·डायरी
बाखं
सिरपाः प्रतियोगिताय मवनिगु
चित्तधर 'हृदय'

·पिकाक
चित्तधर 'हृदय'
३६१ नेत-तुळे
कान्तिपुर-१३
Fiecessi050522
Shantarakshita Library
Tibetan Institute-Sarnath
ब्याक अधिकार लेखकया
न्हापांगु संस्करण ने० सं० १०६०
मू. २०५०
थाकू
नेपाल प्रेस
५६८ शुक्रपथ
कान्तिपुर-६

·डा
य
री

·डायरीया पौ
५
छपौ आदेश
निपौ देलमि
स्वपौ द्यःया वरदान
प्यपौ
वयागु
किपा
२६
न्यापौ मचा
४१
खुपौ अजि
न्हय्पौ वाउँ सचिका
४२
च्यापौ हाकु मयना
४४
गुपौ स्वयम्बरया स्वांमाः ४५
झिपौ छह मिसाया डायरी ४७

·mor? आदे , जि धौ | लुमंनि शिक्षामन्त्रालण्या वेटीरूमय् पिया च्वनागु । नापं व्वना यंकार जिमि किजा नं वया पासा छम नाप लाना वय धकाः गृहमन्त्रालये वने धुकुगु ! जि याकःचा । आफोसया प्यूनत दुहाँ पिहाँ जुया च्चन, गवलं फाइल पित यंका चन, गवलं लः-ग्लास दुत हया च्वन, अमि लालाः : जि पिया चना, मनय् ख बुया च्वन-थों धात्थं जिगु दर्खास्त मंजूर जूसा ज्यूबा, कन्हे हे माःमाःगु ज्या कोछिनाः कंस हे वना छय् , न्यान्हु त्वाः अन थ्यनि, उखुनु हे मखुसां कन्हे बा कंस खुनुला अवश्य नाप लाइ । अध्यनं मखुसा निन्हु प्यन्हुइ छकोसां छगू हे क्लासय् लाइखुनु ला नाप हे लाइ । अलें दं बदँ तक ख ल्हाय् मखंगु सायक लुदंक ख ल्हाय । थन ला नाप हे लाःगु मखु, ला हे लाःसां छगू धकाः ख ल्हाय खंगु मखु अबले जूसा स्कूलय् ब्वना च्वन वले व व हे विषय कया तयापि जूगुलि मजां खल्हा-बल्हा, ख्या-खी नं याय् दु । छको ला माष्टरपिसं नं शंका याय् धुंकुगु । लिपा स्कूलया सेकेन्ड टर्मिनल त्यःगुलिं विदा जुल, माष्टरपिनि बालाक सीकाः थ्वीकाः छुआय्क्सन काय मलात । लिपा टर्मिनलय् नं निर्दी प्रथम द्वितीय जुयाः पास जुल । S. L. C. या परीक्षाय् नं फाष्ट डिभिजनय् निमं पास जुल । निमं साइन्स कयाः कालेज ज्वाइन जुया । तर स्कूलय र्थ ख ल्हा-बल्हा याय्गु मौका अन मदु खनी, मिजं मिजं पासा मिसा मिसा पासा । छगू प्रकारं ला प्रतिद्वन्दिता हे जुइगु । तर व नाप जि छु प्रकारया प्रतिस्पर्धा मदु. स्कूलयबले ला थूगु जितः कनिगु जि स्यूगु क्यात कनेगु, तर अन वयाः अथे विचारया कालबिल याय्गु । वं ·२ मौका जिमित मल्ल । अन ला जिपि निगू पक्षय विभक्त जुयाः मानो धूरिराष्ट्र व मित्रराष्ट्र थे जुया ने मागु । मिजंतर पाखें छुदोगु ख पिहाँ वल धाःसा मिसात खिति-स्वाति न्हिले धुकइगु, मिसातय् छु भूल य्व ला हाहा हे पाइगु थुकी छु भचा च्वय् कय् जुल कि अर्थात् 'वं ला झ्य याइ मखु, व ला थय् जुइ मखु' इत्यादि ख चुल्हनकि पचिनं सुइ लाकगु । उकिं न्हासं चुराः थःपिनि समाजया अनुशासन पालन याना च्वने मालगु अथे धकाः फुक्क फाक हे धात्थें थःगु मिसा पक्षं ब्याका च्चने फुपि न नखु. दुर्गादेवी ब्रह्म दुका धात्थे मिजंतय् पाखे वास्ता हे न्दुम ! खालि ब्वन्गु सय्के सीकेगुली हे बया ध्यान, लिपा तकं आजन्न कुमारी हे जुया च्वने माः धयागु क्या सिद्धान्त । मेपिं ला छु, मनमायाया मोहन नाप ख-ज्या दु, कमलकुमारीया कृष्णकुमार नाप । अथे हे जि नं श्यामसुन्दर नाप भचा मन सत्ती, उकिं हे जि व वम्बइ वानगु ज्वीव जि नं बम्बइ हे वनेगु धकाः आइ० एस० सी० तोताः साहित्य व्वंवनेत दर्खास्त तया तयागु । अथे ला जि नं फास्ट डिभिजने पास जूगुलिं दर्खास्त तयाः छवाः हे मदुनिबले दिल्ली पाखे बंवनेगु छगू चान्स वःगु खः, वनेसा छया बी धकाः प्रिंसिपलं धा नं धाःगु, तर जि दिल्ली वनेगु तोह मतोह चिनाः कोथला विया, मेम हे पासा छम वन सेकेन्ड डिभिजने पास जूझ । जि जक व हे 'वम्बई' या माः चाहीका च्वना- गबले वनेगु, गवले थ्यनिगु, गवले नाप लाइगु इत्यादि तर न्याबलें आःला उखे- पाखं दुसः मवःनि धकाः जक धाइगु. गुलि प्रिंसिपलया थाय् वनेगु, गुलि सेक्रेटरी पिथाय् छन्हु छन्हु छयत युग युग थे, लच्छिला कल्प हे जुल । हानं बनेगु धक.: दर्खास्त तय् धुंगुलि सेक्रेटरीपि व प्रिंसिपलं नं छय् धकाः आश्वासन दिया तःगुलि जि कालेज नं मवने धुन । पासापि नं बंवनिर्षि वने धुंकल, कालेज वनिपिनि उलि हे लिमलाः, उकिं सुं नं नाप मलाः । याकःचा च्चन, मने खंया खुसि न्ह्याका च्वन । चिट्ठी नं चय् छाःगु मखु, छुजुयाः लिलः-पो वल धाःसा व पौ मांबवं खन .

