, मिपीड़ितदारकम् असाध्य व्यानुसदर नाकुण्याम्। मामा रा.नि.प.01 फान सामाध्यम् । एप लगानि ग्ववपयांये | सारिः। । नकुले। मयूरे। रा.नि.व.१९ । गग्यादि। या.४.१२. । सर्पावासम्। सी।, योखपचन्दने। रागि. सपनामा। सी। सपाक्ष्याम् । गर्भदानी- व.१२। वपन्दने। रा.मि.व.१२ । दिनाघ, मानगिनो। प.मु.। साशनः । पं। मयूरे। एला । सर्पनिमाकः । पुं। सपंवपि । गालव । सास्त्रम् । तो । नासाकर्णाश दनयोग्य सम्ब- पानाय । प.शा.प.। मदे। "सपांग्ज्यं प्राणकर्णोदनेऽ गुल फो।" सपनेत्रा। नो। सुगन्धरासायां । गांच्या । सर्पाचो। नी। मपंससायाम्। जाननिगौ। मानमिनो, महागोविनय । रा.नि. 1.0 | हिं सरचो गठिमी। सत्यायो,-गाली ये.निघ. सर्पपुष्यो। मो। यथ्याकटिययाम् । माटोकलापक। प.मु.। र.सा.सं.। दन्याम् । शकि। रा.नि.म.५ । सा.एकादिक ज्व-पि.मतभीवनीरसे। विप.चिः । गण:-"सांदी सर्पप्रियः । । पन्दना । पै.गिवः । वाटका तिता सीगा कृमिनिकननी । — हशिकोन्दुस्सा विषची सर्पमोण(न)म् । की। पस्किने । रे.निघ. २म. अपारोपपी।" मा.ग्र.यः। प्रतापराजिमायाम् । प.सा.चि.बावीफलादिष्टपा । राहिन्याम् । ये.निघ.। गधनाकुल्याम् । रा. सर्पभनकः। ५। मानो गान्दै । गरे । १.घ.। नि.व.01 मर्पभुक् । पुं। गहरे। ई.प.। गधे । शेष- सपि:()। को। टुग्धसमातवेद, जिना राग । नाकुना कन्टे। रा.मि.4.1 घि। रा.मि.व.१५। सृप गतो संस्कारात् सर्पणात् 139 - कम्प.५थ.. - नाग ·मावा मापा। नटा.। सर्व । ११०६ ] सव सर्पिः । "नान्यः सया कथित संस्कारमनुवर्तते । धौगं यटिम इटमत्व पन्द्रयको वा एप प्रति यथा मसिर मर्पिः सर्वन्नेहोत्तम मवम् ॥” मि. समभागः सम्बर्षम लाई। यो.वा.च्या-धि.नौकण्ठः । पनुपानं मधु। सा.की.। पन्धः-घात्रियानो सर्पिका। स्त्री। गोकलितायां । ये निघः । ७. श्रीन २ . रुद २ का. सर्पिणी। म्बी। सपा कारयापविशेथे । मर्म अधिना, दौडदौ, वारा, b, नियम, कहानी। सम्पर्यायाः,-भुजगी भोगी कुण्डकी মরিচ, বিড়, মুতা, গজপিপুল, পিপুলমুল, पन्नगी फपी। गुप्पा:-विपन्नो कुपवर्दिनो च। হরিদ্রা, দারুৰিা, চিতের মূল, প্রত্যেক रा.नि. ५ । सपंस्त्रियाम् । ग.र. । ১ তে। আদার দেন। মাত্র ২ রতি। सर्पिगर्भम् । सी। नवनीतके। है.गिघ । भेषः । तीय: हाइसवरहर'-नाना, गरूद, सहिः । । वातनन्यामेरोगे। तब इस प्पन, डांग, शाकिक, वर्ग, लोणा, TE- निजन बराक २ Cat. दौरानोइ । तवं महति । सु.नि.दया। | मनवा-रात्र बम, एम. सर्पिषम् । को। एते। है.निधः । सर्ण । स्त्री। भुजम्याम् । श.र. मद काणे, (काद्र द्रम, विगाहार, सनामत बम, नाप्नद्र म, कादमाहीम, सपी(प)ष्टम् । दी। बौखण्डचन्दने । र.मा. । নিঃীপস, পুনর্নবাস ও আদার রস। মাত্র ১ রতি। অনুপান পিপুলচূর্ণ ও পুরাণ सवः। । पारद। र.सा.सं. प्रकारानरविषम- ७। र.सा.सं. च.रस। भैष-वा.र.चि. 1 सा.को.वरान्तकरसे। सर्वतःशुभा। श्री। पिप्पलीमले । • प्रियदी। रसामने। शिलानत के। वै.निघः । सर्वगः । । नीवे। पामनि । श.मा.। लो। सर्वतन्त्र सिद्धान्तः। पुं । सिद्धान्तविशेषे । नल । ने. सर्वगन्धम् । लो। चातुर्मात कादिषु द्रव्येषु । "सर्चतन्वमिद्धान्तो नाम समितस्मिन् सर्वणि म्नन् तत् प्रसिद्ध" च.वि.मान। "चातुर्जातक कपूरक कोषागुरुसितकम्। सपना सहितचैव सर्चगन्धं विनिर्टिगम् ॥" सर्वतिमा । खो। काकमाचिकायाम्। रा. प.प्र.३ख.! नि.व.४॥ कुडुमागृरुकपूरकसूरीचन्दनेषु। भा.म म भन्ध. पू.चि.। “सर्वगन्धेः प्रदेशया" "चातुर्मास क- सर्वतोभद्रः । पुं। निवह। रा.नि.व.९ । कपूर ककोलागुरु कुड़मम् । लवसहितव पासनपर्यडाकारप प्रश्मरीच्छेदने । सर्वगन्ध विनिर्दिशेत् ।" इति । मा.। सौचुने "सेवनों तयित्वा तु चतुर्धा दारित गुर्दे । सच्चती- एलादिगणे। भट्रकम्.........." म.पि.मनः । या.३.२८७.। सर्वगा। स्त्रो। प्रियकुममायाम् । श.च. । सर्वतोभद्रलौहम् । की। पक्षपित्त का सर्वग्रन्धिः (वाम्)। पुं, को। पिप्पलीमूने । बासादिनाशक औषधविशेषः । तत् पाठः,-"सोह- रा.नि.व.६ । १.च.. पण मृत ताममभक पलम् पलम् । मुस्तध सर्वग्रहापहा । म्बी। गागदमन्यो । नागना । कर्षक गन्धलाई पलं माचियास्य दे.निघः। विशुदम्य कर्य मुद्धा शिलापरा। सार्यकर्ष सबजगनिया) विशुद्धच भिन्लामतु तथा परम् ॥ गुग्गुलीयापि सबजनप्रिया स्त्री। पद्धो। हड़ी। वेनिघ, कक शायमाणं परस्य छ। चूर्ण विन भलासवरियतामूलजम् ॥ करिकपलाश सर्वन्चरहरलौहः। पुं। विषमञ्चरे रसविशेष:। तालमुन्नी पुननंदा। पवी-धिवकमूलं विकट विपला विड़ा मुसक मईक-मुगिरी। भृद्भवैश-शतायौँ इदारं गनपिप्पली पिप्पलीमूलं चौरपमूर देवदार फलविकम् । विकटुयापि सर्वेषां प्रत्येकच नयेद किराततितं मालक कट को कण्टकारी सियु - भिषक् ॥ राव मकन समय एतेन मधुना सह ! तथा घनामता नागनदा: चना- ·सवै । ११०७ ] सर्वा - ६.निघ। विध भाले विनिविय ततः कुर्याद विधाग- सर्वसङ्गतः । । विमादिधान्यविशेष, पष्टिक- वित् ॥ माप कादिकमेव खोई सन्नरसायनम्।" धान्य । श.च. चाद्रिक नोर, सास, बल, . . . नाम सबसरः। पुं। पनाम कमुखरोगे। स यात- २८. रूद 60 मानिस २८1. पिशकफशोपितनिमित्तः । सव यातजे वदनं मनोद मनामिना ७ निमाब.७ (उ. [छन् । स्फोटः समन्ताधा भवति । पित्तने सुखं रक्क. ২-তো, বিড়ত্ব, ভেলা, চিতা, শ্বেত অকল, पीत सदाह समुम्फोटापितं भवति । याफिनाल्प- হস্তিকর্ণপলাশ, তালমূলী, পুনৰবা, মুতা, समायुतः सवप्ति भयसि। रतजे च पित्त खन, गांवमाकरण, भूखिो, ना, लक्ष मयति । स.नि.१६म. । (स, भाउमो, चौबलाक, विमा सर्वसहः । ए। गुग्गुलो। प.सु. । ত্ৰিকটু প্র. [• তো, একত্র ধৃত मयूमर | सर्बसाधनम् । सो । वर्षे । वै.निघ. । मदन रविव। माजी.साया । भेष । सर्वसिद्धिः। । योफत । वन । श.च. । मर्वतोभद्रा (दिका)। बौ। गाम्भाथ्याम् । सनेहः। पुं। चतुःसे हेषु । सि.यो.या.च्या. गामाताए। रागि..र। या.सू.१५५. सारि पि. शालपदे । See चतुष्टयम् । दादो। भा.म.एम.व.पि. । "योफलः सर्वतोसर्वहितम् । ती । मरिचे । रा.नि.व.६ । मा।" सर्वतोमुखम् । को। अन्त । रा.नि.५.१५ । सर्वक्षारः। ४ । चारविरीधे। मायान । साबुन इति लोके । सवार प्रति दाक्षिणात्ये । सबंधातकम् । सो । साग । निघः । गत्पर्यायाः, -पचार: समूचारः सोमचारः सर्बपाचकः। । टपधारे। गाशा। महाधारः मलारि: पारमेल फः। गुणाः-मसि. धार: धनुष्यः पतिशोधमः गुदायलिमिधः मस. सर्वभक्ष्या। ती। छाग्यो । भागे। .. । गूधविशोधगय । रा.नि.प.६ । मुष्कका दे। घडे- सर्वभूतप्रमादिनी-। मौ। यन्याफौटयया । नारमा कमिघः। वै.मिधः। [द्रव्ये। वै.निघ.। सख्यिः । । पारद। ना। रस की। भषया.रपि.हादशायसे । सबभूमिकः । । दाचिनीति ख्याते पण्य- सर्वमूल्यम् । सो । कपर्दछ । कि विका.। सर्वाङ्गकम्पारिरसः। पुं । वासव्याध्यधि- सयपः। पुं। गौरमधान्यानफलान्न र माघ फार रसः । पाठ:-"मृतं सूरी मृत ताम मर्दधम् गिलिस्यों रो भवति । स गुपसरः । पं.निघः । | कटु फट्वे । एकविंशतिवारस शोप्य पेप्य' पुनः पुनः। पपमाला वटी मल्या... " रसार.. सवरसः । । धूमके। पमः ! पवपरमे। सर्वाङ्गसुन्दरः । ए। रमोऽयं विरेचनाधि. १.प.। स्त्री (1)। लाजम। १५८न्द्रन दारीn:। पाठ:--"गुडमूतन गन्ध विपक्ष प..। (जी)। पीपलये। ३.च.। ममपासकग। कटुव्यज विफला टन याच समार. सबरसोत्तसः । । लय परसे। है.. । कन् ॥" माता गुमामिता। माना, शर मबलवणम् । ली। भोपरनवणे । रा.नि.मह । विय, शानयोष, विराई, जि.रुणा, मास- सर्व्वलौहम् । सी। साम । धै. गिधः । গাৰ ৰৈ প্রত্যেক সমভাগ। মার ৩ রতি। सर्ववर्चसम् । हो। साये। पं.गिधः । रमा..। पपः कासाधिकारी यमाधिकार : सर्ववर्णिका । नौ । गाम्भाणीचे । जटा. । -“ररा-गन्धमन्यमी पी. भागी टनापस प! मौप्तिकं विद्रुमं शह' मारपोयं प्रयवसः। हेम. सबखता। नी । मर्प पिकामाम प्रापार मामाभाग सर्च खरी निधापयेत् । मिन्न- फोटकिये। सु.सापास। Sce कोट। द्रवस्य योगेम पिण्डिया। कारयेषिया । पात् सर्वसंसर्गन्तवणम्। तौ । पोषाक करो यसपटं दद्याकीतला समुदरत् । इमपासम रा.मि.न.६ । सोतोकाई दरदीगतः। एकोहत्य समन्तानि 1 - ·सवा [ ११०८ ] म रमतः।" व्योतिःशाम्बम्। अपिध,-"रिटा घदनं दाबी सुम्तकं देववाड़। धन्या मीरक मंघी धावीफल मुशीरयाम् । विमुगतिः पाटी गामावा कपूरक बघा! नखो मायकं कर देवदार विड मरनं पाहव वानवं मटनम्तकं । ग्रन्धिकच घटामामी पदागः समी। चीगगक दृघ्या मुरामांसी च यु तमं । अपामागों मधुरिका विकमा खदिर: कुमा। चातुनातकमतीऽयोऽटवर्गों यनडुम्मुरः । नागेशपय कस्रो विफला पद्मकै भरम ॥ कोलं धातको- पुष्पं विकटु रेगकं यदः । तिला: कुन्दुम नलिई भार्गी गोरोचना वकः । गुष्ठी पुष्पच नहुनो यौफलं वंगलीचना। इन्दीवरं बानता वाद मालसीदलमा इन्द्रवीनं कोकनदं जयन्ती गणपिप्पली। योगापरानितापुष्प सपिधिगप: मत:" । अदावनि कारयेत्... " नोदनकरन नाश গার খৈ করিয়া উত্তমরূপে তাহা চূর্ণ করিবে लरे बरे २ Cat. नोन 1. सद C. मूखन,दाम, बम बाराद ২তো, সােণা | তাে.। একত্ৰ নিৰছালের সে শাড়িয়া গােলক প্ৰস্তুত করিবে, সেই গোলক বদ্ধমূবায় রাথিয়া গহপুটে তীব্র- জালে পাক করিবে। শীতল হইলে তুলিয়া लोक ॥. C. ७ रिन ।• थाना निमा परखमोनिया प्राधिक। ना.२७। पर. निभूनन ७ मधु । रस.की.। मषः। सङ्गिसुन्दरी । म्नी । वैदा कयन्यविशेषे । सानुकारिणी। म्रो। शालपर्यो। भाग- भागी। रा.नि.व.४। सर्वानुभूतिः । म्री । ये विति । मान। रौ। प्रम। सान्नीनः । वि। सञ्चानमन के। वा.चि.१ प.। "मुवांनीनो भवेत्तथा।" सायनी। स्त्री। चेतविहतायां । वै.निघः । सर्वाग्लम् । लो। मध्यविधमशतान्नद्रव्ये, कानिफ-सुरा मीवीर दधिमन्वादिषु। मि.यो. शावर दे। सर्वाक्षः। पुं। रुद्रापहने। वैनिघ.। हो। रुद्राक्षफन्ने । सर्वाक्षिरीगः। पुं। मगतनेवरीगे। पौड़यविधः-यातामिप्यन्टः घधिमन्यः हवाधि. अन्यनीयातः नियनित: पिचामिप्यन्दः कफाभियन्दः रसामिप्यन्ट: गुभाषिपाक: मुगीका- छिपाकः पदिपाकात्यय: भन्नीपितः मनिपावा- मिप्यन्दः वातपैतामिप्यन्दः पावकफामिप्यन्द: दिन- मामिष्यन्दय । या.उ.१५१. । एषां विशेषा, स्वस्तपर्याये मृग्या: । See नेवरीग:। सर्वानी। स्त्री। दुग्धिकायाम्। विद्रो । वै.निघ। सबौपध(घिगणः । पु। कुवाद्योषधिवगं । फुटनटामांमी वधा हरिदा गर्नय चन्दन-मुरामामी. सपूरमुकाम । "कुठामामीहरितामिर्वधामादय- पन्दनः । मुराकपुरसम्माभिः सम्बावधनदातम् ॥" रा-नि-व.२२ । “कुरामांमी यचा कुठ नियं रजनीयम् । ग्टो चम्पकमुनच मापषिगप: मन्यः सवपिधिः । म्रो । मन्त्रीपधिगमे । सर्पपः। पुं। ( Brassica campestris. Syn. Dinapis dichotoma.) बनाम- ज्याराहवत्तपविगैथे। मदिना । हिसरीमा, सर्षों, निरिया। गुरपा:-रसपाकयो: कटः स्निग्धः तितः तीदशीः वात-कफर: रक्तपित्तानियन: रथोत्रः करए कुकमिन्वय । गौरम्नु येतः। भा. पू.। तीक्षा: वात दफन टाय: रतपित्तकर कटुः नमिष्टनर । मिज्ञापोऽपि तद्प: । राम। स मियासितभेदेन विघा । (Brassica nigra.) The black mustard. हणमये। दाम गत्रिवा। हिं फालिरा, माड़ारा, सो, पियरी सरीम। ते अवली। तत्पप्यायाः,- पन्तुभ: फदानः कदम्बकः कदमदद: मरियपः विम्वटः तन्तुकः बाटुन्ने हः राजधवकः । गुणाः कटनी वारशुद्ध नत् । पित्त दाहप्रदी गुन्म फार कुष्ठवपापहः।" (Brassica juncea. Syn. Sinapis juncea.) राजिकायान् । ल्यउ मद्रिका, हर मंद्रिया। हिं राजिया। गुपा:--"सिद्वार्थ: कटुपोश पातरजमहापरः । बन्दीपशमनी रयो विपभूपत्र पापा" नय. म्न गुपा:-तिह कटुक वाव कफ विकारभम् पित्ताम्मदीपदं कृमि कुरानं सिन कायम इयत्र । मर्षप. शाकगुपा:-"मापं समिन्नं वाटु विदीय रक्तपित्त कृत् ।” राणा३प। पन्यु ग र पित्त- स ...

·। फाडवगि शाख. [ ११०८ सत कोपकर विदाहि काटुकं खाटु मचिदच। रा. सलिलम् । ली। नले। रा.नि.व १४ ॥ नि...01 "सार्पपञ्च चिदोषघ्नं गघिदजानिः सलिलवान्तलः । पुं, तो । शवाले। विका । यई नम्।" पवि.१६ प.। "विदाहि पद्धपिणा वं तीणोणमेव च । विदीय मापं शाकाम..... सलिलग्रहः । पं। पत्रस्य ग्रहभेदे। लद । यथा-"हपते सततं यस्तु इष्टरोमा तुरङ्गमः । म.ग.४८म. । सर्षप-नालगुणा:-"तीयोग मापं नालं पातम-तपायहम् । सवाघी लगातेऽन्यथ तस्यापि सलिलयह" हरं दहकर राधिकारकम् ।" ज.द.५०म.! भा.प्र.एम.भा. द.। सपंपायरीपे। ना हिंगोरि। सलिलजम् । शौ। कमले । नम्। भमः । वीजं दीपनम् । पर्म यातनम्। Watts. | सलिलधरः। पं। मुम्मायाम्। ।। बै. पमरीयाना कपरिमाण । “यन्मरीयास्तु सपंप।" निघ. २माजिकज्व.पि.। मधे। मागधमानमिदम् । प.प्र. । राजिकाश्यपरिमिते सलकाहः। पं । मियाल हो। रा.नि.य.११। माने। "तिसौराणिकामिरा सर्पपः।" कालिम- सल्लकी (सो)। स्त्री। (Boswellia thuri- मानवत् । सर्वपकः । पुं। समाम मन्दयिये । स.कन्प.२९. । fera.) Gum olibanum tree. खनाम- Sec कन्दविषम्। ग्यायफलशाकलतायान् । कूमश्यो। विशेथे। यम्य गिर्यास: शिलारस इत्युच्यते । अग. सर्पपतैलम् । को। सर्पपयोगोत्यतैति । See भक्ष्या, साला इति लोके । म सल्लकि। कं तदि. मपंपः। फु। वगा शाल। गुणा:-सिमामधुरा कपाया सर्पपनालम् । की। मपंपदई । नालगाया मारिणो कुहराकफवाताशीव पदोपत्री च । मिदम् । भा.। See मपंपः । नि.६.११ । वे.निवारभार.अ.सा.चि.सलयादि. सर्पपा । स्त्री। तसर्षप। वै.निघः । बरसे। स.०२५. | Sec मल की। सर्पपिकः । पुं। प्रायजरकोटविरीधे । रा. स्प. सवम् । ली। मले। मटा. । पुथरसे। शब्द- ए. See कोटः । सर्पपिका। नी। शूकरोगभेदै । - सवनम् । सो। मसवे । शब्दकल्प. । “गोरस पतुल्या तु शूकटुग्रहेनुका। पिया सवरम् । की। जले । बिका। कफरकाम्या या सपंपिका बुधैः ॥" सं.नि.१४ | सवररोधम् । को । तरोधे । नादिनाना । .. तमामकफीटभेद । यथा-गलंगोली ये ताण- राराजि: रामकला सनशेसा सपंपिका चेहि। वामिद सर्प पिकावळ दामीफा दा भयन्ति । सवणकारणम् । की। विषण घसस्थानस्य देव- मर्प पिकया उत्पीड़ातिसारश भवति। सवाल्प ८ समानवर्ण करणे । सु.चि.१मः। प.! मगरिकाभेदे। "चतुर्यो सपंपाकारा पोत सवहा । स्त्री। विहतायाम्। प.टी.म. । सप पयर्णिगी। गाना सर्पपिका प्रयाऽस्यमय सविता (ट)। । पर्ववचे। बादतगाह। यिवर्जयेत् ।" मा. रा.नि.य.१०१ गये। सर्षपौ। मौ । तप पे । ये.निघ.। हाधि- सवित्रम् । की। प्रसवकरणे। व्याकः । स्त्रो पायाम्। एघन। विका। (यो)। धावाम् । दारे । अविः । सर्पपोहतम् । की। ये तमध्पे । निधः । सविमालम्। की। नखीनागगन्धद्रव्ये । थे, निधः। सलम् । लो। मले। टी.भ.। सवीव्या । स्त्री। शतावर्या । उभूगी। रा. सलकाटकः । पुं। हरापना । नाउमा माद। नि.१.४ प.मु.। सलपत्रम् । मौदामरायाम् । हिनि।। सव्यम् । हो । वामकायै । प्रमः । घ.मिधः। सयभिचारम् । सो । समभिधार माग या कल्प। । प.नु.। 1 - ·aru. . [ १११० ] सह व्यभिधरणं, यथा-"भवेदिदमौषधमग्मिन् व्याधी पुनः। पदमांसविधानेन पचेदेवत् महाकम् । घोमिकमधवा नेति।" च.वि.प. । सहा के गुण यन्ये शुद्धमांसगुणं पातम " भाः । सव्यसाची (इन्) । पुं। पर्जनश्चे। पडून सहदेवा (वी)। बौ। ( Sonchus गा। रा.नि.वर. enois. Syn. S. Orixensis.) पलायाम् । सव्रणशुल्लाः । पुं। नेवगतरोगभेद। लक्ष यामा वमपाल । वनबीन हिं सह- यथा-"निमग्ररूपं हि भवेत् करणे सुध्धे व विद्ध देवी वरी। मंसहदेवी। पना. मारा। पीत- प्रतिभाति यह। सावं सवेटुप्पामतीव रुक्प पुप्यमलायाम् । कासोति लोके । भीड दाना। तत्सवणं शक्रमदाहरन्ति ।" सु.उ.३० । तत्पर्यायाः,-महायला जायला काटम्भरा शारुहा केसरिका मगादनी वपुष्पा शवचिनी सथल्यः (ल्या, स्या)। , स्त्रौ । भस्के । रा. परासिनी देवपला सारिणी पीतपुष्पी देवाही नि.व.१९ । मागदन्यो । शरिडा र मा. । गन्धवाली। गणा:-पत्त्या या विषमचर- सशाकम् । की। भाई के। थान | ग.नि व.६ । याताओं-हदीगाशीफनाशिमी । सपांच्याम् । ससत्त्वा । स्त्री। गर्भवत्या स्त्रियाम् । श.र. । शारिवायाम्। मे. । नौलपुष्यय लायाम् । स.सू. ससिद्धः । । सहिये। धूप्नान गाछ। रा. २८.. चि..। महायलायाम् । गांव- नि.व. निद्रा । रा.नि.व.४ । भा.सन्नतादि. ज्वाचि. । सस्यम्। की। फले । भ.टी.भ.। धान्यके । पोतदण्डोत्पलायाम्। नीउ जनवूनौ। रमा.। धान। है.प.। शूकधान्य शमोधान्य समूहै। भेषाव. चि.पामीयमन वचाग । दण्डोत्पलायाम् । सस्यसारी (इन् । पुं। महामूपिके । CLI जामनौ। हिं चिमड़ी। घ.द. शूल-चि. एरण्ड- हादशके । च.वि.८५० : प्रियगी। महानोल्वाम् । हेछ । रा-नि-ध.१८ । [सत कोहचे । ये निघ। वे.निव। सस्यसंव(स)रः । पुं। लशाल हई। धम. । सहद्रकम् । की। साण्ड कमांसे । सस्यसंवरणः। पुं। पञ्चकर्षणाले । रा.नि.व.ए । सहपानम्। की। एकवपाने । है.च.। सहम् । कौ । बले । मे. । मार्गशोमामे । है.च.। सहभादली । स्त्री । प्रसारण्याम् । शानि। पाशुलवणे । रा.नि.व.६। मैपआमवातचि. ले। सहकारः। पुं। पतिसौरभयुक्त बामह । सहभोजनम् । सो । एकवभीनने। पमः । प.मु. । रा.नि.व.११। समः । सहरसा । स्त्री । सुरपयोग । भूशानी । शरः । सहचरः । । झिण्टौतुपे । सोनिनछ । मे. 1 पीत झिरयो । बीकानेर.मा.। यार.१५५. सहसानुः । । मयूरे । उपा. । सहस्यः । । पौष मांसि।पमः । वलन्तरादिव. "गोकरदकीकट-सहाचरवाण- काशा:।" गोलझियाम्। प.मु. । सु.ग.३९ प. सहस्रकाण्डा । स्त्री। येसांयाम् । IRI संशोधने। म्की । रा.नि.व.८। सहचरहयम्। सो । नौल पीतझिण्टौद्दये । सहस्रजित् । स्रो। कस्ताम् । शनाति । कण्ट कशेलु इये । सु.सू.३८अ उत्प: । सहचरा (रो)। खो। पौराझिण्ट्यां । र.मा.। सहसदंष्ट्रः । पुं। महापाठीनमय । वामान दे.निघः । सन्धिकम.चि.वधादिः। नील झिण्या । माछ, हिजम गांछ। पमः। प.मु.। सहनदंट्रो (इन् । पुं। मन्यविशेष। वामान सहजति । को 1 सुवणे। वै.नि. 1 मोह। शरा सहजरसः । पुं। खरमे। रस.चिरप। सहसधीतः। चि । सहसवार चालिने घतादी। सहण्मुकम् । झी। मांसलत व्यञ्जनविशपे । शबौद्र याख्या पूजपि । या.वि.१५.। यथा--"कागादिमासं मूदादिः कुहितं खण्डितं सहसनुत् । । भनवेतसे । मा.पू:१भः । है.निघ।

·. भा.. डा.र.1 सह [ ११११ । सात सहसपत्रम्। सी। कमले। मगम रा. भा. रेवतीयहचि.। . सहा विदारी धसासाम।" नि.य.१०। नखरन कभपजे। . नमो। मे। सहस्रपानी। तायाम् । रा.नि.व.८। सहाचरः। । नौलपीतझिण्याम्। नौय बीउलान। गर.। वा.म.१५५। “गो कण्टः सहस्रपादः। पुं। फारएडवपरिणि । मदिम कोकटमहाचरयाप साधाः।" स.पि.६०प० । भौधौ। मे। सहाहयम् । ली। गुगापण्या माष च। सहस्रभित् । सो । पश्येतमे । मु.मधुरजीवनीयगणे। सहसमूली। स्वौ। द्रवन्याम् । रा.नि.ग.५। सहायः । । चायपशिणि । पारखयोग। याहांगी।.निघ । सहारः। पुं। पामाये । उपा। सहसरसा। नौ। नपान । भूशानो। सहासारः। एं। वीराया। भूमखा। सहसयोया। मो। व्यायाम् र.गा.। ए. सयाम् । की। खायो । समिणमायाम्। सुन धुरे। भार पि.प.। नीलटूयायाम्। च.शा.८५.। महा. सक्षोरा । स्त्री । दीरिणीय। विकारे का मसावप्यान्। रा.नि.व.।। दूर्वाधाम् । रा. विवार। वे.निघ। निव.८। घ.मू.४ प.. स्वनामयातहये। सहसवेध(धि)म् । को। धुक्रनामयाकानिकः ! साकु(ख)रुण्डः। । संकुरगड प्रति गुर्जर यागः। वत्पर्यायाः,- भेदे । रा.नि.व.१५ । हिनि । शिक्षा मे. । भा.। गन्धिफल: विकटः वनभूपय: करण्डः कम्ब रफलः सहस्रवेधपापाणः। पुं। दिसमम्तरे । वे. मकुराइः। गुणा:-कापाय: रुचिकर: दोपन: निघ.भ.मधुरज्व.पि.। सारयाः मवातघः यस्वरमनः लघुश। रागि. सहस्रवेधिका। स्त्रो। मगमामी । वै.निघः । 4.६ । वै.निधः२भ.प.सा.चि.साखरुपचूसें। सहसवेधी (इन् । पुं । पनवेतसे । हिनि। सामाकम् । की। असमूहै । यो । व्याकः । रा.गि-द.६ । मृगमदे। मृगाडि ।.रा.नि व.१२ । सागरक्षम् । को। सामुदतपथे। निधः । सागर। प.मुः। वो। सामपुष्पयाम् । सागरगामिनौ। स्त्री। सूफलाया। शंक धातयाम् । पाटावायाग। मामालसायाम्। ना। रा.नि.य. विस्तायाम्। सागरजम् । सो। नवग्ये । वै.निघः । सहसांगी स्त्री । स्वपीनुहये। पं.निघ. । सागरजमलः। । समुद्रफेने। दैनिघः । सहसाङ्गी सागरफेनः । पुं। समुद्रफेने। सहसा (स्रो)। स्रो। पमहाया । भा. । मयुर- सागरोत्थम् । तो। सामुद्रलषणे! द्दछ । शिखाया। है.नि.1 रा.मि.व.६। सहसाधिः। पं । गएरशिखायाम् । सागरोतः। पुं। शक । गोक । वै-मिधः । सहाः (स्) । पुं । हेमन्नाले । मे। यहायप- / साक्षात्यः । । पिविगेपे । पः। मानः। मी (ना)। एतकुमायाम् । फ.मु. साष्ठा । स्त्रो। गुञ्जालनायाम् । र.मा. । माषपण्या सामागी। घ.दपाल.पि.सदादिनाने । साहतिकः । वि। मारात्मक । मुखपणाम् । शानो । मु.सू.६८१.। सपंकझालि साचिवाटिका । सी। पुनर्नवायाम् । र.मा. । कायाम् । श.प.गुरुझिण्या । श.प.! रामाया। साचिक्षारः। । खनिकाचार । माविमांगे। र.मा.! सर्पदोभ्याम् । लामा। प.स.। लकलासे। पानदण्डोत्पलायाम् । भीउ जानकुनो। र.मा.। साननः । पुं। यगोधायाम् । सरपोपुप्पयो। रा.नि.१.१० । हीदतम। भ.च. देवताहते। माशा रा.नि.व.३ । संवधोपुष्पनासो। सातता। तो। घर्गकपायाम्, पीसदुग्धसे एड. 1 । - - ·साधा [ १११२ ) मान्द्र 'भा.। न्य। अद। मनमाविष्मय। वम. वडिप मोनुनी कं माधार म राम् ॥" अपिद,-ममाः साधारगी हिरियघटकनछ । वत्पर्याया:,-सतला मामला यग्माच्छीतयममारुराः। दीपाण समता मन्ती सारी यिन्टु विमाना यिपुला यह पोना चांदपा सम्मात् साधारपणे मत: ॥" पंना दोमा विपालिका स्वगंडपी पवघना । गणाः साधारणमृगः । पुं । साधारणमृगः। । मानप्लानृपीभयदेश- .-कफपित्तती लघुः तिमता कपाया विमान चारिधि गती, गूकरादो, यथा-"करा मग. विम्फोट मपनी घ! रा.नि.व.४। पपिच, गवाद्याः सनिलाग्यमाथिताः । मकवाय 'सातना पटुका पाके वासना शीतला नवः । गरहाका गवयाश थापरे। महिपाधायचे चेय तिका गीय कमानाइ-पित्रोदावर्ग रमजित् ॥" ते च माधारणा मता:" पवि. २०५.! साधिका । स्त्री। पुप्तौ। है..। मातीलकः। पुं। पलायभेद । महेन। प्र. साधुः (क:)। पुं। दमन सबने। वे.निवः । टी.रा. माधुवने। रा.नि.व. सात्मस् । सौ। ययय मेवितं सुखाय सन्पद्यने | साधुपुष्पम् । सो । म्यलयो । इनाम । श.मा.! तत् तम्य सात्माम् । तच विविधं चेटायगाभारा- साधुरसा । बी। मदिरावाम् । चटाव्यध कायवाद्मनोभदाधि विधम्, पाहाराव्यात रसझेदान् पडू धिम् । स.ग.' .. साधुत्तः । विहिताहारविहारकारिणि। पीपधादिजनिव-मखानुपये, व्याधि गुदा साधुवक्षः। पुं। यादव। ममगा। विपरीते पापारविहारादौ । “हेतुव्याधिविपयन श.च. । परपचे। वन भरा.नि.व.र । विपर्यस्तार्यकारिणाम्। पौषधावविहाराणानुप साध्यः । वि.। साधनोये विषधे । योग सुखावदम् । विद्यादुपगये साधेः स हि साध्वसम् । की। भये। ममः । लन्नायाम् । सामामिति स्मृतम् ॥” मा.नि. । साना नाम तत्साध्वी। श्री। मेदायाम्। रा.नि.य.५। दुग्ध यदात्मन्युपगते । तनिविध प्रवरावरमध्यविभागेन । पाषाये। मड़ि। प.मु.। सब सचरस प्रवरम् एकारसनवरं मध्यन्तु प्रवरा सानन्दः । पुं। गुस्कर । रानि वा । वरमध्यस्थम्। घ.वि.११.। सादः । पुं। पयसाने । कृपलायाम् । य.निधः । | सानसिः । पुं। मवणे । उणाः । कई म । सानुनः।। तुम्नुहले । रा.नि.व.११ । सादनी । स्त्री। कटुरोहिण्याम्। दो। पुण्डरीकहते। विवागीह रा.नि.व.१२ । रा.नि.व.६ । स्वी। घायमाणायाम्। वायूद्र। सादृश्यः । पुं। कुरदमगे। विका। सानुबाधनः । वि कालान्तरमाणहरे । प.म.१ प. साधकम् । को। तन्नान कपिणे । भा.! See | सानुमानवाः । । पुण्डरोकह दे। भूखनिया विषम् । पुं। तनामकछदखानी, चैन मनोऽभि गा। दे.निघ। लाप: सिध्यति । मु.सू.२१ प.। दमनकते। है. सान्दष्टिकम् । को । तात्कालिकफन्ने । दैनिघ.। निघ। साधनम् । की। शिय। रा.नि.व.१०। पुव- सान्द्रम् । सी। तक । (घन। ये.निघः । वि.। मृदी। मिग्छ । नीवतचे । वै.निघः । 'ट्रव्ये। अमः । साधारणदेशः।। नान्लानूपोमयदेश | सान्द्रपुष्पः । पं। विभौतकह । श.च. । खदपयुने प्रदेश। लक्षण यथा-"उभयगुण्युतं | सान्द्रप्रसादमेहः (होइन।)। पुं । सपन- वा नातिर न निग्धं गच खरवहुल चामितः मेहविगये। लवणं यथा-"यग्य संहन्यते भूवं कपट काया भवति च जल को नाति होतं किसिस्किचित् प्रमोदति । सान्द्रप्रसादनेहीति नचोणु समप्रकृतिसमेतं विद्धि साधारणय " तमाहुः नेम कोरत:" च.नि.४ यः । अवि. ४५.। "मित्रचिन्नु यो देशः स हि सान्द्रमेहः । पुं। मेहरोगभेदे । पनाविलं सान्द्रच साधारपः स्म तः । तस्मिन् देशे यदुदई तत् मेहति । सु.नि.६प.। - ।

·मामु [ १११३ ] सार है.निघ साध्यासुमा । की। विसन्धिपुष्परी । यस छोपानरयघायाम् । (महिनि। य.निघः । पुष्पं विकाल मेद विकसति ।. रा.नि.व.१० । माफविशेषै। सु.पाप.८५.। सावाय्यस् । को। हते, विषि विका.! सासुद्रमत्स्यः। पुं। सिमितिमिशिल कलिमपाक- सानिपातिकः । । विदोषारोगे। रा.नि. गन्यादिए। सास गप्पा:-गर खिग्धं मधुर य.२१। वि। विदोपसम्बन्धिनि । नातिपित्त याबहरमण' । इयं शेषावन । सान्निपातिकी। स्त्री । सु.सू.४६ प.। रोगे। यया-"AHETRI सामुद्राद्यचूर्णम् । की। उदराधिकारे चूर्णम् । शयाधिः । ययाम्बीपद्रवकर यापन सा सानि সান্তরিণবণ, সচলবণ, সৈন্ধবলবণ, বন- पातिको" या.३.२३५.। যমানী, যবক্ষার, বি, হিন্দু, পিপুল, চিতা- साव्दो। स्त्रो। दावायिशपे । शब्द काल्पः । মুস, ঃ, প্রত্যেক চুর্ণ সম ভাগ। মৃত দিয়া नियन पबिव। सा.को। सामजः (योनिः)। । गने। मे। सासुद्रिका। ली। सपिप गलायुकायाम्। सामनयम्। सो। इरोतको गफी गुम णेषु । गदिय बाकस.पू.१३ । See पलायुमा । साब(भ,न्धा)रम् । को । गादपणे । माछन्त्रि मामवातः। पुं। मामयुतावातरोगे। नुवर्ष मदन रा.नि.यादा -"पाय मामी विधाग्निचार तन्द्रान्तमनः। सान्री। स्त्रो। राली । श.प. । वेदना-गोधानिस्तोदे: झमगोजानि पोइयत् भा.। पाममायायरीने। मात्राणिकाईमम्। की। तमपन् यथा- नवादिमागगम "पगमोऽवपिन या पाल गौरवं चरः। प्रब। रा.नि.य.१२। See सवादिः । पपाक: गूनताडानामामवानन्य खचणम्। सासाणिजस्। ली। महापारेषनफने ! रा कटः मन्त्ररोगाणां यदा प्रापितो भवेत् ॥ मा. नि.३.११। पादनिरोगल्फविकजान रासन्धिषु । करीसि सा. सायकः। पुं। परे। रा.नि.व.८ । गुज शीर्थ यव दोषः पयते ॥ इत्यादि । मा.नि. । सायकापुछा । स्वी। भरपुडायाम् । पवन । सामान्नम्। सो । एकालबुद्धिकरणासो। यदने रा.नि.४। का भिमदेशकाजास गादिलिपु भयं रयं सायालः। । साया। गौरिस्यादिप्रकारा एकाकारा युधिः सत सामान्यम्। प.सू.१८.। सायोझिदुरा। स्त्री। महिफारिशेपे । यः सार्य सामिचन्द्रः। पुं। योनिरम्भावरकै ससोदाख्य- विकामति । गुग्वार्षिकोतुल्या। रा.नि.क.१० । सारः । । मनायो । नाम । नकुल १२५. : घमि"पधतात् योगिरनार सग उन्दाद- सनिमः । कौमारे प्रायग: मामिनन्दो मारो दाहिन। २.निधारमापियाल सके। दुग्यते ॥" यो । सुट्टे । । वाथे। वे.निघः । पचतारे। रा.मि.६६। रोगे। परपिः। यदि। एम.। सामुहका । पुं। संटे । वा.उ.३८ । दधिरे । नियन्द्र गा.प.। सपुर। रा. सामुगन्धिः। ए । पीवाईगरसन्धिपु। मा.। निर १२ । नकल. १२ प.। नोलीहन्द । व.गिघ.२ पनपाठगुदयानिनितन्येषु सन्धौ । सुशा ५५.। म या व्या. प्रत्य नाभि । हाहान्न परिपस सामुद्रम्। की। सनुदन-एवरी। दददः, मिसे। ज्दा सान। "सको निर्गसवेट कं गाडी हि पांगा। यत्पर्यायाः,-यासरं विकट लाता सरम नोपासादिकम् ।" प.स.१५, । कड़क सामुदं सामुदक मि वगिरं साराय साल मारे। स.पि.१८५.। लोहे । भा.। नवनीते। पक्षोई लवणाधिना गुपा- लघु उछ पलित रा.नि.प.१५ मानके । नाना, मद्रवछ। दैजान- जनक पित कर दीरनं राय। रा.नि.क. तिपिरपदा, सविधः-यथा बगएकमांस- मेदोऽचि-मजागक-एत्वामि। तव निधन समुद्रफेने। रम रह हम ददादिच। गारिलोने 140 ·4 सार [ १११४ ] सार . 1 मप्रसन्नरचारपगम्भीरमकमारलीमा सप्रमेव च ४(प. । इम्तिनि । ३.निघः । करावे । “सार: त्वकतारापा। सा च सारसा मुखसोमारवादीनि कमरः परा: ।" नकुन्न. प. एच। रानईमे। भाषा कर्णपिनुनियागासाठ पाणिपादा मे । स है। केशे मारे। काफिले । करे। दौनि विग्धरमानि शौमन्ति माजगा नि गम को। पर्य! चन्दने। पनो। वर्ष। भने- सारापा। सा मारता सुख पदग्रता मेधा मन कार्थकोपः। खित्व सोकमार्यादीन्याचष्टे । मांसमागो शह सारजम् । झी नदनीते । रनि । म दः । मणाटककाटिकाक्षिगएडादीनि पिरशुभमोसोप सारजासवः । पुं । शार-चन्दनादि सारीत्य- पिसामि भवन्ति । सा सारता धमाधतिविद्या विशतिविधामयेषु । घ.स.२५५.। सखारोग्यमलामतोनि पाचट । मेदःमारा पलवनिपकमलोमनखदन्तौठमबपुरीयेषु विशेषतः सारण: । पं। भद्रपलायाम् । शानिय!! खे। साप सारता विनय मुखोपभोगप्रता. धरणिः। पासात काचे। श.प. प्रतौसाररोगे मान्यानं सकुमारीपवारसानापटे । पम्पिसारा: है..। नवनौते । की। गन्धभेदे। धरणिः । पार्णि-गुरुफ मानवरविजदु-चिबुकगिरः-पळस्थूलाः सारणा। वो रसस्य संम्बारविगे। रस. म्य लास्थि-नख-दन्ता मन्दीसाझादयो भवन्ति । चि.प्र.। रसशोधना) यन्त मेदे। सद यथा- मजसाराः तन्वना वलवन्तः निग्धवणं स्वरा: स्थल "मूपा तु निहिता मूषा मरधा गूसशोधनी । दोपत्तसन्धयः दीर्घायुषो वन्न वन्तश। शुविज्ञान- गम्भीरा सारणा नावा यन्न तत् कथ्यते वुधः ॥" वित्तापत्यसम्मानभागर सौम्याः सौम्यरिणय क्षीर सारगि: (गो)। स्तो। प्रसारण्याम् । गश- पूर्णलीचमा व प्रहर्षबहुला: स्निग्ध हत्त सार. जानिया। उपा। रा.नि.व.५ । मद.६.१॥ सम सम्मत शिक्षस्दशनाः प्रसन्न-विग्ध-व-स्वरा नकल.१३. । पुनर्नवायाम्। वैनिघः ।. धानिपको मजास्फिनय शुक्रसारास्ते म्वोप्रिया सारण्डः । पुं 1 मई । मतिनटा. । स्त्रोमियोपभोगा पलयमय । सुन्यारोग्यायत सारतरुः। पं । कादग्नीत । धनद्रयः। खदिर- सम्मानापन्यमानः मतिमन्नः निमन्तः हतन्ना वृत। वै.निघ। माज्ञा: गुपयो महीसाचा दया धोरा समर सारतैनम् । को। मुयुतोक सुदरोगरतले, विक्रान्तयोधिग: स्वत्वमाराः।" वि.प्र. । की। शिशपागकसरलदेवदाादितले । स.चि.२०. । मले। चगा। में.. सारद्रुमः । । । खदिरहन्न । रानि व.८ ॥ सारकः । । नेपालह। प.सु.। वै.निघ. सम-पित्तविमम-चिः। पौतमुहै। धान्यी। . सारपाकम् । सो । तन्नामकफनविषमेदे। स. निधः । यचार। वि। विरोधके । कल्प.प. | Sce फलविषम् । सारखदिरः। पुं। दु.खदिरे। साल बावना । मारपादपः । । धामनवते । शार। रा.नि.व.८.1 सारफलः । । साराम्ने । वेनिघ.! सारवन्धका । स्त्री। मेधिकायाग । है.निघ । सारगन्धः । । चन्दन । श.प. ! सारधम् । की। सरघाकृतमधुनि। मानपाधू । सारभाण्डम्। की। कसरीमृगाई। शब्द- मटा. गुला:-"तमालपतरं रक्ष सारघं नाति- शोतल। कासे चये प्रथम् स्यात् कामलाशी | सारमण्डूकः । पं। गण्ड कजातीय कीटें । सु. विनाशनम् । नातिशीत नातिर दीपनं बल कल्प.८५. See कौटः। कृन्म। पतीसार नेवरोगे चने या चतने | सारमूषिका। नौ । देवदालीलमायाम् । हितम।" पविः १८ प.। नम्रा रा.नि.व.३ | See अगरी। सागः।। मुगविणेये. चिवमगे। रदिन सारमेयः । पु। फुकरे । प.मु. । स्त्रो। दिन। मे। तन्न सगणा:-जाल दिग्ध माल हृष्यच्च . रा.नि. .१० । विश्विर सारलाहम्। हो । लौहमारे । रेजा। जातीय चातकपपिपि. रा.मि.व.१९॥ सु.मू. लक्षणम्-"क्षमाभूचि खराकारापग्रहान्य. कल्पः। कुयी। श.र.1 श... নয় ·च.५। । सारि । १११५ ] सार्ष में न लेपिते। लोहे स्य व ममापि तमारममि. शिशपायाम् । कनिंगवा मिलगाई। रा.मि.बर। धोयते ॥ गणा:-"लौई सारायं न्यारा रतपननवाया। रा.नि.य.५। दालभायाँ। री. राहणीमतिमारकम। ईसलाइ वातं शलन नि.व.४ । प्रसारण्यां। शरणालिया। रागि. परिणामनमा छर्टिन पौनमं पित्त' वासमा व्यपोहति ॥" भा.पू.भ. धा.य. । सारितम्। की। कणाचने। सांग की। सारवर्गः। । वीरवदवर्गे । भा.म.श्म. निघः। प्रमेह-पि. सारिवा । स्त्री । पनन्तायाम। पनसन । सारवक्षः। । धामनहाते। .निघः । सिंगोरियासाठ। म यम् उपलसरी। "सम्पूपया दग्धगर्मा यही वनामप्रसिद्धा" स.पि..। सारशल्यः । श्वेतवदिरे। वेनिघः। या.सू.१५५ । सारियोशौरकाश्मयसि बहादतः। सारसम् । लो। कमले। रा.नि.य.१० । सरो. शाली। निधाय। ये.निघ. । शारिवाया। मले। मे। गणा:- सारसं सलिन यन्न्यं इन्द्रनम्न वत्पवा सुगन्धा कलघण्टेति ख्याती। ती मधुरं लव। रोचनं तुपर रुई वइमूब शौचांग हिं वरियसाउ। ee पगन्ता, मलं मतम्" शारिया। सारसः ।। सवजातीयोभघर-पक्षिविशेधे । सारिवादिगणः । । सारिवीशीरकोमय- माधम नायी। सन्मासगपा:-मधुरमन' कषायं चन्दनदययष्टीपरपककते कंपाये। सदापिसास- महातीसारनं पितहरं यशोप्रच। रा.नि.क. हटज्वरमया या.सू.१५.। पिप-सीरिवा. १०। ताश कखनाद्य शुभागनगो दृष्योऽतिरुच्यो गराध । अवि.२२५. । स्त्री । सारसपवान् । हे..! मधुक चन्दन कुपन्दन पद्मक कारमरीफले मधक- पुप्याय शोरवेति।" गुण:-सारिमादिः पिया. सारसंग्रहः। पुं। देवा वायन्यभेदे चक्रपाणि- सानी रक्तपित्तहरो गणः। पिज्वर प्रधमनी हाते। विशपाद्दाहनाशनः ॥" स.स.२६र्ष। सारसंग्रहनिघण्टु । पुं। वैद्यकनिघण्टुमदे। मारिवादयम् । को। यीमानन्नयोः। ना- सारसजखम् की। सरोवरजले । वै.निघः । नका, भमराभूत। प.द, वातपित्त-चं. पि सारसास्व "मधुक सारिखे द्राक्षा।" सारसैन्धवम्। सो। सैन्धवे । च.द. रतिवल्लभ सारी। स्त्री। सप्तलायाम्। उकॉमनमा। रानि क.८ शारिकापचिणि । शरः। मोटके। सारा । स्वी। कवितायाम : कौन हो। सारोदकम् । को। मालसारीदक । प.पि.मः शार। सारालायाम् । भीमशी रनमा । के.निध. सारोबारः। । वैद्यकयन्यविशेषे । चायाम | श.च. । गमत्फलाया। हमा- साराष्ट्रकः । पु । सौराष्ट्रदेशयिये । प.टी.भ.। महि। रा.नि.व.११॥ सार्शविरम् । कौ । गुरुयाम । रा.मि.म. सागमुखः । ५। खादपाकरसयुक्त कणभूक- सार्जः । । । सनरसे भूना । र.माः। धान्ये । वा.सू.प. हेगा। माः। वि । यादें । सिप पमः । सारान्तम् । सो। मिग्बुभे । मानवू साळगुणम् । सौ। घोपरलपणे । रा-मि-वाह । गुणा:-~-पान पित्तलं गुरु यात कफबईकस । साब्वभौमः। पुं। गजे। शंका विका.। साराल:।। सिले । श.प.। साव्वसहम्। छौ। मतियाखवणे। माना। वेनिघः। सारिका । रवी । पतिविशेष । मानिक नाषी, भवना। प्रम। सार्षयः । वि। सषपसम्बन्धीये, शासलादी। सारिणी। स्वी। काम। बागान छ । पं यं तस्य । वै.निघः । रा.नि.व.४ । महापलायाम् । रानि.व.४ । कपिन । सार्षपतैलम्। को : सषपजतैले । See सर्वपः । कै.निव।

·सिंह 1 दी। मसम्। की। सार्पपगाकम् । ली। गपगा। रनिगा- सालाहकः । । कुछ है । गगाले । गम्दयारूपः । पाल। पविः १६.See मर्षपः । सानिमकन्दः।। पाविन गीयमान्दद। सालः। पं। उने । मे। शिंगपाये। यमप भागामनि । सुपा:-एसवीर्णः मधुरः यः हो। विका। माध्यमि। नाना पाटी. धातुप फ: ति: गुगः रमायन: पुरिगारः चय म. भासाये। नगा यामापे । निधः । गविरतियारधव.निघः। राने। भूटना। रा.नि.य.१२ । मजद । गा.नि. सालूरः । पु! मे । शर, । व..। ममामप्यात पभेद । गा गा| सालेयः। पुं। मधुरिकायागनदी। पटी.भ.! खराया । मं मारा। क मुरटामा सामाल्विकाः। पुं। पतिविशेषे । मानिनायो। पाया:,-पथकांक: पायमम्मर टपर्म श.प.। भाग्य: छालदाशन: सासः नसानदाः गढ़ सावर: 1 पंपोधिन । उनमा ग..। वरु: शतचा मुज्ज : गुर्जरग वास्त: माननमान: वानीप: पौरपर्ष: राल काय: पाकर्षयाः यम- रम.र.माम. दि. काशीगागरते । क्ष: कपायी ललमः गमरपाः पंग: रान्न दान-गगमे। माया दिना सन्मामपा:, निर्यास: दिव्यमारः गुरकाः गुर: पनियरमः -"सायरं पाला पिग्ध गोयलं गुम पर यचधपः सिसकः गम्यसम्परपः। मुग:--या: गै पाईप मधुरं पाफट सपियन" शिक: उण: शिम: निग्धपतीमारपिलदोषत: सावररोधः । । गरोध । "देत: स्थान फएफष्ठविम्फोटकवासघ्रय । रा.नि.व. । अपिध वक।" म.प्र.३८५. पपठादिः। 'पवक फपायः सात् प्रसाद याफ. | सावरिका। निषि-जमोकायाम् । किमोन्। अध-विद्रधि-याधिष्य-यीमि-कर्षगदान निर्विवादास सू.१२. 1 See नसायुका। परम् ॥" भा.. मालजः (क)। प्र । सर्जरस । भूना । प.गु.। सावर्णलक्ष्यम् । ली। पर्मनि । गर । मर्मसरो। नाव गरि । रा.नि पर। सावित्रः । । गो। भारत । सालनियासः । । सरसे । भूटन। र.मा. सावित्री । म्बी। चामलकीरो। थे.निघः । सालपर्णी (र्णिका)। वो । घगमन्याम् । साशयन्दकः । । ग्रहगोधायाम् । छितिदि। माननानागार। भन्दकल्पः। मालपुष्पम्। की। बलपमपुप्पे । माशाः।। फन्दान । बारा. प्रपोपरोके। सास्थितानाईम्। तो। काम्ये । कामा। सान्नरसः । । गालनिय से। धरना । ग. धिका। निय.१२। साना। जी । गोगल फम्याग ! प्रमः । रामायाम्। मालवेटः । । मर्जरम। भूटना। शट कम्पः । वै.निघ मालसारः। १। गामद। "गाग्नः गः | सासावः । ति। प्रयुक, माधयु । गा.नि. । सप्य मारः। शिलप. स.ग.३८.। साहसस् ! को। पर यदि यज्ञादि । मालसारादिगणः। पु। रायुगो गए है। सिंहः। । रशियो। पास गमिना । सयथा--- " साठमारान • कई मुदिर. यादर. निव.०। पाराजे। अयं निशिय' । 'मि। कालम्कन्ध कमवा भून - मपगड़ी तिनिशचन्दन- हिर। तन्मांमगा:-मधुरं गय निग्धम् मन्य कुचन्द गnिmपा गिरीयाशन • धवान जाल. यारामम् उपयोय नपरोगे पमि प चियम् । भाक-गतमान-पूनियााय कागांव कालोय. वेशिक सु.म.४४ प.। वचारत वये। ये निघः। गुपा:--सानमारादिरिय गगाः फत. विनाशनः । महपाडामयाहरः कफमेदोषिमी. सिंहकमा(म)रः। एं। यमुना । सिस्नटा. पपः" मु.ग.३८प.। याम्। मिशन या विका। . - - ·सिंह [ १११७ ] सिंहि वे निघ। सिंचिता। स्वी। माषपण्याम् । गांवांगी। सिंहलम्या । स्त्री। सेलीपिप्पल्याम्। रा. मि.व. सिंहच्दा । स्त्री। ऋतायो । रा.नि.व.८ । सिंहलस्थानः । । तालतरसशसरी। छछ। सिंहतुण्डः । पं। सेहपहाटे। सीबच्चे। वृक्ष । "प्रोत्फल: सिंघलास्थानकड़ों विधा कटापि घ।" श.मा.। मनमा गाए। रा.नि.या। सिंहनादगुग्गुलुः । । घामवाते भौषधम । सिंहलाङ्गुलौ। स्त्री। पत्रिपर्णाम् । ठाकूटग। कायार्थ-विफला प्र. २ प. चतुगंणे पारिणि सिंहवदना । स्त्री। सिंहमुख्याम्। वाम काधयित्वा पादशेषः कार्यः। गग्गु खः ८ तो सिंहवल्लभा । पुं। पापाई । वाम गाछ । मषनीससारगन्धकं श, एरण्इन ११. एकव निधः। पाथः । काया-सामना, नौउग, वरा सिंहविकान्तः । पुं। अवे । हारा। बराक ७ . बम नि (७७१.), सिंहविन्ना (न्ता)। स्तौ। माषपाम् । म ध्यान (D.)। (, भावानी। वै.निघः। रा.नि.य.३ । নবনীতসারগন্ধক ৬৪ তে, এরওতৈল ৬৪ सिंहा। स्त्री। हत्याम् । इनिघः। नायाम् । তাে, সকল একত্র করিয়া পাক করিবে। रा.नि.क.१८॥ 'सा. की.। रस, र.। सिंहाणम् । को। लोहमले । मन । प.मु. । सिंहनादिका। स्वी। दुरालभायाम् । श.घ.। नासामले । मान, मिक्नो। शरः । सिंहपना । स्वी। माषपणाम्। मायागी। वै. सिंहाननः। पुं। यासकहछे। वास्मा। निघ.। मान्मारम-करडकजज्व.चि.। "कलिङ्गासिंहानन- सिंहपणों (बी) । स्त्री। वासकराई। बालम् । शरीभिः।" गौरा.नि.व.४। सिंहामृततम् । की। पसि एराम् । सिंहपिप्पलो। म्बी। संहसीपिप्पस्याम्। पाठ:--"पचेदारिचतुोणे कण्ट कार्यमृताशसम् । रा.नि.व. See संपली। सवानिविफलायीपपूसिकत्व कलिगकः । सकाश्मयं सिंहपुच्छिका (छो)। स्त्री। कदम्बोपव- पिनस्तु सिद्ध दुर्नाममेहनत् ॥" कण्टकार्य- सहशदीर्घपवनिपर्शीविशेपे, काटवासिंहपुच्छीति मृतयोः प्रत्येकं शतं पलं मिलित्वा वा। भलै २५६ व्याते। दश काटन। र.मा.। रा.नि.व.४ २. शे. ६४ श. । पूनिकत्वक-फरञ्जत्वक् । "सिंहपुच्छी सरालिका" घ.द.शूल.चि. एरण्ड- कारमय-गाभारीफलम् । च.द. । घादशके । माषपाम् । साधानी । प.मु.। सिंहालौ। स्त्री। सिंहलीपिप्पल्याम। मिएए- सिंहपुप्यो। स्त्री। पृश्निपाम् । जटिल । निभूत । वै.निघः। रा.नि.य.४। सिंहासनम् । को। लौकि? । माद्र । वै.निघः। सिंहास्यः । । वासकतने । वामना। सिंहमुखः । ५ । यासक हो । वै.निघः । रमाः। वै.निघ.२म-सिंहासादिकपाये । भष. सिंहमुखी (वदना)। स्त्री। वासवापु य तपे । तीरो-चि.कुष्ठ-चि.। पारुम गाहा रा.नि.व.४१ के.निघ. श्वास.पि. सिंघादिकपाये। (नवरव-राजमगा)। सिंहास्यदलम् । को। यासकपवे ।' पोम । भाषागी। चारमतिकायाम्। पानि- सिंहास्यादिः। पुं, शोधे कषायविशेषः । भारी गिधा। "सिहास्यामतभण्टाकौवार्थ कृत्वा समाधिकम् ।" भैषःगोथ चिः। सिंहल(क)म्। को। 'राजरीती । छान निउग। रानि.व.१३ । वने। है.च.। लथि। सिंहिका (हौ)। नी । इत्यो। रा.नि.व.४ । पत्। रा.मि.ब.६ । प.मुः। वासक तप । दागक। रा.नि.व.४ । करए. . 1 माष.

