·शाश्वतकोशः
THE
WWW
ANEKĀRTHASAMUCHCHAYA
OF
SASVATA
A lexicon of Sanskrit words
Edited with Introduction discussing the Date of
Sasvata, Critical Notes, Glossary of Words
and एकाक्षरकाण्डः of another Lexicon
named नानार्थरत्नमाला
BY
Narayan Nathaji Kulkarni, B. A., LL. B.
Editor of तर्कभाषा, काव्यालंकारसूत्रवृत्ति: .
Poona
ORIENTAL BOOK AGENCY
1929

·CONTENTS.
PAGES
1
२
Introduction
Opening verses
एकश्लोकगतनानार्थः (१-१५३)
श्लोकार्धगतनानार्थः (१५४-५९३ अ)
श्लोकपादगतनामार्थः (५९४-७३४, ७३५ ७८०)
श्लोकार्धगतनानार्थाव्ययानि (७८१-७९३)
श्लोकपादगतनानार्थाव्ययानि (७९४-८०४)
Concluding verses (805-807)
नानार्थरत्नमालाकोशः (एकाक्षरकाण्डः)
Notes to Treala
नानार्थरत्नमाला
Index शाश्वत
नानार्थरत्नमाला
70
१०३
All rights reserved by the Publisher,
PRINTERS
?xt 1-40 pp. by Mr. Saptarshi, at the Prabhakar Press, Poon
,, 41-110 pp. by Mr. Thakar at the Sidheshwar Press Kholhapu
Introd. & Title by Mr. Rajaguru at theRajaguru & Co's. Poon
Published by Dr. N.G. Sardesai L.M.&s.
for the Oriental Book Agency, Poona.

·INTRODUCTION. “अनेकार्थसमुच्चय" " of p0IT হ্যায়, as it is generally known, was edited for the first time by Dr. Zacharia, which was printed in 1882 and pu bli shed in Berlin. A revise d edition of it was brought out by the late Mr. KG. Oak, in 1918. The present edition is an improve ment on both these edi tio ns. ar is divided into six sections. In the first three sections the meanings of each word are given respectively in ful, half and quarter verses. The fourth is a supplementary section of quarter verses and fifth and sixth deal with the ind eclinables which are also arranged respectively in half acad quarter verses, Except this division there is co-othmer systematic arrangemment in the wয়, Unlike other Fats, per moreover, is not a complete Per but a quere, the words being put together without any order like other sis, where words are generally arranged in the order of final consonents. No such order being adopted in this Fir, it goes very difficult to tra .. any ny word of which the meaning is to be ascertaimed. In thue first edition the words of which different meanings are giwem iin the verse were required to be searched after reading the whole verse and this task becomes the more difficult to the begin new when the word was either combined with another word under somme Sandhi rulo or was compounded with another word. I have in the present edition un derlined the words whose different se n'es care given in the verses. So the reader at once catches the principal word in the verse and kiows that the rest are its homonyms. I have also taken precaution to give the number of senses of the word in num eriaal 6 guros just after it, which is printed in the margin of the book jumst at the beginning or at the end of the verse in which its meanings are given.. I am confident that these two new improvements would facilitate the understanding of the work better. As regards the date on the late Mr. Oak bas given conclusive proofs which I quotee below in full : “As regards the age of a scholaws are divided in opinion. Some a sign bäm to the 19th century while others claim ·2 for him a higher antiquity than that of the Amarakosa itself. क्षीरस्वामिन्'s commentary on the आएरकोश, which has recently published, affords some clue to the age of this writer. Numerous quotations from शावत's work given by श्रीरस्वामिन enable us to ascertain the highest and the lowest limits within which stat can be placed. We have already given our reasons for assigning the अमरकोश to the fourth century ( 300-4001 and since क्षीरस्वामिन् belongs to the 11th century, शायत must be placed between the 5th and the 10th century. Ther's priority to per can be easily established from the following considerations (a) In commenting on क्रमादातिथ्यातिथेये अतिथ्यर्थे ऽत्र साधान (Amara. II. 7. 33.) क्षीरस्वामिन् says- अतिथय इदमातिथ्य, अतिथयः स० अतिथी साधु- आतिथेयं, पथ्यतिथीति (सू.) ढब्बू । कात्यस्त्वाह-आवेशेक विषविदेरातिथ्यमभिधीयते । आतिथ्योऽतिथिरागन्तुरित च माला, शाश्वतोऽत एवोभयमाह-आतिथ्यं स्यादतिभ्यर्थ आतिथ्य- मतिथिं विदुः। In his remarks on काल्य (Amara I. 3.2.) क्षीरस्वामिन् says- शाश्वतः कल्यमप्याह-कल्यं प्रभातं सजजं च कल्यो नीरोगक्षयो| In his comments on सुषिर ( Amara. I. 7. 1.) क्षीरस्वामिन says-शाश्वतस्तु निरस्तावयवी सापरमुषी मन्यते, यदा:-गर्त गान्विते वापविशेषे मुषिरं त्रिपु. It is evident from these thint in the opinion of क्षीरस्वामिन्, शाश्वत was posterior to Amarasimha, (b) In the body of the कोश itsolk- आपेशदेन साध्यन्ते पूर्वाचार्यानुसारतः। विस्मृता ये प्रमादेन कथ्यन्ते तेऽधुना पुनः ।। (V.145 ) by the word पूर्वाचार्य, शाश्वत refers to Amarasimha. In the नानार्थवर्ग of अमरकोश, such passages as-जैवातृकः शशाऽपि, यात्रेऽपि, पुण्डरीको ना, देवशिल्पयपि त्वया, रूप्यं प्रशस्तस्पेऽपि, और्वानलेऽपि पातालम्, केशेऽपि जिना, बवालयमाप दूषकः, चकं राष्ट्रेषि, स्वाप राम, इo are very frequent, and शाश्वत initates Amara, in verses 736-780. Again शाश्वत who is prolix, and not suecinet like Amara, copies the latter here and there. He borrows not only passages but verses and half verses from the warrant of wenu that मात्र कार्यवधारणे ( शाश्वत 61. and Amaria, III. B. 179) योग्यभाजनयोः पात्रम ( शाश्वत 400 and Amara. IIT, 3. 180) पत्रात्मादृश्ययोरनु ( शावत 799 and Amara. III. 3. 249) पारोधियजियतः शाम्यायामुपसूर्यके ( शाश्वत 424 and A. III. 3.97 ) भाव: मनावभावाभिप्रायवेष्टान्मजन्मस ( योनियु) (मावत 48, A. III.3.208) योगः मनह (वन)नोपायमगतिध्यानयानर (शावत 100, A. III.3.22.) दिग्देशकाले पूर्वाद प्रागुदकप्रत्यगव्ययम् ( शाश्वत 139 and A. III.4.28 ) ·3 दापोत्पादेनुबन्धः स्यात्प्रकृत्यादिविनश्वरे । मुख्यानुयायिनि शिशौ प्रकृतस्यानुवर्तने ॥ (El a 65 and Amara. III. 3. 98-99) This shows that Amarasimha was prior to a. We shall now proceed to show that a was posterior to Chandragomin* and presera, who belonged to the 5th century. In one of the opening stanzas दृष्टशिष्टप्रयोगोह दृष्टव्याकरणत्रयः । अधीती सदुपाध्यायालिङ्गशास्त्रेषु पञ्चसु ॥ 77** says that he has studied three different grammars and five fas. One of the three grammars and one of the five feas, it may be inferred, must be that of Chandragomin. In the stanza-romaat gorapi - ZEIHTY FAIR ( v. 426 ) the word print is given as 61 like a which is sanctioned by Chandra's gut (I. 90), while according to wa's Sul (III.446), the word should be : (Nom. sing.), So the word en in verse 54 is correct according to Chandragomin's grammar and not according to ma's grammar, # कालिदास uses the form ललामन in कन्याललामकमनीयमजस्य लिप्सोः (R. V. 64 ), This form is not given by Amarasimha in III. 3. 143. 44 notices both the forms 4 and 5 in verde 80. कालिदास uses the word in mangarepe Hier: (R. V. 43 ) in the sense of war which a gives in verse 653. The noun or is generally used by Fricare in the sense of * an antelope or deer and rarely in the sense of a Chataka bird. शाश्वत gives these two sonses only in सारङ्गवेणचातको. PEAR (R. VI. 30), is explained by 21947 thus-piai In the Introduction to the नामलिंगानुशासन of Amara with the comm. of effe, we have shown that Amarasimha was a Bauddha and preceded the Bauddha grammarian Chandragomin. An additional evidence of this fact is found in the verse GTU: BURETTTA: 791: TTHCT: ऊध्वजुरूजानुः स्यात्संचः संहतजानुकः ॥ (Amara. II. 6. 47) According to Chandragomin the forms प्रजु, संज, ऊर्ध्वजु, ought to be प्रज्ञ,संज, ऊर्वज्ञ by the Chandra Sutras संप्राज्जानुनोई: and अचाद्वा (IV 4. 119-120). The forms 4, ***, in, given by Amarasimha are correct according to the Panini Sutras प्रसंभ्यां जानुनोt and ऊर्ध्वद्विभाषा (V. 4. 129–130.) * See Notes to Prof. Pathak's Meghaduta, 2nd Ed. p. 83.

·Slider Strell: FETTET ( v. 58). From what is said above and from what 7pmpat says in one of the concluding verses (UAI विविच्य ज्ञात्वा निखिलानि सुकविकाव्यानि । कृत्वा गुरुमाभियोगं कोशोयं शान्यतेन कृतः) it will appear that he lived after Chandragomin and Fete i. e. after the fifth century. As शास्वत alludes to वराहमिहिर in the last verse (CT- बलेन कविना वराहेण च धीमता । सह सम्यक्परामृश्य निर्मितीय प्रयत्नतः॥) we shall not be far wrong, if we assign him to the end of the 6th and the beginning of the 7th century. This opinion is further confirmed by the fact that the feminine form ach (V. 877), unknown to Amarasimha, actually appears in the लिंगानुशासन of शाकटायन who belongs to the 9th century. So also the senses of the words योग and क्षेम, via. अपूर्वार्थसंप्राप्ति and लब्धार्थरक्षण, given by शाश्वत in stanzas 100 and 292, and not given by Amarasimha, are assigned to those words by her who flourished in the 6th century, in his भाष्य on the भगवद्गीता (IX.22.) On a comparison ok शावत' अनेकार्थसमुच्चय with Durga's कोश quoted by airena in his commentary on the schr we find that Durga not only borrows very often from but sometimes, improves upon TiMa. Thus-ligaen (ar-p. 194) is borrowed from 1 723 and serat: Thai Hd ( ait-p. 200) from pa 539, TUEA AT (sit-p, 221) is an instance of ara's (v. 191 ) imitation by Durga. ऋतनुन्छशिले सत्ये शोभनेपि विवक्षितम् (रि-p.200) is an improvement upon 77*** 633, as well as prait apparer: (fra-p. 220) upon a 140. Amarasimha gives for ( 7 ), while in giv. es fr ( 1177 ). Darga copies Amara in all the serises but follows 2014 in giving the word as I (see mi,-p. 220) Asuíremga in his commentary on the main of Amarasimha gives the additional senses of me, first after each word and quotes verses afterwards giving additional homonyms only from Durga, he considers sa to be prior to Darga. The latter may probably be a lexicographer of the 8th century.** ·troductory 5 नानार्थरत्नमाला. Part of this art was printed as an appendix of the sta (Oak's edition) under the name of Titanian, from an incomplete Ms. in the possession of the late Mr. Oak. He could not procure another complete Ms. of it and hence it was printed under a misleading title This found in the Ms. referred to above. There are several Mss. of Tart in the Bhandarkar Oriental Research Ins. titute Poona, but they deal with either Vedanta or Tarka. While going through the Mss, of the monosyllabic lexicons in B.O.R. I. I came across one Ms. (No. 759 of 86-92) which exactly tallied with the above referred to TIT. It is also an imcomplete Ms. in itself as it neither gives the name of the author nor any introductory verses, though it gives meaning of all letters beginning with 3 and ending with . Another Ms. of the same lexicon was found out, through the courtesy of Vyankat Shastri of Bhandarkar Institute of Poona, in Grantha characters under the name ASU. It is a complete Ms, and gives inin the present edition, the name and the introductory verses as they are, without any alteration. It has in all six les, containing lexicons of one, two, three, and four words, one of miscellaneous words, and one containing all indeclinable words. The Ms. being in Grantha character I am at the mercy of the transcriber. The whole of it could not be got transcribed in time. Mr. Vyenkat Shastri, however, was kind enough to transcribe the first frei.e. monosyllabic section which was badly needed for this edition. As the correct name of the कोश (नानाथरत्नमाला) has been found and its contents are similar to the कोश named नानार्णवसंक्षेप of केशवस्वामिन् (often quoted as केशव by मलिनाथ and अरुणाचल), I tried through Dr. N. G. Sardesai,.L.M. & S., to find out if there be any such a as cae in Devanagri in the Bhandarkar Institute. To my great joy and surprise there did exist this is with the same name (No. 115 of 1885–1). It contains all the pas excepting first 1' printed in the infra. With the help of these two Mss. (Granth and Devanagari) I have every hope of bringing out a correct and a complete edition in the near future. . Author, his life and work. The name of the author of this मानार्थरलमाला is इरुगदण्डेश which is told by the author himself in the third verse of the Introduction viz.

·सोऽयं प्रश्नाति नानार्थरलमालां गुणोज्ज्वलाम् । श्रीमानिरुगदण्डेशो नात्यल्पा नातिविस्तगम् ॥ He also tells in the same introduction that this monosyllabic lexicon is not the only work written by him. He has also composed lexicons of two, three, and four words; one of miscellaneous words and one containing all indeclinables cf. काण्डैश्चतुभिरेकाद्वात्रेचतुर्वर्णवाणः । संकीणीव्ययकाण्डाभ्यामेह पद भिरनुक्रमात् ॥ This इस्गदण्डेश is known also as इगदण्डापिनाथ, दण्डिनाथ, दण्डेश or भास्कर. He seems to be learned for he writes of himself as सरस्वत्याविलासमुकुरायते। (Introduction to 2). The verses which he composed are also lucid, clear and have an uninterrapted flow. His Guru's name is Fiata cf. सीतारामगुरुं च नामि मनसा विद्वत्सभाधूर्वरम् । Nothing more of him is known for the present except that he was the son of Chaicha, minister of Bukka II and was appointed as a general by King Harihara II of lê FATÆ who flourished in the second half of the 14th century. ( Forgotten Empire p. 48). इरुगseems to be surname and ৰাঙলাথ, হ্য, etc. seen to be his titles which mean general. Bhaskar seems to be liis name, It is not quite impossible that, though he was a general, he corld compose lexicons, for in former times Kings and their Officers were learned and could write on diverse subjects. It may be even, that he might have got this work written by some one ascribed to his name like many Kings and Officers of former times. But nothing can be said with certainty at this stage for want of full and authentic information. Some important points in settling the text. I have taken the printed text in the first olition as the base and then compared the other two Mes, with it. I have spoken of the Ms. from the Bhandarkar Instituto Poona, as B and Malayalam Ms, as M. When the version of the Mos. was found to be superior and giving a clearer sense than the original printed text, version of the Mss. was chosen as toxt in the place of original printed version. But where the orginal printed text was equally good and clear the version of the Ms. is given as a reading at the foot of the page. In this way there are nearly seven to eight places in the text where I have preferred the version of the Ms. to that of the original printed text. I shall cite one for example. In the original printed text the meaning of the word 'wore not given at all. In fact the word could not be found and so ·17 many senses of the word 'G' were given. The meanings of 'G' begin from the 26th verge in which meanings of : are given; meanings of Fit and i will be found in the 27th verse. The first half of the 28th verse gives the meanings of h: and the second half of the verse runs as follows:-जूःखी वाण्यां जशब्दस्तु पुमान् धातरि हिंसके । It will thus be seen that the meaning of : are given again in the 28th verse although they had been previously, treated in the 26th verse as stated above, which in my opinion seems redundant. The above referred to line runs as follows in the M. Ms. :- जः श्री वाण्या झशब्दस्तु पुमान् धातरि हिंसके । Thus it will be seen that M. Ms. reads for 5 and this reading is preferable as there was no necessity of giving the meanings of s again when they were already dealt with previously. And the lexicon would also remain so much incomplete if the word is altogether omitted from it. I have, therefore, replaced y for in my text. I have in this way changed my text in seven to eight places but I have not changed a single word unless I had a support of either of the two Mss. for doing so. In one place only, I have changed the serial order of the verses without any authority from either of the Mss, 0. g. स्वोऽत्री धने पुमाज्जातो त्रियात्मीये स्वमात्मनि ॥७७॥ स्वरव्ययं च त्रिदिवं त्विट् कान्तिज्वालयोः स्त्रियाम्। वल्के लवंगवल्के वर वाग्द्वारोपमयोः त्रियाम् ॥७८॥ (latter half of the 77th and 78th verse from my text). I think, however, that this change is quite essential for the following reasons The above referred to verses were not in the original printed text. In fact the original printed text ends here abruptly as the further part of the Ms. from which it was printed, was torn and unintelligible. The B Ms. gives only later half of the 78th verse e.g. वल्के लवंगवल्के त्वग् वाग्द्वारोपमयोः स्त्रियाम् । and does not give the other two lines. M. Ms. only gives all the three lines. These three lines give meanings of the word 77 and FT. Both B and M Mss. concur in giving these verses just after the meanings of fans and before those of . If we read the whole of the lexicon the serial order of the vowels and consonents is nowhere broken. In this case only the ·meanings of Fr come before the meanings of 3, 9, . It appears a little bit strange. The meanings of fought naturally to come after the meanings of 7, L, H. as is a conjunct consonent beginning with . The meanings of w, which is made up of 7, and , are given after the meanings of . I have, therefore, changed the serial order of the verses for the reasons stated above, and placed these verses just after the meanings of and before those of 7. This arrangement does not change the meaning but on the contrary serial order of the letters is kept intact. I have also given in the margin the number of senses in numerical figures just after the word whose moanings are given in the verses and have also underlined those words in the verses. The last and most pleasant work which is by no means a great task, that remains now is to offer hearty thanks to those who helped me in the work. The first and foremost person to whom I owe a debt of gratitude is Dr. N. G. Sardesai, L., M. &s, the enterprising Manager of the Oriental: Book Agency, of Poona. This work would not have seen the light without his help and kind suggestions. I have, therefore, to offer hearty thanks to him. I have also to thank Mr. G. S. Sardesai of Kolhapur without whose aid the book would not have been brought out so quickly and correctly. Buldana, Dated 9th August, 1929. N. N, K. *

·अथ
श्रीशाश्वतप्रणीतः
अनेकार्थसमुच्चयः
अथवा
शाश्वतकोशः
श्रीगणेशाय नमः । ॐ नमः सरस्वत्यै ।
पाकोत्तीर्णसुवर्णवर्णरुचिरच्छायं वसानोम्बरं
भास्वत्कौस्तुभकान्तिकय्रपरिभ्राजिष्णुवक्षःस्थलः ।
शङ्ख चक्रमास गदामवितरं विभ्रचतुर्नि: करै-
रारूढो गरुडं नवीनजलदश्यामो हरिः पातु वः ॥ १॥
पूर्वाचार्यप्रसादेन विदित्वा शब्दविस्तरम् ।
क्रियते शाश्वतेनायमनेकार्थसमुच्चयः ॥२॥
स्फुटार्थपदविन्यासः शिशूनां प्रतिपत्तये ।
कृतोयं न प्रबुद्धानामतः क्षाम्यन्तु सूरयः ॥३॥
एप ज्ञानार्थमज्ञानां संतोषाय विजानताम् ।
श्रमो मम न तु ज्ञानलवगर्वितचेतसाम् ॥४॥
प्रसिद्धैरप्रसिद्धैश्च शब्दैरेप विनिर्मितः ।
प्रसिद्धैर्ग्रन्थितुं ग्रन्थमप्रसिद्धैश्च वेदितुम् ॥ ५ ॥
दृष्टशिष्टप्रयोगोऽहं दृष्टव्याकरणत्रयः ।
अधीती सदुपाध्यायाल्लिङ्गशालेषु पञ्चसु ॥ ६ ॥
अतः शब्दार्थलिङ्गेषु कर्तव्योऽत्र न संशयः ।
शब्दकोशेऽभियोगेन विद्वज्जननिरूपिते ॥ ७ ॥