·m तर उखुनु ध:सा छु धाइ धकाः ग्याः : उकिं माइपुथा वइगु, अले मन्त्रालये वःसा वय वने १।। २ घण्टा, पिया च्वनेत ॥२ घण्टा यानाः न्हि फुगु, उकिं जि न्हि न्हि धया थे हे क्य्गु । पिया च्वनागु ताउत हे जाय् धुंकल, उकिं जि भचा उकुस मुकुस दना व्यन । गबले मेचे लिधनाः; गवलें तुति थत कयाः, गबल छ्यौँ बेकयकाः घडि त्वया चना व हे वेटीरूमया लिकसं च्वंगु कथ य मेगु हे मन्त्रालयया आफीस ६. बातें जक जाःगु बसि बँ ल्हाःगु सः पुला वया च्वंगु दु । अन्धाबले ब्रह्म आसिस्टेन्ट सेक्रेटरी पिहाँ वल: जिदना। जि खत्लेव 'अँ पलख दिस, मेगु ज्या छगुली अलमल जुया धन, था छिगु ज्या सिघगु जुल' धयाः पिहाँ वन । छकः ‘गय् जुल थे' धकाः हे न्यने मलाः। जिगु मन में हथाय् चाल 'लाःला ज्वी हे मखुन, मेझ वनिगु जुल धकाः जकं धाइगु ला?' हानं मनं भलसा काल-'अपायची सेक्रेटरी हे जितः याना वी धकाः आश्वासन विया तःगु जकं !' अले लयलय् तातां मन बम्बइ ब्वां वन जि स्टेसनय् थ्यनेव हे वं काः वइ, नापं हे जितः धकाः को छिना तःगु होस्टेलया कथाय् थ्यंक नावइ । जितः काःवापि होस्टेलया कम- चारी पिसं न्यसा जिमि स्कूलया क्लास फ्रेन्ड' धकाः धाइगु ज्वी : अले वं न्हिलाः क्लासे नाप लाय् धया थं याना वने त्यनि । जिनं अवश्य नाप लार धया थे फिसिक न्हिला बी जि थारा न्हुल ! थय्क स्वयां चपरासिं दुहाँ झासँ' धया च्वंगु। जि वाथाक्क दना, पर्सिचा मिले यानाः तीजक ग्यां ग्यां दुहाँ वना । मन भार भार मिना धन-धात्थं नाप लाय हे जकं मखनिगु जुल ला ? वने हे मखन धा.सा जि छु याला च्वनेगु ? वया ला छु ला बला आशा यानाः पिया ध्वनि: लिपा युनिभर्सिटि धयाथाय् छु सलंसः छात्र छात्रात दुथाय् छह्म न छम नाप मन प्यपुंका छुइ । मिजंत.धयापिनि माया न्ह्यःने च्वतले ला खःनि । जि दुने ध्यन । सेक्रेटरीयात नमस्ते याना । सेक्रेटरी अं ·दिसँ धकाः न्यःनेसं च्वंगु मेच क्यन । जिगु मनया भाव ख्वाले गुलि पिज्वया च्वन जिं मस्यू , नुगःया धुकुधुकुं पिज्वया वःगु फू-फू सेक्रे- टरी ताइ धकाः ग्याः। उकिं जि भचा लिचिलाः तोजक फेत्तुना। सेक्रेटरी 'बढाइ दु छितः, बम्बइ युनिभर्सिटी एम० ए० तकया निति छि सदर जुया वल, लँ खर्चयात माःगु दा कन्हे काः झासँ. मेगु दां लय लय् पत्ति होस्टेलय् हे छया हइ, का थुकी छगू 'सिग्नेचर' याना दिसँ' धकाः छक्कू भो न्ह्यच्याका बिल । साइन यानामस्या ल्हा: थरथर खाः, खःथे मखुथे साइन यानाः वं बोधार्थ ब्यूगु भी नं ज्वनाः लयलय् तातां लुखां पिहाँ जक वया, बसिया उखं श्यामसुन्दरया सः थे ताल । जि न्हाय्पं तिनि हाल, मन भारभार मिन । अले हानं सः वल, जिं न्हायपं दुयाः न्यना । सः वयागु थे हे च्वं, अध्यनं मनं त्याकल - 'गनं वयागु सः वइ बम्बइ वना च्वंमस्या, सु मेमस्यागु ज्वी।' न्हायपनं धाःसा धया च्वन- 'सः ला वयागु हे खः अले जिगु तुति पलाः छी लोमंकल, जि भवाताहाँ दने धुन । जिं उखं पुला वःगु थ्व सः ताः थे मताः थे ताल -'छाय् श्यामसुन्दर भाइ, अपायचो हथासं भायागु ? निन्हु प्यन्हु च्वनाः छगू आवेदन... ...'जिगु न्हाय्पं पिलि गुत-'सरकारं सःता हसंलि छाय् बिलम्बः, अन च्वना नं ब्वनेगु, थन सरकारी कर्म- चारी जुया नं ब्वने हे ज्यू , छाय् थः सरकारया आदेशय् हानं जिरह याना च्वनेगु ?' जिगु म पीसे च्वना वल, ल्हाः थरथर खात । अले जिं मचायक हे व सेक्रेटरी बिया हःगु भों मसुकाः नापं बय् कुतुवन। कलकत्ता १३॥६॥