·मित । - कफकरख. । १११८ ] सित कार्याम् । रशिदादी। वे.निघाजीव चि. सतप्रकोर्मितम् । रमपीतामितेः मान्दिद्यात पित्त लवादि पाये। तमाशगपा:- नग तु समावम ॥ धन दधियन कफन व निर्दि मिरिका का सातोमारे प्रसन्यते " अति.१४प. स। नानान जानोगाटमाध्य मानिपति. (दो) वार्ताका : दृश्ली। विका.। कगट कार्यान् । कान " हा.द. लोकि । अस्ठ । द निघ. प..। .नि.जिनक.ज.चि. काम.चि. मिहा मिडानः । ६। करबहो विका । स्वादिः। उताकरट कार्दाम। हिं बौक्टेया। मिहिनौ। नौ नामिकायाम। रा.नि.व.१८। मा-माम च.चि.पास.चि.। "मिही व्यावी ताल मिचिसा। स्त्री। पिपन्याम् म..। मुन्नी।" शिरायाम । माद्यान् । रा.नि.क.१८, वर्षपटिकायाम्। नपाम् । शानौ । सिञ्चितिका।बी। व इति प्रसिद्ध पनि । रा.नि.व.३। नन। माप विधा दिनदिनसफल सिंहोफलम् । सो सोफन्ले । घ.द.सपाधि- सपा:- भर धातुबईक पाक रस च होतं कारे गवाहते। मात गोर कषाय ममगुण्य । सिंहौलता। स्त्री। लताहात्यो । भा.। मुन पदाफले । दैनिघ.। पर्याम् रा.नि.व.३। सितः । । मुन्न सचे। स्यूल गौर। प..। सिकटी। स्त्री। सनामसिद्ध लतार्दै । धवचे। दाज। र.मा.। की रोय। सिनता। नौ। दौपिकाशाक। दन शनि- रहे । रा.नि.प.१३ । मुमके। मा रानि.प. ७। चन्दने। र.मा.येततिले। व.निघः। मार। प.नु.। बालुकायाम्। रा.नि.व.१२ परायामा ६.निवः। सिनकङ्गः । म्बी। सञ्जरसे । भूमा। दै.निघ.! सिकतामहः। पुं। सफनित मेहभेद । की।तकाधान्ये । यव रोगी दान कानुविद्ध सराज मेहनि। म.नि. सितकटभौ। म्बी। बेगकटभौहो । रा.नि ६५.। "मूर्ताप्न सिकतामेशी सितारपिपणे द.. See कटभो। मलान्।" मा नि.. सितकण्टको म्त्री। तपष्प-कष्ट सिकतारूपस। छी। बा । भा. 1 सितकण्टा(रिका) कार्याम् । रा.गि.व.४ । सिकातिलः । पुं। सिकतामयममी। रा.नि.क.। सितकण्ठः । पुं । दादुरुपविपि । GE. सिक्षासिः। ए। एकासि कायान् । प्रयोगा. नायी। श.. सास.चि.। सितकरः । । भीमनी कपूरे सामनी सिता। स्वी। वालुकायाम् । दैनिघ। बेत दन्द्र। रा.नि.द.१२ । स्त्री (स)। नोवा- करटकार्याम् । वि । पादांयाम् । सिक्य(क)म्। लो। सिक्यो । सर, निगे। सितकर्गिकः । पुं। वासकहछे । रा.नि.१.१३ : नौल्याम् । नौन। है..! सितकणों। नी। पासप। वामद नाह। रा.नि.व.१०॥ सिद्ध(का)ण[क]म्। को। वापपाद । धारा । नासिकामले। लोन, मिनि । रा. सितकत्त्याणतम्। छौ । मोरीगापिकार नि.व.१८। नासारोगमेद। निदानादि-"फ: एतम । हत ४ श. नव्यदुग्न १६ श.। ककार्य- प्रहहो नासायां मद्रा मोतांपौनसम्। दार्थात् कुमुदखुप पनका दीरपमूलं गोधूमः रकमालि: सधुर्धरं चार पोनसाधिकवेदनम् । पवेरिव सव. महापौ चौरक्षाकोली गाम्भारीवीह यीमधु त्यन्य मलिन्द्रा तेन नासिका। पजसं पिहिलं वाचालकं मोरचतालामुलन् उत्पल तालमन्ना पीतं प मिडापकं घनम ।" वा.उ.९५.1 भूकमाण्इ शतावरो शालपणी गौरक विफला लक्ष-वातिके पैत्तिके गोडम्बाशैनम पामकदग्नी घ प्र. ४ तो. नदं - चैव अमित सानिपातिदे। सिहायक प्रवक्ष्यामि श. एकत्र पायम। व७ 8 म. शे मवर्ग मेषजं गया । तनुमावं मनि वातिकं । यहाई-भुन, नमक, दनाद्र ग, याम् । ये.निघः । परच रोगविणे ·सित [ १११८ सित . गुणा:-विक्ता उमा गुरुः म. मम्मानि कांग, गानो, कोदोकमा, सितदीप्यः । पुं । वेश्यमान्यान् । शेतमोरके । গামারবীজ, যষ্টিমধু, শ্বেত বেড়া, গােরক্ষ मा-ौडा। रा.नि.म.६ । कानिग्राद मृग, नौटम, कानमा मितव्वा । वो ५ तायाम् । प.सुः । इंटेकमा घरमूमो. मानान, योग, सितद्. (म:)। पु । मोरटभेटे । पा. विक, गाय वौष, काडा दना बाजार कावर.मा । पनगा। वै.निघः। 8८का. म. दविाद । सितधातुः । । खटिकायाम्। अभिमाण। सितसाचनः । पु. शेतपुथ्य काचनहने । रमा। रा.नि.व.३। सितकारिका । ली। इस्वया चालकै । म सितपदाम् । लौ । वेतपद्म । ३.निधः । वाला। .निघः। सितपर्णी । स्त्री। धर्क पपिकायाम् । र.मा.। सितकुम्भो । स्त्रो। सपाटलायाम् । 45 सितपक्षः । पुं। शुरूपदे । (शब्दकल्पः) । भूमानामा रा.मि.व.१० । से! शार। सितगुजा । स्त्री । वे लगायाम । रा.नि.व.२३। मितपाटला (लिका)। म्बौ । गुरुपुश्यपाटल- सितचन्दनम् । की। यौखइधन्दने। मान- हो। ( नाना में बेतपालि। के बनान। घ.द.खदिरवटो। विलियहादरि। तत्पर्याया:;-सित शम्मी फले- सितचिल्लो। स्त्री। शववास्तु की । शन वा। महा गितामोधा कुवेराक्षो मेवाहा काहपाटला निघ. धवल पाटली। सित'चङ्गः । पुं। ( Lacerta seincus.) वाती हिकावमिकफनी शोपनी । रा.नि.व.११ वोगड़झमत्स्य । दाना साधा हारा. सितपुझा । स्त्री। थे तपुष्प-शरपृक्षायाम्। रा. सितच्छना। स्त्री। भगपुप्पायाम् । उनका। नि.द.४। सितपुष्पम् । लो। कैवत्तंमुसके। नटा। पुं। सिताक्षः।। रकपभोमानने। गान सप्परोहितकै । 3 | रा.नि.यः । मशिना निघः। से: ६.५। स्लो (दा)। कासवणे कामपाम । तगर बन्न । रा.मि.द.८ सायाम्। रा.नि.य.८ श..। दौपान्तरढ रोहत। निखीवन- सितजः । । मधु गर्वरायाम्। मधून हिनि । । शिरोपहने वै.निघ. स्त्रो (पा) । रा.नि.व.२२ । मलिकाधान। गलिदा कूटन गार। शर. । सितजफलः । । मधुनारिहला । यौ) मतापराजियायागा रा.नि.३.३। नाग- नि.व.११॥ दन्याम् । श!ि रा.नि.मा। नागवडी. सितजलजम् । को। शेतपो ! .निघः । लक्षायाम्। भागगन। निक्षः । सितजा । म्बी : मधुश करायाम् । रा.नि.व.१४ । । सितमरिचम् । तौ । व तमरिच, नत्तु शोभा. अगवीजामति हद्वाः। रा.नि.व.द । सितजामुकः। पं। बारमालामाथे। रा. मि.व ११॥ सितमाषः। पु (Dolichos catjang.) सितजाशकंरा। ती। मधुजात-शर्करायाम् । राजमाप । हारा.. सितजोरकम् । को। अफगौरके । यात्रा। सितमोघा। स्ती। नपाटलतते। बस मैप. या न.चि. नागना। वै.गिधा। सितदर्भः। पुं। ये सगे। येऊ इभा में सितरजः । लो। कपरे । वै.निधः । पादरीकुमो। क विलियबाशि । गुणा:- सितरागः । पुं। रोये । कै.निघः । सन्मूलं हम मधुर ६ पिता रकम रटनायास- सितलता। स्त्री। धिवकूटे याता-धमतमबा- का..लाह। एसदमारे साधारपणा याय। रा.नि.व. लसायाम्। असक्रमसौ। रानि-व.३ । रा. - ·सित । ११२. ] मिता घ.४॥२०॥ सितलशुनः । । शसरसीने। .निघः । सितचुद्रा । यो। थे सकपट कार्वाम्। रानि. सितन्ता । मनो। पमतसदालतायाम् । सितवर्णा । स्त्री। पीरिमोहन ! प.. ! सितांशुः । पं । दार्परे। (शब्दकपः). सितवर्षा । त्रो। चीरिपोवई । सितांशुतलम् । को। फपूरतेले । रा.गि-य-१५॥ See कपूरलमा सितवर्षाभूः । पुं। वेतपुनर्नवायाम् । सिता। स्वी। शर्करायाम । जिनि । गुपा:- मि.व. सितवसरो। स्वो। भूमिजम्बत है। नाम । "मिता समधुरा रुघा यारा-पिपास दाहला । मा छर्दिवरान् पनि शीया ककारिणी ।" प.मु.॥ रा.मि.प.१४। "धावीद्रासासिताना वा" प.द. सिसवलि(लो)जम् । सी। असमरिचे। रा. व.चि. घ.स.४था। पघायाम्। । सोम. नि.म. राज्याम् । माद्रीय। सिंहल्यान्। बिनि- सितवारः (का.)। पुं। शालिशाले । र.मा. । CEM| प.मु.। पामला । धाममा। गौरी. सितवारिकः । पुं । सिंहली पिपन्याम् । घनायाम् । नारदी। सराभेदे । रा. निघ.। नि.व.२३ । रोच। शुविहतायाम्। सितशर्करा । म्बी। धवलशर्करायान् । तिनि । (उौ । विसन्धिपुप्पहते। यसपननंयायाम् । वै. वैनिघपयचि. शिवरायाम् । निघः । पाम्फोसके। समालो. गिरिजापरा. सितमा(सा)यका। स्त्री। वेतपुष्पगरपा जितायाम् । मा. ! मनिकापुष्प तुपे । रोपाट-: याम्। 1 रा.नि.व.४ । लिकायाम् । बरु भादम। रा.नि.क.१० । सितशिंशपा। स्त्री। शतप्पशामली बच्चे। येत क र शार्याम् । रा.नि.व.४। विदाप्यांम् । मिथुन। गम्भिपायाम् । यस भि। इंदूमा। रा.नि.य. । बेसष्ट्रवायाम् । प. दे.मिछ। रा.मि.व.र। मु.। सु सू.३६म.। घ.सू ४५.। शेसशिम्याम् । सितथिम्बिकः । पुं। गोधमे । म । है.च. । दक निम् । रागि.4.१८ ! See शनिप्यायः । कुटुम्विन्याम् । रा.मि.ब.५ । यायमापालसायाम् । सितशिम्बो । स्त्री । तशिवशाम् । वै.निघः । रमामागीशमा। तभन्याम् । मा. सिताश(सि)वम् । की। सैमवलवणे। है, सगे, भूक । रा.नि.५.३ । निघ । स्त्रो।:.मीहो। प.म. सिताखण्डः । पं। मधुजावरायाम्। अधूद्र सितशूकः । पुं। यवे । प.मु. । रा.नि.व.१६ । f6नि, मानवी तस्पर्यायाः,-खएक: सितशु(सू)रणः । पुं। शतगरणे। बरु सितभामर माधुरी मधुकरा माचौकशरा । गदा दन | रा.नि.व.। गुपा:-धतिमधुरः चतुथः फुचर्दिवण कशाम- सितसर्षपः । पु। गौरसर्पपे, सिद्धार्थे । रा. शिकापिनासटोपर। रा.नि.व.१४ । नि.प.१६। सिताख्यः (व्या)। पं। असमरिचे। , निघ. येतायाम्। रा.नि.व.८ । सितसारः (कः)। पुं। शालिशाके । रा. नि.व.८ । घ.द.मूल धि.. "सकेप युक्त मित- सिताग्रः । ५। कण्ट के । हा। हारा, । सारकस्य ।" सिताङ्गः । । वान्नु कागड़मव्ये । बालमि सितसिंहिः (ही)। म्बी। तकण्टकार्यो । । हारा.. रा.मि.व.४। सिताङ्गः पुं। येतरोहित कहने । यस बात सितसूर्या । स्त्री। शुरुावते । वै.सं.मू कृ-पि. छ। रानि.व.८। र जीरा सितक्षारः । । बेसटहणे । उ माह सिताजाजिः (नी)। स्त्री । भामा गौष्ट । रा.नि.व.। -- वै.निघ।

·सिता [ ११२१ ] सितो . भौथी। सितात्रयम् । को। विशकरायाम् । "गुडोत्पन्ना सितावरी। स्त्री। वाक्याम् । मास्त्राप । हिमोत्पन्ना मधुरा पति मिथितं । ...सिगाच्यम् ।" रा.नि.व,४॥ रा.नि.व.२२। सिताश्मजम्। ती। पापाणेदनी। निगाव सितादिः । पुं। गुड़े। रा.नि.प.१४ । बन । गिध। सिताननः । । बिताये। .निघ.। सितासितः । चि। असहाश-मित्रवणें । सितापागः । मगरे । विका। सितासिता। स्तो। वाकु थाम् । मामाल ! सिताफलम् । को। (A nona squamosa.)/ दे.गिधः । The custard apple. वनागचातफने । सिताक्षयः। पुं। वेभियो। उ महिना । बासनहिंसिक्षाफल । ता, सिता। रा.नि.व.०। शतरोहित । ( Catpi| रा. तत्पर्यायाः, --पाटप्यफलं, गण्डगावं, यहबोज । नि.व.८। थेत मन्दारकही। श्यामशालो। गुणाः, खाटु भीतलं इद्यप्तिकर बलपुष्टिद बाल धान। कथित् । रकबई के गवत् वान्तान् श षा-दाइ-पात सिताया। स्त्री। थ ततुलस्याम् । रा.नि.व. पितरतदीपतम्। १०। तपाटण बने । ये निघः । सितानम् ।की। यतकमन्न । रा.नि.य.१० । सिताद्वा। सी। सितपाटखी । लास सितामः। पुं। करे। घ.टी.रा.। भामा रा.नि.व.१०। सिताभा (सा)। स्त्री । तमामायाम्। पचालि- सितिः । पुं। सुनिषग्ध कशाके । है.निघः। वि। इते। रा.नि.व.४ । तवणे। कवणे सिताभः (क:)। पुं। कपूंरे। पम, । सितिकण्ठः । पुं। दात्यू इ-पक्षिषि । रु. सिताम्बु(न्भो)जम् । सो यतकमन्ने । त्रम. । सितार्कः (क.)। । सार्क हो । उ सितिवारः (वा.)। पुं । बुाटनाचे । सनिषण का- यादगदगी|रा.नि.व.१० । मादी । भा.। सिताजकः। वेतपद चद्रतुलस्वाम् । सितिसारकः। पुं। शापिञ्चशाके। च.द. ছােট তে তুলসী हिं मान्यता । म परम चिः। पारा भाजपाता। गत्पर्याया', वटपवः ठे सिततरः । । कगशाली। कुलपक। रा. रकः बैकुण्ठः नम्मीर: गन्धयालः सुमुखः कटुपतः मि.५.१६ । कटुपयकः। गुला:-पाटूशः कफवातनेवरीगतः सितक्षुः । पुं । तेती। रा.नि.व.१४ । राय: समप्रसयभरया रा.नि.व.१०। सितैरण्डः । । तरई । रा.नि.म.८। सितालता। ली। पमृतसवान्दतायाम् । रा. सितोचटा। स्वी। गुप्तायाम् । ने.निघः । नि.प.३ । नेत(वायाम् । र.मा.। घ.स्.४ प. । सितालनः (को)। , नो । मतगशराः । सितोत्पलम् । गौ। ये तोपते। ६ निघः । सितोदरा। स्त्री । वराटियाभदै । राति ८५७ दस बादन्न । रा.नि.म.१० । विलय। रा.नि.व.१३॥ सितालिकटभो। स्रो। वेनकिनिहीत। रा.मि.व.। सितोमवम् । तौ । तपादने । (गन्द्रयारूप:) । सितालिका। वो। पडतो। मिद । सितोपलम् । को! शुमा खड़िकायाम् । ग- हारा.। डि। विका.। । स्फटिके। रा.नि.२.१३ । सितावरः । । तनिषणक। सोनाक स्वी (ला) । शर्करायाम्। हिनि । मत्स्यण्डिकायाम् । गुणा:-संपाजी कषाय उग: निदोषतः मेधा. मिद्रि । है.घ. । सु.सू.४४ भ. । राधिकर: रसायनः दावारय। रा.नि.व.४ । सितोपलादिलक्षः। पुं। रामयमाधिकार See मनिषपः । लैः। • "सितोपला नुगाचीरी पिप्पलो बहला पुं। 141 ·सिह [ ११२२ ) सिद्धि - ...... त्वषः । अन्त्याः हिगुपितं ले श्येत् घोटसर्पिषा।" सिद्धवस्तिः। पं. यन्तिभेद । यमितभेद। “पशमूलस्य एन . पान २ ७. लिनन । निःसाथै तैलं नागधिका मधु! सुसैन्धवः स्यध्यान: 85. मानाउन । ७. मिति 54 5.1 सिद्धवस्तिरिति मत:" भा.। रस..। सिहसलिलम् । लो। कानि । हारा. सिद्धः। पुं। गुड़ । ग.नि.व.१४ । पधुतरे । सिद्धसाधनः । पुं। सिद्धार्थे। उ नदिया । रा.नि.प.१०॥ हान्तरं वान्तरं वा भीगने । रा.नि.१.१६ । मिका.। कणनिगुण्ड्याम् । कान निगिन । शेत- सिद्धा। स्त्री । ऋद्धौ। रा.नि.व.५ । सर्षपहने । दैनिध, । को। सैन्धवलवये । रा.नि. सिद्धान्तः। एं। निर्णये, नियये । "सिद्धान्ती व.६ । वि । पच्याहतशतो। वा.उ.३२प, । सिद्धकः । । सिन्धुवारहो। निभिना छ । भाम यः परीचकैबहुविधं परीक्ष्य हेतुभिः साधयित्वा स्थाप्यते निर्णयः, स सिद्धान्तः । स घोत. रा.नि.व.४ । भाग्यलचे। रा.नि.व. । चतुर्विधः-सर्चतन्त्र सिद्धान्तः, प्रतितन्त्र सिद्धान्तः, सिखरखण्डः। पुं। तवराजोखगई । See पधिकरणमिद्धान्त', अभ्युपगमसिद्धान्तः इति । सवराडाख छः। सद सर्चतन्त्र मिहान्ती नाम सन्ति निदानानि सन्ति सिद्धजलम् । तौ । काद्धिके । हारा. । पनाले । व्याधयः सन्ति सिपाया: साध्यानामिति । सिद्धधातुः। पुं । पारद। विका, । प्रसिवन्तसिद्धान्तो नाम सम्मि'स्तस्मिन् तन्वे तत् सिदनासकः । पुं। अरमन्तकहते। भाजे, प्रसिद्ध-यथान्यवाटी रसाः पड़न्यव ; पोन्द्रि- याणि यथान्यत्र पडिन्द्रियाणि । पधिकरा. माथिबकूहि। वेनिघ। सिद्धान्ती नाम यस्मिन्नधिकार संनयमाने सिद्धा- सिमपुष्यः। पुं। शेतपुष्प करवीरतो । रा. न्यन्यान्यपि प्रधिकरणानि भवन्ति । यथा:-"न नि.व.१० । मुक्तः कम्मानुवन्धि कं कुरते निस्पृहत्वादिति प्रस्तुते सिद्धप्रयोजनः। पुं। बेलसर्पपे। रा.नि.व. सिद्धाः कर्मफल-मोच-पुरुषनेत्यभावा भवन्ति । १६ ! See सिद्धार्थः। अभ्य पगमसिद्धान्ती नाम यमघमंसिद्धमपरीचितम- सिहमाणेश्वरः । । ज्वरातिसार पौषधम् । नुपदिष्टम हैतुकं वा वादकाले पभ्युपगच्छन्ति पाठ:-गन्ध गाभं पृथग्वेदमागमन्यच भागिकम् । मिषजः " च.वि.अ.। सजिटयवधाराः पदैव खवपानि च। यराव्यो | सिद्धार्थः (क:)। पुं । ( Cruciſerae, पेन्द्रबीजानि हिजौराग्रियमानिकाः । सहिड वीन sinapis.) खनामख्यातसर्षपे । उ गनिया। सारश शतपुष्पा सुधर्णिता । सिद्धमावेश: हिं रानिका। तें गनमरिंचे, तेलावार । यत्- सूत:...... ॥ मा. १ भाषा। कक, मात्रा, अब पाया:,गौर: अनय गौरसर्षपः भूतनाशनः । প্রত্যেক ৪ তো, সাজিমাটী, সােহাগার कटुः स्नेहः वाण्ड प्रः रानिकाफल: गुरुनः गहन्नः খৈ, যবক্ষা, পলবণ, ত্রিফলা, বিকটু, तीक्षा कः दुराधर्षः रचोधः कुष्ठनाशनः सिद्ध. हेटायर, चौड़ा, जयघोडा, जिलान, यानी, प्रयोजन: सिसाधन: सितमधपः । सु.सू.३९भ. হিন্দু, বিড়দ, গুলা প্রত্যেকের চূর্ণ ১ তাে. शिरोविरेचने । वा.सू.१५म. । गुणाः-कटुः पान मबन, वो मारा रस.पि.भैष । वित्तीण वातरत्ननः पहदीषतः त्वग्दोषहरः रुच्य: सिघमन्त्रप्रकाशः । पुं। वोपदेवकतमन्त्रशास्त्र । विष-भूरा-तणन य । रा.नि.व.१६ । नदीवटे । रा. सिक्षमोदकः । । सवरामखण्डे । मागणी नि.व.११॥ गोरसपंप च । वा.उ.५५.। चिमव । रा.नि.व.१४ । सिद्धार्थयुग्मम् । झो। पीसगौरसध्पे, कृष्ण- सिहयोगशतकम् । को । इन्दकृते प्रसिद्ध | सिदिः। । शुद्धौ। पकि! रा.नि.य,५ । वैद्य कसंग्रह दे। साध्यसाधनजाने। घ.सू.१५.। प्रशमनोपाये। सिहरसः । पुं। पारद। शब्दकल्प समय- यथा-रोगसिद्धिः । वा.कल्प.अ.। उद्धौ। इक्षि। पालः । खनिजधावादौ। मे. म. । मेपमधाम् । मानिस । वै.निघः । .

·कल्पः. .. - सिन्दु । ११२३ ) सिन्दू सिद्धिदः। पं । पुत्रजीवहरू । निग्राडा ! निर्माथि। सत्पर्यायाः,-सिन्धुः सिन्धुकः इन्द्र रा.नि.कार। नहागालहक्षे। वै.निध,। सुरिषः इन्द्रसरस: निगुण्डी इन्द्रापिका इन्द्राणी सिदिली। स्त्रो। चद्रपिपीलिकायाम्। शब्द- सिन्दुक: सिन्दुवारिका पीलोमी शकाणी कास- नागिनो सुरसा शुरूपृष्ठक: विसुन्धकः सरस: सिन्दुवारितः नपुप्पः स्थिरसाधनकः पमन्तः सिद्धिसाधकः (नः)। ई। ससपे। रा. सिद्ध कः असिइकः। बेनगुपा:-कटुः वितः नि.प.१६। दमनका। है.निघ। कफवातचयापहः कण्डकुछनः शूलकासन्नथ। रा. सिदिस्थानम् । सो। परकोकानिमखाने । नि.व. । विषमवणकुठपयनः । राज. नील- सिद्धोदकम् । की। काग्निके। कोधि । हारा.) गुणा:-"सिन्धुवारदलं तर यातने पाहरं लघु।" सिद्धौषधिः। ई। पीपधिवर्गम। रेल कन्द- "मिन्टुकः या तिदस्तितः कषाय: कटुको लघुः । सुधाकन्द यदन्ती सपाधीषु। "तेल कन्दः सुधा के ग्यो नेवहितो सन्ति शूल-गोधाम मारुतान् । कन्दः कोड कन्दी ॥" भा. रुदन्तिका। सर्पनेवयुमाः । निकुहाचि मञ्चरान्... पञ्च सिद्धीपधिकसंज्ञका " रा.नि व २२ । सिन्दु(न्धु)वारच्छदा।बी। वननिगुण्ड्याम् । सिधम् । सी। शुदकुठभेदे। लक्षणं यया- निघ.। "कण्ड न्वितं तमगायि सिभ विद्यापनु प्रायशः । सिन्दु(न्धु)वारिका। खी। निर्गुण्याम् । अईकाये।" मु-मि-५, । "तं ताय तनु घ सिन्दु(न्धु)सहा। स्त्रो। कृष्णनिगुण्ड्याम् । यन् रगो दृष्ट विससि । प्रायशेरमि तत् काग निभिन्न निघः। सिध्धमलातुकुसमीपमम् ।' मा.नि.। किलास. सिन्दूरम् । को। (Plumbi oxidum रोगे। नि। से.च.। rubrum.) Read lead. शोपकस्सीपधाती। सिधापुप्पिका। स्वी। सिभरोगभेदे। सा मिन्द्र। हिंदा. सिन्दूर। ते चेन्दुरम। सा. त्वग्गता भषानुपुष्पवत् गुमा घ। वि.र. । चन्द्रम्। पारस्थ. सिरिन्न्। तत्पर्यायाः,- सिधालः । वि । सिमकहा। किलासरोगिण। भाग नागगर्भ नागरक नागरेण: गागसम्भवम् रज या शारभूपप र रतचूर्ण रकपालुका सिधाला। बी। गुष्कमाने। दौमा । रकथानकं रकशासगं मालदर्शनं सौमन्तकं शोणं विका। कुष्ठरोगिगनाम्। ये.निघ, । वीररम. गणेशभूपर्व सन्ध्यारागं नारकं सौभाग्य विकलो। मे. भरणे महात्यम् । गुणा:-"सोसोपधातुः सिन्दर सिधवान् । चि । सिमरोगिणि। ६.निघः । गुमैमात्सोरावन्मतम् । संयोगगमभावेग तस्याप्यन्ये सिधा। मौ। जिलासरोगे। पवन, नि। गुग्णाः मताः। सिन्दूरमुषं वोसर्प कुष्ठकाएक विश- पतम्। भप्रसधानमगनं प्रणशोधारोपणम् । दुग्धासयोगततस्य विगहिर्गदिता युधः ॥" भा.पू. सिनः। पुं । हो। उपा। १भाधा.. पुं। पुषव पविशेपे । मे। सिध्रका। बी। सोध पति रहाते वपाविशेषे । सिन्दूरकारणम्। को। शोषधातो। है.च. । सिनः । । चासे । (व्याक)। की। शरोरे। सिन्दूरतिलका । स्त्रो। नाया॑म् । उण. ति (गो)। एकगे। शब्दकल्पः । सिन्दूरपुष्पी (रौ)। स्त्री। स्वनामख्यांतपुष्प- सिन्दुकः । पुं। तुपनातोथे सिन्धुपारतक्षे। | हि सेन्दरिया। मंशंट्री। सत्पर्यायाः,- रा.नि.प.४॥ सिन्दूरी वोरपुप्पी पुप्पी करछदा शोष. सिन्दम् । सो। सिन्दूरे। ये निधः । पुथ्यो। गुषा:-शटुया मिका कषाया वारा- सिन्दान्धु)वारः।। (Vitex trifolia.) से पानी शिरोरोमनी भूसती च । रा.नि.व.१० । निर्गणनाकार-एलपुष्पारी, निगुणौ तपे । "सिन्दरी विष-विकास-हणा-वान्निरी हिमा ।" देवगा । नाम निभिन्ना। हिं शभालु । म भा.। (रो) रोचन्याम्। धासक्याम् । रतलि. गिर। से यपिग्नि। . गिगुर ता. - विका.. मत्स्य - कायाम् । मे।

·1 । । । नटा.. सिन्धु { ११२४ ) सिरा सिन्दूर रसः । पुं । रससिन्दूरे । सिन्धुवारः (क:) (रितः)। । सिन्धुपा. इते, निगुण्डाकारकपुष्पही। बउ निमिमा सिन्दूरा । स्त्री । वे तनिर्गुग्याम् । नाई छ । गाय ! श.र.। च.द.विषाधिकार विपतैले । च.मू. वे.निघ.। ४.प.। वा.उ.३६ प. सिन्दूरो। स्त्री। सिन्दुरपुष्पग्राम् । गुण्डारोच. सिन्धुवारदलम् । की। निगुणोपवे । न्याम् । धातक्याम्। निगिन्ता नाना प.द. फफच.चि.। "सिन्धुवार- सिन्धुः । पुं। पाहालदेशीयनदे। तज्जलं सुरट्रि- दलकाधः।" सलिल तुल्य गुणम्। रा.नि.व.१४ । नीलसिन्धु. बारहो । नोग निम्पिन्न ना। सैन्धवलवणे । सिन्धुवारिका । स्वी। सिन्दुवारहदै । घ.द.ख. भेद चि, गर्माधिकारे । वान्तौ । बभि । मे, सिन्धुवेषणः । पुं। गान्भारोहदे । श.चः । सिन्धुबारहो । मामा मिभिन्ना। श.च.। शत- सिन्धुसम्भवम् । सो । फटिकारिकायाम्। टङ्गगो । रा.नि.व.६। गकिनि । प.मुः। सैन्धवलवणे । सिन्धुकः । पं । नौलसिन्धुवारदथे । रा.नि.व.४ । सिन्धूतप्लवः । पुं। अग्निजारहये । वै.निघ. । यससिन्धुवारहचे। श.च.। सिन्धूद्भवम् ) को । सैन्धवप्लवग्थे । पु.मु.। वै. सिन्धुकफः । ५ । समुद्रफेने। श.र. । सिन्धूतम् / निघ. २भ. वा.प्रा.चि. । सिन्धुकरम् । फ्री । वेतटाणे मामा सिन्धूपलम् । की। सैन्धवलक्थे । हारा. । माशगी। रा.नि.व.६॥ सिप्रः (व्रः)। पुं। धन्हें । खेदे । मे. । स्त्री (प्रा)। सिन्धुजम् (न्म)। की। सैन्धवलवणे । पम.। महियाम्। सिस्वा (स्विः)। स्त्री। प्रमोधान्ये । भ. दि. सिन्धुजः । पु । पारदै । टङ्गगो। रा.नि.व.२३ । रूपको. शिवा। जै। भा। नतीनामगन्ध- (ना) स्त्रो। मुकारामौ । वै.निघ, । द्रव्ये । रा.नि.व.१२॥ सिन्धुजातम् । को । मुक्तायाम् । वै.निघः । सिस्बिजा। स्त्री । सिनिधान्ये । भा. । सिन्धुदेशजम् । की। सैन्धवलवणे । सिम्बितिका। स्त्री। सेववृते। मद गर । सिन्धुपर्णी । स्त्री। गाम्भारी थे । निधः । सु.ग.४६अ। सिन्धुपुत्रः । पु। मर्कटेन्टुइने । माकड़ा जाव। सिस्वितिकाफलम् । की। सेवफले । ८१७- सिन्धुपुत्रो। स्त्री। मौक्तिकश नौ । व.निघ. एन। “से समोर-पित्तनं हणं कमरुदगुरू। २भ.वाणक.न.चि.. रसे पाये घ मधुरं शिशिरं रुचिशमात्" भा,। सिन्धुपुष्पः। पुं । पढे । नाथा । श.च. । कदम्ब गुणा:-कपायं स्वादु स्वाहिशीतलक्ष। स.ए.४६ प, तृछे । वकालो | रा.नि.व.२३ । सिरबौ। स्त्री। नियाच्याम् । रा.नि.म.७ । सा सिन्धुफलः । । अनिमारहा। विधा सिम्बो पुस्तकशिम्मी चेति । शिबीयं सिन्धुमन्यजम् । की। सैन्धवलवणे । र मा. । मधुरं रसे पाकै हिसं गुरु दाहकं बल्यं सेम धार वातपिशहर। भा.। मुट्सप । रा.नि.व.३ । सिन्धुरः। घु। इस्तिनि। हे..। निगुण्डी. वृते । निमिता गोछ । र सा.सं. दातीकलाया। सिरः । । पिप्पलीमले। है.च.। पुस्तकान्तरे सिंहीपाठः। सिन्धुर पो (इन्) । पुं। सिंह । माकः। सिरा। खी। नाद्यान् । है.च. | See गिरा। सिन्धुलताग्रम) को। प्रबाले। मगा। है. सिरामाका । स्वी। तन्नामकोई नबुमर्मापि । सिन्धुवायग्रम्/ निघः। सत् स्थानं गौवाया उभयपाय। सु-गा.६ मा । सिन्धुलवणम् । कौ । सामुद्रलवणे, सैन्धवः सिरावृत्तम् । ती। सोसके । गौमा । रा.नि. सवणे। र.मा.। । - .

·। सौत [ ११२५ ] सौम सिरायधः । पुं। See शिराव्यधः । सौता। स्त्री। महासमझायाम्। रा.नि.व.४ । सिरिण्टिका । मो। कुटुमिनीबई । See मदिराया। कुटबिनो। सौताफलम् । को। पाहण्याख्य फलविशेष। सिरी। ती। लाङ्गलिकालसायाम्। विवाय. था। गुणाः-मधुरं शीतलं यं बल्यं निका। .निधः। कफकर खाद पुटिकरं पितञ्च । दे.मिधः । सिली। स्त्री। गलूपयाम् । कां । । सौतीलकः । पुं । सतौलके, शिम्बीधान्यविशेषे । शिलिन्दमस्य। म.टी.रा.. सिलोन्धः। । मश्यविशेधे । शिनिटना मा । सौतोत्थम् । को। यतमरिचे । रा.मि.व.६ । सोत्यम् । को। धान्ये । शस्य । है.च. । दैनिघ.. सिलकी। स्वी। मम्ल कोतवे। प.टी.भः । सौद्यम्। तो । पालये। सिविका। स्त्री। सेवफले। मन . सौधुः (धूः)। , स्वौ । पक्कापक्के तुरसतत- मो। रा.गि.३.१४ । च.वि.प.। गुड़ासवे। निवः। घ.द.सात्माविधिः। "पामग शौतरसिक: सोधुः सिवितिकाफलम् । की। सेवफले । म पक्षरसीवः ।" शोनकात् । गुणाः,-"सीधु: एम। भा.। गुणा:- कषायं स्वाद संपादि पक्चरसः थेटः स्वरामि मल वर्ण कृत् । वातपित्त- सोतस। सु.सू.३(प.. फरः सद्यः नेनो रोचनी हरेत् । विवन्ध मेद:- सिहली। स्त्री। सिलिकोप इति ख्याते द्रव्य । भोफाश: शोथोदर कफामयान् । तमादल्पगुपः गोगड़िा प.मुः। शौसरस: संलेखनी म तः।" See शोधुः । सिहुण्डः । । सुधौत । मनमा गां। सीधुगन्धः । । वकुल दे। रा.नि.व.१० । तीधुपर्णी । स्त्री। गाम्भारोहई । रा.नि.वर । सिद्धः (कः)। पुं । स्वगामख्यात-गन्धद्रव्ये । सोधपुष्यः । पुं। बकुलाई । रा.नि.घ.१० ॥ निनाद्रम। म विएतल । गुणा:-सुरमि: नित: कदमहा। रा.नि.दर स्त्री (पी)। धातकी- कटुः सिग्धः कुष्ठरः कफ-पित्ताश्मरी मूवाधान हो । रा.नि.व.। भूतज्वरनाय । रा.नि.व.१२. "निम्मलः कपिलः सौ(धू)रसः । पुं । मायक्षे । रा.नि.व.११ । सम: सिहकोऽतिसरा नवः। मध्वामी मल. सीधुराक्षः। पुं। मातुस्तुमच्थे। वै.मिधः । संयुक्त: वनितो गन्ध कम्मपि " भैष.। सौधुराक्षिकम् । को। काशीपे । शिजलम् । सिद्धकी। स्त्री। सन्नक्याम्। मानविष्य । सौधवक्षः । पुं। मुसीबते। पै.निघ. । सिक्षभूमिका । नौ । सलक्याम् । श.र. । सोधु(धू)संज्ञः । । वकुला । रागि-५.१० । सिससारः।। शिलारसे : पं.निघः । सोधूकफाणितम् । ती । मधूकपुप्पोत्यफापिने । सिहहासः। पुं। सिद्धके। मिनाद्रमा रा. नि.२.१२॥ सोधूरसा । स्वौ। पामलक्या । वैनिधः । सिहारः । । गर्भतेले, शिलारसे। जै.निघ. | सोधुसंधः । पुं। बकुलाछे । २म. वा.न्या.चि.विषगर्भले। सीधम् ।। पायौ। भगवान् । शब्दकल्पः । सिक्ष्यः । । मटिके । शन्दकल्पः । सीमन्तः । ।पस्थिसद्धाराविशेषे । य: सासा: सौतः। पुं। वैतमह। दे.निघः । सौरितामा एक सौमन्ता उद्यन्ते । ते चास्थि- सोतजासः।। महामहो। वैनिघः । सहातवद्गणनीया यतस्तेयुका अस्थिसहाताः। सौतफेयः (न:)। पुरीठाकरो। वै.गिघ. । सु.गा.५५.। निघ। वैनिघ. । ।

·सोस । ११२६ ] सुक सौमन्तकम् । को । सिन्दरे । रा.नि.२.१३ । कटान्। पाठु मनहानिलमादयभगन्दरादीन सीमा (न्) । पुं। मण्डकोपे। नटा.! कुरुत: प्रभुको' मा.पू.१म-धा-क.। मार- सीमिकः। पुं । सूचकमो । कूप कषि। "मनःशिलायुती नागो वासारसविमद्दिनः। विभि. गंजपुटभम भवेन्मेहरोगभित्। तारवं रनको वीके। हचविगे। उपा। नागी वातपित्त कफापहः ॥" इति । सा.की. । तथा सोमौकः । । इक्षविर्गपे। गब्दकल्पः । ---"सत्यचिधाव इचण चतुघीशन नि.चिपेन् । सोरः । पुपह। म.। मृत्पात्र विट्ठले नागे लौहदव्यां च चालयेत् । सौरकः । पु। गिगुमारके । श.मा. । १० । यामक न भवेद्या तान्याश्च मनःशिलाम्। कानि सारी (इन् । पु। स्थ लदौ । बो ()। कैम इयम्पिा पचेहदपुटेन च। साझशीतं पुन: खालकायाम् । व.मिघ.! पिहा शिलया काशिकेन । पुन: पुटेकराधाभ्या- मे पड भि: पुटैग ति:। सोल(न्द)न्धः । । मस्यौद । मिनिन माई। गागः सिष्रवर्णामो मियते सर्थकायलन् ।" मतस्य मृणा:--"सतिको गुया.-"मल: इप्य. दिपा गपुर: गुरु: मधुरी नागो मृतो भवति भामसात् । पायुः कीति वासवितर: इनामवातकफकरथ" भा.। वीयहद्धि करीति सेवनात्मदा। रोगान् इन्ति सीवनम्। मुची कर्मणि। माना। चतो नागी वङ्गवद्गुणकारकः ॥" .सा.सं. । पमः। बी (ना)। सोयनकम्मणि। मनाई। "मम्मासा सन्धवसंयुतेन सगन्धकं स्थापयेत् शख. सा चतुर्धा-वैल्लितं गीफपिका तुबसीवनी ऋजु पवम् । पक्कायमानं पुटयेत् सुयुक्त्या वात्यादि पन्यिति। स.सू.२५प.. लिगमणध.सूब। यावदुपैति शान्तिम ।" रस-चि.६च. । सोसजम् । की। सिन्दूरे । सीमा वि गोफपिकादिसोयना । मु. म्५.प.। सीसपत्रकम् । को। सोसके। सोपपत्रकाम्। को। मौसधानुपर्व । मेमन्न | सौसोपधातुः । पुं । सिन्दूरे । भा. । ना। ई.प.। सौहुण्डः । पु । साहले, सुशौहथे। प्रमः । सोपभस्म (न)। को। ( Plumbi carbo. सकटुः । । शिरोपहने। वै.मिघ. । pas.) White lead. 578711 सुकण्ठका। तो। पृतकुमार्याम् । रा.नि.व.५ । सफेदा। तं सौसमम्मम् । तद गुण:-इतनम् । विडोखरहये। दैनिघः । सोस(क)म् । कौ । (Plumbum.) •Lead, | सुकाण्डः । ५१ कण्ट्ररोगे । मरना । श.प. । sulphate of Icad. स्वनामहासघाती। सुकन्दः (कः)। पु। कशेरो। ८१ । रा. गौमासिौपक, मीषा। शिष। दा. मिश् । नि.व.८ पवाण्डो। भाषा पम. वाराही- रात्पर्यायाः, नाग वम योगेट व गएपद कन्दे । सुखाली। धरणीकन्टे । रा.नि.व.01 भवं सिन्दरकार स्वरि यवनेट सुवर्षय चौर सपलाडी। भामा वध भ्रक पिचटं सुबारिः यह पु: महावस्त सुकन्दकरणः। पु! नाव निघ। यामुनटकं महमलं घीनं धौनपिष्ट धोनरक्ष विष्ट' य तरधर्म जई मुनगमं उरगं कुरझं परि सुक(कु)न्दनः । ५। वेदायन्तीतुलस्याम् । वं. पिष्टकं मदुरूषणाय पन तारगुद्धिकरं गिराहतं निघ. ! वर्चर के । वारे । रा.नि.व.१० । पयोर। गुणा:-“सोर रहगुवं मयं विशेषा. सुकन्दा । स्वो। लक्षपाकन्टे। रा.नि.व.०। मोहनाशनम्।" "नागस्त भागात तुण्य यल दधाति वन्या कर्कोटपचाग । निघ। व्याधि विमानयति मौविसमातनोति । वधि सुवान्दो (इन् । '। शूररी । रा.नि.व.० । प्रदीपर्याप्त कामवदं करीति मन्यु नाशयति सन्ततसक्तिः सः" सीपका चवदकर सुकर्णकः । पं। अतिकन्टे । रा.नि.व.० । कारक: वैदनाएर रतरोधक ५। राया-"पाकैन | सुकर्णा । स्त्री। पातुकोनसायाम्। भूदा- होगी कि दानागी कहामि गम्भीर चारि. दागी। रा.नि.न.३। । -- ·सको دس ११२७ र.मा.. । सुकणिवा । म्बी । मूपिक कण्याम् । भ्याकानी । सुकोलो। स्त्री। धीरकाकोल्याम् । वदरोहो । श.र. । महाक्लायर्या । .निघः । सुकर्णी । स्त्रो। इन्टवारुण्याम्। बागान सुकोशा (पा)। स्त्री। कोशात क्याम् । विहा। रा.नि.व.३ । दरा रा.नि.द.1 सकाण्डः (का.)। पुं। कारवेशलतायाम् । सुकोषकः । । कोपाच । भा. । कद्रमा नारा रा.नि.व.३ । कासटणे । .निघः । सुक्तम् । लो। कन्दादिक्कतसन्धान विशेधे । सदुता सुकाण्डिका । स्त्री । कारवेल्ललतायान । स्वना --"कन्दमूलफलादीनि सलं हलवणानि च। यव गोरा रा.नि.ब.२। द्रवेऽभिसूयन्ते तत् सनमभिधीयते ॥" शाय। सुकामा। स्वी। वायमापालतायाम् । वा चुकापरनामके ताद। कश् । “यन्मध्वादि ना। रा.नि.व.५। शुषो भाण्डे सगुस घोट्र कान्त्रिकम् । धान्यराशी विरावस्थ सुन चुक' तदुच्यते ।” सञ्च गुड रस. सकारः। पं । कुश्मशानी। रा.नि.२.१६ । मद्यमाध्वीकदैन चतुर्विधम् । नामतप गुड़सतं सुशासः । पं। रमा शास्याम्। र.सा.सं. रससक्तं मधुसुक्त माध्वौकसनशेति यथातर चन्द्रोदपरसे। लघु भयम्। तस्य साधारण गया:-रतपिम- सुकाष्ठकम् । सो । देवदारुणि। काठदाराणि । कफन्नं वातानुलोमनम् पत्य गतौ रुचान गचि. मनाविरमय-1 रा.नि.क.१२ । करं दीपनं पाएकामधध । वा.सू. । सुकाष्ठा। स्त्रो। कटुक्यो । कोको। कार सुता (तितका)। स्त्रौ। तिन्तिया । थे.निघः । म्। रा.नि.प.श११। सुक्कड़िचन्दनम् । को। सनामख्याते योखण्ड- सान्दः । पुं। सलकी निर्यास । भवन-या।। चन्दनान्यतरपन्दने। गुणा:-तितं सच-र- वै.निघः। पिचदाहघ्नं शोतलं सुगन्धि श्राद्र शकलैपे सदन्यथा सुजसारः (कः)। पुं । पुड के चौ, रसालेको। गुण । रा.मि.व १२| See योग्खण्डम् । गुम्क. भूमि यथ। मे। रा.नि.व.१४ । श्यामा । चन्दने। .निघ.। thi धान। रा.नि.व.१६२३ । वनचम्पके। सुखम् । को । हो। पति । मले। पारोग्यं । सचम्पके । धन्य हवे । रा.नि.३.१०।२३ । राग घ. रा.नि.व.५। माये । कगुणोधान्ये । कोनोधान । रा.नि.प.१६ । सुखजरी। स्त्री। नौवन्तौलतायाम्। बोवलो। को। राजरोसी। पलानिगा .निघ.। रा.नि.व.३। तमालपधे । (उपाय। रा.मि.६.६ । सुखदर्शनः । पुं। तदात्यहचदै । दमदाना। सुमारा (रौ)। स्वो। स्पृशानामगन्धद्रव्ये । गुणः, -उणवोर्य: खेदजनक: दान्तिकरण। जठना। रा.नि.व.१२१२३ । मातीपुष्पहने । रा.नि.व.१०। (रो) शिम्बीभेदे। प.मुः। रा.नि. ! सुखदा । स्त्रो। शमोहचे। मावि गाछ। रा. नि... ब.२३॥ वनमप्तिकायाम्। रा.नि.व.१०२३ । महाकारवेल के। वह स्नगा। ची। वैनिधः। सुखदायिनी । स्त्री। रोहिण्याम्। माम- कदलीतचे । विसन्धिपुष्पहचे। रा.नि.व.११११ बाशिनी। वै.निघ सुकुमारिका । स्वी। कदलीथे। मांगा। सुखमक्षः। पुं। वेतशियो। मामा मबिना। रा.नि य.११॥ रा.नि.व.०। सुकेश(स)रः । । वीमपूरव। ज्ञानसुखभोजी(न्) । । गाड़माली। कि भार।रा.नि.व.११। बन क्षोसा रा.नि.व.१६ । सुकेशिनी। स्त्रो। महिन्याम् । वै.निघः । सुखमोदः।। शोभानमा । मान विना सुकोमला। स्त्री। सिन्दरपुपोहचे। जीरा रा.नि..।

·सुग [ ११२८ ] । - । सुखमोदा । स्त्री । सहकोह। रा.नि.व.११ । पतिमुनके। पपके। शंगा गाए। रा.नि.स. सुखरः। पुं। सारसपचिप्पि। दे.निघ. १६ । तकरवीर । .निघः । भूवय । भारत। सुखवचकः (वर्चाः []) | पुं। सब्जिधार । रा.नि.व.८१ करो ।। धवलयापनाले । माबिमानि। अम. रा.नि.व.८ । उ बनाद्र । रा.नि.व १६ । तुम्बुरुहथे। मं के सखवासः । पुं ! सरम्बुने। मूछ । मिशा. । तेंद, तुन्वरू। रा.मि.व.११॥ सुखवासनः। '। सुखवासनसुगन्धट्रव्ये। पू.र.। सुगन्धकः । । गन्धतुलस्याँ। इलाममौ । सुखा। स्त्री। हडिगामीपधी। वै.निघः। प.सु.। सु.म:३८. धरणो कन्द । वै.निधः। रसा. तुलस्याम् । र मा. परयो । सुखात्मकः। पुं, पुस मरुवकाचे। एस म.ए.३०प.सुरसादिः। गन्धके । रमा ! र.सा.म. । वृक्ष। वै.निघ। दीपपुष्पयाम् । वनमा। नागरात। विका.! सुखाम्बु । कौ। उगोदक। उसनन । च.द. कर्कोटके। काकू का। है..। गाविधान्य- वा.व्या.चि.। भेदै। नमानि ! गुणाः-शालिश्त् । सु.मू. सुखाजिकः । पुं। सबिधारे। माविमागे। ४९. । रा.नि.व.६। सुगन्ध केश(स)रः। पुं । रताभियो। नाम सुखालुका । स्त्री। जीवन्तीभेदे। रा.नि.व.३ । महिना। वै.निधः। सुखाशः (स.) (क:)। पुं। चेलालफल। सुगन्धगन्धकः । । गन्धके । .निध. । बभूवन गाह। त्रिका.। (Curcuma | सुगन्धगन्धा । स्त्री। दामहरिद्रायाम् । म sativus. ) रानतिनिश । घामादकने, । रदिया। है.निघ। श.मा. । मखमीनने। मे। सुगन्धचन्द्री। स्त्री। सुगन्धशट्याम् । माठी। सुखोदकम् । को। उचाम्बुनि। बम रुन । वै.निघ.। "उपणाम्बु घ सुखोदकम् ।” प.प्र.३ख । सुगन्धटएम्। की। हपमेद। भूमिमा, स- सुखोद्भवा । स्त्री। सूर्यावतंसपे । डिमा। एन। रा.नि.म.८॥ वै.निघ। सुगन्वतैलनिर्यासः। पं । यवादिनामगन्धः सुखोषिता। स्त्री। मायाम् । रा.नि.व । द्रव्य । पानि रा.नि.व.१२। सुगम्। लो। विष्ठायाम् । श.प. । सुगन्धवयम् । लो। चन्दनपालकनागकेसरेषु । सुगन्धम् । नौ। गन्भटपविशेषे । अक्षत, | सुगन्धत्रिफला। ब्रौ। नातोफललवलास । नांगमना, प्रमिदद । र.मा.। प.मु. । एल निघ । पूगजातीफलल व पु। “मातीफलं पूग- पालुके। वे.निधः। वहगन्धवणे। सु.म् २८५ । फलं लव-कालिकाफलम् ।" रा.नि.व.२२ । नीलोत्पले । नौन सन्ति । रा.नि.व.१०. चौखण्ड चन्दने । परन| भयरचन्दने । गन्धराने। सुगन्धनम् । की। नौरके । है.निघ । रा.नि.३.१२ । कपनीर के। कूप पौडन । श.च.। सुगन्धपत्रा। स्त्री । रुद्रगटायाम् ! रा.नि.व.३ । ग्रन्धिपणे । गजेना भा.। (वी) मातीपद्याम् । मिली। वै.निघः । सुगन्धः । पुं। गन्धके । रा.नि.व.१३। र.मा.। सुगन्धफलम्। स्वौ। ककोले। दिदा । छप्पनीर। भा.। देवशालिरित्यपरनामभालि- वै.निघ. चान्यविशेषे। नालन्धरमगधादिषु गन्धशालिरिति सुगन्धभूयम् । की। गन्धवये। भनिन । ख्यातः । गुप्पा:-खादुपाकरसवादियुक्तः। पक. गुणा:-सुगन्धि पनि रसायनं विग्ध मधुर. चि.! षष्टिकाडीनगुणः । प.सू.२०५। पास्फीतके। शोतं कफन पित्त यमपर। रा.नि.व.८। शिवानी । मा.। रशियो । नांग मशिनासुगन्धमुख्या। स्त्री। कस्त रिकायाम् । मृग. रा.नि.व.०। मरुवक । शिलारसे । शेतकेता। नांछि। वै.निघ। । - ·। निघ. है.मिघ, । "/ नाना।। वै.निघ.भ. सर्वच चि. चन्दनमला. सुग (११२८ ] सुग सुगन्धमूत्रपतनः । पं। भुगन्धमाकरि। क सुगन्धामलकगणः। पं । गुष्कामल कात्वंग- गलूम। .निधः। युके मर्दोषधिगणे । “मचौषधि समायुका: सका. सुगन्ध न्धि)मूला (लो)। वो। स्थलपनि शामल करवः। यदा तदायं योगः म्यात् सगन्धा- याम्। भन्म रा.नि.व ५। पाननक्याम् । मनकाभिध' रा.नि ३.२२ । से.निघ.। राधायाम्। रा.नि.व.६ । नकलौहते। सुगन्धि। हो। वरचन्दने, रक्तचन्दन दे। Catat छ। भा.। (लो) सुगन्ध भयो । वै. रा.नि.व.१२. एलमाल के। रा.नि.व.४ 1- मुम्ता- याम् । रा.नि.व.६ । कसेरौ। ८० रा.नि. सुगन्धमूषिका । म्बौ। कुछ दयां । ।। व.८ । धान्य के। पनिमा ! पिचलीमूने । रा.नि. वैनिघः। य.६ । गन्धरणे । रा.नि.व.-। सुगन्धवल्मालम्। को। त्ववि। ७ । सुगन्धिः। पुं। गन्धशालो। रा.नि.व.१६ । सहकारव। बामगी। श.च.। शुभगन्थे । सुगन्धवैरजात्यम् । झो। रोडिषणे । इशक अम.। म्बो। परिकायाम् । रन बातूरे । रा. । वै.निघः। नि.व.१० । चिटिकायो । पूजे। वे.निघ. । मुगन्धयान्तिः। पुं। स्वनामकशानिधान्यनिशेधे । सुगन्धिकम् । ती। उशोरे । वान सून । रा.नि.व.१२ । धन्या! रा.नि.व.६। कहारे। गपा:-मधुरा द्या कफ-पित्त-वरासनिन् । जलदपन। भार.। रा.नि.व.१६ पुष्करमुले। मद.व.1 सरपर्यनामसुगन्धपवे । रा.नि.व.१० । एल वास्तु के । सुगन्धषटकाम्। की। नामोफरल कोललबह- रा.नि.व.४ । गोरसुवर्णशाके । रा.नि.व. नीरने । बालक कर्पूर पुगेषु । बांग्रकन, कोक्मा, नवन, : दैनिध। गौरते। मद.व.२। मुम्तके । रा.नि.व.६॥ योगा, कद्र, नाद्रि : वै.निधः । सुगन्धिनाः । पु। सिन। मिनावम। रा.नि. सुगन्धसारः । । शाकाहचे। गाई। व.१२ । महाशाली। है.च. । च.सू.२०प्र.. गन्धके । घ.टी.रा.। सुगन्धानकही। पुन्नागह। सुगन्धा । स्त्रो। स्प कायां । मिडि| रा.नि.व. भूना। कपित्यहई। वै.निघ. । १२। सुगन्धशाली। रा.नि.स.१६ । म एजौरके । सुगन्धिका। स्तौ। तणनिर्गुण्ड्याम्। वाम रा.नि.व.। तिलवासिनोशालो। रा.नि.व.१६ । मल्लकोवई। रा.नि...।। गन्धरासायाम् । प. तेले । स.चि.१०५.। कम्त याम् । शनाडि। मु.। बभ्याक काटक्याम् । रानि-य-३। नोल- निघ.। वनगारिवायाम्। स.चि.१७५. । स्व- सिन्धुवारे । नोन मिमिन्न । रा.नि.व.४ । गया। सक्यो । स्य.प.। भनि । शर. । रुद्रकटायाम् । रा.नि.६:३ । एन--सुगन्धि कुसुमः । पु। पौतय करवीरे । यालुके । गान्क । ग.द. । शतपुषायाम्। नि.ग.१.। को। सुगन्धपुष्य । म्बी। पकायाम् । मा। ग.नि.व.४। नाकुलीनामजन्दगा। नितिक जटा। रा.नि.३० । स.सल्प प्र.। वा.३.३४६.। वन- महिकायाम् । मस। रगा। वयधिका सुगन्धिकात्। पुं । शिलारसे । निवः । याम्। माधवोल मायाम् । रा.नि.३.१० । अनन्ता सुगन्धित्रिफला। बौ। नातौफलं पूगफल याम्। पनन । प.सु.। भा.पू. भ.। मातु लयगति द्रव्यत्रये ! "नातोफलं पूगफलं लवक- लुडायाम्। (नभाई। प.मु.। गडापतोरणे । कलिकाफलम्। सुगन्निविफला प्रीका।" रा. रा.निव.८। तुल म्याम् । रमा । मि.व १२॥ सुगन्धाव्या । स्त्री। हनमलिकायाम् । वटपव सुगन्धिनो। म्ती। पारामशीतलायाम् । रा. मल्लिकायाम्। रा.नि.व.१० । उम्पाशाखो। मुगन्धः नि.व.१ तु । सुनन्दिनौनि २य: पाट:-वर्षदेतयां । भासिधान्यविशेषे । रा.नि.प.१६। वे,निघ,! - वे.निघ। । - 142 ·सुजा सुट - द.१३॥ प.म.1 - . सुगन्विपुप्पः । पुं : राजकदम हई । .नि. । सुजाता । नौ। सौराष्ट्रमतिकायाम्। रा.नि. सुगन्धिमूलकम्। को। शौरे । गाय न । रा.नि.क.१२ सुजीवन्ती । स्त्री । सजीवत्या ; रा.नि.य.३ । सुगन्धिमूषिका । को। मूषिकविशेष १ ई11 सुतङ्गो। स्वी। महोपोदिकायाम् । वड़ है। रा.नि.व.१९। ये.निघ.. मुगरम् । को। हिन्ले । रा.नि.व.१३। सुतजीवकः । । पुनमौवकहते । रा.नि.व.८ । सुगर्भकम् । की। धपुणे। मामा । दै.निघः । सुतपादि(दु)का । स्त्री। सुपजातीयईसपादो- सुगुण्डा । स्त्री । गुण्डासिनोटण। रा.नि.व.८ । लसायाम् । शानिया नसा रा.नि.क.५ । सुगुप्ता। वी। कपिकच्छाम्। भागांकुनी। सुतर्कारी। स्त्री। देवदासोलतायाम् । मना- जा। रा.नि.व.२ । सुग्रहः (होरिन्])। पुं । प्रतुद-पत्तिवि, सतह नः । पं । कोकिले। विकाः । परमविक परिणि । ६.६.। स..४६.। कार. सुतवस्करा। तो। पुस्तकमासरि। गांउ- एपचिपा विका। विनो। विका.. सुग्रन्थि । पं । चोर कनामगन्धद्रव्ये । 1। सुतथे णो । वो। हनीमचे। दमयी। राम.व १२ । की। पिप्पलीमन्न । निश्नन । तथे पोचपे, मूपिक कयाम्। इन्द्रभागौ। हि रा.नि.म.। उन्दरविणोदा। सपाया:,-ट्रवनौ न्यग्रोधी सुग्रीवः । । राजहंसे। शब्दकल्पः । सुषिकाया -चिवा मूपिकमारो प्रत्यको पो सुच(चु)टी। स्त्रौ ! यन्नविशेषे । घिमिटा इति शम्बरी। गुणा:-सुप्या कटुः प्राविप वप लीके। शब्दकम्पः। दीपनेवरीगनी घ। रा.नि.व.४ । सुच(चुस्नुका । कौ। माघघुमाके । टका सुता। सौ । यतायाम्। रा.नि.य.८ । दुरा- भारा रा.नि.क.४। लभायाम्। श.प.। सुचन्दनम् । की। पयाद्रपन्दने। दमका सुतिक्तः । पुं । पर्पटके। गाना।। रा. रा.मि.व.१२। नि.म.क.गर्भ.धि। नि.व.५॥ सुचौरन) । पुं । भूतते । रा.नि.व.६ । [जटा.! सुतिताकः । । पारिभद्राचे । পাংশধা- मान्नाद्र । मटा. । भूनिम्बचे ।जिनापटक । सुचक्षुः । '। उदुम्बरहथे। यश्शून गाछ । (करमावा भर.. सुचित्रकः । । मायग्रापचिपि । मात्रामा सुतिता । स्त्री। कोमातकोत्तायाम् । पाषा- नायो। चित्रम। हिज माना शर। नारा.नि.व.३ । शवकोपचे। चे.निघ। सुचित्रवीजा । स्रो। यिदायाम्। विजय । | सुतिन्तिः । पुं । तिन्ति कौतथे । ३.निघ, । रा.नि.व. सुतीक्ष्णकः । पुं । येतशियो। उ माचन।। सुचित्रा । म्रो। पिभटायाम् । यो । रा.नि. रा.नि.व.। भोभानमन। अरू गांधना। व..| See चिभंटा। छाटा.। मुझफतई। बनारमस्त्री (का)। सुचुक्रिका । नौ । सिन्निद्याग। वै.निघः । सर्वपदचे। वै.निध. सुछिद्रिका । स्त्री। महामेदायाम् । वै.निघ. सुतुजः (मन)। , स्त्री! नारिदैलरहे। रा सुजलम् । की। कमले । रा.गि-य.१०१ मिर्दोष- मि.च.११॥ मले। सतूर्यः । पुं। उलू । र.मा.। उत्पड़ सुजातका। स्रो। फुटुमशालो। हमरिक्ष सुटणः । पुं। फन्दुखणे । य.निघ.। मञ्जर: मानिधाविनय । रा.गि..। वो। अपरहणे । रा.मि..।

·। [ १११ ] ११३१ सुतेजनः । पुं। धनुई थे। भा.। निश्नभ्न, दाना, मणे, क्रूझ, निग, पूर्व सुतेजा:(स्) । स्त्री। प्रादित्यभकायाम्। छ মূল, কুড়চিছল, যষ্টিমধু, সজিনাছাল বা एमिली। रा.नि.व.३॥ বী, গুলীমুল বা ফুল, ইযব, খোরাসানী सुतेला । स्वो। महान्योसिमतोलतायाम् । गठा- বচ, দারুহরিদ্র, রক্তচন্দন, পদ্ম কাঠ, सऐौ। रागि.व.३। বাট্যালক বা সরকাঠ, বেণার মূল, सुदग्धिका। स्त्री। दग्धागामह। 'कसही' গুড়ত্ব, পকপর্গট, শালপাণি, বনানী, इति कोइले ग्याता। रा.मि.व.३ । আইচ, বেল, মরিচ, তেজপত্র বা सुहहः । पुं। वेवगे। वह दी। रा. भकएन, थामी, हिलाम्ग, भामामा, नि.व.01 धान, गणिया, भौ, १६, ७ दहेको मुण्डका (गडी)। मौ । প্রত্যেক ১ তো, চিরাচুর্ণ সৰ্ব্বচূর্ণা । गोरक्ष्याम् । पक्षान भी उन छन । मा.की.। नाशकालिका । रा.नि.स.५ । प्रसादयाम् । वामना। ये.निघ. सुदर्शना । स्त्री । स्वनामख्यातखतायाम् । उनधि- পূতি, পদ্মগুলুপ। सुदधि । की। कपित्यफल । य.निघ. । सम्पर्य्याया',-चमाझी तपकों दध्यानी सोमवन्नी मधुपर्णिका पकाहा। सुदन्तिका । को । गवि । शारे। व.निघः । भप.प.पि.भि. उधावतीगुड़ी। पद वाल चारी. सुदमनः । । भावह वे । वै.मिधः । ने गुप्पा:-"स्वादरुणा कम सोफास यात. सुदर्भा। स्त्री । इदर्भारपे। रा.नि.व.८ । मिन।' भा.। रत्नदीपक्ष वासच नाशयेत् । सुदर्शनः । । मस्यभेदे । रा.मि.व.४ । पर्व. दे.निघः। वि.४ शत। मस्य। भाः । सुदलः । पुं। मुगुकुन्दवते । रागि.द.१० । सुदर्शनचूर्णम् । को। विषमज्वरे पोषधविशेषः । पोरमोरटे। र.मा.। स्त्री (ला)। भालपर्णीतपे। पत्र पुष्करमूलाभावे कुष्ठ, भाग्यभावे करट रागि-य.४ । तरुणीपुष्पहने। मलदी। रा. कारीमूलं, सौराष्ट्रयभावे फटिकारी, बगराभावे नि.व.१.। [मिधः । फुष्ठ, नौवकर्षभकयोरभावे विदारौकन्दस्य भाग- | सुदारु । क्ली। देवदारकाई । सरल काठे । वे. प्रयं, काकोल्यभावे पश्वगन्धामूस, तालौशाभावे | सुदोघः । पुं। चिचिण्डक। हिडिय।। भा.पू. प कण्टकारीमूल ग्रायम्। भा.म-रम-ज्व.पि.। १भ...1 कणागुरु हरिदा वथा देवदार मुस्तकं हरोतको दुराउभा कर्कटगडी कण्टकारी भएको नायमाषण | मुदीर्घधमा । स्त्री। पासनपर्खाम्। अशा चिऊ। .. शेवपर्पटक निम्यत्वक् पिप्पलीमूलं पालक भटी कुष्ठ' पिप्पली मूर्शमूलं फुटनत्व र यटीमधु शियः सुदौघफला। स्त्रौ । सहरक टिकायान् । पोज नौलोत्पलन इन्द्रयपः खोरासानीवचा (पाठा वा का। ये निघः। न्तरे शतमूली ) दारहरिद्रा रक्तचन्दनं पद्मका सुदीर्घफलिका। स्त्रो। दीर्घहन्ताफमेदे । वाट्यालक (वाम) (पाठानारे सरलका) मिमा रमा। उशीर गड़त्वक् पद्धपाटी गालपर्षी यमागी पशि- सुदौर्धा । स्त्री। चोगकर्ष टिवायाम्। रागि. विषा पिन्वपेशिया मरिचं तेजपत्र (गन्धटरावा) 4. । ( See sोना दकने) पामलको चित्रफमूलं पटीखपन धान्य पूमि पर्णो वृहतो गुहधौ क को चेति द्रव्याणि। एपी / सुदूरमूलः । पुं। यासचुपे। निजी रा. नि.व.४। द्रन्या पूर्ण प्रत्येक १ तो. कैरातचूर्ण सर्व- घूर्वम्। पनु.गोगल शलम् । घाम, द्विजा, सुदृढ़त्वचा। खो। गाम्भारोड, । रा.नि.व.६ । २७, मदनार, मूली, रोडको, नाना, | सुदृशः । । मगे। एहिना काशनो, कपिलानी, ९, वनडाइनिया | सुदृष्टिः (r:) । । । गपिनो कृमि । (गायक), मका, नित्यय जोग, - ·मुंधा । ११३२ ] सुना - सुधांशुः । । कपूरे । दन्द्र । सुधालता। बौ। गाड़वयान, गुड़ धीमदे। सुधांशतलम् । हो । कपूर ने । रा.नि.व.१५! है.निघ. रमः न्द.चि.। सुधांशुरनम् । की। मौलिके। पूरा ग सुधावासः । पुं| पुपफने। कहा। नि.द.१३॥ कर्कटिकायाम्। दौड़। वै.निधः । सुधाशर्करा । यो । गापापाये। उन पनि । मुधा। स्त्री ! शालपरलान । रा.नि.व.४ । प्रम। म.! सूर्यायाम्। शी। इटकायान् । नं.1 म.म.११.1 मुजोर। कना, (उदा नि! रा.नि. सुधार(स)वा। वो। नदनीनाममापी द्रासी। रा.नि.द.५ । सपछि हायाम। यम- य,म.न.३८र, ग्यामाटि:। चि.२८,। प.द. ना.न.घि, । मन्ने । प.द इदनिता गुड़, चिदि। विका। धान् । मा.न.१म. मनिकन दि. नागर सुधासूतिः ।। पी नधान्दिता" वैधनदार। विषै। रा.नि.व.२३ । रसे। इन्। धावा : पनेकाध्वनिः । री- सुधाइयः । पुं। दूक । न । वै.निघः। तयां ! मधुनि। ५.घ.. सुधाक्षारः । यु . प्रचार। वैनिध.। सुधाक(धा)रः । पुं। कपूरे । चन्द्र। सुधपकः। 5। यो । महावीन्द्र बा।। रा.नि.व.१२॥ सुधागः। एं। कपुर। सधुमः (म्यः) । । प्रनसारं । माटुनाम सुधानिधिरमः । पु । रक्तपित्ते चौषधम् । नवसारी। रा.नि.व.१२ । पाउ:-"तं गर्भ मादिकं सोच सच्चे घट मुधोद्भवः । पं. धन्वन्तरी । विका.। स्त्री (वा) । व फी नोदन। नुयामध्य मुघरे तत्पुटित्वा दद्याद रोवयाम् । विका. । गुहया: निघः । गुना फलेनीदहन ।' रावी दोहपापक दुग्ध देयम् । सादा, कद, नमादिलोर सुनखः । । कुकुरे। है.निवः । नमक दिश्नाद्र यान पनि वामक्षा सुनन्दा । म्रो। गोरोपनायाम्। मे। पर्क- इधवार शाम दद्रिस्य । बाबा द्र.। पर, पवान्। देखन न । र.मा.। शिशोर्माटा. टिकादचन। द मोस्वाद नाद दहा विरी यो हितीये दिव, मामि व वा हरिद | रस.चि.। बाद ग्रहाति। न दादन्य चरचरन्नोसना दिकं भवति । ६.द. पादरी.हि.। सुधान्चम् । बौ। पटिसधान्ये । ला धान। सुनन्दिनौ । नौ। पारामनीतलायाम् । वैनिघः। रा.नि.व.१६। सुनयनः। पुं। गगे। श.प.। स्त्री (ना)। सुधापयः । दो। मुझौधौरे । निद्रा611 मार्याम् । शब्दकल्पः। सुधापाणिः । पुं। धन्वन्तरी । शब्दकल्पः ।' सुनाहातः । पुं। पूरे। .प.। सुधापामाणः । । सहडिकायाम् ! खून | सुनादः । । । । वै.निधः । दक्षिा निघ। सुनाभा । बो। विपियां। सुधाभूतिः । पुं। कपूर। सुनामा ! बो। वायाम् । बौनामा निध सुधामूली। नौ। मादमिरीति म्हात सुनासिका। श्री। दायमापालसायान् । इन्दद। दनाना निघः। सुधामोदकः । । यबासशरायान् । सुनारः। पुं। घटकपचिपि । सर्पडिम् । नि.व.१४। उजुरीतन्थे। मे। मुधामोदकजः। एं। दवराजाऐ। कान- सुनालम् । हो। लाम। दरियमय । ९खोशिमा रा.नि.व.१४ । रा-नि-ब-१२॥