·शाश्वतकोशः waeemaewomen- -- BRIHAR- मन- Ramnam MyIme animes please मधु ६ PARSATTA PARTWER memom Momsanee wistanese SENILam RAMBeae winnama MAINotus Hanuman BHASANGAM घन शिव ३ शिवं भद्रं शिवः शंभुः शिवा गौरी शिवाभया । शिवा शिवः कीलः शिवा कोष्टा भवेदामलको शिवा ।। १ बलं शक्तिबलं सैन्यं बलं स्थौल्यं बलो बली । बलं रूपं बलो दैत्यो बलः काको हली बलः ॥ २ मधु मद्यं मधु क्षौद्रं मधु पुष्परसं विदुः । मधुदैत्यो मधुश्चैत्रो मधुकोपि मधुर्मतः ॥ ३ ध्रुव ध्रुवः कीले (लो) ध्रुवं शश्वदू ध्रुवं तर्के ध्रुवो मुनौ । शुवा ध्रुवो नित्ये निश्चिते च गीतिगभेदयोgवा ।। ४ शिखा ६ शिखा ज्वाला शिखा चूडा शिखा शाखा शिखा शिफा । शिखा शिखण्डिनां चूडा शिखा स्यादप्रमात्रकम् ।। ५ ९ वाद्ये मुस्तेऽम्बुदे सान्द्रे घनः स्यालोहमुद्गरे । घनौ काठिन्यसंघातौ मूर्तिबाहुल्ययोर्धनः ।। ६ (घनं सान् घनं वायं धनो मुस्तो घनोऽम्बुदः । घनौ काठिन्यसंघाती घनः स्याल्लोहमुद्रः ।। ) रामा स्त्री जामदग्न्यश्च रामो रामौ सितासितौ । रामः पावशेषोपि रामौ चारुहलायुधौ ॥ ७ पद्मा लक्ष्मीनिधिः पनः पद्मानि गजबिन्दवः । संख्यानागविशेषौ च पदो पद्म सरोहरुम् ।। ८ ६ देवप्रभेदा वसवो वसुः किरणयोक्त्रयोः । वसु रत्नं तेजो निगद्यते ।। ९ (वसुमाहुर्हताशनम् !!) गोख ३ विश्वंभरा भवेदू गोत्रा गोत्रा गोनिकुर () म्बकम् । नाम गोत्रं कुलं गोत्रं गोत्रश्च धरणीधरः ।। १० Sawan BANSAR IMARIATION Wweats राम ६ BetNTRAMAY वसु धनं वसु Hota AMRAUNDAR mmstiovapter ANANINGANA Saraswater ·HAHReme-- Immunemedie --- ama --- thuan Hematosilwal शाश्वतकोशः शुचि ६ शुचिरग्निः शुचिः शुक्लः शुद्धानुपहतौ शुची । उपधाशुद्धसचिव आषाढश्च शुचिर्मतः ॥ ११ अमृत ५ सुराणामन्नममृतममृतं स्यादयाचितम् । अमृतं यज्ञशेषोपि निर्वाणं वारि चामृतम् ॥ १२ निर्वाण ४ निर्वाणमस्तंगमनं निर्वाणं गजमजनम् । निर्वाणमपवर्गोपि निर्वाणं निवृतिं विदुः॥ १३ पुण्डरीक ४ पुण्डरीकं सितच्छत्रं पुण्डरीकं सिताम्बुजम् । व्यातोपि पुण्डरीकः स्यात्पुण्डरीकश्च दिग्गजः ॥ १४ ॥ पालि ५ चिह्नमाहुर्बुधाः पालि पालिः पङ्क्तिप्रदेश(भेद) योः । कर्णस्य ललिता पालिः पालिरश्रिरपि स्मृता ॥ १५ एला गावश्च बहुला बहुलाः कृत्तिका अपि । वहुला २ बहुलः कृष्णपक्षो(क्षे)ऽग्निबहुलो बहुलं शिति ॥ १६ चित्रं तिलकमिच्छन्ति चित्रमालेख्यमद्भुतम् । नक्षत्रं च सुभद्रा च चित्रा चित्रं च कर्बुरम् ॥ १७ ५ बलिः पूजोपहारः स्यादलिदैत्यो बलिः करः । बलिर्जराश्लथं चर्म जठरावयवो बलिः ॥१८ विनीत ४ अपनीतं विनीतं स्याद्विनीतो विजितेन्द्रियः । विदुर्विनीतं निभृतं विनयवाहितेपि च ॥ १९ ५ देवारातिगुरुः शुक्रः शुक्रौ मासहुताशनौ । शुक्रं देहवतां बीजं शुक्रमक्षिरुजं विदुः ॥ २० ज्या गव्यं गोहितं गव्यं गव्या गोनिकुर (रु) म्बकम् । गच्या २ रागद्रव्यं च गव्याख्यं गव्यं क्षीरादिकं गवाम् ।। २१ समा ३ संभ मेलकं विद्यादुत्पत्तिरथ संभवः । आधारानतिरिक्तत्वमाधेयस्य च संभवः ॥ २२ mymawomemam चित्र चित्रा २ आसdes maveerana MORE MEANILEANERS Homemaeathem ancintaywear WORJARAM OM Namanna REARS ३ windian mewaniNIN mma MEAuntains MERE ·शाश्वतकोशः कल्य -- Ramistantras अक्ष Numernama वृत्त ins . POINHERITamond मणि ४ अलिञ्जरं मणि विद्यान्मेहनावयवो मणिः । रत्नं मणिरजानां च कण्ठदेशस्तनौ मणी ॥ २३ ४ कल्वं प्रभातं सज्जं च (सज्जितं) कल्यो नीरोगदक्षयोः । कल्या २ कल्याणी वाक्च का याख्या कल्या कादम्बरी मता ॥ २४ ६ गुरुमहति विख्यातो दुर्वहा (र्जरा) लथुनोर्गुरु (स.)। गुरुर्निपेकादिकरे पित्रादिसुरमन्त्रिणोः ॥ २५ ७ अक्षो रथस्यावयवे पाशकेऽप्यक्षमिन्द्रिये । विभीतकेऽक्षः कर्षे च शकटव्यवहारयोः ॥ २६ वृत्तं दृढमधीतं च वृत्तं वृत्तिर्मतं तथा । चरित्रच्छन्दसोवृत्तं निस्तलातीतयोरपि ।। २७ कृष्ण ५ वर्णः कृष्णो विदुः कृष्णां पिप्पली द्रौपदीमपि । कृष्णा २ कृष्णाख्याः शस्त्रकव्यासधनंजयजनाईनाः ॥ २८ वार्त ४ निःसारारोग्ययोर्वात नीरुग्वार्ताथ वृत्तिमान् । कृष्यादाविप्यते वार्ता वर्तनोदन्तयोरपि ॥ २९ भुद्र ४ अधमरयोः क्षुद्रः क्षुद्रोऽल्पः कृपणस्तथा । क्षद्वा३ क्षुद्रा व्यङ्गा नटी वश्या सरघा कण्टकारिका ।। ३. परिग्रह ५ परिग्रहः परिजने शपथे च परिग्रहः । परिग्रहः कलत्रे च मूलस्वीकारयोरपि ।। ३१ मत्सर २ धनवन्तमदातारं पुरुष मत्सरं विदुः । असोढा परसंपत्तेर्मात्सर्यमपि मत्सरः ।। ३२ शृङ्गारादौ विषे वीर्ये तिक्तादौ द्रवरागयोः । पारदे देहधातौ च रसः स्यान्मेदिनी रसा ।। ३३ ९ वर्णो गुणाक्षरयशःशुलाशिवात्मणादिषु । वर्णः स्तुती कुथायां च वर्णः स्याद्नेदरूपयोः ॥ ३४ वाती ३ me - FREE wammarth - वर्ण - -- ·शाश्वतकोशः प्रमाण ५ --- mms -- ५ तलश्चपेटस्तालश्च स्वरूपानूर्ध्वयोस्तलम् । ज्याघातो ध्रियते येन प्रकोष्ठे तत्तलं मतम् ।। ३५ करणानि हपीकाणि करणं साधनं विदुः । करणाख्या च विज्ञेया कायकायस्थकर्मसु ॥ ३६ ९ व्यवसाये परित्राणे पादतच्चियोरपि । वस्तुस्थानापदेशेषु पदं स्याद्वाक्यशब्दयोः ।। ३७ ५ सम्यक्प्रवक्तृपुरुपे प्रमाणमथ कारणे । मर्यादायां प्रमाणाख्या प्रमाणं मानशास्त्रयोः ॥ ३८ ४ वरो जामातरि श्रेष्ठे देवतादेरभीप्सिते । मनागिष्टे वरं यच्च कश्चिदाह तदव्ययम् ॥ ३९ ३ गीतकालक्रियामाने तालस्तालोथ पादपे । तालः करतलेङ्गुष्ठमध्यमाख्यामिते तथा ॥ ४० ६ प्रधानौपधिसिद्धान्तास्तन्तुवायपरिच्छदौ । तन्त्राणि तन्त्रमेकं स्याटुभयार्थप्रयोजकम् ॥ ४१ समय ६ शपथाचारसिद्धान्तान्समयान्संप्रचक्षते समयः स्याक्रियाकारे कालसंकेतयोरपि ॥ ४२ सत्त्व ९ व्यवसाये स्वभावे च पिशाचादौ गुणे बले । द्रव्यात्मभावयोः सत्त्वं सत्त्वं प्राणेषु जन्तुषु ।। ४३ भग १, ऐश्वर्यस्य प्रयत्नस्य धर्मवीर्ययशः श्रियाम् । ज्ञानवैराग्यसूर्याणामिच्छायोन्योर्भगश्रुतिः (र्भगः श्रुतिः) ॥४४ ३ विभक्तव्यं पितृ [ व्य] द्रव्यं दायमाहुर्मनीषिणः । यौतकादिधनं दायो दायो दानं च कथ्यते ( नमुदाहृतम् )॥४५ अभिपन्न ४ अभिपन्नोपराद्धः स्यादभिपन्नो विपंद्गतः । अभिपन्नमभिग्रस्तमभिपन्नमभिद्रुतम ।। ४६ HINRAINIK mens rameANDWANATION WARNIMOON- IMA-- दाय Rawatimes HARMATHAathmianitiohe Amednal HETANNOUNRealposts MARAapaya arianities ·शाश्वतकोशः or प्लव भाव NAMASHAN an HOMHmonge काण्ड ५ क्रमनिम्ने मुवो भागे भेकपक्षिप्रभेदयोः । प्लवं विदन्ति विद्वांसः प्लवनोडुपयोः प्लवः ॥४७ भावः सत्तास्वभावाभिप्रायचेष्ठात्मजन्मसु (योनि)। क्रियालीलापदार्थेषु विभूतिबुधजन्तुषु ।। ४८ धर्म ८ स्वभाषन्याययागादियमाचारेषु सोमपे । प्रचक्षते धर्मशब्दमहिंसाग (सोप) मयोरपि ।। ४९ ४ आयत्ततायामायन्ते प्रभुत्वे च वशं विदुः । वशाश्चतस्रो वन्ध्या गौः सुता नारी करेणुका ॥ ५० १ कलनाकालशिल्पेषु वृद्धौ मूलधनस्य च । इन्दोरंशे कला ध्यानेष्यव्यक्तमधुरे कल: ।। ५१ र [स]होविटपवर्गेषु गर्यपानीययोरपि । बाणावसरयोः काण्डं काण्डं नालमपि स्मृतम् ।। ५२ आरिष्ट तके मरणचिढ़े चारिष्टं वृक्षे च फेनिले । सुरायां च शुभेपि स्यात्काके निम्त्रे च पुंस्ययम् ॥ ५३ (तके मरणचिले स्यादरिष्टमशुभे शुभे । अरिष्टः कथ्यते काके निम्बफेनिलवृक्षयोः ।।) अवहार ३ छूतयुद्धादिविश्रामे (न्तौ) पाहाभिख्ये च यादसि । निमन्त्रणोपनेतव्यद्रव्ये स्यादवहारवाक् ॥ ५४ ५ गृहाणां दारुबन्धाय पीठिकायां तुलां विदुः । तुला पलशते माने भाए उसादृश्ययोरपि ॥ ५५ पर्वन् ४ दर्शप्रतिपदोः संधौ ग्रन्थिप्रस्तावयोरपि । पर्वशब्दं विजानीयाद्विणवत्प्रभृतिष्वपि ।। ५६ परिकर ५ प्रगाढगात्रिकाबन्धे पर्यकपरिवारयोः । प्रयुज्यते परिकरः समहारम्भयोरपि ।। ५७ NAAMmsaiament MAHARISHMAHISS तुला RINuwasala HD HIMANSapna ·शाश्वतकोशः रुट ४ मात्र मात्रा ६ Hemanian mema manowarwhaaspen maBNNISHA ६ नवोढाया ज्ञातिभृत्या जन्याः स्निग्धा वरस्य च । जननीयजनित्रोश्च जन्यं निर्वादयुद्धयोः ॥ ५८ हृर्षित ४ जातहर्षे प्रतिहते विस्मिते च मनीषिभिः । रोमाष्चविषये हृष्टो हृषितश्च प्रयुज्यते ॥ ५९ ९ चक्रवाको मतश्चक्रश्चक्र सेनारथाङ्गयोः । राष्ट्र दम्भप्रभेदेपि चक्र प्रहरणान्तरे ।। ६० २ परिच्छदाल्पमानेषु धने कर्णविभूपगे । अक्षरावयवे मात्रा मात्र कात्स्न्येवधारणे ।। ६१ आत्मन् ७ कलेवरे प्रयत्ने च स्वभावे परमात्मनि । स्वान्ते धृतौ मनीषायामात्मानं कवयो विदुः ॥ ६२ संगर संगरः स्यारिक्रयाकारे विपत्तावपि संगरः । संगरः संश्रवे युद्धे संगरं तु शमीफलम् ॥ ६३ उत्पादः प्रसवो ज्ञेयः प्रसवो गर्भमोचनम् । पुष्पं फलं च वृक्षाणां प्रसवं परिचक्षते ॥ ६४ अनुबन्ध ४ दोषोत्पादऽनुबन्धः स्यात्प्रकृत्यादेविनश्चरे । मुख्यानुयायिनि शिशौ प्रकृतस्यानुवर्तने ।। ६५ प्रतिसर ५ आरक्षे मण्उने सूत्रे चमूकाटिनियोज्ययोः । पश्चस्वर्थेषु शब्दज्ञा विदुः प्रतिसरध्वनिम् ।। ६६ व्यसन ५ विपत्तावशुभे पापे पानस्त्री मृगयादिषु । देवानिष्टफलेऽशती [ले सत्तौ] व्यसन कवयो विदुः ।। ६७ • ग्लहे माने श्वेतका (वराटा) नां मूल्ये कार्षापणे धने । द्यूतादौ कल्पिते चैव बद्धमुष्टौ भृतौ पणः ॥ ६८ (छूते विक्रयशाकादेर्बद्धमुष्टौ भृतौ पणः ॥) भोग पालनेऽभ्यवहारे च निवेशे च पणे स्त्रियाः ( पणस्त्रियाः ) । भोगः सुखे भुजंगाना(गस्य) शरीरफणयोरपि ॥ ६९ Wweaninine Rainmen SAMRAPRINCEOMARAT पण -- Jamana *Res ·८ হস্পনীয়: was- PaharaPININNERAart Berangama JANVR.Narene-MO-9000 श्रेषी OnaNIN %2000RRihani NAARINEm प्रग्रह ६ ९ केशे पक्षः समूहार्थः पक्षः साध्यविरोधयोः । बले काले पतत्रे च रुचौ पार्धे विकल्पिते ।। ७० ( बलकालपतत्रेषु सहायपरिपार्श्वयोः ।।) क्षोत्रिय ४ अन्यदेहचिकित्सा क्षेत्रियः क्षेत्रजे तृणे । असाध्यरोगे विज्ञेयः क्षेत्रियः पारदारिके ॥ ७१ प्रतिग्रह ५ प्रयुज्यते स्वीकारणे सैन्यपृष्ठे पतग्रहे । द्विजेभ्यो विधिवद्देये तद्ग्रहे च प्रतिग्रहः ॥ ७२ शेष २ उपयुक्ताद्भवेद्न्यच्छेपं शेपोथ नागराद। प्रसादानिजनिर्माल्यदात्तः शेोति कीर्तिता ।।७३ प्रग्रहः स्यात्तुलासूत्रे बन्द्यां (न्दौ) नियमनेपि च । धाम्नि योक्त्रे च वृक्षे च सुवर्णहलिसाह्रये ॥ ७४ निष्क ६ अष्टाधिके हेमशते हेम्नि हेमपले तथा । उरोविभूषणे निष्कं कर्षदनिारयोरपि ।। ७५ धातु ८ श्लेष्मादी रसरक्तादिमहाभूतानि तद्गणाः । इन्द्रियाण्यश्मविकृतिर्धातवो भ्वादिरस्थि च ।। ७६ (श्लोमादि रसरक्तादि महाभूतानि तद्गुणाः । इन्द्रियाण्यश्म विकृतिविशेषादस्थि धातवः ॥ ७७ ॥ अर्थोभिधेये शब्दानां धनकारणवस्तुयु । प्रयोजने निवृत्तौ च विपये च प्रयुज्यते ।। ७८ मतगजस्य हस्ताग्रे व्योम्नि खड्गफलम्बुजे । जलभेषजयोस्तीर्थे तूर्यवक्शे च पुष्करम् ।। ७९ तीर्थ ९ अवतारे विदुस्तीर्थं पालोपाध्यायमन्त्रिषु । स्त्रीणां रजसि शास्त्रे च क्षेत्रोपायाध्वरेषु च ।। ८० प्रधानध्वजशृङ्गेषु पुण्ड्रवालधिलक्ष्मसु । भूषावाजिप्रभावेषु ललामं च ललाम च ॥ ८१ ९ मायादम्भाद्रिशृङ्गेषु सीरावयवयन्त्रयोः । ANIMAR JANAMARPANCHAR अर्थ anapur Enementatue पुष्कर ८ Male- ९ ललामन NEPARAMINAasal namaATHABAR ·ANTRA शाश्वतकोशः ९ क्रिया १० गो गुण अयोधनेऽनृते राशी निश्चले कूट इष्यते ।। ८१ ८ ग्रन्थावृत्तौ पशौ शहे नाटकादिस्वभावयोः । रूपमाकारसौन्दर्ये नाणकश्लोकयोरपि ।। ८२ उपायारम्भाशक्षासु निकृतौ संप्रधारणे | चिकित्साकर्मपूजासु चेष्टाकरणयोः क्रिया ॥ ८३ गोशब्दः पशुभूम्यं गुवाग्दिगर्थः प्रयुज्यते । स्वर्गलोचनबाणाम्दुकुलिशार्थोपि दृश्यते ।। ८४ साधन २ निवृत्तौ दापने सिद्धौ गतावनुगमे धने । उपायमृतसंस्कारवधभेद्रपु साधनम् ।। ८५ १० शुल्बे मौामप्रधाने रूपादौ सूद इन्द्रिये । त्यागशौर्यादिसत्त्वादिसंध्यादिषु गुणः स्मृतः ॥ ८६ हरि १३ इन्द्रचन्द्राश्ववातार्कशकभेकयमाहिषु । कपौ सिंहे सुवर्णाभे वर्णे विष्णौ हरिं विदुः ।। ८७ अन्तर १३ भेदायसरबाह्येषु मध्यावधिविनात्मसु । स्थानात्मीयान्यतादर्थ्यरन्ध्रान्तर्धिषु चान्तरम् ।। ८८ कशिपु ३ भोजनाच्छादने सद्भिरभे कशिपुरिष्यते । एकैकशोपि कशिपु [५] भोजनाच्छादने विदुः ।। ८९ रोदसी। द्यावापृथिव्योरेकत्र प्रयोगे रोदसी विदुः । रोदस् दिवि विश्वंभरायां च रोदसी रोदसा सह ।। ९०. संसरण ३ आचक्षते संसरणं नगरस्योपनिर्गमे । संसारेपि रथादीनामसंबाधगतावपि ॥ ९१ इन्द्राणी ३ इन्द्राणी करणे स्त्रीणां रतिशिल्पकृतात्मनाम् । इन्द्राणी सिन्धुवारे च कलत्रे च शतक्रतोः ।। ९२ कर्णिका-४ बीजकोशे सरोजस्य कर्णिका कर्णभूपणे । मता गजस्य हस्ताये कर्णिकाङ्गुलिसंज्ञके ।। ९३ INDIANEOUN m-in- MODERNA RWARMINGHANIHIRESIDEN SHemonstein SAMANARowaiswamin २ ·अग्र EARINA MS- MAHAR INDIANRITES १० शाश्वतकोशः विषय ५ प्रबन्धाद्यस्य यो ज्ञातः स तस्य विपयः स्मृतः । इन्द्रियार्थ जनपदे विपयो गोचरे पदे ॥ ९४ अग्रं प्रधानमूर्ध्वं च पुरस्तादग्रमिष्यते । अग्रमभ्यधिके दृष्टं परिमाणे पलस्य च ।। ९५ ३ गात्राणि विदुरङ्गेषु गात्रमुक्त कलेवरे । अप्रजञ्चाविभागे च गजानां गात्रमिप्यते ।। ९६ पौरुष ३ ऊर्ध्वविस्तृतदो-पाणिनृमाने पौरुपं विदुः । भावे कर्मणि विज्ञेयं पौरुष पुरुषस्य च ।। ९७ पौरुषेय ४ पुरुपेण कृते कार्ये पुरुषाणां कदम्बके । वधे विकारे पुंसश्च पौरुणेयपदं विदुः ॥ ९८ ३ भवान्तरकृतं कर्म भाग्यमाहुः शुभात्मकम् । अशुभात्मकमध्याहुः केवलं च शुभाशुभम् ।। ९९ योग योगः संनह (वन)नोपायसंगतिध्यानयुक्तिषु । योगोऽपूर्वार्थसंप्राप्तौ योगो विश्वम्भवातिनि ।। १०० गन्धर्व ५ अन्तराभवसत्त्वे स्याद् गन्धर्वः खेचरे हये। गन्धर्वः पशुभेदे च गन्धर्व गायनं विदुः ॥ १०१ कुतप ४ कुतपो वाद्यविन्यासे दर्भकालप्रभेदयोः। छागरोममयं केचित्कम्बलं कुतपं विदुः ॥ १०२ ५ कामे(म्ये) निकामे कामाख्या कामश्च मदनेच्छयोः । यत्काममभ्यनुज्ञाने तदव्ययमुदाहृतम् ।। १०३ पिप्पल ३ पिप्पलं सलिलं विद्यात्तरजातिश्च पिप्पलः । वत्रच्छेदप्रभेदं च केचिदिच्छन्ति पिप्पलम् ॥ १०४ भोगिन् ३ वैयावृत्स्य(पृत्य) करो भोगी भोगी राजभुजंगयोः। भोगिनी । विहाय महिषीमन्या भोगिन्यो राजयोषितः ।। १०५ walitrwasna mvatsaraNHAWARENE Menuewwwoman Raminate-mailWERE pam Postalesome witterme wmm me- - ·शाश्वतकाशः -- --- -- निवेश ३ निर्वेश उपभोगः स्याभिर्वेशः कर्मणो भृतिः । संमूर्छनं च केपांचिभिर्वेश इति संमतम् ।। १०६ ३ पतिवत्नीसुतो जारात्कुण्डः कुण्डमुखा मता । देवतादेर्जलाधारविशेषः कुण्डसंज्ञकः ॥ १०७ कोलीन ३ अवर्णवादः कोलीनं कोलीनं च कुलीनता । कौलीनं विविधं यूतं पक्षिभिः पशुभिस्तथा ॥ १०८ काकिणी ३ काकिणी मानदण्डः स्यात्तुरीयांशे पगस्य च । काकिगी ब्रुवते केचिकमेव वराटकम् ॥ १०९ कौतुक २ पारंपर्योपदेशेन प्रख्याते मङ्गले किल । कौतूहले च शब्दज्ञाः कौतुकं संप्रचक्षते ॥ ११० निकाय ३ एकार्थभाजि संघे च निवासे च निकायवाक् । असंहतपदार्थानामेकत्र करणेऽपि च ॥ १११ वनस्पति २ विना पुष्पं फलं यस्य वृक्षस्य स वनस्पतिः । प्रयुज्यते प्रयोग झमाने वनस्पतिः ॥ ११२ ऐरावत २ ऋजुदीर्घ महेन्द्रस्य चापमैरावतं मतम् । तस्यैव हस्तिमल्लाख्यो गजोऽप्यैरावतो मतः ॥ ११३ संविद् ९ संभाषणे क्रियाकारे संकेते नाम्नि तोषणे । संविदाजौ प्रतिज्ञायामाचारज्ञानयोरपि ।। ११४ कात्यायनी २ कापायवनाविधवां द्वितीयवयसं त्रियम् । कात्यायनी विदुः सन्त उमा कात्यायनी मता ॥ ११५ सरस्वत् २ सरिद्विशेषे सरिति वाचि प्रोक्ता सरस्वती । सरस्वती सरस्वती गवि कापि सरस्वान्वारिधौ नदे ॥ ११६ शरीरसाधनापेक्षं नित्यं कर्म यमो मतः । यमजश्च यमो ज्ञेयो यमो दक्षिणदिक्पतिः ।। ११७ - are- -- Pleasleem mamimaram- Mearnmain WRImammon- INRHIRIDHIRAINReme RAMESeminemomgumes HINRAIN JHUNabase ·१२ शाश्वतकोशः Mmmmmmmmm } २ maniramwaveenueION MEMORNIMA ViewIMAHARAdmsmom permanane comwwERAAMAN RemovewHINianRamRAN ANAMAAVE MANORAMANANASON HINIMNavelihasKINANDAN MANT SHARMAmissoseek Pronopogt परिवेष २ परिवेषं विजानीयादुपसूर्यकमण्डलम् । परिवेष्टनमायाहुः परिवेषं मनीषिणः ।। ११८ शुद्धान्त २ शुद्धान्तसंज्ञं शब्दझेराख्यातमवरोधनम् । कक्षान्तरं च भूपानामसर्वजनगोचरम् ।। ११९ ऐरावती २ ऐरावतीशतहदासौदामन्य इति त्रयम् । शतदा २ प्रयुज्यते कविवरैविवाद्विाहिशेषयोः ।। १२० सौदामनी नीवी २ नीवी प्रन्थि विदुर्नार्या जघनस्थस्य वाससः । धनं चोपचयाजीवर्मलं यस्य न हिंस्यते ।। १२१ परिभाषण ३ परिभाषणमालापो नियमः परिभापणम् । निन्दात्मक उपालम्भः परिभापणमिष्यते ।। १२२ अनूचान २ अनूचानं वदन्त्यार्या विनयावनतं नरम । साङ्गे प्रवचनेऽधीती द्विजोऽन्चानसंलकः ।। १२३ अर्जुन ५ अर्जुनी सौरभेयी स्यादर्जुनं तृणशुक्लयोः । अर्गनी अर्जुनो वृक्षभेदे च तथा मध्यमपाण्डवे ।। १२५ स्थपति ३ बृहस्पतिसवेनेष्टं येनासौ स्थपतिर्मनः । प्रासादादिकरः शिल्पी स्थपति: कचुकी मनः ॥ १२५ दर्श २ अर्थहरिष्यते दर्शः पक्षान्ते वैदिको विधिः । दर्शः सूर्येन्दुसंपर्कादमावास्येति या स्मृता ॥ १२६ गृह्य ३ शाखापुरे विदुर्गृह्यां गृह्यमस्वैरिपक्षयोः । गृह्यान्वदन्ति विद्वांसो गृहासत्तान्मृगाण्डजान ।। १२७ चिल्ल २ विज्ञेयं चक्षुषि किन्ने चिलं पिलं च चुल्लवत् । २ क्लिन्नाले प्राणिनि प्रोक्तो चिलपिल्लो सचुलकी ॥॥ १२८ जन्तोरवयवे कक्षः कच्छवीरुणेषु च । कक्षा स्यात्परिधानस्य पश्चादश्चलपालवे ॥१२९ minue AIRSmunee astaple Isirmone HINAINA WINNAR -MAHARJANAMMONE OM ·शाश्वतकोशः १३ HINOSAR --- - गौरी २ AmirmiIN MINS Maharana SHRADHA दक्षिण ३ संभूतो दक्षिणस्यां यो दक्षिणः स उदाहृतः । परच्छन्दानुवर्ती च सरलोऽपि च दक्षिणः ॥ १३० सैरन्ध्री २ सैरन्ध्री परवेश्मस्था स्ववशा शिल्पकारिका । वर्णसंकरजा या च सैरन्ध्री सा प्रकीर्तिता ॥ १३१ अव्यक्तरागमरुणमरुणः सूर्यसारथिः । संध्यारागोऽरुणः कापि लोहितोऽरुण इष्यते ॥ १३२ ३ आहतं हेमरजतं रूप्यमाहुर्मनीषिणः । प्रशस्तरूपको रूप्यो रूप्यं रजतमिन्यते ।। १३३ गौर. २ चामीकरामं शुद्धं च गौरमाहुर्मनीषिणः । असंजातरजाः कन्या गौरी गौरी च पार्वती ॥ १३४ २ श्वेडो विां ध्वनिः क्ष्वेडः वेडा शश्यं च वैणवम् । श्वेडा २ योधानां सिंहनादोऽपि रणे वेडेति कीर्तितः (ता) ।। १३५ उत्थानं गृहवास्त्वन्ने स्यादुत्थानं च पौगो । उत्थानमुद्यमे तन्त्रे विद्यादुत्थानमुद्गमे ॥ १३६ अवकाशे स्थितौ स्थानं सम्पन्न मिदं पुनः । स्थाने २ युक्तार्थं कारणार्थं च शब्दतत्त्वविदां मतम् ॥ १३७ ४ हरिप्रयं हृद्भवं हां हृदयाय हितं च यत् । वशीकरणमन्त्रोऽपि वैदिको हृद्य इत्यते ॥ १३८ प्रा--क्, ४ दिग्देशकाले पूर्वादौ प्रागुइक्प्रत्यगव्ययम् । उदच-क, ४ प्रान्यादीच्यप्रतीच्यानां वाचकं स्याइनव्ययम् ॥ १३९ प्रत्यच- ३ खगादिबन्धने पाशः समूहे केशपूर्वकः । कर्णपूर्वोऽपि शब्दोऽयं कर्णं वदति शोभनम् ॥ १४० ३ मुक्ताशु द्वौ स्वनेऽत्युच्चे तारस्तारं च रूप्यके । नक्षत्रे नेत्रमध्ये च तारा तारवदिप्यते ।। १४१ 06:00 am PowonventimeMaced Spouseurs ARRB-mummNINT 1900mAWINGatewayoktan mewainmen HTTEmwamil तारा २ SINHAHJADHAN shimraayaa ·१४ शाश्वतकोशः maowan RSHAN स -- 20-2016 m-Me- प्रभव emaine DOMINMana data-NEWatest Newwwww मध्यमा २ MorMeani 0mmitmeHARINE अभीक्षण २ पौनः पुन्यं सर्वदा च स्यादभीक्ष्णार्थकं द्वयम् । अनव्ययमयं शब्दः कथितो बहुदर्शिभिः ।। १४२ ३ अश्वानां गतयः पञ्चधारा धारा च संततिः । अग्रस्कन्धे च सैन्यस्य धारामाहुर्मनीषिणः ॥ १४३ ४ स्यात्कंसस्तैजसे द्रव्ये पानपात्रे च कांस्यवत् । दृष्टः कसो विशोण दैत्यमानप्रभेदयोः ।। १४४ ३ स्याजन्महेतुः प्रभवः प्रभवो मूलमप्वपास । प्रभवं केचिदिच्छन्ति स्थानमाद्योपलब्धये ॥ १४५ विरोचन,३ हुताशने निशानाथे सहस्रकिरणे तथा । तमोपह, ३ तेमानुदा (दः) समौ दृष्टौ विरोचनतमोपही ।। १४६ तमोनुन् । मध्यम ३ गीतस्वरे देहमध्ये मध्योद्भुते च मध्यमः । पाणेमध्याङ्गुलिष्टरजाः कन्या च मध्यमा ।। १४७ प्रत्ययः प्रथितत्वे स्यात्प्रत्ययो ज्ञानवाचकः । प्रत्ययः शपथे रन्ध्रे (स्यादि-) विश्वासाधीनहेतुषु ॥ १४८ धर्मराज तथागते धर्मराजजिनबुद्धविनायकाः । जिन १ अन्तकेऽहति दोषज्ञे गजवक्त्रे क्रमादमी ।। १४९ विनायक ? निस्तरण २ स्यादुपाये निस्तरणं द्वारं निःसरणं तथा । निःसरण २ तरणे द्वारि निर्याणे (वाणे) यथासंख्यमवस्थितम ।। १५० २ वयं स्त्रीरजसि शेयमृतुः कुसुममार्तवम् । आर्तव २ शरदादिषु पुष्पे च ऋतूत्थे च विदुः क्रमात ॥ २५१ (शरदादिषु पुष्पेषु ऋतूत्थेषु त्रिषु क्रमात् ।।) दिग्गजः कजलं माता मारुताङ्गभुवः कः । अन्जनम् ! यथासंख्यं विनिर्दिष्टमानोऽञ्जनमञ्जना ।। १५२ प्रकरचोपकारश्च विकीर्णकुसुमादिषु । संहती चोपकृत्यां च यथासंख्यमवस्थितौ ।। १५३ प्रत्यय PM amsten MuvenatawwammateMPS SAMMISANN REORINNOIDARBarel Mas-NaIMP0-8NIORAMROSARAMINE अन्जनः१ १ ·शाश्वतकोशः ma- Memes AMERIENatoue watanAmAHANIRA गण शोकनकन निर्दिष्टं यथाशास्रमतः परम् । श्लोकस्याधेन वक्ष्यन्ते शब्दाः प्रध्यक्तया गिरा ।। १५४ सन्त २ प्रियं सत्यं च वचनं सूनृतं सुनृतं शिवम् । ब्रह्मन् ५ ५ कोऽध्यात्म तपो ब्रह्म ब्रह्माणौ विप्रवेधसौ ।। १५५ पिनाक २ स्थाणोधनुः पिनाकं स्यात्पिनाकं शूलमात्रकम् । काली ३ मातृभेदे स्मृता काली भवानीनवमेघयोः ॥ १५६ दवामीस्थ२ स्थविरे नष्टबाजे च दशमोस्थं योविदुः । हेरम्ब २ हेरम्बो महिपः ख्यातो हेरम्बो विघ्ननायकः ।। १५७ ४ योगिभेदे खगे हंसो निर्लोभनृपसूर्ययोः । गणः समूहे प्रमथे संख्यासैन्यप्रभेदयोः ।। १५८ वृन्दारक ३ वृन्दारकं विदुदेवे मनोज्ञश्रेष्ठयोरपि । अभिख्या३ अभिख्या कीर्तिता कीर्तावभिख्या नामशोभयोः ॥ १५९ ४ उदीच्य श्रेष्ठयोरूचे वाग्भेदे विदुरुत्तरम् । ईक ईश ईश्वरवद् दृष्टः प्रभुचन्द्रार्धचूडयोः १६० ईश्वर २ २ उच्यते काञ्चनं चन्द्रं चन्द्रश्च मृगलाञ्छनः । पाणि २ पादग्रन्थरेधः पाणिः पाणिः स्याद्वाहिनीकटिः।। १६१ लक्ष्मी ३ शोभासंपत्तिपद्मासु लक्ष्मीः श्रीरिव दृश्यते । ५ प्राप्तिसंसारसत्तासु जन्मशंकरयोर्भवः ॥ १६२ उपनिषद् धर्मे रहसि वेदान्ते बुधैरुपनिषन्मता । ४ लोचने दर्शने बुद्धौ हग्दृष्टी हक्च वीक्षके ।। १६३ संकुल २ इष्यते संकुलं व्याप्ते विश्लिष्टार्थवचस्यपि । अपवर्ग ३ क्रियावसानसाफल्ये मोक्षे त्यागेऽपवर्गवाक् ।। १६४ ३ सांख्योक्तप्रकृती लिङ्ग लिङ्गं स्याचिह्नशेफसोः । अभिशस्तिर अभिशापप्रार्थनयोरभिशस्तिपदं विदुः ॥ १६५ ASHNowISIWADAAwaana RAMINMastara ARRUN Batmanteam-RIN- MINMEarama AnimamtaHESH MARATHARIWARI -- H Panama- NRONORMINS mewatantan ·१६ शाश्वतकोशः way RAM Demale Rawa- कुमार ४ युवराजे शिशौ स्कन्दे कुमारोऽश्वानुचारके । सुमनस् ४ मालत्यां पण्डिते पुष्पे देवे च सुमनोभिधा ।। १६६ प्रकृति ५ लिङ्गे स्वभावे प्रकृतिः पौरामात्यादियोनिः । निसर्ग २ निर्माणे च स्वभावे च निसर्गः सृष्टिवन्मतः ।। १६७ सृष्टि शंभु ३ शंभुरर्हन् पिनाकी च शंभुः कमलसंभवः । दर्शन ५ लोचने दर्शनं दृष्टं बुद्धिशालोपलब्धिषु ।। १३८ कृतान्त ४ दैवे कृतान्तः सिद्धान्ते यमाकुशल कर्मणोः । दुरोदर ३ त्रयं दुरोदराभिख्यं यूतं गतकरः पणः ।। १५९ वृष उक्तः श्रेष्ठाखुधर्मेषु वृषा गोबहुशुक्रयोः । तीक्ष्ण ५ विषात्मत्यागिनोस्तिग्म तीक्ष्णस्तीक्ष्णं रणायसोः ।। १७० ३ इष्यते रजतः शुक्ले रजतं रूप्यहारयोः । ४ शालिप्रभेदे शलभे पतङ्गः पक्षिसूर्ययोः ॥ १७१ ४ काद्रवेयगजौ नागौ नागं सीसकरायोः । उदुम्बर २ उदुम्बरो वृक्षजातिदेहली स्यादुदुम्बरः ॥ १७२ कलधौत २ रजतं कलधौतं स्यात्कलधौतं च काञ्चनम् । पर्जन्य २ सध्वानमेघः पर्जन्यः पर्जन्यो मेघवाहनः ॥ १७३ गोविन्द २ गोविन्दो भगवान् विष्णुगोबिन्दोऽधिकृतो गवाम् । रोहित ३ ऋजुशक्रधनुर्मत्स्यौ रोहितौ रोहितोऽरुणः ।। १७४ शक्ति ३ उत्साहादौ बले शक्तिः शक्ति प्रहरणं विदुः । ५ मिष्ठा निष्पत्तिनाशान्तयाश्चानिर्वहणेषु च ॥ १७५ ३ गीतस्वरे बलीवर्दे श्रेष्ठे च ऋषभं विदुः । द्रविण, २ पराक्रमे च वित्ते च द्रविणं युम्नबन्मतम् ॥ १७६ ३ नृत्तयुद्धखले रागे रङ्गो रङ्गं वपु स्मृतम् । प्रवाल ३ प्रवालो वल्लकीदण्डे विद्रुमे नवपलवे ॥ १७७ नाग HOMMAR WAR-JANWAR-Woridoes wami ANOARHINOnemattee NAIDROIREONAL Wa निष्ठा NewIMON- ऋषभ ramelisunee timinata suniliate mam ·दण्ड WORRIEmale RAMROIN RAVIRamaeesomvilver NOWHENNAIIANIOR tent MISHNAHAILE-NORAN SAREERINIOadaNanoman शाश्वतकोशः ४ दण्डो लगुडमन्थानदमसैन्येषु दृश्यते । कोण ३ वीणादिवादनोपाये कोणोऽसौ(श्री) लगुडे तया ॥ १७८ निवृति २ नितिः स्यादस्तमये सुस्थतायां च निवृतिः । अनुभाव ३ अनुभाबः प्रभाव स्थानिधये भावसूचके ।। १७९ वीणाप्रसेवः ककुभः ककुभोऽर्जुनपादपः । बराटक २ बीजकोशे सरोजस्य कपर्दे च वराटकः ।। १८० ३ स्फटिके वृक्षभेदेऽर्कः स्यादर्को दिननायकः । कण्टक ३ रोमाचे क्षुद्रशत्रौ च तरोरङ्गे च कण्टकः ॥ १८१ ३ पादो भासि तुरीयांशे गिरेः प्रत्यन्तपर्वते । हिरण्य ४ मानभेदे धने हेम्नि हिरण्यं स्यादकुप्यके ।। १८२ प्रधान ३ परमात्ममहामात्रमनीपासु प्रधानवाक् । कौशिक गुग्गुल्लूकश काहितुण्डिकेषु च कौशिकः ।। १८३ उग्रः शूद्रासुते क्षत्रानुसावुत्कटशूलिनौ । अभिमान ४ गर्वविज्ञप्तिहिंसासु प्रणये चाभिमानवाक् ।। १८४ सुषिर ३ गर्ने गन्विते वाचविशेषे सु(शु)पिरंत्रिषु । ( गर्ने गर्नान्विते वाद्ये सुषिरं त्रिषु दृश्यते । ) समान ४ एकतुल्यशरीरस्थवायु सत्सु समानवाक् ॥ १८५ ३ आदानुपाये च मुखं वदनं च मुखं विदुः । वर्मन् ३ प्रमाणदेहयोवर्म स्यादाकारे च सुन्दरे ।। १८६ संभ्रम ३ त्रयं संभ्रममिच्छन्ति भयं संवेगमादरम् । ४ स्वशब्दो वदति ज्ञातिमामात्मीयधनानि च ।। १८७ ३ भव्यभेषजयोईग्यं द्रव्यं विभिप्यते । आता ३ शङ्कायामाहुरात रोगसंतापयोरपि ।। १८८ whemes Marwasnawatanason ३ Tomatest DHIKATRE100 -RANAVRISARIA wamaniteMINS sonam MMAR watatam ·वाम ३ बामा Sawwand aauart 9600NORY प्रलय WARNIN-posernmense NaNaara मान MensedINDHIAL HINICHERRIOR HAHReser-arte mamminem seiwenews HAIResomwaineHONE SINHB0001nam wwwareMBRINR १८ शाश्वतकोशः वामा स्त्री सुन्दरं वामं वाम सव्यप्रतीपयोः । प्रबाह २ हयरश्मौ तुलासूत्रे प्रयाहः सद्भिरिच्यते ।। १८५ प्रतिष्ठा २ आवृतत्वे प्रतिष्ठा स्याप्रतिष्ठा स्थानमात्रके । ३ प्रलयौ मृत्युसंवती मूर्गयां प्रलयं विदुः ॥ १९० ३ मानं प्रमाणे प्रस्थादौ मानश्चित्तोन्नतावपि । वर्ष ३ लोकधातौ च वृष्टौ च वर्ष वर्षे च वत्सरे ।। १५१ वारूणी २ वारुणी मदिरामाहुः पश्चिमा दिक्च वारुणी । ज्योत्स्ना २ ज्योत्स्ना ज्योतिष्मती रात्रिज्योत्स्ना चन्द्रमसः प्रभा ॥ १९२ दाक्षायणी २ दाक्षायणी विदुर्दुर्गामाश्चिन्यायाश्च तारकाः । व्यायाम २ परिश्रमार्थो व्यायामो व्यायाम पौरुषं विदुः ।। १९३ आपन २ आपन्नं अवते प्राप्तमापनश्चापदि स्थितः । परिगत ३ विज्ञाते वेष्टिते प्राप्त विदुः परिगतध्वनिम् ।। १९४ धिषण १ धिषणस्त्रिदशाचार्यों धिषणा धीरपि स्मृता । अनुमति २ ऊनेन्नुपूर्णिमानुज्ञे द्वे अप्यनुमती मते ।। १९५ सौम्य ३ चारुचन्द्रजयोः सौम्यः सोमो यस्य च देवता । २ पूर्णेन्दुपूर्णिमा राका कन्या जातरजाश्च या ॥ १९६ २ व्यधनेभिनये सूचा सूचनात्प्रयुज्यते । ३ वादित्रे विस्तृते व्याप्ते ततं विततवन्मतम् ।। १९७ तिष्य २ ऋक्षे कलियुगे तिघ्यः पुष्यवत्परिकीर्तितः । चित्रभानु २ सूर्ये वड्डी चित्रभानुर्विभावसुरिवेष्यते ॥ १९८ विभावसु २ ५ कं वारिशिरसोः कश्च प्रजापत्यात्मवायुपु । धूमकेतु ३ उत्पाते ग्रहभेदे च भूमकेतु ताशने ॥ १९९ ( स्यादुत्पातो धूमकेतुधूमकेतुर्हताशनः) STORISANNAINM विपणा राका MAH00119200MMIST सूचा सूचना २ Meenawan were पुष्य MAINNARHAAMANOON. WOMENiyew smar ·शाश्वतकोशः १९ कीनाश ३ पुण्य sitamin IPORamawammam MeaningROORNO ३ INAININordN ORONOMORRIDHAasur WRITINortinenerarchi COMHINplessnelorst त्रयः कीनाशनामानः कदर्यः कर्षको यमः । ३ मनोझं सुकृतं धर्मस्त्रयं पुण्यमुदाहृतम् ।। २८० शिखिन् ४ शिखी हुताशने वृक्षे शिखिनौ केकिकुक्कुटौ । कल्पः शास्त्रे विधौ न्याये संवर्ते ब्रह्मणो दिने ।। २०१ शमन २ इच्छन्ति वधमर्थज्ञाः शमनं शमनोऽन्तकः । उपक्रम ३ उपक्रमश्चिकित्सायामारम्भोपधयोरपि ॥ २०२ शम्बूक इप्यते कम्युः कम्बुवलयशङ्खयोः। शङ्ख ३ निधिभेदः स्मृतः शलः शङ्ख कम्बुललाटयोः ॥ २०३ ज्यायस् २ प्रशस्यवृद्धतरयोायाज्येष्ठवदिष्यते । ज्येष्ठ २ वीर्य, ३ बलशुक्रप्रभावेषु वीर्य तेजश्च कीर्तितम् ।। २०४ तेजस् ३ ऊर्णायु २ ऊर्णायरियते मेप ऊर्णायुर्मेषकम्बलः । विमान २ विमानं देवतावाने सप्तभमे च वेश्मनि ।। २०५ श्रेयस् ३ धर्ममङ्गलयोः श्रेयः प्रशस्तातिशयेऽपि च । पिचण्डु २ पिच(चि)ण्ड उदरे शेयः पिच(चिण्डोऽवयवः पशोः ॥ २०६ ग्रहण ३ त्रयं ग्रहणमिच्छन्ति बन्दी स्वीकारमादरम् । सुरभि ३ मधुमासः सुगन्धिश्च सुरभिः सुरभिश्च गौः ॥ २०७ रुचि ३ अभिष्वामिलापौ च दीतिश्च रुचिरिष्यते । बिम्ब ३ मण्डले प्रतिबिम् च विम्बं त्याद्विम्बिकाफले । २०८ मन्दाः स्वैराल्परोगा-मूढाभाग्यशनैश्चराः । हायन ३ तिनश्च हायनाभिख्या ब्रीहिसंवत्सरार्चिपः ॥ २०९ अब्जो धन्वन्तरी चन्द्रे स्यादब्जं शसपायोः । सूर्यादौ पूतनादौ च राहुनिन्धयोर्ग्रहः ॥ २१० ४ पुत्रादौ तर्णके वर्षे वत्सो वत्सं च वक्षसि । ३ खमिन्द्रिये खमाकाशे खं स्वर्गेऽपि प्रयुज्यते ॥ २११ JANASAND sameseptemitinopsHAN MANAar NARY KAHANIMONIAsustastich NiCARBASNASAMIRMIRP ANSARNAMANANDHARAN WapNITMROIHIRVSANATANTRA cauBAN प्रह daveawan Alebaumudie YWROID Meanwar ·२० शाश्वतकोशः -0mARRANS काष्टा ४ काच sition RAMAY अरुप्कर२ -asmeet सम्म RAannewHDSANYemenewane walNeem SMROINO ROMANANASAMANNINRet romaaseeeepa Tices कलाप ४ meani me MINSandes 3SAIRI अवरोह ३ अवरोहोऽवतरणे पादपाङ्गे लतोदमे । काष्ठा दिकालमर्यादाप्रकोपु प्रयुज्यते ।। २१२ व्युत्थान २ स्वातन्त्र्यकृत्ये व्युत्थानं विरोधाचरणे तथा । ३ मृदाक्षिगदौ काचौ काचः शिक्येऽपि दृश्यते ॥ २१३ धामन् ४ तेजोजन्मप्रभावेषु स्मृतं धाम गृहे ५ च । वरिष्ठ २ वरिष्ठं स्याद गुरुतमं तथा वरतमं च यत् ।। २१४ अरुष्करः स्याद् व्रणक-दलालकमरुष्करम् । आशितंभवर आशितंभवमन्नायं तृप्तिरप्याशितं भवः ।। २१५ ज्योतिस्४ दीक्षिताराहुताशेषु ज्योतियोतिर्विलोचने । कलापः संहतो बहें काञ्चीतूणीरयोरपि ॥ २१६ शारद ३ शारदौ वर्षशालीनी प्रत्यत्रं शारदं विदुः । ग्रामणी ३ पतिप्रधाने ग्रामण्यो प्रामण्यं (नीर) बक्ति नापितम ।। २१७ सौरभ्य २ सौरभ्यमाहुः सौगन्ध्यं सौरभ्यं च मनोजता । भाण्ड ३ तुरंगाभरणे पात्रे भाण्डं मलबाणिग्धने ।। २१८ अपभ्रंश ३ पतने स्यादपभ्रंशो भाषाभेदापशब्दयोः । पेचक २ उलकगजलाङ्गलमलयोरपि पेचकः ॥ २१९ २ कनिष्ठामणिबन्धान्तरो(स)ष्ट्रयोः करमो मतः । मार्ग ४ मासान्वेपणयोर्मा! भार्गो मृगमदावनोः ॥ २२० सारङ्ग ३ सारङ्गः शबलो वर्णः सारखावणचातको । हस्तिमल्ल २ हस्तिमल्लौ विजानीयादैरावतविनायकी ।। २२१ २ स्तबके हारभेदे च गुच्छमिच्छन्ति सूरयः । स्थित २ स्थितमय विजानीयात्प्रतिज्ञानबति स्थितः ॥ २२२ नारायणः स्मृतो बन्नुर्व नकुलपिङ्गली । पत्रिन् ३ श्येनाख्यो विहगः पत्त्री पत्रिणी शरपक्षिणी ॥ २२३ WARENERGASMRIENavra A8-10RNAR NAINA-MANORImanan HapMRONICOMBURINONE Miratamasan Relaeyonicle MPSwooparenaduIRANI Hindi Himanshile MGNAKina ·शाश्वतकोशः PRIHANIBANDIMURARIATION - ---- BANNAR PARMYamata Rana MARON PERSONAL motee apnama weleramaniya INDIANRitesavale WHAMM - ३ कमला MP4MARATR७ te- Mp3MNE Ranie-MAI HARE- ३ समा PRIOR अपवाद २ अप(व)वादं विदुर्विन्दामपाव)वादो निदेशनम् । ऋन्दन २ आह्वान क्रन्दनं विद्यात्क्रन्दनं रुदितध्वनिः ॥ २२४ ३ धवो नरो धवो वृक्षो धवो भर्ता च योपिताम् । तमस ४ ध्वान्तं तमस्तमो राहुस्तमः शोकस्तमो गुणः ।। २२५ गजित २ स्वनो गर्जितमब्दानां गर्जितो मत्तकुञ्जरः । कमला श्रीर्जलं पाः कमलं कमलो मृगः ॥ २२६ गुहा २ पृश्निपर्णी गुहा शेया गुहा पर्वतगह्वरम् । मत्तः करी मदकलो मदेनाध्यक्तवाक्च यः ॥ २२७ ममा वर्ष समं सर्व समं साधु समं सदृक् । क्षणो व्यापारशन्यत्वे मुहूर्तो सवपर्वसु ।। २२८ उपा रात्रिस्तदन्ते च स्यादुपाध्वनिरव्ययम्(यः) । बाल: केशाज्ञडिम्भेषु हीवेरे गजवालधौ ।। २२९ शतपत्र २ दाघाटः शतपत्त्रः शतपत्रं सरोरुहम् । एका प्रमेकतानाख्यमेका स्याइनाकुलम् ।। २३० कलिङ्ग २ भवेत्कलिङ्गो धूम्पाटः कलिङ्गं कौटजं फलम् । अयनं पथि सूर्यस्याप्युदग्दाक्षिणतो गतौ ।। २३१ श्रुटि सूक्ष्मैलायां कालमाने त्रुटिरल्पेपि संशये । (त्रुटिरल्पे प्रशस्यते ) ३ पुष्परेणी परागः स्थानानीयरजसोरपि ।। २३२ नागानां जननी कद्रः कटुः कनकपिङ्गलः २ पाकस्थानं कुलालस्य पवन पवनो मरुत् ।। २३३ ३ शोणः स्याद्वन्धु जीवाभे न लोहितवाजिनि । लोहित २ लोहितं रक्तवद, दृष्टं क्षतजारुणयोरपि ।। २३४ N-RIMIMITA *HETMM NAREpawnsh SUMMERABunt एकाग्र २ MONDA Namahakalam lam mote JHAMMAR0-100 MAINME-ROMIMilkse कद्र all 20NMan hirohiniane ·२२ शाश्वतकोशः Inelkesareapmanumbipas अवदात३ wituRANIRMIRRMIONLINE तनु WARINAROHAR parmanawsreparerantee Madirmers frotilatantOMANIPORAN WIKIMIRRIEWSAWARE WARNIMANAVakraturemaingan WHAMARPANMAWAAN Biwi SOMEmage हरिणी ३ सुवर्णप्रतिमामृग्योहरिणी हरिता च या । अवदातः सिते गौरे परिशुद्धे च दृश्यते ।। २३५ ५ तनुस्त्वगल्पकायेषु तनुः स्याविरले कृशे । आस्था ३ आस्थामालम्बनं विद्यादास्था चास्थानयत्नयो: ।। २३६ शिपिविष्ट ३ शिपिविष्टः शिवो देवो दुश्चर्मा खलतिश्च यः । ५ शवे श्रोणी क(भिलिखे च गजगण्डे भृशे कटः ।। २३७ वृजिन ३ वृजिनं किल्बिपे भुग्ने वृजिनश्च शिरोरुहः । क्षेत ४ केद्वारे वपुषि क्षेत्रं सिद्धस्थानकलत्रयोः ।। २३८ कपात २ पारावतः कपोतः स्यात्कपोतो विहगान्तरम । शिशिर ३ शीतले शिशिरं विद्यात्तुपारऋतुभेदयोः ।। २३९ करीर ३ वृक्षप्रभेदे कलशे करीरो बैगवारे । नेत्र ४ नेत्रं वले मथिगुणे तरुभूले त्रिलोचने ।। २४० सार्वभौम २ सर्वपृथ्वीपतौ राशि सार्वभौमोथ दिग्गजे ! रेवती ३ ऋक्षे लालिदारेपु रेवत्याख्याथ मारपु ।। २४१ पक्षति २ प्रतिपत्पक्षतिया गरुन्मलेपि पक्षतिः । सारस २ सारसो विहगः ख्यातः सारसं सरसीसहम ।। २४२ शर्करा ३ सितोपलायां शकले रोगभेदे च शर्करा । जिष्ण ३ शक्रजि वरयोजिष्णुजिणुर्भध्यमपाण्डवे ।। २४३ पोत्र २ मुखाग्रं पोत्रमुद्दिष्टं सूकरस्य हलस्य च । अष्टापद २ सुवर्ण शारिफलकं द्वयमष्टापदं विदुः ।। २४४ चपकं शी(सी)धु विज्ञेयं चपकं मधमाजनम | उपग्रह २ उपप्रहाख्यं द्वितयं स्थाद्वन्दिरनुकूलनम् ॥ २४५ श्रेणि २ श्रेणिः समानशिल्पानां संहतिः श्रेणिरावलिः अर्य २ अर्धार्थ यत्तदयं स्यादथ्यों यश्चार्धमहति ॥ २४६ RAMESHARIN MARRORDAN HIRNORANImamaee PRIMAnti RINNAROIN ANANDURATIONawwalawa Naiment 4800NOR ૨ RAJAN RAN KARINAKAM HINRSINMaina ·शाश्वतकोशः २३. ramme BRRLS SHESHONOMImpaired SaANTARWINDOREMININE amanares - Aasadwoman NHP-RE-m SHARMAment- ANI विधि Amate RANVERNOR RANA कल्याण ३ कल्याणं मङ्गलं विद्यात्काञ्चनं च यदक्षयम् श्रातिथ्य २ आतिथ्यं स्यादतिथ्यर्थ आतिथ्यमतिथिं विदुः ॥ २४७ ( आतिथ्यं यदतिथ्यर्थमातिथ्यमतिथि विदुः ॥ ) पर्याप्त ४ शक्ती(क्ते)निवारणे तृप्तौ पर्याप्तं स्याद्यथेप्सिते । प्रत्यय ४ कृच्छ्रे दण्डे च दोषे च नाशे च विदुरत्ययम् ।। २४८ ३ पताकायां मतः केतुः केतुरुल्पातचिह्नयोः । वेबध ३ पर्याहाराध्वभारेषु मतो विवधवीवधौ ॥ २४९ वीवध३ मेवातृक २ जैवातृको विजानीयादायुष्मन्मृगलाञ्छनौ । भुजिष्य २ अनधीनो भुजिष्याख्यो मुजिष्यः प्रैष्य इष्यते ।। २५० विषयिन्२ इन्द्रियं विषयि ज्ञेयं विषयी विषयान्वितः । विधी विधानधातागे विधिः स्यात्कालदैवयोः ॥ २५१ अवधि ३ अवधी कालगती स्तः सीमानोऽवधयः स्मृताः । क्षमा तितिक्षा पृथ्वी च योग्ये शक्ते हिते क्षमम् ॥२५२ क्षमार समुन्नन्द्ध २ समुन्नद्धाभिधानी द्वौ पण्डितंमन्यगर्वितौ । अभिजात ३ न्याय्ये कुलीनबुधयोरभिजातपदं विदुः ॥ २५३ आच्छादन २ आच्छादनं संपिधानं वस्त्रमाच्छादनं मतम् । आकार २ विदुराकृतिमाकारमाकारो गात्रवैकृतम् ॥ २५४ विष्टर ३ विष्टरः कुशमुष्टौ स्यात्पीठपादपयोरपि । २ भेदकल्लोलयोरभङ्गो भङ्गा सस्यं शणाह्वयं ॥ २५५ अपदेश ४ अपदेशं विदुर्लक्ष्ये निमित्तव्याजयोस्तथा । निगम ३ जानीयानिगमं वेदे नगरेथ वणिक्पथे । २५६ अभिषङ्ग ३ आक्रोशशापाभिभवेष्वभिषङ्गपदं विदुः । संनय २ संनयः समवाये स्यात्पृष्ठस्थायिबले तथा ।। २५७ उष्णीच २ शिरोवेष्टनमुष्णीपमुष्णीषं मुकुटं विदुः। किंचारु २ स्याद्रीहिशूका किंशासः किंशासर्विशिखो मतः ॥ २५८ ३ mveerammaa RAHIROHINirgone IP-wamiya -Rautam Wala Worywwwse WHAINEENA ·कृप JAN क्षय -- HINOORNA wom Hatem-RE आडम्बर ३ wweweray INSTAan rammarome- হাশ্ববাহ आकर्ष ३ आकर्षः शारिफलके हातपाशकयोरपि । सुवर्ण २ सुवर्णमिष्यते सर्व्हेिमकर्षे च हेम्नि च ॥ २५९ संग्रह ३ संग्रहो बृहदुद्रङ्गे प्रहसंक्षे योरपि । ३ गतॊदपानयोः कूपः कूपः स्याद्गुणवृक्षके ॥२६० गुल्म ४ सैन्यभेदे रुजायां च गुल्मी विटपयट्टयोः । क्षयो निलयकल्पान्तौ क्षयोपचयरोगयोः ॥२६१ आक्रन्द: क्रन्दनध्वाने नाथदारुणयुद्धयोः । उत्सव ३ अमर्षात्सेकयोरिच्छाप्रसवेयुत्सवं वितुः॥ २६२ आडम्बरः समारम्भ गजगजिततूर्ययोः । स्थूलोश्चय २ स्थूलोचयोप्यसामध्ये गजानां मध्यमे गते ॥ २६३ प्रतियत्न३ संस्कारे प्रतियत्नः स्यादुपग्रहणलिप्सयोः । ३ पद्धरामयनिर्मुक्तः पाश्चतुरतीक्ष्णयोः ॥ २६४ वलज ४ क्षेत्रे चालस्त्रियां सस्ये पूर्वीर बलजाभिधा । उदार ३ उदारो दातृमहतोहदारं दक्षिणं विदुः ।। २६५ शक्करी २ शकरी छन्दसि शेया शकरी मेखला कश्चित् । आसुतोवल २ यज्या च कल्यपाल द्वयं स्यादासुतीवलः ॥ २६६ भेद ३ उपजापो विशेषश्च भेदो भेदो विदारणम् । ४ पितृकेदारयोवनो वप्रः प्राकाररोधसोः ॥२६७ राजन् ४ राजा नृपः प्रभू राजा राजा क्षत्रियचन्द्रयोः । शिशुमार२ शिशुमारा जलोद्भुतजन्ती तारामयाच्युते ।। २६८ ३ बाष्पोऽस्स(अ)म मधिरमसः शिरसिजः स्मृतः । आहत ३ मिभ्योक्तो ताडित विद्यादाहते मुणिते तथा ।। २६९ यादसांपति २ यादसांपतिरम्भोधिः प्रचेता यादसांपतिः । २ सैन्यस्य पश्चिमे भागे प्रतीरे कूलमिष्यते ॥ २७० पटु -- RAMIN RANA Hopen REEMENT inwwe Wwwsei ra MEIN swini ·Saintestinue anita Hamamta कारा FFANDEANINRNayamkenaset-TEAmaslaih WINNIAWIREONE mernamongermote MASANNA MaiyaHAN पान adlineKINA शाश्वतकोशः २५ परीष्टि २ परिचर्या परीष्टिः स्यात्परीष्टिश्च गवेषणे । ३ दरो भये च गर्ने च किंचि दरा(स)व्ययम् ।। २७१ पर्यङ्क २ पर्यस्तिकायां पङ्कः पर्यः शयनं तथा । कारा बन्धनशालायां कारा बन्धनमात्रके ।। २७२ मर्धाभिषिक्त २ मूर्धाभिषिक्तो भूपाले क्षत्रिय च प्रयुध्यते । ३ वंशोन्वयः समूहश्च वंशो वंशाच वेगवः ।। २७३ रजस् ३ रजो गुणे रजो रेणुपितामार्तवं रजः । आधि ३ आधिं यदन्त्यधिष्ठाने बन्धके व्यसने तथा ।। २७४ ५ खलं भूस्थानकल्केबु पामरायोः खलः । वृतान्त । वृत्तान्त : प्रक्रियायां स्यात्कारस्य वार्ताविशयोः ॥ २७५. ( काय॑वार्ताविशेषयोः ।। ) सत सूतः क्षत्राद् ब्राह्मगीजे तक्षिण सारथिबन्दिनोः । (सूतः शूद्राक्षस्त्रियाजे) कुण्डलिन् २ कुण्डली भुजगो येन पिनद्धमपि कुण्डलम् ।। २७६ दिबाकीर्ति २ जनगमो दिवाकीतिर्दिवाकीर्तिश्च नापितः । २ माल्यं सुमनसां माला माल्यं सुमनसोपि च ।। २७७ ३ ग्रामौधाधिकृते गोपो गोष्टाध्यक्षेऽथ बल्लवे । ३ इष्यते चतुरे दक्षस्ताराचूडे प्रजापतौ ।। २७८ ३ जब प्रवाहे किंपाके वेगशब्दस्त्रिपु स्मृतः । रोगप्रभेदे प्रदरः प्रदरः शरभङ्गयोः ।। २७९ समुदय ३ समुद्रमे समुदयः संग्रामनिकुर(स)म्बयोः । नग २, अग २ नगागौ शिखरीत्येतत्त्रयं पर्वतवृक्षयोः ।। २८० शिखरिन् २ ३ बाहुरेव स्मृतो वाहो वाहो मानतुरंगयोः । ३ दैत्यमार्गणयोर्वाणो बाणो दासीकुर(रु)ण्टकः ॥ २८१ RERNATIONS NAGAR-MAHARArdwanamamiseDEORADARSANE- Hamar MAHIMImak RAJasti ANANBlaon RESHAMINISION whichatain000000RRORNamsin वाह IWANAHARI garlimsewa ·२६ शाश्वतकोशः mualmitesamanawrenbeti विश् mulyasNRNIMARNAKine RAMRPAHI-RINIRMIRE wasantertamannmenyeartRementare म SIDHAIN- HINGINNIme MarwaKHARAJNOR RAMANANGINEERINorm JawuAMMITesainmenerate कटक Hinwor सादिन् २ सादिनः स्यन्दनारोहा अश्वारोहाश्च सादिनः । व्याड(ल)३ भुजगश्वापदरास्त्रयो ब्याडा(ला) इति स्मृताः ॥ २८२ २ विशो भूमिस्पृशो वैश्या विशो भूमिस्पृशो नराः । भूमिस्पृश २ सालावृक ३ त्रयः सा(शा)लावृकाभिख्याः श्वसृ()गालवलीमुखाः ।। २८३ आश्रम २ आश्रमो ब्रह्मचर्यादिराश्रमो मठ इष्यते । निराकृति ३ अस्वाध्याये निराकारे प्रत्यादेशे निराकृतिः ॥ २८४ जीवक २ जीवकः क्षपणो ज्ञेयः प्राणदोऽपि च जीवकः । माणवक ३ हारभेदे माणवको बाले कुपुरुषे तथा ॥ २८५ निवात ३ आश्रये दृढसंनाहे निवातो वातवर्जिते । पुलाक ३ संक्षेप तुच्छधान्ये च पुलाको भक्तसिक्थके ।। २८६ ३ राजधान्यां गिरेरछे वलये(यं) कटकं विदुः । ३ तरलो भास्वरे हारमध्यरत्नेथ चञ्चले ।। २८७ २ वने च वनवौ च दवो दाव इवेष्यते । दावर शिला द्वाराधरं दारु शिलमुञ्छः शिला दृपत् ।। २८८ शिलार कोश ५ पेश्यां दिव्ये धने कोशः कुझ्लासिपिधानयोः । नासा २ विज्ञेया नासिका नासा नासा द्वारोवंदारु च ।। २८५ २ अन्धो दर्शननिर्मुक्तो जन्तुरन्धं तमो मतम् । शावर २ शाकरोऽनडहि शेय उक्तं छन्दसि शाक्वरम् ॥ २९० ऋर ३ नृशंसकठिनौ करो करं विद्याद् भयंकरम् । दृष्टान्त २ दृष्टो दृष्टान्तशब्दोयमुदाहरणशास्त्रयोः ।। २९१ सत्रं यशे सदादाने छादनारण्ययोरपि । क्षेम २ जानीयान्मङ्गलं क्षेमं क्षेमं लब्धार्थरक्षणम् ॥ २९२ ३ व्यवहारे जिगीषायां क्रीडायामपि देवनम् । ३ प्राकारवृक्षयोः सा(शा)लः सा(शा)लः सर्जतरुः स्मृतः ॥ २ PARINIORAR- दव शिल १ overnmmsveerut OEM IMIMES *an AMINORNOON INITIANE-MIND R0 MAINTENARRIVERN ·शाश्वतकोशः २७. musalman- SOMINDIA admanasama will awanteam चराचर २ mattee NMMEANINE imensioneMANEERIEminene KRISHISHNPramme HIRONINGARBSITE AHASANGRemederweimanwar प्रतिष्कश ३ वार्ताहरे पुरोगे च सहाये च प्रतिष्कशः । पत्ति ३ सैन्यभेदे पदातौ च पत्तिः पत्तिर्गतावपि ॥ २९४ पललं तिलमिश्रेचर्णे) स्यात्पललं पिशितेपि च । बन्धुर २ बन्धुरं सुन्दरे दृष्टं बन्धुरं नम्रवाचकम् ॥ २९५ २ जगच्चराचरमिव भुवने गतिमत्यपि । प्रतिक्षिप्त २ प्रेषिते स्यात्प्रतिक्षिप्त प्रतिक्षिप्तं निराकृते ॥ २९६ अनय ३ व्यसनेष्वशुभे दैवे विपत्तावनयत्रिपु । स्पर्श रुजायां स्पर्शके स्पर्शो दानस्पर्शनयोरपि ॥२९७ परिवार २ २ परिवारः परिजने तथा खङ्गपिधानके। बन्धकी २ पुंश्चली बन्धकी विद्यात्करेणुरपि बन्धकी ॥ २९० अपाचीन २ विपर्यस्तमपाचीनमपाचीनमपाग्गतिः । २ विनाशाभिमुखं पक्कं पकं परिणतार्थकम् ॥ २९९ जीवितेश २ प्रयुज्यते जीवितेशो यमजीवितनाथयोः । कनीयस् ३ अत्यल्पयूनोरनुजे कनीयान्स्यात्कनिष्टवत् ।। ३०० कनिष्ठ३ वयस् ३ वयो बाल्यादि पक्षी च यौवनं च वयः कचित् । ४ शीघे मनोज्ञे निःसारे लघुः स्यादगुरुगुमे ॥ ३०१ सवन ३ सोमनिर्दलने स्नाने यजने सवनं मतम् । ४ पृथिव्यां वाचि पानीये मदिरायामिरा मता ॥ ३०२ यातयाम २ परिभुक्तोझिते जीर्णे यातयामपदं विदुः उच्छ्रित ३ समुन्नते(ढे) प्रवृद्धे च जाते च विदुरुच्छ्रितम् ॥ ३०३ केवल ३ केवलः कृत्स्न एकश्च केवलश्चावधारितः । ५ सत्सत्येभ्यर्हिते साधौ विद्यमानप्रशस्तयोः ॥ ३०४ जाति ५ जातिश्छन्दास सामान्ये मालतीगोत्रजन्मसु । ३ ओष्ठे स्यादधरो हीनमनूलमधरं विदुः ॥ ३०५ SUNN mom MANAMAHAPA meraswaryana Inteous NAMEDIOHINNAR OMImatamam w4HIROMAN-Kition aankaameen- MAINARONamaste Namara- Meaum HINABRANDINE Home HAMPARANAMA ·उपासन२ -- शश्रषा २ ४ परेत HomeMANORS MAMMom masale RampaineNT दृषद् २ हपन्नि पेषगशिला केवलापि शिला हपत । उपासनं विदः सेवां वाणाभ्यास उपासनभ ।। ३०६ शुश्मा श्रोतुमाशंसा शुश्रुषा स्यादपासनम् । संज्ञा ३ नामचेतनयोः संज्ञा सूचनायां करादिभिः ।। ३०७ पील प्रमूनकायोः पीलः पाल: स्यादजवृक्षयोः । आनत ३ आनन्तं नृ यशालायां जन्मे(ने) जनपढ़ान्तरे !! ३०८ प्रेत २ मृत भतान्तरे प्रेतः परतोऽयनयोर्मतः । ककल २ शकुभिर्निचिो श्वः तुपाग्नौ च कुकूलवाक ।। ३०९ प्रतिश्रय २ प्रतिश्रयः सभायां यादाश्रयश्च प्रतिश्रयः । निर्यह ४ निर्यासे शेयर द्वारे निहो नागदन्तके ॥ ३१० समाधि ४ समाधिाननीवाकनियमेषु समर्थने । घनाधन ३ धनाधनो वर्षका शके समदहस्तिनि ।। ३११ सिन्ध ३ ननभेदे नहां च सिन्धुर्नीरनिधावपि । परंपर ५ मृगभेदे च पुत्राय प्रपात्रे च परंपरः ॥ ३१२ व्यलीक ४ व्यलीकमप्रियाकार्यवलक्ष्यःवथ पीडने । निष्क्रम २ निक्रमो निर्गमे न्यानो बुद्धिसंपदि निष्क्रमः ॥ ३१३ ८. या निर्माणोत्साहयोरपि । .मा.२ परिभिः शनि .....::::::: पनि प्रयोः संघात शकः । निदव ३ अविश्वासेऽपलापे च निकृतामपि निलयः ।। ३६५ (विश्वासेप्यालापे च नितानपिजियः ।।) ४ मृत्यावनशने प्रायः प्रायो बाहुल्यतुल्ययोः । क्षत्ता शूद्राक्षत्रियाजे सारथिप्रतिहारयोः ॥ ॥ ३१६ HAMRAPALNamaste ३ प्राय RelastNADISHOWN Mmmapan ३ MLAPORNHINNI ·शाश्वतकोशः २९ Meenawana- AmerivartaNENT-m maanlawsrease ANAND Ratime sun masala - WernersION अभिजन २ कुले च जन्मभूमौ च विद्यादभिजनध्वनिम् । निर्ग्रन्थक २ निर्ग्रन्थकं विजानीयात्मपणे निःपरिच्छ३ ।। ३१७ महासन २ महासनः कार्तिकेये महासैन्यपतावपि । आरोह ३ आरोहो योषितां श्रोणौ तरोरङ्गे समुच्छ्रये ॥ ३९८ वणिज २ वाणिज्ये वणिज विद्यात्तथा वाणिज्यजीविनि । विग्रह ३ संग्रामे विग्रहः ख्यातः कायविस्तारयोरपि ॥ ३१९ अनुशय ३ विद्यादानुशयं द्वेषे पश्चात्तापानुबन्धयोः । धिष्ण्य ४ स्थाननत्रयोधिज्यं विष्ण्योऽग्नौ विष्ण्यमालये ॥ ३२० मागध १ मागधी पिप्पलीयूथ्योर्मागधो बन्दिनि स्मृतः । मागधी २ कुसुम्भ २ महारजनं कुसुम्भं कुसुम्भश्च कमण्डलुः ॥ ३२१ जगलः पिष्टमां च भवको जगलः स्मृतः । कमण्डलुश्च करकः करकश्च धनोपलः ॥ ३२२ परिवाप २ परिवापो जलस्थानं पारेवापः परिच्छदः । वारि २ करिणां बन्धनी वारिरम्छु वारीति विश्रुतम् ।। ३२३ कुमारी २ अयं द्वीपः कुमारी स्याकुमारी कन्यका स्मृता । वातल २ वातलो वातसंघाते वातूलो मारुतासहे ॥ ३२४ पादर अनि २ पादानि दाहि)चरणा जन्तोरङ्गे मूले च भूरुहाम् । [चरण २ विपणि२ आपणः पण्यवीथी च द्वयं विपणिसंज्ञकम् ॥ ३२५ २ मत की कठिने जठरं विदुः । शाम २ लि. भामाश्यात व इरितामिली।३२६ श्यामार दुन्दुभि ३ इष्यते दुन्दुभिर्यामक्षे विन्दुभिकद्वये ।। ३२७ भिक्षा ४ प्रार्थनाभृतिसेवामु भिक्षा मिक्षितवस्नुनि । प्रतीत ३ प्रख्यातज्ञातहष्टेषु प्रतीतं त्रिषु विश्रुतम् ॥ ३२८ less RN24 VIHARIResomtomUEMA AMINATOMEMARSHIre MUNAWWASHeamINDIA RB0BABIReserPOAN batewww SHAN SAHADESH HOMELWAmane -RRBaarangam RARIWwwme mam ·शाश्वतकोशः इला ४ -- गण्डूषा २ waalinsaapalon प्रथम ARMA-- MOMakar HOMEmons गति mom IPIApan घटा ३ mews mewwerden इला गोवाग्धरित्रीषु कलत्रे चन्द्रजस्य च । गण्डूषा मुखपूतौ च गण्डूषा प्रस्तोन्मिते ।। ३२९ गोष्पद २ गोष्पदं गोपदश्वभ्रे गवां च गतिगोचरे । २ आदौ प्रधाने प्रथमं प्रमुख्नेन समं विदुः ॥ ३३० मृग ४ मृगशीर्षे हस्तिजातो मृगः पशुकुरङ्गयोः। तमिना २ तमिस्रा सतमा रात्रिस्तमिस्रा च तमस्ततिः ॥ ३३१ अरनि २ अरनिः कफणौ हस्ते सप्रकोष्ठतताङ्गुलौ । ४ उपायो वर्म च गतिर्गतिर्यात्रा गतिर्दशा ॥ ३३२ घटा स्याद घटना गोष्टी करिणां घटना घटा। ( करिसंघटने गोष्ठयां घटनायां घटा मता ।) ४ रसे(सः) कटुः कटुस्तीक्ष्णे मत्सराकार्ययोः कटुः ॥ ३३३ सुधा ५ गङ्गेष्टिकास्नुहीमूर्वापीयूषेषु सुधा स्मृता । परिघ ३ आयुधे परिधः ख्यातः परिघोऽर्गलघातयोः ॥ ३३४ उपह्वर २ उपहरं विजानीयानिःशलाकसमीपयोः। ३ लक्षं छद्मनि विख्यातं लक्षं संख्याशरव्ययोः ।। ३३५ ३ आमोदलेशयोर्गन्धो गन्धः संबन्धमात्रकः । कल्कः पापाशये दम्भे कल्कं स्यात्पापकिट्टयोः ।। ३३६ कोष्ट ३ कोष्ठः कुशले स्वीये च कुक्षाव(क्षर)न्तर्गृहस्य च । कुश २ कुशा कुशो दर्भः कुशी फालः कुशा वल्गा कुशं जलम् ॥३३७ कुशी! उपलब्धि ३ उपलब्धिर्भवेद् बुद्धौ प्राप्तौ ज्ञाने च दृश्यते । ४ सारो बले स्थिरांशे च न्याय्ये सारं वरे तथा ।। ३३८ न्यवः सान्नः पलोहारे न्युखः सम्यङ्मनोहरे । चटु चटुः पिच चिरे भपादेरपि सणवर्णने ।। ३३० emRANMEROwalpa modes STEM wor NIRAHMAM MANOMARI गन्ध कल्क SARmaster ISANKARINITION MORE- Homenturwwwsemon HINEpan अशा-MIRIKAN ANSARNature ·शाश्वतकोशः ३१ MHIRamaste १ tattishHION auntarai Vivestricitateme शृङ्गार २ रसे नाट्यस्य शृङ्गारः शृङ्गारो गजमण्डने । भार २ विवधे द्विसहस्रे च पलानां भार इष्यते ॥ ३४० आचित २ आचितः शकटोन्मेये पलानामयुतद्वये । वर्षाभू २ पुनर्नवायां वर्षाभूवर्षाभूरपि दुर्दुरे ॥ ३४१ अनीकस्थ २ राजरक्षिष्वनीकस्थो रा(ग)जशिक्षाविचक्षणे । पुरस्कृत ३ अग्रेकृताभ्यर्चितयोरतिशस्ते पुरस्कृतः ॥ ३४२ वधू ४ नवोढयोषिति वधूः स्नुषाभार्याङ्गनासु च । आशय २ आशयं विदुराधारं स्यादभिप्राय आशयः ॥ ३४३ दुर्जात २ दुर्जातं व्यसने प्रोक्तमसम्यग्जातवस्तुनि । कुल्य कुल्या नदी कुल्यमस्थि कुल्या नीरप्रणालिका।। ३४४ कुल्या २ शुण्डा २ कुञ्जराणां करः शुण्डा शुण्डा कादम्बरी मता ( तथा)। अपचिति ४ विद्यादपचिति हानौ निष्कृतावर्चने व्यये ॥ ३४५ वैदेहक २ वैदेहको वाणिजके वैश्यतो ब्राह्मणीसुते । (वैश्यापुत्रे च शूद्रजे ।) आशिस् २ आशीरभीप्सिताशंसा दंष्ट्राशीरनिलाशिनाम् ॥ ३४६ प्रसिद्ध २ कृतप्रसाधने ख्याते प्रसिद्धं पण्डिता विदुः । उदर्क २ उदक उत्तरः काल उदकः फलमुत्तरम् ॥ ३४७ वेदना २ वेदना स्यादनुभवः पीडायामपि वेदना भेखला ३ मेखला खड्गबन्धे स्यात्काञ्चीशैलनितम्बयोः ॥ ३४८. नाडी ३ कलेवरसिरा नाडी नाडी स्यात्कालनालयोः । वक्तव्य ३ वचोहे कुत्सितेधीने वक्तव्यं वाच्यवन्मतम् ।। ३४९ वाच्य ३ आवाप २ प्रक्षेपे चालवाले च विदुरावापमुत्तमाः। कलकण्ठः कोकिल: स्यान्मधुरो यस्य च ध्वनिः ।। ३५० --- HAPP W- Mamme ·३२ शाश्वतकोशः --- सरक Manाल Godavan momments Neeme Hoon- खनक २ मूषिकः खनकाभिख्यः खनकश्चावदारकः । ३ इक्षुशी(सी)धौ शी(सी)धुपाने सरकं माभाजने ॥ ३५१ ईरण २ निराश्रये महीभागे भवेदीर(दिरि)णमूपरे । पाताल २ रसातलं स्यात्पातालं पातालं वडवानलः ।। ३५२ पारायण २ पारायणं समासङ्गः कात्स्यै पारायणं स्मृतम् । निरूपण २ निरूपणं दर्शने च विचारे च निरूपणम् ।। ३५३ आराधन २ आराधनं तोपगं स्यात्प्राप्ती चाराधनं विदुः । ३ आस्वादने च रसनं रसनं ध्वनिजिह्वयोः ॥ ३५४ इष्वास २ इषुक्षेपक इष्वास इष्वासो(सं) धनुरिष्यते । रीति २ रीतिर्दग्धसुवर्णादिमले स्यादारकूटके ॥ ३५५ अत्याहित २ अत्याहितं महाभीति वे च निरपेक्षता । अगाध २ अगाधमतलस्पर्शमगाधं विवरं विदुः ॥ ३५६ २ स्मृतं शुष्कफलं वानं वानं सीवनकर्म च । अनुकर्ष २ रथावोधरणे दाम अनुकर्णोऽनुकपणे ।। ३५७ उत्सग २ उत्सर्गस्ल्यागवद्दाने पारत्यागे प्रयुज्यते । वीत ३ असाराश्वगजे शान्ते वीतमशकर्मणि ॥ ३५८ निर्याणं द्विरदस्याङ्गे निर्याणमथ निर्गमे । उपधि २ उपधिं व्याजमिच्छन्ति रथस्यावयवे तथा ॥ ३५९ गोमुख २ लेपने वाद्यभाण्डे च कवयो गोमुखं विदुः । भागधेय २ भागधेयं मतं भाग्यं भागधेयं बलिं विदुः ॥ ३६० बादर २ कार्पासं बादरं विद्याद्वादरं कोलिकाफलम् । वार्द्धक ३ वार्द्धकं वृद्धसंघाते वृद्धत्वे वृद्धकर्मणि ।। ३६१ निरसन २ निषूदने निरसनं निरासे च प्रयुज्यते । उपगम २ अङ्गीकृतावुपगमः समीपगमनेऽपि च ।। ३६२ - Heam वान herewomen eHimom निर्याण २ Romand- Jolies- Komment RAMANMainee Sipmmes 100mm अw-we- काomman ·शाश्वतकोश ३३. Homesawantpadanavawration MARussummaNI Rip-- -- womem- प्रणीत ३ त्रिषु प्रणीतो विहिते संस्कृतेऽग्नी प्रवेशिते । धनरस २ आचक्षते धनरसं सान्द्रनिर्यासनीरयोः ।। ३६३ शंवर ३ शंव(शम्ब)रं जलमाख्यातं शंव(शम्ब)रो मृगदैत्ययोः । युग ३ युगो रथस्यावयवे कृतादौ युगले युगम् ॥ ३६४ कोल ३ पोत्रिप्लवकयोः कोलः कोलं तु बदरीफलम् । ( पोत्रिभलकयोः कोलः कोलं च बदरीफलम् । ) विहायस् २ विदुर्विहायसं व्योम पक्षिणश्च विहायसः ॥ ३६५ वरीयस् २ वरीयानतिविस्तीर्णो वरीयानथ सत्तमः । वीथी ४ पङ्क्तिवम॑गृहाकोषु वीथी वीथी च रूपकम् ॥ ३६६ . अभिहार ३ चौर्याभियोगसंनाहेष्वभिहारपदं विदुः । ५ महाकाले यमे मृत्यौ कालः समयकृष्णयोः २६७ ४ रहस्ये कलहे द्वन्द्वं द्वन्द्वं मिथुनयुग्मयोः । परिबई २ पार्थिवीपयिकद्रव्ये परिबर्हः परिच्छदे ॥ ३६८ परिवाह २ परिवाहो जलोच्छवासे नृपयोग्ये च वस्तुनि । ३ अघमंहसि दुःखे च व्यसने स प्रयुज्यते ॥ ३६९ अवग्रह ३ गजालिके वृष्टिरोधे प्रतिषन्धेऽप्यवग्रहः । मेचक ३ जानीयान्मेचकं कृष्णं मेचको बर्हचूडयोः ॥ ३७० पटल ३ पटलं छदिषि ज्ञेयमक्षिरोगसमूहयोः । अपहव २ अपनवोऽपलापश्च स्नेहश्चापह्नवो मतः ॥ ३७१ कौक्कुटिक २ कौक्कुटिको दाम्भिकश्च यश्चादूरेरितेक्षणः । लालाटिक २ लालाटिकः प्रभोर्भालदर्शी कार्याक्षमश्च यः ॥ ३७२ हिगुनिर्यासर हिङ्गुनिर्यासशब्दोऽयं निम्धे हिगुरसेऽपि च । पुलक ३ कृमिप्रभेदे रोमाञ्छे पुलक प्रस्तरे विदुः ।। ३७३ im WednewsNetan HAMARHI -- PARAMINE walaseem RWARRAHASRARIw ·शाश्वतकोशः Researwesomeon - तल्प mmunges wear amarpanese emaimense roiwamsadeedMANK Womenemie Wave MNIWARIMAnitaudharma MAHESHRAMINEmen ब्रह्मबन्धु २ ब्रह्मबन्धुरधिक्षेपे निर्देशे ब्राह्मणस्य च । अवष्टब्ध २ अवष्टब्धं द्वयं विद्याददूरमवलम्बितम् ॥ ३७४ समर्थ ३ उक्तः समर्थः संबन्धे समर्थों हितशक्तयोः । ३ शयनीयं विदुस्तल्प तल्पमट्टकलत्रयोः ।। ३७५ मन्यु ३ निगदन्ति कुधं मन्यु मन्युरध्वरदेन्ययोः । स्कन्ध ३ अंसे महीपती स्कन्धः समुदायसमूहयोः ॥ ३७६ २ कविर्विद्वान्कविः शुक्रो विशेया खलिना कवि । अभ्यागम २ अभ्यागमोऽभ्यागमनं युद्धमभ्यागमं वितुः ॥ ३७७ प्रकाण्ड ३ प्रकाण्डो विटपे शस्ते मूलस्कन्धान्तरे तरोः । उपपेशन २ उपस्पर्शनमिच्छन्ति स्नानाचमनयोरपि ।। ३७८ महामात्र २ समृद्ध स्यान्महामात्रस्तथा हस्तिपकाधिपे । गोकर्ण २ गोकर्णो दन्दशके स्यादङ्गुष्ठानामिकोन्मिते ॥ ३७९ प्रियक २ प्रियकः पीतसारे च मृगभेदे च दृश्यते ! चर्ण २ चूर्णानि वासयोगाः स्युश्चर्णो धूलिः सशर्करा ॥ ३८० (चूर्णो धूलिरुदाहृतः ।। ३८०) तरस्विन् २ तस्विनो वेगवन्तो बलिनश्च तर स्विनः । ३ स्वरूपप्रान्तयोरन्तमन्तिकेऽपि प्रयुज्यते ॥ ३८१ २ नीहावप्यणुलौहित्यौ सूक्ष्मसागरयोः क्रमात् । मौलि ३ मौलिः संयतकेशेषु चूडामुकुटयोस्तथा ॥ ३८२ गोलक ३ जारजे विधवापुत्रे गोलको गोलको गुडे । अध्यक्त २ अव्यक्तशब्दं जानीयादस्फुटे परमात्मानि॥ ३८३ कथ्यते कम्बलः साना प्रावारेऽपि च कम्बलः । भासन २ आसनं करिणा स्कन्धः पीठमासनमिप्यते ।। ३८४ weetswmagaman Sanilemm.iN अणु लौहित्य २ Inve- 7 PIANRAININE HAMARI MIRames Hamymsanilewanawade -- ·शाश्वतकोशः ३५ प्रपञ्च कुहना १ पृषत् २ अनन्ता १ (... WARANANDAN wowwwdemmamam शङ्कु ३ संख्याकीलकयोः शङ्खः शङ्कुः प्रहरणान्तरे । आधार ३ आलवालेऽधिकरणे वाप्यामाधार इष्यते ।। ३८५ २ विपर्यासः प्रपञ्चः स्यात्प्रपञ्चो विस्तरो मतः । कुहन १ ईर्ष्यालुर्दम्भचर्या च कुहनः कुहना क्रमात् ।। ३८६ ( ईर्ष्यालो दम्भचर्यायां) अकृपार २ अकूपारः समुद्रः स्यादकूपारश्च कूर्मराट् । पृषत् २ पृषन्मृगे पृषद्विन्दौ पृषतोऽप्यनयोर्मतः ॥ ३८७ अनन्त २ नभोऽनन्तमनन्ता भूरनन्तो नागनायकः । तो नागनायकः ।) संधि ३ संधिर्भगं सुर(रु) गा च संधि संघट्टनं विदुः ।। ३८८ निप्रष्ट २ निग्रहो भर्त्सनाभिख्यो मर्यादां निग्रहं विदुः । समीरणो गन्धवहो नासा गन्धवहा मता ॥ ३८९ गन्धवाहा १ सत्तम २ जानीयात्सत्तमं श्रेष्ठं साधीयानपि सत्तमः । तोक्म २ हरिन्मानं च तोक्मं स्यात्तोक्मश्च हरितो यवः ॥ ३९० ओजस् ४ ओजो बलमवष्टम्भ ओजः स्यात्विट्प्रकाशयोः । स्पर्शन ३ समीरणे(गः) स्पर्शनाख्या(ख्यः) स्पर्शनं स्पर्शदानयोः ॥ ३९१ उपताप २ उपतप्ते गरे विद्यादुपतापं विचक्षणः ! भगवती ज्ञेया भगवती दुर्गा भगवान्बुद्धपूज्ययोः ॥ ३९२ शिशुक ३ बालोऽतिमात्रं शिशुकः शिशुकः शिशुमारकः । प्राकारमूलबन्धश्च समूहश्च चयो मतः ।। ३९३ ३ विकारेऽम्युनिधेला कालमर्यादयोस्तथा । समापन २ समापनं विनिर्दिष्टं समातिवधयोरपि ॥ ३९४ आयति २ द्वयोरायतिराख्याता प्रभावागामिकालयोः । निशमन दृष्ट निशमनं धीरैर्दर्शने भरणे तथा ॥ ३९५ wwanmommon HINDAINomwments HINBansal SminattawwINDI भगवत् २ marathirepeation FANARENsasaram meaning २ 7 wematlineKHARARIORN SAwarwwmare mattvalANNdte ·३६ शाश्वतकोशः Wamana-- Pawanekommaa amomentional प्राण -- पात Marwa गर्भ ३ भ्रूणे गर्भ विजानीयाजठरार्भकयोरपि । अवदान ३ अवदानमितिवृत्त कर्मखण्डनयोस्तथा ॥ ३९६ उन्माथ ३ पाशयन्त्रकमुन्माथ उन्मायो वधघातयोः । ५ भूतं मादौ पिशाचादौ न्याय्ये जन्तूपमानयोः ॥ ३९७ तिलक ३ वृक्षप्रभेदे जडुले चित्रके तिलकं विदुः। प्रतिपत्ति ४ प्रागल्भ्ये गौरव प्राप्तौ प्रवृत्ती प्रतिपत्तिवाक् ।। ३९८ ३ पर्णवाहनयोः पत्त्रं पत्त्रं पझे पतत्त्रिणाम् । कूर्च ३ दम्भभूमध्ययोः कूर्चः कूर्चः श्मश्रुणि दृश्यते ॥ ३९९ ३ प्राणोऽसुबलयोरुक्तः प्राणो देहचरोऽनिलः । ३ योग्यभाजनयोः पात्रं पात्रं कूलद्वयान्तरम् ॥ ४०० विधा ५ विधानर्द्धिप्रकारेषु गजान्ने वेतने विधा । कौपीन ३ अकार्यगुह्यचीरेषु कौपीनं कवयो विदुः ॥ ४०१ छन्दस् ३ गायत्रीप्रभृति च्छन्दच्छन्दो वेदेच्छयोरपि । वितान ४ यागे वितान उलोचे शून्यविस्तारयोरपि ॥ ४०२ कोटि ४ अश्रिचापाग्रयोः कोटि कोटि संख्याप्रकर्ष योः । काग ३ मेखलायां स्मृता कश्या गजरज्जुप्रकोष्ठयोः ॥ ४०३ १ भाण्डागार(रे) विदुर्गझं खनौ गञ्जा सुरागृहे । तूगर २ काले प्राप्तेष्यशृङ्गो गौनरोऽश्मश्रुश्च तूव(प)रः ।। ४०४ शम्बः स्यान्मुसलामस्थे लोहमण्डलके पवौ । विविक्त ३ विविक्तं रहसि ख्यातमसंपृक्तपवित्रयोः ।।४०५ खेट ३ ग्रामभदे विदुः खेटं कफकुत्सितयोरपि । ३ प्रभुत्वे पर्वताप्रे च शृङ्गमङ्गे पशोरपि ।। ४०६ परीके ३ छन्दोविशा लावायां दशसंख्यासु पङ्क्तिवाक् । २ धान्यस्यावयवे लेश कणः स्यापिप्पली कगा।॥ ४०७ कणा : aireshwetase Howninewwww wws MANORAware RUNNIman - WRImanine ૨ - wrestmeMHARAPA JHARSM FRONUNARAINMENT SHIVNERING ·शाश्वतकोशः ३७ - memusan Huwwwse जटा २ muTIMIAL कमठ wwws करहाट २ सून . सूनं पुष्पं वधस्थाने सूना जिह्वातलेपि च । सूना २ रौहिष ४ रोहिषं रक्तकतृणं रौहिषो हरिणान्तरम् ॥ ४०८ धर्षण २ धर्षणं सुरतं विद्यादभिभूतिश्च धर्षणम् । कपाल २ शिरसोऽस्थि कपालं स्याद् घटादेः शकलं च यत् ॥ ४०९ प्रणाय्य २ अभिलाषविनिर्मुक्ते(क्तः) प्रणाय्यः स्यादसंमते(तौ)। सारसन २ मेखलायां सारसनमुरस्त्रे च प्रयुज्यते ॥ ४१० जटा कचविकारे च मुले च धरणीरुहाम् । कलहंस २ कादम्बे राजहंसे च कलहंसः प्रयुज्यते ॥ ४११ २ भाण्डप्रभेदः कमठः कमठः कच्छपो मतः । काकोल २ काकोलो द्रोणकाकः स्यात्काकोलो विषमुच्यते ॥ ४१२ पिण्डीतके पदाकन्दे करहारपदं विदुः । ( पुष्पजाती पद्मकन्दे ) संतति २ तोक २ पुत्रयोः सह संतत्या तोकापत्यप्रसूतयः ॥४१३ अपत्य २ प्रसूति २ विबुध ५ विज्ञेया विबुधा देवा विबुधाः पण्डिता अपि । अगज ३ अङ्गजो मन्मथे पुत्रे शोणितं क्वचिदङ्गजम् ॥ ४१४ कर्कश ३ कर्कशः स्यात्साहसिके खरस्पर्शेऽथ निर्दये । सामुद्र २ लवणादौ समुद्रस्य सामुद्रं देहलक्षणे ॥ ४१५ पक्ष्म सूत्रादिसूक्ष्मांशे किञ्जल्के नेवलोमनि । किम् ४ कुत्साप्रश्नवितर्केषु क्षेपे किंशब्द इष्यते ॥ ४१६ सभा सभ्याः सभा गोष्ठी सभा हातं सभा गृहम् । विषाण २ विषाणं करिणां दन्तो विषाणं शृङ्गमुच्यते ।। ४ १७ ४ शरणं गृहरक्षित्रोः शरणं रक्षणे वधे । पाव २ वक्रोपायं विदुः पार्श्व पार्श्व चावयवान्तरम् ॥ ४१८ ARRIWMAmountanthe RAMMARCH wwwINVEER NRName amanaamarME-de-m SAHEBHA - Reso MINIA HKARMAHAahe ·शाश्वतकोशः एक MAMMINERARmilar wwwRAHIMIReme कान्ता२ RANDAR Meww.kature MARATUmeanupraman जघन्य २ wom- PRIMRANIRANIERNMOHarawin memadarkmeaneratmakoNN MAHAmmameonary MINSane सीमन् ३ आघाटे कथिता सीमा स्थितौ क्षेत्रे च दृश्यते । ३ एक श्रेष्ठे विजानीयादन्यकेवलयोरपि ॥ ४१९ बृहती ३ क्षुद्रायां क्षुद्रवार्ताक्यां बृहती कृन्दास कचित् (स्मृता)। तारक २ नक्षत्रे चाझिमध्ये च तारकं तारकापि च(यथा)॥४२० तारका २ कान्त २ प्रियगुयोषितोः कान्ता कान्तः प्रियमनोज्ञयोः । ४ गवाक्षवृन्द दम्भेषु जालं नत्स्यादिबन्धने ॥ ४२१ सवित्ति२ सवित्तिः प्रतिपत्तिः स्यात्संवित्तिरविवादिता । पश्चाद्वाचि जघन्यं स्याजघन्यं गर्हितार्थकम् ।। ४२२ संपराय ३ आपदायतियुद्धेषु संपरायपदं विदुः । आलि ३ आलिः सखी सेतुरालिरालिरावलिरिष्यते ।। ४२३ परिधि २ परिधिर्यज्ञियतरोः शाखायामुपसूर्यके । अधिष्टान३ रथाङ्गाध्यासनपुरे वधिष्ठानपदं विदुः ॥ ४२४ धात्री ३ आमलक्युपमाता च धात्री धात्री च मेदिनी । २ हव्यकव्यावधिः श्राद्धं श्राद्धः श्रद्धासमन्वितः ॥ ४२५ वाणिनी ३ नर्तक्यामथ मत्तायां विदग्धायां च वाणिनी । तन्त्री २ वीणादीनां गुणस्तन्त्री तन्त्री देहसिरा मता ।। ४२६ कारिका २ कृतौ विवरणशोके यातनायां च कारिका । अर्णा २ भूमध्यावर्तमेपादिलोम्नो निगाते ॥ ४२७ अवतंस २ शेखरे कर्णपूरे स्यादवतंसो वतंसवत् । बालिका २ बालायां वालुकायां च पालिकाशन इष्यते ।। ४२८ जधन २ श्रोणिभागे खियाः पूर्वे जघनं जपनं कटिः । नितम्ब २ नितम्बोप्यपरस्तस्याः श्रोणिभागः कटिस्तथा ।। ४२५ समाहित २ समाहितं प्रतिज्ञातं समाधिस्य समाहितः । उदृढ रहमाने स्यादडः पृथुलेऽपि च ।। ४३० कानाक00HR श्राद्ध ANTAatarawRIUSm pearasiyaeesumemale Manowlewase waon AKSHAR 30-40118Margamanvar ahmaNNNN OMATPAPoes ·शाश्वतकोशः कन्द ---- ૨ ३ -- MARATE muttisaster Sundard HARMONIPost Mayam MARANASAN Hamasummer hawanaindianm कन्दानि मूलसस्यानि विदुः कन्दांश्च(न्दानि) शूरणान् । आहुः कृच्छ्राणि दुःखानि कृच्छं सांतपनादिकम् ।। ४३१ दशावस्था दशा वर्तिर्वाससोऽवयवे दशा। किष्कु २ सप्रकोष्ठकरः किकुर्वितस्तिः किकुरिष्यते ॥ ४३२ अवगीत ३ अवगीतं मुहुर्तुष्टे निर्वादे गर्हितेऽपि च । तृष्णा,२ तृपर तृष्णा तृद् तर्ष इत्येते शद्धा लिप्सापिपासयोः ।। ४३३ तर्ष २ अजिर ३ अजिरं विषये काये विद्यादजिरमङ्गलम् । बीभल ३ बीभत्सो विकृते करे तथा मध्यमपाण्डवे ।। ४ ३४ स्वष्ट २ देवशिल्पिन्यपि त्वष्टा त्वष्टारं वकि विद्धः । आनद्ध २ मुरजादिकमानद्धमानद्धं बद्धमात्रकम् ॥ ४३५ निर्यातन३ • न्यासार्पणे वैरशुद्धौ दाने निर्यातनं विदुः । गन्धन ३ उत्साहने सूचनायां गन्धनं स्यात्प्रकाशने ।। ४३६ पूर्व ३ पुमांसः पूर्वजाः पूर्वे पूर्व प्राक् पूर्वमग्रतः । अभिनीत३ अभिनीतं संस्कृते च न्याय्ये चामर्षवत्यपि ।। ४३७ उत्थान ३ प्रयोजने निःसरणे स्यादयानं वनान्तरे । व्यञ्जन तेमने चिह्न इमझुण्यवयवे तथा ।। ४३८ संस्थान ४ संस्थानमाकृतौ मृत्यौ संनिवेशे चतुष्पथे। कुशलं सुकृते क्षेमे पर्याप्ती शिक्षितेऽपि च ।। ४३९ स्यात्वावनः पावधिता प्रायश्चित्तं तु पावनम् । केतन ३ निमन्त्रणेबजे कायें केतनं कवयो विदुः ।। ४४० ककुद-द ३ ककुद्वरककुदं श्रेष्ठे वृषाङ्गे नृपला । ३ हेती रेतसि बीजं स्याई जमझुर कारणम् ।। ४४१ ५ लामे सह, शरायने न्युष्टौ च फलके फलम् । धन्वन् ३ स्थलं धन्य धनुर्धन्य धन्वा मरूरपि स्मृतः ।। ४४२ RAMMAR --- KANIANTNeim पावन २ om MORNISHARMA HINAMA PISHNA tosm-10.