५६ (धर्मोदय १११ अंक) ·देलमि 11. जि 'देलमि' धकाः ला छिकिपिसं लि हे स्यू । न्ह्यामस्या कार- बिल याय् माःसां अज सुयां काल-विल कोछी मफया च्वन धाःसा ला जितः मसःतुसे मगाः, जिथार मवसे मगाः उकिं जि सुयां सत्तिके मयोसां सुनानं तापाके नं मफु ! लय् न्हाह्मसित नतूसां न्हिलाः 'खः गन माय त्यना ?धकाः धया हे वं । हानं न्ह्यास्थ्य हे दुःख जुसां जिं सुयातं धुलू-पुलुखं जुयाः दुःख ला व्यू मजुया । खः का सुनानं थ्व ज्या छगू याना ब्युरे धकाः धाःसा जि झाधाय मसः, न्ह्यास्थ्य याना नं, न्ह्याथाय वनानं लोगु ताःचां चायकाः ज्या सिद्ध याना बिया च्वना, थुलि हे का। थथ्य जि लँमि जुया जूगु सु हे थःथितिपिनि स्वय योगु मखु । जिमि थःछे भिंचापिसं ला वने हे मज्यू न्ह्यावलें ख्याः थे नी थे यानाः थुलि तक धाय धुकल-निनिया गय् जक लँमि ज्वी न्ह्या गु, लॅमि जुयाः अपायचो गुलि फाइदा दु धका, मखु निनिया खें ओ हे नय् यो धयागु जूसा थन वक्त पत्तिं निप्प यां छपा याना: खें ओ हुना बी' धात्थे ला लँमि जुयाया लव छुनं दुगु मखु. ८ धू १० धूइधू थिधू जु. ३ को ४ को ति पाहाँ याइ. लखामहि छता कोसः वी मोक नय दु, थुलि हे का. मेगु धाइ का पृछि धकाः वीगु मखु न दा दांछि बीगु चलन दु: खः का दुरुमू धकाः विया छुइगु तुइसे च्वंगु पायमोह छमोह हानं लित बी यंके मो। थ्व फुक ला छगू ख ल्हानाया ज्याला नं मगाः। दांगदरतसें जूसा पल्ख च्वनाः भों छकू च्चयाः गोतका गोतका दा कया यंकइगु ! उकीसनं जिया मिना बन धाःसा जिमि भाग्य घाइगु:

·? छु जुयाः मजिया वंसा लमिल ना बिल धकाः अजे तइ तिनि । तर मनया इच्छाया न्ह्यःने द्याः त्याःया छु मदु । उकीसनं जि भारत मदुगु २० देति मछि दय धुकुसां भाःत मदुसें निमें लँमि जुयाः भौमचा ल्हाः वनेवले. ग्वे व्यू वनेबले. लाखा व्यू वनेवले विशेष यानाः केबले व सपः प्याकेबले भौमचाया लयतां मछाःगु ख्वालय् लुया वइगु न्हून्हूगु भावना स्वम्वं जितः थःगु हे ब्याहा जुया च्वंगु थे. थःत हे स प्याका च्वंगु थे सानन्द जुया च्वनिगु लबः द हे दनि । अज चायकाः के लिहाँ वय धुकाः धनेवले चच्छि व गप दुगु थे. व नाप ख ल्हाना च्वना थे, वं मय वास्या वास्या याना च्वं थें छह थे निगु, थ्व ख सुनां छु स्यू । उकिं मेपिनि येमा वा मयेमा थथ्य छधू निधू जुयाः सित्तिलाक मनं मनं श्रानन्द- सुख ताय दुगु ज्या जि छु धकाः तोते ? मतोता, योपिसं म्व मफायमा. योपिसं मही मा। थुगुसी बुगद्योया स्वाः मखनानिगुलिं थौं सुथे यल वना । यो थती थ्यना च्चन । द्यो चा: हलाः सिन्हः छपता तिनाः लिहाँ क्या । जोम्बाहाले जिमि फुकी तता ब्रह्म दुगुलिं छको नाप लाना दय धकाः ईखां वन'गु, तिछु गणेद्यो जक पुले धुन, अन हुल्ल मनूत मुना च्चन. थयक स्वयां छह्म मिसायात मिजंतयर हय भुना च्वंगु । व मिसा सु खः, भचा तापाःगुलिं म ला मस्यू, अयनं गय गय मस्यु २।३ दँ न्ह्यः तन धाःह्म लमाया पीभतया म्ह्याय झस्स लुमंसे वल-लाःसा व चा ला थन थ्यना मच्चं ला ? भचा सत्तिक वना स्वयां ला ख्वाः छपातं वच्चुसे च्वं. हिकु हिकु लना च्वन, मसीके हे थाकु-व हे लतमाया पीभतया म्हाय! जि ला नुगः काँईया मिना वल, अन छु जुल स्वया च्वने मफुत, व मचा मखय्के मास्ति वल, उकिं काचा काचां अन गल्लिचां जिमि चिकि तताया थाय् वना छया। जिमि चिकिमाया ततां नं जितः आकाझाका खनाः यानं हे न्हिलाः घाल-"अय् ! गन वना वया १ थन थ्यंक नं छु भौमचा- भीमचा खं पूमवंनि. जिगु ख्वाः गय् च्वन थे मरयु, व इप्पः . ..