·सुन्द [११३३ ) सुपं । - -सुनालक:-|--- वकपुपह। वक-झामन्द्र पिघगी। घ.द.वा.न्या.चि.। "चम्पकसुन्दरी- गा। श.च.. बद।" काकमाच्याम्। रा.नि.व.४१ सुन्दर त। मे। सुनासा(सिका)। वौ। काक नासालसायाम् । । रा.नि.२.३ । सुपक्कः।। सुगन्धाय । श.ध. । सुनि?षा। ती। मिहिन्याम्। वि017 सुपनम् । की। तेजपर्व । श.च.। पुं। पल्लो निघ। वाहणे। रानि-प. । पादित्यपवयुपे। ए- सुनिर्यासा । स्त्री। जिङ्गिन हो । भा.। एरियादिव । रा.नि.व.४ । इहुदो हो । रा.म. सुनिषसः (काः)। पु, को। शिवायगेचुपे, व.८ ! पुं । (:) शियसक्षे । मरिना गाछ । रानि नलान्दिने देशे पा रोपतसदशतष्यवशाके । सनोद। हिं घणपत्नी, शिरीपारौ। में सुपना। स्त्रो। स्ट्रजटालतायाम् । रा.नि.य. के कुरडारदी, खडकतिरा। में सुमिषहमने- ३। शसावांम् । भउम्भो । मालपाम् । रा. मि.व.४ । शमोहने। मारे गा। रा.नि.क.। भाकमु। उत्. कुनछुनिया। सस्पयायाः, यितुन्द्रं वितुनः चुचुः सुसपमः शितिधार सूचाह: पालक्यशाक। भीगाभारा रा.नि.व.०॥ सूतिपयकः श्रीवारक: शिखो भुः स्वसिकः सुपत्रिका । स्त्री। शालपाम् । रा.नि.व.४ । कुरण्टः कुमट: वेसावर: सिसियर: मितिवारः जतु याानतायाम्। रागि.व.३ । मेधावत बाइक मितियारः गितिवर: सतिया: सुपतीन्) | पुं । पक्षिणि , य.निधः । पर्णकः। रा.नि.द.४ । इटं निद्राकरम, रतापित वयम् । भा.र.पि.चि.। गुणा:-"मुनिषणी उपथ्यः । पुं। भामहो । दै.निघः । स्त्री । (प्या)। हिमो ग्राती मोपदोषवयापहः। षविदाही घुः शेतचिनीशाके । लघुदास्तुके । रा.नि.व.०। खादुः कषायो रुघदोपनः । यो गयो ज्वर सुपमा । स्त्री। वायाम्। श.च.। चि.क.का. शास मेह सह-मममरात् ।" गर्भपि मा.पू.भ.शा.व. । संयाही कषायोण: विदोषन: मेधाधिकरः दाह- सुपर्णः । पुं। नागकेशरइथे। नारसन गाह। घरहर, रसायन। रा.नि.द.४ । को। शैवाल । विका.। लतमालव । गामाग गाह। स्वर्ण- चूड़परिणि । मे । स्त्री। पग्रिन्या । श.मा.। सुनिषणकच्छदा(पत्रिका)। स्त्री। पान सुपर्णकः । पुं । भारग्वधा । मान्लाग र्याम् ।। बामदगम नदि। है.निधः । भाछ । र.मा.। समपर्णहक्षे। शरिम भाछ। सुनौलः (कः)। घु। नौलकान्तमयो । रा. रा.नि य.१२॥ नि.१३। दाडिमाते। रा. न.व ११॥ मोल- सुपर्णाख्यः । । नागकेशरहरी । नाद- महाराज। के.निधः । जाए। प.मु.। सुनौला। मी। गोटिफालणे। रा.नि.व.८ । पतसौहते । मनिमा छ । रा.नि.द.१६ । सुप(व)णिंका। स्वी। वरनौवन्याम् । रा चषिकाहरी । रा.नि व.८। विराकान्तायाम् । रा. मि.व.३ । वाकुयाम्। मामाल। रा.नि.व.४ । मि.५.५ । पविषक्षायाम्। ये निघः । पलाशीलवायाम् । सुनेपाली। वो। पिपोखरभदे। गुणाः नागरदेश स्यावा। रा.नि.व.३ । शलपाम् । रा.नि.व.४ । रेणुके । २ | रा.नि.क.६ । .-"सुनेपाली यम-मान्ति-दार-पास पिचमत् ।" सुपौँ । स्त्री। पलाशीलतायाम् । नागरे माता। रा.नि.व.२। पद्मिन्यां । जामत बाड़। मे। रेणके। सुन्दरः। पुं। सिमकापुष्पाचे। रा.नि.व.१., गौमसन्दरके । निमालाक। भैषज्व.पि.अचिन्त्य रा-नि.व.६ । पपराजिसायाम्। ३.निघः। शतिरसे। समामम्हावरचे । द्रौ गाई। सपा (न्। पुं । वंशे। धूमे। पर्चति सखवीधः। नौ (रो)। सरिट्रायान् । भाव.। मे। स्रो। शेवटूलीयाम् । रा.मि.द.८ । भा.।

·- सुपु । ११३४ ) सुब सुपाकिनी । स्त्री । पायरिदायाम् । वै.निघ. मियाज्य पपे। मोमोजोह। शतपुयायाम् । गन्धपवायाम् । उन्ना रा.नि.य.४ । ट्रोपपुष्याम् । पगा। सुपाक्यम् । सो। विडलवणे। विहेगवम् । रा.नि.व.५ । सदस्याग । च । रा.नि.व. सुपूरः (क:) | पुं। चर्गकर्गिये । हविलय । सुपाख: (कः)। पुं। गटभाषदह । - मातुम्नु हाने । हावा भाव । हिंधोजीड़ा! रा.मि. मिना प्रचलने। नागाछ। प्रम. ! ३.११। (क) मकयुप्पाचे। रामा-1 सुपिङ्गला। सो। जीतन्तौगाके । रा.निव०।। सुप्तम् । फो। सपुतो, हे.. । ज्योमिमन्याम् । गाहेको। रा.नि.१३ । सुप्तजनः । । पराव। मा.। सुपौतः। पुं। पोसझिगटो तुपे। नीरवाज। सुप्तज्ञानम् । लो। म । नटा. । रा.नि.व.१० 1 को। गरनुनके । गाबद्र। रा. सुप्तिः । मो। निद्रायान् । अयने । रप जसा- नि.व.०। याम। मे.. सुपुटः। पं। कोलकन्दे । विएशन्दे । रा.नि. सुपतिमा। बौ। गदिग्गयाम्। रा.मि.३.१४ ॥ ६.७। (टा) वो। पमननिकायाम् । १.निघः । सुमतिष्ठः (ठितः)। ५। उदुम्बइ। १४. सुपुत्रः।। भीष कटु । मंगर की। प.सु. । फ़्यूबवगा। रा.नि.प.११ । पुनशोषपाते। चौान्छ। सुपुत्रिका । वो। सुप्रतिष्ठा । मो। मद्यसामान्य । रा.नि व.१४ ॥ मतुकानसायाग। रा.नि. व३ । See अतुका। सुप्रतिष्ठिता। म्रो। माना। ये.निए । सपुष्करा। खो। स्थलपप्रिन्याम् । हननम। सुप्रतीका । म्रो। मद्य । व.निधः । रा.नि.द.५। सुप्रभम् ।। पपका। व.निघ। सुपुप्पम् । को। प्रपोण्डरोके । भूखद्रिना। रा. सुप्रभा। स्त्रो। वासुध्याम् । मामाज। रा. मि.३.१२ । सबने। श.प.! तूल काठे । रा.नि. नि.व.४। बर। पाल्यापे। रा.नि.व.४ । देवदारपि। सुप्रमन्त्रकः।। हपाक, वनपर्वरिकायाम् । रा.नि.व.१०। [रा-नि.ए.५ । सुपुष्यः (कः)। पुं। सुयुरन्दाचे। मूछ कुन्न | सुपसरा । स्त्री। प्रसारियाम् । सानिया। नाए । साहले । उ पाटन्न । रामसापी- सुफतः । । करिकारहथे। मान्।ि रा. पुपरचे। रा.नि.क.१०। शिरोप। निद्रीव मि.य-र । दाडिमहथे। पदरहथे। मगाए। गोर। दरिद्रुमे । रा.नि प.र। पारिवायत्य । रा.मि.न.११। पदामहाले। व.निघः । मातुनुमा अगानिन । मिष। पारिभद्राचे। सानिधा- पहे। जेया। प.स. । राजाले। रागि.य.१६ । मानाद्र श.प. फपित्या। दसवानगा। श.प. । सी। सुपुप्पा । ब्रो। फोशाक्यम् । माना। रन्द्रयायपोग्नसायाग। वामनरा.गि.प. रा.नि.व.० । द्रोपपुप्पाम्। गमा। मतपुप्पा २। कुलायाम्। कूम जाए। रा.नि.व.० उनका । ससपनद्याम् । वन महो। गाभारोहो । रा.नि.वार । बादलोह। कपिल. गिधा। द्राक्षायाम् । रा.मि.व.११ । गहाजम्म हाच । सुपुष्पिका। स्वौ। मधुरिकायाम् । भनौ। बड़ बाम गाछ। महावरत। शशा एताद्वाधाम् । न्ना रा.नि.व.४। पाटला भाइ। ६.निघ. उचे। गास्न गाह। रा.नि.व.१० । उबदारक- | सुफेनम् । लो। समुद्रपेगे। रानि.प. । विशेष। शजनावर। रा.नि.यः । ॐ यमपि सुबमः । एनिन्छ । ग.प.। पम्य मूर्स स्थावर Tant| नयी व.निध। विधानागरा-मूणपिपमेटे गमने। समाप.२५. । सुपुष्यो। । वापराजितायाम् । रा.मि..।। See मुजविधम्। निघ याम्। - ·सुन [ ११३५ । समु वे.मिधः। 1 - सुबीजम् । फो। खखसयोजे। नाटनाना । सुमम् । को। पुश्य । स्टो.भ. । सुमकरन्दः। पुं । कुन्दा। कून भाछ : सभगम् । लो शैलजनामगन्धदव्य । निगम। पै.मिधः। रा.नि.व.१२ । । टये। मशित। प.मु.। समङ्गलः । पुं, सो। विषभेदे। प.मु.। स्वो। गन्धके । रस.की.चरारिरसे। पम्प कहो । रक्षा मधुलो। भादशल'घाम, मानौ, गाद. म्नाने : रूमणि। पौतमिदया। बीउसोन। शिवा। र.मा. पभोकात । रा.नि.३.१० । सुभगा। वौ। प्रियहो। कसूर्याम् । मृग- सुमनत्यम् । की। पिड़ादेवदाकपि । निघ. ! नाति । रा.नि.व.१२ । मोललायाम्। रा.नि.व. सुमजरौ। स्त्री। हणतुलस्यो। कागजमो । वे.निघ.. ८१ सालण्याम् । रा.नि.व.५ । वर्ण कद च्याम । हामावगरा.नि.व.१६ । गुलमोहर । रा.नि. मुमतिः । स्त्री। भारिकायां । मारि मालिक ! व.निध। प.१०१ हरिदायाम्। केवामुलके । C- मूल। रा.मि.व.६। जातीयहरु । य.निघ । समदनः । । पामह । रानि.व.६२ : बनमति कायाम् । श.र.। समधुरः। पुं। गोयशाके । रा.नि.प.७ । गोधमे । सुभगाया। स्वौत केवत्तिकालतायाम् । दैनिध। सरहौलतसि मालवे ख्याता। रा.नि.व.३ । शाल- सुमनः । । गोधूमे। प.मु.। धुसूरत। पाम् । रा.नि.द.४ । हरिद्रायान् । रा.नि.व. श मा.। एतकर । मातोपवताम् । पत्रिची। । सुवर्णकदन्याम् । कतारमा | रा.नि.व.११ । वै.मिधः । की (स्) । पुये। पम । तुलसीहाच । रा.नि.व.१० । नौपायाम् । रा. सुमनःपत्रिका । खौ। जातीकोपे । बनियो । नि.प.८ रा.नि.व.१२ । सुभगः। । गारिकेलाचे । गटा। सुमनःप्रबालः (पल्लव:)। । मातीपलये । सुभ(भा)मनः । । शोभाजन । गबिना पाठौरलतमा घ.द.। प.सू.३५. कुष्ठलेपे । भाछ। भा.हिरूपकी.। समनःफलः । पुं। कपित्य । कच्या गाछ। सभद्रः (कः)। पुं। विनाच । श.घ । निम्न भ.प. सौ । मातोफले । शत्रकनारा.नि.व.१२ । इच । वै.निघः। सुमनाः (स्)। पुं । पूतिकरने । ना।। श्यामाससायाम् । प.मु.। श.मा,। महाकर । एश्न इतना निम्नवर। गाभारोह रा.नि.प. समीनधे । में ऐगा। ग.नि.व. । गोधमे । रा.नि.३.१६ । स्त्री (ना.)। रा.नि.व.८॥ एतमम्ड़ायाम् । श.प.। रतापरा. मालतीपुप्पचे। मे. मु.सू २६ प.। पुष्प। जितायाम् । के.निघ.. २.। मातोपुष्पहार । कामिनि। शसपनाम् । सुभद्राणो (लो)। स्त्रो। वायमाघालतायाम् । छौ। रा.नि.प.१०। (ना) जातोपुप्पत। पहला इस लोक । रमा। रा..न.य... । प.वि.८५.। सु.पि.१४५. चि, सुभिक्षा। स्वौ। धायकीत। धार रमन रूप.। भा.भग.चि. । शतपवद्याम् । मी। ना। प.मु.। रा.नि.व.१.। मालती । र.मा.।. सुभोरः (वा.)। पुं । पला । नाममाए। सुमनोमुकुलम्। फो। जातोपुश्यमुकुन्छ । बालाना डि। सु. ३६५. । सुभूतिकः । । पिलाई। रा.नि.प.११ । सुमनोरजः (म्)। को। पुष्परमसि । घटना -सुभोजकः। पुं। गरुड़माली। नकिनार माना भम.. धा। रा.नि.व.१६। सुमुखः । । राणिकाराप। बारेमा दक्षत सुभुः (भू)। नौ। नार्याम् । गाह। गुणाः-रोपमः सुगन्धः नाविकट कश्च । सभद्रा। स्त्री। -- बारा.

·। . - . [ ११३६ सुर २.१.२०८। दनववर्वान् । दनाद । च.वि.] सुरङ्गौ। मो। काकतामायाम्। हूं। ८. शेकम-तरतुदवान्। (२१-१ रा.नि.व३ । काम्मा शाम। द.... छानी। हनवञ्चरे । सान दाइरे। रा.मि.य. निघः। रहमानः। प. म.न. ३५९. १.। म.म.३०.मुरमादिनचरपरिदिने । गिविर पने । रमार की दि.1 - [पिन् । सावी! च.न २०५.। सुरजम् । मो। नवपवार। नाद गट। सुमून्त: (क)। यिौल बिमा हो। परमदै। भाद्र। रा.नि.व.० । मी सुरजःफलः । १ । नइ दे। दाजग माह । भट्स.। (1)। भान्टपलान् । नामानि। प्रनिपाम् । सुरजितः। । सपनिदान नाम यन्य कतरि: जानि रा.नि.व.४॥ सरजनः। पुनमगरहने । विका। सुमेजन्तः । । । । रा.नि.व.८१ सुरखो। नौ। यतकासमायां । .निव । मुमेधा ( 1 नो। ज्योतितोन तायाम् । नाल्यौ। है.। सुरतम् । हो। मधुने। में। सुम्पलुण्डः । । रे। म..। मुरताः। 3. विकता। दो माह। है.निघ। देवदामने। रा.नि.व.१२ मुरः । । देवदारपि। .निधन.दि.। का. महाराहादी। सुग्मुः। मरनामा । २१ । स.नि.व.१०॥ सुरकन्दः। एं। कसूरये। है.निमः । सुरतोषकः । पं। कोम्तमम। मुरकाठम् । सी। देवदारका | वा.वि.३८ मुरत्नम् । सो ब। मारिका निक। सुरहता। नी । गुड कान् । रा.नि.व.: । सुरयकर्णिका। मो। पुदामादे। अनी:- सुरतकः। । दीपावे । रा.नि.२.११ । हो। शाह। .निघ। समरिटे। रा.नि.३.१३ । रचन्दने । .निघ । सरदार।। देवदास। ददा। रा. सुरगण्डः। पनविद्रधिविने। का। मि.व.१२। सरदेनदारी। निव। सुरदुन्दुभो। मो। तुरमोह। रा.नि.व.१० । मुरगोपः । । इन्द्रगोपनीटे । वोट सरद्रुमः। । देवदारहरे। म.वा.या.चि. Catel घ.द.मौरी.चि.। रसोना। देवनाने। इन मा। रा.नि. मुरजम् । टो। हिने। रा-दि-ब-१६। पचर- ५.। विस्तहो । नौगा। नि चन्दने। दादा। रा-नि-द.१६। सुरधूपः।। रान। धना । रा.नि.३.१२॥ सुरङ्गः (क)। पु। नागरदहई। मारना सुरनायिका। बौ। करहरिद्रायान् । नदू 1 रा.नि.व.११ । रक्षभियो। जानका.मु.। सुरनालः । । देवनार्द। दहन। रा. नि.व. सुरगदम् । को। पत्तचन्दन। दम। सुरनिर्गन्धम् । हो। पदई । CTET ! रा.निद.१२॥ रा.नि.द.. सुरङ्गधातुः (युक्) । । मैरिदै । गिद्रि- सुरपत्रो (म्)। स्त्रो, झो। मुगन्धयवाद. माने। ग.दि.इ.१। वि। मादोपत्रौ इति ग्यातम् । नानटोओ, सुरगा । स्रो। विनिशादतायान् । मुरदोरदा नागनगौ। म पनि। के मविपद । तस्- इति मारदे याना । वम्-शिरोनि। रा-नि-.३। पायाः,-देवपः दौरपर मुगन्धि माचौपई सुरकिा। नौ। मामलायाम् । रा-नि-व.३ । मुपवदेवाह गबपरकम् । गुमावदा'.. पपोदिकाया। अरे भाई। ताकनाथाम् । कृमिनासवलास दौरनं वातकफन्नं वरंकर दाद- लट राजठानी। वै.नि.! हित। रा.नि....! ।

·सर [ ११३७ । सुरपर्णिकः। पुं। सुरपुनागाप। रा.नि.व, सुरभिकान्ता। स्त्री ! वासन्नीपुथ्यतचे। बांगरी २० । पुनागम। वे निघ. । माना जाय। व.निघः। सुरपों। वो। सुरपुम्नागे । रा.नि.व.१० । सुरसिगन्धम् । को। पर्व । उष। रा. पलाशीन तायाम् । रा.नि.प.३ । नि.व.६ । चातुर्मासके। स्त्री (भा): नातीपुष्पहथे। सुरपादपः । । कल्प हो । देवदारो। भूरिम. बांटीन का कामनिव्र गरि। रा-नि-य-१० । सरपुन्नागः । । मनामध्यासह । भूनाश- सुरभिच्छदः। पु। कपित्याचे। सव। विलय। मं सुरपना । के सुरवन्ने । तत्पर्याया:, वे.निघः। -नमेमः मुरेटः सुरपर्णिकः सुरपर्णिका सुरपर्यो । सुरभित्रिफला। बी। मुगन्धिविफलायाम् । सुरता मुरतुः । गुप्पा:-पुनागसमाः। रा.नि. रानि.व.२२ य,१० । समपर्यहई। छमि जी । व.न.। सुरभित्वक् । स्त्री। सूम तायाम् । Cशा सुरपुष्यो। स्त्री। भगन्धायाम् । बाँस्नौ । जनक रा.नि.व.६। रा.मि.व.४। सुरभिदारुः (कः)। पुं । सरलदेवदागारे । सरप्रियः। '। अगस्तिपुष्पहई। वर-घटन रा.नि.व.१२। माह। रा.नि.व.१०। सुरमिनिम्बुः । । (Murraya konigii. सुरप्रिया। ती । सुवर्ष कदलीहई । Syn. Bergera konigii.) सुगन्धनिन्न क. दनात गाई। रा.नि.व.११ । पीतपुष्पजात्याम् । भेदे ।। वनश्म। हिं हररि, कनिम् । मं. भीउन ननि। वै.निघ, । कामिनिम्बु । ते' करिवेपचे। ता. पारवेग्नु । Watts, सुरभिः । ।। सुगन्धे । पम.। राले। भूटना। रा.नि.व.१२ । वै.निघकास-चि.कुलत्यादिकपाय। सुरभिपत्रा। स्त्री। रानजन्य हो। यह काम गभगालो । सशस धाम। रा.नि.व.१६ । चम्पक वा गाना बांध। रा.नि.व.११ । प्रद। 31 मार । बकुलह । वन गाए। सुरभिमन्जरी। स्त्री । नेशनुषसां । दै.निघः । रा.मि.५.१० । कदमचे। काम गाए । रा. सुरभिवल्कलम् । की। गुड़त्वचि । पहिनि । मि.व.र । नातोफमवई। विकागद छ । मे। श.र. । भैष-मुरी.चि वृहत्सदिरयटी। शमोगद। भरि गाछ । सुगन्धलणे । सिटमा सुरभिशाकः । पुं। सुगन्धशा काभेदे । रा.नि. रा.नि.प.८ । कपगुग्गु लो। रा.नि.व.१२ । गन्ध- व...। फरले । श.र. । वसन्न काल । हारा, । मौ । स। सुरभिसवा । स्त्री। प्रलकोहर, शाल दे। गन्धपापाणे । जरुर । भ.र.। वर्चरपन्दने । रा. प.मः। रा.नि.क.११॥ नि.प.१२ । म्यो । मुरानामगन्धद्रव्ये । बाशमी। रा.नि.व.१२ । तुलसीह । पाचौनामसुगन्धप। सुरभो। स्त्रौ। शलकीहय'। श.प.। सुगन्धे । मं पाचि। कं पञ्च । -नयविभव। गद्धा प.टी.भ.। शुकशिमायाम् । यांगांभी। च.सू. पद्याम् । शरू भषा रा.नि.व.१०१ शमीतप। ५. परातले । तुलसोमदे। वारे जनमौ! प. गारे भाए। रा.नि.प.८ । शल कोह। यस्य मुः । माचिकाशाके । मिना सारा रद्रगटायां । निर्यास: शिलारसयुचते । रा.मि.व.११ प.द. सुनन्धमालिधान्ये । मुराया। भूद्रामामौ। एल. खदिरवस्याम्। गवि। मे। बनमल्लिकायाम्। पालुके । रामायो । वै.निघः । नरमशिलायाम् । एलमान्नुके। कद्रमटायाम् । रा.नि.व.३ । महा रा.नि.न.१०॥ भरोष पायाम् । भा.म. सुद्ररोपि. कुडुमाद्यतैले । सुरभीजल(मूत्र)म् । सी। गोमूर्य । गाजिद्र "सर्पपा: सुरभिवंपा।" गुणा:-"सौरभयकमूवन्तु धर्म सान्द्रम सुरभिका । स्त्री व पादल्याम् । नाकमा । प्रशस्यते । तम हपहोनान! किसिमवरं रा-मि.प.११॥ मतम् ।" अविट प.। भैयारानपि.शर्करालोहे। । 143 ·[ ११३८ । । गुर भा. -- स्त्री। सुरभौरसा। मौ । शलफोहर । प.टी.भ.। सुरसा । नी। रमनलम्यान, पर्णसमेद। श सुग्भूरुहः । । देवदामा । मिनाह। र. घ.द.सी.दि. मागपुष्प-नन्याम् । दाग एमनो। गप्पा:-कमी नयः गया निधीच्या सुरमृत्तिका । बौ। मौगष्टमणिकायाम् । गोपी. पिजाता पाटपामा रमा ! स.२६.४४. चन्दने। रा.नि.स.१३। [वि.निय । "सुरसा बेगमुरना।" मु.म:३६२. शिविर पाने । सुरमदम(मोसुद्भवा । म्बी। महामदायाम् । चम्.४२. ग.२. । नपुपचिकायाम् । न । नाकली कान्दै : नया । यसवितायो । सुरमेदा। मौ । महामेदायान् । रा.नि..५ । (उड़ो। जशीमा । १.निघ.। गि'- सुररताजः । । येकालमणी। है.निधः । एयाम् । ३१७ । रस.चि.अ. मान्दभैरयरसे । सुरराजवस्तिः । । इन्द्रयमी । नायव रामायाम् । रा.नि.क.६। मु.म.३८पा। ग्रामी- जिम । मु.चि.१८५.। गा। र.ना. प्रयोगा. रसराजेन्द्ररमे। मियाय. सुरलता। रो। महान्योतिमतीलसायाम् । आप। मोदी। मागतायप्याम् । रा.नि.व.४ । दो। रा.नि.व.३। न्याग । सगट कारिकाय! पुनर्नवायां । श.प. । सुरवलमा। चौ। तायो । रा.नि.द.८) सरसाग्रम् । को। सिन्धुयारमधयां । मिभिन्ना- सुरवलौ। स्त्रो। तुम्नसौहार। रा.नि.म.१० । पडी। च.द.निप.चि. ज्वरधरपारीन्द्ररसे। सुरमाग्रणो । स्त्री। अतुलदी। वै.निघः । सुरवारुगो। इन्द्रयारपोणमायाम् । मुरसादिवर्गः । पुं । सरसयुग्म-फपिडा कारत- प्रधानमगार व.निघ.। माला विड़स पर उपपपपी कटफन - कासमह - इबक सरसो मार्गी कामुका काकमाची-'गुरव एल. सुरक्षः। पुं। देवदारुहई । .निघः । विपमुष्टि भूस्तष-भूतकैगीषु। मपीऽयं मम-द:- सुरम्पारखो (इन्) । १। कन्पत । मटा. । समितः प्रतिग्यायागशिशामतः प्रशोधनय । सुरन्येष्ठः। । वंत करयोरे। वैनिधः । की। পেত তুলসী, কৃষ্ণ তুলসী, ক্ষুদ্ৰপত্র তুলা, (छ)। ग्रामोशाक । रा.नि.य.५ । বাবুই তুলসী, বিড়ত্ব, বন বাবুই, ইন্দুরকাণী, योले। शानाना बक्षि। रहेकन, कामद, डा, ड निखी, पद। पवे । उमण | रा.नि.३.६ मुगन्ध বামনহাট, অতিমুক্তলতা, •ाभिया वगे। मन । रा.नि.व.८। तुलम्याम् । मे। पोशानिग, करन, 6 नोन मिभिन्ना । पुं। पाणलो। रा.गि.य.१२ । पसे । उ. पास् १५५. । चन्यः-सुरसा ससुरसाफपिया भून मनौविसमव । मे। गुप्पा:-"कफानिन काफ-भृमण मुगन्धक सुमुख-काणमाल-कासमई- हिषशासकामदीगंभ्यनाशनः । पित्तत्वार्य गन्त: क्षयकखरपुप्पा विडम कट्फल सुरमो-निगुप्छौफुला मुरस रस.र.बाल चि.कुमारकल्पया एलोन्दुर • कणिका मन्त्री - प्रापोय व • काफमाथी धृते । मोचरसे। रा.मि व.८। सिन्धुवारवाई। विषमष्ट्रिय। শ্বেত তুলসী, কৃষ্ণ তুলসী, ३३.३ भए । श.र. । प.द.शाम वा.चिः । গন্ধগকাশ, বাবুই তুলসী, গন্ধতৃণ, বৃহৎ গন্ধ- सुरममिध् । स्त्रो। देवकाठे । म दाइ । তৃণ, রাইসরিষা, বাবুই, বন বাবুই, কাসমর্দ, चि.क.क.पावकः। হেঁচেতা, বিড়দ, কটুফল, শ্বেত নিশিন্দা, सरसन्भवा । स्त्री पादित्यमकायाम् । নীল নিশিন্দা, কুশিমা, ইন্দুরকাণী, বানন- रा.नि.य.४ ॥ शण, दबाई, कामाठी, पाानिम । सरसयुगस् । सो। गौरतुलसीइये। था.सू. मु.स.६८.! १५.। "सुरमयुगफपिकाम् ।" सुरसाष्टः। पुं। वरुवर्गमद। यथा-"निर्गुणी सुरसर्पपः (क:)। पुं। देयशिरीपा। तुलमी माझी मी करिदकारिफा। पुनधि कविन्द्रौक। रा.नि.१.८ सुरसम्। को। ......

·सुरा । प्रयवतः। - सुरसी। स्त्री। तनिर्गुण्ड्याम् । ॐ निमि।। सुरामहः । पुं। प्रमविशेष, यव रोगी सुरा- यापित्यपवसापवा विचनापीसिलीले । मः सशं मेहनि । सुमिद भ.! २८. सुरसादिः। सुराहम्। की। हरिचन्दने। रा.नि.५.१२ । सुरसुन्दरोगुड़िका। स्त्री । रमायनाधिकारे कुरमागरचन्दने । दैनिधः । वर्णे। पदयात्पः । पोपधभेदः । पाठ:-"अधक माचिक वज' कान्तं सुराहः (क:)। पुं। पर्वरक । काग बारे । म समं समग । सर्वाणि समसामानि सूत. रा.नि.व.१० । वैजयन्तीतुलस्यां । वे निघः । युतानि कारयेत् । गोल सच ततः हावा पi सुरालः। पुं। सर्जरसे। खान घटना। निचुलवारिया। ततम् मुटपालेग स्तम्भयिका था.ग.१५ च.विरचने। वाघे चास्यापि विधा च यशोया गुण्डिकोतमा । स्तम्भयेकम्बसात विरोगा सुरालिका। स्त्रो। सातलायाम्। (उन्हान नाशयेत् ।...... ॥"रसार । गनमा । ये.निघ। सुरावीजम् । सो। संराकिरणे, पक्कसारमेदव। सुरा। स्त्रो। घपके। मे। मानामान्य । रा. भरमन मा । भाई । “सुगनीमध किषकम् ।" नि.म.१४। परिपक्कासन्धानमातमुरायां । यथा- बौनाभगि। बमबा। "परिपकासन्धागसमुहता सुरा मता।" मन्यच --"दिनानि यातिचित् किवं गुड़ादी म्यापयेत् सुराष्ट्रजस् । तौ । सौराष्ट्रपत्तिकायाम् । भा. । भिषा । तमो यिक्तिशिमापन यन्त । नाड़िया पु । लपमुन्न । नशे । रा.नि.व.१६ । प.सु.। दिभि.॥ विधियत् सावयेदमादनपाव सुतं की। चौराष्ट्रमाचिकायाम् । पहाटव नमन। रसं। रशीयान् सा सुरा ख्यासा...... ॥ तोड़.। रा.नि.य.१३ । सु.स.२६५ । सुचि.१०५.! पाद. सा पिटलिखकरके न दिक्षित्वानुपा लोहित यथापि.एखादिमन्ये । चि.क.बा.१म. स्तप । रत. वर्ण बुद्धिलोपकरत्वात् मदकारिणी घ। गुणा: कुलत्ये। जानकूलि कगा। गीपोचन्दने । --"कपाया नधुरा घाना सुरा सन्दीपनो मता। जिनकमान। वै.निघः। सासाोंगरपोतन्यमूवरोगविनाशिनी।" अवि. सुरासकः। पुं। पासवविशंपे । गुणा:- सामान्यत:--"कामार्णीयाणीदोषमुघा "सीताः सुरासो द्यो मूवतः वाफयातनुत् । घातानिखापहा सन्दरदयहिता मरा हप मुखमियः स्थिरमदी वियोऽनिल नाशनः ॥" दीपनो ।" सु.सू.४६. । सुरादिगंपापा: सु-गू ४५.। “सरासवतीनगद्यो वासी वदन "समाना भूमापां ग्रह विकारि । मुरा प्रिय:।" प.स.२०प० । भशस्ता वासनो स्तन्यरकपयेषु च ॥” तमुरा गुप्पा:-"कासाशोंयमपीदोपप्रतिम्मायविगाशिनी । सुराहः (यः)। । देवदारहते। र.मा.। शेतमबकरा नन्य रकमांसकरी मुरा। भा.म.एम.सन्धिकञ्च चि. । “सुरा-धन-नागाः।" रोचक स्कुक्षितीदशूलप्रमदिनी ॥" राज.३५ः । घ.म् ३ भाप्रदई। घ.द.व.यो.चि.। मानकनग। सुरावारः। पं। नारिकेलरचे। शब्द कस्पः । गमयामी । रा.नि.व.१०॥ हरि टुचे। मनिशनष।। रामि.हा सुराकिट्टम् । सो। सुरायोजे। मम 411 सुरुषः। पु। गोभाननवचे। मबिना गोर। भा.म.भ.। सुरागा (गिगो)। सी। मन:शिलायाम् । चन- सुरुट्रिः। स्त्री। भारतवर्षीयनदीविशेये। सज्जल- शम। .निघः। गुणा:-शोतवं खादु लघु सर्वरोगनं निम्मल सुराजः । पुं। गोधगे। प्रेम । दे.निघः । दीपन पाचनं यल-बुद्धि-मेधायुष्करच। विपासा सुराजकः । । भतराने । सोमाय । श.मा.। मिन्धुजन गुणा पपि एवं। रा.नि.व.१४ । सुरापानम् । की। मद्यपाने । पददश । श.र.। सुरूपम् । ती । तुलकाई । पुं। पारिवायत्थे । सुराभागः (सगड़ा)। पु। सुराया पयभागे। माननिन । रा.नि.वर। स्त्री (पा)। भाल- मामन माशाच । भगः । भप.शून-भिः । पर्याम् । रा.नि.ध.४ । भार्याम् । चारनशी। शाना ।

·. । सुलो [ ११४० सुव रा.नि.य,६ । वनमल्लिकायाम्। काठमतिदा । सुलोचनः । । सुरद्रमगे। एदिन । रा.नि. वार्षिकी महिकायाम् । (वन रुम ! ग.नि.व.१०।। व.१९ । चकोरे। वे.निघः । See वार्षिका। सुलोमनी। बी। नटामांन्या । वै.निघः । सुरुहकः । पुं। गहमारे। है.प.। सुलोमशा। मी। काकनवायाम्। रा.नि.व. मुरच्या (घा)। नी । तुमसीहा ! रा.नि.व. ४। नटामायाम् । वै.निघः । १०। (21) ब्राझीशान रा.नि.य.५ । सुलोमा (म्या)। स्रो। मांसरोहियोमर्दै । सुरेन्द्रः (का,कन्दः)। '। कटुगुरपबिशेपे । रा.नि.य.१२। वैनिधः । वालीलताया। दाग का वै.निघ। मालवे प्रसिद्धा। रा.नि.व.३ । सुरेन्द्रगोयः । । इन्द्रगोपकोटे । पावार सुलोमी। नी। भारतुकीलताया। इन्द्र- लादा मा.नि.सद्यो । दागी। निध सुरेन्द्र(श)लुप्तम्। की। शिरकोटभेदै । और सुलोहकम् । लो। पिचले । है..! नाया। प.द.मग.चि, । च.सू.३६.। मुवंशः। पु। तची। भार। बारा रा.नि. सुरेन्द्रा। खी। इन्द्रवायां । वै.निव.। "व.१४। मुरेभस् । की। वह। विका.। सुवतः (का)। पुं, स्त्री। वनवर्वरिकायाम् । सुरवटः । । (Areca grasilis or tri बन दादरे। रा.नि.य.१०॥ anda.) पूगहचकिपि, रामपूगे। विका.। सुरंखरो। स्त्री। निर्गुण्ड्याम् । निमित। घ. सुवदनः । । वर्वरके । वन दादूरे नमो । रा.नि.व.२०॥ द.सी चि. सुवयाः (म्) । म्री। हटावायां मध्यमायां सुरेष्टः (क:) । पु । तरक्त वजहो । नाना ७ ब्रिपि। रा.नि व.१८॥ मान-पदाटलद्र भाछ। रा.नि.द.५। सुरपुन्नागहरे।। सुवर्चकः । पुं। मनिकाधार। माचिसणे । रा.नि.ब..। म उच्च। मानगा। रा.नि.व.९ । सुरोत्तरः । । चन्दनथे । स.र. । ! सुवर्चलम् (ला)। शी, स्त्री। सौवर्चलन्दवणे । मुरोद्भवम् । हो । पद्मकाठे । वे निघ. । महनगर। वैमिघ २म.परि. चन्द्रप्रभायान् । सुराहिपम् । सो । मुगवरोहिपटरी । दड़ (ला) श्रादित्यभनायाम्। श्रनिना। रा.नि. शशा निघ। व.४ । मु.गा.१०.1 "सुवर्चला विशल्यां वा।" घिरपः। भा.म-४म-गर्भचि.। ब्राझीनामतपे। सुलशनम् । ली। मुटुग्ददने । वानपुरून- बारीमाद। रा.नि.व.५। वैनिध.प.सा.चि. ग। लाएं-"टमारतविरत इपिपासा. गुग्यादी। पतमील। पानी-गद्र भाछ। प्रममान्न न्द्रियं चामं नरं विद्यात् • सुलविनम् ।" सु.। सुवर्चिः (क:) 1 । मन्निदार । माणिवांगे। सुखमा । स्त्री। मापपरौलतायान् । मावानी। रा.नि.व.६ । स्त्री (का) । सनिकाधार। रा.नि.व.३ । धुवनवायाम् । गन्दानोति महाराष्ट्र माधिनांगे। र.मा.। सौपञ्च ललको। घ सू.२ रा.नि.व.५। तुलसीच। दैनिघ। वार्षिकी महिशायाम् । वन मा रा.नि.य.१० । घ.। घ.द.वि.न.चि.पट करें ले । “मुचिकानागर- कुठ-मूना।" भतुकानतायाम् । मानवे प्रमिना । सुलेमानो। खो। समामाने पिरलोखर- रा.नि.व.३। नेदं। मनानी पद्ध। गुपा:-यमधान्नि- सुवर्ची। स्त्री । सनिवाचारे । रा.नि.प.६ । दाहन चरितपिचहत् । भा. । सुन्तोलिनो। म्रौ । भूम्यामलक्याम् । इह- सुवर्णम् । हो। हरिचन्दने । न नागकेसरपुष्प। चारला निघा ; नागचंद्र । गमिव । वै.नित्र.२म उन्मादि । गटा.1 .

·- । सुव [ ११४१ ] सव मानादिया। मधासो। गai सवर्णपुष्पः । ५। राशतरपोपुप्पहरे। रा. । २ सो.1 प...। १६ सगागा मि...। ८. र. । मुगि.६१५ । सालायाम् । गोरराष्प- सुवर्गाप्रमवम् । मी। एनयान के । ३.निधः । गा। और। गिरिका र.मा. । । शुर- सवर्णमापकः। पु । मणमहादशधान्यमाने । एमागाये। समी। रा.मि.८.१२ । पोन पि.१.। मरा। ६.मिधः। सुवर्णमातिकम्। को। समादिक । रा. सुयगकाम्।। राजगिरा CE नि.१३॥ गि..। परिमारी। .:.1.1 पुं। सुवर्ण मित्रम् ।। रापपार । नाना। पारगी। माननागभाएगा। ग.शि.. सबगांवादली। सो। दायि | hi. 11. पाटोमा ! गोपोनि को सुवर्णमोचा। मो। मुटायाम् । int- गदपाया,-१ कलमीना पोसा दनाना। .निए । गोपारा पीरमामा सुवर्णयुधिका (यो)। सो। गयूधिका- मा. REAT गोरगर. याम्। गौर, पर। यदपाया- राहामको मामिया। मिला मुगमा माथिका युगयोटा गधा HIR दोनो नागमयिका पौधों पोसिका मा रा.नि.प.१३मनोतिर। RARI गनीमा मसाला गुला- सुवर्ण गामन्तम् । हो। । नाम पता मादीमा पिसारामी मामा. सा:-"मुमो मधुरं परम् रानीपोगा रा.नि.६.१० । विवादादीपविकान् । विपनिrai ! सुवर्णरगा। मो। मुकदमोह। Emi- ८५दो भारनि कोम्।ि" ..। | | रा.नि.प.११॥ सुवर्गकेतको। ।। ममाम्। समुयाय (गी)। मो। हरिदायाम्। . दो। निध। ५.। पटक। स.मि.ए.१११ (1) भोय. मुवर्णगैरिकम् । लालागिरि नाग प.मु.॥ मानदिकाने, नमाने। . सुवर्णवीजम् । की। कनक-धुतरयो । नि.प.१३ : " मरताप Yift गमा सुवर्णम जम् ।। मुका। (सोचायती)। । alfa few FealET: सुयमिन्दरम्। । मामिपुर। र.सा. Inc.:" ..........: गपा: पर. | Scenसिर । -TREN PER गिटानि सुवर्णचौरिणी (रो)। भो। मधीयाम् । रा.नि.१.१५ जगमामाया सिपायनीति लो। गll- मुवनम् ।।वामी .मि. ! विकी। मंपिमोड, गिरविश्यमद् । ग.नि. सुवर्णजातिः। की। मोदर । १५। । म : नागादिवर्ग:, १९. TERefer-द्रित ध:.: पविग । मान11 यस धोर १५। निघ.. मुवाच पाय यय ! यापिन् । सुवर्णतिनवा ।। गोनिमतीनाम्याम् । सवर्णा (णी)। सो। रिटायाग। रा.नि. गौ। धि। ५.८ सामानो। इन्द्रामाम्। बादाम- सुवर्णदुग्धो। को। वोरिपोमाम । रा.मि.६.२३ । सागमपि । सन (मानचिनन्। रागि.प.५। 20 मतान। (भ.प. । सुवर्णनकुन्ती मानिनामसायाम् ।। गगसीय। CHETAN 1 रा.गि-५.५। (1) दर नामक मि.म..। पास गोगा ऐनद्राणी । रा.नि.न. । - - ·। पनि। - । । 1 -- सुवा [ ११४२ ) मुशा सुवर्णाख्यः । । नागदेशह। र.मा.। सुविदः । । तिटका। .निधः । सुवर्णाभः । : राज्ञापयो । वै.निघ.। मुविष्टरा। मौ। गुग्यामिनोहये । रा.नि.व.८ । सुवर्णाः। पुं। काचमारहा। उस दान सुवीजः । पं । वदाई। दूल शाह । गण्डम- न। रा.नि.व.१०॥ पाना मानना रा.नि...। यो । मुन्टर सुवर्णारि । सौ। मौसके। मुवर्णाहा । मी । बधितायाम् । वै.निध । सुयोरः (कः) (व्यः)। । एपकीरह। सुवर्णिका। श्री। जीवन्ताम् । रा.नि. रा.नि.व. पदरोहये। दिघ.। (न)। प.३ । See जीवन्ती। मोोगमने। रमा। ददरे| हसाने। .. सुवालम् । लो। सरमुजे। उदछ । ३. निघ.। (.) पटरोल | अटा.। दिघ। सुवोरान्तम् । सो । सोवोराने । दावि दिएमय रागि.द.१५ । काक्षि। लोमिटा. सुवर्षा। नी. मल्लिकापुप्पाने । वैनिधः । सुवाा । दी: नकाशान् । रन दासानी। सुवारी। म्री। पुबदारीरतायान् । म.र.। मावावर्याम् । रमरम्नी। है. सुतिः (सौ)। सो सोमराज्याम् । नाम- निच, नाडीहिदी। रा.नि.व. । छ। ५.टी.म. रा.निव। पुवदालता सुहत्तः। पुं। गूरपकन्दै । | रा.नि.५.० । याम् । कटुकवह्याम् । दश। रा-नि.व.३ । मरिच। निघ रखी (11)। सतनवान्। सुवल्लिका। मौ। सन्तुशाटतायान् । माग्दै नयी। काकोलौटाक्षायाम्। रा.नि.व.१०.११॥ यासा । रा.नि.३ । सोमराज्यान् । रादि-इ.४ । सुवेगा। म्रौ। महायोतिमतीदतायाम् । २३ सुवलिनः । । मदाले । मना। वै.निधः । माहेकौ। रा.नि.इ.ए सुवसन्तकः।।दासन्तीपरतायाम् । सुवेशः । पुं । तेथी। रा.नि.व.१४ । सुवसन्ता । नौ। मापदौलमायान् । मादरी सुव्रतः । । गतिही। ददारना। मनावनात्यान् । बासी। निक्षः । रा.नि.१.१० । शेता। उ यादन्त। वे. सुवहा । नी । शान्ति काह। मिजोर। निध। त्री (ना)। गन्दपलान्याम् । कानोरे पानः । रा.नि.३.४ । हंसपादौलतायान्। CTER. प्रशिक्षा। हमले। भा.म.म.न.चि.विधादि निका नारा.गि व.५। रु.चि.प.। सहकी यो। नामी पचा सुवता।" मुखदोधायाम् हदे। सागाच्द। रा.नि.व.११ । नौर, दै. निधः । गवनाकुल्याम् । ब्रामयिक । रा.नि./ सुशक्या ।म्रो। गुकमासायाम् । स्वामीण। ६.७ । मुदि.१.। रुटबटायाम्। रानि । ५.न.1 तासमून्याम् । रा.नि.3.0 एलापरला । । दोलसिनुवार। नौन-निगिना रा.म.इ.५ . मुशल्यः । । खदिरह। रा.नि.व.८ विस्वाशम्। (श। पनुः। चन्.४५. । मुश(प,म)वो। मनी । [प.टी.म.(पी), प. गवरामायान् । भा.म.१म.मविकन्न-दि. “बा टो.रा.(म.] हाजीर। सारवटे, पानीय गुण्डामता:।" रातायाम् । श्रमः। ६.२.४८.। यल्याम् । ड! म.! च.द,योनिरो.चि.। वि... सुन.३८५. । वा.स.१५२. पारम्बधादिः । “सुपी. फन्दारजोरदाः ।" सूदा करनीरके। प.न. । सुवासः। पुं। कदवई। वै.निघः । मुगदे करह। र.मा.सं.बरादुभरते। न्यबहार सुवासरा। खो। पन्द्रपरे । बादशी और दे। रा.नि.द.. शनि मा सुशाकाः। । तालीयगाकरे। कॉजन किया। सुवासिनो।को। पिनदायां नाकाम रा.भि.इ.५ । पुचतये। कंकाला गया। दिरासाम। म रा.नि.प.४ । हो। शा.नि.क। - गदि। दम.. । ।

·सुश्य ११४३ ] सस्थ - । सुशाल्यकाः । पं । रमाशाली । माधानि । सुषिः । । छिट्र । प.टौ.भ.। रा.नि.न १६ सपिरम् ।की । लय । शीरालाले ! कुष्ठोषध । सुशिखा। मी। मयुरशिखातुपे । रा.नि.घ.५ । कूप। ये निघ, । स्त्रो (रा)। नलुकायाम् । सुशोतः । । उसलाई । नाकू। नान् । रत्न'शे। वै.निघ। रा.नि.ग.११ । बलवैग से । य.निध। की। हरि- सुषिराख्यः । । रन्धव'गे। रा.नि.य.७॥ चन्दने। पनु । सुषोमः । पुं । सर्पद । चन्द्रकान्तमणी । सुशोतला। यो। हम्बयपुपल तायाम् । झा सुपुप्तिः । स्त्रो । मृत्वप्रधाने पशाने, पानन्दमय- भागा। भा. । कार्कटिकायाम् । कोदड़. काश । वेदान्तः । गाढ़निद्रायाम् । नाह। निघ,। की। गन्धरणे । गया। सुपुन्ना । स्त्री। शरीरान्त डीविशेष । सा त र.मा.। नागदमन्याम् । नाभनन प.न.। मंदण्ड बाय एंदापिङ्गलानामनाघीमध्यस्थ माझी. सुशौता । खौ। शतपबाम् । गडेडि गाए । मैदः। तन्त्रम्। रा.नि.घ.१० । स्वनपभिन्याम् । हसन । वै.निघ । सुपेणः । । करमर्दनाक्षे । पम.। वैससलता सुशी(पौ)मः । । प्रत्ये। चन्द्रकान्तमको। याम् । रा.नि.प.९ । म्वनामग्यासर्वदाकगन्यकार- मटा । हिम, भोसले । सर्पविशे। मे। पिये। सुशीविका । वौ । धाराहीकन्टे । श.म. । सुषेणा (णी)। स्वी। विज्ञतायाम् । 'उडेयौ। सशुलाा। खी। गुलमासीपुष्पाक्षे । रा.नि.न.६ । करनौ। निध, सुपेणिका । स्त्री। हणविहतायाम् । पम. । सुशुभञ्जनः । ई । रक्कयोमानाक्षे । गांग | सुषेवी। वो। सुषन्याम् । धुद्र कार वेनाम् । गरिमा गाए। प.सु.। मोरक। सुबोका।वी। साहकीमचे। रा.नि.य.११ । सुष्टुगन्धा । स्त्रो। मदिरायाम् । व.मिघ, । सुथतः। पुं। विशामिघराते धन्वन्तरिशिय सं. | सुसंस्कृतः । चि। सपक्के । अम. । सिाशास्यापिभदे। ग: गुरुमुखाइपयुन्य स्वगाया सुसन्धिजा । स्त्री निसन्धिपुष्पहते। ये .निघ । सन्न स्थतं चकार। सन्मादुर्भाय:--"विशामियी सुसर्पणः । । पारद। रस.को. मुगिह: पूर्व मुगुतमायुदाध्ययनाय कामिरान- सुमारः। पुं। रता खदिरखचे । रा,गि.प.८॥ दिवोदाससमीपं पाराणया मेरयामास । म यह इन्द्रनीलमपी। विका। गुनिमुरापरिकतमामुपस्थाय एवं स्वागमन कारए- मुझमान-'भगमरमागवान् दृष्या व्याधिभिः परि- ससारवत् । मौ। स्फटिके । विका.। पोहितान् । सन्दतो मियमाय मातारगाव ससिकता। स्त्री। सशकरायाम् । रा.नि.व.१४ । प्रदि व्यथा। पामयामा शगोपाई विशातु वयमा सुसिरः । पुं। दन्तमूलगतरीगविगेथे। लक्षणं गताः। पायुर्वेदं भवान् परमानध्यापयन यवतः । -"श्यथुर्द नमूनेषु रुजावान पित्तरतनः । लाला- . पडीकन्य पापा नृपतिम्नानुपादिगन् । व्याव्या. सायी स सुसिर: दन्तमासप्रशासनः ॥" या..२१५.। सन्तं ग ते यवानरहुर्मुनयो मुदा। काशिराज सुसोता। ती। शतपयो । मडी। व.निघ.। जगाशोभिरभिगन्य सुदान्विताः । मुघतावा: सुसिद्धार्थी जग गई सक स्व कम्। प्रथम सुनतः । सुस्तनौ । स्त्री। दृष्टावायाम् कन्यायाम् । रा. मोपु सवा सातवान् स्फुटम्। सयु सम्य सखा. नि.व.१८ । योऽपि पृथक् तन्याणि तेनिरे । सुतम सतं तन्न सम्यः । वि। स्वस्थ, पारोग्ययति। "समदोष:: सबग बहुभियंस। नयाग् सत् सुगुत गाना समानिय समधातुनल क्रियः। प्रसन्नाम न्द्रियमनाः वियास सिसिमपरी॥" भा.। स्वरब इत्यभिधीयते । घ.स.११ । सुश्खेतम् । की! क्षणे। पाँ। भा.। वो सस्थता। सी। खास्य । गुणे। पारोग्य। (या)। सतयएट कार्याम्। गिष,। शाप..

·सूचि ११४४ सूची सूद। .निधः। । मुखितः। पुं। पम्य सनामकर ई। नक्ष भील 61. पदय माद्रिा सामान "पने सततं.यस्तु पादानमानमीदते । मुमंस्थित- सेट यांत दामावर रडेद, पे ग्रहादिष्टः नविन यो मनीपिमि ॥" न.द.५७ प. শাবয় মধ্যে স্থাপনপূর্বক লেপিয়া মৃদু- सुना। नो] मिविश्वान्यविशेष। माद्री। बननाद ददिद। मा.क.। अन्यः-स: गुपा:-दुर्वासला रक्षा सपाया बिगदा गमय । गन्धक श्रीसं म्यावरविर्ष (मूल विष) नमविध रा.नि.व १६ । पसर्पविर्ष) एपा प्री के समभागः। भावनाट्य सुस्वनः । पुं। मई । मौदा वैनिधः । -मञ्चपिनं शूकरपित्त' मयूर पिचं कागपित्तश्च । परिमाधिकामितम् । सुस्वरा । स्त्री । नाशाके । प.नः । भादन, सद, নীসা, কাঠবিব, কেউটে সাপের বিষ এক सुहिता। स्त्री। रुद्रजटायाम् । रा.नि.क.३ । নাড়িয়া রোহিতপিত্ত, শূকরপিত্ত, ময়ূপিত্ত पग्रिनिहाहवे। এবং ছাগপিত্ত ইহা দ্বারা যথাক্রমে ভাবনা महत्वाया। बी। वायनापानवायान् । दना- मिटट । रमा........."यावन् या मुसे स्नग्रं वृप्या निर्याति भैपनम। तावभावो रमो यो सूकः। पु! उत्पले । दाते। न. । नृचित मनिपातिनि । तुरंप प्रति मुधि तवा. सूकारः। पुं। शूकरे। श..। हरिविनदे। गुल्या च घर्षयेत् । रोपनमम्पकांत शितोऽपि नटा.. हिनीवति ॥" रस.र.। रस.की.। पन्यः-विपं सूकरकन्दः । पं! बाराीकन्दै । रा.नि.व.०॥ सर्पविषं दारमीचं प्र. १ नो. जिग्न ३ ती. पर सूकरपादिका (दौ)। स्त्री। हशिबी- पित्तन एक कं दिनं भावयित्वा सम्पमिता की साया । अनु. डब्वा जनम् । भैपः । अयं दृष्टफलः । उतायान, कपिकदी। थानाट्नी । हैं.निघः । सूचिकामुखम् । ती । गर्छ । माद । हारा. I सूकरावयः। पुं,टो। ग्रन्विपहवे । गाउँमा । सूचिपन:(क:) (पर्ण:)। पं। मिलावरतुपे । वे.निघः। सूकरी। नौ। वराहक्षान्तायाम् । दद्राकासा। अनि माद। रा.नि.व ४ ! मा.प.रम. शा.या। देती। निघः। म.ना. 1 वाराहोनामकम्दशा । रा.नि.य.01 है. निघ. २म. उन्मा.चि.महाशाचहने। सूचिपुष्पः । पुं । केतकर दे । (का भाइ । सूता। बी । शारिकापचियाम् । विका.। सूचिमतिका । नौ। नवनि कायाम् । रा. सूचः । । कुगादुर । शब्दकल्पः । निव..। सूचकः। पुं। सूचगालो। चिहिचान । रा.नि. व.१६ । कुकुर । सोक्नद्रव्ये । 161 विड़ाले । सूचिरोमा (न्)। पुं। शूकरे। विकाः । काके मे. सूचिवदनः । पुं। मश्के । भी। नकुले। सूचिः । नौ । मेवया । अमः । (नना रा.मि.व.१८॥ सूचिकपुप्यः (प्पिका)। पु,नी। ततक सूचिशालिः। पुं। सूक्षशाती। नद्रधान ! रा.नि.व.१६। वृत्ते । दल दी जाए। वेनिघः । सूचिका। म्री। फरिगडायाम्। मृशाम् । सूची। वो। सीवनास्ते। । हिंसूद। सौवनकार्येषु सा विधा भवति, तने का वृक्षा भन्दकल्पः। सूचिकाम(व)रणरसः। पुं । मनिपात द्याला चसमास देशे सन्यो घ नेया। सया बरे रसः। पाठः-विपनेकपलं रमय पवारी मानन्न देश वागला वाया च सूची याद्या। भाषा: इयं मिलिला कित्य वाचारावयमध्ये वका सूची ममफल कोपादिपु याद्या च । मु.सू अथवा नत्तिकाशरावयमध्ये संस्थाप्य मुद्रिका २५.अ. । शुक्कदमें। Cम । वैनिधः । कृता मृदादिना संलिप्य गोषयित्वा प्रहरदयं सूचौदलः । पुं। शितावरणाकतपे । अनि गावत् मन्दागिना बालयेत्। दादिव . दाज । रा.नि.३.४ । -- ·। सूत [ ११४५ ] सूति सूचीपत्र:(कः) (पर्णः)। पु । इतविशेषे ।। सूतसूर्यः । पुं। कफलागे। कोक्लाम । है। गुणाः-पान करः काफपितहरः कषायो विदामी निघः। घ। स.स.४५ प.। सुनिषणकशाक । ७७नि सूतिः । स्त्री । उत्पगो । प्रसवे । शब्दकल्पः । मोद। भा.. सूचीपत्रा । स्त्री। गोयाम् । रा.नि.प.८ । सूतिका। स्वी। सद्यःमरमाया स्त्रियाम् । वै. निषः। शिमी: मालकायविशेषे। या नयमे कैवकीतचे। गौछ । रवमाखा, संमृका- दिने मासि वर्षे या शिशुं यहाति । तेन तस्य ट्रब्यमिये। ज्वरदिगावभवादि शिशीभवति । प.द.पाल- सूचौपुष्पः। पुं। केराफीदने । र.मा.। रोग.दि. सूचौमुखम् । को। तौरके । शैत्रा । हेच.। सूतिकागार([गेह)म्। शौ। प्रसय- विसावपार्थ शस्तविशेष । सु.स.८.। भगन्दर गई। बाँच्न पन्द्र । "तच ग्टई बाधाप पविय- छ दवि । स.पि.एम.ई। सिरादौ । उ पश्यदायां वेतरकपोतकर्ष पु भूमिप्रदेशेषु विव- कुम । ग.नि.व.८ । सौम्य कीटे । स-कल्प.८म. । न्यग्रोधसिन्दुकभन्नासकनिर्मितं सांगार यथा. सूचीसुखी (वता)। सी। योनिव्यापदिशेये । संख्य समयपप्यसपलिप्तमिति सविभपरिच्छदं लक्षणग-वातलाहारसेविन्या ममन्यो कुपिती- भाग हारं दधिपहारं वाटतायतचतुत विस्त से ऽमियः। स्वियो योनिमणदारी फुयात् सूची- रचामलसम्पन्न विधेयम ।" सु.भा.१.भ.। मखोसि सा।" पा.उ.३३पः। सूतिकाभवनम् । को। मृतिकागारे । हारा। सूचीरोमा (न्) । । शूकरे । विकाः । सूतिकारिरसः। पु | मनिकारोगे रसः । पाठ:-"रसे गन्ध मृताचा मृतपासघ तुल्यकम् । चूचीकः । । मगविशेष । पै.निधः । घर्पितं मईयेवा कपारसेन च । छायाका सूचोग्रः। । तदाक्ष्य गलरोगभेदे । “गलस्य गुडी कार्या कलायसदृशौ तसः ॥"नौनी, शक, सन्धी विधु के गले व सदाए राग-यसनाः सपीय: ।' অভ্র, তামা, সমভাগ; খুলকুড়িরসে মাড়িয়া सूच्यः । । खल्पगोधमे । वै.निघः । ছায়াও বটা করিবে। মাত্রা কলাম-পরি- सूययः (स्थूलकाः)। पुं। उलुपये। उन् । माया पशान घामान प्रा । रस. की। पड़ामा। सूतिकारोगः । स्त्रो। प्रसूतेः प्रसवानन्तरं सूचास्यः । । मूपिक । रेनन्छ । है.प.। नाते वर-याण्यादिरोगसमूहै। हिका-बाश, सूच्याधः। । मिसावरीतुपे । ७०निभाय। बरगी बालि। निदानं-"मियोपचारात् सं- रा.नि.व.४। के भारिपमामौर्या सेवनात् । सणिकायास्तु ये रोगा- सूतः (क:)। ए, की। पारद। पम.। मे। मायन्ते दारणाय ते ॥" लनए-"भङ्गमहो वि। मरते। स्वर: कासः पिपासा गुरुगाचता। भोथः शूला. शिसारी च सूतिकारोगलक्षणम् ॥" सूतका। स्वो। सयाममूनायो स्त्रियाम् । . सूतिकावासः । पूं। मूतिकागारे। शब्दकल्पे निघः। गद्धितत्वम्। सूतकायहम्। लो। प्रराषट। यौन सूतिकाविनोदरसः। ए । सूतिकारोगे घन। प.टी.भ. प. See सूतिकाग्रहम् । रसः। पाठ:-"मुख्या भागी भवेदेको दो भागो सूतखोटः । ई। रसमारणयौने, पारदगार मरिचस्य च। पिप्पल्याय विभागः स्यादर्दभागव पाय सिक्थ कयष्टये, रसपिटी। र.वि.प. । रोमकम् । नातीकोषख भागीदी की भागौ तस्य. सूतमाटका। स्त्री। ऊमााम् । भात्री। कस्य च। सिन्धुपारमलेनैव मईयेदेकयामतः । सा.को.चधमारणे। माना सा मीनाव्य: सूतिकातहमाशनः ।" सूतराज (ट)।। पारदै । रानियां । ১ , মরিচ ২ ঙ, পিপুল ৩ ভ, সৈন্ধব। 144 .