·शाश्वतकोशः प्रणव ३ Hathawww aasant ProuTMEENA mam कृत्य RB- Kamme Hanimate आगम २ जानीयादागर्म शास्त्रं स्यादागमनमागमः । प्रह्वे च क्रमनिम्ने च प्रवणः स्याच्चतुष्पथे ।। ४४३ दृढं नितान्ते स्थूले च दृढः स्याद्वलवत्यपि । औशीर २ औशीरं चामरे दण्डेऽ यौशीरं शयनासने ।। ४४४ प्रकोष्ठ २ कक्षान्तरं प्रकोष्ठः स्यात्प्रकोष्ठः कूर्परादधः । उपाधि २ उपाधिर्धर्मचिन्तापि कुटुम्बव्यापृतोऽपि च (तावपि) ॥ ४४५ निर्वासन२ निर्वासन मारणे स्यान्नगरादेर्बहिष्कृतौ । उद्धरण २ मुलोज्झितोन्मूलनयोरुक्त उद्धरणध्वनिः ॥ ४४६ २ क्रियादेवतयोः कृत्या कृत्यं विद्विष्टकार्ययोः । कृत्या २ ३ निधनानुनलम्भौ च नाशौ नाशः पलायनम् ॥ ४४७ नैगम २ नैगमः स्याब्दाणिजके नैगमो नगरोद्भवे । किल्बिष २ पाप्मानं किल्विषं विद्यादपराधेऽपि किल्बिषम् ।। ४४८ अभिषव ३ सवने मद्यसंधाने स्नानेऽप्यभिषवं विदुः । संतान ४ संतानः संततौ देववृक्षे चापत्यगोत्रयोः ॥ ४४९ संस्त्याय २ संधाते संनिवेशे च संस्त्यायं कवयो विदुः । अभिपर २ विद्यादभिमरं युद्ध स्वबलादपि साध्वसे ॥ ४५० आषाढ ३ आषाढो वतिनां दण्डे मासि क्षितिधरान्तरे । २ उध्दृतं स्यादुत्तुलितं भुक्त्वा चोज्झितमुध्दृतम् ॥ ४५१ विश्वकर्मन् २ देवशिल्पी विश्वकर्मा विश्वकर्मा दिवाकरः । अभिमर्द२ अभिमदं विदुर्युद्धमभिमर्दोऽभिमर्दनम् ।। ४५२ निर्देश २ आज्ञा भवति निर्देशो निर्देशः कथनं मतम् । २ बन्दिनो मधुकाः केपि मधुकं मधुयष्टिका ॥ ४५३ अनुत्तरं ३ अनुत्तरमनू स्यादनुदश्रेष्ठयोरपि । आत्मनोऽन्यत्र दूरे च संपन्नश्रेष्ठयोः परः ।। ४५४ MANTRA- Neemes woman -meme- मधुक २ -ATRAM WWE ·शाश्वतकोशः ४१ परिमल २ पाटल ३ - यापन २ राजीव ३ माधव ३ --- प्रसृत २ साधी- --- मयूख ३ - ३ २ -- इष्ट चैत्य २ -- लालस २ ॥ स्याद्विमर्दे परिमलो गन्धे जनमनोहरे। पाटलं कुसुमे वर्णेऽप्याशुब्रीहिश्च(हौ च) पाटलः ॥ ४५५ स्याद्यापनं निरसनं यापनं वर्तनं विदुः । राजीवो हरिणो मत्स्यो राजीवं सरसीरहम् ॥ ४५६ वसन्ते माधवो विष्णौ वैशाखे मासि माधवः । पाणिनिकुब्जः प्रसृतः प्रमृतो वगितः स्मृतः ॥ ४५७ साधीयो बाढमत्यर्थ साधीयानतिशोभनः । (यस् २ मयूखः कथितो दीप्तौ ज्वालाकिरणयोरपि ॥ ४५८ उपायगात्रयोरङ्गमङ्गवानङ्ग इष्यते । इष्टं यज्ञेषु यद्दानमिष्टमाशंसितं मतम् ॥ ४५९ विदुरायतनं चैत्यं चैत्यमुद्देशपादपः । लालसं प्रार्थनामाहुरौत्सुक्यमपि लालसम् ॥ ४६० जाङ्गग्लो निर्जले देशे जाङ्गलं पिशितं विदुः । विद्यादधोगतं (मुखं) न्युब्जं न्युब्जः कुब्ज उदाहृतः ॥४६१ यौतकद्रविणं प्रोक्तं हरणं हरणं हतिः । उत्पादितानुरागा स्त्रीवनिता वनिताङ्गना ॥ ४६२ शाखायां पल्लवे स्तम्बे विटपं विदुरुत्तमाः । पिञ्जनं स्याद्विहननं विदुर्विहननं वधम् ॥ ४६३ (नन २ धवलं सुन्दरे शुक्ले धवली गौरपि स्मृता । धवली १ ग्रामः संवसथे ज्ञेयो वृन्दे शब्दादिपूर्वकः ॥ ४६४ विक्रमः शक्तिसंपत्तिः क्रांतिमात्रं च विक्रमः। उत्थितं विदुरुत्पन्ने प्रोद्यते वृद्धिमत्यपि ॥ ४६५ शरासने कार्मुकं स्याच्छक्तमात्रे च कार्मुकः । स्यादशुक शुक्लबस्ने वस्त्रमात्रोत्तरीययोः ॥ ४६६ जागल २ न्युज २ -- -- हरण २ वनिता २ विटप ३ विहpm- धवल २ --- प्राम २ foot Jawunee - emain विक्रम २ उत्थित ३ कार्मुक २ अंशुक ३ ---- - song ·R शाश्वतकोशः गुड २ विश्रम्भ २ --- आतmation विकृत २ main Palamuals जीवा १ साधु Immmmm ३ ३ ३ छाया श्रुति हरित् ४ जगती ४ -- RAMROUPOME ग्रहराज २ मां- गुडौ गोलेक्षुविकृती स्नुहीगुडिकयो डा। गुडा २ विश्रम्भशब्दामच्छन्ति विश्वासे प्रणयेऽपि च ॥ ४६७ आतञ्चनं प्रतीवापजवनाप्यायनार्थकम् । (चन ३ बीभत्सो विकृतो ज्ञेयो विकृतो राोगतेऽपि च ॥ ४६८ ज्या जीवा जीवितं जीवं जीवौ जन्तुबहस्पती । जीव ३ जानीयाच्छोभनं साधु साधू वाधुषिसज्जनौ ॥ ४६९ छाया स्यादातपाभावे प्रभाप्रतिमयोरपि । आम्नायं श्रुतिमिच्छन्ति श्रोत्रं तत्कर्म च श्रुतिः ॥ ४७० हरित्ककुभि वणे च तृणवाजिविशेषयोः । छन्दोविशेषे जगती पृथिव्यां विष्टपे जने ॥ ४७१ मेघनिःस्तनिते मेधे स्तनयित्नु विदुर्बुधाः । (यिनु २ ग्रहराजं विदुश्चन्द्र ग्रहराजो दिवाकरः ॥ ४७२ मातरौ गोजनन्यौ च रेवत्याद्याश्च मातरः। इष्यते चपला विद्यश्चपलं लोलशीघ्रयोः॥४७३ चपला १ दग्धे विभासिते दीप्तं दृष्टं ज्वलितवद् बुधैः । ज्वलित २ सभासंगमयुद्धेषु भाषन्ते समिति बुधाः ॥ ४७४ सिकता वालुकायां च देशे च सिकतान्विते । लता व्रततिराख्याता लता शाखा च शाखिनाम् ॥ ४७५ स्ववासिन्यां चिरिण्टी स्याद् द्वितीयवयासि बियाम् । कुलं सजातीयगणे गोत्रे जनपदे तनौ ॥४७६ सारमेये कुलोदभूते कौलेयक इति स्मृतः । (यक २ भयंकरं प्रतिभयं भयं प्रतिभयं विदुः॥४७७ अभिग्रहोऽभिग्रहणमभियोगोऽप्याभिग्रहः । आर्थिनः स्युर्याचनका आर्थिनः सेवका अपि ॥ ४७८ -10 मातृ ३ BINAMANENTww चपल २ RA दीप्त २ समिति ३ सिकता २ लता २ Hamananews na चिरिण्टी २ JOIRawwamitm - प्रतिभय २ -- अभिग्रह २ आर्थन् २ --- --- ·शाश्वतकोशः ४३ निकृत २ द्वितीया २ आरम्भ २ मुक्ति २ शार्ङ्ग २ ---- चन्द्रहास २ --- अन्तावसा- --- अपवर्जन २ नियामक २ समर्याद २ पिण्डित २ निकृतः स्याद्विप्रकृतो निकृतो विप्रलब्ध(म्भ)कः । मुक्तनिर्मितयोः सृष्टं सृष्टं निश्चितभूरिणोः ।। ४७९ द्वितीया कथ्यते जाया द्वितीया पूरणी द्वयोः । वदन्ति वधमारम्भमारम्भः समुपक्रमः ॥ ४८० निःश्रेयसे मोचने च मुक्तिमोक्षवदिष्यते । मोक्ष २ धनुर्मात्रं विदुः शाङ्ग शाङ्ग विष्णोः शरासनम् ॥ ४८१ चन्द्रहासो रावणासिरासिमात्रे च कुत्रचित् । अन्तावसायी चाण्डाले नापितेच क्वचिन्मतः॥४८२ (यिन् २ परित्यागे च दाने च जानीयादपवर्जनम् । नियामकाः पोतवाहा नियन्तारो नियामकाः ॥ ४८३ समर्याद समीपं च मर्यादासहितं च यत् । संख्यातं पिण्डितं ज्ञयं निबिडं पिण्डितं विदुः ॥ ४८४ मुखं मुखान्तरालं च द्वयमास्यमुदाहृतम् । विज्ञेयं सामारोग्यं सह्यौ सोढव्यपर्वतौ ॥४८५ छेको विदग्धश्छेकाश्च गृहासक्तमृगाण्डजाः । आयोधनं घातनं स्यायुद्धमायोधनं मतम् ॥ ४८६ उपमर्दै विदुः पीडां पीडामाहुः कृपामपि । आणिमाथि विजानीयादाणरक्षाग्रकीलकः ॥ ४८७ प्रत्यक्षं विदुरध्यक्षमध्यक्षोधिकृतो मतः । अपाङ्गो लोचनान्तः स्यादपाङ्गास्तिलकेपि च ॥ ४८८ समीपगलशब्देषु त्रिषु कण्ठं विदुर्बुधाः । सुगान्धद्रव्यभेदे स्यादम्बरं व्योमवस्त्रयोः ॥ ४८९ कायः शरीरे लक्षे च समूहे च प्रयुज्यते । भार्यायां स्त्रीनितम्बे च कलत्रं कवयो विदुः ॥ ४९० आस्य २ --- सह्य ३ varam छेक २ आयोधन २ पीडा २ आणि -- अध्यक्ष १ rammam अपाङ्ग २ कण्ठ ३ अम्बर ३ काय mm -- ·४४ शाश्वतकोशः भद्र मलय २ प्रतिकृति २ आयस्त ४ - निदाघ ३ प्रसन्य २ ---- शाला २ -- -- नम २ कदली २ वेष्टन २ सांसद्धि २ अन्तर्गत २ विशिखा २ उचित २ हस्तिभेदे वृषे भद्रः स्याद् भद्रं साधुशर्मणोः । आरामे मलयं विद्यात्पर्वतावयवे तथा ॥ ४९१ बुधा विदुः प्रतिकृति प्रतिमाप्रतिकारयोः । आयस्तः क्लेशिते क्षिप्त कुपिते तेजिते तथा ॥४९२ उष्णे स्वेदाम्मासि प्रीष्मे निदाघो धर्मवन्मतः। धर्म ३. बुधाः प्रसन्यमिच्छन्ति प्रतिकूलानुकूलयोः ॥ ४९३ शाला तरुस्कन्धशाखा शाला भवनमिष्यते। (शाला तरोः स्कन्धशाखा) विदुर्दिवाससं ननं नग्ना वैतालिकादयः ॥ ४९४ इष्यते कदली रम्भा कदली वैजयन्तिका । वेष्टनं मुकुटं विद्यादुष्णीषमपि वेष्टनम् ।। ४९५ सम्यसिद्धिः स्वभावश्च द्वयं संसिद्विवाचकम् । मध्यप्राप्तं विस्मृतं च द्वयमन्तर्गतं विदुः ।। ४९६ प्रतोली विशिखामाहुर्विशिखा च खनित्रिका। समजसं स्यादुचितमभ्यस्तमुचितं विदुः ।। ४९७. कल्पनं कर्तने क्लप्तौ कल्पना गजसज्जना। पितामहः पितृपिता परमेष्ठी पितामहः ॥ ४९८ अहार्य ब्रुवते शैलं यच हर्तुं न शक्यते । प्राध्योतिमात्रं प्रणतः प्राध्वं बन्धनामिष्यते ॥४९९ व्यसने व्यतिषङ्गे च विदुर्व्यतिकरं बुधाः । (कर २ राहुव्यसनयोरुक्तमुपरागपदं बुधैः ।। ५०० नन्द्यावत विदुश्मप्रभेदे तगर द्रुमे । (वर्त २ वल्लकीवादनोपाय निर्वादे परिवादवाक् ॥ ५०१ द्यौः स्वर्गे नभास ख्याता द्योशब्दोऽप्यनयोर्मतः । -- admin www कल्पना २ Imation कल्पन १ पितामह २ अहार्य २ प्राध्व २ व्यति- -- Kotak Myarma उपराग २ MOBINE meta नन्द्या- परिवाद २ द्यो-दिव २ Pawar hindee -- ·शाश्वतकोश शारि २ याप्य २ प्रतिहत २ प्रसूत २ सेवक २ आयोग २ - -- कादम्ब २ सुकृत २ ३ - विष्टि अक्षोपकरणं शारिः शारिः शकुनिकान्तरम् ।। ५०२ याप्यं गार्हतमिच्छन्ति याप्यं स्याद्यापनीयकम्। प्रतिस्खलितावद्विष्टौ मतौ प्रतिहतार्थकौ ॥ ५०३ मतं प्रसूतमुत्पन्नं प्रसूतं कुसुमं विदुः। प्रसेवः सेवको ज्ञेयः सेवाजीवी च सेवकः॥ ५०४, गन्धमाल्योपहारे स्यादायोगे व्यापृतावपि । कादम्बो विशिखो ज्ञेयः कादम्बो विहगान्तरम् ॥ ५०५, सुकृतं शोभनं कर्म पुण्यं च सुकृतं मतम् । इष्यते हव आह्वान हव आज्ञा हवः क्रतुः ॥ ५०६, आजूवेतनयोर्विष्टिः कर्मकृत्कर्मणोरपि । (विष्टि कर्मकरे विद्याकर्मवेतनयोरपि ।) तपस्वी चानुकम्पाहें तपस्वी च तपोधने ॥ ५०७ मुक्तास्फोटे स्मृता शुक्तिः शुक्तिनामकेऽपि (मिकार्पि) च । प्राण्यङ्ग क्षत्रिये नाभिः प्रधाननृपतावपि ॥ ५०८ (प्रधाने नृपतावपि ॥ ५०८) अश्वायां कुम्भदास्यां च वडवा परिकीर्तिता। इन्द्रध्वजे विशीणेच जर्जरं परिचक्षते ।। ५०९ कुङ्कुमे देववृक्षे च हरिचन्दनमिष्यते । (चन्दन २ अग्रजन्मा ब्राह्मणे च ज्येष्ठे भ्रातरि च स्मृतः॥५१० (मनर, द्विजन्मा विहगे विप्रे द्विजातिरपि दन्तके। , द्विजाति १ः (द्विजातिरिव दृश्यते ।) तनूकृतं समुत्कीर्ण द्वयमुल्लिखितं विदुः ॥ ५११ पक्षिमत्स्यादिपिटके क्षारकः कोरकेपि च । वाद्यभाण्डे स्मृता गुञ्जा गुजा स्यात्काकचिञ्चिकान॥ ५१ तपस्विन २ शक्ति २ नाभि ३ --- --- - २ वडवा जर्जर २ -- अग्रज- प्र0 - द्विजन्मन् २ - उल्लिखित २ - क्षारक २ - -- ·शाश्वतकोशः पिप्पलक २ उर्वरा २ प्रखर २ -- स्थासक २ जयन २ चिपिट २ -- सज्जन ३ most - -- परुष २ m- -- -- - संमति २ पलित २ विद्ध २ पृथुक २ कुलाय २ उत्कालका२ ईहामृग २ कारि २ विदारण २ भिन्न विच्छिन्न २ विकट २ स्तनवृन्ते पिप्पलकं तथा सीवनसूत्रके। उर्वरा सर्वसस्या भूरुर्वरा भूमिमात्रकम् ॥ ५१३ प्रखरोऽश्वादिसनाहः प्रखरः स्याद् भृशं खरः । चर्चायां स्थासको ज्ञेयः स(स्फ)रादेरपि बुबुदे ॥ ५१४ अश्वादीनां च संनाहे जये च जयनं मतम् । खाद्यप्रभेदे चिपिटस्तथा पिच्छि(चि)तविस्तृते ॥ ५१५ घट्टाख्ये गुल्मके साधौ सज्जनं सज्जनः क्रमात् । परुषः कर्बुरो ज्ञेयः परुषं निष्ठुरं वचः ॥ ५१६ संमतिः स्यादनुज्ञानमभिलाषोपि संमतिः । पलितं पाण्डुरः केशः पलितं कर्दम विदुः ॥ ५१७ विद्धं सूच्यादिभिर्भिन्ने सादृश्ये च प्रयुज्यते । खाद्यप्रभेदे पृथुकः पृथुकः शिशुकेपि च ॥ ५१८ कुलायो नीडवद् दृष्टः स्थाने गेहे च पक्षिणाम् । नीड २ विद्यादुत्कालकाशब्दमुत्कण्ठावीचिवाचकम् ॥५१९ वृकं रूपकभेदं च द्वयमीहामृगं विदुः । क्रियायां कारिराख्याता नापितादौ च शिल्पिनि ।। ५२० विडम्बने भेदने च विदारणमुदाहृतम् । संगते दारिते भिन्न भिन्नमन्यार्थकं विदुः॥ ५२१ समालब्धे विभक्ते च विच्छिन्नमभिधीयते। विशाले विकराले च विकटं कवयो विदुः ॥ ५२२ स्वप्नः स्वापे च सुप्तस्य विज्ञाने च प्रयुज्यते । निष्ट्यूते त्वरितोक्ते च निरस्तमभिधीयते ।। ५२३ ग्रासीकृतं भवेद् अस्तं प्रस्तं लुप्तपदं वचः अविस्पष्टं वचो म्लिष्टं म्लानं म्लिष्टमुदाहृतम् ।। ५२४ --- m m -ame- -- २ निरस्त २ NANDI प्रस्त २ Uncou म्लिष्ट २ van ·शाश्वतकोशः सनातन २ विश्वस्त १ गद २ गदा १ २ २ शकुन आभनि- संधिनी २ पलाश ४ प्रणिहित ३ सूद २ २ संपद् २ अचल १ भोगवती २ सनातनः स्मृतो विष्णुः शाश्वतं च सनातनम् । विश्वासयोग्यो विश्वस्तो विश्वस्ता विधवा मता ॥५२५ विश्वस्तार गदा शस्त्रं गदो व्याधिर्गदो भ्राता च शाङ्गिणः ।। विज्ञेया पर्कटी पक्षः लक्षः पिप्पलपादपः ॥ ५२६ शुभाशंसिनिमित्ते च खगे च शकुनं विदुः । विसर्जनीयाक्षरयोरभिनिष्टान इष्यते ॥ ५२७ (ष्टान २ संधिन्यकालदुग्धा गोर्वृषाक्रान्ता च संधिनी । कङ्कणं मण्डणे सूत्रे कङ्कणं करभूषणम् ॥ ५२८ राक्षसे किंशुके पर्णे पलाशाख्या हरित्यपि । न्यस्ते समाहिते प्राप्ते विदुः प्रणिहितं बुधाः ।। ५२९ व्यञ्जने सूपकारे च सूदः सूपवदिष्यते । गुणोत्कर्षे विभूतौ च संपदुक्ता मनीषिभिः ॥ ५३० जानीयादचलां पृथ्वीमचलश्च महीधरः । अचला १ नागानां नगरीनद्यौ भोगवत्यौ प्रकीर्तिते ॥ ५३१ प्लवंगमः कपो भेके प्लवगोऽप्यनयोर्मतः । प्रवग २ प्रत्यक्षे संनिधाने च सनिधिः परिकीर्तितः ॥ ५३२ उपाहितोनलोत्पात आरोपित उपाहितः । विवशः स्यादवश्यात्मा विवशोरिष्टदुष्टधीः ॥ ५३३ अधिक्षिप्तं प्रणिहिते भासते च प्रयुज्यते । अभावः स्यादसत्तायामभावो निधनार्थकः ॥ ५३४ प्राज्ञी स्त्री भवति प्रज्ञा प्रज्ञा बुद्धिरुदाहृता । आसारः स्यात्प्रसरणे वेगाद्वर्षे सुहवले ।। ५३५ पुनरर्थेव्ययं भूयो भूयान्बहुतरार्थकः । अव्ययं स्यादनुज्ञाने परमं परमः परः ॥ ५३६ meme-- -- -- पूवंगम २ संनिधि २ उपाहित २ विवश २ आधिक्षिप्त २ अभाव २ m-man- -- स प्रज्ञा २ आसार ३ mere भूयस् २ परम ·---- उदास्थित २ प्रतिमान २ संख्य १ --- उद्धात २ 2 m दिग्ध २ प्रार्थित २ Home ३ - samaya AMINA कोकनद १ अनेडमूकर प्रवचनीय२ मदन वामन ३ उदास्थितः प्रतीहारे चरभेदे च कीर्तितः । प्रतिमानं प्रतिच्छायागजदन्तान्तरालयोः ॥ ५३७ एकत्वादी विचारे च संख्या संख्यं च संयुगे। संख्या १ पादस्खलितमुद्धात उद्घातः समुपक्रमः ॥ ५३८ विषलिप्तशरो दिग्धो दिग्धो लिप्तार्थवाचकः । प्रार्थितः प्रार्थनालब्धः प्रार्थितं च हतं विदुः॥५३९ कुमुदं कैरवे ख्यातं कुमुदौ कपिदिग्गजौ। रक्ताब्जे रक्तकुमुदे बुधैः कोकनदं स्मृ(म)तम् ॥ ५४० अनेडमूकमिच्छन्ति शठे वाक्श्रुतिवार्जिते । प्रवक्तार प्रवाच्ये च द्वयोः प्रवचनीयवाक् ।। ५४१ मधूच्छिष्टे स्मरे वृक्षे वसन्ते मदनं विदुः । निखर्वे दिग्गजे विष्णौ वामनः परिकीर्तितः ॥ ५४२ अधिवासो निवासो स्यात्संस्कारे धूपनादिभिः । परिक्रमक्रीडनयोर्विहारः सुगतालये ॥ ५४३ अभिरूपप्राप्तरूपस्वरूपा बुधरूपिणोः। (प्राप्तरूप २, स्वरूप द्रवेङ्गरागे सुरभी रसे वर्णे कषायवाक् ॥ ५४४ धरा भूमिर्धरः शैलः कपासीतूलको धरः । धरा घट्टे शुल्कं विवाहाथ जामातुर्गुह्यते च यत् ॥ ५४५ तीर्थेवतरणे विद्यगदवतारपदं युधः । इनुचित्रकयोः पुण्डः पुण्द्राअनपदानविदुः ॥ ५४६ नक्षत्रे श्रवणो ज्ञेयः श्रवणं श्रुतिकर्णयोः। पारदाख्ये रसद्रव्ये जनने सूतकं मतम् ॥ ५४७ देवाधिवासे प्रासादः प्रासादो नृपवेश्मनि । सौमे दुकूलमिच्छन्ति दुकूलं सूक्ष्मवाससि ॥ ५४८ -west अधिवास २ विहार ३ आभिरूप २ कषाय ५ RINA घर २ Marayan शुल्क Www अवतार २ SAWAIINew पुण्ड्र ३ Buslman श्रवण ३ सूतक २ imes प्रासाद २ HI From दुकूल २ Name ·शाश्वतकोशः ४९ राग ४ मण्डल ३ भास् २ सिक्थ २ उत्पतन २ तिक्त २ -- कल्माष २ ---- २ २ प्रविदारण २ विष्कम्भ २ --- --- अवध्वस्त रागः क्लेशादिके रक्तौ मात्सर्ये लोहितादिषु । समूहे मण्डलं बिम्बे देशे द्वादशराजके ॥ ५४९ प्रभायां किरणे भासा सममंशुरुदाहृतः । भंशु २ मधूच्छिष्टं स्मृतं सिक्थं सिक्थ ओदनसंभवः ॥ ५५० ऊवं गमनमुत्पत्तियमुत्पतनं मतम् । शुभगन्धेरसे तिक्तस्तिता स्यात्कटुरोहिणी॥५५१ तिक्ता ? सितेतरः स्यात्कल्माषः कल्माषः कृष्णपाण्डुरः । दमो दण्डः समाख्यातो दम इन्द्रियनिग्रहः ॥ ५५२ लेख्यदेवतयोर्लेखो लेखा राजिरुदाहृता । लेखा १ प्रविदारणमाख्यातं विद्वद्भिरणे रणे ॥ ५५३ विस्तारे प्रतिबन्धे(बिम्बे) च विष्कम्भः समुदाहृतः। समुझिते निन्दिते स्यादवध्वस्तोऽवधूर्णिते ॥ ५५४ पतने च तदात्वे च विदुरापातमुत्तमाः। प्रवाहशब्दमिच्छन्ति प्रवृत्तिजलवेगयोः ।। ५५५ आप्लुतः स्नातको ज्ञेय आप्लुतः स्त्रातमात्रके । आत्मयोनिर्मतो वेधा आत्मयोनिमनोभवः ।। ५५६ (नि २ पृथिव्यां स्थानमात्रे च भूमिभूरिव दृश्यते । गोपनीयं भवेद् गोप्यं गोप्या दासस्य सूनवः ॥ ५५७ संस्कारशब्दामच्छन्ति संकल्पप्रतियनयोः। विद्या प्रवचनं वेदे प्रकृष्टवचनं च यत् ॥५५८ मञ्जुलो मधुरे ख्यातो जलरङ्कुपतत्त्रिाण । आकरो निकरो ज्ञेय उत्पत्तिस्थानमाकरः ।। ५५९ रोहिणेयो बुधो ज्ञेयो रौहिणेयो हलायुधः । संघ(ह)पशब्दमिच्छन्ति सायां घर्षणेपि च ॥ ५६० आपात २ --- प्रवाह २ भाप्लुत २ भात्मयो- भू२ गोप्य २ संस्कार २ प्रवचन २ मजुल २ माकर २ -- - रौहिणेय २ संघर्ष २ -- ·शाश्वतकोशः वालक २ परायण २ --- ma- -- विद्रुमः २ सहज २ प्रतिशिष्ट २ उपोढ २ आक्षेप २ साहस २ पित्सत् २ जिगीषा २ --- - -- www --- पशु ३ बहु २ वालकं कटकं विद्यादङ्गुलीयं च वालकम् । परायणमभीष्टं स्थात्तत्परश्च परायणः ॥ ५६१ समुद्रोत्थे प्रवालाख्ये रत्ने वृक्षे च विदुमः । निसर्गे च सहोत्थे च सहज पण्डिता विदुः॥ ५६२ प्रत्याख्याते प्रेषिते च प्रतिशिष्टपदं विदुः । उपोढमूढमात्रपि समासनेपि कीर्तितम् ॥ ५६३ आकर्षणं स्यादाक्षेपः स्यादाक्षेपश्च भर्त्सनम् । बलात्कारकृतं कर्म साहसं साहसं दमः ॥ ५६४ पतनेच्छौ विहंगे च पित्सन् पिपतिषन्यथा । पिपतिपत् । जिगीषा जेतुमिच्छायां व्यवसाये च दृश्यते ॥ ५६५ पशुर्मगादौ छगले पशु दृश्यार्थमव्ययम् । विपुले त्र्यादिसंख्यासु बहुशब्दः प्रयुज्यते ॥ ५६६ बन्धने कलनायां च विदुराकलनं बुधाः । स्तननं क्रन्दनध्वाने ध्वानमात्रे च कीर्तितम् ।। ५६७ कवचे वारबाणे च निर्मोके चापि कचुकः । वर्धापके पूर्णपात्रं पात्रे पूर्णे जलादिना ॥ ५६८ लक्ष्मीपतिर्वासुदेवे भूमिपालेच दृश्यते । (पति वैदेही पिप्पली प्रोक्ता वैदेही जनकात्मजा ॥ ५६९ आभिकामायताऽभीकः स्यादभीको भयोज्झितः । नतं बन्धुरमिच्छन्ति नतं कुटिलवाचकम् ॥ ५७० ययुः स्यादस्यमेधाधो ययुरश्वोपि केवलः । वर्णप्रभेदे शुल्ये च ताम्रशब्द विदुर्बुधाः ॥ ५७१ उषसं कवते संध्यामुषः प्रत्यूषवाचकम् । , आग्रहोनुग्रहे दृष्ट आसक्तिसहयोस्तथा ।। ५७२ आकलन २ २ । asmaniane कञ्चुक ४ पूर्णपात्र २ लक्ष्मी- वैदेही २ अभीक २ -- नत २ ययु २ ताम्र २ उषस् २ आग्रह २ ·शाश्वतकोशः ५१ -- द्वीपवत् २ कुसीद २ प्रतीक २ क्षितिः २ पिण्याक २ सोमवल्क२ श्रीपर्ण २ भूतिक ३ विधूत २ अवसित २ अवलेप २ क्षेप २ प्रतिपादन२ लूता २ घोष नियम ४ गिरि धूत २ - द्वीपवत्यः स्मृता नद्यौ द्वीपवानम्बुधौ नदे । द्वीपवती १ कुसीदिकः कुसीदः स्यात्कुसीदं वृद्धिजीवनम् ॥ ५७३ प्रतीकोवयवे ख्यातः प्रतीपेपि कचिन्मतः । क्षये निवासे मेदिन्यां क्षितिशब्दस्त्रिषु स्मृतः ॥ ५७४ पिण्याकस्तिलकल्के च सिकेपि प्रयुज्यते । कटफले शुक्लखदिरे सोमवल्क उदाहृतः ॥ ५७५ श्रीपर्णमग्निमन्थाख्ये(ख्य) पादपे कमलेपि च । भूनिम्बे भूस्तृणे प्रोक्तं भूतिकं कत्तृणे तथा ॥ ५७६. विधूतं कम्पिते त्यक्ते धूतमप्यनयोर्मतम् । अवसानगते ज्ञाते विद्यादवासितध्वनिम् ॥ ५७७ गर्वलेपनयोरुक्तमवलेपपदं बुधैः । क्षेपणे चावहेले च क्षेपशब्दः प्रयुज्यते ॥ ५७८ बोधने च प्रदाने च प्रतिपादनमिष्यते । लूताशब्दं विजानीयादूर्णनाभे पिपीलिके ।। ५७९ गोपपल्लौ स्वरे घोषो मेघादेरपि निस्वने । यन्त्रणायां प्रतिज्ञायां नियमो निश्चये व्रते ॥ ५८० गीणों गिरियके(क) क्रीडागुडके पर्वते गिरिः। कृकलासः खगो मीनत्रयमण्डजसंज्ञकम् ॥ ५८१ ब्राह्मण्यं ब्राह्मणत्वे च समूहे च द्विजन्मनाम् । निकारः परिभावे च धान्यस्योत्क्षेपणेपि च ॥ ५८२ वितर्काकाङ्क्षयोस्तर्कस्तर्क उह उदाहृतः । विजृम्भितं विकसिते चेष्टायां च विजृम्भितम् ॥ ५८३ विवरच्छिद्ररन्ध्रादीनाहुर्दूषणगर्तयोः । (छिद्र २, रन्ध्र २ प्रयुञ्जते महाकालं किंपाके प्रमथेऽपि च (शिवे) ॥ ५८४ ६ -- अण्डज ३ तर्क ब्राह्मण्य २ निकार २ ૨ विजृम्भितर विवर २ महाकाल ३ me - - -- ·५२ शाश्वतकोशः अर ३ उझाहित२ दर्शक २ अन्तिक १ आवेशन २ -- - आस्क- -- ---- --- भयोग२ चोद्य २ विषाणिन् २ विश्लेष २ गाण्डिव २ योग्य २ वर्णक २ विश्रब्ध २ अश्वीय २ निषध ४ अरमो रथानास्य शीघ्रशीघ्रगयोरपि । बद्धप्राहितयोरुक्तमुनाहितपदं बुधैः ॥ ५८५ स्यादर्शको दर्शयिता प्रतीहारश्च दर्शकः । समीपमन्तिकं विद्यादन्तिकां चुलिकामपि ॥५८६ मन्तिका १ स्यादावेशनमावेशे शालायामपि शिल्पिनाम् । विदुरास्कन्दनं युद्धमास्कन्दं च विचक्षणाः ॥ ५८७ (न्दन २ विस्मये चोदनाहे च चोद्यमाहुर्मनीषिणः । विषाणिनः स्युः करिणः शृङ्गणश्च विषाणिनः ॥ ५८८ विश्लेषवदयोगः स्याद्वियोगे विधुरे तथा । जिष्णोर्धनुषि कोदण्डे गाण्डीवं गाण्डिवं यथा॥५८९(गाण्डीवर प्रवीणोपायिनी योग्यौ योग्यामभ्यसनं विदुः । विलेपने चन्दने च शब्दवर्णकः स्मृतः ॥ ५९० विश्रब्धशब्दमिच्छन्ति विश्वस्तानुद्भटार्थकम् । स्यादश्वहितमश्वीयमश्वीयं चाश्वसंहतिः ॥ ५९१ निषधः कठिने देशे तद्राजे पर्वतान्तरे । कश्यं मद्ये कशाहे च यमध्ये च दृश्यते ॥ ५९२ आनन्दे परिमाणे च दिष्टिं बहुविदो विदुः। दीपे दीपदशायां च वर्तित्रानुलेपने ॥ ५९३ गुप्तिः कारा च रक्षा च जी(दी)ण च विवरं भुवः।। ५९४ योग्या १ -win - www --- कश्य ३ He- २ दिष्टि वर्ति गुप्ति ३ ·शाश्वतकोशः केशव २ वेधस् २ विवस्वत् २ भानु २ वृषाकपि २ स्वामिन् २ मुण्ड ૨ अनिमिष २ श्लोक २ ૨ तार्क्ष्य २ कीब २ शार २ --- विभक्तिप्रविभागेण नानारूपैरतः परम् । श्लोकपादैः प्रवक्ष्यन्ते शब्दाः श्रुतिसुखावहाः ॥ ५९४ केशवौ केशवत्कृष्णौ चक्रिणौ सर्पशामिणौ । चक्रिन २ वेधसौ हरिधातारौ विधू विष्णुनिशाकरौ ॥ ५९५ विधु २ देवसूयौँ विवस्वन्तौ खगावादित्यपाक्षिणौ । खग २ भानू दीप्तिदिनकरौ प्रभुतिग्मरुचाविनौ ॥ ५९६ इन २ वृषाकपी विष्णुशिवो भीमौ शिवभयानको । भीम २ स्वामिनौ गुहभर्तारौ मरुतौ पवनामरौ ।। ५९७ मरत २ मुण्डौ मुण्डितमूर्धानौ शारौ शबलमारुतौ । सुरमत्स्यावनिमिषौ सिद्धार्थों बुद्धसर्षपौः ।। ५९८ सिद्धार्थ २ श्लोकौ यशोवृत्तबन्धौ प्राणोद्योगौ पराक्रमौ । पराक्रम २ वल्लभौ दायताध्यक्षौ मधुरौ स्वादुशोभनौ ।। ५९९ मधुर २ तुरंगगरुडौ ताक्ष्यौं हादिन्यौ वनविद्युतौ । हादिनी २ षण्ढनिर्विक्रमौ क्लीबौ बुधौ ग्रहविचक्षणौ ॥ ६०० अब्दौ संवत्सराम्भोदौ शरदावतुवत्सरौ । शरद २ शूलौ प्रहरणामयौ पिशुनौ खलसूचकौ ॥ ६०१ पिशुन २ प्रस्तरौ माणिपाषाणौ ग्रावाणौ पर्वतोपलौ । प्रावन २ यानपात्राशशू पोतौ भृङ्गौ धूम्याटषट्पदौ ।। ६०२ भृङ्ग २ ऋक्षौ नक्षत्रभल्लूको श्येनौ श्येतविहंगमौ । बलिपुष्टबको ध्वाक्षौ नीचमूखौं पृथग्जनौ ॥६०३ पृथग्जन २ वाजिनौ पक्षितुरगौ वृद्धौ स्थविरपण्डितौ । वृद्ध २ विसरावसरौ वारी पाकौ पचनबालकौ ॥ ६०४ पाक २ सितो च बद्धधवलौ कुजौ च हनुगह्वरौ । मूढौ च तन्द्रितजडौ शिती च धवलासितौ ।। ६०५ मूढ २ -- - बुध २ ૨ २ -- २ प्रस्तर पोत २ -- -- पक्ष २ इयेन २ -- New वाजिन् २ वार २ सित २ मूढ २ ·शाश्वतकोशः --- me जिह्म २ - बह २ भुजंग २ निवेश २ विश्व २ हरिण २ उपल २ निपाक २ गरु मत् २ पयोधर २ आमिष २ -- --- - Porn संस्तर २ mam- दायाद २ armMHReast श्वशुर्य २,तुषा- mom शिखिपिच्छदलौ बहीं बाणभृङ्गी शिलीमुखौ। शिलीमुख २ भुजंगौ पिड्गभुजगौ शकुन्तौ भासपक्षिणौ ॥६०६ शकुन्त २ निवेशौ शिविरोद्वाही जिझौ कुटिलमन्दको । विश्वसंज्ञौ जगत्सा चित्रदपौ च विस्मयो ॥६०७ विस्मय २ हरिणौ पाण्डुरमृगौ जीमूतौ मेवपर्वतौ । जीमूत २ उपलौ रत्नपाषाणौ बालिशौ मूर्खशावको ।। ६०८ बालिश २ निपाको पचनस्वेदौ गेयौ गातव्यगायनौ । गेय २ पक्षिताश्या गरुत्मन्तौ प्राप्तौ लब्धसमजसौ ।। ६०९ प्राप्त २ पयोधरौ स्त्रीस्तनाब्दी संस्तरौ प्रस्तराध्वरौ । आमियौ पललोत्कोचौ कृषको फालकर्षकौ ।। ६१० कृषक २ . सापण्डपुत्रौ दायादौ मातङ्गोश्वपचद्विपौ। मातङ्ग २ श्वशुर्यों देवरश्या(स्या)लौ तुषारौ हिमशीकरौ ॥ ६११ (र २ जम्बुको क्रोष्टुवरुणौ स्पशौ प्रणिधिसंगरौ । स्पश २ नीलकण्ठौ शिखिहरी नरेन्द्रौ नृपवार्तिकौ ।। ६१२ नरेन्द्र २ रतभोगौ च संभोगौ देहात्मानौ च पुद्गलौ । शिखण्डौ च शिखाबही क्षेत्रज्ञौ चात्मशिक्षितौ॥६१३ क्षेत्रज्ञ २ रदाभ्यवहृती जम्भौ संबाधौ योनिसंकटौ। संबाध २ स्फुटौ व्याकोशविशदौ विकाशौ विजनस्फुटौ ।। ६१४ स्फुट २ सेनान्यौ गुहसेनापौ विगतौ वीतनिष्प्रभौ । विगत २ मणिदोषदरी त्रासौ पार्णिगप्रसभी हठौ ।। ६१५ पूजाप्रतिक्रियावर्षी पिण्डौ पुद्गलगोलको । पिण्ड २ मानभेदकपौ शाणौ भ्रातृव्यौ भ्रातृजद्विषौ ॥६१६ भ्रातृव्य २ प्रमोदगन्धावामोदौ स्थूलौ नि अज्ञपीवरौ । स्थूल २ आभोगौ पूर्णतायन्नौ शत्रौ कुटजवासवी ॥ ६१७ शक्र २ जम्बुक २ नीलकण्ठ२ संभोग २ शिखण्ड २ Me- ONLthanama २ Nameerut Mee- २ www HINE सेनानी २ NON- -etrbiane त्रास २ - अर्घ २ शाण २ --- -- आमोद २ आभोग २ - ·शाश्वतकोशः २ वृषभ २ - २ -- --- प्रतिष २ प्रतिघौ रुप्रतीघातावादित्यौ देवभास्करौ । आदित्य २ सामज २. सामजौ गजसामोत्थौ देवौ सुरमहीभुजौ ॥ ६१८ देव २ अण्डीर २ अण्डीरौ शक्तपुरुषो धीरौ मन्थरपण्डितौ । धीर २ विस्तार २ विस्तारौ विस्तृतिस्तम्बवाहतौ सादरार्चितौ ॥ ६१९ आहत २ मन्थौ साक्तवमन्थानौ वृषभौ वृषपुंगवौ । संकीर्ण,मूछि- संकीर्णौ निचिताशुद्धौ मूछितौ मूढसोच्छ्यौ ॥ ६२० (त २ धनपति २ कुबेराढ्यौ धनपती एतावागतकर्युरौ । एत २ ऊर्ज उत्साहकार्तिकावूर्जी यक्षी यक्षेशगुह्यको ॥ ६२१ यक्ष २ कोक २ चक्रवाकवृको कोको रक्षोवृक्षो पलाशिनौ । पलाशिन् २ डिम्भ २ वैधेयबालकौ डिम्भौ राहूत्पातावुपप्लवौ ॥ ६२२ उपप्लव २ विशारद २ विशारदौ धृष्टबुधौ मिथुने युग्मदम्पती । मिथुन २ मथुन २ मैथुने रतसंबन्धौ तलिमे तल्पकुट्टिमौ ॥ ६२३ तालिम २ सचिव २ मन्त्रिसहायौ सचिवौ नाशावज्ञ पराभवौ । पराभव २ आविद्ध २ आविद्धौ कुटिलक्षिप्तौ भारी स्वामिधारको ।। ६२४ भर्तृ २ काकेभगण्डी करटावुत्सेधौ वपुरुन्नती । उत्सेध २ दन्त २ दन्तौ रदाद्रिकटकावसुराशीविषावही.।। ६२५ आहि २ अजा विष्णुहरच्छागा बलिहस्तांशवः कराः । कर ३. आवि ३ अवयश्चाद्रिमेषाळ गोष्टाध्वनिवहा व्रजाः ॥ ६२५ व्रज ३ वृत्र ३ ध्वान्तदैत्यारतो वृत्रा अद्रयोर्कगिरिद्रुमाः । आद्रि ३ वर्चस् ३ वासि रूपविड्भासो दन्तविप्राण्डजा द्विजाः ॥६२७ द्विज३ गृहा गेहं गृहा दाराः कुटो वेश्म कुटो घटः । कुट २ शस्त्र, पयस् २ शस्त्रं हतिरयः शस्त्रं पयः क्षीरं पयोम्बु च (घृतम्) ॥ ६२८ गभस्तिरुल उस्रा गौमुतिः कान्तिद्युतिः प्रभा । गुति २. उरम् १ उरो वक्ष उरः श्रेष्ठ ज्या मौर्वी. ज्या वसुन्धरा ॥६२९ ज्या २ -- करट २ --- अज ३ m २ -- wami- - उम्र,उत्रा१ -- -- - ·५६ शाश्वतकोशः २ -- -- सूक्ष्म, नम- -- --- वन - -- -- २ -- - -- कार जल २ - - -- ----- -- mia- २ -- -- श्वेत श्वेतं रूप्यं सितः श्वेतस्तपा माघस्तपो व्रतम् । तपस् २ सूक्ष्मोणुः सूक्ष्ममध्यात्मं नमः खं श्रावणो नभाः ॥६३० (स्र २ वन नीरं वनं सत्रं विषं श्वेडो विषं जलम् । विष २ भर्मन् विप्र भर्म हेम भृतिभम त्विषः शोभास्त्वि(वि)षो रुचः ॥ ६३१ भीर २ भीरु स्त्री कातरो भीरुघुतमाज्यं घृतं जलम् । घृत २ क्षीर क्षीरमम्बु पयः क्षीरमभ्रं व्योमाभ्रमम्युदः ।। ६३२ अभ्र २ मद २ मदो गर्वो मदो हर्ष ऋतं सत्यमृतं शिलम् । ऋत २ युत २ युतं पृथग्युतं युक्तं यतिः कारो यतिर्यती ॥ ६३३ यति २ २ कारो बलियतिः कारो जलमम्बु जलो जडः । काव्य,सहसू २ काव्यं ग्रन्थो ग्रहः काव्यः सहा मासः सहो बलम् ॥ ६३४ क्रोड वक्षः क्रोडः किरः क्रोडः शुषिः शोषः शुषिविलम् । शुषि २ २ व्यक्तं स्फुटं बुधो व्यक्तश्चरश्वारश्चरश्चलः ।। ६३५ चर २ सेव्य सेवाोशारयोः सेव्यं लभ्यं लब्धव्ययुक्तयोः। शल्य २ शलाकाबाणयोः शल्यं स्वरुपाङ्गग्वजयोः॥ ६३७ स्वर र चेल वस्त्रगार्हतयोलमशनिवनविदातोः । वृषाकपायीर वृषाकपायी श्रीगौर्योरम्बिका मातृकोमयोः ॥ ६३७ अम्बिकार हैमवती २ वचार्गीयोहमवती वर्जनं त्यागहिंसयोः । अर्ति चापाप्रपीडयोरतिरतसीदुर्गयोरुमा ।। ६३८ लीला लीलाविलासक्रिययोर्विभ्रमो भ्रान्तिहावयोः । महिषी २ महिषी पशुरादपल्योस्तन्द्री निद्राप्रमीलयोः ॥ ६३९ तन्द्रीर आधिबन्धनयोबन्धः कार्यहेत्वोः प्रयोजनम् । स्वेद२,सर- धर्मस्वेदनयोः स्वेदः सरणिः पक्तिमार्गयोः॥ ६४० (णि २ गाणिका २ वेश्याकारण्योगणिका स्यादर्ह जिनपूज्ययोः । अर्हत् २ रत्नशक्राखयोर्वजं रासीसकयोलपुः ॥ ६४१ - २ - -- Name २ अशनि -- -manmam- वर्जन २ -- -- २ उमा २ the HER ૨ विभ्रम २ बन्ध प्रयोजन २ MP4 swer MAMA -- बन २ -- ·शाश्वतकोशः लोक २ २ अनीक २ हेति २ रश्मि २ -- प्रकाश २ ---- भाग २ राशि भव्य २ যুগ प्रीति इष्टि २ जनविष्टपयोलोकः पवित्रं कुशपूतयोः । पवित्र २ व्यापृताकुलयोय॑नः प्रजा संतानलोकयोः ॥ ६४२ प्रजा २ अनीकं सैन्यमृधयोर्जीवातुर्जायुजीवयोः । जीवातु २ आयुधज्वालयोतिरर्चिालामयूखयोः ॥ ६४३ अर्चिस् २ रश्मिघुणिप्रग्रहयोभूरि प्राज्यसुवर्णयोः । भूरि २ स्फुटभासोः प्रकाशः स्यान्महद्राज्यविशालयोः ॥६४४ महत् भाग्यैकदेशयोर्भागः सोम ओषधिचन्द्रयोः । सोम २ मेषादिपुञ्जयो राशिः सत्यं शपथतथ्ययोः ॥ ६४५ सत्य २ योग्यकल्याणयोर्भव्यं हिमं शीततुषारयोः । हिम २ शुक्लप्रदीप्तयोः शुभ्रं पलमुन्मानमांसयोः ॥६४६ प्रेमप्रमोदयोः प्रीतिधृतिर्धारणसौख्ययोः । धृति २ इष्टिांगेच्छयोरुक्ता भृतिर्भरणमूल्ययोः ॥ ६४७ भृति २ कृतं पर्याप्तयुगयोः क्रव्यान्मांसाशिरक्षसोः । क्रव्याद् २ न्यग्रोधो व्यामवटयोविन्दुर्वेदितृविग्रुषोः ।। ६४८ विन्दु २ उत्सङ्गालक्ष्मणोरङ्कश्चर्म स्यात्फलकत्वचोः । चर्मन् २ आविद्यामूर्च्छयोमोहश्चिकुरश्चलकेशयोः ॥ ६४९ चिकुर २ ग्रहावहारयोहिश्चाक्षो गीतमनोज्ञयोः । चाक्ष २ प्लवभीलुकयोभैलः कीलालममृगम्बुनोः ॥ ६५० कीलाल २ रिपुतस्करयोर्दस्युमतिरिच्छामनीषयोः । मति २ रणः स्यात्काणमृधयोर्लवश्छेदनलेशयोः ।। ६५१ मर्यादा धारणासीम्नोरिज्या यजनपूजयोः । इज्या २ लताविटपयोर्विरुज्जयन्तीदुर्गयोर्जया ॥ ६५२ प्रदेशकुड्ययोभित्तिर्वपा विवरमेदसोः । जया २ सती हैमवतीसाव्योर्मूल्यं वेतनवस्नयोः ॥ ६५३ मूल्य २ Wawan २ न्यग्रोध २ २ --- मोह २ मेल २ rane रण २ लव-२ मर्यादा २ विरुध् २ Momen --- वपा २. -ewom -ma सती २ ·शाश्वतकोशः २ प्रसून२ maineetish and easya MANOORHOIMIMile anA welamma MEANINGAARAN THAN Ramain MAN MANMORE शाख new HINovataa निम २ २ शुद्ध २ MEANINNNNN Kaise-News नगरीशाखयोलङ्का प्रसूनं फलपुष्पयोः । २ मणिप्रकृष्यो रत्नं प्रतिपन्तिथिसंविदाः ॥ ६५४ प्रतिपद २ चिह २ पताकालक्ष्मणोविहं गैरिकं धातुरुक्मयोः । २ वर्गप्रस्थानयोर्बज्या वाहिनी सिन्धुसेनयोः ।। ६५५ वाहिनी २ अर्वन् २ अश्वकुत्सितयोरा गहरं बिलदम्भयोः । बाप्प २ ऊष्मनेत्राम्भसोर्वाष्पः प्रेम स्निग्धावनमणोः ॥६५६ प्रेमन २ निन्दा २ कुत्सापवादयोनिन्दा सुतः पुत्रमहीभुजोः । सुत २ २ निदेशागमयोः शाशं प्रवेणीकुशयोः कुथः ।। ६५७ कुथ २ २ त्वक्चर्मवल्कयोक्ता सहशव्याजयोनिमः । डिम्ब सीहविप्लवयोडिम्बः शुद्धः केवलपूतयोः ।। ६५८ सामिधेनी२ ऋक्समियोः सामिषेनी लक्षणं नामचिहयोः। शान्ति२,कान्तिर कल्याणशमयोः शान्तिः कान्तिः शोभेच्छयोः स्मृता ।। ६५९ योनि आकरोपस्थयोोनिरोधो वृन्दाम्बुवेगयोः । ओघ २ स्वैर २ मन्दस्वच्छन्दयो स्वैरो योग्यपण्डितयोः कृती ॥६६० कृतिनर वृष्णि ૨ मेषयादवयोवृष्णिविलनो मध्यलमयोः । विलग्न २ शम्पकर्दमयोः शादो द्रोणो वायसमानयोः ।। ६६१ द्रोण २ वसति २ वसतिर्वेश्मयामिन्योः क्षवथुः क्षुतकासयोः। प्रतीहार २ द्वास्थद्वारोः प्रतीहार, सायकः शरखङ्गयोः ।। ६२२ सायक २ वितर्कत्रासयोः शङ्का बन्धनं वृत्तबन्धयोः । परुषास्निग्धयो सक्षः कोमलातिम्मयोम॒दुः ॥ ६६३ मृदु २ अधमान्तभुवोरन्त्यो वाडवो ब्राह्मणीर्वयोः । वाडव २ घृणा घृणा जुगुप्साकृपयोरवटः कूपगर्तयोः । ६६४ अवट२ २ स्यूतिरक्षणयोरुतिः सातिनावसानयोः ।। साति २ सेवन सेवन सीवनोपात्यो त शीबविलीनयोः ॥ ६६५ २ - JAMBINMENT शाद, २ Ouree 100- क्षवथु २ २ -- Janwarm with २ २ gaun २ MANONatok Mas- MER ·शाश्वतकोशः सव्य २ ----- प्रेक्षा २ -- धन २ यात्रा २ अर्चा २ आप्ति २ चित्र २ हिंसा २ ૨ विद्वस् २ अन्न २ -- --- -- २ बाधा २ -- w-ms- वामदक्षिणयोः सव्यमधमो न्यूनगर्ययोः । अधम २ धीनृत्यदर्शयोः प्रेक्षा मूर्तिः काठिन्यकाययोः ।। ६६६ मूर्ति २ वृतिप्रस्थानयोर्यात्रा धनं गोधनवित्तयोः । प्रतिमापूजयोरर्चा मह उत्सवतेजसोः ॥ ६६७ महस् २ प्राप्तिसंबन्धयोराप्तिलक्ष्म चिह्नप्रधानयोः । लक्ष्मन् २ (... लक्ष्मचिह्नप्रधानयोः।) नवेऽ(?)विचारित चित्रं वदान्यो दातृवाग्मिनोः। वदान्य २ चौर्यादिवधयोर्हसा जामिः स्वसृकुलस्त्रियोः॥ ६६८ जामिर जग्धिलेपनयोलपः स्यादन्नं भक्तभुक्तयोः । विद्वान् विदत्पण्डितयोर्गोपतिः षण्डसूर्ययोः ॥६६९ गोपति २ श्राद्धत्वकाक्षयोः श्रद्धा भूतिः संपत्तिभस्मनोः । भूति २ निषेधदुःखयोर्बाधा क्षुल्लकः पामराल्पयोः ॥ ६७० क्षुल्लक २ करेणुर्गजहस्तिन्योर्वर्तनी वृत्तिमार्गयोः । विस्तारवल्लयोर्बततिराकृतिः कायरूपयोः ॥ ६७१ आकृति २' स्नेहस्तैलादिकप्रेम्णोरक्षरं ब्रह्मवर्णयोः । अक्षर २ कधूनदीकरीपान्योभरोतिशयभारयोः ॥६७२ भर २ उपस्थरहसोह्यमनूकं कुलशीलयोः । अनूक २ विषयोत्पातयो राष्ट्रमागः पापापराधयोः ॥ ६७३ आगस् २ न्याच्यावलग्नयोर्मध्यं चर्चा स्थासकचिन्तयोः । रथोषमार्गयो रथ्या मृत्युयाचितयोर्मृतम् ॥ ६७४ मृत २ स्रोतोम्युवेगेन्द्रिययोश्छद्मस्खलितयोश्छलम् । अत्यर्थगृहयोरट्टः प्रस्थः स्यात्सानुमानयोः ॥ ६७५ प्रस्थ २ इतरासदृशोरन्य उडुपश्चन्द्रभेलयोः । छन्दोभिप्रायवशयोः संस्था स्थितिविनाशयोः॥ ६७६ संस्थार करेणु २ व्रतति २ रोह २ कर्पू. १ वर्तनी २ -- ..२ राष्ट्र २ A मध्य २ चर्चा २ २ स्रोतस् २ २ -- अन्य २ उडुप २ २ Mine ·६० शाश्वतकोशः ms- वीच २ द्विजित २ क्षोद २ पल्लि २ m me- -- RMA Ramme somemam व्यूढ ૨ आशुग २ आशा २ मार्गण २ नियति २ स्वादु २ memom empAmeen able व्यवाय २ २ ध्वज २ Rewalam २ स्वल्पकल्लोलयोचिराहिमुक्केकितार्ययोः । आहिमुज् २ द्विजिह्वः सर्पखलयोनिजमात्मीयानित्ययोः ॥ ६७७ निज २ धूलिपेषणयोः क्षोदो रभसो वेगहर्षयोः । रमस २ कुटीग्रामकयोः पल्लिः सखा मित्रसहाययोः ॥ ६७८ सखि २ विन्यस्ते संहते व्यूढश्चारो बन्धापसर्पयोः । चार २ आशुगो मारुते बाणे वैशाखो मासमन्थयोः।६७९ वैशाख २ आशा ककुभि तृष्णायां स्वादुम॒ष्टमनोज्ञयोः । मार्गणो याचके बाणे जातं जन्मसमूहयोः ॥ ६८० जात २ नियतिः संयमे देवे प्रकारस्तुल्यभेदयोः । प्रकार २ व्यवायः सुरतेऽन्तधौ धन्वपर्वतयोमरुः ॥ ६८१ गजाङ्गे कलशे कुम्भः पताकाचिह्नयोर्ध्वजः । भरूणोऽर्भके स्त्रैणगर्भे प्रियद्गुः कङ्गुवृक्षयोः ॥६८२ प्रियङ्गु२ आकल्पः कल्पने वेषे निस्त्रिंशः क्रूरखड्गयोः। निस्त्रिंश २ रतेन्विती संप्रयोगः कलकोङ्कापवादयोः ॥ ६८३ कलङ्क २ उदयधिगमे प्राप्तिः क्षारः स्यात्काचभस्मनोः । क्षार २ वहो वाहे गवां स्कन्धे पद्धतिः पक्तिवर्मनोः॥६८४ पद्धतिर वल्कले शकले शल्कं प्रगाढं दृढकृच्छ्रयोः । प्रगाढ २ स्वभूर्वेधारी गोविन्दे शुक्तं स्यात्परुषाम्लयोः ॥ ६८५ शुक्त २ व्युत्पन्ने प्रहते क्षुण्णो निशान्तं गेहशान्तयोः। निशान्त २ गोधा तले निहाकायां विभुः स्यात्प्रभुनित्ययोः॥ ६८६ विमु२ नयी त्रिवेद्यां त्रितये निषङ्ग सङ्गतूणयोः । निषङ्ग २ भ्रमरः कामुके भृङ्गे भूतात्मा धातृदेहयोः ॥ ६८७ (त्मन् २ द्रुमस्तरौ पारिजाते भाण्डहव्यानयोश्चरः । करालो दन्तुरे तुङ्गे न्यक्षं कायनिकृष्टयोः ।।६८८ न्यक्षर Shines- Kuwe awe- आकल्प २ संप्रयोग २ प्राप्ति २ MAHAR- Janoram -Remit -- वह २ wWANRAIL mammia- शल्क २ UNONdewana- Banne स्वभू २ क्षुण्ण २ गोधा २ ANTONDAM- -- women SANDERIA वयी २ भ्रमर२,भूतान द्रुम २ Janma- चरु २ Answer ENaty ·शाश्वतकोशः ६१ व्यूह २ -- -- मल २ २ -- -- -- --- तरस् २ अदम् २ अदः परस्मिन्नत्रापि व्यूहो विन्यासवृन्दयोः । स्तिमित २ स्तिमितोऽतरले क्लिन्ने कष्टं गहनकृच्छ्योः ॥ ६८९ कष्ट २ विकार २ विकारो विकृतौ रोगे विरोधो नाशरोधयोः । विरोध २ संरोध २ क्षेपे रोधे च संरोधो गाथा वाग्भेदवृत्तयोः ॥ ६९० गाथा २ विशद २ प्रव्यक्ते विशदः शुक्ले निधनं कुलनाशयोः । निधन २ अर्घ्य २ अो विपश्चिति न्याय्ये बल्लवो गोपसूदयोः ॥६९१ बल्लव २ २ पल्लवो विटपे षिङ्गे किट्टकिल्बिषयोर्मलम् । पीति पीतिस्तुरंगमे पाने वित्तं द्रव्यप्रकाशयोः ॥ ६९२ वित्त २ धेनुका २ करिण्यां धेनुका धेनौ हेलावज्ञाविलासयोः । हेला २ दुर्गति,क्रिमि२ दुर्गतिर्नरके नैःस्व्ये कि(कृ)मिः स्यात्कीटलाक्षयोः ॥ ६९३ वृत्ति २ वर्तने विवृतौ वृत्तिस्तरः स्यादलवेगयोः । जनपद २ देशे जने जनपदः प्रवृतिवृत्तिवार्तयोः ॥ ६९४ प्रवृत्ति २ २ शाखा भुजे पादपाङ्गे लुब्धो मृगयुकाक्षिणोः । समाघात २ समाधातो वधे युद्धे धावनं गतिशौचयोः ॥ ६९५ धावन २ व्युष्टि २ व्युष्टिः फले समृद्धौ च यानं गमनयुग्ययोः । यान २ स्मानीय सवने स्नानं सैन्धवो लवणाश्वयोः॥ ६९६ सैन्धव र वर्धनं छेदने वृद्धौ रहः सुरतगुह्ययोः । वीर २ उत्तमे सुभटे वीरः प्रज्ञानं बुद्धिचिह्नयोः ॥ ६९७ प्रज्ञान २ कर्वर २ किर्मिरे कधुरं होम्न गाङ्गेयं गाङ्गरुक्मयोः । गाङ्गेय २ समूहे पादपे पूगः शूकोऽनुक्रोशशुङ्गन्योः ॥ ६९८ शूक २ अभीषु २ अभीषुः(शुः) प्रग्रहे भासि बर्हिर्दर्भहुताशयोः । बर्हि २ अर्यर,निकृति२ अर्यः स्वामिनि वैश्ये च निकृतिः शठशाठ्ययोः ॥ ६९९ पक्तिः स्याद् गौरवे पाके रतिः सुरतरागयोः । राति २ नर नरः स्यादर्जुने मध्ये नालीकश्च शराब्जयोः ॥७०० नालीक २ शाखा लुब्ध २ mein २ -- वर्धन २ रहस् २ -- ama- २ २ -- ૨ --- ·शाश्वतकोशः somnunt २ BHUM ૨ anddnema ૨ timile ININiacinHEARNA al २ ANONaaamana raute मिवर,समु D ૨ नाक २ wee BBMMAAN २ पुष्प २ NOM --- Hasireem mummirmware Pass दुर्वर्ण २ रूप्ये कुवर्णे दुर्वर्णमाभीलं भीष्मकृच्छ्योः । आभील २ खर्जूर २,वाशि- फले रूप्ये च खरं वाशिता करिणीस्त्रियोः ॥ ७०१ (ता २ अनृत अनृतं कृषावसत्ये तक्षकस्तक्षनागयोः । तक्षक २ वेश वेश्यावासे गृहे वेशो भास्वान आन्भास्वरसूर्ययोः ॥७०२ भास्वत्र हृदय हृदयं वक्षसि स्वान्ते पुरुषो मानवात्मनोः । पुरुष २ कलित २ ज्ञाते गृहीते कलित ईहा स्यादुधमेन्छयोः ॥ ७०३ ईहा २ अर्ध खण्डेऽर्धः समभागेऽध प्रदोषो दोषकालयोः । प्रदोष २ मित्रं सुहृदि मित्रोऽर्के वैरोन्नत्योः समुच्छ्यः ।।७०४ च्छ्यर रोक दीप्तौ रोको बिले रोकं नाकः स्वर्गान्तरिक्षयोः । दलं खण्डे दलं पत्रे पुष्पमार्तवसूनयोः ॥ ७०५ संव्यान २ संव्यानं छादने बखे भरणं वेतने भृतौ । भरण २ कञ्चुकिन् । स्थापत्ये क चुकी सर्प वलितं कुटिले धुते ॥ ७०६ बल्लित २ वेता ૨ वहिवये युगे त्रेता रैशब्दः कनके धने । २ चित्रक २ ओषधौ चित्रको व्याघ्र पलाशे गरुतिच्छदः ॥ ७०७ छद २ रिष्ट रिटं स्यादशुभे पापे शस्ताकारे तनौ वपुः । वपुस् २ स्तम्भ स्तम्भो जङाचे स्थूणायां निर्यासे नर्मणि द्रवः ॥ ७०८ द्रव २ शील शीलं स्वभावे सवृत्ते छले शूते च कैतवम् । उत्कट २,कील२ उत्कटः प्रबले क्षीने स्थाणौ उवाले च कीलवाक् ॥ ७०९ उदर्चिस् २ उदर्चिरुत्प्रभे वही पुरं स्यान्नगरे गृहे । वृद्धि २ आनन्दे वर्धने वृद्धिः कृष्टिराकर्षणे बुधे ।। ७१० कृष्टि २ जघन्यजोऽनुजे शूद्रे शालपो भुवि स्थिरा । तृणता तृणत्वे तृणता चापे कारः शिल्पिनि कारके ॥ ७११ कार २ मुके खगादिकोशेण्डं द्वापरः साशये युगे । द्वापर २ भक्ति विभागे सेवने भक्तिस्तरणिनावि भास्करे ॥ ७१२ तराण २ MenieeMHAUBANI SalHAR HARE- IMARNrior २ - -- ૨ Mana ૨ कैतव २ imminews mple पुर २ HOMENameena Taltd AMAR RAHINE जघन्यजर स्थिरा २ IMONamananews SAAMANE २ me अण्ड २ Nowentine २ RRENash Aw- ·शाधतकोशः एनस् २ NBN Bosshoor २ -- --- आनक २ MONDAMAN Hymn- इतर २ M वर्मन् २ Ha- कारण २ त्रिदिव २ हविस् २ HIROINHAPA -- उपस्थ २ यन्तु २ ૨ Mopment Hommmms- वञ्चुक २ wamma एनोपराधे दुरित वरेण्ये पुंगवो वृषे । पुङ्गव २ पूजाहे श्वशुरे पूज्यो हृषीके रेतसीन्द्रियम् ।। ७१३ इन्द्रिय २ आनकः पटहे भयो मन्दिर नगरे गृहे । मन्दिर २ इतरः पामरेऽन्यास्मिन्दक्षे चारौ च पेशलः ॥७१४ पशल २ वर्म नेवच्छदे मार्ग प्रोक्षणं सेचने वधे । प्रोक्षण २ कारणं घातने हेतावश्वायां मातरिः प्रसूः ।। ७१५ प्रसू २ स्वन्तरिक्षे विविवं दानं गजमदे दिती। दान २ हविः सपिपि होतव्ये मल्लः पात्रे बलीयसी ॥ ७१६ मल्ल २ उपस्थः शिर उसले कुन्जे पृष्टगुडे गडुः । गडु २ यन्ता हस्तिपके सूते गथे गुह्येश्यवस्करः ॥ ७१७ अवस्कर२ निर्विशे गण्डक खड्गः प्रणिधिः प्रार्थने चरे । प्रणिधि २ वन्चुको जम्बुके धूर्ते दुर्विधो दुर्गते खले ॥ ७१८ दुर्विध र ऋपिदे वसिष्ठादौ गिरीशोऽद्रिपती शिवे । गिरीश २ अस्त्रं स्यादायुधे चापे कदम्बाख्या द्रुमे चये॥ ७१९कदम्बर कबन्ध सलिले रुण्डे ऋन्दे रोदनमश्चणि । रोदन २ पद्माकरजे मलिनी कुहरं गहरे बिले ।। ७२० शिखायां वलभौ चूडा छदनं गरुतिच्छदे । छदन २ चितिः समूहे चित्यायां गमने पद्धतौ सृतिः ॥ ७२१ सृतिर स्थूणा स्तम्भेथ(म्मे च) सूर्या च नक्षत्रे गवि रोहिणी। (णी २ पण्डो बने गवां पत्यौ तिग्मे स्याद् गर्दभे खरः॥७२२ खर२ वराङ्ग मस्तके योनौ कृपीटमुदरे जले । कृपीट २ तोदनं व्यथने तोत्रे कृत्ये स्यादास्पदं पदे ।। ७२३ आस्पद २ भूहिरी महीपाले वधे दानेतिसर्जनम् । अतिसर्जन २ निमित्तं लक्षण हेती जीवनं वर्तनम्मसि ।। ७२४ जीवन २ ऋषि २ SAMPARAN २ -- नलिनी २ कुहर २ २ चिति २ Hamar स्थूणा२,राहि- पण्ड २ वराग २ तोदन २ wation भूभृत् २ we---- निमित्त .