·" कन छाय हु ज्वीका क्या ? पेन्द्र अले जि न्हिले थे याना बाक रेतुन : जिनः लालू मजू " पचिंचां क्यनाः धया - अनसं मिस' ब्रह्म हलया थ्वी रुकु- सुकु ख्वया च्वन छाय् थें. नुगः मलिनापसे च्चं ? वं धाल - ख. व हे न्हा भौमचा ज्वी ' गट- नं गय च्छक दाःगु. हि हे भः भः वः। उपचे थवें छकः स्वयाः भचा चीमलं धाल- विचर या मांवौपिनि भचा मज्यू थे. थन थ्यंक दिशा दल. व नं......खया ला नःपिंथाय ! निरित ख जुल कि "दोछि दामं न्याना हया ला ग्वःनि छ" धकाः माजुलं लवाः-सवाः हे मव्यू । भाःतम लात कि बाह्म मिक्क दाउगु । उखुनु छको ला ज्याभुलु पुग्खुली कवाय धकाः नं वंगु रक्षामण्डल केन्द्रया मनूतय्सं खनाः लित ब्वना हल' आः अमिसं हे ब्वना हगुज्वी अन आफीसे ख ल्हायत । विचराया प्वाथय दगु नं दाजक दाःगुलि ला गय थे मस्यु काहाँ वल धाल | संसारय गरिब कृता ला ज्वी मन्यो वाः । अले जिगु मन चाःहुल- "अवश्य खट्ट. व हे ग्वं यानाः मांबी पिनि अय् याय् थय् याय् मदया: 'तन' धकाः 'जक थन थ्यंक बिया हःगु ज्वी । अथवा चूलाय धुकुगु ज्या अथे कोदः खनाः नुगः मछिना च्वंमसित खिपःसाःतयसं अनेतने व ल्हाना: हेकाः सुतुक्क थन बिया हल ज्वी । धात्थे जि ल्हाः मवंगु जूसा अथे ज्वी हे मखुगु । आः ला थ्व लॅमि-ज्या याय् हे मखुन धायला?" हानं जिगु मन लिहाँ वल- जिं ला वयात अथे ज्वीके धकाः यानागु हे मखु. वया लयता व सुख जूगु स्वयाः जि नं लयताय सुखताय धकाः जक यानागु- अखः विचः राया जीवन हे स्वंका वी थें जुल । जिं झमुकाः हकः तया! जिमि चिकितता लिक्क फेत्त वल - छाय. व मिसा छं मस्यूला ? तःधं बहायाह्म धाल थे मनुला व मिसा ? जि व मिसा मखु ला धकाः संखा यायगु थाय् हे मन्त । अथे भौया स्वाः छुवा नी जगु खनाः आः छकः व साहुनी खनाः तं ·पिहाँ वल ! व १३ पुगु खनक तेनि जक जूगु थ सिखाया न्ह्याने प्याखं हू वल -- रख मेता मखु, छन्हू जि सुथे देके वना वयाकथं दंगु तरकारी छु दुसा न्याना यंके धकाः लायछुली वनेत वसः हाकुगुलि सडकं वने माः थें च्वनाः महा द्योल्यूने गली वनावले अन छखा छ ल्हुना च्वंगु खन । के बांलाः. ६ कवः ७ कवःनि दाइ, पिन मिन ख्वाः सिकाः च्वतय नं मातनय नं तिकामयाः थ्वयाः थौं कन्हेया छाँट स्वपाः झ्या: छुना तःगु । मेपिं ज्यामित सुमव नि, छह्म ज्यामि चा अप्पा दु मदु स्वेत ) नायो ख्वाः वयक दलामय हाहाँ बना: हानं पिहाँ वल । वयात निथाय प्यथाय् ज्यामिनायो जुयाः ज्याय च्वनाच्वंगु खनागुलिं जिं मचा ह्यस्यू। जिं न्यना- अय् दाजु, थन सुया छ दय्का च्वंगु हाँ, गुलि वालासे चं? व ज्यामि न्हिलाः धाल--खः निनिमाजु, मैलानी साहुनीया छ। जि - छाय् वया मिर्जन सुमदु ला ? दाजु जिनः छको तूं क स्वयाः धाल- क्या भारतला अबले हे मन्त, कायम अँ कायम छह्म दुगु ल्हासय् , आः हानं निला स्वला काहाँ वइथ्व के सिधयद व्याहा यायत थिक ज्वी। व्याहाया नां काःवले जिगु म पीसे च्वना वल, स्वीदें स्वीनि न्हापा जितः पैनं विया हःगु लुमना वल । अज्याबले धात्] व मैजु- लानी धाम मखा: ज्वी, उखे मेगु करपिनिगु छे पिहाँ वल । अले व दाजु हानं छको जितः स्वयाः व मिसायात ख ध्वकल-खः ला मैलानी निनिमा जु? मैजुलानी आश्चर्य चायाः न्यन-छु धयाः बेखासिं छं ? वेखासि · व हे का निनिमा जु, साहु मचा हानं निला विला त्वालं काहाँ भाइ, भौमचा स्वय् माल धयागु का अन निनिमाःजुयात । जि भचा मछाःथे च्वना वल। व ज्यामि मेमेथाय् नं -ज्या यायां निथायू प्यथा भोजय वने धुक्ल । छथाय् जि लमि जुया ·ह श्राय व भो च्वना बंगु, उकिं जि लॅमि धकाः वं बालाक हे न्यू । व गोको गोको जि ना कु कुबुया वच् धुकल हानं व ख्या-स्वी ग्व ल्हाय मा ह्म : उकिं जि ॐ धकाः पत्याः मज पहः क्यनेव वं माक्षी तय थे यानाः साहनीयात स्वन ! साहनीहान्यां धाल - खः धाओं न्यूपि भिपि दःसा ब्रह्म म्वया दिस रे भत ! जिं मनं ला हः धरा. नर पिन ख्वाः म्यंकाः धया-थौकन्हे व्याक्क धया थे मिसा मच्न स्कूलय व्वना च्वंपि. उकिं भौमचा ल्हापि सुसु दु: सुहे मसी धुकल। मैजुलानी न्हिल गर मनी विकिपिरं जकं. थन देया ला अप्पा छपा छपा धया थे न्यू लिं! धाओं ला खःगु हे ग्लॅ. बी मानिपि म्हाय्-मच्त दुगु खा छखा छ जिं न्यू । ख. धया, बरु जि धुल पुलुग्वं वइगु सुयां मयो । न्याग्गु थजु, जिं भाला हे मकाःसां हाः नं धया मवया : जिं मनय तया-ल्हासा वना च्वंहा कायमचा जवले नीत्याय् पाः ज्वी मखुत । उकिं भिन्या मिखुद व नी दुपि न्ह्याासा ज्यू अने 'दिसँ न्हां भचा मयजु ! धयाः जि लायकुली वना। अन तरकारी न्याना थाय महाद्योया देगलय त्वता:सी कय कय किया तःगु खनाः मनय छु जक लुया च्वन धाय मछालापुसे च्वं । x x x गुखुनु जि वना वया. उखुनु निसें तःधं वाहाले च्चं लतमाया पीभतया