·सूर सूला । ११४६ ) 5. गौ २ ७.३८ २ . परब निमिता. जगाडि "तम्या: सूना मयेदधः।" .द. नगनर बश्न मानिया मेप। सूतिकाषष्ठी। स्त्री। मातमन्नानम्य पाउदिने सूनुः । । । । पुर्व । ग.। पाये। मतिकागारे पूनगोयदेवी विशेष। किसी। बांदगा। पमः। सति कापाठोपूना विशुधोतरे। "शिकावास- सूपः । पुं । व्यचने । उदानि । भाण्डे । यूपे । निलया जन्मदा नाम देवमा: । वामा यागनिमि- यान। विदणाममायादिपका: मृपाभिधायकाः। नार्थ गुहिनानि कोसिंता।" रा.नि.व.२०। पक्कदिलच्यचने। बांस सान। सूति(तो)ग्रहम् । सो । सूतिकाभवने । श.र.। फ्रिया यथा-दिदग्नधान्यमुपे कर्तव्ये सधान्यं कप- सूति[ती]मासः । पुं । प्रसवमास, नयमे दशम संपतलिन उचनीयम, पथ शुष्कीकृत्य लपा या मासि। नटा। तीनं विदल ग्रोवा तस सूपः पाथः । “यय दिदान धानगम्य सुपः काव्य गम. । तधान्य सूत्काटम्। सो । गुहत्यधि। माडिनि। तपय गिरसम्तेलिनोहायिशतः । उपयकादिमिकाम्य सूत्परम् । को। घर्घरशब्द । सुरामभाने । ग.प. त्वग्धोना गुददालिकाम् । गोसीदकम मन्दाग्री सूत्या । वो। सोमलसारसपाने । भ.। पचेत् म्पः मकाधनः । स लघुः कफपियनः काम. सूत्रम् । को । तन्ती । रा पगा। शाम्रादि शासनिहन्ननः" इय्य.ग.। "दानी तु मग्निनि सूचनग्रन्थे । वैद्यकै राच्चतुर्विधम् । यया-प्रति सिद्धा खवपाक-जिगुभिः। मंयुका सपनायो संस्मत सूवम् एकोयसूतं गिप्यसूचं गुरुममिति । स्थान......॥" भा.। सूत्रकण्ठः । । नकुले । वनकपोते, पारायते । सूपकारः। ई। पाप । द्रारनि । रास लप भारदा । खरोटे। बधन नायी। मे. यथा-"द्रियाकारतत्त्व शो बलवान् मिटपाधकः । सूत्रखण्डमोदकः । । सएलइड कयिगये । शरय कठिन व सपकारः स उच्यते ।" नीति- शाम्नम्। सूत्रपुप्पः । ५। फासत । निकाः । सूपधूपनम् । को। दिदुनि । रानि-य.६ । सूत्रमध्यभूः। पुं। यचपे, कुन्दुरी। श.प. । सूपपी। बौ। मुद्रपाम् । शानी। रा. सूत्रवतिः। सी। सूवकृतवताम् । रात नि.व.३। अनाऊ । भा.म.नाव चि. सूपयेष्ठः । पुं। मुझे। यूश । रा.नि.व.१६ । सूचाङ्गम् । को। उत्तमकाये व.निघ. । खूपाङ्गम् । हो । जिनि । रा.मि.म.६ । सूत्री (न)। पुं। काकै । निफा. । सूप्यः । । गिनिधान्ये । मान, कमान । भा. सूदः । । लोहने। मध्यपरिमाणे। पर प.एम. । स्त्रो (प्या) । तुयाम्। प्रश्न । मसूरे । पनि विकाः। व्यनने । पमः। यि । पाचक । वे.निघः। प्रम। सूमम् । को। धीरे । मे। नखे । श.र. । सूदजः। । उपनिनिकायाम्। थानविवि । सूरः। पुं। ममूर। भवि। रा.नि.व.१६ । वे.निधः। पर्दछ । पोदना नीचा पमः। सूदशाला। म्बी। पाकशालायाम् । अलपत्र । सूरकन्दः । पुं। शूरणकन्दे । ७ रा.नि.प.। इ.प.! सूरणः । ई। रणे। ७ । । सूदाध्यक्षः। पुं। पाकशावाध्य रे, रसमयधि- कारिवो । ६.घ, See पाकशाला। सूरणवटकः । । शूरपतवयटक । गत वज़। यघा-'सूरणं सएश: लत्वा समयित्वा सूनम् । की। पुष्यं । प्रसवे । मे। घ पेपयेत् । तर्णिय लवर्ण जिज भीरक या मरो. सूना। शो। पपीमितिकायाम्। मिथि, चक। मिथिष्य वटफान कला एते व प पाप- वे.निघः। - ·सूर्य । वै.निघः। - ใน ११४७ ] . सूर्या येत्। रुपिदा दीपनाः प्रोका याग दुर्नाम सूर्यप्रिया । स्त्री। पद्मिन्याम् । नदमन का। नाशना: " .निघ.1 सूरसाधनः । ए । सर्पपे ! प.मुः । सूर्यभत्ताः (काः) । पुं । बन्धूकपुष्पवृक्षे । वानि सूरसाधनकः । । सिन्धुवान्थे । निमिन्दा रनबगा। मे, । शार. । गा। रा-मि-य.४। सूर्यभता। स्वी। भादित्यभकायाम्। छ- सूरिः । स्रो। भुजदधातिनी-सचे । राजसपे । रमिया । भा.म.ख.परम-चिः। सूरौ। स्त्री। राजसपे । र.मा.। सूर्यमणिः । पुं। ( Hibiscus phoeni- सूर्पः । पुं। द्रोणघयमाने। ६४ श.। “द्रोणाभ्यां ceus.) पुष्प विशेषे । पामणि रमन भार। स.पंकुम्भी च...।" प.म.१वः । । वै.निघः । श.र. । सूर्य कान्तमपी। है.चः । सूपंपों । स्त्री। मुगपर्णी-माषपर्योः । भूशानी सूर्यसुखौ। स्त्रो। पुष्पवयविशेषे । स्वास्की ७ गावानी । च.चि.१पात्रामारसायने। रसर. पूराम जी । भूरिम। अनगन्धाहते। सूर्यलता । स्त्री । पादिल्यभक्तायां । रा.नि.व.४ । सूर्यः । पं । तामे । लामा । अवहे। दिन गाछ । मे. र.सा.स अधमारणे । सुवर्षे । सूर्या- सूर्यवक्षमा। स्त्री । प्रादित्यभक्तायाम्। एफ- डिवा। रा.नि.व ४ । पभिन्या । दैनिघः । यतिते। एएप्रिया । वैनिघः । सूर्यकान्तः । । खनामध्यातमणी, स्फटिक- सूर्यवक्षो। स्त्रो। चोरकाकोल्याम् । रमा। भयो। बाम भाद्र । गत्पर्यायाः, -मय- सूर्यवक्षः। पुं। पाये। पर्कपुष्पिकायाम् । मणिः सूर्यारमा दानीपमः तपनमणिः तापनं जालन्त जाए। दे.निघः पपुष्पा । न.दः । रविकान्तः दोमोपल: पग्निगर्भ: ज्वलनामा अर्को सूर्य्यसंज्ञम् । तौ। नाये । कुझुमे । विका.। पलः । इला. । गुणाः--उलो निर्मलः रसायनः । सूर्य्या। स्त्री। इन्द्रयारणीलगायाम् । बायांग- यातने भन्नः पविवपूननात् रवितुष्टिकरण । रा. भमा रा.नि.व.३। निय१३ । पुष्पश्यविशेष । गामनि रुन। सूर्य्याख्यः । पुं। सूर्यकान्तमयो। . गिधः । सूर्याणम्। की। गायधाती। सूर्यकान्ता (न्तिः)। स्त्री। आदित्यपी- सूर्या(प)वत्तः। पुं । पादित्यभक्तायाम् । मामोपधी। See आदित्यपाँ। पुष्पहचविशेषे । হুড়হুড়িয়া, सरन्। वै.निघारग.भूतज्य-धि. योगनि यूटनन गाह। शार। गनपिप्पल्याम् । प-मुः। तनामकशिरोरोगे । लक्षणं सूर्यनामका । स्त्री । सूर्यावर्ततुपे । ३५२८ । यथा-"सूर्योदयं या प्रतिमन्दमन्दमविभुर्व रुक् घ.निघः । पुं। पर्वतते। बांदा जी । नाद. । समुपैति गाढ़। विवईते चाग्रमवा सहव सूर्याप. सूर्यपत्रः । पुं। पपचाई। शव भून । बत्ती विनिवते च । सात्मक कष्टवम विकार सूर्य पवन तमुदाहरन्ति ।" मा.नि.। रा.नि व.४ । सं. जणराक्षसतैले । सूर्यावर्त चुपे । सूर्य्यावतरसः। पुं। थासाधिकार रसः । सूर्यापर्णो । स्त्री । अपवायाम् । मायांगी। ररा: २ वो. गन्धकः १ गो. समारोरसेन प्रहरं मद्द येत्। पयातेन कल्कोन सुनतामपत्र ६ गो. रा.नि.य.२३ । लेपयेत् । यसो वालुका-यन्नेण सत् साम्रपत्र सूर्यपयायनाम । को। वाम । दैनिधः । दिनक पचेत् । भक्षणं २ . अनुपानम् इन्द्र- सूयंपादः । पं । सूर्य किरणे । सूर्य कान्तमयो। वारणीमूलं देवदारु चिकटु समभागचूर्ण । शकरा. निम्बचे। वेनिघः। सहित पवादभषयेत् । सा. की. । सूर्यपुष्यकः । युं। अचे। काकना गाछ । सूर्य्यावर्ता । स्त्रो। आदित्यभकायां । रा.नि.व.४। के.निघः । सूर्याश्मा(न्) । पुं। सूर्य कान्तनयो। हेच । वेनिघः।

·[ ११५८ ] सूर्यातम् । सो। तार्य । विका.। भा..! .गसमून्याम् । नमो। डोरकीनपे । सूयाहः (यः)। । प्रवक्षे । रा.नि.व.१० । दृश्छौ। रा.नि.य.४ । मगदुरालमायां। पपरा. स्तो (ता)। महेन्द्रपारपोलमायाम् । नादान- जिसायाम् । रतागापुप्पाग। इसमाधि। गौरव.निघ. वे. निघः। मोरकरुपे। खुद्रपीदक्याम्। वन सर्योदयरसः । । शिरीरोगाधिकार रसः । हुई। रा.नि... । यस्तायो । वरना ! ग.द. । पाठ:-"मतमताधकं सो गन्धं नामम् मतं | सुस्मपत्रिका । स्त्री। द्रोपोदकाग। Cis समम् । सुदीचौरदिन मा भवेन्मापमान कम् ॥" भू। रा.नि.व.01 गयामायाम्। नकारा. मधुना मर्दितं मधयेत् । र.स.र. । नि.व.४ । गताया। भाजगी। वाणामांया । सूर्य: । पुं । गाई । भा.र.। जबगाली। रा.नि-व.१२ | दुराखभायाम् । सूपा । स्वी। कासमदर्द। वै.निघ.। लघुबायाम् । रा.नि.य.४१५ । सूक्ष्मः (क:)। । रौठाफरधाचे। 1 सूक्ष्मपत्री । स्त्री । पाकाशमास्याम् । स चन- गार. । नोरकसपे । पूगे। सदि। ये. निघ. । मामी। रा.नि-ब-१२। शतावाम् । “सुचापत्री शतायाम्।" रा.नि.व.१५ । कराई। इसमय छ। वि.। अति सद। सूक्ष्मकृष्ण फला। सो। उद्रजम्य हो । वन- सूक्ष्मपर्णा । म्रो। उद्रशषपुष्पिकायाम् । मन बापमा भाछ। र.मा. 1 मना रा.नि.प.४ । मोफयो । हत्या । इएछो। रा.नि.व.४ 1 () रामटून्याम् । श.प.। सूक्ष्मघण्टिका। ब्री। शुद्रपिकायाम्। सूक्ष्मपिण्डीतकः। माजरा.नि.व.४। शुद्र मदनाचे। का मनना। वे निघ. सूक्ष्मजिज्ञा। स्त्री। सालुन आदेशपनि उद्र निशायाम् । खानपिवि, शमा नि । रानिय। | सूक्ष्मपिप्पलौ। घो। यम-पिप्पल्याम् । रा. सक्ष्मजीरकः । । चनौरके। नि.व.६ । सूक्ष्मतण्डुलः । । खासचपे । लाखौद्र | सूम्मपुष्पा। स्त्री । पपुष्पा ! | रा.शि. व.४ । (पी) यतिका लतायाम्। रा.नि.व.३ । शाह । रानिद.४ । सन्जरसे । यूटना । वेनिवः । गद्विन्या कारकी। .निघः । स्त्री (मा) । पिप्पल्याम् । रा.नि.व.६ । सूक्ष्मफलः । पु। सम्भवदरे । भूकदार। रा. सूक्ष्मदलः । पु। देवगिरीपे। रा.नि.वर । नि.व.११। स्त्री (ला) । (Flacourtia cata- स्त्रो (ला) । दुरालभायाम् । रा.नि.व.४ । Phracta.) ताम्नीशपत्र, भूम्यामलक्यां। मे. । सूक्ष्मदार । को। गुन्मकाठफल । विका। महज्योसिमतीलसायाम् । वड़ मादौ। ६. सूक्ष्मपत्रः । पुं। रोशी। अरू रे । रा.नि. वन-कौसा धान्य के। भनियो । रा.नि.वह। देवसर्षपे । रा.नि.वर । | सूक्ष्मबदरौ। मौ । भूपदाम् । नीलून । दुरालभायाम्। मापनपे। भादित्यपषनपे। रा. रा.नि.व.२१॥ निष.४ । खपदरे। झाकून। रा.नि.व., सूक्ष्ममक्षिका । स्त्री । मशके। म, जोगी। ११ ! कसुरद्रुमे । कूपिना। .निघः । यावल- रा.नि.कार। तथे । वारना गाछ । श.प. । वनवरिफायाम् । सुक्ष्ममूला। स्वी। जयन्ती । बडो छि। दन वावरे । रा.नि.व.१०। को। सरपणे। रा. रा.मि.य.४ । बायां । .निघः । नि.व.१०॥ सूक्ष्मवल्ली। मो। तामयम्रौलतायाम्। सा सूक्ष्मपत्रकः । पुं। पपंट। कावज़। मालवे याता। मकालतायाम् । रा.नि... । सुगन्धाज के। निष वधु कारवेष्याम् । ८ । निघ। सूक्ष्मपत्रा। स्त्री। वृद्धदारकविशेष । राजन- सूक्ष्मवस्वम् । की। अमावसने । मिहिकाना । (यो । रा.मि.ग.। समाग। वन नाम । शब्दमाया। निघः। य.१४। यन-जीरके।

·1 ११४८ ] नि.व.८। - के.निघः। सूक्ष्मवोजः। । खस्खसे.। गोव्यौछ । सृजा । स्त्री । झाग्यो । विज्ञाः । रा.नि.व.४ ॥ सणिणी)का। स्त्री। लालायाम् । रुद्र सूक्ष्मशरीरम्। की। शानेन्द्रियपवर्क कमें माना रा.नि.-१८॥ न्द्रियपरक वायुपच के युधिमनमी चैसि.सप्तदशा- मृत्वा खो। योसपरोगे। वृद्धौ। उपा. वयवा: । वेदान्नसारः। सूक्ष्मशर्करा। तो। बालुकायाम् । रा.नि. संदरः । । सपें । उणाः। व.१४। सदाजः। एं। भग्नी। वायौ। मृगे। उपा. सूक्ष्मशाकः (ख:)। पुं। मालवदूरके। रा. सुपाटिका (टौ)। स्त्री। पतिपक्षौ। मान- विशे। व.निघः । लिसंभ। सूक्ष्मशालिः। एं। सूमाकारमालिधान्य विशेषे, स्मरः । । मध्याकारमहाशूकरे। .निधः । पराधान्ये । पिश्चिान, मवधान । सम्पयायो- शरदिनत्यानिमममेद । तन्मासं कषायरसं वास- पिन गुरु अशाच । सु.सू.४६५. । एधिशालि: पावशालिः। गुणा:-सुमधुरः लपः पितरसदार दीपनः पाचन किधिहातयिका सृष्टः। । तिन्दुकवचे। जीव गौछ। स्त्री रथ । रा.नि.व.१६। (टा)। ऋछौषधे। कैनिघः । सूक्ष्मषट्चरणः। पुं। पाययोकुपविशेष। सृष्टिः (टी) (दा)। बौ। हृद्यौपधै। पर्प- रा.नि.य.१४। टके । कनावा .निध. सूक्ष्मस्फोटः । पुं । विधर्चिकायाम्। गना। सृष्टिकत्। पुं। पटकपे । CREntri ! रा.मि.व.२०॥ सूक्ष्मा । स्त्रो। सुपच्याम् । छाननी । पं.सुः । राजटामास्या। ३.निध. इलायो । रा.नि. सृष्टिप्रदा । घो। गर्भदावीसुपे । रा.नि.प.४ । ६.६ । पालुकायाम् । रा.नि.व.१४ । (मो) करपी-सेकः । । सेादिमिनेत्रपरिवेके। नाष पुष्प छ। करवीरुपोति की प्रसिद्धा। रा. देउगानि गान। तक्षणं यथा-"सेकस्तु सूचा. नि.व.१० । यधिफाया । छे । श.. । धाराभिः समधिगमयने पितः। स समझी भदे. सूक्ष्मान्तः। ई। शुद्राने। "कीलसूचान.. हाते पिचे रक्त घरोपपः । लेखनस्तु कफे कार्य: कलगी।" या.पि.१.। ......। सेकस्तु दियसे कार्यो रात्री पात्यन्तिके गदे।" इति । भा. पिशेधे। गुणा:-शोरातः सक्ष्माता। स्त्री। महामेदायाम् । य.मिघ. । भपसन्धानका वातकफनय । प.निघः। मला। नौ। (Elettaria cardamo. सेकासी। यामासनायाम् । वै.निघः । mum.) तुद्रेलायान् । छाउ बनाउ, पनि नारे। होटौएलापी । तें पिहयालकल, सेकिमम् । शो। मूसके । हेपः। एम कय । गुणैः म्यूलेलाममा। प.मु. । सेगुड़ी। स्रो। शुद्रापविशेथे। गुणा:-कट सूक्ष्मौषधम् । झी । तेलादो । या । रुपा पृष्ठभूलगुलवामशुषत्री देहदार्यकरो । व.निघः। See शिरो। शुकः । । वायो । पमें। करवे । उपा.। सेटुः। एं। धवषवायनाले। बड बनान् । एकण्डुः । स्त्री । कायने । शार.! रानि.व.१६ ! नाटाले । उनका हारा। सका(गा)लः । । शगाले । श.च. । सेतुः (का.)। । वरुण । मः। श.र । सृक्कम् (पो)। सो, ली। पोहपायी। रा. सेतुमेदी (न्) । । दनौपचे । श.चः । नि.द.१८ पाटोमा। सका। स्त्री। मनन्तायां । अनसन । नादः। सेनुवृक्षः। एं। वरुपाचे । पमः । सृज(जि)काक्षारः। । सज्जिकाधार। -सेत्रम् । कोसायोशाले । व्याकः । मामियाना अटी. र.। सेंधां। कांगती : .

·सेय [ ११५० ] संह । सेनिका । स्त्री। शमपुप्पायाम्। उनका सेवनौ । स्त्री । शरीरावयवसंयोगविरीधे । भतीनद्र निघः। हमदनी शन। .यथा-वन्यः मा सासा मस्तके सेन्दिनी । स्त्री। स्वनामख्यातफलशाके ! गुप्पा पर शेफमि एका मिजायामिका ति। ताः कदा. चिदपि न विध्य त् । "मवन्यः मत तासान् भवेयुः -~-कटुका तिता पाकाम्ना बातम्रो पिचकत् पौन. पक्ष मानके । एका गफसि जिवायामका विध्यन सन्नी दीपमो रुधितशा रा.नि.व.०। ता: क्वचित् ।" भा. । म.गा.५भः । सेन्दुः । । लतापनसे । उप्रमुख । विका. सवालो। स्त्री। पाकागजटामांस्य । रमन सेन्वा । स्त्री। सब कोह। भा.। मानौ। वै.निघः। सेफः । । शेफसि । नटा. ! सेविका। म्बी। मिटानभेद। मावि सेफाली। स्त्री। सिन्धुवार । নিশিন্দা हि सेवा यथा-"ममिवावनि काः कृत्वा सन्मा गह। रा.नि.व.२३ । फालि कायाम् । ययसद्रिमा: । गु'का: चीरेम संसाध्या मोठ्या छत- सेमन्ती। सी। पुष्पहचदे। लठी दूरगद्र समन्विताः" गुपा:-"मविका तपंपी यल्या जाए। शब्दकपः गर्दा पित्तानि नापना। ग्राषिषी सन्धिकत् रुच्या सेमशः । ए ! मेपे । उ विका.। तां स्वादिनातिमात्रया।" मा.। सेरीपूगम् । को। महाराष्ट्रकांटयोः खेरीति / सेवितम् । को। संविफले । ल । रा. मि.-११॥ प्रसिद्ध पूगे। रा.नि.व.११॥ सेव्यम् । की। शोरे । लामन्चके । असार । सेलुः । पुं। परपह। वन नाई। स्मा.। नाद । प-मुः । ये निघ.२म.सर्चच.पि.सुदर्शमचरणे । यापारचे । जन्डिा गए । भ.हिरूपको । धन्दनादितन्ने । प.द.दि.चि.। पुं। पपल्यते । सेसका। पुं। पीतरीभ । वै.निघः । रा-नि-ब-११। हिमालदी। शिवनगा। श. सेवम् (वि)। की। कावेलदेशीय वनामकफल । स्त्रो (1)। यन्दा । जिज्ञाश.र. । विशेष। म का। हिं सेव । गुणः-वात- सेहुण्डः (ण्डो)। , स्त्री। ( Euphorbia पित्तनं गुरु एवं कफकरं रसे पाके प मधुरं nerrifolia.) स्वनामख्यातहक्षे। मनमा गाछ। शोतलं रच्छ सकपक्ष । मापा.व. । वात-पित्तरं हिं मेहए, थोकर, सिज् । यम, निमडुङ्ग, थोर। गुरु पं कफकर हृष्य पाके स्वादुरसं हित । तत्पयाया:-निस्विंशपविका नेवारिः साक्षा. रा.नि.प.११॥ कपटः सिंहतुणः वजद्रुमः वजी सुधा समन्तदुग्धा सेवकालः (लुः)। पुं। दुग्धयाम्चे । ग.च. । सद सुही गुड़ा । गुणा:-तोय: दोपनः कटुक: गुरु: रचन: शुलाधान-कफ गुमाठीलीन्मादमोह- सेवती (न्तिका, न्ती)। स्रो। (Rosa कुष्ठाः-शीथ मेदोरमपाणनाप-शीय वर पोहा-यातalba or Chrysanthemum coronari- विष-पौविषतः। तत्चौर ए' निग्ध' कटक um. Syn. C. Roxburghii.) EHITA लघु गुन्म कुठीदर-दोषंगोगियां विरकायें प्रशस्त। स्यातपुप्पतये। मौकमा समायो। सत्यवं तीक्षा दीपनं लघु पाधनम् पाभानाटोला. हिं गुलपिनि । तें चामन्ती । सा. सामन्तिप्प । सन् गुन्द्रशूलशीथीदरमा भापू.म.शा.या। पर्खाया:-श्तपवी गरुषी कर्णिका घारकैशरा संहलम् ।की। सुवपिनले । त्वचि ! वै.निधः । सहा कुमारी गन्धाया लत्पुया अविमला। सेहली। मो। स्वनामध्यात-पिप्पलीविशेषे । गुप्पा:-हिमा हद्या ग्राहिणी शुक्राला लघुः दोप- मं रानपिप्पलो। के काहिपिप्पली। ततपर्यायाः, प्रयासनिहल्या रिता कटी पापनी छ. { भा.। -सर्पदणा सपाङ्गी ब्रह्मभूमिका पार्वती शैलना सेयनमोदकः। । वेमनमोदकाख्य-तफ ताम्रा लम्बपीना उत्कटा पद्रिमा सिंहलवा मेदे। महिछ । गिरिमाना। गुषा:- लघवः लम्बदन्ता नोवनेवी भोवला गोवाला कुरुकी। श्रोता: बल्या:विधिद्वावकरा: विटम्भिन: न्वरधाः गुणा:--कटुः या मिती दीपनी कफ यास. पित्तराक्ष फापहा वासच्याधिशमनी कोठगीधनी परा.नि.व.ह।

·भ.मा.। । युग्मम् ।" सैरी [ ११५१ ] .. सोमः सैकतम् । कौ। हिगुले । वै.निघः । [वि.६ । सैरोयकइयम् । हो। नौलपीत झिण्टीहये। सैकवेष्टम् । को। भाद्र के । पान।। रा.नि. सु.सू.३८प. चि.२५प. । सैक्यम् । सो । गोणपित्तन्ने । ३.निघः । सैरेयः। पुं। शेनपुझिण्टाम्। बयान। सैन्धवः । पुं, लो। सिन्धुदेशोत्ये सनामयात- खनिमायणे । सन्धय प्रति मायेण सर्वत्र प्रसि- सैरेयः(क:)। पुं। थेवझिण्ट्याम्। उ- इम्। मकव नदना वम्. सेन्धे लोण। तत् साजे। हिं कठभरपा। गुप्पा:-"सैरेयः काष्ठ- पर्यायाः,-शीतशोयं शीतशिवं शीतसिव सितशिव वासास-कफ कण्ड विपापहः। नितीणी मधुरोs- सितसि मणिमन्य माणिमन्य बशिरं माणियम' नम्नः सनिग्धः केशरजनः ।" भा.। सु.चि. २.। सिन्धन सिन्धुपलं सिन्धुदेशज सिन्धुमन्यजं सिन्धुलवर्ष सौम्य कौटे। सू.कल्प.८.। सिन्धुप्रय सिन्धुसम्भवं शिवं नादेयं सिद्ध' शिवात्मनं | सैय्यः। पुं। तमिण्टोत्तपे। ये निघ-२भ-वा. पर्य गई। गुणाः-एतावपरसं मृदुशीतवीर्य- शीतवीर्य ! ब्या-पड़शौतिगुग्गुली। त्वात् पित्तारम् । सु.सू.४० अ । वृष्यं चतुष्य' रुच्यं सर्यकः । पुं। सहचरे । उ बाग। वा.मू. दीपनं विदोषनं पूतं जपविबन्धनच । सरतभेदेन १५प.पारग्वधादी। "भनिन्व सैय्यक पटोल करश- रसंघीयविपाकै गुणान्य पूतन शिवञ्च । रा.नि. वह। वा.सू.१५म. ऊषकादिः। "कासीसहय सन्धवम्" लवपविशेषानुको सैन्धर्व प्रयोज्यम् । सैयेकयुग्मम् । तौ । सहचरहये । एको रता- । घोटके । विका। पुष्पः कुरुवकाख्या, पन्यः पीमपुष्पः कुरण्ट काय सैन्धवादितैलम्। की। भगन्दराधिकार इति। वा.स.१५भ-वरुणादिवगें। "वरुपसय्यक- युग्मशतावरी।" तेषम् । पाठ:--"सैन्धवं चित्र के दन्तौं पलाशचन्द्र- वारणों । गोन्वेऽटगुणे पणा याद्यमावशेष | सैवालम् । को। नवनीत्याम् । CAG | काम् । पपेलावशेषच तेन लेप्य' भगन्दरम" शब्दक्षल्पः। डिनदेउपन.टेमरूद, 6ि1, मठी, नगान- सेतिकः । । गिलारसे । सं. । दोष, ब्राधानगाव शून वाजाद २ . सोनहः। पुं। लसुने । श.र.। २ ci. नाका-गोमूल २ . ल. सोन्मादः । चि। चिठ, उन्मत्त । प.टी.भः । ७२१.। दार्थ-माविउ ७ भूछि लोन सौभाजनः। । शोभाननी। मलिना *.। अन्यत् यथा-चममई कमूलस्य कल्का गह। पाटौ.मः। नामिना । पाकशेपे विनिविण्य सिन्दमवतारयन् । सोमम् । को। काधिके । वै.निघः । रमपन्दने । एसाल निहन्त्याग गण्डमाला सुदारुणाम् ॥" वै.निघ.२.भ.वा.व्या.पि.खेदलेपे । सोमः। । करे। पमः । सोमरसे । जले। सन्धी। स्त्री। मद्यविशेष। तालरसना मद्ये । वामरे । मे। पमते । शन्दकल्पः। (Acid वै.निघः। गुणाः-भीसा कषाया पन्ना पिचहत् Sarcostemma. S. Viminalis or वातदा पा रा.नि.व.२४॥ Sarcostemma brevistigma. Syn. सैमन्तिकम्। हो । सिन्दूर । शब्द कल्पः । Asclepias acida.) The moon plant, सेरिमः । । महिषे । प.मु.। तनामकौषधिराजा मामला हि सोमलता। वम्. सोमवाली। तें टिगटसुन्मुड, पुलतोगे, सैरी। स्त्री। लालिकायाम्। वियनानि । नन् पाया,-सोमवल्ली सीमवलिका पन्द्रयम्लरी गुलाबल्ली यच्चयल्लो पन्दवल्ली इन्टुलेखा मागृष्ण सैरीयः (क:)। पुं। शेतझियाम् । यजयेहा धनुसंता सोमाता पिलप्रिया सोमपोरा शार.। पमः। सु.म.३८५.। नीलमिण्ट्याम् । सीमा यज्ञान रुद्रसंख्या । वस्य पवाणि, पञ्चदश भवन्ति । सानि च शुरूप्रतिपदयन्द्र कठायत एक म.मु.॥ । । बांना ·भीम [ ११५.२ ) मोम 1 नायन्त, क्लयप्रतिपदर एकेके यन्ते। तदन पागाइ, , भरमनी बाजार २१. मोमनामौषधिराणः प्रपदापर्य:, स सोम ११ बनन... मा.की.। अन्यन्- हीयते वाते " च.वि.प.। म पतामह गयतं ४ मा कन्काघ-शेतमपंपः वघा सानो विधा, तो सब पामेव पवादि १५२. सरक्षिा ते घोरपुष्पी पुमनवा चौरकाकीनी कुठ' यीमा पुमान् एवमयः, रनतममः यदनोपन्दपस्कन्दः, कटुको दादा गाभारीफलं पपरफल मामाग्रता नुभवान् शुनपकः, चन्द्रमा बनाम:बई मायने, पनन्तारिद्रा पाठा गड्लम देवदार मौवल. गरुकाइयः वारशादिमिन्दोदवत् सदाये लव मधित विपना प्रियह वासापुर्व गिरि- सम्बते । मन्ये सर्व सोमा पिपिबमएस मृत्तिका मिदितं १ . मैप. चिविताः । नचे एष परदमदा: रिबन्दमता- सोमनम् । यो । दुग्धे । है.च. । चन्तय । तेषां सव्या जन्म महेन्द्रमामययौपञ्चवदेव.] सोमदा। नी। गन्धमप्याम् । अभागे। . गिरिहिमालयपारियावसादियादिपु। चन्द्रमा निघ. सोमय सिभुन उपहासते, सुवान रामाप यवा- प्यधिगम्यते । तया कामोरे चुदमानससरसि म सोमनाघरसः। पुं। ममेह, सोमरोगाधि. नेटभपतिनागवमाइरा धिगम्यन्ने। स.पि. कार चरमविटं। पन रमान्धादीना प्रत्येक रमाईमानं पाद्यम्। सासं.1 पालिधारस. २९९. शोधितहिलीत्यपारदः पातुकारसमोधित सोमकः । । मोहरोंगे। दिदा.। गमकः प्र. २ वी. कन्दतिः कार्या। कन्चारमा सोमखुण्डा । स्त्री। सोमराया । व.निघः । महितलोहं ८ तो. पचके वन रोम्य खपरं वर्ष. सोमगन्धकम् । सोरटोपटे । वै.निघः । माधिक वर्ष प्र. १ तो. कुमारीरसेन भेकपी. सीमगा।स्त्री। सौमराया । वै.मिधः । रसन घ. मईयेत् भावयेच । घटी गुम्नाइयमिता। পালিধারসে শােধিত পারা ২ টে. ইন্দুর सोमटष्ठि(टी)का । साउदलायान् । কাপালারসে শোধিত গন্ধক ২তো, এক नाज़ ना .निघः। কলি করত লৌহ ৮তে. সহ মিশাইয়া দ্বত- सोसग्रहः ।। स यादि । तेनायः माद्रौद्र दाम माजिल दव। पच, दर, कम्पते पत्पपानासन: भोतवादार गाने ममाप्य রৌপ্য, খপ,স্বাক্ষিক এবং স্বর্ণ প্রত্যেকে गते। जाद.५५.. ১ তো, সমস্ত এক মিশাইয়া ঘৃতকুমারীর ও सोमवृतम्। हो। गर्भापादनहते। नौवद- नति र साना नि २२, वो वसकवर्गवा गीः एतं । कायार्थ-मिडा. परिव । सा की। भैप-1 ५ वचा ब्रो मायुषी पुनर्नवा शेवभूमि- सोमपत्रः । । उन्नुपदरी । पड़ । “दर्भ: कुमाळ विफला कुष्ठ कटुको पनन्नमूलं सामा पुरम्पदः शत: सोमपनः परातमियः।" श.प. । लता यटीमधु पोरापो दावीपुष वासापुष्पं सोमपादपः। पुं। कायफलव। .निघः । मनिता देवदारु यही पियो मारामः परिद्रा सोमप्रियम् । शो। कुमदपुष्पे । वै.निघ. । दारिद्रा इदार सवा दभमूवम् अपा- नार्गः पवमा वमो - सोमवन्धुः । । कुन्दे । पर। सलं ६४ म. मे. १८ । पक्रूमिदम् । शेर- सोममणिः । पुं । घन्द्रकान्तमपौ । मृरिमः । एका पदमी नांद्र म.। हाल सोमयोनिः । । पौतचन्दनहदै। मुशैवल -द्वारेमदिवा, क, दामाद, दाना, चन्दनं यन् तैषपपिकमुष्यते। गौ तु नस्स भूननंदा, निर्माण, विस्मा, दूड, पर्यायी मौनयोनि मिलोनयन " श.र. । रहेको, पनन्न, शामागला, पनि, -सोमरानिका। नौ। सोमराज्याम् । श.र. । नो, गाणे, निरन, मध, दसोमराजी। नौ। ( Vernonia anthe!- मान, ती, निद्राण, विश, मार mintica. Syn. Serratula anthelmin- रविदा, इद्रिक, एजिया, ममून, tica.) खमामन्यातपै । लामोष, शंक। . - ·सोस [ ११५३ । सोमा हिं बुकपि,- कानिय नियोरित। में बाउची । के सोमवल्कलः । ई। कटफलमये । खदिरे । वापि सिप्पतोगे, ललिये। पम्. वैःनिघ.। वयघा, कालोमोरी। सपायाः,-सुवतिः | सोमवल्लरी। स्त्री। सोमलतायाम् । मार- मीमतिका कालमयी साफला वाकुची पूति- ना। ब्राहोचपे । सोमराज्याम् । दैनिघः । फनी पन्द्रलेखा कणा कुछनाशिनी पूतिफला सपनी सोमवानी कास मेशी यामुभी वाकुनी ऐन्दवी मम्याच्याम् । पम. । सोमलवामद मः। शूलीत्खा किगिनी वेगानी सिता सितावरी पन्द्री | सोमवलिका। स्वी। सोमलतायाम् । भ. । सुप्रमा कुष्ठान्नो काम्बोजी पूविगन्धा वल्गुला सोमराज्याम् । पमः। चद्ररामी पवगुजः कान्निदा चला जा। रा. | सोमवल्ली। स्वी। सुदर्शनायाम् । उति नि.व.४ । गया:--"माकुची मधुरा तिमा कटुः भूवधि, नागा | लताकर । बायाम् । पाका रसायनो। विटमिद्धिमा रुच्या सरा बसौ गाद । वाकुच्याम् । गागाभ। रा.नि.व. सेमातपित्तनुत् । रुक्षा उद्या पास कुछ मज्वर- २३ । स.कल्प.१५.। तखदिरे । गाविप त्यां । झिमिमात् । तत्फलं पित्तनु कुछ-कफानिल- वनकापांसे । वे निघः । गुच्याम् । प्रमः । पाताल. कटु। के भ्यं त्वच्च किमि यास कास-शोथाम. गरुडीलगायाम्। भाजन-जौ। रा.नि.व. पाशुन् ।" २ । सोमायाम् । मोमगा। रा.नि.प.३ । भ. । सोमराट्। पुं। सोमराज्याम् । मामा । घ.चि.८५. । म काो । गति । रा.नि.व.२३ । सोसरोगः । पुं। सौण मूवातिसारे। निदा | सोमहक्षः। पुं। कटफलसचे। र.मा.। थेत- नादि-"वोधामतिप्रसङ्गन शोकाचापि यमा. खदिरे । रा.नि.प.८॥ दपि। पतोसारफयोगाद् वा गरयोगात्तथैव च। सोमशकला। मती । शशाण्ड त्या । रा.नि.व. चन: सर्वशरीरस्या: तुभ्यन्ति प्रसवन्ति च । • तस्याप्ताः मयुप्ता: स्थानात् मूत्रमार्ग वनन्ति हि ॥ 01 See गाण्डालो। लक्षणं-सना विमला शौता निर्गन्धा नीरज: सोमशल्यः । । तखदिर। रा.नि.व.८ । सिताः । सन्ति चातिमा ता: सा न शक्नोमि सोमसंजम् । सो । कपुर । र.मा. । दुर्चला। बेगं धारयितु तासां न विन्दति सुखं सोमसहकः। पु। सहकदे। यया-"दधि- कपित् । गिरःशिथिलता तस्या मुखं साख घ बीचों विनिकान्य तमिन् दिशा मरोचयोः । शुष्यति ॥ मृहा जम्मा प्रलापर त्वगाचा चाति याचिकयोयू चिप्ता भाई सुघोलयेत् । वम्ब मानतः। भय भोज्य र पैयर न नि लभाते पूने सतम्तस्मिन् वीनं दाडिममं चिपेत् । सोमसट्टका सदा सिन्धारपारण्य सोम्याया: सोमसंजिताः। नामासी बईमानगुणे: समः " द्रव्य.गु. । ततः भीमक्षयात् स्वोमा सोमरोग इति मृगः। सोमसम्भवा । स्त्री । गभशयां । वै.निघः । इति । भा.। यहुमूवरोग। सीमसारः। । वतखदिरे। रा.नि.प.८ । सोमलता। वो। दिव्याधिविशे। मार- सोमस्कन्धः । पुं शेतखदिरे । वै.निघः । मऊ। See सामः। गुड़च्याम्। बाझोपे। रा.नि.व.५। सोसक्षोरा (रौ)। स्त्रो। महासोमलतायाम् । सोमलतिका । म्बी । मोमलतायाम गुड़ या । रा.निव.३ । रा.मि.व.३। सोसा। स्वी। लघुसोमलसायाम् रा.नि.व.३ । सोमवल्लाः। एं। कट फल दे। हेपाटन ब्राधयाम्। रिमा भाद। सोमवस्क' । ककन। जा। र.गा। करनवते। लगा। सु.सू.३६मः । गुड यां। सोमराज्यो । मांगाज। ना.। च.वि.प.। रीठाकर। रा.नि.व. । शुलाम । उ षबा ने.निध। २३। येन-खदिरे । पम- । यर्डरको । बान्मा | सोमाख्यम्। को। रक्तकैरवे। रूकूभू । गोर.मा. रा.नि.व.२३ । रमा ॥ 145 ·भौध [ ११५४ ] मोमा । मोमार्श (द्वा)। मो। महामोमन्नतायाम् । मोधभूषणम् । की। सर्पक्ष। जून 1 वै.निघः । रा.नि.व.२ । सौपर्णम् । तौ। मरकतमग्यो । रा.नि.६-१३ । सीमाल: । वि। सुकुमारे ! हामः। गुण्ठाम् । ग.नि.व.६ । नौ (पी)। बबाटनी. मीमद्भवः । । इम्तिनि । वै.निघः । लवायाम्। भाजी। रा.नि.व.३ । नमुन्द्र, सोरकम्। की। मृत्दार दे। मोरा इति मनत्र । पदि. (गन्मद्रावके )। सौभद्रेयः । । विभागको । वारा सोहरा। बौ। सारा इति प्यात पायो । शार.1 भषानीपि.महाद्रायो। सौभाग्यम् । को। मिन्ट रे । टणे । गाया। सीकरौ।म्बी। याराहीकन्दे । वै-निघः। ग.नि-यः॥१३ भेष व्व चि सामाग्य वचा। सौलिकेयः । पुं। तदाय-विषभेद । सौभाग्यचिन्तामणिः। पुं विषमज्वरे सौख्यम् । सो । पारीग्य । मुख । है... । पोषधम् । रमगन्ध कहिलनेपालपीजकानि ग्राम सौगन्धम् । को। कन। बड़। मुगन्ध इडा नेतञ्चानि, पथ दनोमनरसेन पिटा मन्ना वृणे। ब्रानभ्न । "मोगविक्षन सोग गम- प्रमाणा वटी काया। अनुपानं शवगा मा.को.। कसाईरके लणे ।" शारः । वि। गुमगन् । सोभाग्यमण्डनम् । की। पितान्ने । ये निघः । सौगन्धकपनकः । पुं। तान। 2- सौभाग्यशुण्ठी। दी। मनिवायां भीदको- कृतमीलिय।.निघ.1 पधे । यथा-(दत, विकासमायोष, ला, सौगन्धिकम् । की। गापिक्य ये हैं । रा.नि. योद्रा, कृमीना, हारनबनौ, नरम, य.१३ । पद्मरागे । मे.! नोलोत्पनि । नौमन्ति। सन, नागरंद्र, प्रकल, पन्न, गे, धारा, नारे, उपन, पनिया, भनिभूल, ग.नि.व.१०। म..३८.ड.। रकमने । नान अन । घ.म.४२.। विमुगन्धे, त्वगेन्नापत्रए। মরিচ, কাকড়াশী, ভূমিকুমাও এবং শত निघ.म.मयपी.चि.दाडिम्याटके। सौरचल- भगो बाद 8 Cai. cो . पल नवणे। नग...निघ पी.चि.मामातक - Cl. सीन म. मिझवि ७. १. प्रल : न है । रोहिपतगी । मिदद । अमः। याद्वारे । म.जवाइन. माजी कामापीर। दर दयन। पमः। रम.रविष चि. । गमतरी। द्वितीया यथा-विकला, बि, कुनामोस, एम.। घ.सू.२ ५.। पू। गयी। रा.नि.३.१६ पद, रघक, नारे, नापत्र, भूटा, भद्रतरगन्ध । घ.द.राजय.पि, रीन्द्रगयाम् छरिधी, बनकण, धान, लवन छन्, घ..श्च.। द.फकिमिविशदे। पवि.०५.। नादा, मारन, यानी, रनवयानी, दाह- म्ही (का)। पद्ममेटे। लो। एब्दकल्प । म, मजनो, निनो, नाद, शानिन, गन्धरी। भपाना.न.चि.दुम्मोकायतनि । पनन्त পিয়াবী, গুঞ্চ, কপূর, চলন, ক্তন नन । प.द.ना.न.पि.। वि। लीवमेद । “यः पूति প্রত্যেকের চূর্ণ ২ তো, শুটচুর্ণ ও শ. মৃত ১ योनी जायेत म सोगन्धिका समितः । स योनिगम: भा. भा. हिनि न.पदखनाद दिद। सोगवमानाय लभते यन्दम् ।' बनान शग-२६ । '१म पाठ: "कर्ण सौगन्धिपत्रकः। पुं। ताज। दे.निघः । साटवराटमुम्न हिगीरकं नातिफलं सफीपन । सौण्डी । म्ब्रौ । पिप्प च्याम् । श.च. ! स्नवागन्द्रय कानागपुथ एवं वरानं मटि धातकी छ । एला शताहा धनिकमपिप्पली तघोषणं निवरी सोधः । पुं, हो । रोप्दै । रा.नि.व.१३ । रान विदारी। हामकं तत्र पल ममा प्रत्येकामया. भयने । प. पुं। गुरुवड़िकायाम् । कुमति। मिह कयुग्मम् । महौषधान चूर्णपलानि घाटी रा.नि.व.१४ । ती (धा)। चु होस् । रनमा बिशपलान्यत्र सिता विधेया । पानानि पाशवपि मित्रा च दयन्थिरो.चि.। सर्पिषय प्रस्य हयं धीर मिह प्रयुतम्। परिधिन्न:

·। निघः। सौस्य [ ११५५ ] सौरा परमादरेण...." सा.को.। हितीयस्याः पी सौम्यलता। स्त्री। ब्राध्याम् । बाी पाक । -विफला विकट का भीरकं गड़वक् तेनपत्रम् | सौस्या। स्वी। भालपाम् । भालपर्णाम् । भावनागि। एला नागकेसरपुष्प सुस्ता जयित्री नातीफल ग.नि.व. ६.निघ.म.कल्याएहते । महेन्द्र धान्यकं लव ताजा नलुका मदनफलं यमानी- यारण्यां। नाकाम नला। रा.नि.य.३ । वै.निघ. इयं धातको शतायरी साखमूली रोधं गम वा.च्या.चि.लवुनारायणतेले । गुषायाम्। छ । पिप्पली पियालयोल गड ची गई चन्दनं रमा- महायोतिपती लवायाम्। वा नजारौ। पन्दनं . पूर्ण २ नो, शुण्ठीचूर्ण ४ श. वृत्तं श. दुग्धं ८ श. शर्करा ५v.! सबटायाम् । रा.नि.व.३ । गहिपकहाम् । म अनु. सामाग्यम्। मेष. मागर। खजोवन्याम् । रा.नि.क.६२३ । सौभाजन । । शोमानत । गविना गाछ। माध्याम् । बनमानीदारा.नि.व.२३ । शयां। पटी.भ.. भनि। यलीयष्टिमधु । मायटिम्५ । रा.नि. सोभिन्नः। सं। सत्य शूनरोगीद। लक्षणं १६ । नौलायाम् । नागयताम् । जा जाए। -“गुरभिः खादितनित्य तथा सेहातियोगसः । गुड़ प्याम् । वै.निघः । मलिकायां । मालिकाना । सोभिक्षी नायतेऽश्वस्य श्राम विड़ वेगलक्षितः ॥" रा.नि.व.१० । मौलिके। ज.द.४३प.. सौरः (जः) (भः)। पुं। मुम्बुरुफलहो। सोमनस(स्य)फलम्। की। भासीफल्ने। ये पून-वरगद्र गाछ। रा.नि.३.११ । की। (२) कुटुमे । विका- । धान्यके । ये निघः । बोलनामक. सौमनसा (स्या)। स्ती। नातीपद्याम् । गन्धद्रव्य । रा.नि.व.३। रमियौ । रा.नि.व.१२। सौरभयो। स्त्री। गाभ्याम् । गन्धरवायाम् । सौमनस्यफला। स्त्री। महागातिपुष्पहते। सौरवनजः। पं। तुम्बुसहो। पाश्म-पटमद्र मनोकागद गाया है.निघ। शाश् ।रा.नि.न.११। सौमनस्यायनी स्त्री! मालतीपुप्प कलि- सौरसः। एं। रमजकिमिभदै। घ.वि.०५. । कायाग। विका..दि.म.। तुम्ब राह दे । यस पटकद्र गौछ । वै.गिधः । सौमित्तल । की। पन्धिपभेद। ऊना- सौराष्ट्रः। पुं। कुन्दुरके। सल कीनियों से। दिउभय । सिघ.। मानारे याठी रा.नि.व.१२। की। कासे। सोमेरवम् (काम)। की। सुवर्षे । वर्ग । रा.नि.व.१३ । स्त्री (1)। खनामक मृतिकायान् । रा.नि.व.१३। मांगडिमाण । रा.नि.व.१३ । सौम्यः । । इटुम्बर हो । बजटद्रव गाए। सौराष्ट्रवाम् । को। पचलीई । है.धः। फास्य- रा.मि.य.११ । मुगन्धान के । शम -गौ। पाती। प.मुः। मर्यरासर्व। सी! शेतरा कमाने । दुग्ध । ३. सौराष्ट्रमृत्तिका। स्त्री। सौराष्ट्र । पभाये। सौम्यगन्धा (न्धी)। तो। नजारा.नि.३.१३ । यसपायद्याम् । (मली। रा.नि.व.१.। सौराष्ट्रसम्भूता। स्त्री। फटिकारिकायाग। सौम्यगधिनम्। को। ऋतरमाकमले । है. यविछि । वनिवः। निध. सौराष्ट्रिकम् । की। विषभेदै श.र. । काम्य- सौम्यज्वरः। । परभेद। पप-"मान धाती।कनिहा पित्तारमणः शीत मुग हात कफाम कः। छगय- सौराष्ट्री। स्त्री सौराष्ट्रदेश प्रसिद्धाया स्वनाम- मैवत ध्वरो व्याभियन धरः ॥” घ.सू.३ म. । हान-सुगन्धधिकायाम्। गोग्रामगीय शशक सोम्यधातुः । पं: कफे। रा नि.ग.२१ । अलिक। मं सुनरी । घ तुर नियमग्ण । वम् सीटो. - निघ.।

·सौष । ११५६ ] सौवी चा भेद। व.निघ.। माती। तत्पर्यायाः,- तुवरी काक्षी पार्वती सोविदः (दलः)। पुं। अन्त:पुरिकाया रक्षके। कालिका काशी सती सौराष्ट्र-मतिका सौराष्ट्रा दग्दी। म मृत्ना पपंटो। गुणा:-तिका कटुका कषाया पन्ना लेखनी पप्या यहणो का पिता सौवीरम् । को। ददरे । बदरे । बड़कून । रा.नि.व.१३। मा च स्फटिकातुन्य गुणा। र:मा. काचिके। हाधि। प.मु.। कानिक- मा.पू.१म. उ.रसय । कफपित्तवीसपत्र पानी। रान! चन्द तमि.चि.। सोतोऽन्नने। प्रमः। म.चि.१८५तदभाव पडपर्पटी याया। मा.म.४ सौवोराञ्जने । नौगायन, नौम साँ। र.ना.। भ-उ.द.चि.। .निघारम-मश:चि.भन्दातकादिलगे। एतच्चोधनं वराटकवत् । र.सा.सं.। रसामने । गोपीचन्दने । जिनक-माज निघः । रसाधनशोधने नृम्यम्। सौरिः। पुं। असनारे । बामन् गाह। रा. सौवीरकम्। सो। यवगोधमतकालिके। नि.व.६ । स्त्री। पादित्यमकायाम्। एडिना । यव ७ शायन कामि। "मिस्तुषपक्रयवः संहिता रा.नि.व.४। मनम्।" शाह। निस्तुपयववाभिके। यावद्र सौरिकः। पुं। भलातकहते। जनभाई। काबि।। तत्पर्यायाः,-सबीराव यवीय' गोधूमसम्म यवामन पोत्य तपोदकम् । गणाः -"सौवीरन्तु यवराम: पक्का निस्तुपः कृतः। सौरिरत्नम्। की। नौलमणै। रा.नि.स.१३ । सौरी। स्त्री। पादियभकायाम्। एया। गोधुमेरपि सौवीरमापाय: कैथिचिरे। सोवी रन्तु यहण्यश:कफन्नं भेदि दोपनम् । उदावनांग पं ([इन्]) । भानातक । दे.निघ. । मस्थिशूलानाहेषु शस्यते ॥" भा.। परनरसं सौरीयकम् । को। तनामकत्वसारनिर्यास- केनं शिरीरोगन भराहर धिल्यनाशनं बन कर विधे। सु.कल्प.२ प. । See त्वक्सारविषम् । सन्तपणच । रा.नि.३.१५ । See तुपाम् । सौरयः (क:)। पुं। गुरुपुझिरट्याम्। CS "सौवीरकसवीरान' जयं गोधुन साधितम् । सांग।हिं कट सरैया। गुपा:-"सौरयः कुष्ट निस्तुपेन्तु यः केचित् प्राहु: भौतौरकं बुधाः ॥ वातासकफकण्ड विपापहः । तिकोणी मधुरी दन्त्यः यवस्तु निस्तुपैः पक्क: सौवीरं साधित कचित् । सस्निग्धः केशरञ्जनः ॥" भा.। यवादष्टगुणं तोयम् दापयन्ति चिकित्सकाः ॥ सौल्विकः । पुं । वामकुके । प.टी। घनात्यये .सथा ग्रीयो सन्धानं पड़ दिनं भवेत् । हेमन्त शिशिर स्थाप्य भिषक् पदि तेन वै। सौवर्चलम् । झी। पाहा सन्ते सन्धानं भवेदरदिनेन वै॥" तोड़.। लवणे । महन नवनाहिं पौहारकोड़ा। सौवीरानने । तच्च नीलामम्, नील शूर्मा इति ६.म.सा.वि.। चीहारलपण। भा.म.४म.योनि- लोके । प.मु.। रोधिः । सौवर्चल इणि महाराष्ट्रादी । तत्पर्यायाः, . -अचं रुचक कारणलवाएं दुर्गन्ध शूलनाशनम् सौवीरकः । पुं। बदरहते। यह नानारे सिलक उद्यगन्ध गच्य कोद्रविकम् । गुणा: कूमशा रा.नि.व.११ । लनु चार कर उग्ण गुन्म कृमिनम् जवानामगुल- सौवीरजम् । की। नीलाञ्जने । नौन पी विवन्धारोचकहरच । रा.नि.व.६ । पग्निकरं वे.निघः। कटु उण विशदं लघु। मद । विधन्धानाशूलवम् ददरफलयिगे। उद्गारशोधकच । मा. । रुचिकर पोयोग सौवीरवदरम्। की। कटु गुमचं शुलनं किर्शियतकरं लघुपा कञ्च । नद्रिकूटग, गहिना सिंह व दूग। गुणा:- राज. । सजिचार । माबिमान। भमः । शीतलं भेदनं गुरु गुकलं एवं पित्तदारयत सौवर्णभदिनी । स्त्रौ । प्रियको । शमा, । तणावातचं। म.द.वाद । सौवर्णिका। श्री। असाध्यस्तापिशेये। मु. | सौवीरसारम् । की। स्रोतोऽभने । साधन । रा.मि.११। । Sachal salt. तद्देश क्षस्य.एम.

·स्वान्दा । ११५७ ] स्तन की। सौवीरा मी। चौरकाकोल्यान्। कोत्र जम्भमाण: फैनं वा शति च तमाखाभिपमः" सु.३.२०अ.] "स्कन्दापमारसंनो यः सोऽगिना- कोकमान निघ निसमद्युतिः । स च स्कन्द सखा नाम विशाख इति सौवीराञ्जनम्। खनामग्याताशन- घीयते " सु.उ.२७२० । विशथे। सुधीरानामनदीभवाचने। नौगाधन, स्कन्धः। । शरीरावयवविशेषे । न । रा. नीना गी। तत्पर्य्याया:,-पार्वतेयम् अञ्जन नि.य.१८। तरोर्मूलादिशाखापर्यन्तभागे। गरद्र याम हा नादेयं मेषकं सोतोज दुपदं नीलं मि. ' शरीरे। मे। सुचौरज नीलानं घघुष्य वारिसम्भव कपोलकं । स्कन्धजः। एं। शलक्यादो। "पवयीनय रा.नि.व.'३ । लघर्ष-वन्मीक शिखराकारं भने इखाद्याः स्कन्धना: शहाकौमुखाः।" ६..। नीलोत्पनाति। सीवीराननमित्याहरायुर्वेदविदी वटाते। मद.व.५। बाना:।" घ.द.वयते । गणाः-शोतनं तीक्षा खाटु लेवनं कट चतुष्य वितं यातकं मधुरं स्कन्धदेशः । । इस्तिस्कन्ध । म्कन्धप्रदेशे। बिग्ध हिमानपिनधिषकफनेवदोषहरं वात लौह । पमः। यामहर रमपित्तास। .निघ । शीतलं कट सित स्कन्धफलः। पुं। नारिकेलहौ । रानि य.१० । कपायं चाप्य रसायनं कफ वाम विपन्नता रा.गि.न १३॥ उदुम्बरमदे। यछमछ। श.च. । स्त्री (खा)। सौवौरिका। बी। सुट्यदरीभेदे । मद.य.६ । खरखचे । भा.। सोसरादः। पुं। पुरीपणामौ । प.वि.७५. । स्कन्धबन्धना । नौ। मधुरिकायान्। सोहित्यम् । को। पी। पम.। यायता- स्कन्धमाकः। । फलपचिणि। कौन- नांची।हे.प. भारए पारापोनादिवं भवेत् तावदाधारे। स्कन्धरुहः। घु। पटवते । बगाछ। रा.गि. १.सू.१५५.. व.११॥ स्कन्दः । । शारी। विका, पारदे । रा. स्कन्धरोगः। ए। घंसजाते भयावादी। मि.१ १३ । स्कन्द ग्रहे । भा.म.४म.यावधिः । मा नि । म्कन्दग्रहः । । सवामकायालयाविशेपे । तदा. विद्यम्य पक्षण-"शूनाघ: राजसगन्धिकः स्तन. स्कन्धवन्दना। स्त्री। मधुरिकाया। गोत्री। डिपकाम्यो इस पलिग कपभनेत्रः । छविनः सुललितपरस्परोदी म्यान्दारी भवति च गाढ़ स्कन्धशृङ्गः । । महिपे । शब्दकल्पः । मष्टिमा:॥" सु.उ.२० भ० । साति: यधा रकन्या। बी। शाखा । सतायो । शब्द कल्पः । "सान्दः माटो भगवता देवेन बिपुरारिणा । विभन्नि श्यामालगायाम्। चापरा अंजा कुमार गि म यम:” सु.उ. स्कन्धौ (इन् । । हो । र.मा.। स्वान्नः। वि। सुते । श्रम. । वा.उ.२६ म. । स्कन्द(न्ध)तरः । पुं। भारिक लक्ष दे। नादि- स्कोटिवा । स्त्री। हावि कायो, खन्ननिका- (मनाचारानि.य.११॥ स्वन्दनम् । को। रेचने। विका.। चौपये। स्तनः । । कुचे । ततपर्याया:,-कुचः कूधः व्यावा.। उरीन: वचीजः पयोधरः वचोरु: उरसिजः। रा. स्कन्दसखा। पुं। गान्दापणार । स.१.३०म० । नि.व.१८। तमागकगर्मस्थाने। सुःशा.६५. । स्कन्दांशकः । ५। पारदै । रा.नि.व.१३ । स्तनकोलः । । तनविद्रधी । च.द.स्त्रौरीपि.। स्कन्दापस्मारः।। बालयविशेष। लक्षणे यथा-"नि:संजो भवति पुनर्भवेत् ससंज्ञः संरक्षा स्तननम् । सौ । कुन्यने । मे. । कारपरमेर भन्यतोष । बिगते समति बिना स्तनन्धयः। । जनवायिधिशौ। रा.नि.व. श.घ.. याम् । विका।

·. नि.१६॥ स्तना । ११५८ ] स्तन्भः १८! वो (या, यौ)। स्तनपायिवालिकायाम् । रा. स्तनितफल: पुं। उदुम्बरहते। समत नि.व.१८॥ स्तनितोद्भवः ।गा। विकण्टक । दही स्तनपायिका। स्त्री। यालि कायाग । गा। रा नि.व.११। स्तनपोड़ा। स्त्री । सनरोगे । निदा । स्तन्यम् । को। दुग्ध । रा.नि.व.१५ । वन- -"रमप्रसादी मधुरः पकाहारनिमित्तनः। सका. स्तनमुखम् । सो, पुं। चूचके । रा.नि ब-१८ । देहात् तनी प्रामः सान्यमित्यभिधीयते ॥ "पाहार- स्तनसूलम् । को। जनमूलगत मर्मभेद । रसयोनित्वावं स्तन्यमपि विधा:। सर्दवापत्य- स्तनयिन : । '। मुस्तके। यूज अन.रोगे । संम्पमात् दर्शनात् मरणादपि । ग्रहयाञ्च गर्गरम्य है.चः । मधे। सम्प्रवर्तते। ट्रेडोनिरन्तरसव प्रसवे शुक्रवत् ईतुरुच्यते ॥" सत् शुद्ध दुष्टव-तयोः परीक्षा स्तनरोगः । । वीणा पानगव्याधौ। सन यथा-"नीरे मतन्य यद कौम्बात् पविषमतन्तु द्वारा सम्मानिः-"सघोरो व्याप्य दुग्धी वा दोप: मत्। पाए तनु मोराच वदग्ध शमादिशेत् । प्राप्य स्तनी स्त्रिया: । रक्तं मांसच सदूप्य म्तन रुपायं सलिलमादि मान्य मारुतपितम्। पित्ता. रोगाय कल्पते। यावत्यो गतयो देय कारणे: सम्भ- दम्मच कटकं राज्योऽसि तु पौतिकाः । कफ- वन्ति हि। तावन्तः स्तनरोगाः म्य : म्बीषा तेरैव दुरन्तु तत्तौवे निमनसि च पिच्छिलम्। घग्दनन्तु तुमिः । धमन्यः संवतहारा: कन्यानो स्तनमाथिवाः दिलिग सान विलिद्र' सानिपातिकम् ॥" समाश- तासामेव दोषावितरणानासां न भवन्ति सानामयाः कारणं- बयान सल्याद् भयाचीकात् क्रीधा- तासमिम मनातानी गर्मिगीनान्तु ता: पुनः । दत्ययतर्पग्यात्। स्त्री सन्यम् भवेत् खल्पम् स्वभावादेव विहता नायन्ने सम्भवन्यतः ॥" स.नि. गान्तरविधारणात् ॥" भा. । स्तन्यजननः । वि। मनदुग्धवर्कक । घ.ए.४ । स्तनरोहितः। पुं। तन्नामक सन्धिस्थाने। स्तन्यशोधनः । दि। स्तन्यदोषहरे । स्. । रास्य स्थानं म्तनच्चकयोएईम् उभयतो घगुल | स्तन्यसम्पत् । को। प्रशस्तस्तन्ये । तच्च प्रलति- भागे। सु.शा.. दारसगन्धयुनो भवेत् । च.मा.८.। स्तनविद्रधिः। पुं। स्तनोपरिभातस्फोट के । स्तन्या। स्त्री। कन्नबीशाके । ५ मु.। इनका वा गारंगत उगव कोला। है.च. । स्तब्धः। वि। दृढ़े। प्यिरे। व्याकः। रम.र.स्तनरी:घि.। स्तब्धता । स्त्री। दृढ़तायो । दाये। मा.नि । स्तनन्तः ] पु, स्त्री। चचके । एप्नद्र नि। स्तब्धरोमा (इन्) । ई। शूकरे । पमः । स्तनशिखा) ई.प.। स्तमः। । बागे। श.र. । स्तनन्त्रणः। पुं। सनोपरिणात-क्षने। रस.र. स्तस्वः । पुं। रोहितकर दे। রমনা গাছ। जनरी.चि.। प्रकाण्डहीन-तममा । अमः। मादीनां गुन्छे । स्तनगोषः। पुं। सनराप्वातारोगविशेष। घ. घामरः। द.चौरीचि.। स्तरबका। पुं। कहई। .। . निघः । स्तनसम्पत् । सी। प्रशस्तीतहतने। वर्ष यथा-नाल्यडी गातिलम्बी नातिकशी नातिनी स्तम्बकरिः। 4। धान्ये । चग. धान्यगाते। युपिपल को सुग्न प्रयाणी घेति । प.शा.प. । स्तनाग्रम्। मो। तनहन्ते, चचके । स्तम्बरमः। एं। इस्तिनि । प.म. । स्तनान्तरम्। की। दये। ई.प.। भावि. स्तन्मः । पुं। सच तायाम् । कायजड़यायाम् । मेघमघकदराथघिमिशणे। शब्द वापः । पमःमः । मा.नि.। "निट्रानाग: १: मामाः ।" प्रा.र। ।

·निधन चि स्त्री। । स्तोम स्वसं स्तन्भकः । पुं। रम.पोले । भूनशीबानी। वै. | स्यानः। वि। भा। भा.कुष्ठचि. । सिग्ध । घनीभूते । की। पालस्य । विश्व मे. । स्तम्भनम् । सो । विहम्मभावे । यायुजन्यन्नपवेदना- स्त्येनः । पुं । अन्ते । उपा। विशेषे । म.म.२२ प.। स्त्रो। स्त्री। नार्याम् । गागारष । पयोमर्दन स्तम्भनौकिया। स्त्री। शिरावधापनुरखाव तासां मालादि यथा--"यालेति गोयते नारी चुनादिना सावनिवार पकायें। घ.द.गिराव्यध. यावत् षोड़शवन्सरा । नमात् परन्तु तसपो यावत् सात् विशतं भवेत् ॥ ना अई भवेत् प्रोढ़ा यावत् स्तवक(काह)कन्दः (क:)। पुं। गुच्छ पवागतम् पुनः । इदा ततः परं या सा कन्टे । रा.नि.व.01 रतीत्सववर्जिता। “पपशागतो मारो समसप्त स्तवकफलः । पुं। तेजोवल्याम् । उपकन, तितः पुमान् । पावतो न प्रमूयेते प्रस्येते यति- न । य.निघः। क्रमान् ॥" राज.प.। स्त्रोसंसर्गगुणाः स्वीसंसर्ग- शब्द मुग्या:। स्तवमञ्जरी। स्त्री। भयो कहने । रे.निघ. ! स्तवकाशालिनी। एतकुमार्याम् । ) स्त्रीचित्तहारो (इन् । '। शोभाननाचे । शमानो। प.मु.। मजिना । विला.। स्तनकाधः।। तबक, गुच्छो । स्त्रीचिङ्गम् । लौ । योनी । बटा. । स्तिमितः । वि। स्थिरे । मन्दे। मा-ज्वनिः। स्वोदुग्धम् । सो। नारोदुग्ध । See नारी- स्तोरम्। की। वई । वै.निघः। दुग्धम् । स्तोविः। पुं। रधिरे। हपजाती। उणा.। स्त्रीधर्मः। पु । तौरनसि। है.घ. । स्तुटि: । । महान चिदि । ये निघः । स्त्रोधर्मिणी । स्त्रो । रणखलायाम् । अमः । स्तुत्या। सत्रौ। नलिकानामगन्धद्रव्ये । तुवाम्। स्त्रीनवनीतम्। मानुयसन्य जातनव- रा.नि.व.१२॥ नीते । गणा:-रुच्च लघुपाक पत्तय सर्चरोगन स्तुनकाः । । छागे। शगन । श..। दीपनं विपञ्च । रा.नि.प.१५ । स्तुमः । ५। छागे। पटो-भः । म्रौ । छाग्या । | स्त्री निरीक्षणदोहदः । पुं। तिलकपुष्पहने शशि । भा.। वे.निघः। स्त्रोपु सलक्षणा। स्त्री। पोटायाम् स्त्रियि । स्तूपः। पं। एकव सहिते पदार्थ, राशी। स्तूपकः । पुं। यटकादिमत्यद्रव्य । दैनिघः । स्त्रीप्रियः । ५। धामह। विका.। स्तेसः। पं । पार्टीभावे । पमः। स्त्रीबीजः । पुं। श्यामायाळणे। शोमा घाम । स्तेयफलः । पुं। तेजाफने । (अवन । वे.निघ.। स्तेयो (इन्)। पुं। वनमूषिके । ३.निध. । स्त्रीसलापहा। स्त्रो। चपवायाम्। जैसित्वम् । की। पाद्र ताया। भद्रानामाद नि.व.५॥ पटावण्डितले इस भावे । “नेमिव्य स्तिमितो- स्त्रीमुखमधुदोहदः । पुं। वफलहछे। रा. वेगः।" मा.नि. । भा.म.म. सेमव वि.। न. नि.व.१०। तायाग । रा.नि.१.२० । स्तोकः (क:)। । जसकपरिणि। रा.नि. स्त्रोरन्जनम्। ती । ताम्य है । शब्दकपः । स्त्रीरोगः । । विशतिविधयोनिरोगे। See व १६ । पम-। रकबोले । शून गोडाली। (क:) नामनाभवि। वै.निघ.। यीनियापन। स्तोमम् । तौ । शम्ये । मस्तकी । शब्दकल्पः । स्त्रीसंसर्गः। पुं. स्त्रीवायां । गुग्णा:-"बाला रा.