·शाश्वतकोशः -- कलुष ૨ * शासन २ - अवन २ लिप्त २ उषित २ शाप २ Kummam २ -- २ ૨ MARA मूल भावित २ तालिन २ apnNNELHIMAN - monal आविले कलुषं पापे शय्यायां शयनं रते। शयन २ शास्त्रे शासनमाज्ञायां गहरे गहनं वने ॥ ७५५ गहन २ अवनं रक्षणे तृप्तौ लिप्तं भुक्ते विलिप्तके । व्युषिते दग्ध उपितमुदितं प्रोक्त उद्गते ॥ ७२६ उदित २ आक्रोशे शपथे शापस्तरुणो यूनि नूतने । तरुण २ छादिते रहसिच्छन्नं भुवनं विष्टपे जने ॥ ७२७ भुवन २ शय्या तल्पे ग्रन्थगुम्फे पर्णाख्या किंशुके छदे । पर्ण २ मूलमाये शिफायां च कान्तारं प्रान्तरे वने ॥७२८ कान्तार २ भावितं वासिते लब्धे चुल्ल्यामुद्धा(द्वा)नमुद्गते(मे)। उद्घान २ स्वच्छे तालिनमल्पे स्यादर्दितं प्रार्थिते हते ॥ ७२९ आदित भ्रमोम्युनिर्गमे भ्रान्तौ पूर्वारि द्वारि गोपुरम् । गोपुर २ प्रसरः प्रणये वेगे वर्तको श्वखुरे खगे।। ७३० निःश्रेयसं शिवे मोक्षे दिवौकाश्चातके सुरे । दिवौकस् २ आजिः समावनौ युद्धे पर्यायोऽवसरे क्रमे ॥ ७३१पर्याय २ पीडने प्रेषणे प्रैषः कलिरन्त्ययुगे रणे । कलि २ कुथे प्रवेणी वेण्यां च काले दैवे च दिष्टवाक् ॥७३२ (वाकर आलोको दर्शने द्योते विनं लब्धे विचारित । वाञ्छायां वचने शंसा वही पार्थे धनंजयः॥७३३ धनंजयर कर्दमे कल्मषे पदं भङ्गे रोगे रुजा मता । शकलं वल्कले खण्डे व्यायतो व्यापृते दृढे ॥७३४ व्यायतर २ Power वर्तक २ -- Normanage women -HANNEL प्रसर २ निःश्रेयस २ आजि २ प्रेष २ प्रवेणी२,दिष्ट- आलोक २ शंसा २ ms- - भONAR वित्र २ - २ रुजा २ शकल २ -- --- अपिशब्देन साध्यन्ते पूर्वाचार्चानुसारतः । विस्मृता ये प्रमादेन कथ्यन्ते तेऽधुना पुनः ॥ ७३५ मन्दो हास्तविशेषेपि धर्मः स्यादातपेपि च । स्पर्शेप्युपस्पर्शनं स्यात्करो मेघोपलेपि च ।। ७३६ धर्म ta उपस्पर्शन ·शाश्वतकोशः PAN १ १ - प्रसव NI भन्तर १ -- Mein -- सूचना १ बेधस् १ १ भाधि १ सुरभि १ o- -- -- रोहित १ गोकर्ण १ inema स्यादिच्छायामपि वशश्चाण्डालोपि प्लवो मतः । पूव १ प्रसवः स्यादपत्योपि वरणेपि वरः स्मृता ।। ७३७ वर १ अन्तरं परिधानेपि बृहती वाच्यपि स्मृता । बृहती १ अक्षं विदुः समीपेपि वेला कूलेपि वारिधेः ॥ ७३८ वेला १ सूचना दर्शनेपि स्यात्पिण्डमाजीवनेपि च । पिण्ड १ विदुष्यपि स्मृतो वेधाश्चिकुरः पादपेपि च ॥ ७३९ चिकुर १ वालः स्यादवपुच्छेपि क्वचित्कोपेपि मत्सरः । मत्सर १ आधिानसपीडापि तिलकं क्लोम्न्यपि स्मृतम्॥७४० तिलक सुरभिः स्यान्मनोज्ञेपि तारः शुद्धपि मौक्तिके । तार १ खण्डनेपि मतं दानं खगः काण्डपि दृश्यते ॥ ७४१ खग १ ऋश्येपि रोहितः प्रोक्तः प्रजानाथेप्यजः स्मृतः । अज १ गोकर्णो मृगभेदेपि मूलं स्यादन्तिकेपि च ॥ ७४२ मूल १ रास्नायामपि भद्रा स्याच्छालपामपि ध्रुवा लता स्यादतिमुत्तेपि शेषः सीरिण्यपि स्मृतः ॥ ७४३ शेष १ क्षारो रसविशेषेपि मतं स्वप्नेपि दर्शनम् । नाभिश्चक्रस्य मध्यपि ग्रामो गीतस्वरोपि च ।। ७४४ प्राम १ वृषः स्यात्'विशेषेपि याञ्चायामपि मार्गणम् । साहश्यपि क्वचित्स्थानं विद्वानप्यात्मवेदिनि ॥ ७४५ विद्वस्१ वानं विशुष्कमात्रपि भव्यं भाविन्यपि स्मृतम् । भव्य १ शाखा वेदविभागपि मध्यं स्यादन्तरेपि च ॥ ७४६ मध्य १ ऋषभो गेयभेदेपि तेजो दीप्तावपि स्मृतम् । तेजस् १ चारः पि(प्रि)यालवृक्षेपि मतं पत्लेपि पल्लवम् ।।७४७ पल्लव १ वार्ताकेपि क्वचित वार्ता स्फुटो व्याप्तेपि च क्वचित् । स्फुट १ पात्रं खुगादिकाप त्यात्कायः संघेपि दृश्यते ॥ ७४८ काय ? -- भद्रा १ ध्रुवा १ -- लता दर्शन १ नाभि १ वृष १ मार्गण १ - --- शाखा १ प्रषभ १ emama wand चार वार्ता १ पाल १ a ·शाश्वतकोशः भव wamme mame- घन १ १ - -- तन्त्र कदली १ पण १ He aan प्रातिपत्ति १ -- १ जाल परीवाप १ ANNAHINA १ wapm- RIYANIN- कोश चर्चा रति १ Jeevan १ MARWAINMENT कल्याणेपि भवः प्रोक्तो दीर्घत्वेप्यायतिं विदुः । आयति १ विस्तारेपि घनं विद्यादनन्तः केशवेपि च ।। ७४९ अनन्त १ तन्वं कुटुम्बकृत्यपि प्रधान प्रकृतावपि । प्रधान १ कदली मृगभेदेपि कर्कशः कठिनेपि च ॥ ७५० कर्कश १ पणः स्याद् व्यवहारेपि ग्रामणीर्भोगिकेपि च । ग्रामणी १ बोधेपिः प्रतिपत्तिः स्याद्धैर्येपि धृतिरिष्यते ॥७५१ धृति १ कोरकेपि मतं जालं महेपि स्मृत उत्सवः । उत्सव १ आवापेपि परीवापो हतिर्भास्करभास्यपि ॥ ७५२ हति १ मनस्यपि मतं सत्वं विद्यादिष्टं क्रतावपि । कोशः पात्रविशेषेपि संतानपि परंपरा ।। ७५३ परंपरा १ देव्यामपि भवेञ्चर्चा विशाखेपि गुहः स्मृतः । रतिः स्मरकलपि धीरः स्यादधैर्यवत्यपि ॥ ७५४ धीर १ वडवा स्त्रीविशेषेपि निकुञ्जपि च गह्वरः । क्षीरकीटेपि काली स्याद् भीमः पाण्डुसुतेपि च ।। ७५५ शारिः पर्याणभेदेपि व्यूढः स्यात्पृथुलेपि च । भावो रसनिमित्तेपि वाजी स्याद्विशिखेपि च ।। ७५६ (न् १ कलावयवमापि संस्था स्यात्प्रणिधावपि । संस्था १ करकः स्यात्करङ्केपि पुरं देहेपि दृश्यते ।। ७५७ करटो दुर्दुस्टेपि द्रोणोर्जुनगुरावपि । द्रोण १ युगं हस्तचतुष्केपि दीपि व्यायतं विदुः।। ७५८ व्यायत १ बढचायपि चरणो मदो बीजेपि देहिनाम् । रथोद्वहपि रथ्यः स्यादलंकारपि वालिका ।। ७६९ वालिका अश्वावर्नेपि शुक्तिः स्याद् श्रमः कुन्दपि दृश्यते । भ्रम १ पद्मो व्यूहविशेषेपि धर्म चापेपि कीर्तितम् ।। ७६. धर्म १ -new- -- WARNm- वडवा काली१,भीम शारि भाव१,वाज- १ व्यूढ १ AHMATIN Heas- कला 2085 Masika करक पुर१ myman RAMATION १ १ १ १ MICHAR MI-RREesar युग Meera चरण मद१ Home MOMSANA -- शुक्ति १ malese Amawat or - ·शाश्वतकोशः ६७ १ --- सुधा १ १ -- १ जम्भ पटल १ १ १ s- -- रीति प्रचारपि स्मृता रीतिः काण्डः स्कन्धेपि शाखिनाम् । काण्ड १ ग्रहण सोमग्रहेपि ग्रहणं सुधा लेपेपि दृश्यते ॥ ७६१ कटुः शोभनगन्धेपि वसतिश्च स्थितावपि । वसति १ भाण्ड १ भाण्डं भूषणमालेपि सूनं स्यात्पुष्पितोप च ॥ ७६२ सून १ स्नेह सौहार्देपि मतः स्नेहो जन्यः स्याजनकेपि च । जन्य १ धर्मराज १ धर्मराजः पाण्डवेपि रामो दाशरथावपि ॥ ७६३ राम १ जम्भो दैत्यविशेषेपि कुल्यः स्यात्कुलजेपि च । कुल्य १ पटलं पिटकेपि स्यात्केवलेपि परं मतम् ॥ ७६४ पर १ स्कन्ध स्कन्धस्तरुप्रकाण्डेपि कुलं गेहेपि दृश्यते । कुल १ पर्जन्य मेघध्वानपि पर्जन्यो मधुरेपि वसुः स्मृतः ॥ ७६५ वसु १ कीला कीला कफो(फ)णिभागेपि वर्चस्केपि मलं मतम् । मल १ प्रसूति १ उत्पादेपि प्रसूतिः स्यास्पारंपर्येपि संततिः ॥ ७६६ संतति शाला शाला गृहैकदेशेपि धवलो गोवृषेपि च । धवल १ परुष परुषं रूक्षमात्रेपि शरेपि विशिखः स्मृतः ॥ ७६७ विशिख१ क्वचित्कपायं रक्तेपि लघु स्यादगुरुण्यपि । करण क्रियाभेदेपि करणं चपलः पारदपि च ।। ७६८ चपल १ पक्ष्मन् १ पुष्पच्छदेपि पक्ष्म स्याद् भोगो वित्तपि च क्वचित् । भोग १ फलं हेतुसमुत्थेपि योगः स्याद् भेषजेपि च ॥ ७६९ योग १ पक्ष पक्षोइमन्तकरन्ध्रेपि वाहमाहुषेपि च । आरोह १ आरोहो हस्तिवाहेपि वशा वन्ध्यस्त्रियामपि ॥ ७७० वशा १ कं सुखेपि विजानीया.कक्षा स्पर्धापदेपि च । कक्षा १ वितान१,अन्त१ मन्दपि च वितानं स्याद् विनाशेऽप्यन्त इष्यते ॥ ७७१ शृङ्ग क्रीडाम्बुयन्त्रेपि मतं लेखेपि शासनम् । शासन १ चूर्ण चूर्ण क्षारविशेषेपि कविः काव्यकरेपि च ॥ ७७२ कवि १ १ win- कषाय लघु ? १ mammum- --- फल -- वाह १ -wo- १ Pata ---- ·६८ शाश्वतकोशः वर्ण or -- अरुण वित्त सित मृग १ १ * Nepalne-M शल्य or Son- कृष्ण १ MI- प्रवण १ वर्णो विलेपनेपि स्यात्पदं चिह्नपि दृश्यते । पद १ अरुणः क्वचिदपि च्छाया पन्तावपि स्मृता॥७७३छाया? वित्त विचारितपि स्यान्मार्गणेपि मृगः क्वचित् । सितं प्राप्तावसानेपि भूतं प्राप्तेपि दृश्यते ॥ ७७४ भूत १ शल्यकेपि मतः शल्यो घोषः स्याद् घोषकेपि च । घोष १ मरीचेपि भवेत्कृष्णं विश्वं शुण्ठ्यामपि स्मृतम् ७७५ विश्व १ प्रवणं दक्षिणेपि स्यात्कूलं स्तूपेपि कथ्यते । कूल १ तालं स्याद्धरितालेपि रक्तं कुङ्कुमकेपि च ॥ ७७६ घृणात्मकेपि बीभत्सो रसः स्वादेपि कीर्तितः । सिन्धुदेशविशेषेपि विनीतो वाणिजेपि च ।। ७७७ विनीत स्यात्प्रभावेण्यधिष्ठानं तपो धर्मेपि कीर्तितम् । तपस् १ वर्षास्वपि नभाः प्रोक्तो यवान्यामपि भूतिकम्॥७७८ (क १ हेमन्तेपि सहाः प्रोक्तः शिशिरेपि तपाः स्मृतः । तपस् १ (खरो वेगसरेपि च ।) मधुर्मतो वसन्तेपि शुचिर्दीष्मपि दृश्यते ।। ७७९ शुचि १ अश्वायामपि वामी स्यात्कारणं करणेपि च । कारण १ प्रार्थितं चाभियुक्तेपि भागो रूपार्धकेपि च ॥ ७८० भाग १ JHAPAN wimmawel ताल बाभत्स १ सिन्धु १ अधिष्ठान १ नभस्१,भूति- NWARIM HIM Online Relam सहस् १ Fansar slee १ - emotion मधु वामी प्रार्थित १ or Rubelamasan on maintan MORE PRABHURI २ ३ sain प्रति भात भपि हि अस्तु ५ अथाव्यया निबध्यन्ते लोकार्धेन सविस्तरम् । प्रति प्रतिनिधौ वीप्सालक्षणादौ प्रयोगतः ॥ ७८१ प्रशंसायां प्रकर्षे च लड्चने च भवेदति । गर्हासमुच्चयप्रश्नशङ्कासंभावनास्वपि ।। ७८२ हिशब्दः स्याद्विशेषार्थ कारणार्थेवधारणे । ईर्ष्यायामभ्यनुज्ञाने पीडायामन्तु कथ्यते ॥ ७८३ हन्त हर्षे विषादे च वाक्यारम्भानुकम्पयोः । खेदानकम्पाहप विस्मये च स्मृतं बत ॥ ७८४ - ३ ३ MA- बत ·शाश्वतकोशः - निषेधे वाक्यभूषायां जिज्ञासादौ मतं खलु । ॥ विस्तारङ्गीकृतावूरी निर्दिष्टमुररी तथा ॥ ७८५ उररी प्राकाश्येङ्गीकृतौ कोपे नाम संभाव्यकुत्सयोः । भलम् ३ वारणे भूषणे शक्तौ विद्यादलमिति ध्वनिम् ।। ७८६ पुराणेऽनागतेऽतीते प्रबन्धे निकटे पुरा । आभितस् ५ काय॑शीघ्रोभयत्राग्रे समीपेष्वभितो मतम् ।। ७८७ ननु प्रभावधारणानुज्ञानुनयेषु स्मृतं ननु । इति इति हेतुप्रकरणप्रकाशादिसमाप्तिषु ॥ ७८८ पुरस्तात् ४ पुरस्ताच्चतुर्पु प्राच्यां पुरार्थे प्रथमेग्रतः । यावत् ४ यावत्तावत्परिच्छेदे कास्न्ये मानेवधारणे ॥ ७८९ तावत् ४ मगलानन्तरारम्भप्रश्नकात्स्न्ये॒ष्वथो अथ । भयो ५ ३ अन्योन्यार्थे समाहारे च स्यादन्वाचयादिषु ॥ ७९० सांप्रतम् २ युक्तार्थमधुनार्थ च सांप्रतं संप्रयुज्यते । भह क्षेमार्थ विनियोगार्थमहशब्दं विदुर्घघाः ॥ ७९१ पूर्वेगुस् २ पूर्वेहरिष्यते प्रातः पूर्वेयुः पूर्ववासरे (रः) । अभक्षिण २ पुनः पुनरभीक्ष्णं स्यादभीक्ष्णमनिशं मतम् ॥ ७९२ अन्तरेण २ अन्तरेणपदं विद्याद्विनामध्यार्थवाचकम् । आ(आ)३ आङभिव्याप्तिमर्यादाकिंचिदर्थादिषु स्मृतम् ॥ ७९३ -- अथ २ --- --- - स्वित् २ -- भमा २ २ लोकपादेरितो वक्ष्ये स्वित्स्यात्प्रश्नवितर्कयोः । अमा सहाान्तिकयो विकल्पोपमानयोः ॥ ७९४ · वा २ स्वः स्वर्गः स्वः परो लोको भेदाप्रथमयोः पुनः । समीपदूरयोरारात्प्रभाते प्रागनन्तरे ॥ ७९५ प्रतीच्यां चरमे पश्चात्साक्षात्प्रत्यक्षतुल्ययोः । साक्षात् २ प्रकारोपमयोरेवमेवोपम्येवधारणे ॥ ७९६ एव २ - पुनर् २ प्राक् २ आरात् २ पश्चात् २ एवम् ३ walpan -- ·शाश्वतकोशः ई २ भा २ ३ woman me - २ २ नून २ anuman --- ई दुःखभावने कोपे खेदे स्यादहहा भुते । अहह २ आशब्दः स्मरणे वाक्ये तु स्याद् भेदेवधारणे ॥७९७ तु २ पापकुत्सेषदर्थे कु धिङ् निर्भर्त्सननिन्दयोः । धिक् २ शश्वत् २ पुनःसदार्थयोः शश्वत्सामि निन्दार्धयोर्मतम् ॥७९८ सामिर नु नु स्यात्प्रश्ने वितर्कार्थे पश्चात्सादृश्ययोरनु । अनु २ उप २ उप हीनधिके दृष्टं किंशब्दः प्रश्नकुत्सयोः ॥ ७९९ किम् २ हुं वितर्के परिप्रश्ने नूनं निश्चिततर्कयोः । समया २ अन्तिके समया मध्ये मिथोन्योन्यं मिथो रहः ।।८०० मिथस्र निस्- २ निर्निश्चये निषेधे च वन्ध्ये निष्कारणे वृथा। वृथा २ किमुत २ किमुतातिशये प्रश्न उत बाढविकल्पयोः ॥ ८०१ उत २ स्वस्ति २ आशिषि स्वस्ति पुण्यादावीश्वराधिकयोरधि । आधि २ जोषम् २ जोषं च तूष्णींसुखयोः कं शिरः सुखवारिषु ॥ ८०२ कम्३ प्रादुस् २ प्राकाश्ये संभवे प्रादुर्वात्तसंभाव्ययोः किल । किल २ हा दुःखे शुचि विषादे हा तत्वतूर्णार्थमञ्जसा ।।८०३ अब्जसार सकृत्२,आस् सत्कृत्सहै(दै)कवारे च स्यादाः संतापकोपयोः ॥ (मा.)२ तिरस् २ तिरोन्तधौ तिर्यगर्थे नानानेकोभयार्थकम् ॥ ८०४ ABPos- -- SINE - ३ Rane R -TIONS नाना२ wide अभिधानानि विविच्य ज्ञात्वा निखिलानि सुकविकाव्यानि । कृत्वा गुरुमाभियोग कोशोयं शाश्वतेन कृतः ।। ८०५ श्रीमद्विद्याविलासस्य सभ्यः श्रीखुडुलादिभिः । महाविदग्धैः कविभिर्विद्वद्भिश्च समीक्षितः ॥ ८०६ महाबलेन कविना वराहेण च धीमता । सह सम्यक्परामृश्य निर्मितोयं प्रयत्नतः ॥ ८०७ * समाप्तोयमनेकार्थसमुच्चयः । कृतिरियं भट्टपुत्रशाश्वतस्य ।।