म्ह्याय्या ख्वाः चक्कं : खनं चक्कने माःगु हे खं, अबले हे जितः मांझसें धया तःगु गनं ज्यू थाय खः थाय छथाथ दासा चूलाका व्यु ' आः छम ल्हासा साहुया कलाः ज्वं दइगु जुसेंलि छुस्य लयता मवइ । उकिं जि बँक पत्तिं तप्यंक जि नाप ख ल्हाः मवःसां पुलुक्कतु जिगु पाखे कन्नाचायापुक स्वइगु व छतानिता तिसा-वसायः ख व न्हूगु छे या ख ल्हायब लयूतामिखां स्वगु जि. वाल क हे खं । ख ·१७ . अज्यागु १८२० दया वयसय अथ्य हे ज्वीगु खः । जितः नं ल्हाः वाबले, तिसा-वसः दयका बी घावले, हानं थथ्य च्वं, अथ्य च्वं धकाः धाबले गय जक च्वंक मन चंचं धाया वःगु- थय् च्वंहा ज्वी, अय् च्वंहा ज्वी, जि खनेव थथ्य स्वइगु ज्वी, अथ्य न्हिलिगु ज्वी । जिनि न्हापालाक नतुइ मालिगु जुइ ला बा वं नि नतुइगु ज्वी । जिं ला सीसां न्हापालाक नतुइ मखु इत्यादि ख गय् च्वंक दापां दापां मनय बुया वागु । हानं ल्हा नं जिं श्व ख सियाः हे वयात ल्हानागु, मेमेपिं स्कूलय ब्वना च्वंपिं ल्हाः वंगु जूसा मांबौया बी यया नं मचातय योपिं सु दु सु दु धया थें मचा ह्म मखंक जातः पित वी छालि मखु, ल्हासां काहाँ नि वयकि घया हइ। न्ह्याग्गुसां आखः ब्वना मच्वंम मचा जूगुलिं व बौह्मस्या भचा मछिना वया च्वंगुलिं निधू स्वधू वनेवं मासे तीजक जातः बिया हल, ध्व नं धया हल-'जिमिसं छ मस्यू , छि स्वयाः यथे याना दिसँ ।' जिनं अमि धाय मछिंगु ख थ्वीकाः 'व ला जातकं जक त्वत धाःसा निखा छे छखा के मखा: लु १०१२ तोला व मेगु नं फुक्क जिं वनवस्त याका बी, छिकिपिसं छु धन्दा काय मो' धकाः भलसा नं बिया थका। , माः माःगु अथे हे छन्हु जि मवावाहाले लु पौलक्ष्मी तताया थाय् छको वना, व हे मैजुलानीया काययात वया म्ह्यायचा ब्रह्म ल्हाके धका. । ल्हाल्हां जिं मैजुलानी साहुनीया नां न्हथनाबले लु पौततां धल- धात्थें व साहुनीया अपायखा छःय ल्वनाः सना च्वंगु ल्याः, भाःत मदुगु वाद मछि दय धुंकल, काय म्हाय सुदुगु मखु । जिं आश्चर्य चायाः धया . वया काय ल्हासाय् धाःगु मखुला ? जिगु स्वाः स्वयाः लु पौ तता न्हिल-लाःसा क्या काव्यात भौमचा ला ल्हाः मजुया ला छ देलमि या ? जिगु झुतुई ई गन, जितु नं लिसः बी मफुनि, जि थये थःगु ·११ आशाय बंदा गुरूनाः आताहाँ रचना न सिनि. स्तुपौ नत ख्वाः स्थंकल--विचराया काय ला द हे मद म्ह्याय का दुगुन मग ७ ८ हे मयाय धुकल | हानं छाय के-हिनाः मना च्वन मरयु ! लामा भाःत सीगु दुःख लोमंकेन ला. मन्यु ! जि ला मियां छह मन्वन. पत्याः सचीन नं थुलि छि दृष्टान्त बियाः धाबले पत्याः सर्वगु थाय हे मन्न ! अरे जिगु तं अन छ्य थन छ्य मन्त. हको ममुकाः तयाः 'वने है ल पौता : धयाकथं जि पियां वया। लँय् वयामम्या लँ हे मिखां मग्वं. व साहनी खनाः तं पिहाँ वया च्वंगु दु, दु- "छको खुन ख्याः यात. मोल धायका. हानं नं जातः छथाय तिनि क्यना स्वय, मेथाय छको नंग्ना स्वय . मेगु नं छगू निगू दासा स्वया दिसँ रे' धकाः हुन्ले याना हय् माला थपायनो लु पौ तताया थाय् मछालापुक ! लाःसा व साहनीया नं लु पौ ततां धाः) भात मदुगु दुःख संकेत थ्व छ-छाँ ल्हनाः सना च्वंगु ला. वा थथे ख्याः-खी यानाः वया सन्तान मदयाः शून्य जुया च्वंगु जीवने ढु समययात सां काययात भौमचा स्वया धकाः भाःपाः सन्तानया पाखें ज्वीगु सुख तायाः लुदना च्वंगु ला छूछ, थ्व ख सुनां छु स्यू ! हानं जिगु नुगः पंझुइ थें चना वल-"उकीसनं थ्व खै सिल धायव विचरा व लतमाया पीभतया म्ह्याचं गय जक चंक नुगः मछिकइगु ज्वी । जि वांलाक हे लुमंनि मिखाय् हे लुयावःनि जित: छको अ'ताहाँ स्वया च्वंगु. जि लः झसंक वन- 'जि लिलाधू हे मवनानि जिमि वयात न हे मतुयानि छको च्वाक्क मिखा चलानाः वं जितः स्वःगु गवयत नि गवयत. जि नं गन थ्यं गन यं. अ आताह स्वया च्वना ।' लाःसा वं नं जितः व ल्हासा साहु धकाः ला मच्वंला ? अयनं छु याय् बौहस्या दथु अंगः बामला गुलिं यानाः काचाक गनं कोछिनाः विया छ्य मफया च्वंगुलिं वया मने माप हे दुःख ताया च्वंगु थे, थ्व गू सम्बन्ध ज्वी त्यनाः मांबौपिन कोह नं ·१३ ला वःगु पनां पने वयात थज्यागु भवासां याउँइगु जुल धकाः थे गुलि लयलयताया च्वंहा मचा । आः थ्व खं यानाः सिमां कुतु वाह थे ज्वी । जितः अबले छथाय् जातक मत्वः धकाः जातः लिन बी हबले गय च्वंक नुगः मछिंगु, मिखां ख्ववि मफु मंदै झसुकाः ततं हायक हे स्वय त्यनागु पासा छमस्यां गःचाः ह्यू वनेत सःतः वयाः गा छपु पाच्छायाकथं पिहाँ बया छया । आः ला जिं व साहुनीचित बाकि तय मखु, वं स्वय् जि लँमि जक ज्वी सः धकाः च्वन जुड़, जि वचं न्यंका बी वया जन्मकाछि ल्वःमनि मखु ।” जि पलाः ततः पलाः । उघरिमे आज्जुद्यो पुलाः मखने थ्यने धुंकुगु । अले जि महाद्यो चा:हिलाः गल्ली द जक स्वया व न्हूगु ला कथ्यंक