·स्थल - । - र.मा.I न प्रापदा प्रोता तहपो प्राणधारिगौ। मौड़ा गोग्गा ति का गोता बपि वनिमंहगाती. हरीति बहवं वहा भरणमादिशेत् ॥" राज.५५. । सारती च । रा.नि..।। स्त्रीर मुम्हः । । शिते । महिना गाछ । स्थलपिण्डा। म्बी। पिण्डोव रिकायाम् । व.निघः। वै.निघः। स्थगिका (वन्धः) । म्बी। यह टाइलिमेटा-स्थलयुप्पा । म्यो। भैण्ड का तुपे। रा.गि ३.५.! येषु बबन्धन दे। ताम्ब ल शरडाकारबन्ध इति | स्थ(स्थलमण्टा (को)। स्त्री। वृतिकायो । डन्तः। स.स.२८प.. लव-"यगिका विद्रालि। वे निधः । मद । स्थागकाकारा मैदान माग्नापिताम् । यथा- मौवधेः पूपी कल्पयेत् मुममाहितः ।" इति। म. स्व(यू)ल मञ्जरौ। स्वी। यामागें । र. मा. ! चि१६य.ड। स्थलमर्कटः। पुं। सरमई कहते । दैनिए ! स्वगु । को । कुलभावे । कूँज । शब्द कल्पः । स्थरस्थोलरुहा। वो। म्यलयनिन्याम्। रा. स्थपनो। स्त्री। भूमध्यस्थममाणि । सु-गा.३६मः । नि.व.५ 1 वेनिघ। See उत्पमम्म। स्थलशृङ्गाटः (क:)। पुं। तुटगो रे । शंके जनौ । रा.नि.य.४ । मोरी । र.मा. स्थपुटम् । वि। विषमीयते । हारा. स्थला (लो)। स्त्री। जबरन्या विभूमी। स्थलकन्द: ।। पाराशूरणे। वन । पटो.भ.! स्थलेरुहा। स्वी। गृहकुमायां । बजगाती। स्थलकमलम्। की। स्थलबझे। गनगन । रा.नि.३.५ । दग्धाहते। कुराहीति कोनो ख्याया। गुणा:-शीता कटु वितं कपार्य कफ चाननम् रा.नि.वर। सिसपाटलाह। मालम। मूब कच्चारमगूलवास कासविषय। रा.नि.च.१० स्थलेशयः। पुं। क्रीड-रग कुरडादौ । सन्माम स्वलकुमुदः। पुं। श्वेतकरवीरतचे। - सन्नगु एकरम् । रा.नि.व.१७ । दतीत छ । रा.नि.व.१० । स्थविका। म्बी। मधिकामेदें। सु.कन्य.अ. । स्थलजा। स्वी। यहीयष्टिमधुनि । वै.निधः। स्थविरम्। सो। शनिवे। लज ! रा.नि.व. स्थलतण्डु लगन्धः । पु। पधिराजशाली। १२। वा.चि.३ । । हई । रा.नि.व १८। अपिताजधान । रा.नि.व.१६ । कदम्बत। वैनिध. 1 बरदारके। तोगनिक स्थलपद्म (क)म्। को। स्वनामधातपुष्प "मूलं स्थविरस्य शिंशपा मिः।" भा.म.भ. विगे। उनमन । हिं वेटतामरों ते स्थलपद्ममने तुद्ररी. न्यच्चव्याचि । स्त्री (रा)। महायानपिना. पुष्पम् । तत्पर्यायाः, वपन तमालक दृष्टि याम्। रा.नि.व.५ । बदायाम् । रा.नि.व.१८ ! हत। तचतुर्विध-"चतुधी स्थलपद्मानि सेवन्ती स्थविरदार। को। बदामपि। वीजाक। गुलदावदी। नेपाली प गुलावर वकुलय कद "स्थविरदारुरामा: समा:।" भा.म.एम.सविलम्व. म्र कः ॥" गुणा:--"पद्माशुपा कटुस्तिका कपाया चि.। कफवातजित्। भूकच्छाश्म शून्नघ्नी यास कास- स्थाणः। पुं। नौवके । शब्दकल्प.। "नीषको विद्यापहा" भा. नौवनो नौवी निधिः स्थाणुः प्रकाचितः।" स्थलपद्मः (क:) । मानके । गान ! रमा। स्थाणुकर्णी। स्यो। महेन्द्र वारणोसतायाम् । स्थलपद्मिनी (मी)। स्त्री। स्थलपद्म-हो। सड़गांकान। रानि.१.३ । गुननरभन्न भाछ । तत्पर्ष्यायाः,-पद्माहा चारटी स्थाणुरोगः। पुं। पञ्च न्य पादरोगविशेधे । पद्मचारियो: गन्धमूना अम्बुरुहा लक्षी: थेठा लवर्ण-"प्रास्ट् काले नो यस्य नहायामुपजायते । मपुष्करा रम्या पद्मावती प्रतिघरा स्थलरूहा स्था रोग: स विजेयः दुष्टशोणितसमाव:।" ज. पुष्करिणी पुष्करपाची का पुष्करनाड़ी। गुप्पा, द.३९.1 .. - ·-- 1 : सीन। प्रम। .. . गित. स्थाव { ११६१ ] स्थिर स्थानकम् । की। पाखवाग्ले । १.च. । फेंगे। स्थावरविषम् । की। कन्दमून खनिज्ञादि. गन्दवाल्प। विदेषु। तेषु नागीय एनौ नाम विषमेदी येठो। स्थानचक्षला । स्त्री । वरीक्षे । माघ । नागो दहकर ये: लोहे चैवीयपनकः।" रा. नि.व.६ । दाबिक-वासनाभ-सेकरा-मलक-मुमाक- स्थानन्गः । पु। कटे। मासे । ककृपे। मकर: वेनि साप पकौमशनीकालकूटदर्दुरहालाहलयमदष्ट्रमेष- गौशास्टिकर्यटरजीन्यिककेशरायोति । र. स्थापना। तो । समर्थनायाम् । “प्रसिजाया एत सा.सं.। "विषन्तु गरल: खेड़स्तस्य भेदानुदाहरे । हेतुभियान्तीपनयनिगमः स्थापनायाम्। पूर्व यसनाभः सजारिद्रः भत्कार प्रदीपनः । सौरा- हितिजा पशात स्थापना ॥ च.वि.८५। ष्ट्रिक: गहिकय कालकूटस्तथैव च । 'हालाहली स्थाप(यिनी। वो। पाठायाम्। यानामि । ब्रहाची विषभेदा पमी नव " मा.पू.१भः । ग.नि..। एतदर्दगपा:-"लेपन गलगाया वातरोगा: स्थालम् । हो । सुवादिपावे । प्रयान्ति घ।" पर्फ.चि.। अन्यच्च स्थावरविपाणि स्थानिका। समासेन पञ्चपञ्चाशत् । तागि घ मूलपत्रफल. स्त्री। सदाव्य-मधिकाविशथे। निर्यास-वीर-धातु-कन्दाथयवाद दशमेदानि । तव मु.फल्प.प्र। मूलविषाणि पट, पवदिषाणि पक्ष, फलविषापि स्थालिकास्थि। हो। अर्वदाकारान्थनि। हादश, पुष्परिपाणि पच, त्वक्सार मिर्यास-विषाणि तानि हिसातिसंगकानि । पगा। सम, क्षीरविषाणि वीणि, धातुविषे दे, कन्दविषापि स्थालिट्ठमः । । नन्दीहरू । नगा । है. च क्योदति पक्षपक्षाशत् । गुणादि स्वम्वपर्याय मृग्यम्। नवल्प.१.। स्थालिपर्णी। स्तो। पारख गृक्षायां । वै.निघः । स्थावरादिः। को। वन्सनाभविषे। रा.निक । स्थाली। स्त्री। सद्धीसुख-पाचविशेष। शनि। स्थिकाः । । कटिपीथे, फिपायाम् । गौश, पिकायाम् । अनः । रकपाटलाई। बलग फित् । श.र.। श्रीनगर। मे। खितिः। स्त्रौ। भायुर्वेदनिश्चये । घ.द. । स्थालीपक्षस् । मौ । स्यालोचितानादौ। स्थिरः । पुं। धवलचे। पाखा गाइ। भा.। वक्षसामान्ये । विका.। दि। कठिने। निशले । शन्दकल्पः। वात मल-स्तम्भकारिणि द्रव्ये "स्थिरी वात- स्थालीपाकः। भानुपाकागन्त लोहस्य मलस्तम्भी सरस्तेषां प्रवर्तकः ।" धरणिः। स्याच्या पाशाविधी। लोहिगुपविफलया पोडशः स्थिरतः। पुं। शाकव। नगीह। गुनाटावशेषका सत्या लोहमालीय स्वालो मध्य रसशेषणपर्यन्तं पचेत । तथा हस्तिक्षर पलागतावरोभराजकेशराजानाम् एकस्य वा स्थिरकुसुमः। ए। वकुलताई। रा.नि.व.१० । म्बरसन, पभाव लोहसमाना विफलामष्टगुपतीथे | स्थिरगन्धः। पुं। स्वयंचम्पकढचे। रा.नि.व. निकाय पाद मेषवायन स्यालीपावं चुर्यात् । १०। स्त्री (धा)। पाटलहते। शेतकतको हो। विफलागा: पुन: म्बर सलामऽपि स्वरमो न मान्य रा.नि.व.१०। प्रति जयम् । रसा..। स्थिरच्छदः (दा)। पुं, वो । भूर्जनथे । र.मा.। स्थानीहक्षः। पु । अत्यविर्ग । शमा पश्च। स्थिरच्छायः। . वटादी, आयातरी। हिं वेलियापीपर। गुणा:-सादः कटुः तिनः विका। तुवर उपः कटुपाधारस: याही विध-पित्त-कफा- स्थिरजितः । पुं। मन्ये । ३.प.। स्थावरः। वि। स्थितिशील । '। नन्दीहते। स्थिरजीविका (ता)। स्त्री। शामलीधे ! निघः। वै.निघः । चन:1 भा। श.मा.. 146 ·स्थिरा [ १९६२ । स्थान - 1 . स्थिरदंष्ट्रः। पं। म । में। स्यूरः। पं । सपे । उपा. । मनुष्ये । व्याक. । रिखरपत्रः । । पिन्नालन। शनिशाह । स्थूलः । पुं। पनसाये। कोठीण गौर । ग. रा.मि.या । महाताने । य.निध. । नि.य.११ । तूदहथे। गाछ । भा. । प्रिया : खिरपुष्पः । । चम्पकाहारी। बवान। नामधान्य । रा.नि.व. रक्षो। निघः । लिग्न कएप्पारे । रा.मि.व.१०। यि । पनि पमः। स्विर पुप्पो (इन्। तिन्द्रया-पप्पाचे । स्थूलकः । पुं। पविशेषै। उन् । “भूत्यय: रा.नि.स.१०। म्यूम की दौं नाजाय नरकदः।" र.मा.। स्थिरफला । यी । कामागीलतायाग । कुमा- स्थूलकनुः । । वरकधान । दागिनीचाग । मला निघ. रा.नि.व.११ । प.म. I Sec प्रिय फ:, कदर । स्थिरमहा । नौ । र कृरतन्थे । है.निघः । स्थन्नकण । नी। म्यलगोरक। रा.नि.व ६ । स्थिरयोनिः । । छाया शब्द कम्पः । See म्यननीरक: स्थिररजा। नो! नील्याग। नौल गोरु स्थलकण्टका: । । मालवर्वरके । ग.नि.प. गा.नि.व.४। CiSee लालवर्चरकः । स्थिररागा। मौ। दागसरिद्रायाग । त्रि- स्थलकण्टकिका। वो । शायलिए । श. घ. । दिया। रा.नि.५६ । खूलकण्ठफलः । । पपमधे। वै.निघः। खिरराष्ट्रः। प। माषपाम् । गौगि। 4. स्थूलकण्ठा (लो) (एटी) । खो। सन्याम् । निघ। रा.मि.व.४॥ स्विरशाल्मली। खी। शामलीहई । निमून । निघ.। स्थलकन्दः (क:)। एं। रमलशने। गांग वे. वरुन। रा.नि.व.01 शूरसे। यनशूरग। खिरसाधनकः । । सिन्दुवारहरू । निगिन्त। निघः। इति कन्टे। माप कन्दे। भान दर। गा। रा.नि.व.४। मुखाली। शाम यान् । रा.मि.व.० २३ । स्थिरसारः। । गायो। उनी । स्थिरा। स्त्री। मालपण्याम् । भीमशानि। रा. स्थलका ।सी। पायरिद्रायां । वै.निघः । नि.व.२१२३ । “मारिवातिविष जिरा" घ.द. | स्थूलकुसुदः । पुं। ये सकरवारे । .निघः । ञ्च.वि.पिप्पयाशहने। च.सु.४प.अन्य गो, वयः- स्थलग्रन्धिः । सो। महाभरीवचायाम । - म्यापने च। काजोल्याम। दीदना । “उहतो जीव । कै.निघ। अन्नगा बिरा।" भा.। शामलीह। भिजून- | स्थलचुच्चुः । । माधुचुतपे। ऊंटन गोछ । म.प. । वनम, मापपयोग । भायी। मोद। रा.नि.६.४ । पाखकीदताया। वांगीनला। .निघः । स्न्लचम्पकः । ।तरम्पके । थे.मिघ-1 स्थिराधि: (प.)। । तालमचे 1 हिन्नाल- स्थलजौरकः । । नौरक दे । माणसांग इस दे.निघः। रा.नि.व.। बौदा हि मगरेखा। तत्पर्याया:,-स्थल कथा स्विरादिः। । म स्पपक्षमूल्याम् । घ.द.परि- दिच्या उपाधिका काला प्रपु: पृघि का पृथी बामग मनोमा भारपा नीर्ण तरूप: सुपी कारवो। स्थिराव्यम्। हो। शासपी-एग्निपण्यीः । ३.मिघाम.ग्रहपो.चि. जातोफखाद्यपूणे। गुपाः- भागवान जानिन । "स्थिरे । था. कटुः तिका उपामासा में मापामहर. पनीर्ष. १५.पनकादा। कमित्रः दीपगय रा.नि.व.६ । स्थिरायुः। पु। भालिये। निम्न शाह । स्थूलतण्डुलः । ५ । स्यूलशाली। मांजरेस- रिद धान । रा.नि.द.१६ । प.सु. । - । - म.।

·वै.निघः। स्थूल .११६३ । स्थूलतालः । । चिन्ताले । (छाग। रा. स्थूलफलः । पुं। शालालिहो। रा.नि.व.८ । नि.व.र। महानिम्ब हो। वह नद्र गौछ । वै.निघः । स्थूलतिता । स्त्री। दायाम् । मानिमा । स्थूलफला। स्त्री। शणपुष्पग्राम्। भगा रा निय.४ । थाबलो। निम्न गौर। रकफल. स्थुलतिन्दुकः । पुं। काकतिन्दुके। गांव- उक्षे। वनिधः। गौर । ये निघ.। स्थूलभण्टाकौ। ती। महाहहतो तुपे । बड़- स्थूलत्वचा। स्त्री। कारमाम् । गीगांव गौछ। वरौ । मद.व.।। रा.नि.म. स्थूलमरिचम् । को। ककोलके । क्शन । स्थत दगडः । ५। देवनाले। मीनन । रा. रानि.व.१२॥ नि.य.८ स्थूलमूल(क)म् । की। चाणक्यमूलके । जगात स्थूलदर्भः । पुं। मुझटणे। मंच । रा.नि-ध.८ । अन् । रानि.व.७॥ स्थूलदला । तो। गृहकन्यायां । पूजकूमात्री। स्थूलवम (न्) । झौ । दुष्ठन्नपरोगभेटे । रा.नि.व.५। स्थूलवमहत् । बो। भाग्र्याम् । वामनराज । स्थूलनालः । । देवनाले । वह नन । रा. नि.स.स स्थूलव•()रिका! स्त्री। महाव' रहदै । स्थूलनासः (सिकः)। । शुकरे। है.चः । वड़ बाना । “न्यूलरिकापत्ररस: पानाहा- विका. पोति। सवातिसारान्......." भाई मनमः । स्थूलनिम्बुः (क)। । महानिवृक्षे ।। स्थूलवल्कलः । पुं । रमलोभ । जटा. । स्थूलहचः। । महावकुलतचे। वै.निघ. । स्थूलनोलः । । रपटर्भ । बाघ । ३.निघः । स्थलहक्षफलः। । निग्ध-पिण्डीतकहा। स्थूलपहः । । कार्पासे । श.र. । मनना-वृनाविभय । रा.नि.क.८ । स्थूलपट्टाकः । । स्यूलवम्बे । शरः । स्थूलवंदेहो। स्त्रो। गणपिप्पल्याम् । अंग- स्थूलपनः । पुं। दममक। मन।। रा.नि. निभनी। रा.नि.व.६। य.१०। सप्तपर्णहवै। शठिन भौछ । वै.निघ। स्थूलशरः। पुं। शारविशेषे । स माल्वदेशे स्थूलपर्णी । स्त्री । सप्तपर्णतः । छाजिम गोछ । सत्रामा ल्यानः। हामभद्र, मणिगान । तत्- के.निघ.1 पर्याया',-महाशर: इक्षुरका चरपन: बहुमुल: दोघमूलक: स्थूल शाययाः। गुणा:--मधुरः सुविकः स्थूलपादः । पुं। गने। वि। शौपदरीगिग्णि। व.निघः। वाफ-भ्रान्ति-तापहरः मन्द-वोय करः नित्यसेवनेन पहातकारय । रा.नि.व.८ । स्थूलपुष्पः । पुं। वकतवे । वकानन भोछ । र. स्थूलशा लिः । पु। शालिधान्यविशेष सनाम- मा० । प.मु. । झण्टु चपे । रा.नि.व.५ । स्त्री (प्पा)। ख्याते । ना देरगरिद दान । मं बड़ौगालि । पार्वतीयापराजिवायाम्, भास्फीतायाम् । शंशन- मानी । र.मा.। कं दोड़नेलु । नत्पर्यायाः,-महाशालिः स्यूलाङ्गः स्थूलतालः। गुणाः-खादुः मधुरः शौतलः स्थूलपुष्पी। नौ। यवगिमालगायाम् । रा. पिचशमनः नौणंजरदाराजठररीगतः बालउहयना नि.व.२९ । पितः मनिषलवीर्य करय । रा.नि.व.१६ स्थूलप्रियङ्गुः । स्त्रौ । वरकाव्यधान्ये । कामिनी स्थूतशिम्बः। । असिमिम्बाम् । रानि शन । वै.निघ. वा के.निध।

·निधः । - - स्यले [ ११६४ ) खूलशिम्बो । म्रो । देशनिया । बनिन । -इदिदा विपुटा तिदिवोदवा गुरमित्वक मोला रा.नि.क. पृयो कन्या मारिता कायमता गोपुटा भन्ना स्थूलगोर्षा (पिका)। म्रो। शान्ता मागो-गर्भमुभा रन्द्राणी दिव्यगन्धा महामनक म्यम्दा पन्द्री! पा:-गोतामा सिता दय मुगधा पिपीलिक्षायाम्। शुद्रपिपीलिकायाम् ।। ६५ो टोगहरी मन्नो पुम्दनी गधनी स.कल्प.प. See पिपीलिका। कफपित नाम-विषवण्यायनिरु पामनागिनो स्थूलपट्पदः । ५। बरोन्। त्दान्छ। है. स्थलोचयः । पुं। मुखमय । दमासी ।। स्थूलसायकमुखाख्यः। ५। नगरे । ! स्वोणेय(क)म् । को। सन्दिपई , जाठिंबाना । ग.नि.व.८॥ हिंधुने । से मुगभदव्या । नेवाने दिया। स्थूलस्कन्धः । । लम्चतई। रा.नि.न. । गत्पांयाः,-मिग्वं गहमर गइ स्थूलांचा। म्रो । गन्धपायाम रा.नि.१.१० मयर विकौरोम कोरवयक टिका स्थला। स्रो। हदेष्टायाम् । दनाउ । र रित मुहर गीरोग गोगई अयं ! मनाः मा.। मतपुयायाम् । छन् । गरिमाया। -"प्योरेयक कटु बाहिक विदोपरा लोद्री। कपिलद्राचायाम्। वै.निघ। कापी मंधायक रुन्य रमोन पर नन्नुनिन । पनि म्याम् । रा.नि.व.४ । मारिपत्यां। द.। एवा. हामाहदाइ-दोग्य-लिखकाल वान् ।" मा । ग। दौड़। रा.नि.101 घ.द.पा.मा.पि.ए द्वादि। स.स.२८६.! वाम.१५ म.एग्नादिः। स्थलागः (गी)। ५. म्रो। म्बूलगामी । स्वीच्यम् । भी । स्यातायाम् । व्याः । बना दान। .निघ। स्थूलानाजौ। म्रो। स्लोर। लज नपनम् । सो । माने। शब्दकाश्यः । रोटामद.ग.२१ स्त्रवः । । सर। प्रम. खूलान्तम् । की। सदामककीमा लान ससा । म्रो । वासायाम् । मां । हेपा । पोलि। ए.मा.अ. नानम् । मो। मारने। गुणा:--"दानं खन्लान्नः। पुं। महाराजवृता। उदाटे पविवमायुष्यं यम-वेद-मानापहम। मोरया. दह-पोनदा रा.नि.३.११ ॥ सन्धान केन्यामीमतरं परम् !" रा.प.। "प्रमादनं चापि मानमर दीपनम्। उन स्यूलारप्वाम् । लो। हो। गुटकुष्ठ मई। রােগবিশেষ। गिरम: म्रागन हितधनमः सदा । गोनैन बमेन न्यू नासिदामीफा: सन्धिषु भवन्ति। "बलानि ममितिदार.पानि गिरम: सान धनुष्यमिति निति । ममारत ; कोप तु जात्वा व्याधिदलायन्नम्। सामान म्यूलारपि यः कठिनान्यपि ॥ म.नि.५म । शिरमानं मैपन्या ममाचीत् । पतिकोलाम गाने स्यूलास्यः । पुं । म। ..! घसेगामापतकोपनम् । अयुगानुपानि च पित स्थलो (न् । पु । कटे । मन्ट यामः । गोजितदईनम् । शातिमारज्यरित शर्मालानि स्थूलेरण्डः । पुं। दरडई । दड़ उपद्रव नागि। पाभानारीचकामीभावाम गरि गी। म घोरएण्ड । तनपगायी,-मरण्ठः तम्" इत्यादि । सु.चि.२४५. । महापवान्तः । गुपा:-रमवीर्यविपाके पु गृपाय सापटपम् । हा। कुगल। मार। इति । रा.नि... सापकः। वि । सानकारक । च.स् १५५. । स्थूलैला। म्री। (Amomurr. subula नायुः । बी, सी। वायुवामिनायाम् । मार tum.) Larger cardamum. rer. इति लोक। तत्पर्याया:,-वमा वनमा याम् । दपना। हिपड़ एलारच ! तें. पेन सुः नमा। ना गम्यम मतभिर्मामभवति । मुख- एलाकुन्तु । ता. एनम् । एलदोहि। तनपर्यायाः, बोधः। नायुर्विधा यथा---प्रमानवतः वृक्षा. रुट. । भ्राय:

·। जाननि १० निग्ध [ ११५५ ] सक प्रायः शुधिराति। म.सा-५५. । सम्पदा सिग्धदारू। की। देगदारु काठे। रा.नि.य यथा-"मेदनः रोहनादाय शिरा सायुत्दमा १२11 (,क:)। सरलहो। पकाईचिम्मच । यात् । शिराण हि मृदुः पायाः नायनान्तु तसः रा.नि.न.१२१ शालहक्षे निषः । स्वरः।" इति । “साययो यमनामि स्युदंघमासा- स्निग्धनिर्मलम् । को! उत्तम कांस्य । जन- धिमेदसाग । सन्धीनामपि यतास्तु शिराभ्यः स. काँमा निघः। हदा: मृताः ॥" तत्सा-"शतानि मष जायन्ते शरीरे साधवी मृषाम् ।" सास शाखास माक. सिग्धपथः (कः)। ई। इसफर। गच्छ- स्थेन ६०० कोठे २३०, पोमोईट००, पाहा. करने । रा.नि..६ पावन यो । योगा। इलिपु ३०, तन-कूच फै५ ३०, सहाय| ३०, ६.मिधः । मनरवणे । रा.नि.व.८। सरो ४०, वनयो १०, मझघिदये सिग्धपत्रा (बी)। स्त्री। मदरीक्षे । ना १५० | Fac., ८०, पार्ययोः ६०, ठरसि पालकमाने । रा.नि.६.७। लोणिकायाम् । शनि ६०, ग्रोबायाँ ३६, मूर्ति ३४। गु.गा.५ प. । भा.। भोक । दे.निघः। गाम्भारोह। भीगांव छ। नायुवाः। पुं। तभ्रामकरोगविगे। माय- रा.नि.प. तांश हिममया। मिदानं-"शाखास कुपितो स्निग्धपणिका (र्णी)। स्त्रो। मूर्चायाम् । दोषः गोयं कन्वा विसर्प वस् । भिनत्ति सक्ष्यत रा.नि.व.३ । पग्निपी । छिमिया । वैनिघः । तब सोमा मासं विशीष्य छ। कुर्यात् वन्तुनिभं | खिग्धपिण्डीतकः। पु। प! मदनपविधोपि। जो हम सिराद्युतितिा शनैः शनैः घसाद नं पोरमेणाहए। अयं वाराइतुरुप गुपः । "वारा. याति दात् कोपमुपैति घ। सत्पातार शोक सोऽन्यः लगावणे महापिडीतको महाग । विभ- शान्ति: स्यात् पुनः स्थानान्तरे भवेत् । स मायक पिण्डीस कयान्यः म्यूल पफलम्नघा ॥ अन्यो । प्रति ग्यास: फियोना तु पिसपंवत् । वाशीयदि मदनी श्रेष्ठी कटु सित रसान्तितो। रुईनी फफ- समादेन सहयोन्तुयते क्वचित् । सही पनगा छद्रोग-पकामाशय-ग्रीधनी ॥"रा.मि.व.८ । वहिने जन्तुः कारीयसी ।" मु.। स्निग्धफला। स्त्री। स्वी। वालु क-कर्कटिकायाम् । सायम्म (न्)। को। शुक्रुगतनेश्रोगभेदै । लक्षणे एजे। दे.निघः । नाकुल्याम । क-द्रामा। यथा- गरे यस् विगितमपैशि हनिमसर माय. रा.नि... त्यमिपठित खरं प्रपा ".० ४५.। सिग्धमन्जकः। पं। नासामहई। यामाम सावः । पं। ग्रागिराया। शट कम्पः । सानो।मी। चमडगे । वा.गा.४ प. । सिग्धगनिः। गण संपंप रानिमत्या मात मवि स कम्प.४५. See सपः । सिग्धम् । हो। मष्टि। माम् । रा.नि. 4.१४ । ए। रतौरई । रा.नि.व.८ । मुरलस। सिग्धा । ती । मेदायाम्। रा.नि घ ५ । अस्थि- रा.नि.वर. दुम्भमरे । मरलनियां में । .निधः । सारे । विकाडतहा। दो गौर। नि। पिए...। युने। तद्गुणाः भ.द.। "मिग्य वातरं प्रेगा का इयं मलाया।" स्नुः । स्तो। मायी । See सायुः । सिग्धकारजकः । । मना करने । ३.निघः । मुक् । मो। मुझौतचे। गनमा गाइ, मनमा- सिन्धच्छदः। प्र! वटहक्षे। 'मघ. ' (दा) मिस् । र.मा.। यह प्रति ड.। सासू २९५. ग्गी। यदरीवझे । निछ । प्रधःसंशमने । वा.म.१५५ । "नुक् शशिमो।" स्निग्धतण्डुलः (ला)। पु, । पष्टिक- मुक्च्छदः । प। पोरीचे। चिनिशाछ। गानिधान्ये ! प..। .नि.३.१६ See गौर प.सु.। चीरकश फोड़ने । रमा। मारक। नुक्छदोपमः । पुं। वाराहीकन्दे । गोद स्निग्धदलः । ५। गछ करने। रा.नि.क्ष. । आनू । है.निवः । ~ भाइ।.मि.। ।

·मेह ११६६ ] नेह रसमा. मुग्दलम् । हो। मनसापत्र । नानाज। रसर.दाल-चि.। पुं। सुती । मन्ना बार दाउद निश. नुषा। स्त्री। पुत्रभार्यायाम् । भूउदः । दा. चि.र.1 मुहह। मनमा निरू, राजे निछ । म.च.। मुहा (हि, हो)।मी। ( Euphorbia neriifolia. Syn. E. Ligularia Euphorbia antiquorum.) मनामप्यात- दीरमारहदै। नतीविष । बनना गार, पोला निए, दो मिङ् र घोहर, तिधार, नाकुनिया । तें वनइचे हु। वा. निवडुंग । तत पर्यायाः,-मोहरामिहरः नीः वः ममन्त टुरमा नागढः दग्धिका महारच: मा. वच: खुहिः गुड़: मुडा गुङ्गि: गुला वजट्टम: वना मुघा हन्सारः यामाखःदरका वन- करदः। म.ट.चि.नरिधादयते। गा:-यमा पितदाबी कुठ-दान-प्रमेही । तत्पीरं वातविषाभानगदोदरच। रा.नि.व.८ । "बहुदी प्रयोदमग्निनुल्यं सुधापयः।" राम। विरेचने च प्रसन। प.स.१८.1 स.वि.१४। सुहाद्यतैतम् की। सादि तेलम् । दद्र देना पाठ:-"वतीपयः पयोऽम्म माईयो माइदौविपन् । भूबनाई नगीन्त्र रक्तिका नंन्द्र- दारपी। सिहासीदादव गमें दत्वा विपरिता। यहिमा मृटुना पम्हं ते खालिन्यमामनन ।" शाइलीविर्ष लादलोमूत, शिक्षा गुमाफी, तौरन नयाफुट कोलेस्छ । ऋषित सिद्धार्य तोडा तैस्टमिवि देतसपतलं वदनि । रमार । नुहोदलम् । हो। सुहौदपत्र । स्नुहोवीजम् । ली। मुहीहदीने। मनमा- शासंबनने। सुधम् । यो । उत्पन्न । दनादन । विका. सु(हौ)क्षौरम्। झी। सुहोचनिय में । निष्न पानी म.म.६४५.। म बाहुशान्नगुड़े। मेहः। । टुग्यसारे। .निधः। मतिप्त । रा.नि.व.१८। मपंपे। भा-पू.भ.धा..। पृधि- चन्द गुपमूयिष्ठन्ये, इतादो। म.म.४१५.। म चतुरिंभ: तसवमामान मत । प.सू.९५.। मेह: स्थावान ममदन हियोनिः । वयोनन्द यावरयोनि:, हतध नामयोनिः। तपानसमयी रगटयात किचिदननरन। तत्पान मोते दिवा, यो रात्री, सातपित्ताधिद रावी, वात- माधिदेव दिवा हितम् ते कोपनलं, रूपः, सामनी: मामयम् । भा.। ह. प्रयोगविधि:- "मेद्यसंध्यनयनोव्यायामाना मिताइवाम्दावलतमा नशाधोपामरतमः। वातान्दतिमिरदासपतिमाधिनः। नया म वतिनन्दाग्रिनवीसानियलदुर्बला । उरुसम्माति- सारामालरोगगरोदरैः। भय गरिम- हना-मधेश पीड़िता::" सम्म मतदिनपगन्त: कालः। म विविधः उत्तममध्यमाधम दैन। तत दिनवयपर्यन्तमधम:. दिनचतुष्टयपन मध्यमः, सप्तदिनपर्यन्तनुभमः, गुला:-मेोऽनिल हदित न करोति दहम् महानां विनिहन्ति मुहम् । दिशा सोनयनस्य लोम अ. सेहमावा-तमय पर मात्रा विभियानर मथुने । जयन्यमा पटान रोकायोषधेषु च ॥" ६.द.1 नेहपाद विधि:-“काप्यास्तुपम् दागि पादन्य' स्वातपम्। नेपाल में इसम चौर एम नेहपादिक । चतुर्मपन्वट गुपद्रव गुप्यतो भवेत्। वच द्रवान्तरानुनी धीरनेव चतुर्गपम् । द्रवानरेर योनहिचोरं मंसमं भवेत् ।" भन्यत् - "जलमाटग काप्यात् कायय भलपादिक: । बाप्पाच पादिक: नेहः सेात् लालस्तु पादिक:। पक्षमति यद वापि से हमविधो। पत्र स्नेह समान्यापुरवा क च याचतुमुन् । पन्धष्ट- "एकदिविटवट्रव्य : कुर्यात् सहाच्चतुर्गपम् । वीर हमम देवं पर्मिय चतुपम्। क-कामतुर्नुपः A: सेहातीय चतुर्गुलम् : काप्याच्चतुर वारि हाय्यज्ञापनमी भवेत् । टाइझोपधानाच प्रमाणे यद नरितं । पाद: न्यादीप नेहात नेहात तो अनुपम। कृपादिकुममान् कः कैवलं नेह- मिदये । यदीक्ष: रोहपादाई: सेटकार्य मनीषिभिः। हे ई सिध्यति गहामुनिः काय म्बरमः कामात् । कास्य योजयंदंश चतु पठमटनम् । सरमदीर- नाही: पाको यत्रेरित: क्वचित् । नलं चतुगुपं तत्र दीदाधानार्थमावत (मादन्छ दधि)। न मुमति रम द्रव्यं पौरादिभिरपन्दतम् । मन्या पाकी म मायेन समानीयं चतर्ग,पम्। सपारविधी यत्र 'चोर. मेकन्तु कपी । तोयादीनामगि वीरमेव पतु.

·नेह सेप " मेलम् । यसकोऽपि भवेत् मेधी य: माया अनि भवेत् ग्वरात बरपायः ग्यात् दालनि. ६। पापाकविधी या प्रमाण मेरिगं कचित् । प्पयोगमः । मध्यपामिह द्रव्यागा गध्यपाक: प्रश रोहर कृपय सर पचेन गारूपनगन। माना मते। परं पाक) पद: कायः तथापि न खरो नहीएने हम पम्पमा विकासका। सिंग मतः॥ एततेलगुहादीय नेवासादरसारयेत् । गि वापि पामाचाए पादिकाम्। योगं यदि न्युपितामा प्रकुर्वन्ति विष गणन् यसः ॥ पपनादी होनगो भये गदा । तुलाट जनद्रोणे कीवर्स मोहिमन्व कायो व्युटस्तु दोषण:" प.म. ट्राप दयतुला मसाएक दयान गर्धन इस पयम एतादिप्रयोगविधाने। स च विविधः मनि मतम्" पऽप्यार: -यन विधि पिपेयमेदिन । "नयो. पिगो भोगने पेयः पाने तन्तु मन मानियाममा विध्या। देऽप्यो धफप्यते।" प्र.म.मेव देश का दियमा प्रयम् । प्रसार । स्नेहकरः। 4। शालहथे। यानिधः । रादि निमितमैक पृथय् पृथक् । सलीदेग नेहगर्भः। पं। सितापे । विमत गाए। ग्य मापयन हितम्। मापाटयम पा. पमुः। बाद के सम्पर । गुमा पाप म तुम सौनयोगदन चला सशकायचिनिने गणाः ' नेहचतुष्टयम्। की। सपिंमलवसामानम् । तमाम ममान्। ममनवगन' वा यदानाम प.प.न. । सि.यो.सा.व्या.पि. मालिया। मीरा भिषण प्रात: कामगामाः नेहनः। 1 :-धूमपानविशेष । कफै। विभागनियाधिहरन ग्रेड विधी। समय याभगिनी गिनने यह सम्म म्यान निर:। मेदाममन्द्रियतपंपर भी वैदिना आगोपियाम पाने। स.पि.१५. । हो। रोमपि धाया मायामयो. निकम्। सदरेयोनिदान प्रतिपदयद फोग पन्य । रा.मि.द.१५ । दुग्ध सार । ननि। . नम्!" मा धरा-"कशागत सय तं . निघ, 1 मिन विधकरे। घी (नौ। नेहमन. पाय पापगं व माध्य तय माना गा। प.म.प.। तमामवासना" धापा- पीािदगार माग गाना म.ममन । चमायावी मागि एकदिपिगुमान | पिटा यति प। एकास्मिानामा पाई पनि गन्नः सप्यांदन हिराकम् ॥" भा.! चतुर्ग र समुद्र में लिंग पय। पवनः नेहपाककाम्पः । । पाक विधी। "ग्रेड. काठमेनोरं पोरगिलम् । तदा पड़ा । मापस पिट' कम्य धनगं द्रक्षमावाप्य ययत् भइगर पयः । ममादितः विमोर धी: पिम्।' स्यादि । ग.पि.११. । गायनमा कम कार पण यह स्नेहपिम्होरकः । ५। पीतमदगह है। नीउ- माधन मn n५ दवाग ने परमर दमदनस्टगत गाए । गिघ. । मम् । पिया गए चादीनि म हि। नेहपूरफन्तः । १। तिर्म। ६.निघ.. र समाधान गर्म दम ॥ तेच मग गया। भटेयदि । गाना पिटा: संहभूः । ५ • फसे । ११.५. । रस्सा. पटवाल चतुर्गा कार्यग बनेन पाकीमत. पिन् ! जापा नहमुख्यम्। को। तन्ने। 1. मिघ । फरकाप गय CHAmix" में पायनियनियमा' स्नेहरः। । । शर. ! --"ये यहारा पति वित्। स्नेहवतो। गौ। मेदायाम्। रा.नि.य.५ ! शिन भी जमदा नि विनिर्दिशन् । मेहतिः। मो। परम्नरोगे। ज.द. । अन्दर HIT नमीपर गया। गन्यवर मा. दोना मुम्बको मिधिमादिगन् । रोपायनिधा! सेदवस्तिः। पं। सेलादिगा पम्तिदाने । कोटा पदुमय परमथा। बत् मरमक रसानु । देउाजन निदिदि । "रोहवम्मिविधेयम्त मारि रोपाको गदमदा। ममपार गिरि कन्के गुण दक्षिणः। पोय तथाद। येहमानुषिमा गौरमकामदा एंवत् अनिय माम् रापाको पति" पद.ISic पनुरासमपतिः । - .

·स्पृका म्फाट भब्दकल्पः। नेहविहः (हत्तः)। पं। तेलद वदामणि स्पृशा! स्त्री। मपंकदाखिशात। देकनामदानिन ! व.निघ । मटा। | (गा,गी) । कंगट कार्याम् । श-द. । पम् । स्नेहवीनः । । पियाल टने, पारने । विधान स्मृष्टरोदनिका । म्वो। ममहाग 1 लशा- पीछम.नि.क.११। वो । मचि.प.स.। स्नेहव्यापत् । मेहातियोगानिस- स्पृष्टास्मृष्टि । व्य । परन्धरम्पर्शने - Sisat. विहारे । सु.॥ ;छि । गट सम्पः । नेहसारः। पं। मनभाती । मज्जा निघः । स्मृष्ठिः । स्त्री । म्पन. पमः । नेहा (न) (:)। पं। चन्द्र। रोगे। उगा. स्मृहा । बी। मायाम। भुमदघातिनीधने । स्नेहोत्तमम् । को। ने। वे.निघः । स्मृधः। 3. मानाचे । श.प. ! स्पन्दः (नम्)। प. को। कम्पने । मा.नि. । स्फटः (टा)। १, दी। मपंफयायाम् । घम.। स्पन्दनाध्यः। पं। सिन्दकहने । स्फटिकः । १। सूर्यकान्तमपी। स्परिशः। पं! म्प। गन्ट कन्यः । म्वनामनातमपो। यदि तपाया, . स्पर्शः। ६ । वामपन्यने । रोगे । दाने । विकाः । म्फटिकामा म्फटिक म्फाटियं फाटी म्फटिकी. पग्नः म्फाटिकापम: मामुर: मालिपि धोतशिर मपिवि। ममावत । शकप:। गितापान: विमलमन्नि निम्म्दीपन मा: गण स्पर्शनः। पं. ।। वायो। रा.नि.११। को। मप्पि. मारव नितपाव शिवप्रियं! पा.- म्पमें। मे.. पिनदारोगामः रयममयोय! एराब्दपमाया स्पर्शमणिः । ५। शिविछ। भद्रमाचन्द्र । अपता कोटि फन भवति । रा.नि..१३॥ म्फटिकारी। ऐतिनि। भा. • मोरो चि. । स्पर्शमणिप्रभवम् । शौ। स्व । श.र. । "म्फटिकामनाभीन्दव;" करे । वै.मिधः । स्पर्शलन्ना। मौ। नचाल कायाम् । नाम स्फटिकषिपम् । ली। दारमोधर्मदं । सं. बजे । रा.नि.व.५। स्फटिका (ख्या)। म्यो। म्फटिवारियाया। स्पशंशदा। नी। शतमल्याम्। भजनो। रदिन्ति । भा.। सं.रमकर्परे ।। स्फाटिकामा (न्। पुं। म्फटिके । स्पर्शजोधपत्रिका। म्ती। गरुनुन्नान्द पं। कपर शब्द कल्पः । कायाम्। उ नजादौ । दैनिघः । स्फटिकाः रा.नि.३.१२ स्पर्शस्यन्दः ।। भेके । दडशन्दकत्पः । स्फटिकारिः। म्ती। म्वनामज्यातखनिमोप- सर्थहानिः। नौ । शूकरोगविनेपे । 'दानयेत् रमे। लेविति । हि फिटिकारी। तत्पर्यायाः, म्पनहानिन्तु शोषितं शुकवितन् ।” मु.नि.१४५. । स्फटिका कटी म्फुटिका घेता शुभा रहदा स्था। म्न। नद्रामकसुगन्धमाके। मिडि: ढा हदला जागा दृटरजन्दावी। मुगाः भाद। मंम्पृक्षा नदिई । तें साथ द्रव्यम् । -कपाया उगा वातपित्त कफपनी विविसपंत्री वगुणः-फटुः नापागा विका काफ-सासनी योनिसदोषकारियो प्रदर महलाच मिमीप-दाप- ममेहामरोवपु हिता प। रा.नि.व. नाशिनी । भा.पू.१म.उ.मवः । १२। म.म.३०प० । लजान्नुशायाम्। रा.मि.. स्फटिकोपमः । । कर्पर। यद । मला। ५ ! वा.म.१८८, एलादिः। "म्पृकापोरकपोष- चन्द्रकान्तमा। २.निघ. ! पतगरम।" वे.निधारमचय.चि.माधादिच। स्फटिकोपलः । । म्फटिक । व.निवः । नाश्ययाम् । विगी गाद। मानवाम् । मानी स्फटौ। स्त्री। म्फटिकारी। दिदि । भा.। कूता शसपनाम् न कि । पाथीनानपुपच विशेपे । १.निघः। स्फाट(टि,टौ)शम् । को। स्फटिने । शार। भ.प.। मो. गालव्याप्तः स्फटिकाद्रिभिदः .. - ।

·- 1 पि. स्फोट [ ११६८ ] स्फाटिकोपल: । । स्फटि के । त्रिका.। स्फोटकः। पुं। पपिविणेपे । विस्फोटके। स्फिक् (च्)। तौ। कटिपोथे । उनमा । (काजा रा.नि.व.२० । रा.नि.व.१८॥ स्फोटकरः । पुं। भालातका हो । वैनिधः। स्फिक्वातनकः । पुं। कट्फलहथे। श.प. । स्फोटनम् । की। विदारण। स्फोटनवद्-वायु- स्फुटकंपचम् । की। ज्योतिमलोपत्र । ना. नन्यत्रवेदनाधाम् । स.सू.२२. । कलेकिन गाला। चादपाल.पि. । प्रयोगा। स्फोटलता । स्त्रो। कम्फोटालवायाम् । कार्ग स्फुटत्वचा । खो। ज्योनिमन्यो । नाफकिं । हिज़। रा.नि.व.३ । व.निघ। स्फोटवोजक: ।। महातक हो । (ना. गी। ग.मि.११ । स्फुटनम् । की। विसरणे । यम. स्फटफलः । । तुम्युरो। जपून । वै.निघ.। | स्फोटहेतुः (क)। पं । भलाराकचे। उमा- गौछ। वैनिधः। स्फुटबन्धना (नौ)। स्त्री। पारायसपद्या। मारऐकौ । प.सु.। स्फोटा। स्त्री। फरमायाम् । शब्दकल्पः । स्फोटिका। स्त्री। स्फोटके। (काज़। हापु- स्फुटवल्कली। स्त्रो। पारायसपाया। नजा. निफापत्तिणि । विकाः। रहेको । र.मा.। स्फोटिनो। स्त्री कर्कटिव कालसायाम्। थे. स्फुटा। खो। फपायान् । अ.टी.रा.। स्फटि: (टो)। मो। स्फुटित कार्कटिकायाम् । स्फोता। स्त्री। तोत्पलगारिवायाम् । बनसु ज। पादम्फोटरोगे। हारा। श.र. । भून । मा.पू.१म. | See पनन्ता। स्फुटिका । स्त्री ; स्फटिकारिकाया । गरिति । स्मरकूपकः (पिका)। पु, स्त्रो। भगे। सं.निघः। स्मरटह(च्छवम्। की। भगे। योनी। स्फुटितम्.। झी । फाइभमास्थिभगरोगे । "यकपूर्णमिवाणात मिपुरत यिस्फुटीतसमिति" खचएम् ।। स्मरणम् ।को। स्मृती। है.च.। स्फुल्क(का)रः। पुं ! अग्रौ । श.प । फुस्कारे । स्मरणापत्यतर्पयाः । । कच्छपे । शब्दकल्पः । नया स्मरध्वजम् । हो। योनो। श.र. । शिश्न । स्फुरः। पुं। स्फुरणे । फनके । प.टी. । स्मरमन्दिरम्। तो। भगे। रा.गि.य.१८ । स्फुरणः। पुं। पायौ। को। ईषत्स्यन्दने। स्मरलेखनी। बौ। सारिकापक्षिषि । शरः । कम्प । भ. स्मरद्धिः (संजः)। पुं। कामहचिहचे। रा. स्फूर्जक:(नः)। । गिन्दुकाइचे। कड़िया मि.व.४। गा। प.मु.। फुपाकारपत्र कागडे मीणाक- सारस्तम्भः। पुं। लिङ्गे । विका। चे। सु.सू.३८५। स्परस्परा। नी । वमगणिकायाम् । वनमानि। स्फूजथुः । पुं। तालीयशाकापे। काज- नटमार। रा.नि.य.५। स्मरमध्यः । । गई। यिकाः । स्फूजनतः । । नन्दीधये । वैःनिघः । स्मरागारम् । सो। भगे, योनौ। यिका । स्फुर्तिः। स्त्रौ। स्फुरणे । कम्पने । व्यावा. । स्मराक्षशः । । लिस। विका। नखे । स्फोट: । । विस्फोटके। गा| रा.नि.व. स्मराधिवासः। पुं। पशोकहते। अामाद- २० मुकायाम् ।.ये गिधा। सूटनत गौर। रा.नि.क. १ नटा.। शब्दकल्पः। । . । रवा.. । 147 ·--- ये.निध, . सन्दकन्प: स्युम १९७० स्राव्य स्मरानः । । रानामे , भौम मान् । रा. स्योनाकः । । योणकन दे । । नि.व.११। है.निधन स्मरासवः । पं। तानसरायाम्। लामन | संसः। । पूगह । जातिगा। .निघः । गान गन्दकल्प: । लालायाम । विका... संसनम् । को। पिरपने। "पतव्य यदपाव्य' स्मारणी। मनी। नामाग। विगो माद । शिरकोष्ठे मनादिकं । नयस्यधः खंमनं तद यथा म्यात् तिमालकम् ॥" "धिग्धोनोदिते गन्ने स्मृतिः । स्वी। पनुभूगाईमारणे । प.पू.१५. दैनिक मसनं हितम्।" मेप.गचि.1 ईग- सा पाविधकारणेभ्यः समुत्पदने यथा--"वक्ष्यन्ने दोषाध.करणे। स.८.। कारणान्यष्टो मानिकपनभ्यते । निमिपग्रहः संसिनीफलः । पं। गिरोपह है । श.मा.. पात् सादृश्यात् सविपर्ययात् । मत्तानुबन्धामा | संमी (इन्)। पुं। पोन्नुहचे । यांनां । स्मरणात् स्मृतिरुप्यते " प.शा.१ . । भा.। पूगहचे । नानि गाव.मिघः । स्मृतिहिता। वो । शरपुपोलतायाम् । - सक् (न्)। मौ। मानाया। ननन गाना । भूलीखनन मजा वै.निधः । म्गविप्किरः। ए। मारे । स्रः। मो। पपानवानिः गररे, वात कर्माणि । भन्दकन्पः। स्यदः। पं। बैंगे। अमः । सवः । पुं। मूव । रा.नि.व.१८ । स्यन्दः। ई। परणे । व्याक. । स्रवणम् । को.। मूत्र । रा.नि.म.१८। घमें । स्यन्दनम् । को। गले। पर । मे. । चरण । शार. । व्याक.। स्यन्दनः । पु। तन्नामकहथे। सिमिश, सादन | स्रवत्तोया। स्त्रो। रदन्तीयो। सुदनीति इति पाथाये । मामन नाश् । भा.म.पूतना. चि । लोक। व.निघः। "स्यन्दनोऽर्जुन एव च ।" च.चि.म. । वि.स. सवदर्भा। म्बी। पतितगर्मायाँ गवि। म.। तिन्दु कहते । (ऊँग गरि । वै.निघः । सवन्ती। बी। पोषधिविगये, यापयाम् । स्यन्दनतेलम् । को। भगन्दर लम् । पाठ: -"पियका विद्वत्पाठ मन घ्यमारव म्। सवन्तीपतिफनः । । समुद्रफेगे। सं.नीह. भूखीनौ । मे । नद्यां। सुधा वचा लागलको सप्तपर्ण सवर्चिको । ज्योति- भतीच सम्भून्य तेल धौरी विपाचयेन् । एवद्धि चि.महाद्रावके। स्यन्दर्म तैलं भर्श दद्यागन्दरे ।" मु.पि.अ.। सवा । स्त्री। नौवन्ता । वै.निघ. 1 मूर्खायाम् । स्यन्दनट्ठः (मः)। । शिनिगद्रुमे। मॉमन प.टी.रा. गरि रा.नि.प.द। स्रष्टा (द)। पुं। वैद्य । ये निघः । ब्रह्माण। स्यन्दनाद्वयः । पुं। विनिमत से । तिन्दुक ते । सस्ताङ्गता। म्बी। शिधिलागनाया। निःस. हायावयषतायो । मा.श्व.नि.। ८ऊन गौछ। .निघ। स्यन्दनिः । । गिनिगढ़ मान्न गा। सावः । पुं। धरणे, निस्यन्द ।रसे । निर्या । स्यन्द(न्दि)नी। नौ। मुखलालायां । नान । मांजा .निघः। रा.नि.क.१८। तिनिशचे। मामन गछ। र. सावकम् । को। मरिचे। श.च. । सा.सचिवहनायो । कथित् । सावणिका.(णो)। स्त्री । ऋ द्वौ । शब्दकल्पः । स्यन्दिता। स्वौ। तिन्दुकहचे। प्लॅन गए। मुण्डोर्यो । छात्रौ । भा.म-कुछ-चि. । स्यमोकः। । बोके । उपिणि । नरुभेद। स्रावो (न्) । पु। कम्पालीगगरीगे। स.सू. गोरेगा। । स्त्री (का) । नलिकायाम् । मे। १६.घ. स्युमम्। को। नले। उपा । स्राव्यः । चि । सायपास, यिद्रध्यादौ । वैद्यदाम् । ।

·रमा.. । स्रोतो । ११७१ खंच्छ साव्युदरम्। की। परिसाव्युदरनामा प्रसिद्ध पाण्डुरं। सीतोऽनग मतं स्वादु पत्तष्य कफपित्त पतीदर-रोगे। नुन्। कषायं लेखन निगवं ग्राहि छर्दिविषापर। सुग्दारुः। पुं विकहनहये। वैकी गई। सिभक्षयासहच्छीत सेवमीयं सदा वुधे: । किन्तु इयोरञ्जनयोः येष्ठ सीसीऽननं स्मृतम् ।" भा. । सुनौ । स्वौ । खनियाधारे । मानिगान । है.च.। स्रोतोनदीभवम् । सो ! सोसोऽने । वै.निध. सुता। स्त्रो। हिपग्राम ! श.घ. । खः। । पात्मनि । को। सत्त्वे । विका। सुवतः (द्रुमः)। पुं। विकाइ सहने । देशको खकुलक्षयः। पुं। मन्ये । हे.प.। गौर। .निवः । रा.गि कर। स्वगुप्ता। स्त्रो। शूरूणिम्वधाम्। बोनाकूगी। सुव(वा)वक्षः। प्र। यि कहतद्रुमे । • बरेली श.र.। वै.मिघ कास.चि.पणादिने । भा.म. गौर। रा.नि.प. वा.सू.१५म.पारखधादि। ३भ.मू.ल.पि. । मलजालुकायाम्। रा.नि.व.५ । "निम्बामृतामधुरासयक्षपाठः।" स्वग्रहः । । कलि कारपक्षिणि। जटा. । स्वग्रहः। पुं। मालरोग दे । निदा.। सुवा। स्त्रो। भन्नकोड। मे। मूर्खायाम् । स्वच्छः। पुं, को। स्फटिकी। रा.नि..१३ । गी। प.मु.। स्रोत: (म्)। की। मलवेगे। मे. । छिद्रं । रा. यदरहो । कूल गां । रा.नि.व.११ । सो। रौप्य माधिक। विमलामामीपधाती। मौक्तिक । रा. नि.व.१८। देहस्यमवहारपु । "योगस्थमला. निय-१३ । पभधातो। वै.निघः । वि। रोगमुक्त । दयः सहरन्ति तानि सीतायुष्यन्ते ।" भा.। शार। उसन-मूलात खादन्तरं दहे प्रसवन्त्वमिवाहि यत् । सोतम्तदिति विज्ञेयं गिराधमनियनितम् ॥" स्वच्छधातुः । । कर्पूर वामणी । रोप्यमादिक । स.शा.प.। सानि नव यवपनयनबदनप्राण गुद- वे.निधः। नैदानि नराणा वहिर्मुखान्येतान्ये च स्त्रीणामपराणि स्वच्छन्दसरवः । पुं। रसोऽयं सन्निपानादि घबीपि, हे स्तनयोरक्षाकवच । सुगा.भूध। नववरे हित.। पाठ:--"तासमा विषं हनः .इन्द्रिये । मः। सप्तधा मावितं रसेः। गुमाई सन्निपातादिनय. स्रोतःपाकाः । पुं । मुख-नासिकादिसावे। धरहरं परम् ॥" गा, विय ममजा छूना- मा.नि.। भक्त्रम १ दांत जवना मिटव । दितीय.---"रस- स्रोतोजः।। जलयमसे। हो । सोनोऽक्षी, गन्धकयोः शाणं प्रस्य के कजलोक्त। सवर्णमाधिक सौवीरानने। व.निघः । शाणं असे कद कारयेत् । रुद्रमटा निगुन्दा प स्रोतोऽञ्जनम् । सी। सौवीराधने । उ नागदामलकी सथा। विष कण्ट्रालिका चैषां स्वरसं उगी। भा.। स.मू.३८भ.प्रियादि.. वनाग- गाएगावयाम् । दत्त्वा संशोध्य संमय कार्यो मन रख्यासाजनविशेष जगाधन, दाम लगा। समा वटी" अनु. पाटेकरसेन पेया। गांवा, सत्पथ्यांया:,-मोवोरं कापीसाधनं यामुन नदी গন্ধক, ও স্বর্ণণাক্ষিক প্রত্যেক ৩২ রতি। पीससारि वारिभवं सोलोनदीमवं सोतीम রুম্রজটা, নিশিন্দা, হরীতকী, আমলা এবং सीवीरसारं दपोतसारं फापोतसारं लोका. বিষকাটালিয়া প্রত্যেকের ৩২ রতি বসে शीर्षम् । रमा.। रा.पि.१०५०। सत् श्वेमला- সংশােধন করিয়া মর্দনপূর্বক মুসমান , लोहित मेदन विधा । लवर्ण-वन्योकशिराकार व कनिय । र.सा.सं.। भन्यो चरे-"सम- मिननौषाचनप्रभम् । घटे घ गरिकावः येष्ठ भागीय संग्रह पारदामनगन्धकान् । नाती फलस्य सोतोऽबना सत् ।” गुपा:-गोतल कटु कपार्य भागाई दत्त्वा कुर्याच कजलिम् । सवाई पिप्पलो. रुमिन रसाधनं रसे योग्य स्तन्यसद्धिकरत। रा. घर्ष सन्नयिला मिधापयेत् । गुञ्जाइयं वयापि मि.व.१३ । "तब सीतोऽधनं सगा सोपोर येत नागालोदलः महा" सादन, विय, ७ कद मोरियम्। सीवोऽजनमम ये सोपोरं त প্রত্যেক ২ তো জায়ফল ১ তো, পিপুত ·पून ७० (.। भैष.। अन्य य वातव्याधी त्यर्थान् गुभागुभान् । करणामान्तु वैशलो तमः "हमूसं मृतं चोई ताप्यगन्धकतालकम् । पया. साभिप्रवाईते । भवपन्नपि भूतात्मा प्रसुप्त व ग्रिमन्य-निर्गु एही वापणं टणं विषम् ! तुम्यांश घीयते।"H.शा. ४२.। मर्दयत् खाद दिर्भ निर्गडिकादयः । गुण्ठौटावैः स्वपदोपः। पं। सनं रतखानने । शब्द वापः । दिनकन्तु हिगुधां बटकीलताम् ॥" Elai खप्पनाशः। । निद्राविराई। मा.च.दि.। গন্ধক, লৌহভ, স্বর্ণমক্ষিক, হরীতকী, खम्ननित्यः । वि। नित्य निद्रागमनशीन्त । অগস্ত, নিশিন্দামূল, শুট, পিপুণ, মরিচ, सप्रदर्शनशीन । प.गा.८५.। সােহাগীর খই, ও বিষ প্রত্যেক সাভাগ; स्वभद्रा । म्बी। गाभारीमती । श्रीमान नौ। নিশিার ও অাদার রসে একদিন মাড়িয়া खभावः । पं। गनी । प्रकृती। ये.मिधः। २ मिनिमान वजे दद्रिय । रम.र. । खभाववलप्रवृत्तः । मि। तद-पिपासा जरा- स्वच्छपनम् । की । पमक-धाती । पन। मृत्यु प्रमति पाधिदेविकरोगेषु । ते पपि विधा कालक्रया पकाललया च । तव परिरक्षकता: खच्छबालुकम्। की। विमलधासो। फालकृताः, अपरिरसपता अकालरुसाय ! F. मि.३.१३ । म्:२४५.। स्वच्छमणिः । । म्फटिके। रा.नि.३.१३ स्वमणिः। पुं। सूर्यकान्तमपी। स्वच्छा। स्वी। वेतचायाम् । रा.नि.व .। स्खयगुप्ता। स्त्री। कपिकच्छी। मानदिनी । खनम् । की। गघिरे । मे। पुं । पुर्व । घमें । रा.मि.व.३ । सचि.३००। घ.द.काम.चि. गत्स्य- मे. स्त्री (ना)। कन्यायो । यि । पात्मजाते। रोतक्याम् । स्वरः। एं। अन्धमनुष्ये । शब्दकल्पः । स्वयम्प्रभः । पुं। तमाम सोमलताभदै । 'म.चि. खदनम्। हो। भीगने। है.च.। ली है। रा.नि.व.१३ । स्वयम्भुवः । पुं। वम । पूछनी । वै.निघ.। स्वदिः। स्त्री । भरणे । रा.नि.व.२० । म्बी (वा)। धून पयायो । पाक । रा.नि.व.५ । खधाप्रियः । पुं। कारिले । श.र. । लिगिन्याम् । निवानिमिनी नर । मापपण्यांम् । स्वधालता। स्त्री। लसाभेद। पि.क.क.मद.चि. । वांगी। रा.नि व.३। वनिताद्वयः । पुं। तण्डु लीयशाको । रा. स्वयम्भूः । । माषपर्णाम्। गांपांगी । लिङ्गि नि.व.५.1 न्याम् । भिवनिमो नला। रा.नि.व.३ । पुं। स्वनिनि। । खरः । पं । कण्डमः । यम. मय । वैनिघः ! मासावायौ। मे। खपनम् । को। निद्राया । शर. । स्वरनः । । वरनाशक-गलरोगमैदे। दर्थ- स्वपिण्डा। खी। पिण्डसर । रा.नि.न.११ । Cat विभव । तस्य लक्षणं यया-"योऽति. प्रताम्यन् शसिति प्रसन भिन्न स्वरः गुप्फविसन- स्वप्नः । । निद्रायाम । पमः। मिद्रितस्य जाने। कण्ठ: । कफीपदिग्धे प्वनिलायनेषु यः स रोगः भन । दशने । मे। घसनात् स्वरवः ॥” स.नि. १६५.। स्वमहात् । को ' मुनिपण कगाके । अनिमाक। स्वरभणः (भेदः)। पुं. खरनाशकरीग- खमक् । वि। निद्रालो। पमः । विशे। निदानादि यथा-"अत्य चभापपविषाध्य- स्वप्नदर्शनम्। लौ। निद्रावस्थायां दर्शने। यनाभिधानसन्दूपणैः प्रकुपिताः पपनादयन्तु । न म | सालपणं यथा--"पूर्वदेहानुभूता सोत:म ते म्वरवई पु गताः प्रतिष्ठा इन्युः खरं म्तु भूतात्मा खपत: प्रभुः । रमोयुक्तग मनमा रहा। भवति चापि हि पडितः सः । वातेन कृपनयना- खनोव्साहः।