·(२)
नानार्थरत्नमालाकोशः
एकाक्षरकाण्ड
दाक्षिण्यं निजसेवकेषु परमं कुर्वन्तमन्तर्मुखम्
कुन्दाच्छस्फुरदूर्जितस्तुतिकथासंछादिताशामुखम् ।
श्रीरामं रघुराजपुंगवकुलालंकारहीरांकुरं
सीतारामगुरुं च नौमि मनसा विद्वत्सभाधुर्धरम् ॥ १
विविधग्रंथसंदर्भविमर्दविमलीकृतं ।
यस्य चेतः सरस्वत्या विलासमुकुरायते ॥ २
सोयं प्रश्नाति नानार्थरत्नमालां गुणोज्वलाम् ।
श्रीमानिरुगदंडेशो नात्यल्पं नातिविस्तरम् ॥ ३
काण्डैश्चतुर्भिरेकद्वित्रिचतुर्वर्णवर्णितैः ।
संकीर्णाव्ययकाण्डाभ्यामिह षड्भिरनुक्रमात् ॥ ४
कथ्यन्ते केपि नानार्थशव्दास्तन्त्रान्तरात्मना ।
अमी सलिङ्गनिर्लिङ्गभेदाद्वेधा भवन्ति हि ।। ५
सलिङ्गात्सप्तधा कृत्वा स्त्रियां पुंसि नपुंसके ।
स्त्रीपुंसयोः क्लीबपुंसोः स्त्रीनपुंसकयोस्त्रिषु ॥ ६
शब्दान् पुंसः स्त्रियः क्लीबान्नामालिङ्गानालङ्गाकान् ।
प्रायः क्रमात्प्रवक्ष्यामि कान्तादीन् यक्षरादिषु ॥ ७
रूपभेदात् साहचर्यात् कण्ठोत्तथा वा विभावयेत् ।
लिङ्गान्यथादित्वं तं वा पदं पूर्वेण नान्वाय ॥ ८
त्रिष्विति त्रिषु लिङ्गषु ज्ञेयं द्वन्द्वे द्वयोरिति ।
लिङ्गान्तरनिषेधोत्र शेषलिङ्गविधायकः ॥ ९