दुना च्वंगु । अन हुल्ल हुल्ल मुना च्वंपि मनूतय् 'झिगः तिनि पलि च्यूगु के धया!' धकाः हाला च्वंगु । थयक स्वयां व हे लतमाया पीभतया म्ह्याचं व चा- अप्पा दों या न्हा:ने भवाताहाँ दनाः आताहाँ स्वया च्वंगु । वया मनया तासया छैनं अथे हे मलाः दुन ज्वी । उकिं वयागु ख्वाः चुलाक स्वय ग्यानाः लिफः जक स्वय त्यना वं जितः ख हे खंकल ! वं थज्याःगु तालं नय् थं स्वत -- वया आशां धाःगु मनया किपा क्या ख्वालं बालाक हे पिज्क्या च्वंगु दु । जिं ताउत वया ख्वाः स्वया च्वने मफुत. नं-नि मवासे सरासर लिहाँ वया छया। छ धनामस्या चच्छि नमः मवः । कन्हेखुनु न्हापानं हे छू छु मनय् ल्वीकाः मैजुलानी साहुनी नाप लाः वना । व हे उखुनु पिहाँ वःगु छ मातनय्सं सुखूचा छपाते स्वय हे कन्ना चायापुसे च्वंक फेत्तुना च्वंगु । वयागु व अवस्था खनाः छेनिसें ग्वया वनागु ल फुक तोफिल । स्वय हे खुप्वाले लाःह्म खु थे जि खनाः ग्या: बच्छ मछाः बच्छि यानाः खया च्वंगु, धा] जितः अथे धौलानागु पापं वया के दुगुलिं क्षमा फ्वना च्वंगु थे। जि थुलि जक धाय फन- स्वय , जातः बिया दिसँ ! वं नं मसुकाः छकः तयाः छु छां मधासे कथाय दुहाँ वनाः जातः कयाः बिया हल।

·१३ .. जातः उचना वयाहस्या फसाद जुल-आः अन वनाः छु धाः वन्गु ! जाकं जक मतो धाय्गु ला. अथवा वया काय हे मदु धाल: जितः हा जक हागु धकाः तायंक व ल्हाया ! जि छ कोठी मफुत। छको छको म्यासे खक्क जुक्क ग्व मऋतां धया वी धकाः मती वःसा छको छको व मचाना नहाने गय ख ल्हाय धकाः ग्याना वइगु । जातः धाःला लित बी मयंकुसे माः; उकिं ग्याः चिकु पहलं जि लतमाया पीभतया थाय् बना । भाग्यं मचा न्ह्यःने मदु । जि हथाय् पथासं 'विचरा साहुनीया लीगःतिनि पलि च्यूगु झिगः दुन खनी, उकि जात नि लित कया हया धकाः जातः वत्ता जं पिकयाः तीजक बँय् दिका । जितः छको कन्ना चायापुक स्वयाः जातः-वत्ता ग्वाखय्सं तयाः झसुकाः तल छु याय् जिगु कर्म हे थज्याःगु दिस ! अले जि 'आसे, आसे' धायक 'स्वाः हे मसिलानि: दनाखतनं जातः छको कयाः जक ब्यू वयागु': धकाः तोह तयाः स्वारामारां बिसि वया। तर मनय व हे मचाया ख्वाः जक लुमना च्वन, तोफ्यूगु हे मखु । हरे, थौं व हे मचाया थज्याःगु अवस्था नं थ्व मिखां स्वयमाल ! जिं थ्व लँमि-ज्या याना मजूगु जूमा, वयात अथे ल्हाः मवंगु जूसा ध्व बाखं हे छिकिपिन्त कने मालि मखुगु ला ? मने धौ बजि वायकाः जि यलं लिहाँ वया। -३०/१२६० कलकत्ता , (न्हू वाखंपुचः सफुलि ) ·छाया वरदान "ध्व था.गाः मदुगु संसारय् दुःखं जाया च्वंगु दु धाःगु धात्थं हे सत्य स्खः । व दुःखय नं योम नाप बाया च्वनेगु व मयोह्म नाप हुना च्वनेगु दकलेसकले मयइपुसे च्वंगु दुःख खः । गुलिसियां योह्म नाप वाय् मालाः ख्वयाः ख्वयाः जीवन हनाच्वन, थुखे जि अभागीया मयो हव बाज्यो वंकाः याकःमिसा जुयाः दुःख भोग याना च्वना। सक- सितं समयया घःचाकं उत्ति ग्यंक क्यला यना च्वंगु दु । मचां ल्यासे, ल्यास जिथि जुया वना च्वंगु दु, उकिया ल्याः चाः मदु । छु याय, मांबौया गरीवी अवस्थां यानाः जितः झिंच्याचा दुवले स्वखुद मछि दुह्मसित विया हल। सकसिनं बुढाभाःत धकाः गिजे नं यात ! अथे नं न्हापां ला-वला ला साप माने याना तल, जिमि क्यहें भत नं चा हे हिनाः इले ब्यले नका त्वंका च्वंगु दु । उकिं माजु मदुसां जितः च्वनेत छुझाइपु, मछि मजू, छाय् धाःसा व नं जिगु दुगछि जन्म दुह्म जिमि मांया जोम । उकीसनं मिजनं बँय् हे मतय् थें माने याइगु द हे दनि-गोत्वाः गोत्वाः पर्सि, जिनंजि लं, लाछि मलाछि मन्हि, पोष्टिगं पोपो न्याना हगु, उकिं जि लाछि मलाछि थःछे नं मवना । तर व फुक धया थें वसः जिमि क्यहें भतयात जक लोगु । उकिं व वसतं तियाः जि ला थः ल्यासे व व बुढा धयागु नं लोमन, ल्यायह्म ल्यायह्मत खंसां लो नं मवन । व बुढा हे जिह्म साक्षात म्वाःद्यःथे जुल । दिलाति लिपा दिगुपुजायात जिमि क्यहें भत वन । जि याकःचा जबले भचा हाइपुसे-माइपुस चना वल । ॐ अपायचो ज्या छुदुगु ·मखु । उकिं भुतूच्या सिषयव जि न्हिच्छि ल्हा: पोचिना बनेगु । आःयापि मिसा मचात | सफू-सिफू स्वया च्वनेत जि आखः छगः हे सःगु मखुः न छुथाय्-थीगु ज्या हे सः । व हे माम विया कपायवने धया थं जजंका काय गु. इताः वाय गु. लपते म्बीगु ज्या सः व ज्या थन याय् माःगु मखु । उकिं न्हिन्हि मने अनेनेगु ख लुया क्या च्वनिगु- पासापिं गुलिस्यां भाःतं साप हे येका च्वंगु- गुलिस्यां वनाः मिला मफुवं मचा वूगु व अमि सकन्यां धया थं भाःत ज्वलिंज्वःगु । अन्ले जि झ चिंकतु मिनिगु । उकिं छको निको झ्यालय् च्वनेगु जिगु बानी थे हे जुल । थथे जिगु जीवनया गो. मछि जि मचायक फुना वन ! अय्नं जि मचा छता मदु: छन्हु, जि भयालय् च्चना च्वना । लँय् मनूत