·स्वनि 1१७ ॥ स्वर्ण गनमूनवर्चा भिन्नम्वरं वदति गईभवत् खरज्ञ। खजिवापाक्यः । पुं । स्वनिपारे । वै.निध. । पिन पौतनयनाननववर्ण ब्यागलेन स च | स्वब्जि (का)चारः। पं । खजि (वा)चारः। । (Coroxylon दाइसमन्वितेन। बूयाल्कफेन सततं कफरुइकण्ड: griffithii.) Panjab salt wort or बल्यं शनैर्वदति चापि दिवा विशेषात् । सात्मक Sajji. वनामकचारे। माहिकान, मानिमाने। भवति सर्वदिकारसम्पत् तशाप्यसाध्यमृषयः स्वर हिं सामोखार, पाचपसार। तत्पर्यायाः, भेदमाः । धृष्य (म्योत वाक् पयकृते चयमान याच कपोसः सुखवक: सौवचलं राषक सृजिका वारोष चापि हतयार परिवर्नमीय: । अन्तर्गत स्वर- क्षारः सनिकाः भवनिक' सुनो योगवासी मलक्ष्यपदं घिरेप मेदोवयाइदति बिग्धगल- स्वन्जि : खब्ज का खजि का सुरवच्च का सुतिका स्तृषा:" मा.नि. । “वाते सलवणं तैलं पित सजि खजिक: खीं: सुखीजिफा सुवनि: सपिः समादिकं । कफे सधारकटुक घोट्रं केवल. सुचिक: सदिक्षारः सजि काचारः । गुणाः मिष्यते ॥"सं. -याटुराण: तीक्ष्णः वातकफर: गुल्यामानकमित्रः स्वरभङ्गो (न)। एं। पश्चिविशेषे । श.र.। पोदरचय। रा.नि.व.६ । "यवक्षारो नयेदशः खरसः। पुं। पाट्रद्रयपेषपजरसे। "यन्नपी. श्वासान् वात-कफामयान्। गला-हृद्यस्योपाण्ड- इनायरम: खरस उच्यते । घः। एतदलामे पौहानाहगलामयान् । तस्मादल्पान्तरगुणः स्वनि - शुष्कद्रव्यम् भटगुणसोये पका पादावशेषो ग्राह्यः । काचार उच्यते ॥" राज.। प.म.रख। वस्य मावापानम् । "पाहतात: खी (न्) । पुं। स्वभिचार। मासिकांन । पालटायाम् शुरणात् समुभवः । वस्त्रनिपीड़िती रा.नि.व.६। यः स्यात् रसः खरस उच्यते ।" शाईम.१.। तदभावे-"फुड़वं चूर्णित द्रव्य प्रचितं दिगुणे स्वर्णम् । । सो। स्वनामप्रसिद्धधातो। माना। शाम । अहोरा स्थिनं समावेत् स्वरस उच्यते ॥ तत्पर्यायाः,-सुवर्ण कनवां हिरण्य हेम हाटक मावा खरसस्य गुरुत्वेन किमावं प्रदापयेत् । तपनीयं शामकुम्भ गायं मम्मं भम् पामीदार पक्रिसिद्ध रसय पलमा प्रदापयेत् ॥ मधु. नातरूपं महारनतं काञ्चनं रक् रुग्म कार्तस्वरं शेता-गुड़-चोर-जोरकं.लवणं तथा। हतं तेलंघ नाम्बूनटे पटापदं करहाटकं सक्थं सानसि धुर्पत कोलमान रसे न्यसेत् ।" कणावेयः । पकुथ्य' लीहोत्तमं भूत्तमः पुरटं रेकनः शास- स्वरसा । स्त्री। कपित्यपवायाम् । वै.निघः । कौम्भं कवर कर भद्रं भूरि पिञ्जरं द्राविणं खरसादः । । सरभङ्ग । रा.नि.व.२० । गैरिक चाम्पेयं भरः चन्द्रः कलधौत चमक' अग्नि- खरसादिः। वि। कपाये । वै.निधः । वोमं लोहवर अडूसारुक स्पर्णमणिप्रभव मुख्यधातु शतखण्जमलं कल्याण मनोहरंपनिः मि. खरहा(न्) बोय पोशिखं पानयं भारतर पिज्ञानं पपिचर पुं। स्वरमा रा.नि.१.२० । स्वरक्षया तेजः पग्नि दीप्तं दीप्तक मङ्गल्यं सौमन्जक भृङ्गारं मावनिक चण्ड' ायः पेश: लशनं लीहं हेमं खरामकः । । पचोटबचे। थाना शां। वै.निच। चन्द्र पमतं मरुत् ।पुरा निजायमस्थानां सप्त- पौण जितात्मनाम्। मरीचिरनिरा पधिः स्वरालुः । पुं। बचायाम् । श.प. । पुलम्य: पुलहः क्रतुः । वसियेति सप्तते कोलिता: खरुः। पु। हरिकभेद । शब्द कल्पः । पवीषिलोका लावणालदीसम्पन- स्वर्गपुप्पम् । की। लवई। दैनिघः । यौवनाः। पन्दपंदपविध्वस्तचेतसो नातवेदसः । खगलोकेशः । । शरीरे । बटा.! पतितं बहरापृष्ठे रेतस्तमिवामगात् ॥ कृषिमा स्वापि भवति तद्रसेन्द्रस्य वेधतः" इति स्वर्ण खन: (क्षार:)। पुं। सर्जिधारे । घ.द. त्पत्तिः। “दाई र सितं छेदे निकषे कुटुमा परिपामग्ने । “पिसाठवचावन्न।" प्रभम् । तारशल्लीभितं निग्ध कोमलं गुरु हम खज्जि: (क)। पुं । स्वनिधारे । माशिमाणे । सत् ।" इति परीक्षा। "स्वर्यतारारवायाय- रा.नि.व.६। यवचार। (मोन। भा। प्रधागाग्री प्रतापयेत् निपिनमामि तैले 1 परमर्षयः॥

·स्वगा ११७४ ] स्वगा नटा.. । मिघः। तकें गवां न । काजि प शुलवाना पाये कमा । तत्पर्याया:,-हमकेतकी कनकप्रसया सप्तधा पृथक । एवं खपांदिलीहानां विगतिः संप्र. हमी छिनरुता विरहा बर्ग यी कामावदना । नायते।" पालीकरापनादि अनीतापयित्वा ततानि पुष्प गुणाः-वर्ग कर के सौगन्धयार सय मद- तेले तके कातिके गोमो कालखकपाये विम्बि नीमचयायालय यार सौष्यकारि चा केतकी. निर्वाय शोधयेत् । एवमेवान्येषां धातनामपि गोधनं म्तनः, अतिशीतन्तः कटुः पिन-कफरः रमायन: कार्यम् ॥ इति शोधगग। मारगां यथा-वर्गम्य पला: दार्थहरय ।रानि-व.१०॥ एक भागं पारदम्यं च भागदयम् रम्नै न मर्दयित्वा स्वर्णगैरिकम् । रत-गरिक। रू- गोल कसम गन्धकाची वधः उपरि च मिधाय गिनिगनि। .निघ. गरायसंपुटे निरुध्य सिंगद्दनकरो: चतुर्दा पुटान स्वर्णचातकः। पुं। चापपपिपि । दद्यात् । "शिला गन्धाकटुग्धामा वर्णद्या: मम धातवः । मियन्ने दादशपुटः सत्य' गुरुयो यथा" स्वर्गचूड़ः । । पक्षिविशेष। जय भी। शिला मनःशिला। एषा चर्मादिभि: पाधि नेप. यित्वा गममुट: पचेत् । अथवा रमकालिकया स्वाजम्। को। -स्व माचिके । कवनेन वा रगैन बर्षपर्व सिमा मिचिनु वा । है..। मिन्दरमनःशिलामिः सर्गममामिमग्नयित्वा भुतर- स्वर्णजातिका (तो)। स्त्री। (Jasmi- रसेन धर्म मर्दयिन्या गोलकं कुर्यात् । ततो इम्हि कामध्ये संस्थाप्य शरावपाकाय पहिले पं दत्त्वा num revolutum.) पीवजातोपुष्पाचे । भोल पलाशभरमगा पूरयेत् । ततो दिनइयं गादाग्नि जांगियौ । वै.निघः। See जाती। दद्यादिति । र.मा.स.। गृपा:-"सुवर्ण शोरानं स्वर्णजीवन्तिका (न्तो)। स्त्री। पौतपुष्प- चय पाएं गुरु रसायनम् । खादु तिघ तुवरं मीवल्याम् । पूषीवो। हिं सोपागोदर । पाके च स्वादु पिछलम् । परिवहणे नेवा तनपायाः,-हिमायया हेमजीवन्ती हेमपुयी मेघामृतिमतिप्रदम् । ध्यमायुष्कर कान्तियाग्दि हेमवतो मानता हमाझा यन्यिः स्वर्गापयश शुद्धिस्थिरत्वकृत् । विषयदयोन्मादविदीपञ्चर शोष मुशीयन्ती सुपधिका बस्तता। गुग्णा,-हण्या नित् 1 चम्न सवीय हरते गरापा रोगमनान् शोष मधुरा घसुप्या शिगिरा वातपित्तरसादानी च । यतोह काये। प्रसौख्य कारच सदा मुवईमगद्धभत रा.नि.व.२ । भरपञ्च कुर्यात् । परम्यक् नारितं म्ब या स्वर्णनीया । ब्रो। व पंजीवन्याम् । ३.निघः । यायच नाथन्। करोगि रोगान् गत्य स तच स्वर्णदी। स्त्रो। वर्गगगायाम् । अमः। हथि. न्यादयवतन्ततः । भा.प.धा. य. । धुसरे। सम. काल्यान् । विशण। रा.नि.य.५ । ३.निघ.एम. चयचि. कालान्त करसे । नागकेशर स्वर्णदुग्धा । ग्यो । स्वर्ण चोरिकायाम् । नाना- पुष्पे । नाटसरन म । गौरवगा है। मां- नजिद्रा भाद। रा.नि.प. १० । भिरे, ग्रामदी। .निघ. । स्वर्णकम् । हो। तरफन । प.नि.चि. स्वट्ठः। पुं। महारग्वधाचे । बालान्तांग । फिद्धिपोतन्ने । रा.नि.व.। स्वर्णधातुः। पुं । स्वर्गगरिक । म्हणें । वै.निवः । स्वर्णकणः । घु। तपगुग्गुलो। रा.नि.व.१२ । स्वर्णनिभम्। झो। खपीरिक । वन-शिग्नि- स्वर्णकण्डूः । यो । सम्झरने। भूना, नमन । गांज।.निघः। व.निघ। स्वर्णपत्रम् । सो! पत्तलगुषण पत्र । लागान स्वर्णकदली। स्त्री । स्वर्गवर्ण कदलीफले ।। ना। रस.चि.। हनादना। स्वर्णपत्रिका। म्बी। सुवर्ण मुख्याग । नांगी- स्वर्णकमलम् । यो । रमपम । वै.निघः । भूमी। सपर्यायाः, करपाणी हेमपती रेचनी स्वर्गकेतकी। नौ। रनकतको हो । माला स्व पविका। गुणा:-"विट्मन' वनिमान्यच्च । -

·No text on this page.

·- सर्व मिकतायन्चे पर्वद यामचतुत्यम् । नो पाकार स्वर्णाङ्गः । पं । महारबधाई। ना मानान । मचायते चित्रं कोई हेमकर्णरिन् । रमणीय रा.नि.व. तरं सब नाम रसायनम् । बन्धम् महहर। स्वर्णाभम् । लो। हरिसाले । ये. निवः । कान्ति मेघा-बोया निवडनन् ।" .। स्वर्णाभा। स्त्री । पौतपुययूधिकायाम् । सन् वर्णवर्णः। पुं। कपगुग्गुलौ। रा.नि.व.१२ । रेन । वै.निघः। वंशपवतरितात ! स्वपंगेरिते। दैनिघः । म्बी। वर्णारिः। पुं। शीप। वै.निघः। गन्ध । हरिदायाम् । दामहरिद्रायाम् । रा-नि-वाद । शब्दकल्पः। स्वर्णवलालः । पुं। ग्यौपाकतवे । गच. । स्वर्णाद्धा। स्त्रौ । स्वशीयम् । निमदी। स्वर्णवल्ली। वो'। स्वर्णलतायाम् । मा- कै.निघ। दिभव । ते घेतोगे । तत्पश्रयाः,-हरिणी स्वर्णिका । म्बी। धन्या । इनित्रा । वै.निघः । पौतिका काकायु: कारुपदरी रस्तफला । गणाः स्वर्भानवः । पं। गोमेदरवे! रा.नि.द.१३ । -मिर:पीड़ा हन्ति विदो दिनिवारयति दुग्धदा स्वयंकः । । तिन्दुकहद । ध भवति। भा.। रा.नि.व.३ । व लोहने । स्ववैद्यो। । अश्विनी कुमारयोः । भमः । लानाल बा। वै.निघ.। वनोयन्याम् । स्वल्पः। पं। नम्खौनामगन्धद्रव्ये । नयी। वै.' रा.नि.व.३१ निघः। स्वर्णशेफालिका । त्री। पीतशेफालिकायाँ । वि.क.क.म्वीरो-दि। पारग्वधन ने । नान्नान स्वल्पकन्दः । ५। कसेरी। दन्न । व.निघः । गी। म.सा.. स्वल्पकाठः । पुंसी । साली । मौन भान् । वैनिधः। स्वर्णसिन्दूरम् । क्री। रमसिन्दूरविशेषे । पचौ- खल्पकेशरः (रो[न])। । सोविदारहई । -गुइरसः ८तो. गुगन्धक: c तो स्वर्ण २ मो. द्रसदांकन रा.नि-य.१०। वटाररमन प्रहर कुमारीरसेन च प्रहरं म: यित्वा काचकृष्यां निधाय दालुकायन्त्रेप पचेत् । स्वल्पकेशौ। नौ। भूतदेशे। दांवन्हीं । शोते कृपौगललग्नपीतरजांसि रहीयात् । भैप । खल्पघण्टा। स्त्री। पारखाणवते । दन भग। स्वर्णहालिः । पु धतुरङ्ग लो। मन्तिान। दैनिधः । घ.२.३च.। स्वल्पचटका। । उदचटके। परवानाशी। स्वर्णक्षीरिणी (रो)। बौ। (Agremone वै.मिवः। mexicana.) खनानध्यातहचे। नामांचिद्र, स्वल्पजम्बकः । पुं । जगमान्ने । श्रादिमित्रानः। भिनाना हिं नैरवन्द । म पिसोरामेटु । धे.निघ.1 वंचिक्वरिभेटु । वम् पिंवलाधोतरा ! वा. बद्र खल्पतः। ए। केमुक कन्दे। दई गाई। दन्छु विरह। सत्पर्यायाः,-पटपर्ण हिमशिखा दे.निघः। हिमावतो हैमवतो वर्षदुग्धा वर्णना रुक्मिणी खल्पपत्रकः । पुं । गौरशाद, नवविशेष । सुवर्दा सुवर्णदौरी हेमदुग्धा हेमचोरी कावनी। मनदिव। "गौरशाको मधूलोऽन्यो गिरिज; "हेमवयं पयस्तस्याः हिमवद-भूमिसम्भवा । खत्वपवकः। र.मा.। नागनिन्तिकाकारा सन्मूलं वदिषधम् ।" घ. सु.४५.। सन्मूलं चोक इशि हिन्दी। गुपा: स्वल्पफला। स्तो। इनुपाभिः । श्ववृत- "......रेचनी विना भैदिन्य न शकारियो। विभव । तत्पर्यायाः,-कधी भावनाशिनी कृमिका विषामाह-कफपिनासकुष्ठनत् ।' मोहशत्रुः विपनो कफन्नी अपरालिता। हपा. कुठ.चिः। सहशगप: । रा.नि.व.४ । भ.प.! रस पि.। . सा मा. N

·No text on this page.

·नटा। ये.निवः। स्वाटु [ ११७८ ) खाटु मदी चेन्टुररामयः । शारदानि च मान्यानि वासांमि मशिना । र.मा.। भूमिकुगागडे । कूम । मिमलानि च। तुपारचारमोदित्य दधितलरसात- पान् । तीक्षामद्य दिवास्वप्र-पुरोवातान् परित्यनेन् । स्वादुगन्धिः । । रजगियो । लाल मशिना । गोते वर्षासु चाद्यांम्बीन् वसन्तेऽन्यान् रमान् भन्। व.निघ.1 स्वादु निदाघे शरदि स्वादुनित कापायकान् । शर- स्वादुतिक्तम् । की। पौनुफले । यादृष्टवा । वसन्तयो र गोत चमकना नयोः । अवरान ममा. सन विपरीतमतोऽन्यथा। नित्य' मर्चरसाभ्याम: स्वाम्याधिक्यमताहती" स्वादुतिता फलः । । ऐरावतीह। ननु- च.द.सात्मयाधिकार। खस्थारिटः। पुं। पवन सन्य चिन्ने । पाात शशि.निघ। स्वादुपटोलिका (लो)। स्त्री। मधु रपटोव. धमका ज.द.२३५. । स्वादः (नम्)। पुं, की। अाग्लाई। यासीन । लताया। मिठी अन्न। वै निघः । रमगये। व्याक.। खादुपत्रः । पुं। खाटुरटोनिकायाम्। वै. निघ। स्वादुः । । मधुररसे। निटेनन । गुहा:-- "रसायनोचमी बल्यो रोगगरप उत्तमः । विश स्वाटुपों। स्वी। दुग्धिकायाम्। बिहाये। तपणो वापि हपय सजीवनः ॥" अनि. १०. रा.नि.३.५। गुड़े । विका। नौव कोपर्धा। कौवद। बटा.। स्वादुपाकफला स्त्री। काकमाधिकायाम् । मधूकडचे। ..। पियालहते। दाडिमहते । वाटुपाका (फबाई जै,खकानो। मातुन्नु इभेदे । दाना नदू । कागनगे। बदरं । वै निघ. रा.नि.व.४॥ वै.निघः। गुरुमार। पत्र नक। नन स्वादुपारे(ले)वतः। पुं। होपानराखर्जुरी पर्याया:,-भगुरु सार: सुधन्यः गन्ध-धमकः । हो। निवः । गुप्पा:-कटुः कषायोगः सध्मामोदबावनय । रा. नि.व.१२। म्बी। ट्राचायाम् । दिनिम्। अ. स्वादुपिगड़ा। सौ। पिण्डोखर दे। वै. टी.भ.। की। सैन्धवल वये। टुग्वे । व.निघ । वि । मधुरे । मे। खाटुपुष्यः (प्पो)। पुं, स्त्री । कणकटमोरचे । रा.नि.द.र। स्वादुकण्टकः । पुं। विकहतहते। देरेको गा। भा। इस्वगो तुरके । शास्त्री। स्वादुपु(प्पि का । स्रो। दुन्धिकायाम् । शनिबा, भा.म.४भ-भात्यादित ने। विकण्ट का हो । वशी- चिन । वै.निघः । बालीन उन्मादिभव । रा.नि.क.११ । स्वादुफलम् । को। बदरीफन्ने । शर. । । स्वादुकन्दः । । भूनिकमाण्डे । येतपिण्डाली। धन्दनवने । घरना । रा.नि.व.६। स्त्री। (क:) मुककरें। दाई । वै.मिधः। श्री। (ला)। कोशासक्याम्। निरा.नि.व.01 भूमिकामाई । रा.नि ब.७। कोलिबचे । कुनगाछ । विका.। खजगढते । स्वादुका । स्त्री । नागदत्याम् । शरि । कदल्यो । कपिलद्राचायाम् । भा.। रा.नि.प.५ । खाटु बीजः । पुं। भवत्याज्ञे । वै.निधः । खाटुकोषातको। स्त्री। मधुरकोशाना । स्वादुमज्जा (न्)। पुं। पनतपोलो। पाद- दिया. निघ. ला। नटा.। स्वादुखण्डः । पुं। गुड़े । खण्डे । श.र. । खाटुमस्तका। स्त्री। खर्जीवो। झूल- खाटुगन्धच्छदा। सी। कृष्णतुलसां। दोन (पन नी । भा. जननौ । वैःनिधः। स्वादुमांसो स्त्री। काकोल्याम् । कौड़ता। स्वादुगन्धा । स्त्री। रजशीभाननाते। नान निव. . 1 रानि व.३ ।

·खांप [ ११७८ ] खेद वे.निघः। 1 स्वादुमापा स्ती। माषपाम् । सागौ। , स्वापाययम् । को। शयनमय्यायां । वात दिशेना। च.मू.१५.। खादुमूलम्। की। गर्जरमूले । गोपन। स्वामी (इन् । पुं। पारदै । वैनिघः। रा.नि.म.01 खास्युपकारकः । पुं। पश्चै । शब्दकल्पः । खादुरसा । स्त्री। काकोल्याग । अमः । मूर्ना- .स्वायन्भुवगुग्गुलुः । । वातरक्ताधिकारीत- यांम् । ३.निधः । पानातकफरी। पर। शता पामग्गुलो। पाठः-"अलम्बुषा लौरचूर्ण तयो- वयाम् । रा.नि.य.४ । द्राक्षायणम् । मदिरायाम् । रहेपले पृथक् । पलवयस ताप्यस्य वाकुथार पल वयम् । मिलाजतु तयो न्तुल्यं पलानि दश गुग्गलीः । खादुलः । पुं। चीरमूचीयाम् । वै.निवः । सागो सानि रुचुम्य गुड़िको कारवैशिषक् । खाटुलता। स्त्री। विदार्याम् । रेमा । शाप कविकर्ष वा तत: खादेत् प्रयवसः । नाल- रा.नि व.01 पार्दन निजाती नाना तायम्मुवो रसः ॥" रस..। खाटुलुङ्गी। सौ। मधुक टिकायाम् । भानु स्वायन्सुवो। स्वी। ननौशाले । .निघः । वली नत्. खोडातू । मद.३.६ । खारामगुच्छकम् । की। यन्धिपणे। मातुम्नुहो। .निघ । स्वास्थ्यम् । सी। यथामतिले। आरोग्य । खाटुवीर्यः । । पियानाचे। है. निघः । शर. पा.चि.अ. खाटुशुण्ठी । बौ। वेतकिविह्याम् । वैनिधः। स्वाक्षः । पुं। शल्लक नियां से । वै निघः । स्वादुशुद्ध(स्वच्छ)म् । की। पार्वत शवणे। खिन्नः। वि। कालेदे। धर्मयुक्त । हला. । मरद । शन्दकल्पः। पक्क । व्याक.. खाटुसिञ्चितिमाफलम्। सी। कावन्न- खेदः। पं। घमें। घाना रा.नि.व.१८ । दशीयफले । मदका। वे निघ. । "खेदावरोधः सन्तापः ॥ मा.नि. । धूपे । जाभद्रा । खाहगुरुः । पुं। मधुररसागुरुहपभेदै । गुणाः स व्याधिविशेदेषु महामध्यमदुर्भवति। स - सामवासहर: तुवरया रानः । तापनीमण द्रवेणीपनाहनेति गर्विधीपायेन साध्यते । खादन्नम् । सो । खादुरसाने । गुरा:-"सोम- पुनय रोगमैदषु त्रयोदश। यया- सहरम्बदः प्रस्तरख दी नाड़ी दः परिषेक दो- नन्य वल पुटिमुन्साई दधिनायुयः । खाद सञ्ज ऽयमानख दो जेन्नाकखेदः अग्सवमबद: कई मयत्ययम्......." मा. स्वदः । बाटोस्खेदो मूखदः कुम्भी खेदः कूपसे दः खादम्लः। ईं। दाडिम। विका। नागरग- होलाबाखं दय। च सू.१४.। ते सर्व एव वात- वृो । नानानन्त गाहराजः । कदमहवे । हारिणः । "संदो तापीमजो प्राय: लेमनी समु. दैनिधः। दीरिती। उपनाहतु यावतपित्तस द्रवोहितः । खाहौ। स्त्री! द्रादायाम्कपिलद्राक्षायाम्। महायले महायाधी शोले स्वेदो महान् स्मृतः । बांगा, काम कामा प.। चिटिकायाम्। दुर्जन दुर्बलः खेदो मध्यमे मध्यमो मतः। मलासे जे। है.निधः। तुदाई रिहा । मा. । गुड़ रानणः खेदो रच-निग्धः कफानिन्न । कफमेदी- वधि। महिना हते वाते की गई रवे: करान्। नियुद्ध मार्ग स्वाध्यायः । । वेदाभ्याम् । वनिता। गमनं गुरु प्रावरणं नवम्। चिन्ताव्यायामामाशि में वसामयाकये।" भा.। थोपक्रमविशेषे, यो: खान्तम्। सी। मनसि । रा.नि.व.१८॥ राजाबहारण कठिन कार्यः । मु.दि.१५ । खापः । । स्पाशाने। षाड़। गु.नि.५ | खेदकः । पु। अयस्कान्तमदे। कारटलोर। .: मिद्रायाम् । पगा। चर्य रायने यहारानि.न. खापतयम् । को। द्रव्ये । .निघः । खेदचूषकः । पुं। गौतनवायो । शब्द कल्पः । .

·। -- खेदजः । विहमियोट-पिपालिकादी । अगा। स्वदा निधाय च । विवय पयते यत्र कान्तनीहै। निधः । मदनं स्मृतम् ॥' मा.। खेटजलम् । को। पमें। वास्यजनितजस्ने । स्वेदनाशः । पुं। वायो। निचः । स्खेदजशाकम्। लो। शाकमेटे। राच भृगी | स्वेदनो। सो। खेदनी। मो। सुरागिम्मापाच-पावविशेधे । मयकाठचा शिक्षीन्दादिकम् । छाला इति लाज। मिव । लौहपावविशेष । लामा लोके । लगानशेड्। गणा:-शौता दीपना खेदमाता (ट)। स्त्री। शरीरस्य रसधाती। पिशिला गुरव.छातीमारचामरोगहराश। रा.नि.व.२८॥ "सगुभलो काठवंशगोव्रजसम्भवाः । नातिदोप- खेदवाहिस्रोतः। को। धम्मवाहिनाधाम् । कराझे स्य : शेषाम्भ्यो दिगहिंता:।" भा.पू.१ तस्य मूलं मैदः रोमरूपाय । घ.वि.अ. । म.शा.व. । “विकाम्नु पक्षालेच करीध-सिति- खेदसावः । । पिराजरोगे। यांग श्या । रेगुनाः। मुखाः संस्खेदमाः शीता: कपाया: निदा. खादु-शोवलाः । गुरव, यतीसारवर 'मामया- खेदाप्रवर्तनम्। को। घन्मासिशये। गम- पहा: । ताः शुचिस्प लोकाहवंशगोत्रणसम्भवाः । नातिदीपकरा नयाः शेषास्तभ्यो दिगाहता।" निय है। मा.नि.। स्खेदावरोधः । । घमावरोधि । गठरापर- खेदनम्। सो । खेदे । मे । स्वेदनयन्ये ए रस- वरोधे । “खेदावरीधः सन्तापः......" मा.नि । संस्कारयिशथे। भा.। खैरणी। स्त्रो। बालापचिणि। स्वेदनयन्त्रम् । ती । पारद दनयन्चे । माना- | स्वैरिता। स्त्री। खच्छन्दतायाम् । अमः । पछ । रासच पम्-"साम्बुम्यालोमुखे र दम्ब | खोरसः । पुं। स्वरसे । गिग्वापिष्ट करके । श च । राज। श.न.॥ " हः।। जले। रम। एकात. दो। हंसकः । पुं। रानहंसे । श.चः । हंसः । । प्रबनातीय मनचरपरिणि । शन। हनकूटः। पं। यदि । है । शब्दकल्पः । में वल्लकि । तत्पर्यायाः, तगमत् चक्रा: हंसदाहनम् । सो । पारुणि । पदार्छ । मानसौक: कलकण्ठः शिविदः शितिपद: वेत- छदः ये सपवः मितछदः मितपद: वक्राइः सर:- काकः पुरुदंशक: जान्नपात् नालंपादकः धवनपक्ष: हंसपदम्। को। करें। २ तो.। प.म.१ख । मानसालयः । गुणाः- "हंस' मकरी बना हंसप(पा)दो। बो । सपदाकारपव लसा. रुचिदो हप्यो गुरुः गीतल:......" भनि. २२. । याम, गोक्षापद्याम् । गोमानिना नाम स. अन्य मामगुप्पा:-कृप्यतमं विमिरनच। रा.नि. पादो। कं नविल डि। सन्पायाः,-मधुमवा व.१७। गुरु m' मधुरं विग्धं स्वरब तय करं विपदी अदसा कोटमाया विपादिका। गुग्गा अक्रानं यातच । सुम् ४६अ। हंसडिम्ब "हंसपादी कटमा स्यादिषभूषविनाशिनो। धान्य- गुपा:-"रेत.चीयेषु कासेषु इद्रीगेषु चनेषु च । पमारदीयत्री विजया च रमायनी ॥" रा.मि.व. मधुरामविपाकीमि सघीयन कराणि च ॥" च. ५। "हंसपादी गुरुः गीता हन्ति रहदिपनगान् । सू.२७ प्र.। अपिच--"सडिव' पर चप्प' हा विसर्पदामातीमारलताभूतागिरोहिणी" भा.पू. वानकोपनम् । पाके ल युतरं मीनं सच्चामय विना रम.गु.द.। सु.म:३८. र लजाग्नुकायाम्। शगम् ॥” राज. ३५. । घोटकदै । शारोरयायु. निधः। भेटे । म.। पारदै । वनस्पतिभेदै । रोम्य । वै. | हंसयावायन्तम् । सो । पौषधपाकायच- निघः। चन्तःकरगी । विनो। मूर्य । विसा.। निशेष । यथा-"परं सिकतापूर्ण कला सम्बो.

·r । 1 । ११८१ ] इन परि विपेत् । तत्सम खरं तब शनेम इग्निना हंसोदकम्। की। चंदके। च.सू.१६मः । पर्दत् । इंसगाकं समा शासं यन्त्रम्... ..." र. See नंगूदकम्। दि.म। हलिः । स्त्री! धायाम् । नटाः । इंसपाकाग्निः । पुं। पाकयन्त्रे ए पाक- हालिका। खी। भाग्याम् । वामनरनि । योग्यायो । रस.पि.३च.। हंसपाद(क)म् । फो। हिछु । इला. । हजी। श्री। निन्यान् । वे.निघः । सिन्दूरे । वै-निघः। हटटणम् । सो। शेषान्त । सु-सू.५५५ । हसपादिका। स्वी। सपाधान । रा-नि-य. हट(ठ)पर्णि (णी)। सो, स्त्री। थाले । ५। र.मा.। नए कपबाम । नति, भान. श.र.। विका. नि। घ.म.प्र.। .सा.सं. । रमाल भानुका. हविलासिनी। स्त्री । नखोमागगन्धद्रव्य याम् । ये गित. विशेषे। प्रम. । हरिद्रायो । भा.! हंसमाषा। स्त्री। माषपखांम् । मायागी। हठः । । शैवाले, जल कुम्भिकायाम् । नाना। रा.नि.व.। सु-चि.११५.। हंसयोषिता । सौ। राजहंस्याम् । वै.निघः। इठालुः । स्यौ। कुम्भिकायो । गाना । श.च.। हंसलीमशम् । स्त्री ! कासीसे। रिद्वादन । हठो। बी! वारियर्याम् । गाना। धरणिः । रा.नि.व १२॥ हडडम् । ली। प्राथनि। शक प्रा.र. । हंसलोहकाम् । ली। पित्तले । ई.च.। हड्डजम्। की। गजायाम् । श.च । हंसवती। स्तो। हंसपद्यान् । जटा. । हण्डिका (ही)। स्त्री। मृत्पात्र विदे। हंसवीजम् । की। इसडिई। रा.मि.३.१८ । शति । शब्द कस्तः। गुप्पा.-"सपीजं परं हवं हवं वातकोपनम् । इण्डिकासुतः । । 'उद्रहण्डिकायां । दश पाके लघुतरं प्रोत रामिय-विनाशनम् ॥ राज. ति। विका. ३.1 अपिच- २त.दोणेघु कासे ट्रोगेषु चतेषु ध। मधुराधिपानौनि सशी बलकराणि हतचूर्णकः। पुं । सोमलतायाम्। कयिन् । घ" च मू.२० प.. हताधिमन्यः । घु। सञ्चातिगत रोगभेद। हंसाधिः । वो । हिडे । रशनालुकायाम् । लक्षणं-“उपचापाददि ययाधिमन्यो पाताम: वे.निघ.. सादयति प्रसन्न । राजाभिरगामिासाध्य एष हता- धिमन्यः......." मा निः। इंसाण्डम् । हो। साउने । शामत जिस । गुपण:-अतिनत्यम् पतित ह वात पाके लघु हनुः । पुं। व्यापी। शाम्बे । उणा । सरं सर्वरोगहरच। रा.नि.न.१९ । राज ३५ । हदनम् । की। विहाचागे। शा। श्या कः । हंसाभिमुख्यम् । को। रौप्यधागो । रा.नि. हनौलः । । दैतक्या । र.ना.। व.११.व.। हनुः (नूः)। स्त्रो। साविलासिन्या । इत्रिना। हंसाहया। स्त्री। समाद्याम् । शनि।। प.टी.भ.। रोगे। अम्। मृत्यौ। जटा.1 पुं। स.चि.१८षः। च.द.गन्धि.चि.ममतावलेले । नखीनामगन्धद्रव्यं । रा.नि.व.१२। हंसिका (सी)। स्त्री। सपनाम् । श.र. । हनुग्रहः। पुं । समानवातव्याधी। निदानादि मुन्नपयाम्। वै.निघः। यराट कर्मदे। समि। यथा-"जिज्ञानिलेखनाचकमवणादमिषातयः । ग.नि.३.२३ । कुपिती हनुमूलम्यः संसयित्वानिती । करोति: हंसिरः। एं। मूषितभेद । तद्दष्टे "हमिरेग्णा विहतासलमथवा संहतास्वसाम् । इनुग्रहः स तेन विदेषः जम्मालोमा।" ए.कल्पाइन । सात् भागभाषणम्" मा.निः। शस्य ·हय । १८२ ) हरि निघ.. वातव्याधी, पत्र इन संग्टहीती निरखी लामा हयवाहनशकरः । । रतकाशनाना सावया नद५५ । द्र दासिनन गए । श.च. । हनुमूलबन्धनास्थि । की । इन्वस्यिमूलयो | हयवैरिः । । महिये । वै.निधः । बन्धनभूतयोरम्योः । च गा.प.। हयशाला। की। पयशातायाम् । हनुमोक्षः। '। दन्नगतमुखरोगभेदे। निदानं हया (यो)। म्बो । अश्वगन्धायाम् । रा.नि य. यथा-"वातेन तेस्तेभविस्तु हनुमधिहिराः । ४ । घोटकरा । जटा. । खञ्जरिकायाम् । हनुमोच इति न यो व्याधिरदिशलक्षय:॥" म.नि. हयागारः । पुं। प्रथमालायाम् । नकुन्द. १०८ । १६घः। हन्तुः। पुं। मृत्यो। हो। हयानन्दः । ई। मुर। मू । रा.नि.व.१६ । हन्नः। वि। सतपुरीपोत्सगें। चमः । हयायुर्वेदः। पुं। अश्ववैद्यकशास्त्र । तच शालिकीव-नकुल-जयदत्त-भीनादिलतम् । हवस्थि। की । हनुदेशास्थान। टिनन हयारिः । । वरवीरे । र.मा.। शता .या हयाशना । स्त्री। गल की। श.चः । हपुपा । स्वी। यपिगद्रव्यविगे । मा च मरोच. हन्तवद्दीचरुग्णवणां। हनुपफल ति याता। दयाह्नता (हा)। स्त्री। अश्वगन्धायाम् । है. हिं होहवर। See हवुषा । हमलः । पुं। कलासे । निमाम् । वै निध, । हये। पुं। यबे । रा.नि.प.१६ । हयः ।। घीठ के। एम. हय्यङ्गवीनम् । नौ । सयोजानते । दै.निघः । हयकातरा (रिका)। स्त्री । चरन कागरिका- हरः । पुं। गर्दौ । शब्द कल्पः । वृते। हिं घोड़फाटा । रा.नि.२.५ । हरजः। पुं। पारद। अप.ध्व.म. “हरन हयगन्धम् । सी । कायल पणे । रा.मि.१.६ । भुजगसोहम् ।" हयगन्धा (न्धिका)। स्त्रो। अचगन्धायाग। हरणम् । को। शुक्रे । स्व । वराटके ! उगा- र.मा.। च दनुपाधिकार। वनयमान्यां। वन- नन्ले । शब्दकल्पः । भुजे । मः। यांनान । रा.नि.क.(.! हरतेजः। सी। पारद। रा.नि.३.१३॥ हयतः । पुं। करवीरचे । वै.निघ. । हरप्रियः। पुं । धुम्रकहये। व.निघ.भ. हयनी। स्त्री । तेजोवत्थाम् । (खवटा । वै. घयचि. नमरवरानगगाई। निघः । हरवल्लभः। पुं। शुकधुन्तुरे । (खजून।। हयपुच्छिका (च्छौ)। स्त्रो । माषपर्खाम् । गावानी । भमः। हरहरा। खो। हारहरायाम् । २८ । हयप्रियः। पुं। यवे। है.च.। तकरवीर । दापायां। गन्दकाल्पः। म.नि.३.१० । म्बी (या)। अश्वगन्धायाम् । रा.नि. | हराक्षम् । की। रुद्राद। रा.नि.व.११ । य.४ । खनाम् । रा.नि.३.११ । यो । थे.निघ हरिः। पुं। वियो । मे। अमः । शुकपतिशि। हयभङ्गया। स्त्री। पिण्डोखर कायाम् । वै. जिला नागी। मिहै। रा.नि.व.१८६३ । सबंटे। निघ। भये । विका.। वो। मुन्द्रे । । वै.निघः । हयमारः (क:)। पुं । करदोरहे। रा सपें। इसे। मारे। कोशिले । शर। वि। नि.व.१०॥ वै.निघ.भ.प.सा.चि.प्ति. हरिद्ध। है.च. सागररसे। अयं व्रगदारगः । १.म.३६१. । हरिकान्तः। पुं। घोटके। विज्ञा-। स्त्री हयसारगा: । । प्रत्य। श.च.. (न्ता)। वि वान्तायाम् । कान बननाजिना हयवरप्रियः। पं। कदम्ब हो । गिमः । ना.नि.व.५। वे.निघः। प्रम।

·. । ११८५ ) हरि हरिगन्धः। ए। कड़मागचन्दी। वे.निनः । निव.१० । विजयायाम्। मिक्षि। तरायिका. हरिग्रहः । पुं । अवस्य यहविशेदे। लवणं याम्। उप । वै निघः --"क.म्प ने पूर्ववायम्तु निरालो यस परिमः । हरितम् । लौ । स्थानियके । गाजिाना। रा. पशालग्रो सकम्पय विद्यते हरिपीडित" न. नि.व.१२ । कालिङ्ग । उद्रमूख ! वैनिधः । द.५०.. हरितः। पुं। मन्यानकवणे। रा.नि.व.८ । यो । हरिचन्दनम्। की, '। कीद ए देशप्रसिद्ध प.मु.। नौलटूायाम्। वै.निघः । सिहे । शब्द: साविधचन्दनान्यतमें चन्दनविगे। माइगन । कल्पः । सविषमण्ड के । विषारू दाई । सु.। तत्पर्यायाः,-राई इन्द्रचन्दनं दिण दिवि हरितकम् । की। माये । पाद्रं कादौ । पम.। महागन्ध नन्दन लोहितनं। गुणा:-तिक हिम - "अन्यत्र मोसहरितक गुष्कगाकफन्नभयेभ्यः।" घ. विजाटोग्यमचं रक्तचन्दनवक्रमानिलहर। रा. सूअ.1 दि.व.१२। को । कुडु मे। मे. । रसचन्दने । रा नि. हरितच्छदः । । थेवगियो । ( नबिना। व.१२ । पसगरे। हन्ना.। सद--७॥ हरिजीवकः । पु । का। शनाय हरितनेत्रः । पुं। उनके । । विका.। छ । वै.निघः। हरितपत्रिका। स्त्री। पाया। गङ्गापता। हरिणः ! पुं। मगे, तामवर्गमगे। जवनिन । शाकविरमय, स्तमाक । रा.नि.व.१० । तत्पर्यायाः,-मृगः युरः नातायुः जिनयोनिः हरितयवः-। ए निःस्थये । .निधः । पजिनयोनि: गृहीतसारण. पन नः पृषतः पृथत् हरितलता । स्त्री । पापोलताया। वैनिघः । भोरुहदयः मरः घामलोवनः कुरजम: सम्यः हरितशाकः । ए। शिग्नशाको। म जनाव प्यः रिश्य: रिप्यः भारद्र. एप: एपकः काव्य- मादा रा.नि.व.01 घातनः पसार: सुलोचनः । तस्य पक्षीदा यथा हरितक्षेत्रा। स्वौ । गहापां शकि- - "प्यः खड़ो रुरुधव पृपतश रमतथा। हरिपमानव: स्यादिनः हवः प्रकीर्णितः" दिभव । रा.नि.व.१०॥ फरक ईपत्तामः सादनतुल्याततिर्महान्। ऋथी हरिता। सो। व्यायाँ । मे.। जयन्याम् । नीला की लोके सरोग इति कोषित.। पतयन्द्र- बौनि रा.निघ ४ । हरिद्रायाम् । रा.नि. विन्दुः स्वावरिणात् किसिंदरूपकः ॥ न्याहु 4.६ । कपिलद्राचायाँ। नीलोया । रा.नि.व. विषाणोऽय शम्बनी गधी नहान् । राजीवस्तु रागो ८। पायाम्। दतगाद। रा.नि.व.१० । जयो राजिमिः परितो हतः॥ यो मगः महीनः ग्राहीपे । विगौलाक । व.निघः । सात स मुखीति निगद्यते ॥" ए.मु.। "हरिणस्ताम हरिताल(क)म् । की। पोसव-खनिजोप- उस्यने ।" स.मू. ४६.। गुणा:-"मधुगे मधुरः पाके दोषोऽनलदीपनः। शीतली वदविप्त : विषभेद। निजाम। तत्पर्यायाः,-विखगन्धि सुगन्धिहरिणी लायुः ॥" कणस्य गुणा:--"एप: पिनर पिचरका पिनलं पीतलं चल पाल ताल काशयो मधुरः पित्तासकफनाशनः ।" राज.३५. । कर गोदन्तं पीतनं नटभूषणं नटमण्डन इरिवीज "एएस मासं लघुशीतलप्यं विदोपहत् पड़दछ सिद्धधातु: लोमहत् वमपरक व पीतं गीरोचं चिदा वेदलं नाल के कनकरस: काषनक रुच्यं । कुरामा मधुरस यइत् कफापह पित्तहर विड़ालक विनगन्ध पिपिसार गौरोलखितं । सस्नुन् ।" रा.नि.व.१७॥ हरिणाक्षी। स्त्री। हविलासिनीनामगन्धद्रव्ये । प.मु.। तच्च पवपिण्ड दिन विविधम, तयोरादा नौ । भ.चः। ठम् । गुपा:-"क्योरा मुः श्रेष्ठ ततो हीनगुणं परम् । वर्णवणं गुरु दिग्धं सपनाम- हरिणी। स्त्री। मृन्यो । धन,। मञ्चितायां । परवत् । पवाख्यं तालक विद्यात् गुणा तट्र. रा.नि.घ.६। सर्पथियाथाम् । गर्भय है। रा. सायनम् ।। निष्प पिड सदृशं सम्पसल तथा - ·हरि [११८४ ] हरि गर। स्त्रीयार के बल्प गुगए ववितानकं । ga.) नाममयात कन्दीषधी। इनन् । हि इटों, हरितालं कटु विग्धं कपायोग' हरदिप । कण्ड. इन्लदो। मं खदी। के परमिन । तें पप । कुहाररोगावयाफपित्तकपत्र पान " म. रम. दा. हन्नद । गनः हदद । तत्पर्गायाः,-निगाहा धा..। तच्चोधनादि यथा-"तालकं पादरी काञ्चनी पीता वरना यामिनो क्षपदा क्षमा यहा संघर्य काशिक विपत् । दोडायबग यानक वमदिनो ईमरागिपो गमपलाशिका सुवर्षद त: कुमागले रन । दिनदि पदयामं याम युवतिः युवती माग्न प्रदा कावेरी रमा वादती वेफले भन्ने । दोलायचे चतुर्थमं भमोमतं न गौरो जिा पौतवालुका हेमरागा भगवामा टोपकत् । तथा लादाराम.लिला: मियटन धांगी पीतिका रजनो निशा महतो पहला लव गुडम् । तानकाईन मंमया छिमूषा सम्निो राविनानिका हरिम् रञ्जनी नवर्षा निरोधयेत् । पुटेत् पातालयन्त्र या सच पतति सुती शिवा दधरागा हलदी दरा वराङ्गी निग्यम् ।" रस.पि.७ प.। अनेटा वपंदादीपविवा हरिता विषत्री पिना हरितालः (लुकः)। '। स्वनामयात रचि. मनव्या मला तुझो: भदा गिफा गोभना शोमा विगे । ऋखना षु । हिं हरियाल। गुपा:- समगादया न्यामा नयन्तिका। गुला:-कफ- "हरितालीयविटक: स्यात् कपायो:शिदोलनः । पित्तासगाय कण्डू बग्गापहा । राज. । कतिमीणा रकपित्तशमनम् शानी वात कोपन " राग. कफवातास्त्र कुठची नेहकण्ड नपनी दर्गकरी व । ३प.। दायां । व.निघः। ग.नि.व.६। च.द.कफच-वि.। हरिद्रा एतुर्धा हरितालिका (लो)। की। इञ्चांपाम् । हरिद्रा कपरहरिद्रा वनहरिदा दामहरिद्रा पेति । विगपाः पाये मृग्याः। वकृतिः दवामद विका. 1 मे 1 खुलवायाम् । विग। मृग्या । हरिटा क्रियते म्युला छदै या कुछ म. हरिताश्म (न। की। तुन्यई। इंटछ। हविः।" अप। रा.नि.२.१३ । हरिद्राहः। पुं। हरितालपचिन्।ि शख्न हरितानः । पुं। अन्य दुष्ट ग्रह दे। तदा रहीत पकमात् पचपो रहा दिन्दवी भवन्ति । हरिद्रादिवर्गः। पुं । हरिद्वा-दामहरिद्रा ग्रासइपय जायते । न-द-५०प० । यद्यात कलमी-कुटनीहर-द्रव्येषु । गुग्णा--पामाती- हरित् । स्त्री। हरिद्रायां । रा.नि.व ६ । ए, सारन: दोषपाच फ: द.सफायवातम्तन्यदीपन । की। मे। मे। । हन् । पूजा है.प. 1 वि। वा.सू.१५था। भासवणे । हरिद्रायम्। को। हरिदा-दामहरिद्रयोः । हरिकन्दः । स्त्री। पन्दविशेष । वै.निधः । पिण्डा एका, पपम्प वासंतान्या। पय: । वा.सू. हरित्पर्णम्। सो। मूलक । स्ना। ५.सु. । हरितादि। हरिदाइययध्यात......" हरिद(क)संः । । हरिदकुश, शरपवकी। हरिद्रापञ्चकम् । को। हरिद्रामहरिद्रादार । तत्पर्यायाः, खुरएमः हिच्छदः हरिद्रागटीविकट्तेपु । निघः । पृघुइद: गौरी सदर्भ: दोपत्रः पविक्कः। हरिद्रापत्रकण्टका। मौ। दायम् । मात्र गुणा:-दर्भमशाः । रा.नि.द.८॥ रदिया। वै.निध। हरिदश्वः । । सूर्य । अर्कहने। पदिन्न हरिद्राभः। पुं। पौतशाल । Catगान । गा। मम.. कर्परे। श.च. । त्रि । पीतव। हरिदर्भः। पुं। बाशभेदै । उ म । भा.। हरिद्रामहः। पुं। पित्तजन्य प्रनेहभेदे । अब See कुशः। रोगो सदाहं हरिद्रावर महति । स.नि.६.। हरिद्रकः। पुरिदाह । वैनिघ.। हरिट्ठः । म्रो। दारुहरिद्रायां। मनितिमा । हरिद्रवः । पुं। नागदेशरवणे। विका.! महलदिवा। कं विलिनु । तत्पबाया:,-पौत. हरिद्रा (द्रो)। बी। (Curcuma lon काठः पीतक; पोतकदमः पीलदारः कदम्बका धू । एच.।

·हरि [ ११८५ ] हरी मुपुप्पः सराहा। गुला:---भोवलः वित: मङ्गल्यः --कपाय: मधुरः पिच कफनः रक्त मृव-रोगन: यान्तिपित्तन्नः देशकान्तिकरः पल्य: नानात्वन्दोप शीतम्ललप: दीपनय । रा.नि.व.१६। नाशकश । रा.नि ब-र । अम. । सा पञ्चधा-सैव हरिमूला। स्त्रो। मालपान । वै.निघः । कालीयकः प्रोक्तमतया कालयकोऽपि छ। पौतद्शहरियालः। । हरितान-पक्षिणि । शनिदान इरिदृश्य पीसदार रूपोसक। दानों-गिभागुणा किन्तु नेव कर्णास्वरोगगत् ॥” भा.। । हरिनामा.(न)। पुं। मुझे। पूरा विका. । हरिलोचनः । । वर्षटें। शिका.। पेचके । शब्दकल्पः । हरिनेत्रम् । तौ। वेतपद्म। रा.नि.य १० । हरिवल्लभः । । मुकुन्दहई । भूना यूटमा । पेचके । विका। हरिन्मणिः। । सरकतमयो। पामा प्रति गोछ । स्त्री (भा)। जवापुष्पहो । रा.नि.व.१०।२३। तुलसीतचे। रा.मि.व.१.॥ खोके । रा.नि.३.१३॥ इग्विासः। ई। पीया राजे। बीउ हरिन्महः। पं। हरिमुष्ट्र । शनिम्न । रा. जोगबान । रा.नि.य.४ । See मार्कपः । पनत्स्य निवार See हरिसुतः । इथे। मद.१.५। हरिपर्णम् । की। कृष्णचन्दने । प.सु. । मुलके ।। हरिबासुकम् । को। एलवालुके । हरिवीजम् । ततो । हरिताले । गटा. । “करि- हरिप्रियम्। को। उशीरनामगन्धद्रव्ये । शक सारायं लक्ष्मीवीर्य मगःशिला पारदं शिक्ष. व रा.मि.व.१२। कृष्णचन्दने। कानिया । वीर्य स्याद गन्धर्व पानसौरमः।" वाई। श.द.1 एं। यामाकधान्ये । शैमाधान ।, हरिहरः। एं। रसाधिकार-रसमणिकार। प-मु.।. कदग्पवये। र.मा.। पौरा-भराजे। हरीतकी। स्त्रो। (Terminalia chebu. भीक जोमद्रास। रा.नि.व.४ । See मारः। la.) Chebulie myrobalan. स्वनामस्वात. विशु कन्दे । रा.नि.य.७ । करयोरहो । पन्धु नौव- फलहो। रुद्रीउदीगाछ । हिं। महिला। ३। वास्नी। रा.नि.व.१० । । मौर। के पणिले । करकापेछ। उत्. परिका, रा.नि.व.१८ करेड़ा। दा. हि काला । सा. कड़क । तर हरिप्रिया। स्वी। तुलसीह दे । रा.नि.प.१० । पय्यायाः,-अभया पन्यथा पप्या वयःस्था पूरागा - खर्जुरीहई। थन गोछ । रा.गि-य.११ । अमृता हेमवती घेतको यसो शिवा सुधा याायस्था पक्ष्या रसायनफला नया विनया पापनी हरिवालुकम्। को। एलदानुक । पग- प्रपया प्रमधा भाका पमिया बनरिक्ता शहर दन्कि । प.नु. रा.नि.प.४ । सुधीलया पेतनको रोहिणी मोनिका जीवन्ती हरिभद्रम् । को। एलवालुके । बनवामूक । गोदप्रिया मिपावरा मिपनिया मापदा नीच्या श... Sec एनवाखुकम्। देवी दिया। सा. गुणा:-रीतकीफषम् पद्ध- हरिभद्रकम् । की। कुछौषधौ। कूड़। ये. खीमनं (पथात् मलपाक कृत्वा बन्धन भित्वाधी हरिभव्यकम् मिधः। नयति), तथा रसायनं भोधन। हरीतकी हरिमन्यः। । पग्रिमन्ये । गनिनि। प.मु.।। साभदा-"विमया रोहिणी व पूतना चामता. भया। नीयन्ती घेसदी घेति पप्यायाः रसा.सं । पप । शंका गी। रा.नि.व.१६ । भातयः ।" सास विजया भलावुकता सर्वरोग- हरिमन्यकः (जः) । । पप। प.टी. शिता प। रोहिणी ना वपरीपणो च। पूतना भ.! पम- जप । कान मूत्र । हे.प. । पस्थिमतो सूमा मलेपे दिसा । परता मांसला हरिसुहः। पुं। (phaseolus mungo.) शोधनोप माया पधरेखान्विता पप्या ध। भारदमविशेषे । घानिश, शनिश । हिं हरि श्रीवरती खपच सर्चरीगहिता । समी मुङ। मं हरियरमुंग। क हसरु सरु । गुणाः विरेखा चय प्रश्ता घ। पुमः यतका मदन सप्त 149 ·भवति। . हरी [ ११८६ ] इप पतयो बिधा, तयोः शुक्ला पछुनायता, कृष्णा | हरीतकीवीजम् । को । हरीतक्यम्यनि । चैदानला। पासु कम्यायिन सादन कम्याशिद श्वोज्दीन यांन। गुया:-चतुष्य' गुर वाम गन्धेग कसायिर्शनेन कस्यायिच स्पर्शनेग भेदी- पित्तवया य.मिधः । ऽनुमोयते। चैतकोतरमूख सप्तस यम्य कस्यचित्- हरीन्द्रवैशेषिकः । । वैद्यकन्योद। स्त्री प्राणिनो विश्वनं भवति। एतस्याश घेतल्या (का)। रेसकायाम्। बद। च.मू.प.गिरी. धारगन मरी यावत्तिष्ठसि तायदेव सस्य विरकी एपा राणा-मुकुगार-क्शानामौषध- विश्चने। निगुण्ड्याम् । निमिन्न। कम्पिलते। हेषिणामतीय प्रशसा प्रामु प सप्तनातीयहरोत दगांति। वै.निघ शिकाधि नसे। गोधु विजयव प्रधाना सुखप्रयोगा सुलमा सघ हरीपा (सा)। स्त्री। मांसव्यन्ननभेद। # रोगेष भस्ता च । हरीतक्या स्वादुनित यापायरस पास। तापायाविधियंया-पाकपावे तु गति सहायग पित्तहरत्वं, कटु-वित-कपायरससहावन मासखणानि नि:धिपत्। पानीयं प्रचुर मर्पि: पित्तपरत्वं, पटुगिसकषायरसमजाम कफारत्वं, प्रभूतहि-जोरकं ॥ हरिद्रामादक गुठीखषण. बबरससहावेग वानमागित्वचाम्नि। स्वभावस एवं मरिचामि च । नठुलाशपि गोधूमान् जम्बोरा मभाषसिद्धमस्या यापनाशित्वम् । तथास्या मलम रसान् वहन ॥ यया सानि यस्तुगि सपकानि सायुषु छन्ने त्वचा पस्थिषु घ यथासंख्य वाम्म भवन्ति हिरा तथा पचे निपुणो यामपस्थिति. विककटूत्क टरसा व्यवस्थिता एव । या हरीतकी यंपा । गुणाः-एषा उरीपा पलकत् वातपित्तापहा नवीना स्निग्धा घगा हा गुरुय, या घनले गुरुः। शीतीपा गुमदा पिग्धा सरा सधाग. विध मिमन्नति, सैव प्रयता गुणदा प। हरी. कारिणी" तकीचमानिधिः। पिरमेयनेन मनधिः। पासवनम कौठपहना। भजिसेयनेन च हरेणुः (क)। पुं। अपञ्चपके । ददशेला । भिदोपमामित्वं भवति । भीमनेम सह हरीतकीसव. प.मु.। पर्यटके। कनाद्ज़। पै.निघारम. नेग बुद्धीन्द्रिगन्नेरुमं यखं वातपित्रकफमाशः मल- सत्याग हत, पाचादितने । : पयःपिं गुरु च्यादि मूवधिः मयति । भोगनीचर भवनानपाम. मोदर । कलाये। नद्र। रा.नि-य-१६। "शत- कारावासादिदोषशातिराश भवत्येव । लपनि पुप्या-हरणमिः।" घ.द.प.च.चि.। मधिमा फफनाशः, शकरया पिलगामः, घृतेन घरेणुका । श्री। रेणुकायाम् । बन्द | रा. पातमरीगमायो गुहेम प सम्यरोमगाशी भवति । नि.य.६ । सु.सू.३८च. पिप्पयादिः। कलायभेद । सपा पोदिषु पट्स पातुप यथामामं सैन्धवरकरा पवन दांत्र।रा.मि.य.१४ । स..(ए। पठौपिप्पलीमधुगमपणीया। केवल मेव पया हम (न्) । झो। भायाम् । भार । यानाशयानादारगिपीतिपित्तलयिमुना- धर्मेटः । ए। एपे । शब्दकल्पः । भोषितगर्मिययन कदापि स्रोतको व्यवस्रेयुः । मा.पू.१म, । "रस्य भवने माता रितार्यः। पं। विभीतकाक्षे । वै.मिघ.। खभावतः । हरयेत् सर्वरोगाय तेन पीता हरी- इयचः। पुं। सिंह । रा.नि.व.१९ । तको ति निमतिः। "यीमास्थितिता मधुरापः। । मदनफलहो । मनांकानन गाए । सदन्तः । त्वगभगरा: मा कटुरुणवाया। मांस रा.मि.य.८॥ भतशम्भकपाययुक्ता परोतको पक्षरसा प्रतेयम् ॥"हकोतिः। पुं। वैद्य यासारयन्यकारे। रा.नि.व.११। “पौर्किगो सचमुमः स्त्रीमद्य. विषकपिशाः । सेवरमामयामते घाट पाहिलाय हर्षणम्। को। शुक्रधाती। रा.नि.व.१८ । ये" प.चि.प.। मालहरोतवयाम । शनि- पुं। नेवरोगभेदे । शार। रुद्रौख्यो।सं. पो.पि. पग्निमुखरूपों। हर्ष(पि)णौ। स्रो। पापियाम् । प्यांगा- परीतकोतैलन् । सो । रोतकोफलोजयतेले । गी। वै.निघः । मनाया। मिति ! शब्दकारणः । गुणाः-भीतलं कायं मधुरं फट सर्यच्याधिहरं पणौनिया। स्त्री। सुरापानगन्यौपादया- “ए नामाविषलग्दीपन रा.नि.प.१५ । झियाम् । “माविधीम्य मसो मा शरीरमवन्य ·क्षे.निधः । [, ११८७ ] या । योन्मदात्ययं समादिष्यते पंधी क्रिया ।" अमः । तत्पर्यायाः,-रकसन्याकं रमसौगन्धिक वा.चि...। रोचना पल्पगन्ध सोमाल्य रतकैरवं । हर्षयित्नुः । पुं। पुधे । तो । खएँ । मे. । वि। | हविः । । अनिनन्यवचे। मंगछ । र.माः । पजनके । इविः (स्) । लो। दृते। रा.मि.व.१५ । पन्ने। हर्षसम्भवम् । को। यो । वै.निधः । जल । शब्दकल्पः। हर्मुलः । पुं । मंगे। हविमण्डला। स्त्री । रक-मालुपायान् । हलच्छदः । । कृष्णशियो । संग गणिना। हविर्गन्धा। छौ। शमीहई। रा.मि.ध.८। ये निधः। हलदी (घो) (का)। छौ। हरिद्रायाम् । हविर्सन्थः । । गणिकारिकायाम्। रमाः। रा.मि.प.द। हविष्यम्। को। एते। पिकाः । हलराक्षस्। की। माहुल्य तपै । रा.मि.व.४ । हवुषा । स्त्री। खमामल्यावफले । खूप कम। हललोमशम् । रो। कामोसे । रिजालन् । हिंडौहवेर । के सोधेर । म यरडुपथ्ये । एतत् फलं रा.नि.५:१३॥ विविधम् । तयोरेक मत्स्य सदृशं पिसगन्ध, पितो. इला। तो। मछ। लगाने। अनेकार्थकोषः । यम् पथस्यफलसहशम् मत्यगन्धध। प्रथमाया: लाखकोसो। विवालिया। भेषा ठचि. पाया:,पुषा इमुषा विना विसगधा विन. पड़ बिटुले । भिया। द्वितीयायात स्वल्यफला कात्री भाइच. माशिनी सोहमचुः विषको कफनौ पपराजिता । इलाइलम्। सी, ई। विपदे। प.मु.। “पुर्वा तु पञ्चमात्रौ सादपरा सप्तधाभिधा।" जनस। पिनाई। सिका। उसयविधमेष फलं गुणैस्तुल्यं केवलगाकारतो हलिनकः। । केतकर। रागाहपः । भिन्नम् । भा.। गुष्पा:-कटुतिकोणा गुरुः शेम. हलिनी। स्त्री। लाइलिकायाम् । विषनाग वपासनी प्रदरीदरविड़ मन्धरलगुमाशोनी च । रा. मित्रा प.मुः। नि-घ.४। गुष्काममुकुने । म. मियानन्दरसे। इलिनीप्रियः। पुं। कदवथे । दाम भाए। इसन्तिका। स्त्री। वशिकटिकाया। याति, १५.। मल्लिकापुष्पह। हलिप्रियः। पुं। कदमछचे। पमः । हसन्ती। स्त्री। मल्लिकायाम् । मे। हलिप्रिया। स्त्री। मदिरायाग । मन, सीहस्तः। पुं। करे। शंछ । स तु गर्भस्थस्य मास- रा.नि.३.१४। ध्यैन भवति । वत् पाया,-पापिः समः भयः हली। स्त्री । कलिकारी तुपे । विवामित्रा । पशाख: करः कुलिः भगादलः। रा.नि.व.१८॥ रा.नि.व.४ । भेष-कर्णरो चि.। मद्यसामान्ये । इस्तज्योडिः (डी)। पुं। खनामख्यासमता- रा.नि.व.१४। कम्दशाके। दबाज़ हिं में हावामीड़ी। इलीनः। पुंशाकये। उन गौछ। श. गुणा:-रसमन्ववत् वश्यकच । रा.नि.व.०। प. केतकात। प.स.। हस्तपर्णः । । ररण । वै.निघः । हलीमलः । । पाण्ड रोगभेदे। तस्य लघणं हस्तपुच्छम्। कौ । पारपुछ। राजद्र -"यदा न पाणीप: शारिस: ग्यायपीषयाः । लाश चिका. पलीसाक्षयसन्दा मन्दामित्वम् मृदुधरः । स्त्रीप्व- पोऽनमय दाहस्ट पामधिर्भमः । सलीम तदा इस्तमानम् । हो । पामध्याइलिस्पर विस्टते पापौ। रा.मि.क.१८॥ तस्य विद्यादनिलपिजतः ॥"मा.मिः । इसकाम् । की। राफसार । मांग मान ।। इस्तसन्धिः । नौ नपिणः । .निधः । ।