·७२ नानार्थरत्नमालाकोशः भ आ -- इ. ७ ९ भव २५ अकारो ब्रह्मविष्ण्वीशकमठेष्वगन्ने रणे । गौरवेऽन्तःपुरे हेतौ भूषणे प्रावृड्मेद्रयोः ॥ १ सुखज्ञानमुपारातिगिरिभूमिनुमालिषु । मृगसिंहवराहक्षतरक्षगवयेष्वपि ॥ २ आकारस्तु घटे भावे परितापे पितामहे । इकारः फणिरत्नार्चिष्यग्रतोऽर्थमुहार्थयोः ॥ ३ हारे करेणुकक्षान्ते निशाकरकरे स्मरे । ईकारोऽब्जदैले लक्ष्म्यां वाण्यां कमलकेसरे ॥ ४ रचनायों शक्रचापे बाणे फणिनि कन्दरे। ९ उकारः क्षलिये नेले हरमौलौ हरे हरौ ।। ५ १० ऊकारः पुरुषे चन्द्रे राजपुत्रे गले शुचौ । प्राङ्गणेऽथ मयौ पूर्णकुम्भे वाणिजि रक्षके ।। ६ पर ११ ऋकारः कुखरे शैले धीभेदे देवमातरि । भावे देवे रिपी नंद्यां सुरायां विवरे दिवि ।। ७ १२ ऋकारश्चिकुरे सर्प दृष्टयां विगतसंपदि । हिमपन्मदितिस्वर्गधेर्नुभूषाम्बुजाम्बुषु ।। ८ लकारो दन्तिनां दन्ते कुलीरकपिदन्तयोः । स्वर्गादित्योर्लिप्तगात्रे गतभर्तरि रक्षसि ॥ ९ लकारः कुकलासेन्द्रे मेरौ हिमकरे सुरे । लीलागतौ लोचनास्थि नागमातरि मातरि ।। १० एकारस्तेजसि जले रात्रौ हर्योदरे हरौ । व्योम्न्येकादशसंख्यायां दिनादौ मणिकुट्टिमे ॥ ११ ऐकारो दिङ्मुखे हस्ते हरेऽद्रि शिखरे त्वचि । ओ १० ओकारः पद्मकुट्टाम्बुश्रीमदर्धेन्दुयोनिषु ॥ १२ १ पदे M;२ हरे M; ३ जलदे B; ४ रसनायाम् M, ५ सुरे MBA मयो: MB खरे M, ८ 'धनु. . ल ८ ९ ९ ऐ - ·-- - - ind. 3 नानार्थरत्नमालाकोशः ७३ शके वे विरिञ्चौ स्यादौकारस्त्वाम्बकासुते । विशुद्धाञ्जेन्दुकलयोरनन्ते सितपुष्पके ॥ १३ ॥ अंशब्दो चक्रवाके तु दीर्धेऽञ्जलिनियोगयोः । सप्तस्वरान्तमाने च परजोतिषि च स्मृतः ॥ १४ ॥ अः शिखायां सिद्धमन्त्रे प्रग्राहेऽर्करथार्वणि । चक्रे कुक्कुटमूर्तीन्दुबिम्बब्रह्मेशविष्णुषु ॥ १५ ॥ को ब्रह्मात्माकोनिलाग्निचित्रधीयमकेकिषु । विष्णावाहतशब्देऽब्धौ शिते तुण्डे वसौ झुतौ ॥ १६ ॥ कं शिरोऽम्युसुखे क्लीबे तत्रैव च कमव्ययम् । कम् किं प्रभाक्षेपकुत्सासु वितके चित्रलिङ्गकः ॥ १७ ॥ किमव्ययं तु कुत्सायां विकल्पप्रश्नयोरपि । (ind. ३ कुः स्त्री भुवि कु प्रापेम्पे कुत्सायांवारणव्ययम् ॥१८॥(ind.3 खो नास्ये गरुडे खड्गे स्वर्गे शान्तरसे कुणौ । खमिन्द्रियसुखव्योमनक्षबक्षेत्रपत्तने ॥ १९ ॥ कृपाफलकयोः शून्यबिन्दौ सर्वशरन्ध्रयोः । गं गीते गा च गाथायां गो गन्धर्वगणेशयोः ॥२०॥ (गः ३ गः प्रजापतिरुद्दिष्टो गा च धेनुः सरस्वती। गौ के वृषभे चन्द्रे वाग्भूदिग्धेनुषु स्त्रियाम् ॥२१॥ (गौ . ४ द्वयोस्तु रश्मिदृग्बाणस्वर्गवाम्बुलोमसु । मधे निदाघे किंकियां घण्टायां घट्टने च घः ॥ २२ ॥ घं वाद्यामृतयो| भूर्वार्ताघोरेषुहास्तषु । घो घटीशे च धा स्त्री तु हनने धूर्ध्वनाववि (पि ?) ॥ २३ ॥ - MINA- MANus How - - MARATHAMMARNE ४. २ सिलवणे B. M. २ संदेश MB ४ ती .. गगें B.५ षर्मा, ·नानाथरत्नमालाकोशः डम् १, Rane चा; चम? छम्४, छ *AN छ min. जः ६ जा ३ जम् ५ जिः ६ - ne ढं क्लीब मजने ना तु भैरवे विषये जने । (ङः ३ चस्तुमके खरे चोरे चकारे चंद्रमस्यापि ॥ २४ ॥ चा स्त्री शोभा शोणिते तु चं क्लीबे विमले त्रिपु । (च m.f.n स्यालिसाच्छादनाब्जेपु छं क्लीवे संवृतौ पुमान ॥२५॥ (m त्रिवयं निर्मले नित्ये मलिने भेदके चले । (५ जो जैव विजये मेरौ शब्दे जेतरि मत्सरे ।। २६ ॥ जा स्त्रिया देववाहिन्यां योनिसागरवेलयोः । जं कटीभूषणे पान्यां तेजस्यंबुनि जन्मनि ॥ २७ ॥ जिः कीत्या संवरे मूतौ जवे व्योमपिशाचयोः । जूः स्त्री वाण्या झशब्दस्तु पुमान्धातरि हिंसके॥२८॥ झः प्रतापे भ्रमरे नटे चोरे झंजानिले मदे । झो व्यूहविषये गर्वे लेपें मूर्ति खरध्वनौ ॥ २९ ॥ त्रिप्रूत्तरे मूढरूपे क्लीवे.तु भयपद्ययोः । (वाम् २ ज्ञः प्राज्ञे विषु ना चंद्रसूनावात्मनि वेधसि ॥ ३० ॥ टः पुमान करटे धूमे तापेऽर्ककिरणे ध्वनौ । कपाटा तयोः सूनौ भूव्यावृत्तौ तु टा स्त्रियाम् ।। ३१ ।। ठः शंकरे बृहवाने ठक्लीबे चंद्रमण्डले । ( ठम् ३ स्तम्भने साहसे चापि विषु शून्ये शठे ढढे ।। ३२ ।। डः पुमान विषये शंभौ हास त्रास क्षये ध्वनौ । शंग्यध्वनौ रौद्ररसे क्रीडावादस्तु डा स्त्रियाम् ॥ ३३ ॥ डं लीबे समरे दुर्गापथे डमरुकेपि च ज्ञm.n.३ टः टा २ ठः २ ठ॥f.n.३ डः - : भजने B. M.; २ स्वरे M; ३ जो M.; ४ करौ M, ५ संगरे जीणे M; ६ कानिले B, ७ जले B; + उत्ताने M, ९. नाप M; १. "यो । ११ भुपायो M, १२ भावी M; १३ डामरे M.