जुया च्वंगु दु । बुढा बुढी-मचात जक मखु, आः थं पांपां ज्चीगु चलन मदुनिसां ल्यायह्म ल्यासेत नं जुया हे च्वंगु दु । अभ्याःथाय् जिमि मिजं वःगु यानं हे खनाः जि दुपिना, तः वं खं थे जिं मस्यू , भचा ख्वाःया रंग पाः । थाहाँ वयाकथं उखे थुखे छको चाकःमकलं स्वत, छ-छां मधा:- सुंक वसः तोताः ख्वाःखी सिल. वेलि यानाः धन । उखुनु मेगु ढुंख मजू उथाय् ताल्लाया बखत जूगुलिं चान्हे भयाः चायकाः धने माः । छन्हु कःमि ब्वनाः जिमि व दुहाँ वल । कथाय् दराज छगः ताय्गु, भुतूयात जालि तयाः दराज छगः दय्केगु ज्याया नापं लँय् क्वस्वःगु कथाया मयालं चान्हे खं-खाँ गया वइ धकाः तोह तयाः स्वपाः झ्यालयसं नया दरालि ताय्गु ज्या नं वाना छुत । धात्य कन्हेखुनुनिस कामित निम वयाः ज्या यात · ६७ न्हुंज्या सिधयका नं वन । वं स्वय् थथे दरालि दसैलि जि मयालय् च्वनि मखुत धकाः मनय तया च्वन ज्वीमाः । तर जि न्हिच्छि छु ज्या याना च्वनेगु ? सुथस्या नज्या १२ बजे ला सि हे धइ । पलख झास फी / छको न्ह्यलं ब्वाःसां २।३ गू ·१६ खनिबले सु थें थ धकाः , घण्टा ला जि व हे झ्यालय खोरे कुना तःम धु थें दरालि हृतं लय मस्वसे च्वने मफु। उकिं झ लँय् वइपि मिजंतय् अर्थे च्वाक खनिगुया सिबे दरालिया दुने थ्यंक च्वंह्म जितः पुलुक्क लिफः स्वय् मा सिति वइगु हे जुल । लिफ लिफः स्वया वनिगु । जिन आकाशय् न्ह्याना च्वंगु तःकू चिकू सुपाँय् स्वय् थे स्वया जक छ्य्गु- ध्व व धकाः सीका तायका च्वने लाःगु मखु, खः गबलें गबलें छह्म निह्म मस्यूपि, थ थितिपि नं वः, आपाः ला झमस्यूपि हे जक । छको दरालि हृतं दकले न्हापा लाक खने दइथाय् लाक्क छम मिजं लँय् वया च्वंगु खन, वं थें मस्वःगुलिं जितः मखं । जिं खने दतले दरालि हतय् मिखा दिकाः दिकाः स्वया या । अबले हे जिमि मिजं दुहाँ वल । यानं निसें झ्यालय मिखा ब्वया वःगु थ-जि दरालि हृतं स्वया च्वनागु खन ज्वीमाः। थाहाँ कयाकथं तुति बस्स्वात-सुयात स्वया च्वनागु बेमान् ? जि थारा न्हुल, थयक स्वयां व । अले जि तुरन्त धया-क, गपायचोग्याक करपिन्त, छ वइगु ई जुल धकाः छको स्वयागु का। वं वाकुछित - खइ, का धा, सु सजंभाजु भाइ धकाः पिया च्वनागु ? जि सः चीसः यानाः धया- मती जक तयागु दःसां थौंया चा मत्वीमा! वं काचाक लप्पु ज्वनाः सालाः भयालं कय बँय् बवानाः घाल-छु धयाः ? जिंछ हे लिसः बी मलाःनि निथु लाकर्म नं च्वात । अले ला जि थात स्याःगुया सिबे जःला खालातसें ताइ धकाः धन्दा जुल । नं नि मवासे अनसं बैय् भासुना बिया । लिपा 'हाकनं जक भयालय च्च छन्त !' धकाः वसः हे मतोतुसे धारा धारा पला छिनाः पिहाँ वन । ख ज्यानाः थुकथं अष्टमि पुन्ही, एकादशी धकाः गनं देके छको वन बा गःचाः ·छचाः हूवंसां दागु । नखः चखतं नखल्या वनाः छु जात्रा-जित्रा स्वया वःसां दाइगु, जितः मदाःगु बो मन्यूगु दिन हे मदु धाःसां जिल उकि जिगु मय् न्ह्याथाय स्वःसां ग कपिघाः, गनं घाखू , गनं हिमबी प्वंगु थाय् मदु। जाला खःलापिनि नं जितः दाजगु, जि ख्वइगु न्यनेगु थौं कन्हे रेडियो खल्हा-वल्हा न्यने थं ज्वी धुंकल । उकी च्यूता. तयाः ल्वापु छ्यंवय्गु बा बिचाः संचाः याः वय् माःगु हे मखय् धुंकल । धात्थं धाय् धाःसा जि म्याः च गु हे मखुत, अःखः वं कस्सिक ल्हाः ज्वनिबले व हे मयालं खंझ मनुखं ज्वंगु थं न्ह्याइपु तायाः जि दाखों हे ज्वी धुंकल । अयनं जि स्वाः छपाः फोगु. ख्वालय् जिं गबलं दायके मविया । छाय् धाःसा विधातां जितः न्ह्याक हे वागु भाग्य विया तःसां धवं जितः मया थां, बां जक मखु लाउं नं गाक विया तःगु दु । उकिं जिव द्यःया वरदार स्यनि धकाः ग्याः । थथे कसा ननं छन्दु नेपालय् तःमछि लिपा पञ्जाह न्याल । द्यः कत हइखुनु सकस्यां धया | लिनलाः । वाजंखलःतय् वाजं यंकेत ब्वॉय ब्वाँय् च्वय्कः जुया च्चन, स्वःवनिपिनि नं इले हे के ज्या सिधयकेगु तनखन् याना च्वन । जिल: अपायचो ताःहाकः केज्या दुगु हे मखु, चिप निपाः सिलाः भोपुयाकथं उखेसं च्वंम हीरामाया तताःजु पासा थ्वयाः महाद्यः पार्वती क्वस्वःगु फले च्वनाः स्वः वना द्यः थाने पाखे न्या-ल्वहः चाःहीकाः हया च्वने माःगुलिं अन थ्यंबले भचा लिवात । पंयताः खलःत नं व्यासंलि द्यःया नाप नापं द्यः कावापिनि तिसावतःया ख ल्हाल्हां जिपि द्य सहाहू धायकाः लिथ्यन । के ला जिमि व खापा मचाःगुलि मि जुयाः लुखा कसं च्वना च्वंगु खनी। भ्वाँयक छकः जिपि निमसितं स्वत । जि खापा जक चायका विया स्वाराक दुहाँ वनाकथं होरामाया तताःजुयात 'झास न्है तताःजु धकाः धाय जक त्यना, काचाक ल्हाः ज्वनाः सालाकयाः छली वस्वाय् धुंकुगु : हीरा- माया तताःजुया 'क, छाय् छाय् !' धकाः धयां च्वनतिनि, गांथु गोथु लाकमं न च्वाय धुकल । उखे तताःज' सना दियागु ल्याः व ?