·- - - पादकस्य.. इस्ति [ ११८८] हस्ति इस्ताङ्गुलिः । । कराहती। शाउन हरितशणा। म्रो । गमपिप्पस्याम् । वै.निघः । बहिन । मरिमः । हस्तिकोलः । पं। राजयदरे। पै.मिघ. । हस्ताक्षनः। पं । परवीगा। ३.मिचः । हस्तियोलिः (ली)। पं, घो। यदरीदें । घस्साभरगाः । । मणनिम। म.फटा.४ खागिदिन्दा । नामकोलागि पृथ्वया। प.मः । प.I Sec मपं: इंस्तासन्नकम् । को। परस्यायनलीफले। इस्तिकोगातयी। मो। महाकोपागययाम् । भूनन । ये.निघः। हरितः। एं। पदसौतम। गजे। पजमोदा-हस्तिघोपा । म्रो। महाकोशात कोनामफ. याम् । य.मिध। शामविशेष । धन्ना । हिनेनुपा। में पारिस- हस्तिवान्दः । । कोहणे प्रसिद्ध म्यगाम. दोलका। के परसोरे। सम्पर्यायाः,-ऐगी ग्यारागभयान्दगा। शेगाव मा गम्नि- मन पप्पा सुपौरिका महाकोशासकी। गुणा: कन्द। कं मसिरसियगडे । यस्पोया:,- -निग्धा मधुरा सामागवारातत् या समिफरी नपरोपको चरा.गि.१.१ रक्तपिमानिननो च। दक्षिपव: म्य लकन्दः अतिकन्द का इस्तपत्रः पति- पवः इतिकर्ष: सकर्णकः त्वग्दोपारिः फटान्ता भा.प.म.गा... गिरियासी नगाययः गमकन्दः नागमान्दः । गुणः | इस्तिघोपातको। प्रो । अन्तिघोषायाम् । --काटुरूपकफवातरोगम: वन्दोपहर: महाय.. र.मा. विविसपनय। रा.नि.प.01 "म्ति कन्दी गरयों की हस्तिचारिणी। नो। महायर । रुद्र- प्रमाद्विपदी मः" परिसदप.। दंद्र रा.मि.-1 इतिकरवः (कः)। । मसायरमा इस्तिदन्त(क)म् । ती। मूल। गा । प्रश्न पत्रमा रा.नि.व.र। रा.मि.म.भ.मा.। इस्सिकर्गाः (पन्लागः) 1 गजकर्णकारका हस्तिदन्तः । । गुल है। गूगा । कारिदनो। पपलामभेदे। भूपलाय इति लोक । विदा नाम । ते। विरामदपुटु । म.सू.३६५. कफ- योधने। सदगुणा:-"न्तिकारः पर प्योमधा- हस्तिदन्तफला। स्त्री । एवोगदे । जाद। रा.नि.व.01 युधलवदनः।" राज.६पः। एरपाई। मे। करए। पै.निप.प्रमो.चि. विलम्बियायोगे। हस्तिदन्ती। स्रो। महेन्द्रवादग्याग । स. सिकन्टे। शेमा मूला। रा.नि.व.01 एरादीश दन्त्याम् । निषः। शहरफनगीन्यायाम, नाग- सेनं मूल कतलयत् । See विभौराकतनम् । दग्याम । दज जामुन प.म.भ.। इस्तिकर्णकः । पं । किंग क्स वभेद । इलि., इस्तिनी। प्रो.। ममेन्द्रवायाम् । नानाना शारः। ब्राधानगा। इम्तिगुणी। महाफरने । हस्तिकर्णदलः । । जति कर्पपलाश । लिः । श्न स्वता । ये निघः । करिग्णाम् । शरिनी। हस्तिनीतम्। को। समिमीनवनीता- इस्तिकर्णी । चो। कामातुके । वै.निध.भः । ते। राजिनीन पन घि। गुपा:-कफपिन- पाए.पि.। या.व्या पि षड़योतिगुण की। विषकमिन्नं कषायं पधु विटभि सितम् पनि हस्तिकक्ष्यः । । सिंहे । न्यानं । शब्द कास्पः । फारस । रागि.प.१५ । कपभवीटभेद मागिः । हस्तिनोदधि । को। यारिणीदुग्धमातदधनि । इस्तिकारवी। श्री। पनमीदायाम्। वन राग्निीत्र नन्न टेन। शातिनीदक्षिा के पगानी । रानिया पायमोसर । गुपा:-सपायरयूपा पनिम्न भार। दमनाना प.मुः।

·हस्ति [ ११८८ ] होट. रुचिदं कान्तिदं यलासरोग, योर्यवईम बलदक्ष । रोगो मचगातावदगुपच मेहति। मु.नि. रा.नि.व.१५ । हस्तिनोदुग्धम्। सो। हसिनीजातचीरे। हरितरुचिः। । वैचायलमनामयन्य कार। हासिनीन म । महाशिनीचे दुध । के पानेय-हस्तिरोहणका। ए। मक्षा करो। वह दातु । गुप्पा:---मधुरं पुष्प गुरु कषायं खिग्ध' नगा। रा.मि.वर। स्वर्य पारं शीतलं पाण्य पलयमा । रा.नि.य. हस्तिलोध्रकाः। '। लीधी। रा.गि.य-८ । हस्तिवारुणी। स्त्रो। महाकरजै । .निघ. । हस्तिनीनवनौतम्। सो। सिनीदुग्ध- हस्तिविपाणकः (णो)। पुं, स्त्रो। फदली. भवनवनीते । शसिमीत्र झक्षत्र मधिन । गुण: से | रा.नि.व.११॥२३॥ कषाय शीतल लघु वितं विष्टभि समितं काफ- हस्तिशुण्डा (ण्डिका,ण्डी)। स्त्री । स्वनाम- पिन रा.मि.व.१५॥ वारातुद्रधुपे। शकि। मंका नेलवाल, हस्तिपत्रः । । इति फन्दे । रा-मि.व.०॥ मलदावरे । रात्पर्यायाः, इस्तिनी भूकती गणे- हस्तिपर्णः। पुं। महाकोषासकाम् । धन्न । च्या नागदन्ती मागशुण्डी गुडो धूसरपत्रिका भा.पू.भ.शा.प. गुणा:-कटपणा सनिपावञ्चरो विषनाशिनी । हस्तिपर्णिका (नौ)। स्त्री। रानकोपा. रा.नि.व.५ । सु.चि.३२ म. भूम्यामलक्याम् । र.सा.सं. इन्द्रवारपोलतायाम् । इशाननंगी। गागणा- सक्याम् । रा.नि.७॥ हस्तिपणी। म्ती। मोरटलसायाम । ना. याम् । वै.मिधः। दहा । प.मु. । मूर्यायाम् । र.मा. । कयाम् । इस्तिखामकः । । राणधान्यविशेषे । शडिया होम गाछ । रा.नि.व.२९ । शेगा। गुणाः-श्यामाकवत् । प.सू.२७५० । धातु. इस्तिपात् (द)। एं। पिडाली। दांगन- शोपप: पिश मन्त्रः वायुवईमः क्षय । राज. । Cश दहा पमु । इस्ती (इन्)। । स्वगामारी विलम्बित इस्तिपिप्पली। सौ! गापिपल्याम् । स. मातीयकून परपाधिशेष। शौ। हिं हाथी। विभूल। प.सु. पषिकायाम् । रसर. पारो- नसचिसयो नामयः ; यथा-"भद्री मग्दी मगो मिश्यराखी गमजासयः।" ई.प.। राननिघण्ट स्तु हते। विविधमार भद्रमन्द (न्द्र)मगर्भदैन। सम्मासगुपा: इस्तियुपा। स्वी। यादलोवथे। भा.। -गुर स्निग्धं याराल से मकरं पुष्टिकर दुर्जरम् हस्तिमगधा। बी। गनपिप्पल्याम् । मे.निष. । पनिमान्य करन। रा.नि.क.१०१ "म्बाहम्न- हस्तिमदः। ' । गजमदे । दाक्षिणात्ये खनामा लवयस्तेषां गणः मामिलापहः।" मु.सू.४६प. । प्रसिद्धपीपधिविगे। गुणा:-भिक्षस्तिताः पप. जतिपृष्ठारो वासक दार्यकरं पलागि. मार: केश्य: विषमः कण्ड के हमणदविमर्पघ्नय । अधिकारिप। दो। पादत्या । प्रजमोदायाम् । पा.नि.प.। रा.मि.व.२३॥ । हत्यायुर्वेदः। ' । पालकीयगजपिकिस्सा- इस्तिसयरका (का)। पु, स्वो। पजमोदा. शाच । याम् । मद.१.२ । इन्द्रयारुप्याम्। निधारम. याधिः। इत्यालुकम् । को। दीर्धास्लुकमैदे। इस्तिसूत्रम्। सो। करिमृ । गुणा:- इहलम्। की। हवालविषे । श.. । तिलो लव' वासनम् भूरानं कपायं शूखन्न । हागरः। पुं। नशे, गलजन्तुविशेष । शंभद्र। विधा-शासन। रा.गि.म.१५। "गणगुवप्रलेपय फए ददुविसर्पगुस् ।" पवि.प.। हाटकम् । सो। सवणे । रा-नि-य.१३ । धतूर- इलिमेहः। ' । पातमन्वप्रमे। फण। पन.

·মাৰী [ ११८० ] हिंसा दिन | शार हाटवामानिकम् । सो । समाचिके। है. वधी रपिकचराचा हारीतकी गमः।" माय. निः। जिये। सम्मामकरानाकार। हानव्यः । । गुभयदन्ते । ये.निप.। हार्यम् । को। रसायने । ये निघः। हासुः (लुः)। । दन्ते । विका। हार्यः (हत्तः। । विभौतम । दारा हापुत्रिका (बी)। स्त्री । Vagtail. सनाम- माछा रा.नि.४.११। रद्धासपतिपि।निकाय पिका। हालह(हा)लम् । सो! विपमे। हमारा हाफिका। स्त्री। नमायाम् । राई । हारा। हाफुः । । पहिने । पारिम् । प.नः । हाला। सी। पटक पानीलगायो। पाद- हायनः (क)। पुं। मानिधान्य विगैथे। भा. दज्ञा प.म.। वि.क.क.सीमरो.चि.। पारदो. मये । लाड़ी। मद्यसामान्ये । रा.मि.य.९४ । पु.१म.धा.व. गुपा:-गालिषन् । प.ग.२०५०। छारकः । । मापोटाशे। खजाना। हालाहलम् । सो, पं| इसाइन इति पाते नपि। स.फम्प.२ प.। तत्पर्यायाः,-सा. भ.प.। हर हरले जारहादाला मरूपं यथा-"गीत- हारहा)हारा। म्रो । कपिलटालायाम्। माभएप्ली गुम्नस्तापवासदमाया। मोगमा यय रा.नि.प.११। हारा.. भा.न.भ.प्रसापक वपन्न ममोपस्याः टुमादयः । पमो सासालो. दि. "भारतीहारहरा" सेयः फिस्न्यिाय हिमालये। ददिकाभिसटे हारहरः। पुं। मयं । है.प.! देश कोरपि प नायते ॥" भा.पू.म.विषय. ! हारा। स्त्री। गाम्भारोहदे । य.मिषः । See मूल विषम् । हारिकण्ठः। ई। कोलिन । मे। हालाहलगणा (हलो)।तो । म । मन । हारितः (क:)। पुं। चारीतपरिधि। दाम ५। नटा.। हालाहलधरः । । सपें । श.. हारितकम्। की। गाई । शरः । हालाहला। सो। मुद्रमृपिकायाम् । न हारिद्रः। । दिनभेटे । रशियांदा विष ! ऐन्द्र । घटाः। खचई-"हरिद्रातुख्यमूली यो हारिद्रः स उदा. शालिनी। म्रो। पक्षनिकायाम्। साना । तः।" मा.। सदम्बाई 1. हरिद्राहदै। (य:) महिपञ्चरे । गमवैद्यकन्। हाली। स्त्री। सालादिमो । ज!ि रा.नि. हारिद्रसन्निपातः। पुं। मनिपातन्नरभेद, य.१४ । मद्य। पम.। येम सम्वादमेव चरिद्राव भवति । -- हालुः । । दन्ने। "पारिट्रर्दशनपने कराह तापनिटीवनादिकसने. स्पदरितो यः। हारिदकः स कपितः......." हासः । । का। वर्गरिदाविरभव । म्बी (सा)। गायोपुपाचे । ५.निघः । हास्यफल:.। ई। दिकरताच । वैशेकी गौर। हरिट्ठः । । हरिद्राह । वै.निघ. । हरिराचे । रा.नि.प.११। हारी (इन् । पुं । कदम्म। कोकिले। हाद(हा)लम् । को। लाइलविष। म.च. । सो (रो)। मुलायाम् । भार! हिसारुः (सौरः)। पुं। खाने । विकाः । हारीतः (क)। ई। हरिसालपपिति। शशरण । पम्- तिपगिरपची। रात्पर्यायाः, -परिताप्लः हरितालक: हरिसालुफः परितः हिंसालुक: । । खामुकरे । सामना मदरसा सन्मापा:-साटु घर पहात दूला हारा। पर पाप.दिदीपकरा.गिय.१०। “पयो पिंसा (घा)। छौ। बाटामाचार । ग.नि. वे.निघ। । है.मिधः। व्याक..

·[ ११८१ ] २.१२। कण्ट कार्यान्। भेष-योगिरी.पि., पाम. स्निग्ध' सर तीक्ष्य' शूलानीणविवधनुत् ॥" सु. वा.पि.सदें। गिरायाम् । श.प. | करएकपाली. लवायाम् । काउली, । प.मु. | हिङ्गुनाडिका । स्त्री। नालोहिड़ी। रिमा । घ.द.पन्धि.पि.। स.चि.१०प. प.द. हिवाधास रा.नि.व.६। घिहिंसादाहते । गधुकायाम् । अंश । श.घा हिङ्गनिर्यासः । पुं । निम्बद्ध दे । प.स. । हिश हिमा । स्त्री। नामकरोगे। तस्या गिदान रसे। शिः। मे। "विदाहिगुरुविष्टभिरुचाभिष्यन्दिभोजन। शीत- पानाशगमान-रजोधमानपानिलः। व्यायामकर्म- हिङ्गपत्रः । पु! दो। रा.नि.व.८ । भाराषवेगघातापतर्पनः । लिका वासय पारश हिडपत्री (k)। सो । स्वमामख्यातरणे । भृपा समुपजायते " स्वरूपं निमतिय-"मुह. भगवन। सपाया:,-कारवी पृथुः मर्वायुपर्दति सखमी यहार शिक्षान्नापि-मुखादिषा पृथुला पृथौ पृक्षिता कवरी कर्वरी बकपनी विपन् । सघोषवानाय हिगति यणाततस्तु हिम्। वास्प का वास्पा वास्पिका वास्त्री पत्री दीपिका त्यभिधीयते बुधः " सईदा: संाप्तिय-प्रणमाम् सज्वी दारपती हिङ्गफला विला । गुणा:-माटुः यमला दो गम्भोरा मातों सथा। वायुः फफेनानु. तिला तोशा उया वातकफकामिनी रुच्या दीपमो गस: पध पिक करोति च ॥" पूर्वरूपं यथा- पाचमी प) रा.मि.प.। पपिच-"हतियग- "फछोरसोर्गुरुत्वन वदनस्य कषायना। शिकाना विबन्धा:नं पा गुख्यानिलापहा।" पूर्वपाधि कुपेराटोप एव च।" यमलामा-- हिङ्गुफला । स्त्री। हिन पाम् । 2.निघ. । गिरोयीषा यमलां गा विनिर्दिशन " | हिड्नु(न)लम् (लिः)। को, पुं। खनाम- मार-"पागान र तिसम्भुनः सहसा पौड़ितोड ख्यातपारदभूयिष्ठद्रव्ये। रिन। तत्पर्यायाः, निलः। vिat यायु ईगो भूत्वा तो विद्यादमन -हिलं हि तुः रतं मर्कटशो दरदं दरदः भिषण ॥ गम्भीरा यथा-"नामिप्रहला या हिमा रस: इंसपादं उरु उन्दः कपिशोधक रसस्थाम घोरा गगीरनादिनी । · भनेकीपद्रयवती गम्भीरा सिंजलिः रकपारदं रक्तपारदः यर्वरं सुर सुगर माम सा गुसा ।" महती यथा-"माण्यापोड्य रजन ने पिवान चूर्णपारदं धारक मणि- कोप ससस या प्रवति । मामिति माया सम्ब राग रसीत रजक रसगर्भ। पम । नटा. । गापप्रकम्पिनी॥" भा.। तर विविधम् -चमार काफ-सपादभेदेन । पष चम्मागः शुरुषर्ष: गुकतुणक: पीतः हंस- शिक्षु । तो । (Ferula āsafoetida or पादी सयाकुसुमसदृशः, स एष मोसमय। र Ferula alliacea.) स्वमामप्यासपण्यद्रव्ये। सा. सं.टी. । मधुरं तिक्षाम् उ बाराकफ विदोष- रिसयिन्. हिंग । मं । कं हेसु । ते हम्मदीपपरप्रस । रा.मि.व.१३ । एइस्य गुणाः- रंगुर। सत्पर्यायाः, -सहसधि नतु थारुफ "ति कमायं कटु जिजस स्यात् नेवामयन मातुर्फ वाहिक वाशी रमठं जठवनिः रामठं कफपित्तशारि। मासकुष्ठज्वरकामलाथ । सीहा. जन्तु शूग्जबिट पिण्ा गहिपी मधुग सूपधपन मयायो प गरं मिहन्ति ॥ मईपासनयुक्त्या तु कसरं शम्न धम् उग्रगन्ध भूतारि जन्तुनाशनं स्पाइ' उगल्यन्नपाचितम् । रिएल तस्य सूमन्तु अमेय रघो उपची पगूदगन्ध नरक भेदनं दीपनं । म शोधयेत् ।" भा.पं.एम.उ.रस वः । शोधमयिधिः गुप्पा:-प्रय कटतं कमियास कफन विमन्धाभान. -"मेषोदुग्धेय दरदं सप्तयारच भावितम् । मूलनं पाण्यं गुमनाम । रा.नि.व.६ । या.सू.१५प. पम्नवगैचा शुद्धिमायात्य व न संशयः ।.पाया- रुपकादो। “यदां तुत्य कं डि।" प.सू.२ प.। खरसे. भाष्य एउम्भवति विलम् ॥" मा.की. । सौपा फटुरसं शूलालीदिपन्धन लघु उपाध गयापारदवस्थिरपविधि:-जिलं निम्बूरसे: पिन दीपन कफवातच। रामः। पाप महरं यावत् मईयित्वा पध.पिठी दत्त्वा सूतव रथं कमिशूलोदरापा। मद.१.२ । "लघूर्ण, दुई पारायेस् । सेन आईपिठरोयग्न रसं गृही. पापन हिण, दीपनं काफ-बातभित्। कटु यात् । भा. मधुमूले । पालु इति लोके । श. ध । ।

·र.मा.। हिन्त [ ११८२ ] हिम हिङ्गलिका। स्त्री। कण्टकार्याम्। श.च. । हिन्तान इति दतिपदेश मिः । शैदाना। हिङ्गली (इन्) 1 पुं। जिले । स्रो। वार्ताको । तत्पर्यायाः,-गगरीटः पिराधिप: हिमहामक: सोन्तान: न्यूनतालः यदानवः हाहग्नः धिरपवः प.नु.हयाम् । भा.। डिधालेय शिरापयः पदिरादिक: गर्भनायो हिङ्गुलुः । पु, लोहिये । प्रम. ! र.सा.सं. । मीनताल; मीषणः यायकः पसार: हद हिङ्गुलेखरः। पुं । रमोऽयं वारुप्रधानबरे सावः । तत्फलपर्यायो-३ में किरीट। गुग्गः जिसः । हिलं विषं पिप्पनी घसमभागं नमन ~मधुराम्नः कफकरः पिदापत्र. यमरः तला- मद्दयिता वटी कार्यो। दिगुशामिना मधुना हर शीतलः वातदोपानशा रा.नि.व.र । देवा। रस्सा.सं.। हिन्दोलनम्। को । भेषजेम गर्भपातने। हिङ्गुनोत्यरसः । घु। हिलनिष्कायितपारदे । सु.नि.प.। राप्रकरपन्-"पवा हि खात् मूतं पाश्वेत. तद्विगद्यते । समोर लिम्बु नोर मर्दितो तिलो | हिमम्। को। पनकमाममुगन्धका । *द- दाई। रा.मि.व.१२ । उौरे । व.मिघ.सुदर्शन- दिमम् । पातनयनप याधः स्वानिकी रसः॥" र.सा.सं.। चा। बड़ी । । रा.मि.द.१३ । रसायन्दने। रा.नि.व.१२ । नवगो।। श.प.। मोनिक। रा. दिङ्गशिरा(टि)का। स्त्री। मपोहणे । गि.व.१३॥ पुं। चन्दना। करे। रा.नि.व. २३ ! तुपारे। नि! तत्पर्याया:-नीमार: हिम्नः (ल.)। पुं। (Barringtonia उन्टाप्रिमः खुवास्पः रगनीनलम् । गुप:-कफacmtangula. Syn. Eugenia acutan वायुवईक: । राम.१प. । लचरं-हिमवदिखरा. gula.) रूनामप्यासही। रिश्ग भी। हि दिभ्यः द्रवीभूयाभिवति । यादव दिम हेम यल- समुन्दरफष, हजर रा में पर्यन्नु । के तोरेगपगिले । माहुर्मनीपिप: : मा.। उत्. किधौली । यम. समुन्द्रफल, परेल । तत् हिम-त्ररतः। पुं। मन्नक्षाले । पर्यायाः,-निचुनः प्रभव: पिजुल: गदोकान्तः | दिमकः। पुं। विकराय। रा.नि.य. पग्मुजा धमदः कान्तः पाचशः दीर्घपत्रकाः भदोनः हिमकरः। पुं। करे । रा.नि.प.१२ । रतः काकः। "नल वेतसबद वैद्यी दिलीय विषाप" गुणा-कटा उचा पवित्रः भूतमः | हिमफूटः । । मिगिरी । रा.नि.१.२१, वासरोगन यसरदोषन्नय । म.पः । रा.नि.न. | हिमना । म्रो। गम्याम् । मंगे। मे.! पावर सबलतसे । भा.। माके। नागमदि। प..। सीरियाम् । हिण्डि(ण्डौ)र: । । समुद्रफेने। प.मु.। चिन्द्रशे।रा.गि.व.५॥ साकोमे। दाडिमचे। निघः। सपके । सिन्झटिः। पुं । कुन्झटिकायाम् । दनिता हितम् । सी। पथ्ये । रा.नि.व.२० । हिमतैलम् । को। कपूरतैले । रा.गि.व.१५ । हितकः । पुं। शिमी । रा.नि.व.१८ । हिमटुग्धा । स्त्री । पीरियाम् । बिस्दै । हितलोहितः। पुं । तुषरयावनान्ने । नान । रा.नि.व.५ । जनाद्र । रा.मि.द.१८ | हिमगुमः । । मानिम्ब । रा.नि.म. । हितावली। नी । स्वमामयातह। हिं हिमपुष्पः । । पारग्वधावे । हियावलो। गुपा:-सारफा शिक्षा नौचनो हिमपूतिः। दि । इष्टदुर्गन्धे । गुयानी उदरमिनी कणनो प। रा.नि.वर। भग.पि.। हितावही। स्तो। पितावलौहचे। .मिधः । हिमवालुकः (का)। पु, नौ । कपरे । रा. हिताहितम् । दी। पथ्यापप्ये । घ.म.१५.। नि.व.१२।२३। पम हिन्तालः। पं। खनामग्यासले, महापाले । हिमयुतः । । भीममेमोकपरे । वै.निघ.' उपा.. । भा.म.भ. ।

·हिमो [ ११८२ ] हीन - . हिमविधिः । । द्रव्यपलं पटपलजले धितं हिमोत्या (त्पन्ना)। स्त्री। याक्नालीशर्करा- विशोपितं हिम इत्य प्यते। स एव शीतकपायः । याम् । रा.नि.व.१४॥ पाने च तस्य मानं पसइयम् । भा.। हिमोदकम् । को । हिमजले । वनरस्त बन । हिमयरा। स्त्रो। यावनालशकराया। रा, भोजन बन । व.निध। मि.व.१४ । हिमोड़वा (ता)। नौ । सीरियाम् । हिमसंहतिः । स्त्री। हिमराशी । वनय । पगः। चिद्रा।रा.नि.प.५ । भवाम् । वै.निघ, । हिमहासका। पुं। हिन्ताला। रजन हिमोघमः । पुं। प्रपाले । दैनिधः । जोश..! हिरणम्। को। वणे। रगते । धुन्नूरे। वर- हिमांशुः । । कपरे । रा.नि.च.१२ । रोये । टके। पिका। निघ. । धन्द। हिरण्यम् । को। सुवर्षे । रा.नि.व.१३ । र हिमांश्वभिख्यम् । सी। रीप्य । ई.प.। सावरचूड़ामनी । कपर्दछ । विका। रेतसि । हिमा। स्त्रो। सुलायाम् । राके। भद्र परिमाणमेद। .विका.। एं। गुग्गुन्नुभद। "हिरण्याप्यन्तु हेमामः।" गुम्तायाम् । रा.नि.न.६ । प्रकायाम् । रा.नि.व.२१ । पणि कारणे । रानि.व.८ । हिरण्यकोपः । । म। रोग । ३.प. । हिमागमः । । हगन्तकाने । रा.नि.व.२१ । हिरण्यपुप्यो। सो । लाइनिकायो। निग- हिमाद्रिजा। खी। धारिण्याम् । भिव। नानिस । सु-गा.१०५.। रा.नि.व.५। हिरण्यरेताः (म्)। पुं । निव कान ने । हिज हिमानो। ली। यावनाल-करायाम्। हिंग- गा। पमः। मंहती। वास्तु र हिरण्यक्षीरा। घो। वन सुवर्चलानागौषधी । हिमान्दम् । की। उत्पन्ने । अन्तिा । रा. सु.चि.३० प.। नि.व.१०॥ हिरखनोरि। सी। सुचीर्याम् । हिसारातिः। एं। पिनकदुमे। हिना हिलमुची। सी। लिमोपिशाय। शिक्षा । पत्र दे। परन्त। पमः । हिमालयः। । गुफालदिरे। श.प. । हो। हिलमोचिः। दिलमाचिकायाम् । भूमामन्याम् । रा.नि.प ५। शिक्षा प..। हिमाली। स्वी! यायनासोशवरायाग ! रा. हिलमोचिका (ची)। स्त्री । खनामामाती- नि.प.१४ जमशाकविगये। शिभाद। हिं हुन् । हिमावती (नौ)। सो। सनामालातीषधौ। यम्- हरपी। उन घिर्मिचा। तत्पर्य्यायाः,- रिमापनीति मापा । गुपा:-रा निहा सोह. रोपी मत्स्यानो विउत्पी इलक्षी मन्त्री विषती गुल्मीदरो रुमिकता कति । रा.नि. मत्स्याची धमादी मोचो भजनमो बानी - याधीरिया । सर्पचोरियो । .निवः । धरा पापारी। भा.म.४भ-मत्रि.चि.। दिल- हिमायया। सौ। खपंनी न्याम् । रा.नि. मोचोमवं द्रव्यम।" गुणा:-तिका मरा गोपाल य३ । See वीवी। फफविशनो। भा.पू.म.शा.व. । चुके । रा.नि.व. हिमाघः (व:)। । करे। विकाः । । धुकवास्तुके । टिनाना रा.नि १.०२३ । हिमिका। खी। वर्षांपने। हिममाते । हिक्षः। । (Turdus gininus.) शरार- शिशिरविन्दी। शरदयाम्पः । नामपतिविशेष । गगनाथी। हिमोत्तरा। स्वी। कपिलद्राचायाम्। रा. हौनकर्ण: । पं । ननामक कम्पन्धनाऊती । श्यप नि.न.११। पर्यन्नयोपीनास: । रा.म.१६ प. । - 150 ·[ ११८४ ] । , होनाङ्गः। वि। विकला । नटा. । पनो ला: गिरीदनं देशभगिमा टनं, होनाझौ। नी। शुद्रपिपीलिकायो। है.च. । ललाट च भद्रवदना । नासागनं पागल. खोपः। दृटिहाडनं टिग्यदामः। माइन होन्तालः। पुं। हिमाल।। (रंजना। उदयोमरोषः । ग्रीवास्तम्भः। इति जेन्नड़ः। प.टी. हुतभुमा (न्)। पुं। पनी। चिय। हीर(क)म्। सो, पुं । (Diamand.) बचे । हुतवहः । । चिनी। शिद्ध। तत्पर्यायाः,-च: होर: दशोपनि हुताशः । । प्रमो। निमंगे। च। चिकन ववर्क सूचीमुर्व घरांरफ रवमुजं पा हदाई वृते । मा.म भग्राधिकार । १.द.कृष्ठ-पिः । और विराटन: रामपरः राजावत: । सगुणाः,- बादः कपाय: शीतः मारक: वान्तिकारः पहिस. हुताशनः । पुं। विवई । सु.चि.३०५०। करः; धाररी तु पापालसोमाय । रा.नि.व. हुताशनरसः। पुं। पग्रिमान्दो रसः। गन्धक: १६। म गेतलीस्तिपीसकराभेदन पतुर्विध: १ भ. पारदः १ म. भटटर १ म. गृहविभ. यघासंग्रा दिन: चव वग्य: गद् इति । यत्र प्रवमी नरिचं म. एकात्र निम्बरसेन मर्दछिन्ना मुद्गमाना रसायने, हितोयो ञ्चाधिनाश, तोयो धनदाने वटो कार्या। पतु. पाट करस: । भा.। भप.। देहदाय, चतुर्थय व्याधी वयस्तम्भने च प्रयुज्यते । हुताशवेशः । पुं। पनिवेगे । प.घ.इ-टो.। पम्य घाकारभेदेन म्रीनसकब लत्यम् । विन्दु-हरवः । । गगाले । विका. । रेवाझोनो रन: पुमान् रेखायुक: पड़सयुतः मो हुलुः । ई। मे। च। विकीपी नमशम्। मारितम्य जीरकम्य गुपा:-"पायुः पुटिं धनं दीयं वर्ष सोय करोति हृच्छूलम् । हो। वघ.गन्ने । निदाः । घ। संवित मदरोगघ्नं मनं वन संशयः। पगई हतगन्धा । बो। कुम्नुम्ब रो। समिनिया। कुरते ३' कुठं पावयास्तथा । पाताम् दै.निघ. । परत्वध तमान संगोष्य मारयेत् ॥" और हत्कम्पः । पुं। उदयस्य कम्पे । निदा। भारतम्-"व्यानो कन्दीदरे दिशा सप्तधा पुष्टितः पविः । इयमूत्रम्य निवापात् गशः प्रतिपुटं भवेत् । हृत्पाषाणः । पुँ । मन:निम्तायाम् । मेष कुटपि. मण्ड कमृद्ध तत्तमंदोरकं सेचयेत् मधीः । मनधा पडमिन्दुतेन्न । मियने सन्य नाव काया विधारणा मामीमा हप्रागाः । । शासरोगे । स.मि.३.२० । गते युसरा वचन् कुदने तनुग" मा.की. 1 नो। पिपीलिकायाम् । गाभायाम् । रा.नि.प.६ । हृदयम् । लो। मनछि। विका.। चेतनाम्याने । होलम्। की। के। तम गोपित कफप्रसा म् । यदापया हि धमन्यः प्रापवदाः वन्य घ घरानाम्यानवामिन् सममा हीलकम् । ली। गौडीमद्य । खाट मन्द । वृते प्रादिन: वन्ति । नम्बर यया-"पुण्डरी. हुड़: (:)। पुं। मैप 1 0 1 विका.। रा.नि. देण सणं उदय स्यादधीमुखं। भायतम्तदिकमति व.१९ । स्त्री। मेघाम्। ग्बपतय निनीलटि" सागा.४५.। वदसि । रा. हुड़िका। स्त्री । पदोलहवे। बौदया। नि.व.१८॥ हृदयचरः। पुं। कफकिमिभेदे । प.दि.०५.! हुडकः। । दात्य पक्षिनि । मे। हृदयदीपकः । । योपदेवकन-द्ययाग्रन्थे। हुड्खः । । घरपिपिटे। इस हृदयस्थानम्। सौ। धनि । है.घ. । हृदयात्मा (न्)। पुं। कहपचिपि। श.प. । हुण्डः। । व्यान्ने । गाम्यगू करे । सन्दकपः । हृदयादकः। पुं। कफनामी । निदा. । हुण्डनम्। को। मनकादीनाम् पन्तःप्रयेगे हृदयोपशरणम् । सो । इदयोपद्रवये । प वसायां वा। (धातनामनेकार्यवान्) । सू:१५.. हृत्पद्मः। पं। उदये। 1 दे.नि. शमा..

·दृषी [ ११८५ ] '. . हद् । सो! हदये । बसि। रा.नि.ग.१८ । हष्टः । पुं। काकविगये। कयिन् । मनसि । मः। दृष्टरोमा (पन्) । वि। रोमाचित । हृदामयः। ! होगे। हेका। सो। हिसायाम् । ३.प.। हहदः। पुं। घटीगे। रा.नि.व.२० । हेतुः। पूं। उपलब्धिकारये । या येन विना न हद्न्यः (न्यिः)। पुँ । विद्रधिरोगे। रा.नि. स्यात् तमस्य हेतुः । सत्ययाय। निदान कारण य.२०॥ हेतुर्मिनि नियन्धनं मुलम् पायतनं प्रत्ययय । हदाची। मी। हिसावलयाम् । वै.निघ.म.वा. भा.। "हेतुर्नामोपलचिकारपं तत्प्रत्यवानुमान- घ्या.चि.विषगतलें। विमोपम्य हेतुभिदुपलभ्यते तात्वम्।" प.वि. ८भ.। स्त्री। महामतावाम् । हृदयस्। ती । बघि ! उन्ः। नीर। रूपित्ये । व.निघ। वि. 1 समोरमे। हेतुविपरीतः। घि। कारपविपरीते (पोष- धादी)। यथा-पीतज्वर मुख्यादिकम् । यमादी हृद्यगन्धम् । सो। राममोरके । श.प. । सौव. मासरसायद। विहार राविभागरपादो। मा लखयो । काचलपे।रा.नि.व६ । । चिन्त- । रा.नि.व.११ । नी (भा)। नातीपुष्पाचे। नि ! दि.र.। रा.नि.व.१० । पजमीदायाम् । रा-मि-व-६ । हेतुविपर्यस्तार्थकारी। घि। हेतुविपरो. हृद्यगन्धि। को। काजौरके । मौन । वाघ कारिणि (पौषधादी)। यथा-पितमन्यसप. भोये पिशजनकीणपिछिकामधनादो। पित्तशीथे दाशनभोजनादी। वारामोन्माद बासनादी । हृद्यवर्ग:। पुं। दस्ति महापायगें। गा.मि. वि.र। स तुमस चतुर्थदशकः। यथा---पायायातक- हेतुयाधिविपरोतः। वि। हतुव्याध्य भय- विधुचकरमदं चारशामवेतन-कुवल पदरदादिम- विपरीते (पीपधाटो)। यथा-यासमोथै तन्नामका मातुनुङ्गेषु । प.सू.प. दशमूलादो। कफग्रहयो सन्नाशके पन्नादी। सिग्ध- हृद्या। स्तो। ससको । रा.नि.व.११ । नाग- वानाशकाराविनागरपादोच । मा.नि. । वि.र. । वायाम् । भौन। नीरकरावे। शपत्रौपुष्ये । मडी छन। नरायाम्। जूनागाली। वै. जूनागाली। वै. | हेतुव्याधिविपर्यस्तार्थकारी (न्)। पि। निघ. नशीषधी । मे। हेतुविपरीतार्थ कारिषि, व्याधिविपरीतार्थ कारिपि, हेतुव्या भयविपरीतार्थकारिधि प पोषधादी। हद्रुक्. । । उदयरोगे। सावन बना। यथा-पमिदाह अगवादिलेपः। मदात्यये मय. हृद्रोगः ) रा.नि.प.२० । निदामनियको यथा पानदानम् । मा.नि. । यि..। -पास गुर्वन्न-कषायतिम: बमाभिधानाध्यशन हवन्तरम्। की। महातहतो वाच्ये विकार- प्रमः। सचिन्तनगविधारणय दामयः पक्ष हेतु कधने । च.वि . विधः प्रदिष्टः। दृष:यला रसन्दीपा विगुया हदयं हेत्वः। पुं। “यदन्यटुक्तमन्यार्थसाधकं भवति । गताः । अदि माधौ प्रकुर्वन्ति द्रीगन्तं प्रवक्ष" यया-मृत्यिशोशिः प्रक्यिने ।" सु.ट.६५.। मा.नि.! हेमम्।को। सुवर्षे । शन्दकल्पः । पुं। माष. हद्रोगवैरी (न)। पुं। पईन । श.पः । मिनमाने। नवा ! प..ख.। हदण्टकः। ५। घामाशये। नठरे। श.द.। हेम (न्)। की। सुवर्ण । रा.नि.व.१३ । धुतरे । हदुणः । । विद्रधी । रा.नि.व.२० । प्रमः । धुसूरवीने। पाद-न-शो.पि.। मेय. विद्या. लक्ष्मीः। खो। सुदनुलयां । वै.निघः । धरस। नागकेशरे। रा.नि.प.६ । प.सू.प.। रसार.गाज.चि.। हलास: ।। उपस्थितमानत्वात् उागे । भा.! हिमायाम् । "हिमा का चल्लास:। च। हेमकन्दलः । पुं। प्रयान्ने । है.प. पीकम् । ती । की। एम. हेमकाञ्चन | 1 मागकेशाये। ये.निमः । . - - ·हेम [ ११८६ ] . , हमकान्तिः । स्त्री । दामहरिद्रायाम् । त्रि- हेमपुष्पम्। की । अशोकापुष । गयापुये । निमा व.निघ। म. । सधपके। .निघः । पायउपे । रा.नि. हेमकिन्जल्कः । ,सो । नागकेशरचे तत्प,पे व.४ । र.मा.। नागकेसरपुथ्थे । घ.द.वाघ्या.चि. घ । रा.नि.व.६॥ एलादिसले । हेमष्टिः। खो। वर्णाकर्षपयोगे । यथा- हेमपुष्णः । पुं । चम्प काहाचे। श.प.। प गु.। "रमदरदताप्यगन्धकमगः शनामिकमेम वाभिः । पमोकपचे। रा.नि.व.१.। उंटुम्दरहो। यड. पुटमतगृतं सारे वियुद्धं हेगलटिरियम्।" रस. श्त छ। प.न.। महारग्वधहो। वह चि... मांगानू । रा-नि-प. । पौतनवाई । ये.निघ.। हेमकेतकी। स्वौ । मवेतकोतवे। रा.नि./ हेमयुप्पकः । । चम्पकहते । प्रम. 1 चम्पक: न.१ । Sec नटदकी। रोधहचे। रा.नि.व.६ । नागकेसरसके । .निघः। हेसगन्धिनौ । स्त्री । रंगकनाम-ग-मद्रव्ये । हेमपुप्पिका (प्पी)। म्री । स्वर्णयूयिका याम् । वै.गिघ.। (पी) मनिहायाम्। विम्यां (दद । र.मा.। हेमगौरः । । किदिरातहो । रा.नि.व.१.। मा०।। दुरालभायाम्। स्वस्यथिकायाम् । स्वनीवन्याम्। सर्पलीवचे। गलावे. हेमजीवन्ती। स्रो। पौतमीवन्याम् । - निघः । मुषल्यो । सांगली । रा.नि.व.०। इन्द्र- बीदी। रा.नि.व.३। वागण्याम् । नार्धान रा.नि.व.२ ॥ हमतार(क)म् ।की । तुल्ये । रिना । ई.चा हेमफला । स्त्री। इन्द्रवादण्यां । भनिन । हेमटुग्धः (कः)। पुं । उदुम्परहदै । बछ सुवर्णकद म्याम्। शादमा। रामि.३.११॥ इन । र.मा. रा.नि.६.११ । मद.व.५ । स्वर्णल्याम् । मांगीन् । रा.नि.व.४ । हेमदुग्धा । बी। वर्गवीर्याम् । नापाकीदार, हेमवलम्। की। मौनिक । मूळ । रा.नि, मजानांना मटा. वा.सू.१५प.विरेचने। ३.१२॥ गोटुम्परे । व.निघ.२म.वा.व्या.चि.विषगर्भन्ने । हेमवीजम् । सो ! 5 रवेजे। वै.निघ.२भ. हेसटुग्धी (न)। पुं। यगडुग्गु रखचे । शरः । प.सा.चि.पानन्दरसे। स्वी। खचीर्याम् । लबानाले । रा.नि.य-५ । हेममांसी। सौ। जटामास्वाम् । हेमधान्यकाः । । सिलवे । प.मु. । हेममाक्षिकम् । को। वर्णमाचिके । .निघः । हेमनिधिः। एं। पारदे । दैनिच. । हेममित्रम् । की। स्फटिकारिकायाम् । को- हेमन्तः । । शोतकाले । अग्रभायण पोपयो: ग.र. । यत्पर्यायाः,-उग्गास: शरदनाः हिमा- | हेमयूथिका। मौ । वर्षयूधिकायां । वर्ष- गम: मनं मनः मन्तं मनः । तदगुणा:- यू। रा-मि-ध.१०। "हमनाः गीतल. निग्धः म्बादुर्शठरधिमान् ॥" हसरागिणी। घो। हरिद्रायो। विका.। हेमन्तनाघः । पुं। कपित्यवते । श.. । हेमलः। पुं। मधुमिप्यावे । कू मिन् । प. हेमपत्रम् । की। पुनरपवे । वै.निघ भदाह. सः। कृकलामे । मे। वि.प्रलपे। नागकेसरपणे। प.दादाह.चि.। "हेम- पर कुटनटं।" पद्मकाई । वैनिघ. 1 स्खए पवे । हेमलता। स्त्री। स्वर्णजीवन्त्यां । रा.नि.व.२ । हमपत्रिका (बौ)। स्त्री । वर्णपनिकायाम् । मोगलवाया। जातीया । व.निव,। मानांथी। हेमवती। स्त्री। स्वर्ण जीवन्त्यां । रा.नि.य.३ । हेमपद्मकम् । वौ। पद्मका: । वै.निघः । वायाम् । स्वपक्षीरियाम् । रा.नि.व.२३ । हेमपादो। सो। सपादोखतायाग। रत- हेमवर्णवती। सो। दारिद्रायां। म्तनात कायाग । रा.गि.व.५ । निघः। । । दिति । पमुः।

·हेम [ ११८७ ] हैम दानाप.मु.। हेमवलौ। स्तो। सपनीयन्यां । रागि.व.३ । नि.व.१४ । कारकोप जले । "हिमशिखरादिभ्यो हमशिखा। खी। स्वचीयम्। यान- ट्रपोभूयाति वर्षसि । यदैव हिम हमें गलमाए. मनोपिप:" हेमशोधिनी। सौ। म्फटिकारिकायाम्। हैमः (क:)। पुं। भूनिम्ब । जिवांज। रा. मऐकिति । वे.मिघ.। नि..। हेमसारम् । सो 1 तुत्यो । इंडिया। र. हैमकान्ता। स्रो। दाचा । मानिया । सा.सं.ज्वरधरपारीदरसे। खमाचिक।. प्र. के.मिघ। कमारीभैरवरसे। हैमनम्। को, पुं । शौयनी । श.र. । हमक्षीरी। स्त्रो। खोखो । मशिन, हेमनः । । हेमन्तकालजपष्टिकधान्येषु । ६२म- लोपीनारा.नि.व.५ । सचिरम। सिद पर धान ! गुणा:--"ममाम्नु हिमा हेमा। स्त्रो । मनिटायाम् । स्वजीवन्त्याग। तृप्या मधुरा वचवर्चसः।" रान.३५.। मार्गशीर्ष- धे.निघ.। मासि । रा.नि.य.२१। पीपे मासि । निघः। हेमाख्यम्। सो । वर्षगरिक । वै.निघः । हेमन्तवीजम् । स्त्री। रमानादियोजे। पै हेमाङ्गः । । चम्पका । शरः। सुचि-२५ | हैमानवीजम् निघ,अर्ग:पि.तिलादिचूणें । प.। सिंहे। मे। हैमन्तिकः । , हो। हेमन्त कालिकमालि- हेमाङ्गा (भौ)। स्त्री। सुधारिया । मोगा- धान्ये । पांगन धान । पकहितयका मन्तिका:। दैनि.निघ.। कहिता: कपिरामितिका प्रति चकचित् । हमाद्रिजरणा। वो । वर्षचोरिणाम् ।। हैमपुप्यो। तो । मुपल्याम् । उनिम्नी। पै. मामाथिवार। रमा। निघः। हेमाद्रिजा। सौ। सर्पकोयाम् । प.सु. । हेमलः। , सौ । हेमन्तकाले । क्षेचित् । हेमाभम्। सो। यशदे । छ|1 मागकेसरे। हैमवतः । । विषमे। ३.७,। मुकायाम् । नामत ! .निघ। पं.निघ। हमाराः। एं। वमबम्पर, चम्पका। रा.नि, हैमवती। स्त्री। रोतस्याम् । प.मु.। भा.। १.१० । धुतरे । भा.महामारायपलेले । हेमाहा। स्वी। वर्षीयन्याम् । रा.नि.६.३ । रा.नि-य ११ । वै.निष पजी.चि.। खघोरियाम् । मान, कौत्रिगी। रा.नि.य.५। रेणुके। सोयाम्। मांग पस्या म्ल घोष नक । रा.नि:य.६ । कविखद्रापायाम् | रा.नि. इति लोके । भा.महाचरागे । स्वचम्पके । वे. व.११। हरिद्रायाम्। थे.निघ। पतरसाग। निमः। मगिना। रा.मि.प.१६। गवघायाम् । देउ हरम् । सी । परिदायाम् । । रा.मि.व.६। बा.म.१५५.। मुनादिः । हेतः। स्त्री । महामसायाम् । "फुष्ठ मियती पा" भा.म.भ.प.चि,। दारु- हरस्वः । पुं। महिये। मे। हमवतो।" प.द.मि.चि.। स.स.२८भ. हेलखी। सी। लिमीपिकायाम् । शिक्षा प.पू.४५.। पौतदुग्धमेई । इन्टमयाज-मनमा माद। श.प.। गाहा बचायो। प.म. । वै.निघ.रम,या.व्या.चि. हेपी (न्) । पुं। भये। विधा। दारपट् फलेपे । प.स.१८ हसनौया। ब्रो। गागवमिदं । रा.नि-ब-१२। हेमा (मौ)। स्त्री । सकसक्याम् । रा.गि,घ, Sec नागयली। १०। पौतयूधिकायाम् । चौरिया । कौनिये । इमम् । की। हिमशिमायाम् । वर्षोद। ग. रा.मि.न.५ । पटपदाम् । - ·[ ११८८ ] इसे । हैयनवीनम् । सो। सद्योजातनवनीते। रा. इखकुगः । । येत कुशे । रा.नि.व.८ ! नि.व.१५ । इस्त्रगर्भः। पुं। कुशे । रमा । होगलः। पुं । भगला इति स्याने वरी। घ. इखगवेधुका । नौ । गौरदतण्डुसायाँ । प.मु. । म.३५.. इखजम्बुः (म्बः)। पुं। उनम्बु हाने । र.मा.। होतानिका। स्त्री। वरकधान्ये । व.निध, । खजाड्यः पुं। तनामकरोगे। लघवं होत्रम्। लो। इविपि । न । विका.। हस्त्रदृष्टिः यथा -"यो इसमाधी दिवसेषु होमधान्यम् । छो। हिले । रा.नि.स.१६ । रुद्राद हसानि रुपारि प तेम पवेत् । मा.नि:। होमिः। पुं। ते । मे. नन्ले । श..। इखतण्डुलः । । तुदतणुले, रानाने। होम्यम् । की। छते । रा.नि.व.१५ । दारजन दान । रा.नि.व.१६॥ हीरा । स्त्री। पिपीलिकायाम् । विका। इस्वत्रिफला। स्त्री : गाम्भारोफ्लखरिपत्रक होलकाः। एं। पानिदधाईपक्कममीधान्ये । फन्नेषु । "सन्पा काग्मयंवरपरूपकफमवेत्।" दोरनाज़। हिं सोहरा। लदई-"अडपके: प.प्र.२७। शमोधान्य नृटेन कोलकः । शेलको स्पानिली इखदर्भः। यतकुगे । रा.नि.१.८ । मैदःकफदोपवयापहः । भवेदयो होलको यस्य सङ्खदा । स्त्रो। मलकोहरा.नि.प.। च तत्तगुणी भवेत् ॥” भा.। इखपच्चमूलम्। छो। हस्ती करटकारी होलाकस्सेदः। पुं। खेदविशेषे। धीतिकान्नु पूनिपों गीतरषि पञ्चम। वा.म.१५१. विदा. करीपापी यचौकानां प्रदीपयेत् । अयनान्त:-ममा. यांदिः । “कह करी नीवन स्वस।" गुणा:- खेन सयामुपरि तव च। सदग्धायां विधमार्ग 'परमूलं खा स्वाद वल्यम् पित्तानिखापहम् । ययोलमुपकल्पयेत् । वन्दनमुखं नायु ए इ याहि वर-वासारमरीमत् ।" खिद्यवि ना मुखम् ॥” प.स.१४ अ.। धीतिका भा. गुमगोमयानिः। इतपत्रकः। पुं. गिरिजमकह। भारत होम्यम् । हो! ते । रा.नि.व.१५ 1 होम्यधान्यम्। हो। हिले । रा.नि.व.१६ । इस्खपत्रिका। स्त्री । पदसिकायाम् । मा- ह्येष्टाम्बु । की। तलोद । “छेटाम्ब, त पया रा.नि.व.११॥ खाम्ब स्यात् ।" प.प्र.श्ख। इसपर्णः। पुं। इसमचाये। रा.नि.व.११ । इदः। एं। देवतमहागवामये । तन्नलगुपः , इस्वपर्वा (न) | पुं। कृपेची । साना रे । -प्रिकरं मधुरं कफवावास पयत । रा.नि.व. है.निघः। १४ । म्बी (दा) । गलकीह दे । दै.निघ इस्त्रपुष्पः । पुं। भलमधुके । निधः । दग्रहः ।.। कुम्भौरे । विका। इस्खलक्षः। पुं । उपचहते। जिला हुदा । स्त्रो। मलकीहते। बावत्पर्यायाः,-सूक्ष्मः मुभीतः शीतवीर्यक: सल्लकः। ! प्रियालइथे । पुण्डः नहावरोध: पर: पोपरि: मिदुरः मङ्ग- खम्। सो । पुष्पकासीसे । शिवदन्वित । सचायः । गुपा:-कटुः कषाय: शीतल: मूही रा.नि.५.१९ । । इस्वपचे। गौरसुवर्षशाके । वे. भमप्रलापरतदोपहरय।रा.नि.व.११ । निघ। वफल:। पुं। मधुरनारिवल्दै। दांगन. श्रवकः । । मह । आदि गछ। र.मा.। नाचिन्दन। रा.नि.व.११। स्त्री (ला)। भूमि- इसकन्दः । पु । तेलसाररिति ग्शाते कन्द या। वनमारा-नि-व .। विशेष । प.मु.। इसवदरम् । पुं, हो । बुटबदरे । दिन । इसका। खी। बनबदरे । ये निच। मद..॥ तवाभ्याक: गना नटा.

·. उपा." सत [ ११८८. ] त इस्वमूलम् । मी । बालमूल के । कहि भूना। डीकुः । । जतुक । ८ वपुधाती । ना । प.र.ज्व-धि. इस्खमूलः। पुं । कणेक्षौ। दोबना दे। होवरम् । को, पं। (Paronia odorata.) रा.नि.व.१४ । राघो। स्त्री (ना)। उकाण्डो. सुगन्धद्रव्यविशषे। सदानाहिं सुगन्धवाला। •पे । कटारा प्रति लीफे । २.निघ. में पारंबाल। क' सुटिपाल। रात्पर्याय:- लवक्षः । पुं। कुशे । प.मु.। बार बालक हिवरं होवेरक वर्दिष्ट बर्हि लगाखाशिफः। । सुपे। अमः । सदीयं कशनामक कुन्तनः पम् नामयां पारिट वरं कश्यं वजम् पिङ्ग' खलनामियं कुन्तलीशीर इस्खा। स्त्री। मुझपय । मूगानी। रा.नि.व. पाचामोदं। गुणा:-गौरालं वितं पित्तवानिटगा. ३ नागवलाया। रा.नि.व.४ रेतापरामितायो। हर बरकुष्ठातिसार केश्य विवन्नं प्रपत्र । द.निघ । भूमिसम्बो। मशीन रा.नि.व.११ १. रा.नि.व.१२। स.सू.३६.। पित्तशमने। च.५ हखाग्निः । । पाये। बास्ना गाछ। भ.। “सून मूली घर: केन्योऽन्तनः सरलतया । चिवकरचमेदे। जाहिए । श.प.। नूतनः स्थूलमूलय वजनीय: प्रयवतः" भेष. हवाङ्गः (क:)। पं! नौवकोषधो। बीरदा होवेरादिः । । वरातिसारे कषायः । •प.मु. । रा.नि.व.५ । चपी । वै.निघः। "जीवरातिविषा सुस्तविखधन्याक नागरी। क्षतः इस्वैरण्डः। रकरडा। रा.नि. कषाय:......." घ.द.। व.८॥ हौवेल(क)म् । को । कवरे। बा। प. खोत्पलम् । फो। कमारपद्मे । वै.निघः । हादिनी। स्त्री। शतकीच । शरः। ह्वादिनी। स्वी। मल कोहये । वै.निघ. । हिवरम् । सी। बालक । दांगा । शर. । होकु । पुं। लनुनि । को। वपुपि । अ.टी. । 1 टी.भ.। - क्षणः । । ५गी। व.निघः । बिशपलात्मक नातिभिन्न मुभयोर्लधपानि च। विषम व्रणमा कालपरिमापे । १. प. । म । यत्तत् चतन्वभिनिर्दिशत् ॥” स.चि.२प. । नपतुः। पुं। पते । घाई.च. । तक।। राजिकायाम् । क्षणदम्। को। मले । मे। चतकासः। एं। पक्षकासान्तर्गतकासरोगभेदे । क्षणदा। स्त्री। रानी। पमः । हरिद्रायाम् । निदानपूर्वा सम्प्राप्तिर्यधा-"पतिव्यवायभाराव- रा.नि.६.६ व.निघारम वित्तममन्च.पि.। युद्धायगगविग्रहः। रक्षस्वीरःपतं वायुर होत्वा क्षणदान्थ्यम् । सी। रायन्धवारोगे। मा.नि.। कासमावहत् ।" लचई-"स पूर्व कासते गुष्क. ततः हौवति शोषितं । करछेन रुजतात्यर्थ विभि- क्षणनम् । की। घर्पने। प.सू.१८मः। वधै। नेव चोरसा। सूचौभिरिव तीक्ष्याभिस्तुद्यमानेन शूलिना । दुःखस्पर्शन शून्लन भेदपीड़ामितापिना । क्षणनिश्वासः।। शिशमारे । शारः । मनभेदचरशास-वभावैवयंपीड़ितः। पारावत क्षणनः। पुंचते वाजन् कासरोगात् पतीवात् ॥" मा.नि.। क्षणरामो (इन् । । पारावते। नायना। तात् । पुं। महातफहथे। व.निधः । म.मा.। क्षतघ्नः । । भूकदमे । त्रामीका । श. क्षतम् । सो । अपमारे । स "नातिभिन्न १. स्त्री (सो) । लाक्षायाम् । है..। भमः।

·क्षत्रि [ १२..] 1 . -- क्षतंजम् । की।.रधिरे । रा.नि.व.१८। कुरमे । नवियवरा । त्रो । अनाव दे। मिठे गाई । भा.म.शुभ कर्परी-धि.अन्नने। "चतजमशिवा।" वे.निघ. पू] । श.. चपणम्। लो। चयकरणे । दोपहरणे। प.ग. क्षतजटपणा। नी । पमिधामनन्धरणायाम् । १८.. सनिदानसम्मानिमाह--"मयमाभ्यां वलस उत्त. क्षपा। स्त्री। परिद्राया। रा.नि.२.१ । दाय. याहा रुचितं पितविबईनेय। पिसवा कुपितं रिदायाम् । वै.निध. रावी। नराण तालुप्रपन जनपिपासां । चतस्य कक्षपाकरः शोपितनिर्गमाभ्या रणा चतुर्थी पतमा नता तु 'क्षपापतिः । कपरे । पमः। मा.नि.। क्षतविध्वंसी (न्) । । वदारकलतायाम्। समा। स्त्री। खदिर। रा.नि.व.८१ शाच.। क्षमांदंशः। ई। शोमाघनन। रागिन्य। क्षतव्रगाः । । पराघात मन्यतये । मा.। क्षयः। । राजयमणि । रा.नि.व.२० । चोयने क्षतशुकाः। नेपरीगमेदे। निदाः । पनिनेति पयः। निदा.। "क्रियापय करत्वात् तु चतहरम्। छी । पगुरुणि। म.च.। स्वी। पय इन्य प्यते बुधैः।".भा.म.न्याधिविशेष । म लावायाम्। निध. घाटादशो यथा-वावादः विविधः, रसादः मत, मलगूययो, पञ्चेन्द्रियमलम्य पञ्च, पोजग एकः । क्षतचमः। । रकखदिर। व.निघः। क्षतचीयः । । तर चतरोगे । निदानादि- प.स.101.. चयकासः। ई। धातुपयनकासरोगे। सनि. "धनुषायम्यतोऽत्यर्थ भारमुहतो गुरुम। युध्य. मानस्स पलिमिः पतनी विपमोचत:::....। विधते दानसम्प्राप्ति:--"विषमासात्माभोज्यातिन्यवायाई. वदसि ब्याधिलवान् समुदीयते। वौषु चाति- गनिय हात् । पिना शोधतां नृण च्याप्यन्तेऽग्री वयो मला: । कुपिता: इगनं कासं कुर्युदंरक्षय मसदस्य रुपाल्पयमिवामिनः । उरो विकन्यतेऽन्य) मिद्यतेऽथ विमज्यते । प्रपोते सतः पाश् शुष्य- प्रदम् ॥" लुचई-"म गावगूखञ्चरदाइमोहान् त्या वेपते। क्रमाहौर्य बलं वर्षों रचिरनिय प्रापचयवापि खमेत कासी। गुप्यन् विनिठीवति जीयते । चरी व्यथा मनोन्यं विमेदाग्निवधा. टुयलम्तु मधीपमासी रुधिरं सपूयं । तं सर्वलिई वपि । दुष्ट: सावः सुदुर्गन्धः पीसो विग्रथितो वः । भृमथिकित्सं. चिकित्सितना चयनं वदन्ति । इत्येष क्षयग: कासः चीणानां देहमानः । साध्या कासमानस्य पाभीतां कफ: साएक् प्रवर्तते । सक्षतः चीयतेऽन्वय तथा कौनसी: धयान " मा.निः । पखवतां वा स्यात् याप्यते तोधिसः ॥" मा.नि. क्षतचौरी। नौ । तल है । फुना । (न)। यन्वरः। पु । धातुचयजन्यवरे, राशया- पह। ने निघ.। न्वरे । प.द.व.पि.। क्षतो। पुं । परिसाचुदरे । See परि-क्षयतः! पुं। नन्दौइच । भा.। साव्युदरम्। क्षयधुः। -ए। चयरोगे, बासादी । ई.प.। जत्रम् । हो। तगरपुष । जनमाश्या रा. अयनाशिनी। खी। नीयन्तीनता । प.मु । नि.व.१० । भरीर। सपा. पुं। क्षषियव। क्षरम् । को। न । मे. चत्रपादपः (वृक्षः)। ई। चौरिपोछ। क्षवः (क:) (en)। । (Dregea volu- विनाय। ३.निघः । सुचुकुन्दइने । एकूना- bilis. Syn. Hoya viridiflora.) खनाम: घटना रा.नि.व.१०॥ प्यावहये। शिविनोति लो। शाहिं इत्रियो। स्त्री । नमिठायाम् । रा.नि.व.६ । नाकदिक्नो। यम्. नाकर्णिकनी, परन्दीदी। क्षत्रियः। पं। कहपरिणि । श.मा. { पीरिती पवकगुणा:-तोषागन्धः कषायः उणः कटुः भूत. बने । वै.निघः । नापी वास्नान गातिभेद। रहन्नः कफाततया रा.नि.कार। राममापनाम: -- । .