·। (तद ind. नानार्थरत्नमालाकोशः डmf.१०.२ आन्दोलने च त्रिषु तु शब्दो गायके जडे ॥ ३४॥ ढः पिशाचे भये गाढे रागे पान्थे ध्वनौ च ना। ढा १; ढम् ढक्कायां तु स्त्रियां क्लीबे ज्ञाने तूर्यमुखेऽपि ढम् ॥३५॥ (२ am.f.n. त्रिवयं निर्गुणे गूढे सौम्ये सध्यापसव्ययोः । (५ . णशब्दस्तु पुमा जारे भैरवे कङ्कणध्वनौ ॥ ३६ ॥. प्रकारः कीर्तितो ज्ञाने निश्चयपि प्रकीर्तितः । णा णा स्त्रियां रजनीशय्याधनुनासाक्रियासु च ॥ ३७ ॥. णम २ण णं सरोजदले. ज्ञाने त्रिपु निस्तुषघवस्तुनि । (m_... तः. तः शब्दः पुंसिं संभोगे निश्चये कोपपुच्छयोः ॥ ३८ ।। धातुवादाविधौ चोरे करणायां तु ता स्त्रियाम् । तद् R... ३ तन्छब्दः प्राकृतार्थोत्तौ त्रिषु हेतौ . तदव्ययम् ॥ ३९ ॥ . w .par - 4000 तच्छन्दः क्रीडने तु स्याज्जल्पने विभिधानतः । तृट् पिपासेहयोस्तु म्याथः पुंस्यूमिगिरिद्रपु ॥४०॥ (थः ३ था१थम? स्त्रीलिङ्गोऽथ तरंगण्यां क्लीवे भयनिवारणे । थ.f. ३ वाच्यलिङ्गस्तु धवले श्यामले पृथुलेऽपि च । द:२; दा२ दः पुंसि दातरि च्छेदे दा स्त्रियां भांतिदानयोः ॥ ४१ ॥ दम् ४ दं क्लीबे पानवैराग्यकलवेष्वलोकने । दning भेलिगस्त्वयं मूके गृहीते द्रावके शुचौ ॥ ४२ ॥ दर्शनज्ञाननेत्रेषु दृक् स्त्री दृष्टरि तु त्रिषु । ( दृक्mfn. १ धः पुंसीन्द्रध्वनौ ध्याने श्रीदे धन्वन्तरौ घटे ॥ ४३ ।। धम् ३ धं वेश्मनि धने धान्ये बुद्धौ स्त्री धाच धिश्वधीः।(धा,धि,धी? धूनी धूर्ये स्त्री तु कम्पे वित्ते तारे युगाप्रयोः ॥४४॥ (धूi.८ संपत्तौ च तथा धूः स्याद् धूश्चैव भयाचिन्तयोः । १ कण्टके M.; २ धुपे B. M.; ३ भारे M: -RAN धू. १ शाद anima ·नानार्थरत्नमालाकोशः f. १७ नु प: २ म Nai m पुम् १२ नः१ना १ हेरम्बे नः पुमान ना स्त्री नाभौ नं ज्ञानवाद्ययोः ॥ ४५ ॥ (नम् २ नm.f.n. वध्यसूक्ष्मपरिक्लिष्टभिन्नशुन्येषु न त्रिषु। (५ निः २ नेता निश्च समाख्यातस्तरुणश्च प्रकीर्तितः ॥ ४६॥ नुशब्दस्तु स्तुतौ स्त्री स्यान्नौः स्त्री तरणिकालयोः । (नौः.२ पः पुमान्पवने चैलें' प्राकारे कौस्तभे रणे । पम् शुभलग्नेऽथं पं क्लीबे हम्नि पाः पातृपानयोः ॥४५॥ (पाः २ पा.. ३ स्त्रीलिङ्गे त्वम्बुधारायाम सुधायां संमतौ च पा । m.fm.२ पस्त्रिध्वार्ते प्रसन्ने तु पूः स्त्री पुरशरीरयोः ॥४८॥ पू:/.२ पूरणे चाथ पुं शब्दः पुरुष परमात्मनि । पायां पारिजाते च पने परिजनपि च ॥४९ ।। परिबहे परिकरे विधिविष्णुकपर्दिषु । फोझझानिल आरवादे फूत्कारे वारणे रणे ।। ५० ॥ फा ४ फास्त्रियां निष्ठुरोक्तौ च कलाकलिकुटीषु च । फUdj२ अथ स्फारे परोक्षे च फशब्दो वाच्यालङ्गकः ॥ ५१ ॥ बः १३ बः कुम्भे वरुणे बुद्धौ विक्ते संस्ये गुरौ मदे । वक्षःस्थले च बः प्रोक्तो गदायां च प्रकीर्तितः ।। ५२ ॥ विभूतिकारे कलहे पक्षिगर्भे च पणि । बा ३;ब बा स्त्रियां कार्कलीवल्लीशृङ्खल वमले विषु।।५३|| m.jn३ भः शंभौ भ्रमरे भावे शुक्लभे जलदे पुमान् । भा भुव्यलंकृतौ दीप्तौ स्त्रियां भाः किरणे गुतौ ॥५४॥(भाः२ क्लीवे तु गगने राशौ तारायां पुण्डचक्रयोः । १०लिटशून्यभेदेषु M.; २ शैल प्रकाशे कौस्तुभे क्षणे M. B., ३कामिल B. भारकोटे M., ५ विन्दो विकल्पे च M , ६ काइली B. M., . शुपी M. फः tandan Hilelon water भाई. ३ भम् ५ Indiheridonwane ·नानाथरत्नमालाकोशः भी/. १ मः - माई. ११ माind.१ - 2m. ३ Aama w यः या ११ - यद् m.f.n. - भी स्त्री भीत्यां खगे पुंसि स्थानभूम्योस्तु भूः स्त्रियाम् ।५५। (भी m १; भू.२ मः शंभौ धातरीन्द्रेच मासे च माः पुमान् । (माः m. २ मा स्त्री माने मृतौ वेलामेधाश्रीमद्यमातृषु ॥ ५६ ।। माव्ययं प्रतिषेधे च जल तु स्यान्नपुंसकम् । (मम् ? मः शिरो मा च मेध्ये स्यान्मा लक्ष्मीश्च प्रकीर्तिता ॥५७॥ प्रमातरि च माने मा बन्धने मः प्रकीर्ततः । मुः पुंसि बन्धने पिङ्गकापलाभिधवर्णयोः ॥ ५८ ॥ यस्यागे निलये वायौ यमे धातरि मातरि । या स्त्रियां यानमर्जयोः शोभा लक्ष्म्योस्तु निर्वृतौ ॥ ५९ ॥ यच्छब्दः सर्वनामाख्यस्त्रिषु हेतौ यदव्ययम् । (१ यद् या स्त्री ख्याती प्रकथने ज्यामौर्वीमातृभूमिषु ॥ ६० ॥ युर्ना दिव्याहि वह्रौ च वे व्योम्नि द्यौ दिवौ स्त्रियाम् । रः पुमान्पावके कामे ऐये वने शवे धृतौ ॥ ६१ ।। धने राजभये शब्दे रामायामानलेऽपि रः। राः स्त्रियां हम्नि शालायामाशंसायां गतावपि ॥ ६२ ।। रं क्लीब मधिरे मूर्ध्नि ध्यानव्योमोडकक्षिषु । वक्त्रे भये च त्रिषु तु विरसे त्यागतीक्ष्णयोः ॥६३॥ (३ रास्तु द्वयोर्ध्वनौ स्वर्णे रिशब्दस्तु स्रवे क्षये । (रि m. २ स्त्री रुग्जलेच्छयोः कान्तौ रुड्ना युद्धे भये ध्वनौ ॥ ६४ ॥ (रुग् m. ३ स्त्री कामिनीवापिकयोः रूस्वर्णे कामरूपिणि । and.१ me यु ३ ११ रmfn. राm.ni रुग्/. ३ रु:/.१८ - १ निर्मिती M.; २ क्षयवज्रशयन्वृतो M.; ३ घने M. B.

·नानाथरत्नमालाकोशः IN रुm.fn. m_f.ne - MONa २ w ५ BAR विः १५ fa - विद.१ श्रर्वेिशरचनाशोभा संपत्सरलशाखिषु ॥ ६५॥ वाणीलक्ष्मीलवङ्गेषु विषे बिल्वेऽप्यथ त्रिषु । (२ जटायां पूरणे स्त्री श्रीः स्रग्व्योमाङ्गे गतौ स्त्रियाम् ।। ६६ । ल: खण्डने विष्वदाने स्त्री नेते लबने तु लम् । ला १ लम् २ लो दीप्तौ लादने भीत्यां वायौ भूमावपि स्मृतः ॥ ६७ ॥ तैले नपुंसके लं च लीः श्लेषे च भयेऽपि च । वः पुमान्सान्वने वायौ संयमे वरुणे स्मरे ॥ ६८ ॥ विश्चक्षुपि व्योनि वायौ परमामान पाक्षिणि । ज्ञानवैराग्यसंबन्धपशुपक्षिमृगादिषु ।। ६९ ।। तडिजलदखद्योतशऋचापेषु विः स्मृतः । वैश्ये जने पुरीपे विद क्रमा मुसि द्वयोः स्त्रियाम् ॥ ७० ॥ (विद /. २ शो वल्मकि शिवे कूर्मे भूपे शिष्ये तनूकृतौ । शा स्त्रियां देवपूजायां शत्तौ शोभा बरेप्ययोः ॥ ७१ ॥ रमायां शं सुखे क्लीवे शास्त्रे श्रेयास मण्डले । कीर्ती शक्रायुधे स्वर्गे परोक्षे तु विलिङ्गकः ।। ७२ ॥ (१ शमव्ययं च सौख्यार्थे शिः शङ्खौ शिवशान्तयोः। (शिः ३ शीर्वाणहिंसास्वापेषु षः स्वर्गे विषये च ना ॥७३॥ (पः २ पा स्त्री रमायां ली गर्ने मोक्षावसानयोः । (पम् । मर्षणे च त्रिलिङ्गस्तु परोक्षश्रेष्ठयोरयम् ।। ७४ ॥ सः पुंस्युमासुते वायौ देहकांतौ तु सा स्त्रियाम् । ( सा १ सं क्लीवे स्यन्दनपथे थ्याने ज्ञाने निवारणे ।। ७५ ॥ . ६ शा शम् ८ शम्m.f.n. ind.१ ANSAR হালু शीः Ade Wire पा १७ पm...३ सम् SMAR MansaARINMMARNamasuate PROGRAMMYTHONETIKAMANARIAHINADARPAN साविके M २ महमले M.;३ सM.;

·सत् n.. सत् ॥. १ ? सत्सत्ये विदुषि श्रेष्ठे साधौ भवति च त्रिषु । नानार्थरत्नमालाकोशः ( १८.४ सत् क्लीबमृक्षे सूशब्दः प्रेरणे गर्भमोचने ॥७६॥ (सू २ से.१ से सेशब्दः सेवने स्त्री स्यात्सेवके त्वभिधेयवत् । (m. f. n. १ स्वm.n.१६ स्वोऽस्त्री धने पुमाळातौ त्रिष्वात्मीये स्वमात्मनि ॥७७॥ (स्व m.१, स्व .. f. n. १, स्त्रम् १ स्वरव्ययं च त्रिदिवं विदकान्तिज्वालयोः स्त्रियाम् । ( स्वर् . १० वल्के लवंगवल्के त्वक् वाग्द्वारोपमयोः स्त्रियाम् ॥ ७८ ॥. हः हः शंकरे हरौ हंसे रणरोमाञ्चवाजिषु । हा २ गर्वे प्रचेतसि स्त्री तु हा त्यागे गतिशीतयोः ॥ ७९ ॥ हम् हं क्लीबमस्त्रमुखयोः क्वणिते मणिरोचिषि । परब्रह्मामन्त्रणयोस्त्रिषु मन्मथहासयोः ॥ ८॥ क्षः संरोधे विरोधे च क्षेमदुःस्वप्नयोश्च ना। क्षा स्त्री क्षमायां निद्रायां क्षं लोबे क्षेत्ररक्षसोः ॥८॥क्षम्र स्वर inda ९ ३ हm.ni -- - अप्राचुर्यात्प्रयोगस्य लिङ्ग क्वचिदुपक्षितम् एकाक्षरेषु शब्देषु तदूचं लक्ष्यवेदिभिः ॥ ८२ ।। इति जगदुपकारिण्यामिरुगदण्डाधिनाथरचितायाम् । एकाक्षरपदकांडः संपूर्णो नानार्थरत्नमालायाम् ॥ ८३. ।। ॥ इति शुभम् ॥ वाणयोM..३ "सुखयोः M., ३. तूसानहासयोः M.

·NOTES < Verse. 1-RICT t. Hier m. jackal.' 26-For e meaning' an organ of sense 'see Amara. iii. 3, 222-223. 28-o n=12' iron.' 30-The second line here is an exact copy af Amara. ii. 3. 178. 44 -The reading #9: via: iu Prof. Zachariae's edition is incorrect, 51-Here wjes equivalent to Brie 1918, 58-The word a means parents' in general, not ' father 'in particular as given in Verse 763. of. Amara. ii. 7. 58. 66-सूत्रम् = इस्तसूत्रम् चमूकटिः = सेनापश्चाद्भागः, 67-See Ksbira. on Amara. iii. 3, 120. 79-quât = qoyat' a harlot.' 76-69901: = 19177. cf. Amara, iii. 3. 65. 82-929 means' frequent recitation of a text.' 85-7977 = 87481977. cf. Amara, iii. 3. 119. 91-3 Asia: = farigania: exit'; or 31aa:= g(: 441972 Tey. See Ksbira, on Amara. iii. 3. 55. 98-This verse is based upon the Vårttika . geguía Tagrasag 'on Panini Sutra V. 1.10. 102-For saq: = 10972: see Kehîra, on Amara 11, 7. 31. 105-वैयावृत्यकरः means a debauchee' from 4111T = Debauchery. This reading is preferable to argent07iallitas. 118-898742 = #laten víasſa: 'a halo round the sun. See Ksbira, on Amara. i. 2. 33. 121-4** *17 Taivaton , etė. - 1977 ani am i. é capital ·NOTES 81 not subject to increase or decrease.. See Ksbira. on Amara. iii. 3. 213. 140-9199 means sien or an in compounds like pu917, vis- 91R7, etc. 148-See Kshira. on Amara, iii. 3, 147-148. 175–JETTE = $1maihtyä aamia47. See Kshira, on Amara. iii. 3. 66, 18C-aimha: = The lower and bigger part of a Vina. 182-अकुष्यकम् = सुवर्णरजतादि धनम् : gold or silver.' 191-लोकधातुः = जम्बुद्वीप:-तस्यांशो भूखण्डः ( वर्षम् ), यथा भारतं वर्षम्. See Ksbira. on Amara. iii. 3. 225. 203-332 = 25zta. See Amara. iii. 3. 18. 215-7111a'a:-See Panini Sûtra, III. 2. 45. 217-The reading quale lag seems to be incorrect, 227-Here the homonym is #935 and not an as misunderstood by Prof Zachariæ. 247-Here Prof. Zachariæ takes 3792 as qualifying -41545, but aan ag what is' akshaya' i. e. fait is one of the senses of 4210%. cf. Verses 276, 350, 499, etc. for similar construction. 260-azemeans 'what appertains to or rises from anything.' 5487-à: according to Mahendra. The word WEE occurs very often in inscriptions, and means 'together with the produce of the land granted.' 263 -The word 72 ( f. °51) is an adjective meaning beautiful.' Såsvata follows Amarasimha and gives a = See Amara. iii. 3. 31. 266- means a distiller. 'See fat in Verse 24. 272-पर्यस्तिका = प्रगाढगात्रिकाबन्धः ( आसनविशेषः). 275-1989: = 541.. cf. Amara iii. 3. 63. 276-The reading of Prof. Zachariae is inconsistent with Amara. ii. 16. 3. See *y in 316; cf. aaea in 346.

·82 NOTES 281-दैत्यः = बलिसुतः, बाणासुर: See Amara iii. 3. 45. 296-संक्षेप = क्षिप्रे, यथा-पुलाककारी विपुलाशयः स्यात् 287-गिरेरङ्गे-गिरेमध्यभागे. See Amara iii. 3. 5. 308-वृक्षः = द्रुमप्रभेदः. जनपदान्तरे = देशभेदे. 315–the reading of Prof. Zachariæ is opposed to Amara, iii.3.209. 316-The first sense of क्षत्तृ is confounded with that of सूत in Verse 276. 319-वणिज् is fem. in the first sense and mascu. in the other. 327-672: = 977*: 'a die ', 7914 being mascu. in the first sense and fem. in the others. See Amara. iii. 3. 135. 848-शैलनितम्बः = The flank of a mountain. 849-कालः = षट्क्षणः काल:. See Amara. iii.343. 355-आरकूटम् = पित्तलाख्यम् - brass.' 365-cf. कोलिकाफलम् in Verse 361. 870-गजालिकम् = The temples of an elephant. 377-खलिना = कविका ' The bit of a bridle." 380-वासयोगाः-वास्यते सुगन्धीक्रियते थैर्युज्यमानभित्रैस्ते वासयोगा:. See Kshira. on Amara. ii. 7. 134. 388-There is no lacuna here as shown by Prof. Zachariæ. 395-प्रभावः = Heroism. 402-उल्लोचः कदः, चन्द्रकाख्यः an awning'. 410-The reading epeat seems to be incorrect. See Kshira op Amara iii, 1, 111. 480-समाधिस्था = ध्यानस्थः See Kshira. on A mara. p. 200. 445-For the second sense of उपाधि see Amara. iii.1.11-12 460- उद्देशपादपः-This word is explained by different com. mentators thus-(1) प्रसिद्धिदक्षः, (2) देवकुले महावृक्षोऽध्वगाश्रयः, (3) रथ्यावृक्षः, (4) चतुष्पथस्थवृक्षः. 476-स्ववासिनी = सुवासिनी. See Kshira. on Amara. ii 6.9. 479-The reading विप्रलंभ: seems to be incorrect. 508-दुर्नामक-A disease (piles) ·NOTES 83 6 514- or fot means' water,' 515-la-Pounded, from foar" gent. 559-1: = TEE, 93755, 567-A1 = TÖny reckoning.' 568-819% means a vessel filled with valuable things distributed amongst servants, etc. 576-The reading stiku gives no sense. 581-fapt = hjem' red chalk,' tirof: = ' swallowing.' 590-591fur means. resourceful.' 606-facit: = afaria: 'a libertine.' 610-31a: = 5441 “bribe.' See Kshira on Amara. Page 126. 612-aif (derived from are ) means ' a physician.' The word = is used in the sense of ſanat in Bâna's Kadambari and Sis. ii. 88. 615-71G E14 moss.' 616-19: = #244 price or value.' price or value.' gena: = शरीरमात्रम्, ako' the body. 633-कार or यात Restraint. 635-7*: a boar or a hoy.' 643-13 means ' a medicine' (wafa Tung: ). 663-tat = genních a stem.' 668-The manuscript here is very corrupt, ad ( ? ) may possibly be for at the sky' 678-99€ means ' a small-village.' 686-ay294-Skilled or skilful. 716-idra means " cutting cf. Verse 741. 722-44: = TEFT FTA:. cf. TEFX F in Amara, iii. 5. 30. 728-98935% = 54975*. composition of a literary work.' 751- means the headman of a village.' 758-5* means a miscreant, an unbeliever. 776-9 = atga: 'a mound of earth.' 779-a: = :' A donkey.' 79C-24129:--gelaag1aqin: is one of the senses of a. See Kshira, on Amara iii, 3. 242.

·84 i SOTES ON SATZ 48 निस्तुषवस्तु n. A purified thing. â gq-purified; at husk 40 ser f. Fyer Desire, 43 796 m. A loadstone the moon stone ( 4x#: ); a thief. 1 #77 m. I tortoise; a water-jat; bamboo. 77 n. Courtyard. # 171. A ram. 2 994 m. A kind of ox. 6 m, neck 6 मयु m. A kinnara; an antelope 8 चिकुर m. Hair on the head 8 af. An ornament. 9 कुलीर m. कुलीरक: A crab. 10 6810 m. A lizard (61) 19 m. A cripple with a withered or crooked main; & whitlow. 20465 n. Board; plank. 22 vit f.Small bell; tinkling ornament. 24 gram. The Turks ( al- Ways in the plural) 25 fear f. fur desire. 31 **m. An elephant's cheek; an unbeliever; a musical instrument. 35 T f. A double drum. Tigen the face of a kind of musical instrument; (तूर्य possibly तुतारी.) 48 917 m. Rampart. 51 Tiram A wedding present. 52 set f. A curve, cottage. 52 FFR m. swelling; palpitation. Fn abundance. 54 14tf. A. low sweet tone; a musical instrument with a low sweet tune; a Gunja plant. 56 g'3 m. A sugarcane (red kind ), a lotus, a white lotus. 58 mema goat; the Khedira tree 66 di n.Gold, golden coin. 66 #1617 adj. A person taking any form at will at any time, beautiful. 74 farq m. Sleep, a dreain. 75 Conn. Forbearance patience.

·INDEX (i) (शाश्वतकोशः) २ अंशु २ अंहिV. 1. २ अकूपार ३ अङ्ग (Figures that precede the words indicate the number of senses and figures that follow indicate the verse ) ५५०२अदस् ६८९/२ अन्तिक-का ५८६ ३ अंशुक ४६६३ द्रि ६२७२ अन्त्य ६६४ ३२५२ अधम ६६६२ अन्ध २९० ३८७३ अधर ३०५२ अन्न ६६९ अक्ष २६/२ आधि ८०२ २ अन्य ६७६ २अक्षर ६७२२ आधिक्षिप्त ५३४४ अपचिति ३४५ २ अग २८०२ अधिवास ५४३२ अपत्य ४१३ २अगाघ ३५६/४ अधिष्टान ४२४,७७८ ३ अपदेश २५६ ५ अग्र ९५२ अध्यक्ष ४८८३ अपभ्रंश २१९ २ अग्रजन्मन् ५१०४ अनन्त-न्ता ३८८, ३ अपवर्ग ३ अघ ३६९ ७४९ २ अपवर्जन ४८३ ३ अङ्क ६४९,७३८/२ अनय २९७२ अपवाद २२४ ४५९ ३ अनिमिष ५९८२ अपल ३७१ ३ अङ्गज ४१४/२ अनीक ६४३२ अमाङ्ग ४८८ २ अघि ३२५/२ अनीकस्थ ३४२ २ अपाचीन २९९ २ अचल-ला ५३१.२ अनु ७९९५ अपि ७८२ ४ अज ६२६,७४२/२ अनुकर्ष ३५७/४ अब्ज २१० ३ अजिर ४३४३ अनुत्तर ४५४ २ अब्द ३ अञ्जन-ना १५२/४ अनुबन्ध ६५। २ अभाव ५३४ २ अजसा ८०३/३ अनुभाव १७९/३ अभिख्या ६७५/२ अनुमति १९५२ अभिग्रह ४७८ २ अंणि ४८७/३ अनुशय ३२०२ अभिजन २ अणु ३८२/२ अनूक ६७३ ३ आभिजात २५३ २ अण्ड ७१२/२ अनूचान १२३ ५ अभितस् ७८७ ३ अण्डज ५८१/२ अनृत ७०२ २ अभिनिष्टान ५२७ २ अण्डीर ६१९/२ अनेडमूक ५४१ ३ अभिनीत ३ आति ७८२/४ अन्त ३८१,७७१/४ अभिपन्न ४६ २ आतिसर्जन ७२४१४ अन्तर ८८,७३८/२ अभिमर ४ अत्यय २४८/२ अन्तरेण ७९३२ अभिमर्द ४५२ २ अत्याहित ३५६/२ अन्तर्गत ४९६४ अभिमान १८४ ७९०२ अन्तावसायिन् ४८२ २ अभिरूप २ अट्ट ४३७ ·86 INDEX २ अयोग २ अभिशस्ति ६९९ २ अहि ६२५ ३ अभिषग २५७ २ अर्बर ६५६ २ अहिभुज् ३ अभिषव ४४९ २ अन्त् ३ अभिहार ७८६ २आ २ अभीक ५७०३ अब चील ४३३ ३ आङ् (आ) २ अभीक्ष्ण १४२३अव अह ३७०२ आकर २ अभीक्ष्णम् ७९२२अवर ६६४३ आकर्ष २५९ २ अभीषु ६९९२ अवन्तंस ४२८/२ आकलन २ अभ्यागम ३७७२अवतार ५४६/२ आकल्प २ अघ्र ६३२३अवन्दाल २३५२ आकार २५४ २ अमा ७९४ ३अवदान ३९६/२ आकृति ५ अमृत १२ ३बाध २५२३ आक्रन्द २६२ ४८९३वश्वस्त ५५४/२ आक्षेप २ अम्बिका ६३७२अवन्न ७२६/२ आगम २ अयन २३१ ३ अबोह २१२/२ आगस् ६७३ ५८९ २अवला ५७८३ आग्रह ५७२ ३ अर ५८५ २ भवबाद .. २२४/२ आचित २ अरनि ३३२।२वष्टध ३७४२ आच्छादन ७ बरिष्ट ५७७/२ आजि ५ अरुण १३२,७७३ २अवस्कर ७१७३ आडम्बर २ अरुष्कर २१५ ३व्यवहार ५४३ आतङ्क १८८ १८१३अवि ६२६३ आतञ्चन ४६८ ६१६२ नव्यन्त ३८३/२ आतिथ्य २४७ २ अर्घ्य २४६ २अशान ६३७/७ आत्मन् ६२ ६६७३अन ... २६९/२ आत्मयोनि २ आर्चिस् ६४३ २मवीय ५९१२ आदित्य ५ अर्जुन-नी १२४२ वाष्पद २४४२आहत ६३८३मस्तु ७८३ ३ आधार ३८५ ७७/२भत्र ७१९/३ आधि २७४,७४० २ आर्थन् ४७८ ३३वत्र २६९/२ानक ६९१ २ ७९१२ आनद्ध ७२९ २माह ७९७३ थानत ७०४२अहा ४९९ २ आपन्न ३ अर्क २ अर्घ २ अर्चा २ अति ७ अर्थ २ अर्थ्य २ अर्दित २ अर्घ ·INDEX 87 ३२९२ उदूढ २ आपात ५५५/३ आस्था २३६ ५ उत्थान २ आति ६६८/२ आस्पद ७२३३ उत्थित २ आप्लुत ५५६२ आस्य ४८५२ उत्पतन ५५१ २ आमील ७०१३ आहत २६९२ उत्सर्ग ३५८ २ आमोग ६१७ ४ उत्सव २६२,७५२ २ आमिष ६१०२ इज्या ६५२२ उत्सेध ६२५ २ आमोद ६१७/२ इतर ७१४४ उदक्-च १३९ ३ आयति ३९५,७४९ ४ इति ७८८ २ उदर्क ३४७ ४ आयस्त ४९२/२ इन ५९६ २ उदार्चस् २ आयोग ५०५/३ इन्द्राणी ९२३ उदार २६५ २ आयोधन ४८६/२ इन्द्रिय ७१३२ उदास्थित ५३७ २ आरम्भ ४८०४ इरा ३०२२ उदित ७२६ २ आरात् ७९५/२ इरिण V.I. ३५२२ उदुम्बर १७२ २ आराधन ३५४/४ इला ४३० ४ आरोह ३१८,७७०/३ इष्ट ४५९,७५३ २ उद्ग्राहित ५८५ २ आर्तव १५१.२ इष्टि ६४७२ उद्घात ३ आलि ४१२/२ इष्वास ३५५/२ उद्धरण ४४६ २ आलोक ७३३ २ उद्धान ७२९ २ आपाप ३५०२ ७९७२ उद्धृत २ आबिद्ध ६२४२ ईरण ३५२३ उद्यान ४३८ २ आवशन ५८७ ईश २ उद्वान V.I. ७२९ २ २ आशय ३ उन्माथ ३९७ २ आशा ६८०२ ईहा ७०३२ उप ७९९. २ आशितंभव २१५/२ ईहामृग ५२०२ उपकार १५३ २ आशिस् ३ उपक्रम २०२ २ आशुग ६७९३ उग्र १८४/२ उपगम ३६२ २८४/२ उचित ४९७२ उपग्रह २४५ ३ आपात ४५१ ३ उच्छ्रित ३०३२ उपताप ३९२ २ आस् (आ:) ८०४२ उडुप ६७६ २ उपधि ३५९ ३८४२ उत ८०१३ उपनिषद् २आसार ५३५२ उत्कट ७०९/२ उपप्लव ६२२ ३ आसुतीवल २६६२ उत्कलिका ५१९/२ उपराग ५८७.४ उत्तर १६० २ उपल ६०८ { ईश्वर ·88 INDEX २३९ ७२० ८०२ ४१२ २२६ ३८४ २ उरस् ३ उपलब्धि ३३८/२ एत ६२१२ कन्द २ उपस्थ ७१७२ एनस् ७१४२ कपाल ३ उपस्पर्शन ३७८,७३६ २ एव ७९६२ कपोत २उपहर ३३५२ एवम् ७९६२ कबन्ध २ उपाधि ४४५ ३ कम् २ उपासन ३०६ २ ऐरावत ११३२ कमठ २ उपाहित ५३३ /२ ऐरावती १२०४ कमल-ला २ उपोद २ कम्बल २ उमा ६३८/२ ओघ ६६०३ कम्बु २ उररी ७८५/४ ओजस् ३९१/४ कर ६२६,७३६ ६२९ ३२२,७५७ २ उर्वरा ५१३ २ औशीर ४४४३ करट ६२५,७५८ २ उल्लाखत ५११ ६ करण ३६,७६८ २ उषस् ५७२६ क १९९,७७१,२ करम २२० २ उषा २२९४ कंस १४४२ करहाट ४१३ २ उषित ७२६३ ककुद्-द ४४१ २ कराल ६८८ २ उष्णीष २५८/२ ककुभ १८०३ करीर २ उत्र-स्रा ६२९ ६ कक्ष-क्षा १२९,७७१/२ करेणु ३ कक्ष्या ४०३/४ कर्कश ४१५,७५० ६६५ ३ कङ्कण ५२८/४ कार्णिका ७८५४ कञ्चुक ५६८/२ कर्बुर ६२१/२ कञ्चुकिन् ७०६/२ क' ६७२ २ ऊर्णा ४२७५ कट २३७७ कल-ला ५१,७५७ २ ऊर्णायु २०५३ कटक २८७ २ कलकण्ठ ३३३,७६२ २ कलङ्क २ऋक्ष ६०३ ३ कण-णा २ऋत ६३३/३ कटक १८१/२ कलधौत २ ऋतु १५१ ३ कण्ठ ४८९.२ कलहंस १७६,७४७/२ कदम्ब ७१९/४ कलाप २ ऋषि ७१९/३ कदली ४९५,५०७/२ कलि २३३/२ कालिग २३१ ३ एक ४१९ कनिष्ठ २ कलित |३ २ एकाग्र २३० २ कलुष २ऊति २ ऊरी २ ऊर्ज ५ कटु ४ऋपम - २ कट्ठ-दू रकनीयस् ·INDEX 89 १०९२ कुकूल ६२८ ३ केतन ४ कल्क ३३६/२ काव्य ६३४/९ कूट ८१ ५कल्प २०१/४ काष्ठा २१२३ कूप २६० ३ कल्पन-ना ४९८ २ किंशारु २५८/३ कूर्च ३९९ २ कल्माष ५५२६ किम् ४१६,७९९ ३ कूल २७०,७७६ ६ कल्य-ल्या २४ २ किमुत ८०१ २ कृच्छ्र ३ कल्याण २४७/२ किल ८०३ २ कृत ६४८ ४ कवि-बी ३७७,७७२/२ किल्बिष ४४८४ कृतान्त ३ काशपु ८९२ किष्कु ४३२ २ कृतिन् ६६० ३ कश्य ५९२ ३ कीनाश २००४ कृत्य-त्या ४४७ ६ कषाय ५४४,७६८ ३ कील-ला ७०९,७६६ २ कृपीट ७२३ २ कष्ट ६८९२ कीलाल ६५०२ कृमि v.l. ६९३ २ कांस्य १४४३ कु ७९८ २ कृषक ६१० ३ काकिणी ३०९ २ कृष्टि ७१० २ काकोल ४१२ २ कुञ्ज ६०५८ कृष्ण-ष्णा २८,७७५ २१३ २ कुट ४४० ९ काण्ड ५२,७६१३ कुण्ड १०७/३ केतु २४९ २ कात्यायनी ११५ २ कुण्डलिन् ५०५४ कुतप १०२/२ केशव ४२१/२ कुथ २कान्तार ७२८/४कुमार १६६२ कोक ६२२ ६५९/२ कुमारी ३२४२ कोकनद ५४० ५४० ४ कोटि ४०३ कामम् २ ६८२ ३ कोण १७८ ४९०,७४८५ कुल ४७६,७६५ ३ कोल ६३४२ कुलाय ५१९६ कोश २८९,७५३ ३ कारण ७१५,७८० ४ कुल्य-ल्या ३४३,७६४ ३ कोष्ठ ३३७ २कारा २७२ ४ कुश-शा-शी ३३७ २ कौक्कुटिक ३७२ २कारि ५२० ४ कुशल ४३९ २ कौतुक ३ कारिका ४२७२ कुसीद ५७३ ३ कौपीन ४०१ ७११२ कुसुम १५१ ३ कोलीन १०८ २ कामुक ४६६२ कुसुम्भ ३२१ २ कौलेयक ४७७ ३६७/२ कुहन-ना ३८६ ४ कौशिक १८३ ४ काली १५६,७५५/२ कुहर ७२०२ क्रन्दन २२४ २७६ ३ केवल AN #institute M ६५७२ कैतव ·90 INDEX ६९३ ३ खेट ३ क्रूर २ कोड ३ क्षत - ३ क्षिति २ क्रव्याद ६४८ ३ खलु ७८५ ४ गुल्म २ किमि ४०६३ गुह-हा २२७,७५४ १० क्रिया २ गुह्य २९१/२गञ्ज-जा ४०४२ गृह ६२८ ६३५/२ गडु ७१७/४ गृह्य-ह्या २ क्लीब ६००४ गण १५८!२ गेय ४ क्षण २२८२ गाणका ६४१ /२ गैरिक ३१६२ गण्डूषा ३२९/१० गो ५ क्षम-मा २५२४ गति ३३२३ गोकर्ण ३७९,७४२ ४ क्षय २६१३ गद-दा ५२६ ५ गोत्र-त्रा २ क्षवथु ६६२३ गन्ध ३३६ २ गोधा ३ क्षार ६८४,७४४ ३ गन्धन ४३६३ गोप २७८ २ क्षारक ५१२/५ गन्धर्व १०१/२ गोपति ५७४/२ गन्धवह ३८९ २ गोपुर २ क्षीर ६३२२ गरुत्मत् ६०९/२ गोप्य २ क्षुण्ण ६८६ २ गर्जित २२६/२ गोमुख ९ क्षुद्र-द्रा ३०३ गर्भ ३९६ ३ गोलक ३८३ ६७०/५ गव्य-व्या २१ २ गोविन्द ४ क्षेत्र २३८/२ गहन ७२५/२ गोष्पद ६१३/३ गहर ६५६,७५५/४ गौर-री १३४ ४ क्षेत्रिय ७१.२ गाङ्गेय ६९८ २ ग्रस्त ५२४ २ क्षेप गाण्डीव २१० २९२ ४ ग्रहण २०७,७६१ २ क्षोद ६७८३ गात्र ९६२ ग्रहराज ४ क्ष्वेड-डा १३५/२ गाथा ६९०३ ग्राम ४ गिरि ५८१ ४ ग्रामणी २१७,७५१ २११/२ गिरीश ३ खग ५९६,७४१/२ गुच्छ २२२२ ग्राह ७१८/२ गुजा २ खनक ३५१/४ गुड-डा ४६७३घटा ३ खर ७२२,V. 1.७७९ १० गुण ६,७४९ २ खजूर ७०१ ३ गुप्ति ५९३/२ घनरस २७५/६ गुरु २५/३ घनाघन २ क्षेत्रज्ञ २ गाण्डिव ७१९ ३ ग्राबन् WAR ·INDEX 91 ४ धर्म २ घृणा २ घृत ४९३,७३६/२ चेल ६३७/५ जाति ६६४२ चैत्य ४६०२ जामि ६६८ ६३२ २ चोक्ष ६५०५ जाल ४२१,७५२ ४ घोष ५८०,७७५/२ चोद्य ५८८/२ जिगीषा २ जिन १४९ ७९०२ छद ७०७/३ जिष्णु २४३ ९ चक्र ६०२ छदन ७२१ २ जिम्ह २ चक्रिन् ५९५२ छन्द ६७६/२ जीमूत ६०८ २ च? ३३९३ छन्दस् ४०२४ जीव-वा ४६९ २चन्द्र १६१/२ छन्न ७२७२ जीवक २८५ २ चन्द्रहास ४८२/२ छल ६७५/२ जीवन ७२४ ४ चपल-ला ४७३,७६८४ छाया ४७०,७७३ २ जीवातु ६४३ २चय ३९३२ छिद्र ५८४ २ जीवितेश २चर ६३५/२ छेक ४८६ २ जैवातृक २५० ३ चरण ३२५,७५९ २ जोषम् २चराचर २९६/२ जगत् २९६२ ज्या ६२९ ६८८४ जगती ज्यायस् २ २०४ ३ चर्चा ६७४,७५४ २ जगल ३२२ २ चर्मर ६४९।२ जघन ४२९४ ज्योतिस् २चषक २४५ २ जघन्य ४२२२ ज्योत्स्ना १९२ ६७९,७४७/२ जघन्यज ७११२ ज्वलित ४७४ ३ चिकुर ६४९,७३९ २ जटा ४११ २चिति ७२१२ जठर ३२६/२ डिम्ब ६५८ ८ चित्र-त्रा १७,६६८/२ जनपद ६९४/२ डिम्भ ६२२ २ चित्रक ७०७७ जन्य ५८,७६३ २ चित्रभानु १९८/२ जम्बुक ६१२/२ तक्षक ७०२ २ चिपिट ५१५३ जम्भ ६१४,७६४।३ तत २ चिरिण्टी ४७६२ जयन ५१५५ तनु २३६ २ चिल्ल १२८२ जया ६५२ ७ तन्त्र ४१,७५० २ चिह्न ६५५/२ जर्जर ५०९/२ तन्त्री ४२६ १२८/२ जल ६३४२ तन्द्री ६३९ ७२१२ जाङ्गल ४६१/४ तपस् ६३०,७७८, ३ चूर्ण ३८०,७७२/२ जात ज्येष्ठ , २ चुल्ल २ चूडा ६८० TA ·92 INDEX ४५ ४ तमस् २८८ स २७७ ७३१ २तरस् २ तर्प ५४८ ३२७ १६९ २ तपस्वित् ५०७/२ तृणता ७११३दाय २२५/२ तृष, तृष्णा ४३३२दायाद २ तमिस्रा ३३१ ४ तेजस् २०४,७४७ २ दाव तमोनुद २ तोक ४१३ २ दिग्ध ३ १४६ तमोपह २ तोक्म ३९०२ दिब् २ तराण ७१२२ तोदन ७२३ २ दिबाकीर्ति ३ तरल २८७२ त्याग ३५८ २ दिवौकस् ६९४ २ पु ६४१ २ दिष्ट २ तस्विन् ३८१ २ त्रयी ६८७२ दिष्टि २ तरुण ७२७२त्रास ६१५२दीत ३ तर्क ५८३ २ त्रिंदिव ४३३ ४ त्रुटि २३२ ३ दुन्दुभि ३५२ त्रेता ७०७ ३ दुरोदर २ तलिन ७२९ २ त्वच ६५८२ दुर्गति २ तालिम ६२३ २ त्वष्ट्र ४३५ २ दुर्भात ३ तल्प ३७५.२ विष ६३१ २ दुर्वर्ण २ ताम्र ६ तार-रा १४१,७४१/३ दक्ष २ तारक-का ४२०३ दक्षिण १३० ४ दृश् २ ताय ६०० ४ दण्ड १७८२ हपद् ४०,७७६ २ दन्त तावत् ७८९ २दम ३ तिक्त-क्ता ५५१ ३ दर २७१/२ देव ८०४ २ दर्श १२६३देवन ४ तिलक ३९८,७४० २ दर्शक ५८६२ युति १९८ ५ दर्शन १६८,७४४ २ गुम्न १७०२ दल ९ तीर्थ ७९ २दव २८८२द्रब २ तु ७९७२ दशमीस्थ १५७ २ द्रविण तुला ४३२३ द्रव्य २ तुषार ६११२ दस्यु ૨ तूपर ४०४२दाक्षायणी १९३ २ द्रुम २ रतूब ७१६,७४१ ३ द्रोण २ दुर्बिध ७१८ ४ ताल २ तिरस् २९३ ६२९ २ तिष्य ५ तीक्ष्ण v.1.

·- ३ {द्विज न्मन ६७७२ नत ४८०४ ननु - ४८३ ३६२ ५२३ २८४ ३५३ ६९० ३१७ ४५३ ३५९ १६८/९ ध्रुव-वा ७१२२ ध्वज ६५८ ६०३ २ निमित्त INDEX 93 ४, ७४३ २ निपाक २द्वापर ६०९ ६८२ २ निभ १५०२ ध्वाङ्क्ष ३ द्विज ७२४ ६२७ २ नियति द्विजन्मन् ६८१ २ नग २८० ४ नियम ५८० द्विजाति २ नग्न २ द्विजिट्ट ४९४.२ नियामक ५७०/२ निरसन २ द्वितीया ७८८/२ निरस्त ३ द्वीपबत्-ती ५७३/२ नन्द्यावर्त ५०१/३ निराकृत ३ नभस् ६३०,७७८/२ निरूपण २धन ६६७/२ नर. ७००/२ निरोध २ धनंजय ७३३ /२ नरेन्द्र ६१२/२ निर्ग्रन्थक २ धनपति ६२१३ नलिनी ७२०/२ निर्देश ३ धन्वन् ४४२/२ नाक ७०५/२ निर्याण ३ घर-रा ५४५४ नाग १७२३ निर्यातन ९धर्म ४९,७६०३ नाडी ३४९ ४ नियूह ३ धर्मराज १४९,७६३ २ नाना ८०४ ४ निर्वाण ४०९ ४ नाभि ५०८,७४४ २ निर्वासन २२५ ५ नाम ७८६ २ निर्वृति ४ धवल-ली ४६४,७६७ २ नालीक ७०० ३ निवेश ७६.३ नाश ४४७/३ निवात ४२५२ नासा २८९२ निवेश ४धामन् २१४३ निकाय १११/२ निशमन ३९५ ३धारा १४३/२निकार ५८२/२ निशान्त ६८६ २घावन ६९५.२ निकृत ४७९२ निःश्रेयस् ७३१ ७९८/२ निकृति ६९९२ निषङ्ग ६८७ २ धिषण-णा १९५/३ निगम २५६४ निषध ५९२ ४ धिाण्य ३२० २ निग्रह ३८९६ निष्क ३ धीर ६१९,७५४.२ निज ६७७२ निष्क्रम ५७७२ नितम्ब ४२९५ निष्ठा ३ धूमकेतु १९९ ३निदाघ ४९३ २ निस्-निर् ८०१ ३ धृति ६४७,७५१, २ निधन ६९१/२ निसर्ग १६७ २ धेनुका ६९३ २ निन्दा ६५७२ निस्तरण १५० ४३६ ३१० १३ ४४६ १७९ २ घर्षण ३ धव २८६ २ धिक ·94 INDEX ४ नेत्र २ नैगम २ निस्त्रिंश ६८३ २ पयोधर ६१०४ पलाश २ निस्सरण ४५४,७६४ २ पलाशिन् ३ निहनव ३१५/२ परम ५३६ २ पलित २ नीड ५१९ ६ परंपर-रा ३१२,७५३ ३ पल्लव ६९२,७४७ २ नीलकण्ठ ६१२२ पराक्रम ५९९२ पलि २ नीवी १२१३ पराग २३२२ पवन २नु ७९९२ पराभव ६२४ २ पवित्र ६४२ २ नूनम् ८००२ परायण २४०५ परिकर ५७ २ पश्चात् ४४८३ परिगत २न्यक्ष ६८८५ परिग्रह २ न्यग्रोध ६४८३ परिष ३३४ २ पाताल २ न्युड्ख ३३९२ परिधि ४००,७४८ २ न्युज ४६१/२ परिवह १८२,३२५ ३ परिभाषण १२२२ पारायण २ पक्ति २ परिमल २ पक २९९२ परिवाद ५०१२ पाणि १६१ ७०,७७० (परिबाप! २ पक्षति २४२ परीबाप ४ पक्ष्मज् ४१६,७६९.२ परिवार २ पङ्क ७३४/२ परिवाह पिचण्ड ३ पक्ति ४०७२ परिवेष ३७१,७६४/२ परीष्टि २६४३ परुष ५१६,७६७/२ पिण्डित ९ पण ६८,७५१/२ परत ३०९/२ पिण्याक , ४ पतंग १७१३ पर्जन्य १७३,७६५/२ पितामह २९४२ पर्ण ७२८ २ पित्सत् ३९९/२पर्यटक २७२/२ पिनाक ३ पत्रिन् २२३/४ पर्याप्त २४८ २ पिपतिषत् ३७,७७३२ पर्याय ७३१३ पिप्पल ६८४ ४ पर्व ५६ २ पिप्पलक ७ पद्म-पद्मा ८, ७६०२ पल २पयस् २९५/२ पिशुन २ पिचिण्ड ३ पत्ति २ पद्धति ·INDEX 95 २ पीडा २ पीति ४ पीलु २ पुंगव ४ पुण्डरीक ३ पुण्डू ३ पुण्य २ पुद्गल २ पुनर ३ पुरस्कृत ४ पुरस्तात् २ पुरुष ३पुलाक ८ पुष्कर २ पुष्प २ पुष्य २ पूग २पूज्य ४८७२ प्रकर १५३ ५ प्रतिसर ६९२३ प्रकाण्ड ३७८ २ प्रतिहत ३०८२ प्रकार ६८१ २ प्रतीक ५७४ ७१३३ प्रकाश ६४४ ३ प्रतीत ३२८ १४ ५ प्रकृति १६७ २ प्रतीहार ६६२ ५४६/२ प्रकोष्ठ ४४५ ४ प्रत्यक्-च २००२. प्रखर ५१४७ प्रत्यय १४८ ६१३२ प्रगाढ ६८५ २ प्रथम ७९५६ प्रग्रह ७४ ३ प्रदर २७९ ७१०,७५७/२ प्रगाह १८९ २ प्रदोष ७०४ ३४२२ प्रजा ६४२ ४ प्रधान १८३,७५० ७८९२ प्रज्ञा ५३५२ प्रपञ्च ३८६ ७८७.२ प्रज्ञान ६९७३ प्रभव १४५ ७०३ ३ प्रणय ३२७५ प्रमाण ३८ ३७३.२ प्रणाय्य ४१० २ प्रमुख ३३० २८६/२ प्रणिधि ७१८/२ प्रयोजन ६४० ७८/३ प्रणिहित ५२९३ प्रलय ७०५/३ प्रणीत ३६३।२ प्रवचन ५५८ १९८३ प्रति ७८१२ प्रवचनीय ६९८/२ प्रतिकृति ४९२४ प्रवण ४४३,७७६ ७१३२ प्रतिक्षिप्त २९६३ प्रवाल १७७ ५६८/५ प्रतिग्रह ७२ २ प्रवाह ५५५ ४३७.२ प्रतिघ ६१८२ प्रविदारण ५५३ ७९२ ५ प्रतिपत्ति ३९८,७५१ २ प्रवृत्ति ६९४ ६०३२ प्रतिपद् ६५४ २ प्रवेणी ७३२ ५१८/२ प्रतिपादन ५७९२ प्रसर ७३० ३८७२ प्रतिभय ४७७ ५ प्रसव ६४,७३७ २१९२ प्रतिमान ५३७ २ प्रसव्य ४९३ ७१४ ३ प्रतियत्न २६४२ प्रसिद्ध ३४७ ६०२/२ प्रतिशिष्ट ५६३ २ प्रसू ७१५ २४४२ प्रतिश्रय ३१०२ प्रसूत ५०४ ९७/३ प्रतिष्कश २९४ ३ प्रसूति ४१३,७६६ ९८/२ प्रतिष्ठा १९०२ प्रसून ६५४ २ पूर्णपात्र पूर्व २ पूर्वेद्युस् २ पृथग्जन २ पृथुक २ पृषत्त २ पेचक २पेशल २ पोत २पोल ३ पौरुष ४ पौरुषेय ·96 INDEX २ प्रसृत ४२८२ भास् ४५७१३ बभ्रु २२३ /२ भर्तृ ६२४ २ प्रस्तर ६०२/२ बर्ह ६०६/२ भमेन् २ प्रस्थ ६७५ २ बर्हिस् १६२,७४९ ४ प्राक्-च १३९८ बल २३ भव्य ६४६,७४६ २ प्राक ७९५/५ बलि १८/३ भाग ६४५,७८० ३ प्राण ४००२ बल्लव ६९१२ भागधेय २ प्रादुस् ८०३ २ बहु ५६६३ भाग्य २ प्राध्व ४९९ ५ बहुल-ला १६४ भाण्ड २१८,७६२ २प्राप्त ६०९३बाण २८१२ भानु २ प्राप्तरूप ५४४२बादर ३६१/२ भार ३ प्राप्ति ६८४ २ बाधा ६७० १३भाव ४८,७५६ ४ प्राय २२९२ भाबित ३ प्रार्थित ५३९,७८० २ बालिका २ प्रासाद ५४८/२ बालिश ६०८२ भास्वत् ७०२ २ प्रियक ३८०,२ बाष्प ६५६४ भिक्षा २ प्रियङ्गु ६८२ २ बिन्दु ६४८/२ भित्ति ६४७/३ बिम्ब २०८३भिन्न ६६६ ३ बीज २ प्रेत ३०९४ बीभत्स ४३४,७७७२ भीर १४९२ भुजंग ७३२२ बुध ६०० २ भुजिष्य ७१५ ४ बृहती ४२०,७३८२ भुवन ५२६ ५ ब्रह्म ४७,७३७ २ ब्रह्मबन्धु ३७४६ भूत ३९७,७७४ २ प्लबंग-गम ५३२ २ ब्राह्मण्य ५८२१२ भूतात्मन ६८७ २ प्रति ४४२,७६९/२ भक्ति ११ भग ७२४ ७८४ ३ भगबत्ती ३९२२ भूमि २बन्ध ६४.३भड्ग-गा २५५/२ भूमिस्पृश् २ बन्धकी २९८/५ भद्र-द्रा ४९१,७४३/२ भूयस् २बन्धन ६६३/२भर ६७२/२ भूरि २ बन्धुर २९५/२भरण ७०६२ भृग २ प्रीति २ प्रेक्षा २ प्रेमन् २ औष २ प्रोक्षण ·INDEX 97 . Nitmentimilas- ६११ २ यन्तु २ मञ्जुल ६१/२ ययु २ मति ४ मार्ग २ भृति ६४७ २ मलय ४९१३ मेखला ३४८ ३ भेद २६७२ मल्ल ७१६ ३ मेचक ३७० २ मेल ६५० २ महत् ६४४ २ मैथुन ६२३ ८ भोग ६९, ७६९ २ महस् ६६७ २ मोक्ष ४८१ २ भोगवती ५३१३ महाकाल ५८४ २ मोह ६४९ ४ भोगिन्-नी १०५ २ महामात्र ३७९ ३ मौल ३८२ ३ भ्रम ७३०, ७६०२ महासेन ३१८२ म्लिष्ट ५२४ ६८७ २ महिषी ६३९ २ भ्रातृव्य ६१६ ३ मागध-धी ३२१ २ यक्ष ६२१ २ भ्रूण ६८२,३ माणवक २८५२ यति २ मातङ्ग ७१७ ५५९ ३ मातृ ४७३ ३ यम ११७ ४ मणि २३ ८ मात्र-मात्रा ५७१ ३ मण्डल ५४९ ३ माघव ४५७२ यातयाम ३०३ ६५१३ मान १९१.२ यात्रा ३ मत्सर ३२, ७४० २२०२ यादसांपति २७० ३ मद ६३३, ७५९ ३ मार्गण ६८०, ७४५ २ यान २मदकल २२७२माल्य ४ मदन ५०३ ३, ७७९ २ मिथस् ७८९ २ मधुक ४५३ २ मिथुन ३६४,७५८ २ मधुर ६३३ ३ मध्य ६७४, ७४६ ३ मुख १८६८ योग १००,७६९ ५मध्यम-मा १४७२ मुण्ड ५९८ ३ योग्य-ग्या ५९० २ मूढ ६०५२ योनि ६६० २०९, ७३६ २ मूच्छित ६२० २ मन्दिर ६६६ ३ रक्त २३४,७७६ ३ मन्यु ३७६ २ मूर्धाभिषिक्त २७३ ३ रङ्ग ४५८ ३ मूल ७२८,७४२ ३ रजत १७१ ६८१ २ मूल्य ६५३३ रजस् २७४ २ मरुत् ३३१,७७४ २ रण २ मर्यादा ६५२२ मृत ६७४ ३ रति ७००,७५४ ३ सल* ६९२, ७६६ २ मृदु ६६३२ रत्न ६५४ ५४२/२ मित्र २७७२ यापन ७०४/२ याप्य ८००४ यावत् ६२३ ४ युग ४८१ २ युत ५९९२ मुक्ति ३ मयूख ·98 INDEX 0 ४ राजन् २ राशि ७२६२ वर्जन २रिष्ट ३ रथ्य-थ्या ६७४,७५९२ लक्ष्म ६६८/२ वनस्पति ११२ २ रन्ध्र ५८४३ लक्ष्मी १६२/२ वनिता ४६२ २रमस ६७८२ लक्ष्मीपति ५६९/२ वपा २ रश्मि ६४४ ५ लघु ३०१,७६८/२ बपुस् १० रस-सा ३३,७७७ २ लङ्का ६५४४ वप्र २६७ ३ रसन ३५४३ लता ४७५,७४३ ३ वयस् २ रहस् ६९७२ लभ्य ६३६५ बर ३९,७३७ २राका १९६९ ललाम-मन् ८० २ बराड्ग ७२३ ४ राग ५४९ २ लव ६५१२ बराटक १८० २६८२ लालस ४६०/२ बरिष्ठ ३ राजीव ४५६२ लालाटिक ३७२२ बरीयस् ८राम-मा ७,७६३३ लिङ्ग १६५३ वर्चस् ६२७ ६४५/२लिस २ राष्ट्र ६७३/२ लीला ६३९/१०वर्ण ३४,७७३ ७०८/२ लुब्ध ६९५/२ वर्णक ३ रीति ३५५,७६१ २ लूता ५७९/२ वर्तक ३ रुचि २०८३ लेख-खा ५५३/२ वर्तमी २रुजा ७३४/२ लेप ६६९/३ वर्ति ६६३२ लोक ६४२ २ वर्त्म ७१५ ८२/२ लोहित २३४/२ वर्धन ३रून्य १३३.२ लौहित्य ३८२/३ वर्ष २४१ २ वर्षाभू ७०७३ बंश २७३/३ वर्मन २ रोक ७०५३ वक्तव्य ३४९/४ बलज-जा ७२० २ बज्र ६४१५बलि १८ ३ रोदस्-सी ७१८/२ बलभ २ रोहिणी ७२२३बडबा ५०९,७५५.९ बदा-शा ५०,७३७, ४ रोहित १७४,७४२ २ बाणिज् ३१९ ७६७ २ रौहिणेय ५६०२ बतंस ४२८३ बसति ६६२,७६२ ४ रौहिप ४०८/४ वत्स २११७ बसु ९,७६५ २ बदान्य ६६८/२ वह ३ लक्ष ३३५ ४ वधू ३४३/२ वा ३ लक्षण ६५९२ बन ६३१३बाच्य ३ रेवती २ रोदन ९० २ बञ्चुक ६८४ ·४५२ २बातूल २ वारि ३ वार्द्धक ६ बाल INDEX 99 ३ वाजिन् ६०४,७५६/२ विद्रुम ५६२ २ विश्वकर्मन् २बाडव ६६४ ३ विद्वस् ६६९,७४५ २ विश्वस्त-स्ता ५२५ ३ वाणिनी ४२६/२ बिद्ध ५१८/२ विष ६३१ ३२४ ५ विधा ४०१ ५ विषय ९४ ३बान ३५७,७४६ ४ विधि २५१ २ विषयिन् २५१ ५ वाम-मा-मी १८९, २ विधु ५९५/२ विषाण ४१७ ७८० २ विधूत ५७७ २ विषाणिन् ५८८ ३ वामन ५४२/२ विनायक १४९ २ विष्कम्भ ५५४ २बार ६०४ ५ विनीत १९,७७७ ३ विष्टर २५५ ३२३ २ विन्दु ६४८ ४ विष्टि २ वारुणी १९२/२ विन्न ७३३ २ विस्तार ८ वार्त-" २९,७४८ २ विपणि ३२५२ विस्मय ६०७ ३६१५ विबुध ४१४२ विहनन ४६३ २२९,७४०२ विभावसु १९८/२ विहायस् २बालक ५६१ २ विभु ६८६ ३ बिहार ३ बालिका ४२८,७५९२ विभ्रम ६३९ २ बीचि ६६७ २ बाशिता ७०१/२ विमान २०५३ बीत ३५८ ४बाह २८१,७७०३ विरोचन १४६४ वीथी २ वाहिनी ६५५/२ विलग्न ६६१२ वीर ६९७ २ विकट ५२२३बिवध २४९ २ बीरुध् ६५२ २ विकार ६९०२ विवर ५८४ ३ वीर्य २०४ २ विकाश ६१४२ विवश ५३३/३ वीवध २ विकृत ४६८/२ विवस्वत् ५९६ ३ वृजिन २३८ २ विक्रम ४६५ ३ विविक्त ४०५/७ वृत्त २ विगत ६१५/२ विश् २८३/४ वृत्तान्त २७५ ३ विग्रह ३१९२ विशद ६९१/२ वृत्ति ६९४ २ विच्छिन्न ५२२ २ विशारद ६२३ ३ वृत्र ६२७ २ विजृम्भित ५८३ ३ विशिख-खा ४९७, २ वृथा ३ विटप ७६७२ वृद्ध ३ वितत १९७२ विश्रब्ध ५९१ २ वृद्धि ७१० ५बितान ४०२,७७१ २ विश्रम्भ ४६७३ वृन्दारक ६९२,७७४ २ विश्लेष १७०,७४५ २ विदारण ५२१ ३ विश्व ६०७,७७५२ वृषभ ६२० २४९ * १५९ ३ वित्त ५८९ ६ वृष ·100 INDEX २ वृषाकपि ५९७/२ शंसा २ वृषाकपायी ६३७२ शकल २ वृष्णि ६६१/२ शकुन ३ वेग २७९/२ शकुन्त २ बेदना ३४८/३ शक्ति ३ बेधस् ५९५,७३९/२ शक ४ वेला ३९४,७३८/२ शकरी २ बल्लित ७०६/२शका २ वेश ७०२३ शकु २ वेष्टन ४९५३ शस्त्र ३४६२ शतपल २ बैदेही ५६९ २ शतहृदा २ बैशाख २व्यक्त २व्यग्र ६४२ ३शम्बर v.1. ४ व्यन्जन २ व्यतिकर ४व्यलीक ३१३२ शध्या २व्यवाय ६८१४ारण ५व्यसन ६७२शरद ३ व्याड २८२ ३ शर्करा ३व्यायत ७३४,७५८/२ शल्क २ व्यायाम १९३३ शल्य ३ व्याल v.1. २८२/२ शश्वत् २व्युत्थान २ व्युष्टि ६७९,७५६/३ शाखा ६८९२ शाण ७३३/३ शारि ५०२,७५६ ७३४ २ शाङ्ग ४८१ ५२७३शाल v.1. २९३ ४९४,७६७ १७५ ३ शालातृक v.1. २८३ ७२५,७७२ २६६२शास्त्र ६६३ २ शिखण्ड ३८५ २ शिखरिन् २०३६ शिखा २३०४ शिखिर २०१ १२०२शि २०२३ शिपिविष्ट ४०५३ शिल-ला २८८ ३६४२ शिलीमुख ६०६ १६८ १ शिवा ७२८३ शिशिर ४१८ ३ शिशुक ६०१ २ शिशुमार २ वैदेहक ११,७७९ ६२८७ शुचि २९०२ शुण्डा २ व्यूह ११९ ६६१ २ शुभ्र २व्रज्या २ व्रतति ६५५२ शान्ति ६७१२ शाप २ शार ३६४३ शारद ७२७ २ शुभूषा ५९८२ शुपि - ३ शंबर २१७/३ शुषिर v.l. १८५ ·६ ३ ३ २ समावय श्याम संख्य ६९८/४ संस्थान INDEX 101 ४३९/२ समर्याद ४८४ २शूल ६०१२ संहर्ष v.1. ५६०२ समाघात ६९५ ४ शृङ्ग ४०६,७७२ २ सकृत् ८०४४ समाधि ३११ २ शृङ्गार ३४०२ सखि ६७८४ समान २ संकीर्ण ६२० २ समापन ७३, ७४३ २ संकुल १६४ २ समाहित ४३० ३ शोण २३४ (संख्या) ३१४ ५३८ ३ समिति ४७४ ३२६ श्यामा ५ संगर ६३.२ समुच्छ्रय ७०४ २ श्येन ६०३३ संग्रह २६० ३ समुदय २८० ६७०२ संघर्ष ५६०२ समुन्नद्ध २५३ ३ श्रवण ५४७/२ सचिव ६२४ २ संपद ५३० ४२५.३ सजन ५१६ ३ संपराय ४२३ १६२/३ संज्ञा ३०७२ संप्रयोग ६८३ २ श्रीपर्ण ३०४२ संबाध ६१४ ३ श्रुति ४७०२ सती ६५३/३ संभव २२ २ श्रेणी २४६२ सत्तम ३९०२ संभोग ३ श्रेयस् २०६४ सत्र २९२ ३ संभ्रम १८७ २ श्लोक ५९९ १० सत्त्व ४३,७५३२ संमति ५१७ २ श्वशुर्य ६११२ सत्य ६४५३ सरक ३५१ २ श्वेत ६३०२ सनातन ५२५२ सरणि ७२२३ संतति ४१३,७६६ सरस्वत् ४ संतान ४४९ २ संरोध ६९०३ संधि ३८८ ४ सर्ग ३१४ २ संवित्ति ४२२ २ संधिनी ५२८३ सवन ३०२ ९ संविद् ११४२ संनय २५७ २ सव्य ६६६ २ संव्यान ७०६२ संनिधि ५३२ २ सहज ५६२ ३ संसरण ९१४ सभा ४१७३ सहस् ६३४,७७९ २ संसिद्धि 'सम ३ सह्य २२८८ २ संस्कार समा २ साक्षात् ७९६ २ संस्तर ६१०६ समय ४२/२ साति ६६५ २ संस्त्याय ४५०/२समया ८००२ सादिन् २८२ ३ संस्था ६७६,७५७/३ समर्थ ३७५/२साधन ८५ M ६ (सरस्वती ४८५ ·102 INDEX ४ स्पर्श २ साधीयस् ४५८ २ सूतक ५४७२ स्नान ३ साधु ४६९ २ सूद ५३० ३ स्नेह ६७२,७६३ २ सामज सून २स्पश ६१२ ४ २ सामि ४०८,७६२ ७९८ २ सामिधेनी ६५९ २ सून्त १५५ ३ स्पर्शन २ सामुद्र ६१४,७४८ २ सांप्रतम् ७९१२ सृति ७२१२ स्रोतम् २सायक ६६२ ४ सृष्ट ३३८/२ सृष्टि ५२३ ३ सारङ्ग २२१२ सेनानी ६१५२ स्वभू ६८५ २ सारस २४२/२ सेक ५०४२ स्वर २ सारसन ४१०२ सेबन ३ साल २९३/२ सेव्य ६३६२ स्वरूप २ सार्वभौम २४१/२ सैन्धव ६९३२ स्वस्ति ८०२ ३ सालावृक २८३ २ सैरन्ध्री १३१ २ स्वादु २ साहस ५६४२ सोम ६४५/२ स्वामिन् २ सिकता ४७५२ सोमबल्क ५७५/२ स्विद २ सिक्थ ५५० २ सौदामनी १२० २ स्वेद ३ सित ६०५,७७४ | ३ सौम्य १९६२ स्वैर २ सिद्धार्थ ५९८२ सौरभ्य २१८ ४ सिन्धु ३१२, ७७७.५ स्कन्ध ३ सीमन् २ सुकृत ५०६२ स्तनयित्नु २ सुत ६ सुधा ३३४,७६१.२ स्तिमित ४ सुमनस् १२५/२हरिचन्दन ४ सुरभि २०७,७४१/५ स्थान-ने १३७,७४५२ हरिण २५९२ स्थासक ५१४३ हरिणी ३ सुषिर १८५.२ स्थित २२२/४ हरित ६३० २ स्थिरा ३ सूचना १९७,७३९/२ स्थूणा ७२२२ हबिस् १९७२ स्थूल ४ सूत २७६ २ स्थूलोच्चय २६३२ इस्तिमल २२१ Tamanarayamanta २ सुवर्ण २ सूचा ·INDEX 103 ६४३,७५२ ३ हायन ८०३ ४ हिरण्य २०९२ हुम् ७८३२ हृदय ६६८४ हृद्य ३७३ हृषित १८२३ होत ८०० २ हेरम्ब ७०३ २ हेला १३८/२ हैमबती २ हादिनी ६३८ २ हिंसा २ हिंगुधिर्यास २ हिम ६७ INDEX to नानाथरत्नमाला. ( Figures that follow the word indicate the Verse. ) १ अम्बुज ८। आच्छादन २५ अग्नि १६ अम्बुधारा ४८ आत्मन् १६,३०,७७ अग्र ४४ अम्बुसुख १७ आत्मीय ७७ अगन १अलंकृति ५४ आदान अञ्जलि १४ अवलोकन ४२ आदित्य ९ अदिशिखर १२ अल्प १८ आनति १६ आन्दोलन ३४ अनिल ३१ आमन्त्रण अन्तःपुर १ अर्करथान् ४८ अपसव्य ३ आस्वाद अब्जदल ४ अवसान ७४ आहत शब्द अब्धि १६ अस्त्र ५३ अहलू इ ३ अमृत २३ इच्छा ६४ अम्बिकासुत १३ आ १२ ८,१२,२२,२७ आक्षेप १७ इन्दुकला १३ १३ अर्क १६,६२ अर्ककिरण १५ आर्त १२ आशंसा ६२ ३६ अर्ध २५/अर्थ AISE ·104 INDEX १२ कीर्ति २८,७२ इन्दुबिम्ब इन्द्र इन्द्रध्वनि इन्द्रिय इघु १५/ ओ १०,५६ ४३ औ - १८ १३ कुक्कुटमूर्धन् कुक्षि -- २३ अं १४ कुञ्जर ई ४ कुटी १५ कुणि कुत्सा হয় ईहा १,१५ १७,१८ ५२ ४० कङ्कणध्वनि कटीभूषण - २७ बुलीर उ ६३ कपर्दिन कपाट उपमा उपाराति उमासुत ७८ कपिदन्त २ कपिल ५० कलास ३१ कृपा ९ केकिन ५८ केलि १ कोष ४ कौस्तुभ ३८ कमठ कमलकेसर ४४ कम् कार्मि करट ७ करुणा ইরান २,७६ ऋ कला ३९/क्रिया ४ क्रीडन ४२ क्रीडाबाद ५३ काणित ५१ क्षत्रिय ५३ क्षमा ६४,७८ क्षय ६१ क्षा ६५ क्षान्ति ५ ९ काकली कान्ति १० काम कामरूपिन् ८१ १९, ८१ ११ कामिनी ११ काल एकादश संख्या ४७ क्षेमस्वप्न १७,१८ क्षम् २२ क्षः ८१ ८१ ऐ १२ किङ्किणी কিৰ ·INDEX 105 २१ चः १९ गौरव ६७ गम् ७० गः ४१ खड्ग खण्डन खद्योत खर खरध्वनि खम् २० छेद २१ छम् २५ २४ २९ घट १९ घटि १९ घटीश ३ जटा जड ४३ २३ जन ख्याति ६. घट्टन २२ जन्मन् २२/ जल , घण्टा ५५ घा २० घोर ९घ ६२, ६६, ७९ घः ५२ २०ङम् বাতায় गतभर्तृ गति गदा ৰাৰ २४,७० २७ ११,५७,६४ ५४,७० 1 १३,२६,२८ २७ २३ जलद २३ / जल्प २३ जव २२,२३ जा जार २४ जिः जेतृ गर्भ गर्भमोचन गर्व गल ७४ चक्षुस् ७६ चक्र २९,७९ चक्रवाक २८ २६ २८ १५,५५ जम् २७ १४ जः २६ ७७ ३२ ज्ञान २, ३५, ३७,३८, २४ ४३,४५,६९,७५, ३. ज्ञः २९, ३० ६० २५ ज्वाला ७८ ६,२१ ज्ञाति गवय २६ ज्या गाथा गायक गिरि गीत २ चन्द्रमण्डल २०,२१ चन्द्रमस् ३५ चन्द्रसूनु २. चल ३४चा २,४० चाप २० चिकुर ३ चित्रधी ५२ चिन्ता ८ झ १६ झञ्जानिल २८ २९; ५० ४५/टः ३१ शूट गृहीत ४२ चोर ४७/टा २४,२९,३९ २० चम् २५ ठम् ३२ ·106 INDEX ३२ तेल ६८ देहकान्ति २४ त्याग ५९, ६३, ७९, द्युति ४१ १६,५४ डमरुक ३३ त्रिदिव ३४ वक् १२, ७८ द्रावक ૪૨ ३३ विट द्वमालिन् ढम् ढ. ३५ दन्त ण णा णम् दन्तिन् ३६,३७दम् ३७ दर्शन ३८ दा दातृ धनुस् ९ धन्वन्तरि ४३ ४२ धवल ४३ धा ४१ धातुबादविधि ३९ २८,५६,५९ ४१ धिः २१ धीः १२ धीभेद ४१ धात तडित् तत् तनूकृति ११ धूम्र तराण तरुणः বািগী ३९ दिक् ७१ दिङ्मुख २ दिति ४७ दिनादि ४६ दिव ४१ दीप्ति ३९ दीर्घ ४४ दुर्गापथ ७,६१ धूनि ५४,६७ धूर्य १४ धृति ता तार तारा ३१ हक ८१ धम् २२,४३ धः तीक्ष्ण ८ ध्वनि ३१,३३,३५,६४ तुरुष्क तूर्यमुख तृट तेजस् २४ देव ३५ देवपूजा ४० देवमातृ ११,२७/देववाहिनी २७ नष्ट ·INDEX 101 ना नाक ४८ ४१ ३० पृथुल १४ पम् ४७,४८ १५ ४५ पद्मा २१ पद्य १. परज्योति ४५ परब्रह्म ३७ परमात्मन् १९ पर्वन ४६/परिकर २६ परिक्लष्ट २२ परिजन ८१.परिताप १४ परिवह ३६ परोक्ष २६ | पवन ४९,६९ प्रकयन ५३ प्रग्राह ५० प्रचेतस् ४६ प्रजापति ४९ प्रताप ३ प्रतिषेध २१ नागमातृ नामि नासा नास्य निः नित्य निदाघ निद्रा नियोग निर्गुण निर्मल निर्वृति निलय निवारण निशाकरकर निश्चय निष्ठरोक्ति निस्तुषवस्तु ५० प्रमात १७,१८ ४८ ५९ पशु ५९ पातृ ५१,७२,७४ प्रश्न ४७ प्रसन्न ६९ प्राकार ४७ प्राकृतार्थोक्ति ४२,४७ प्राङ्गण ३५ प्राश १८ प्रावृट् ३९ ६ ६१ प्रेरण नेतृ नेत्र नौ नम् ७५ पान ४ पान्थ ३७,३८/ पाप ५१ पावक ३८ पारिजात ४७ पाः ४६ पिङ्ग ५,४३,६७ पितामह ४७ पिपासा ४५ पिशाच ४५,४६ पुच्छ पुण्ड्र ६९ पुम् ४९ ४७ फ ५८ फणिन् ३ फणिरत्नार्चिष फलक २८,३५ फा ३ २९ ३८ फूत्कार पक्षि पक्षिगर्भ पक्षिन् ४९ ४८बन्ध ५८ ५३ पुर ६९ पुरीष १९ पुरुष २७ पूरण ५,२२,७३ पत्नी बा ६,४९ बाण ४९,६६ बिल्व ६ । बुद्धि ८,१२,४९ पूर्णकुम्म ४४,५२ ·108 INDEX . ma- ४२/ रश्मि ७१ मृग २,६९ रात्रि बृहद्ध्वान ३२ मयु यः ब्रह्मन् १,१५,१६ मर्षण ५२ मलिन ६ ५६,५७,५८ रक्षस् ९, ८१ भय ३०,३५,४५,६३, माः ६४,६८ मातृ १०,५६,५९,६० रजनी भयानिवारण ५६,५८/रण १,४७, ५०, ७९ ५४,५५ मास भाः ७२, ७४ भाव ३,७,५४ मुख ८०/रब भिन्न भीति ५५,६७ मूढरूप भू १८,२१,२३,५४ मूर्ति २८/राजपुत्र भूः ५५ मूर्धन् २९,६३, राजभय भूप भूमि २,५५,६०,६७ मृति ६२ भूव्यावृत्ति ३१ मेघ भूषण ८ मेधा भेदक २६ मध्य ५७ रिपु भैरव २४,१६ मेरु १०,२६ रुग् ७४ रुधिर ६३ भ्रमर २९,५४ मौर्वी ५६:५७:५८ रोमाञ्च रौद्ररस मञ्जरी ५९ यत् मणिकुहिम ११ यम ६१, ६२ मणिरोचिष् ८० या ७२ यान ५९ लक्ष्मी ४,५७,५९,६६ मत्सर २६ युग ४४ लवंग २९,५२ युद्ध ६४ लवंगत्वक ६१ लबन ६७ ८. योनि १२, २७/लिसगात्र २२/राशि १रा: ५४ मोक्ष ·INDEX 109 ७१ १३,७० लोम ७२ ३२,७९ ७३ ३३ ३२ २६,६२ ३३,५४,५६ meinemam बणिज ६१ २५/विक्त ५२ शक्ति लीलागति १० विगतसंपद् ८ शक ६८/ विजय २६ शकचाप लेप २९ विट ७० शक्रायुध लोचनास्थि १० वितर्क १७ शंकर २२ वित्त ४४ शङ्ख ६७, ६८ बिदस् ७६ शंखध्वनि ६७ विधि ५० शठ विभूतिकार ५३ शब्द ६३ बिमल २५ शंभु ५२ विरस ६३. शय्या २२, ६१ विरिञ्चि १३ शरीर ६ विरोध ८१ शव ४६ विवर ७ शा २ बिशुद्धाङ्ग १३ शान्तरस ५२, ६८ विष ६ शान्ति बरिण्य ७१ विषय २४,३३,७३ शाला ७८ विष्णु १,१५,१६,५० शार अल्मीक ७१ विः बल्ली ५३ वृषभ २१ शिखा बसु १६ बेधस् ३० शित बहि ५६ शिरस् २१ वेश ६५ शिव ७८ बेश्मन् ४४ | शिष्य ७९ वैराग्य ४२,६९ शीः बाणी ४, २८, ६६ वैश्य ७० शीत २३, ४५ वः ६८ शुक्लभ बापिका ६५ व्यूहविषय २९ शुचि बायु ५९, ६७, ६८, व्योम १९ शुभलग्न ६९, ७५ व्योमांग ६६ शून्य १८, ५० व्योमन् ११,२८,६१, शून्यबिन्दु बार्ता २३ ६३,६९ शृङ्खला विकल्प १८ शैल १९ ७३ ६२ ६ १७,५७ ७१,७३ १ " ५४ ३२,४६ ३