·. चार [ १२०१ ] दार गिम्बीधान्ये । वनगर्ने । म रतरा, राजमाप, पाचना: लमि-बधाः शर्करामारोवाय। शा. वरपटा। गुप्ता, पायः मधुर: शीतलः वाफ- म.६.। "सोक्षणी गो धुरगाश केदो पाकी विचारः सप्यः वातापानमन! रा.नि.प.१६। विदारणः। दाहनी दोपना सर्चधारीऽग्नि- रामर्षपे । रा.नि.व.१६ । घ. ४ था। चि.प. सनिमः " सासू ३०८.। "बन्यो णामनिपेकिल्य- छिमायान् । शति । विका.! मा.नि. । शिवहे । मतितक्षया विधर्पिता। अयमावं यमत्यर्थ भाबिना गाछ। निधः। क:) शतापामागं । सान्द्रमेव पाहोनीप, विकल चारदोपा ना कणसर्पपे । रा.नि.३.४ १कासे शार.। मृताः ॥" सू टी.११.। चारोपथितं कृत्वा नवका। नी। सपथे। झारे । वै.निघ. ! नोलनालेन दीपयेत् । निष्काथ्य पडणे सोये साव- चवततः।। नन्दित । व.निघ। येम कुमुम्भवत् । यावच्चाः पिछिलय रतशेव पभायते । चतुर्गणेन तोयेन सायप्पा मसम्भवेत् ॥ क्षवयुः । कासरोगे। रा.नि.व.२० । नाचारोग. पलमानत पासव्य देब गयाणवाव्यम् । सहः निपि। शति । लक्षम-प्राणायिते ममाणि कर्पराम क्षेप्य यथादोपलं पति ॥ भक्तादिसाधने प्रदुष्टो यसानिनी मासिकया निरति। कफानु- साव्यं जन्नेन विगुणेन च धारश विविधो. जयः याती यशोऽनिशब्द तग रोगमा: चक्थुम मारण: प्रतिसारण: । प्रसिखारपके मावा ग्रेटा निधिशा:" मा.नि. । शुक्रिसमा गगा " समुतम् । "सावधवसाध्येषु पपत्रम् ।की। पत्रकपी। छान माना पलाशनवपादिपु । व्यवस्थितो न कालोऽत्र सव प.द.परिणामशूलचि. सौ। दीपपुप्पा । घन. सो विधीयते ॥ धारचूर्गाम्य साता च गापवय. धमा रा.मि.व.४। सम्मता। पथवा क्षारलवणसारयेलवर्ण यथा ।" चवस्तगाः। पु। चश्युनिय है। समिनिबर। इशि चारविधिः। सनिचार । यमचारे । लपणे। मा.की.। काचे । भमगि। मे. ! गुड़े। है.प. । टपचार। रा.नि.पा क्षवा। सी। सपा । वे.निध. । क्षविका । नौ । उसनोपभेद । तत्पश्चाया- क्षारकर्म (न्)। को। चारदायकम्मति ! यात प्रांतानि । स.। मर्परानुः पोतसगड ग्ला पुरषदा याफना गोधिनी । गप्पा:-तिमा कटुगा .युजा धारासंम्तम्भ क्षारत्र(त्रित)यम् । जी। मर्जिधारयवहार लिहिता । रानिप४ । टपचार। “सजिंचारी यवधारटहपचार ए. क्षामः । । पपन्न पुको । हारा। वि। घ। चारवयम्......." गुणाः-वंदनम् अर्थात् शिटफफादिदोपोम्मू सनम् । रा.नि.व.२२ । क्षामदंशः। । गियो। गणिना गरि। क्षारदला । सो। चिलीशाके । रा.नि.प.७ । रा.नि.व। क्षारदशनाम् । लौ । दशविधचारेषु । ते घ नामास्यम्। की। होरपदने । प्रिय मूल कमवायचुमिकाचित्रशा कनिषलपा. मार्गमोपाजामा इति। "शिय मूल कपलाशचुकि- चारम् । को, । यधारे। सियो पर्श.चि.। काचिवकासनिम्पसमः। तखरिकमोचिः "धारमुपान्मुना।" विदलयणे । विनद । रा. को चारपूर्वदशकम् प्रकोनितम् ।” मलिना, नि.व.द। भना, ना, लिलिपो, डिजा, घाना, निय, चारः। पुं। पताकाहादिदाहसमावे लवपरस. ऐक, पामार्ग, दानौ । रा.नि.१.२२ । भामविशेये। भाद्र । घरपान दुलासादि. पालनात धारा स विविधः प्रतिसारणा: क्षारदाहः । । धारहदभम नचारेण दाई। पानास्येति। सम्प. प.पू.२ अ. ! घ.द. नाद.१४५. कमि थिः । घ.द.वा.व्या.पि. वियतीप्रसारपोले। क्षारटुः। पुं। घरापाटलहुने । पडेनाइन । भा (भ-सन्तनादिश्च पि.कायस्यादिच। "लनप समा.। धार युरोः।" गुणा:-गुन्नाशीयस्पोनाः सराः | क्षारय(युग्म)म् । हो । सजियवचारयोः । 151 धीरी। , ·तार [ १२०२ ] क्षिप्तः সক্রিক্ষর ও যবক্ষার। “লিকা যাৰ ফখ बादलोविन्न सको। चार तेस्तु मिलित: चार- पारइय मुदाळतम्।" भा.। "यो वसिमो दारी पटक मुदागतम्" रा.नि व.३२ । सज्जिका-यावशूकनी!" मा.म.६५ । क्षारसप्तकम् । ली । समचार । निधारी नारपञ्चकम् । को। यवमुष्ककसन्नि पाश यवचारपच सवचिका। पलाश-सौर्यशिरो तिलनालेषु । रा.नि.व.२२ । चारमन कमोरितम् ॥" रावणः । चारपत्र(क)म्। पुं, सो । वास्तू कशाते । भा. क्षारसर्पिः। को। धारपसते । घ.शा.प.। पूरभ । हे.घ । पालहीशाके । वै.निघ.। क्षारसूत्रम्। की। ममाथिगनाडीवेदनार्थ चारपाणिः।। तन्नामकायुर्वेदतन्वकारे। चारलिममधे । भा.म.४म.नाड़ीधि। See तन्वकारा क्षाराच्छम् । हो । सामुद्रलवणे । हारा. धारमध्यः। पुं। अपामार्गहने । प मु. । क्षाराम्भः (म्)। सो क्षारोदक । क्षारमृत् (त्तिका)। । कपरभमी । गुणः क्षाराष्टकम् । मो। पटविधवार। "पलाश- -पितला दाइनननी पागड प्रदा छ । रानि,मा२। वनिमिखरिचिचाकतिलनालभाः । यवनः सनिका चारमेलकः। । सर्वचार। नादान । रा. पति क्षाराट कसुदाहतम् । चारा एतेऽपिना मा. मि.व.। गस्थगनहरा भूशग " भा.। भारमेहः। । फिानन्य-प्रमेहगे। पत्रचारिका। स्त्री। सुधायाम । हारा। सुतदारपतिम मेहति । सु.नि.प. । क्षारोत्तमः। पुं। घण्टापाटलिकायाम् । प- क्षारराजः। पुं । टङ्गपचार। ना। । नविन । सु.सू.२६अ। रसा.सं.। क्षारीदकाम्। ली। चारनले । यथा-वाराण धारलवणम् । को। लवपविशेषे 1 बातीमाज पण नलं दत्वा वस्त्रेण दीलायन्न विधाय तदध: दा नद। तदापा:--"शैत्यदं चारग्नवर्ण मूत्रलं पात्र पातयित्वा चतुर्थायमिट सावयित्वा तज्जल गखभेदनं । इन्ति शूलं बरं दाहं विवन्धाभान- ग्राह्यम् । “पानीयो यन्तु गुन्मादी सदारानेक- गाशनम् ॥” (रस कर्परप्रकरो ।) विंशति । भावयेत् पनले तीये केचिदायतर्गगे।" भारवर्गः। सब्जि-टप-पपचार। प.प्र.३नु.. यथा-"सजि का टङ्ग पचव यवदार उदाइत:।" | क्षितिः। स्त्री। खदिरहते । रा.नि.व.८ रोप- रसा.सं.। नायो । श.प. । पृधिन्याम् । क्षारवस्तिः। पुं, म्री । निरुज्यस्तिभेदे। लिह- नितिजः (न्तु:)। पुं । भूनागे। गौगा। रा. दाद्रिविभव । यथा--"सन्धधाई समादाय शता. शाक्षं तथैव च । गोमूवम पलान्य टावनीकायाः | क्षितितलविधिः । पुं । पावालयन्ने । प्रार, पनवयं । गुडम्य है पनि चव सर्वमाली यवतः । सा.महाराभरसे। टम्दपूत मुखोणच यस्ति दयादिनदयः । गलं क्षितिनागः । । । भूनागे । नौना । रा.नि. दिट्सङ्गमानाई मूवहाच दाग। निम्युहाव- गुन्मादीन् सद्यो हन्यानियित: ।” घ.द.नि. चितिवदरौ। नौ । भूमदाम् । लाने वम्तिः । क्षारक्षक्षः। ' । मुकवाई। घनाइन्न । इन । रा.नि य.११॥ रा.नि.व.११। नितिषः। पुं। इसे । रा.नि.व २!. क्षारयेष्ठम् । सो । वनचारे। रा.नि.वाद । क्षितिक्षमः। पुं । खदिरही। रा.नि.व.८ । पुं। पलाधवचे। मुष्ककहदे । रा.नि.व.१०१११। क्षिद्रः। पुं। रोगे। क्षारषटकाम्। को। धयापामार्गकुट मलाइ ली. | क्षिप्तः । चि। परमादस्य उपरिगते अनि । बिल मुष्का का उपधारेषु । "धवापामार्ग-कुटज. भा.भ.३मामपाधिकारे। मि. द.१३ । . - ।

·क्षीर [ १२०३ ] क्षीर क्षिप्रम्। कौ। पादानुठालिमध्यभागे । तदा क्षीरजलम्। सो । चौरमिचंगदे । सि.यो. मकसथिनधि। सु-गा-६५। कृणाचियीकएरः। क्षिप्रपाको (इन्)। पुं। गन्धमुण्डढते। गई. क्षोस्तुरखी। स्वी। पलायविशेषे । मिठीनाडे । भाण्डे समा. में दुग्धतुम्बी। कंकालु गुम्बुलु । गुषा:-मधुरा लोपः। वि। दुईले । है.च. । धावपचयवति । निग्धा पिधनी गर्भपापही वष्या वातला पल-पुष्टि बाज्व.चि.अ.. करी धरा.नि.द..। क्षीणकरः। वि। कृशताजगी । क्षोरदलः । पुं। घो। बाद । क्षोरम् । सौ। सरलनियोंसे । श.र. । गले । रा.नि.व.१०। रा नि.य.१४ । टुग्धे । रा.निव १५ । तञ्चाष्ट विधम् । क्षोरद्रुमः। पुं । पश्चत्याचे। रा.नि.प.११ । "पविक्षौरमनाक्षीरं गोचीरम् नाहिपञ्च यत्। क्षीरनाशः । । शाखोटक्ष्ये । राष्ट्रीप स्तिनोना पड़वाया स्त्रियतथा" 4 क्षीरपर्णः (णी) (न्) । । अवसई। बांदा प्र.ख. क्षीरकः। पु । होरमोरटलवायाम्। र.मा.। नाशशरा.नि.व.१०१२॥ क्षौरकञ्चुकी। स्वौ । चोरीशचे । भित्री क्षौरयलाण्डः। पुं । पखाणुविशेष। ३५- गावापास नाडू। गुणा:-"सिग्धो रुधिस्थः स्थिरधातु- क्षीरवण्ठः (क.)। पं । शिशी। है..। सत्ता बत्योऽघ मेधा कफ पुष्टिदश। सादुर्गरुः शोगितपित्तशत: स पिच्छिमः क्षीरपलाए रक्तः ।" क्षीरवान्दः। एं। क्षीरविदार्याम् । भि- सु.सू ४६पा। कूभा। रा.नि.व.७ । स्त्री (न्दा)। चोरयङ्गयां, कृपभूमिकुमाएं । नटा। सौरपाकः। पुं । एतादीनां चौरामशेषपाके । क्षीरकामोलिका (लो)। स्त्री । चोरकाको तब क्षीरं द्रव्यादष्टगुणं वारि चतुर्गुणः । एष पाको नवं विना न सिहत्य व महिना सम्यक्पाकसिई. ख्याम, म्वनामप्रसिद्ध काकोलीभेदे। गौद्र- दीदना । हिम दुधकाउली। कं समयनिगे। रभावान् । पय विधिः चौरपक्वपाचनादी जयः न तैलतादी। तब पतुगुणं दोरमेदाति न द्रवा- तत्पर्यायाः,-महावीरा कोली पयखिनी अटमो नारमिति । "द्रव्यादर गुणं चोरं क्षोरामोयं पतु. पयसा चौरपुषी नीरमधुरा चोरविपानिका चीर. गुणं । पीरावशेषः कन्यः क्षीरपाके त्वयं विधिः ॥" शुक्ता दीरिणी नोनयली नीयगुका। रा.नि.व.३ । "ने रमस्वारपालानां पाकी नास्ति दिनाभसा । "पोवरीसमा कन्दः सतीरः प्रियगन्धयान् । सा सम्य या पार्क न गच्छन्ति तस्मातोयं चतुर्नुपम् ।" प्रीता क्षोरकाकोसो " मावे अश्वगन्धामूलं । प.म.रख । नलगको । स.१.११.। भा,म.भ.करी,चि.विफलाहते। रिकाकोलो।" म.म.अ.काको धादि. See क्षौरपुप्यः । । मोरटान्तायाम् । काकोली। क्षोरपुष्पौ। स्त्रौ । चौरकाकोल्यां । च.चि.१५.। क्षीरवाण्डः (कः)। । अर्काले। पादन क्षोरमधुरा । मो। शोरकाकोल्याम्। ग. जा। रा.नि.व.१.सुहोइ। मनमा भाछ । • रा.नि.व.। क्षोरमोरटः। पुं । चोरकराडू इति ख्याते क्षीरकाष्ठा। स्त्री। पटोहक्षे। नदीवटे । रुप बचदिये । प.मः । स काल्प...। व। रानि.व .। चोररसः । पुं। क्षीरसार। कौडमा । क्षौरकृतम्। की । चोरोत्यहते। घ,द.र.पि. क्षीरलता (वली)। स्वो। चौरविदाप्याम् । चि.। गुणाः-संग्राहि रकपिन-मनमूनिगम एक इनिभा रा.नि.व.० १ घ.वि.८५.। नेवरीगरिन । क्षीरवान्। पुं । भोरमोरटे। कौनजोड़। क्षौरजम् । की। दधनि । रा.नि.व.१५ । प..!

·पम.. 1 चोर [ १२०४ ] क्षीर क्षीरविततिः । स्त्री। जूनिकायो। यौनमा । क्षीरशीषः । । योवेशनामकगभद्रव्ये । मनन- मांगा रा.नि.व.१२॥ क्षीरविदारिका (रो)। म्री । स्वनामप्याते | क्षीरशलः । । रामादनहो। कौगो भाछ। महाकन्दयाके। मज़ा मं बस रा.नि.व.११ । पानीयकफन्ने । भनिन। श.च.। भूइको होला । क्षीरकन्द इति दाक्षिणात्यभाषा। भूमिकुमारई। र.मा. तत्पर्यायाः,-महाश्वेता पटक्ष्यगन्धिका ऋष्यगन्धा क्षीरशल्ला । स्त्री। सीपकाकोल्याम् । रा.नि. इतुगन्धा वल्लरी इनवली क्षीरकन्दः नीरकन्दा य.३ । भा.म.श्म.भनचि.। क्षीरविदायी। रे वीरवल्ली चोरलता तोरगुता पय:कन्दा पयोलता कुम । रा.नि.व.७। घ.चि.अ.पधहरीतक्याम् । पयस्विनी पयोविदारिका। गुणा:-क्षीरशुक्ला वि.अ. स.चि.२४७, । "मकं क्षीरशुमा च।" दीर्घकन्दा प्रतिमधुरा च। च.द.। मधुराना स.पि.य.। गुरु कु'माण्ई। पमु. । कषाया तिता मिशूनची मूवमेहनी । च। क्षीर- क्षीरसः कन्दी विधा समालो विनालश । तयोः सनाल: क्य- || क्षीरसार। सभी दिनाली रोगः। रा.नि.व.७। कणभूमि-.क्षीरसन्तालि (मि) का। स्त्री। दुग्धविकारे । कमाण्डे । कक्षा मिशाख । प.सु. । सनाल: शना, नौद्र । दुग्धसरे । गुग्णः-वृधा खिग्धा श्वेतभूमिकुमाए । घ.वि.८यः । पित्तामिलनी च । रामः। क्षीरविषम् । छी। निर्यासविथे। कुमुदनी- क्षीरसार:। ५। नवनीने। हिं पानिनु । सुहोनालक्षीय-पोति बीपि। गुप्पा:-फेनागमः गुणा:- ईषन्छ सकारं गोल्ां पिलनं तप गुरु । क्षारविषे विड्भेदी नियनिहा।" म.कल्प.२अ. पुष्टिवाभिधा तस्य चीरसारस्तु क्षीरस" रा. क्षीरविषाणिका (णो)। स्त्री । हथिकाली- नि.व.१५। लसायाम् । विलिन । रा.नि.व.६ । क्षर. क्षीरस्फटिकः । पुं! (Cat's eye.) टुग्धवर्ण- काकील्याम् । रा.नि.य.३ । स्फटिकवि थे। "धीर-तेल स्फटिकाभ्यामन्यौ प क्षीरवृक्षः । । उदुम्बरढई। यरूपमूत्र । स्फटिकाविमौ । .. । मटा.। राजादनोव । दिनी नाही रा.नि.क्षीरक्षवः । पुं ! दुग्धपाषाणे । नवति । रा.नि. ११। अयत्यहचे। मद.व.५ । वै.निघ.स.। क्षीर ६.१३ । शिरगोला इतियाते वृदभेद । See दुग्ध इक्षादितले । क्षोरिकायाम् । चिन। र.मा.। बटादिपञ्चायु। "न्यग्रोधोदुम्बरायत्यपारोषप्तक्ष. क्षीरा। स्त्री। काकोल्याम् । ताकना । रा.नि. पादपाः । पञ्च ते क्षोरिणो इक्षा:......॥" केचित्तु ६.३ । मा.म.म.अमतप्राशे। पारीषम्याने "गिरीपं वेतसं परे" इति ददन्ति। क्षीराङ्कः। ए। सरलटवे। नद्रन-पाठी । गुणा:--"चौररिहता हिमा.मा योनिरीगनपा- विका.. पहा: । रुक्षाः कपाया मेदीना दिरापामयनाशनाः । क्षीरामिका। स्त्री। दुग्धिकायाम् । चिक। शोथ पित्त कफासाः सन्या भगास्थियोजनाः।" रा.नि.व.११। See चोरिक्षचः । क्षीराधिजम् । कौ । सामुद्रलवणे । मुकायां । क्षीरव्यापत्। स्त्री। अश्वस्याविमानक्षीरभोजन भूळ मे. । जन्यविकारे। लक्षणं यथा-"क्षीर व्यापदग्रहीती क्षीरामयः। पुं। मान्यदी। रस.र बालचि । ऽ मन्दं पिबति खादति। निद्रालुवेदनातंय क्षीरालसकः। । बालरोगविशेषे। निदा- वायी गुरुशिरा भवेत् ॥" म.द.६१ प.। नादि-"स्तन्ये विदोषमलिने दुर्गन्याम नलीपमम् । चोरश(स)रः । पुं । दुग्धसरे । बामिचायाँ । विवहनच्छं विच्छिन्न फेनिलञ्चीपविश्यते । छोना है च.। नानाव्यथावर्ण मुवं पीतं सितं धनम् । ज्वरो चौरशाकम् । की। अपक्कन टटुग्धे । “अपना रोचकटदिशवीगारविजृम्भिकाः। पङ्गभङ्गी. मेव यनर चोरगाशं हि तत् पयः।" इनिक्षेपः कूजन वेपथुर्भमः। ब्रापानिमुखपाकाद्या । पापापः। - शक- ·- चोरि १२०५ ] चुद्र नायन्तेऽन्येऽपि तं गदम् । पीरालसकमित्याहु:...." क्षोरिशुङ्गा । स्त्रौ । चीरितक्षाणां वटादौनाम "तबारा धान! याला नमनेनोपपादयेत् ।" वा. विकाशितपथाले । वणमित भवटकावक । भा.म. ४म-गर्म पि. : "चौरिगुद्रास्वधी तम्।" क्षीराविका (वो)। स्त्री। दुग्धिकायाम् । क्षोरि (इन् । । । अचिन्न नछ । तत्पर्य्याया:,-यारिणी का धुरा ताममूला मरूद ग.नि.व.१० । राजादमोह। चिली गई। रा. भशा निश्शे। शरः। नि-व ११ । मुही हो । उनि मनमा । रा.नि. क्षीराहः। पुं। सरल हो । विका.। व.८ । नन्दिन । भा.! दुग्धपापाणे । नामि। होरिकन्दः । पुं। भूमिमा । वै.निवः । पायसे । प.मु. । गोधूमे । रा.नि.द.१६ । वरवः । दास.पिराजिकादिगुशां। रा.नि व.११ । मद.२.५ । स्त्री। सोमदसायाम् । क्षीरकापोत्याम्। वैनिघज्व.चि.लाचादितले । क्षीरिकषायः। पुं । वटादिक्षीरिहनकषाये । सियोदाहरियोकरहः । "धीरैः चोरिक यायैश चोरिशः। पुं । स्वनामख्यातहखवते । चौर- वंशलोचनाया। वै.निघ-२म संग्रह.चि.दाडिमारयो । क्षोरिका । स्त्री। रानादन्याम् । चिनी, मौज- कञ्च कौति लोके । झौवाथन । तत्पर्यायाः,- (जूद्र । मा.। दुग्धादिकृतपायसे । सा च दुग्ध वरपण: सचदः कुटनाशनः वल्य: मूल कमूला नारि कलगीधमादिकतत्वदन बहुधा । अनन्य खसकन्दः कञ्च को चीर कञ्च को। प.मु.। गस्थलानन्तरमागे। अशखरमासे । न.द.२० । क्षीरयी। स्त्री। पायसे । "चौरयो पायस प्रोक्त क्षीरिणी। स्त्री। गागरोदई। बांगांजगाई। परमानन मूरिमि.।" इला.। रा निवर। सनामाह्याताः। बागा, क्षीरोत्थम् । सी। प्ते । वित्र । म पिसोराभेद, चिकपिकेयभेटु । तत् क्षीरोदनम् । की। शोरपक्वान्न । नकुल-११अ.! पर्यायाः,-कर्षपो कर्मियी शासनचौरी पटु- पर्यिका विकदुग्धा हिमशा मिदुग्धा हिमाद्विजा जुन निका। स्वौ। राशिकायाम्। बाई. मतिमा । मा.पू.१म-धा.वः । हिमायती हिमोगया हैमवतो हमी पीसदुग्धा यव. चिनी । गुपा:-कटुः निता चिनी मोफ-तापनी क्षुणः । पुं। रीठाकरञ्जनचे। विटीयाना गाछ । कमिदोपत्री कफजी पिनबरती। गनि.व.५ । घ.सू १४५.। क्षौरकाकोल्याम्। यत शारि चुतम् । को,पुं। प्रतिश्यायरोगे } रा.नि.य.२० । वायाम्। पनसम्ल । ३.निघ । ध.सू.४.। छिकाया। रोहि। श.र.। "उदामाण्योरई क्षीरिप्ररोहः। पुं। वटाद्यपुर। मु.स.२६ अ. । योगान्मौलिकफसवात् । शब्दः सञ्जायते तेम ततं বটের ঝুরি। तत्कथ्यते बधा" गाई-पू.अ. । नुनकः। | राजिकायां, रसर्षये। बाई. क्षीरिक्षः। पुं। शोरप्रधान वृक्षवगें । ते घ मनिका रा.मि.व.१६॥ वटाञ्चयोदुम्बरपर्कटोगह भाण्डाव्याः। ब, पथ, तुतकरी। स्त्री । सर्पकालिकायां । श च । যজ্ঞডুমুর, পাকুড়, भना-निता सि.यो.सर्पि- गड़े। *अश्वत्योदुम्बराचवटपिपलसंजिताः।" वा. क्षुता। स्त्री। शिक्षिकायाम् । रोहित शर.। उ.१५. । फम्न गुणा:-शीतलानि कफपितहराणि क्षुताभिजननम् (क:)। की, पुं । कणसर्पपे । संगाहीणि रक्षापि कषायमधुराणि । मद.३.५ । बारे। भा.पु.म.पा.व.। तौरवशफलं गुरु विटभि भोतलं कषायं मधुरं चत् । पं । प्रतिम्सायरीगे । रा.नि.य.२० । शिक्का- सानमीषन्मारतकोपनस । सु-सू ४६.। "वीरि. याम् । शहि। विक्षा। हक्षा हिमा वर्या योनिरोगनपापहा:। राषा: कथाया मेदोघा विसामयनाशनाः । शोपित्त-जुद् (ध्)। बी। घायाम् । अमः । कफासनाः सन्या भगाम्बियोजनाः ॥" डटुपवर- क्षुद्रः। पुं। कैटयें। पालो । प.न. । र इते । रानि व.११॥ पुनर्नवायाम् । मिथ. : तलाश्वे । यात ..

·." . क्षुद्र [ १२०६ ) क्षुद्र उप । डोके । (स्टना 1 म.र. । (क:) शासरोग- | क्षुद्रगोधूमः । पुं। भूगोधमे । शोभन । भेटे । कमिगई। वे.निधः। दै.निघ. क्षुद्रकः । पुं। कीलपरिमापे । पकाना। क्षुद्रगोक्षुरकः। पुं । इस्वगोधरे। हा सुटपवमाकभेदे । रम'नि। नाछी। तत्पर्याया:,-गोकएक: चिकटका: क्षुद्र करटकारी। स्त्री। इस कराष्ट्र काणाम् । दहका एटक: कपटी पड़नः नरककण्टफल : पल- अधिनगनी, माना । रा.नि.व.४ । छपा नजर: भचटकः स्यूलपाटकः पनसभा क्षुद्रकण्टको । स्त्री। हत्याम् ! भा. । टके: सुगन्धः स्वाटुकण्टः । गुण:-गीतलः वल्पः क्षुद्रकण्टा। स्वी। यह कार्याम् । रा.नि.व.४. मधुरः 'हपरसायन: मूबरुवामरी मेहदाम नया रा.नि.द.। तुद्रकण्टारिका। स्त्री। पग्निदमनोछुपे । ti रा.नि.व.४। क्षुद्रघोली। बी। विधिलिकायाम्। छिल्लो भारा रा.नि.प.७। क्षुद्रकण्टिका । स्त्री। कण्ट कायाम् । रा.नि. ६.४ हिदा चुद्रचन्दनम्। की। रक्तचन्दने। रा.नि.प. क्षुद्रकन्दः । । सद्भाटके । प.सु. । १२ । भा. See रकचन्दनम् । क्षुद्रकम्बुः । । छुट्रवारवेषाम् । वैनिघः । क्षुद्रचम्पकः। । मागचम्प के। नागचंद्र चुट्यो। (बी.च.। ॐकारा.नि.व.१०॥ क्षुद्रकारलिका । नौ। कारवेल्ने । शाई क्षुद्रचिर्भ(भि)टा। स्त्री । गोपालकटो- दतना । वै.मिष, लतायो । बाथानकादकी। रा.नि.३.३ । शुद्रकारवेल्लौ। स्त्री। इस कारवेल. 1 C क्षुद्रचुच्चुः । पुं सनामख्यात स्वतपे। बना। तत्पयायाः, क्षुद्र कारनिका मुद्रकार- र। मं लाहानुच, नाइच। ततः वैप्लिका फुची श्रीमलिदा प्रतिपवफला, सुषवी. पर्यायाः, चञ्च, पञ्च : गुनचञ्च का त्वक्सार- कारवी बहुफला कन्द फला कन्दलता । गुणा::- भेदिनी सुद्रा कटुका पटुपविका। गुणः-मधुरः फटुः Bणा तिका रुया दीपनी रक्तवातदि. कटुः उणः कषायः दीपनः शूलगुम्बार्गेविबन्धश च । सत्फलमपि एसद्गुणमेव । रा.नि.व.४। सत्कन्दः श्रोनः मलरोधोधनः योनिदोषत: गर्भः क्षुद्रचूड़ः । पुं । सघून मुद्रपक्षिणि। Cliविद साय विषय रा.मि.या३ । नायौ । ग... क्षुद्रकुलिशः । पुं। वैशान्तमयो । रा.नि.व.१३ ! चुट्रजन्तुः । पुं । शुद्रप्राणिमाये । शसपद्याम् । . क्षुद्रकुष्ठम्। की। एकादविधष्ठेषु । यथा (कन्न । श.मा.। स्थूलारुण्यां महाकुष्ठमेक कुट' चर्मदले विसपः परि- क्षुद्रनम्बूः । स्त्रौ । जनजम्नाग । ८ कार, सर्पः सिभ विचर्षिका किटिम पामा रकमा चेति ।। बांग्। हिंसामुनो, नदीजामुनी। तत्पर्ष्यायाः, भा.। स.नि.११ः। एषां लक्षणानि स्ववपर्याय ~~द्रनम्ब : पून्पना मादेयी नलजम्ब का। मृग्यापि। गप्पा:-"जम्ब : संग्राहिणी यचा कफपित्तासदाइ- क्षुद्रखदिरः। पुं। दुखदिरहदै । नित् । भा.। क्षुद्रखरौ । स्त्री । भूखरिकायाम् । क्षुद्रजातीफलम्। की । काठामलके । रा. २ गोलबजून । गुणाः महतीभ्यामपगुणा । See खजूरी। क्षुद्रजौरः। पूं। मुझशीरके । शूटमकोना । क्षुद्रगुड़ः । । वन्पमन्ने गुड़े । क्षुद्रो गुदरतु. भोगविभागादोई शोषितः । (गुणाः) रमो गुरुया. क्षुद्रजीवा । वौ। जीवनौखलायाम् । जीवसौ । पश्च पौर्स खपमाली गुड़ः ॥" प..२०म० । रा.नि.न.३॥ करी पप्या नि.व.११॥ । 1 ·- . म . क्षुद्र [ . १२०७ ] तुद्र क्षुद्रतण्डुलः। पुं । विसायाम्। विद्रपनः । पुँ । तगनवायाम्। गुलदी। वं.निघ। व.निघः। क्षुद्रतुलसो । सो । पर्च के, उद्रपदतुलसौहते। क्षुद्रपत्रा । नौ। घाइयो । अनिन । सारा .मि.६.१०। लनाध्याग । रा.नि.६.५ ॥ क्षुद्रदंशिका (शौ)। वो। टुटदश । दश क्षुट्रपत्रिका । स्रो। वेतपुनर्नवायां । से.निघः । नमामि । बाटा.। "पालिका प्रतिमा स्थाद क्षुद्रपत्री। स्त्रो। बचाया। वा । रा-निय-६ । टंगमा बममचिका माविका पाल्पतम्नागिदेशी ঘান মিয়া। चंद्रपनसः।। सकुचाते। माननाद का Ceciआई मा.। क्षुद्रदर्भः। पुं। दो । पउला । वै.निघः क्षुद्रपर्णः । । पज काटे । मानब नगी । शुद्टुरालभा। मनो। म्वल्पदरातमाधुपे। रा.मि.६.१०॥ ज्ञानजनिर । मं सासोमलिकासली। के क्षुद्रपाटला। स्त्री । मुक कहने । पनाग। किम्पलिटुवे। सपाया:,-माया द.निघ । सम्वा विशारदा पात्या पजाइमो नमक्षिका सषापा फपिछन् याहियो करमप्रिया करभादनी। चुद्रपाषाणभेदः (दा)। ए, सी। ख. गुणा:-गीन्या पनपी जरनी कुतती शाम काम पापायमेदचुपे। शभापति, भिमगिन । मममी पारदशीधनी धरा.नि.व.: । तपाया:-चतु.पनो पार्वतो नगशा नगभूः क्षुद्रदुस्पर्गा । स्त्री । पग्रिदमनीत्त । नाना पश्मनः गिरिभूः कन्दरीया। गुपा:-प- कधारमरीत्र: । रा.नि.१५। माधवरा.नि.प. जुट्ठः । पुं । कुमरिमाये । नाद्रिसन्न गाह। क्षुद्रपिप्पली। सो। वनपिपल्या । रा.नि.य है। क्षुद्रपोतिका । नौ। क्षुद्रपोदक्याम् । झा क्षुधावी। मो ! फटचे। हैरान । भरे।रा.नि.प.01 रा.नि.व.१। चुद्रफलकः। पुं। नोरनहाने । बिल भाछ। क्षुद्रधान्यम् । की। कुधान्यापरनाम-पधान्य । मा. । सागि यया-"सामाफः कोद्रयः कर्मठो क्षुद्रफला । सी। इन्द्रवाणोलतायाम् । बाथान- यविकारा। धान्यमिदं प्रोन म्... " पवि. । 1 । गोपालकटिकायाम् । अाधानाती। गपा:-पुद्रधान्यमनु म्यान कापायं लघु सदनं । रा.नि.प.३ । कपट कार्याम्। अनिदमन्याम् । मधुर काटकं पाई रक्षध दंगोषकं । वामका न । रा.नि.व.४ । भूमिगम्वाम्। वन बाम । याफविटकन विणकफापम् See फुधान्यम् । क्षुद्रधान्यमण्डः । पुं, हो। कुधान्य कतम। शुद्रभण्टाकी। स्त्री । नौतपे। है.निधः । गुप:-'अन्धे पा चुद्रधान्यानाम् मगद बात- क्षुद्रमस्त्यः । । सुरवादि मुद्रकायमग्ने । परम सम्।" पषि.१२मः। गुस-शुद्रमत्स्या: स्वादुरसाः दीपश्यविनामनाः। सुद्रधान्चास्तम्। की। धुदधान्य कराकाधिका खधुपाका राधिकरा बदाम हिसा मता:। विगे। माना नदिमव। गुणा:-"सदश पतिमाः पुंस्तहरा रथाः फासानिलापहा॥ निघः। सुदधान्यान्न वात पिशाए। करोति ग्रीपद गुम्न प्रगिम्यायादिकोपनम् ।" पधि.१२प.। क्षुद्रमाता (ट)। खो। कण्टकार्याम् । पद्रनासिकः । पि । नानासिकी। भौना । प. चुदात्यो । .मिधः। चद्रपञ्चकः। । सत्परमूले। “दकं पञ्च-क्षुद्रमुस्ता । स्रो। कशेरुकायाग। (कद्र । मामानम् ।" स.पि.ए.। रा.नि.व.८। म.ए.। म.मा..

·- । O भी। चुद्र [ १२०८ ] चुद्र क्षुद्रमूपिका। बौ। अनिझायाग । योध-क्षुद्रशणपुप्पिका। को। पाण्यपीविशेष । नारे। मटा। (झाडे । मुणा:-सिक्षा या रमनियानका तुद्रमोटरकः । । टहइये । २ गो. । - घ। रा.नि.व.४ । Cखना। प.प्र.१७.। क्षुद्रशर्करा (रिका)। की। यायनालीशर्करा क्षुदमोरटः। । इसमोरटे । वै.निघ. । याम् । उनाद्रत हिनि । गुणा:-गोल्या किसि शुद्ररोगः। पुं । प्रालिकादिचतुश्त्वारिंश- दुःणा अतितिका अतिपिच्छिला निग्धा गया सरा ट्रोगेषु । तद्यथा-अजगनिका ययप्रप्याऽधालजी दात्री वातपिचरनदोषकरी घ । रा.नि.३.१४ । विज्ञता कच्छपिका वोकमिन्दाहा पनसिका | चुद्रशान्तः । (1 चित्रकाव्यानं । हिजोवाच । पाषाणगईभः नालगभः पाचा विस्फोटकोऽग्निरो | क्षुद्रशीर्षः। पुं । मयूरशिवाया । मननिया हिणी विर्य कुनखोऽनुगयी विदारिका भरावुदं भाग.घ.. पामा विचर्चिशा रकसा पाददारिका कदरमल मुद्रशक्तिः । लो। इसपनो । (श विनुक । सेन्द्रलुप्तो दादपकोऽपिका पलितं ममूरिका रा.नि.व.१३ । यौवनविड़ का पद्मिनी कगट कः जतुमहिमशकसम्म कोलसिलकालको न्यच्च न्याः परिवर्तिकाव-नुद्रश्यामा। सी। लणकटमोहचे। रा.नि. पाटिका निराकमः निगदगदोऽहिपूतनं वृष- व.See कच्छदम भयेति । एषा लवपानि पर्यायेषु | चुद्रश्लेषमान्तकः। पुं । इम्बय मातकार दे । मृग्याषि। म.नि.१६प.। दहा जागाछ । रा.नि.म.११। क्षुद्रवंशा । स्वी। वराहकानायाम् राजा।। चुद्रश्वास: । पुं । पचविधवामान्य समयासरोगे। शब्दकल्पः। निदानं यथा-"रुचायासीवः की चुदी बात हृद्रवज्ञकम् । खो। वैशान्तमणो। प.मु.। उदीरयन् । क्षुद्रशासी न मोऽत्यर्थं दुःखेनाप्रमा क्षुद्रवर्वणा। स्त्री। वरटायाम् । बाज । धकः । हिनम्ति न स गावाणि न च दुग्न यथेतरे। रा.नि.व.१६ । न च भोजन पानाना मिरगहु पिता गतिम् । क्षुद्रवर्षाभूः । स्वौ। रकपुनर्नवायाम् । नेन्द्रियाणां व्यथाग नापि काचिदापादयटुनम् । स साध्य की पलिनः सर्वे चान्यतलक्षणा: । क्षुद्रवक्षौ । बौ । मूलपोत्याम् । कति ना । चुद्रः साध्यतमन्तेषा तमकः स उच्यते ॥" मा. रा.नि.व.०। नि. । चिकित्सा-"शासहिकारं प्राय: निग्धैः क्षुद्रवारुणी। स्त्री। तुषधान्य कृतवार शोमो । खेदैरुपाचरेत् । युक्त लयपतैलाभ्याम्......." यथा-"सचं साद्य यर्वन वितुषो कृत्य यवतः । क्षुद्रश्वेता । स्त्री । रझापामागें। सेफन्द इति तके या क्वचिदने वा पाकीट तहिनि:दिपेत् । लोके। स.मू.३८अषकांदिः। तुदकिगिद्याम् । वती निष्काशयेदकं भवेत् सा चटवारपी। गुणाः कुम जानोबिन व.निघः । -सुधादिवई कस्त" पर्क.चि.। क्षुद्रवा किनी। मो। वेवकण्टकायाम् । | क्षुद्रसहा । स्त्री। मुट्टपर्णाम्। शानौ । रा. रा.नि.क.४। नि.व.३ । सु.म.३८.। च.वि.व्य.। इन्दवारणी. लनायो । रा.नि.व.३ । च.वि.८५.। क्षुद्रवार्ताको। स्रो। महत्याम्। दृश्ण क्षुद्रसुवर्णम् । की । पित्तने । रा.नि.व.१९ । वाकून दा विवालि। पम.। चुद्रस्फोटा। स्त्री। चुटस्फोट के । शंका जुट्रवास्तुको। सी। श्वेतचिनोशाके । रानि.व.२०॥ क्षुद्रशः। एं। शहविशेये। जन । तत्- पर्यायाः, खल्पश: शहनका. भइनखः चुम्न फ: क्षुद्रहिङ्गुलिका । स्वौ। कर कार्याम् । जम्ब क: भषक:। गुणा:-कट: तिक्तः शूल : दीपनय । रा.नि.द.१३ । खुद्रक्षुरः। पुं । क्षुद्रगोतुरे । रा.नि.व.४ । श.च.।

·क्षुद्र [ १२०८ ] क्षुधा । . क्षुद्रा। स्वी। करहकार्याम् । रा.नि.व.४ । प्र. क्षुद्रामलकसंजः । पुं । कर्कटहरे। काद- कस्तूरोमीदछ । घ.द.सि.धो.मू.चि.ओकण्डः । नि.नि.व.११॥ "मोषधामसापुद्रा।" च.प.पिशो पञ्च.चि.प. क्षुद्रास्पणसः। पुं। पहुकफलहवे । नान्न विके । “क्षुद्रागताभ्यां संह नागरेण" वगपिप्प गा। दिया। क्याम् । रा.नि.व.६ । चुद्रीपोदिकायाम् । का चुद्रास्त्रः । पुं। कोशाम । रा.नि.व.११ । भू। रा.नि.३.० । चुचुपे । रा.नि.व.४ । याव- नालीश करायाम् । रा.नि.य.१४ । हिकायाम्। क्षुद्राम्लपनसः। पुं। खकुचलने । विका। अयि कायाम् । ना पश्चर्थ | रा.नि.२.११ : क्षुद्राला (लिका)। स्त्री । पााम् । घायाम्। बागवान। मचिकायाम्। हे.. । यांगजन । अांनती। कं पुलुंवणिसे । सत्- गवेधुकायाम्। भद्रा। र.मा.। सरमाथाम् । पर्यायाः,-मललोणिका चारी चुकाना पनि पमः। चुनिदा लीपाना चतुःपर्णी लोणा रोदा पम्नवसौ क्षुद्राग्निसन्यः। पुं । सगणिकारिकायाम् । पनपनी पम्पतिका अम्मा पवटो दन्नपठा शनिबादि । तत् पर्यायाः,-वपनः विजया भाखाना। गुणा:-~ -मम्मामा पग्नियनो गणिकारिका परपि: लघुमन्यः तमोक्ष: गनु- रुधिवत् ग्रहण्यश:कफनी च। हारा। शशा- त्वचा। गुप्पा:-अग्निन-यतुल्या: । See अग्नि एइ खां । रा.नि.व ५०॥ मन्यः । रा.नि.व.। क्षुद्रिका। स्त्री । तन्नामकहिकायाम्। लवणं --"प्रशाटकाला गे: मन्दः समभिवाते। नुदाञ्जनम्। । रोगहरे पानद । यथा-"गोमचरित मदिरामवावीररी पचेत् । क्षुद्रिका नाम सा शिक्षा अवमूलात् प्रधावति ॥" मा.नि. । वनमचिकायाम् । दंगे। | रा. क्षुद्रानं रसे चान्यत् यक्कतरास्त्रे फन्तेऽपि वा। गोमूत्रा व्यावमलपिप्पलीचौद्रकटफन्नम्। सैन्धवोपहित मि.व.१९ । युधानिहितं वैरागहरे। मेदो यादृतशाज क्षुद्रेङ्गदी। स्त्री । यवासधुप। श्वानज। पिप्पल्यः सैन्धवं मधु। रसमामल वापि पकं रा.नि.व ४ । सम्यङ्गिधापयेत् ॥” सु.सू.१८५.। क्षुद्रेर्वारुः। पु । गोपालकग्याम् । ब्राधान क्षुद्राण्डमत्स्यसङ्घातः। पुं । पोताधाने। कोति। रा.नि.व.३ । मान लाना। मः। क्षुद्रला। स्वौ। सूचोलायाम् । शन । जुद्रादिः । पुं । कण्ट कार्यादिद्रव्यचतुच्यात- भूरिप्रः । काषायें वातले मजरे हितः । च.द.ज्व.पि.। पुद्रा- क्षुद्रोदुस्वरिका । स्त्री । काकोटुम्बरिकायाम् । मनानागरपुधारायः लत: करायः।" भन्य: समभूज । रा.नि.व.११। सामान्यञ्चरे हिराः । यथा-"शुद्रामृताम्या सह क्षुद्रोपोदकनान्नो । स्त्री। चुद्रीपोदक्याम् । नागरेण सपीकर व किराततिहम्।' पिबेन टन शे। रा.नि.व.०। कपायन्तिह पति ।। क्षुद्रोपोदको। स्त्रौ । दुष्पोपोदक्या । रन क्षुद्रान्वम् । तौ । इखाबापे मोहाने । घ. भूरे, शyिई। में साहितलि। में करिय- भा.भ. } ५। रजामामार्ग। रा.नि. वलियम । तन्पायो,-सूनावा मण्डपी। रा.नि.व.७ | See उपोदकी। क्षुद्राफलम्। की। हनीफले। र.सा.सं. क्षुद्रोलकः । पुं । चुपचके । रा.नि.य.१९ ॥ गन्त्रकयोगे। चुदियोधनः । पुं। चाहने । मत्रिका | वा. क्षुद्रासलकम्। सी। कामधाचाम् । दार्ट- सू.१५४. सुरमादिः। याममा रा.नि.व.११ । दुधा । रखो। यमुशायाग । पम, । 152 क्षुद्रापामार्ग:

·[ १२१० ] नेष । भ.प.। क्षुधाकुशलः । । बिचान्तरणचे। वीउद्ध। थानीय। शतावरीमोदयो। "गोचुरचुरयो- रा.नि.क.स See पिस्तान्तरयः । रपि।" प.द.वा.चि.असताद्यते । सुधातुरः । वि। दुधाचें । शब्दकन्यः । नुगमः । । गोक्षुरके । रा.नि.६.४ । क्षुधाभिजननः (क:)। । राशिकायाम् । क्षुरिका। बी। पालमा । प.सु.। बारेमाद्रिवा ! प..। रानमापक। दद्दणै। नरिकापत्रः । पुं। मरे। रा.नि.५.८ । रा.नि.व.१६ । चरिणी । ता । पराकान्तायाम् । वाला क्षुधितः । वि। मातधुधे । पमः । सुपः । पुं। मुद्रहवे। मुझे। दाम। पम.! तुरो (इन् । पुं, स्त्री (सो)। चौरकार, राव क्षुपकाः । । क्षुद्रनुपे । सु-सू.२४त्र । पवाद । अम. ची। छुरिकायान् । हे..! चुपडोड़सुष्टिः। पुं ! विषमुटौ । घाजानिम्। क्षुमकः । पुं । उद्रगडे । बांग्ला ! ३... । रा.नि.य.४ । खेड़कन्दः । ६। करवीरहते । प.मु.। दुपट्ठः। पुं। दग्धानहो । क्षेत्रम् । सो । शरीरे । रा.नि.य.१८ । पयमाते- दविधरमस्वागत-दशाविधदेवेषु। सय १ चैत्र शुपालुः । पुं। पानीयानुसे । रा.नि.व.० । पानादि लगाट । २ २५ नलाटात् मतक- तुब्धः। पुं। मन्यादा है..। पर्यन्तम् । २ ग्रोवाचावधि । ४ ननक कुदा- तुमा। त्री। पतमीचपे। नामिना गाछ । प्रकाशनानि । ५ पग, ५ काटिः, ०फिन्, प.सु. । रा.नि.व.१६ । नोलिन्याम् । मे. शरी। पुरलो, र भदा, १० मन्धिः खरखेति। . जाप.टी.सा. पतमीपुष्पहने । रा.नि.व.१० । द.५प. । शुरः। । कोकिन्नाचक्षुपे। करनाज़ा क्षेत्रकर्कटौ। घो। पातु कायाम्। इहै.. (मन्ताद्यते)। क्षुद्रगीचुरक्ष। रा.नि.य.४ । कारडि, रणे । रा.नि.द.० । गोपुर। र मा. । परतवै। रा.नि.व.८ । महा- क्षेत्रचिभिटा। म्बी । लिस्टिायाकव्याम् । पिडीतरी। बड़ भयना गा। रा.नि व.र 1 रणेतीकूड़ | रा.नि.उ.० । शः । ५द्र । प.टी.। रकः । पुं । कोकिलाचतुपे। नानाज। क्षेत्रमा । त्री। श्वेत काराष्ट्र कार्याम् । रा.मि.य. रा.भि.प.। मा मारमा परम.पि.। शवकोकि. ४ । गोमूधिकार । पधिकाटणे । शिल्पिनोटये। लाने। यानी स्ना.। धवकह दे । रा.नि.१८ मायाम् । रा.नि.व.०। न। रा.नि.या। गौचरे । रा.नि.द.५ । क्षेत्रज्ञः। पुं। अात्मनि । घम. ! तिलकरते। पमर.मा.सं.। चेवदूती। श्री। चेतक गट कार्यो । रा.नि.स.४ । भुरकवीजम्। ही। कोकिलाचवीने। प्र. क्षेत्रपप्टी। स्त्री । पर्यटके ! कविता भीमनाघरमै । भैप-यानी चिरतिवलममीदों ! चरपनः । पुं । स्थूलगरे । बारमात्र । रा.नि. क्षेत्रयमानिका । स्त्री । वनयमान्याम् । विका। १.८ । See स्यूलगरः। क्षेत्र रहा। बौ। चैवकटयाम् । क्षुरपत्रिका । म्री। पासदशाके । रा.नि.व.०॥ | नेत्रवित् । ५ । परमातत्वशानिनि । नौवा तुरभाण्डम् । हो। नापितस्य चुररचणधार । रमनि । (भागयतम्)। নাপিতের ভাড়া মাত্র। क्षेत्रसन्भवः । पुं । चुक्षुपे। भेग्लागामधुपे । सुरमर्दी (इन् । पुं। नापित । च । रा.नि.व.४ । सी। घमाण्डु ल्याम् । शुरवीजम् । हो । बोकिषाचवीले. दरल क्षेत्रसन्भूतः। पुं । कुन्दुरुपये। रा.नि.प.८ । भन्दकल्पः।

·( क ) सङ्गतसूची।. 5.न्टिग) म. अनिमा. पप, परो. B. उत्. उदा., .य. इन्द्रियशन वारखापर- तन्नम, उदान उपादिः कशः उपदंश: उदावत: उन्मादः उपासवर्ग: सरस्तम्भ एका एकापरकीयः एनादियर्ग: मोठरोग: . ठारसव. टा.रु. एकार्थः . . एलादिः पो.रो. क. पी. प.टी.नी. प.टी.भ. .प.टी.मानु. प.टी.म. प.टी.र. म.टी.रा. प.टी.रामा. घ.टी.सा. म.टो गुभूति.स्वा. प.टी.स्वा.(मी) पषि. पादर. पन-(पा) पने.. पा(व).. पपामा). प.पि. पमि(या).ज्य. . फटिपा. परउ.मु.रो. पारी. . अध्यायः पानादिद पग्निगान्दा परोघर: पपपी पसी पमाटोशानोलकाहः मरटोकाभरतः प्रमरटोफामागुरम: भमरटोकामथुरेशः प्रमरटोकारमानाथ: पमरटीकाराय कुट: पमरटीकारामायमः चमरटोकासारसुन्दरी अमरटोकासभूतिसामी पमाटोकाचीरम्बामी अपिहिता मसन्दरः अनुपान पनेकाघवर्गः पनवशूल पपणारः पन्नपित पमिन्यासचर: परकीयः मापदाः भप्रयागः (रापपायः) पण्यामचियिता पादिवर्ग: पर्वावदः पलसदाः भवहाशित पसारी प्रतोसार: पारयोः पामवासः जामातीसारः पायवर्ग: कटिवायः या जगतगुरोग: करोगः पाल्पस्यानं दारवर्ग: का.व. काडाय.ग. का.पुराणम् काम. पु.कामा, कुम्भ दु.टी., या मुमा. कादायमग्रटी कालिकापुगपम् कामदा युम्भकामना कुसुमावलीटीया कीप: जीवलि पक्षपा, काद. पः, (रावप:) पर्व.पि. पादिः पां.द.(प) ती ख. ग.ग. गण.. म.मा. म. (रो) प.(पसिनी). पा. पामादा., मा.दा. पामातीमा गणपंधक: गएमाला गुटी- गुजरी, गुएराती मुदत रामवादिनः गा, गुलं. गुदर्थ पा.य.,पाच.व.

·( ख ) . सुख सुख ग्रह. घ.(चर) चक्र.द. •घद.(स) चन्द तेलं प.वि. धातु-च. .दि. पि.क.क.(वनी मान घरकनंहिता चक्रपापिटत्तद्रव्यगुप: चक्रपाणिदत्तहातमंगह: घन्टनाटिलेलं चाकविमानन्यानं चातुर्थकम्मर चिकित्साच्यानं चिकिमाकमकन्यक्ती चूर्णम् नटाधर: नयदत्तः नि. निदा. ... ने.रो. ने.क.री. ने.ग.री. ने.सन्धिःरी. पं, पन्ना. प. मुख सुख्ख सुख्ख . नटा. म.(मय द. निदानप्यानं मिदानं नेवटिगरारीग: निघरोग: मेववमंगतरोगः नेगरुगतरोग: नेमधिगयरीग: पन्नावः पन्त, परिच्छेदः पच्यामध्ये परिभाषाप्रदीपः परमदः पयायनुमादलो पागाजीप: पिन्वरः पिप्पयादिवर्ग: मनि पुष्पयन: पूवषण: पूच्चेभागः प्रलेक, प्रयोगः, प्रमारपी सुख . वा. दराति. टी. वरातिनार: टोका प.प्र. प.मः (परमदः) पनु. पा.मी. पि.च. पि.व. पुं पु.य. सुख रा. मुख सा. सान्नु मुरी तामिन्दः तारगामुखरोग: स . प्र. , sat शामा सुखो प्रमहः मन-(..) प्रयोगरव. प्रयोगा. से. १० सी. तो. तोड़. दि. चिका, दन्तरो. ६.मु.रो. प्र. सुरखो प्रयोगरयाफरः प्रयोगामतं प्रहरः प्रात फम्न वर्ग: फारमी प्रा. फा. म. भागः य सुखो सुगर सुगन नांश घालु नीर तेलुगु, तेलः रेलम् पतीनकः तीनक: सोड़नानन्दः विलिन विकाहीप: दन्तरोग: दन्तगशमुखरोग: दधिवर्ग: दशक दाचिपावहिन्द्री दुग्धवर्ग: .. दृश्यगुप्य: दशामिधानं हिरूपकोषः धन्वन्तरिनिषष्टः धरणि धान्यदर्ग: ध्वनमः नानार्यः नासारोग नाही मग. भ.हिरूपको. म.रममः भवा.गुडा भा. मा.पू. भा.म. . रा. . टु.व. (व्य).गु. द्रव्याभिः हि.प.) ध.निघ. घर. घा.(न्य)व. ध्व.भ. नाना. ना.रो. म.उम्मा. भगन्दरः भरतहिमपकीप: भरततरम्स: मादातामहः भारतम, भावप्रकाशः भावप्रकाशपूर्वभाग: भाषप्रकाशमामागः भूगोन्मादः भूप्रयोगः भैपञ्चरबादलो महाराष्ट्रः मध्यानुष्ठः मदनपाल: मधुमतीटीका सुगा संप. मं म. पान स्या दि. शर मद. मा.. मध.

·( ग ) विन.र.,वि.र. वि.व. विदग्धामी. विद्र विल. वि. मिथकाध्यायः . मू.घा. हह.स. व.चन्ट्रिदा .से.मी. दैनिघः व्य. व्याक. प्रण).मी. श. श.मि. भन्दकल्पः श.मा. मधुमे., म.मे. मधुमेह मर. मरिका मोपा ना.नि. माधवनिदान मिथ. मुगे, मुखरोग: म.ना. मूz: मूचाघात मूधरताः मेदिनी यो.र.यो.(रवोरया. योगरयाकरः यो.(नि)च्या-री. योनिध्यापन रतिका रमाति. रक्तातिसारः र.पि., रस.पि. रसेन्टचिन्तामधि: रवा. रवावली .पि. रतापित 'र.म., रस.म. रसमसरी रवमाला रमासं.(या). रखमालासंगह: एस.को. रसकौमुदी 'रस.प्र. रसप्रदीपः रसरवाकरः रमाधना रसायमाधिकार: -र.सा.सं. रमेन्द्रसारसंगहः रसे.पि.,रसेन्द्र.पि. रसेन्द्रचिन्तामणिः रानयज्ञभः रामाय., न्या राजयच्या रा.तर, राजसरहियो रा.नि. राणनिघण: रो. रोगः व. वर्ग: पटा.प. वटादिवर्ग: बमा वम्पार वाभट: वावी.दा. वानीकरण: वा.स्व. वातज्वरः वा-पि.ज्व. पारापित्तज्वरः वा.र.(एक) पातरतः वाव्या. यावयाधिः पि., विमा. विमानम्यान पि., वि. पिमप्रकाशकीप: विजयरचित:(थारख्यामधुकीप:) विषमज्वरः विदग्धानीः विद्रधिः विलम्विका विसपिका अद्धिचिकित्सा इसुश्रुतम वेधक चन्द्रिका बदाजीयन वेद्य कनिघण्ट: वैद्यकसय पव्ययं व्याकरणम् अपशोधः शराव: पईशरायः शन्द चन्द्रिया शब्दचिन्तामणिः शब्दकल्पद्रुमः शब्दमाला शब्दरवावली शारीरस्थान शाइधरः शावर्ग: शारीरमणः शिरोरीग: गिरीविरचनम् सपित्त शूकदोष: शेषः तीपदः नोकः संग्रह संग्रग्रहपो सन्निपातः सन्नासचरचिकित्सा सर्चगामुखरोगः । सदीतपः साधारणः, सान्निपातिक सारसौमुदी सारमन्दरी . शा.प., शान था.. मा.. शि.री-शिरोरी, गिरीदि. शी.पि. शू-दो. शी. - . शो. सं. संयमपी. स., सन्निपा. समाा,ज्व. सर्ष.मु.रो. सात. सा.को. सा.सु.

·(घ ) इला. सि.यो. म.टी.ए. इलायुधः हलीमकः हरीतकीवर्ग: धारीत: हारीवीचारे पतिः हारावलिः(वलो) सु.नि. समि. हा. हा.पषिः हारा. सिद्धिस्थान सिद्धयोगः मुता मयुनटीकारलप: सयुवनिदानस्यान सुथ समिप्रकाध्यायः सरस्थान सुतिका सूर्यसिद्धान्तः स्तवकः स्त्रीलिजा स्यानं खरभेदः मृति. सर्थसि. हिथा. हट्री. हेम. स्त्री. स्था. ख.म(द). हिसाशास: होगः हेमचन्द्रः हेमादिः, वत्लनटोका चारपाणिः H. H. Wilson. Wil, ·शसरा। क्षेपः। ' धौद्र [.१२११ ] तौर क्षेचामलकी। स्त्री । भूम्यामलक्याम् । श.मा.। देहस्थधातुमतान् विभोप्योलखयेत् । मधुरमपि मुषल्या । जानभूली। प.नु.। . माणं शमयति पशवीर्णत्वात् । स.स.४० अ.। कपिलवर्णमधुविशेष । यत् पिङ्गल वर्षाभिः चटाभि- क्षेत्रियम्। हो। शाके । घासे । परदेशपिकि- धानामिक्षिकाभिमयादितं भवति। "पिनला रसायो । मे। मदिकाः स्मा: क्षुद्रा ति हि वियुताः । तामि. क्षेत्रियः। 4। पसाध्यागे । मे। रुष्पादितं यत तन चौद्र मधु कथ्यते।" गणा:- क्षेत्रोकरणम् । कौ । रसायमप्रयोगयोग्यकार: शोतल पिचिल भन ५ वातपितहरं कपिलपणच । पार्थ देन्य पशुकर्मादिना विशुद्धीकरणे। रस. रा.मि.३.१४ । नन । मे। पि.। प्रभादोना स्वीकरणम् । यथा-'चर्पक्षोद्रः। पुं। चम्पकावरे । ज.द. । श.प. । भकसलस्य कान्तली सम्य या तसः। तीक्ष्यस्य वा क्षौद्रजम् । मधुसिव थके। भा। महादवि विफलाकाधमाथि। यावदधनसाशं रा.वि.द.१३ । यस्त्रकन विशोथ प। भजामल कसारंप हरि- द्राया रसेन च । मूवश्च तीचजपूतं गधुसंशियित क्षौद्रजा। स्त्री । मधुशर्करायाम्। चौद्रनाम- तसः । लोडसंपटमध्यस्थं मासं धान्य प्रतिष्ठितम् । मधुजशकरायाम्। रा.नि.स.१४। See चौद्र- एवं वर्षगोगेष सहसायुभवेन्नरः ।" रस.पि.४ प.। क्षेत्रक्षुः । पुं। जनार देसि म्हाते शूकधान्ये । चौद्धातुः । पुं। स्वप्रमाक्षिक । रा.नि.य.१३ । सनात गाए । हिमफाइ, भुटा । प.सु. । शिनो-बौद्रप्रियः । । मलमकतई । रा.नि.व.११॥ धान्यभेदे । रा.नि.प १६। चौद्रमेहः । । वाराजन्यप्रमेहभेदे । तत्र रोगी गुच्छ । विका.। लेपने। मे। मधुनिभं मेरुति। स.नि.६५.। तक्षणं यया. लहाने । हे.द.। "कषायं मधुरं गचं दौद्र मह वर्दध ।" भा.। क्षेपनिः (नौ)। पुं, स्त्री। भरौरे । क्षौटशर्करा। स्वी । धौद्रमधुकनशर्करायाम् । क्षेमः (क:) ।। पौरनामगन्धव्ये । शर्छन । एतप्पा: पोद्रमधुतुल्याः । गनि.व.१४ । रा.नि.क.१२ गटा। क्षेमहरी। स्त्री । शहरचिलयो । शब्दकाल्पः । क्षौद्रसाधयम् । तौ । वटमाक्षिक । वा..' ५५ । क्षे(म)माफला। नौ। उदुम्बरहो । श.घ.। क्षौद्रेयम्। की। सिक्थक । गर । रा.नि.न.१॥ क्षेमिवा। स्त्री। हरिद्रायाम्। घ.चि.३८. | क्षौमम्। को। पवस्त्र । है.च. । पुं ! मासादाय गुरुतले। रहे। ममः। क्षैरेयो। सो । पीरसंस्कृतायाम्। नमान। चौसकः । पु1 पीरनामगन्धद्रव्यं । जीठियाना । या.पि..। क्षोदः। पुं । पूणे। पम.। धल्या । पंषणे। क्षौसतेलम् । सी। पतसोतेले । गनिनाद्र मे। मले । शौर्णता लसिक्यके । च-द.अयविधिः । देउन । गुणण:--पातनं मधुर बलावई कटुपाक क्षोदितम्। की। धुणे । श.प. वि । चूर्णिते । पचक्षुष्यं गुरु पिचलन । सु-सू.४५४. । क्षोली। स्त्रो। काकील्याम् । चौममसी। स्त्री । दग्धपस्वभन्मनि । घ.द. । क्षोमम् । हो । अतसोवने । प्रम. सु.चि.१ प.। शिराव्यधे । क्षौणीध्रजम् । ती । शैलजे । नायक । भेष धीमी। स्त्री। परास्याम् । गमिना । र.मा. । मा.व्या.वि.गन्धद्रव्य करने। चौरम्। स्ती। गण्डगकर्मणि। परोकना । नौणीमयः । चि। मृगमाये । है..। गुणाः---"केश-सत्रु नखादीनां पत्तनं चौद्रम् । को। मनि । गम् । गुप्पा:- लेखन संप्रसाधनम् ।" राक्षः। शब्दकल्पः। - 1

·लेड़
[ १२१२ ]
लेड़
खेड़म् । को। लोहितार्क पर फले। घोषापुग्य। | खेड़नम् । की। गोषतुल्चसर। "ज्ञ
वेणुधीपयत्।" भाग-४भ. कई रोधि ।
लेड़ः। पुं । पौधोपालतायाम्। ५-सुः। घ.
खेड़ा। वी ! कोपातक्याम् । बाया, सिन।
कन्न । कटुकोपातम्याम् । हेम्वमन शल्ये।
रा.नि.व.१।
विये । प.मु. । जीपक नामोषधी । प.मु. ।
म. ।
समाप्तः।

·No text on this page.