·जिपि निमं चः छकः ध्वया वयागुली नं अथे कसा याय् त्याला ? धकाः धया च्वंगु बास्त' हे तःगु मखु । जिगु गं त्याः मचाय् धुकु लिसे जिगु मन नं लन्या नचाय धुक्ल । उकिं अन न्ह्य ने हीरामाया तताःजु दु धकाः भचा हे दरभर मकासे जिगु तुलाराक पिहाँ हे वल- 'धुयान कुने या दरालि जिगु ह्मयात कुना तय फय्वं कवेतसे छु धन सम्पत्तियात न्हवः तालं ग्वयाः स्वथना तइ थे मनूतय् मनयात नं वांबांला गुनिसा इसतं जक योचिनाः कुना तय् धकाः जुया ला छं?' अले छु म नि, व ज्वना तःगु ल्हाः _ -याक्क ज्वनाः 'छु धयाः वेश्या' धकाः हाकनं लाकामं कि लाकामं चात। हीरामाया तताःजुया 'कारे, कार! धकाः ग्वाहालि पवना छन । जि नि मवासे मिखा तिसिनाः व हे छको मयालं खंझ मिजनं कातुक ल्हाः ज्वंकाः गन थ्यं गन थ्यं जुया च्वना। भचा लिपा मिखा चायका स्वयां अन पिने ला हूल कूल हे जुया च्वंगु। त्वाःछि मुनाः जिमि बुढायात हय्भुनाः ज्वना तःगु व गुलिगुलिसिनं धया नं च्वंगु 'थः जक भवाकलय् दुना मगाः छं जिमित नापं सकलितं भाःहनाः यंके त्यनागु ला ?' अले छु मानि छह्म मचा हारां ख्वाः वाम ल्यायझै बुढायः गातां झातापाता यानाः धाल'का नु: बन्त थीं ला लःल्हाय् मयंकुस तोते मखु, छन्हु मखु निन्हु मखु, दाय धक : नं अपाची दाय् धयागु दु ला ' हानं जिथाय् स्वयाः धाल- 'का, तताःजुयात नं अस्पत ल हे यंके माल।' जिं छु धाय, तीजक फेत्तुनाः 'छु मजू!' धकाः धया । तर जू मजू जिं स्यू , हानं बाःछि नं जि थाहाँ काहाँ वो फइ मखु । अज्याथाय् उखे चुकय्सं च्वंम कंपाउंडर छम नंगन इन्जेक्सन यानाः वाम थे व्याग ज्वनाः थ्यंकः वल । अले अन भचा त्वालं हना तःम बुढाम्हं धाल-'म्वाल बाबु, तोता ब्यु, आवंलि अथे याइ मखुत का, कंपाउंडर भाजु. अन दुने छेली स्वः छु छु याय् माल याना व्यु ।' अले व ल्यायम्ह 'का म्वाल, अन बानं धयादिल, हानं जक छं थथे सँ, छंगु जा मबुकुसे तोते मखु धया सरासर ·इन । मेपि नं छहा छम पा सकलं बन | कंपाउंडर अन हे पुचिक्क फेत्तुनाः ल्हातय तुती च्वंगु घाः-धी इन्त्री हुयाः वासः इसः तयकल, निगु चक्कि वासः नकल असे 'जि हनिचाय , आः तले माया च्वना दिस" धय': लिहाँ वन ! जिजक तीजक हं रामाया तताःजु बाकाका थाहाँ वनः। जि वांकाक मज्यूतन्हे हि हि वासः लयकः वइगु इले लाक्क हीरामाया तता:जु वा ! कंपाउंडर काः नं गवयट चना वनिगु । व नाप बय व जि सीका. व हे न्यालं खंझ, भगवान्धः हःखुनु नाय- खिंचा मुझका वाहा मिजंया कलाम धात् है कालाः; हानं भि नं साप हे भि। उकिं व निजनं वयात द्यःथं माने याना तःगु हैं। अमि त्वालय् लाखे सुयां निह त्यपूचा विषये दुबै वल कि 'उपि थे ची माः धकाः धाइगु है । उकिं जि झ नुगः म्बीका च्वन्गु-जि जुलं शुद्ध मिच्याक ल्यासेवलसंनिस थीं नीद पीदै मछि दयकाः तक नं वं थःगु ख्वालं थः हे ग्याः धया थं न्ह्याबलं तमं जक क्यना ज्वंगु, ख्याः खी याय् धयागु ला दुखे ति: गवलें. ख सम्म नं भचः न्हिलाः ल्हाः धयागु मस्यू । त्वालय् अथे सकसिनं ख्याना तःगुलिं लिप: जितः दा ला मदाल, तर न्हि न्हि सिंसिं धायकाः लाक्क म्हुतु पायगु मतोतु । छन्हु वहनी जि जा-जि बुः अथें च्वनः ध्वना । हिन्हिया सिवे भचा लिवाय् धुगुलिं खापा छको तिना नि थके धकाः काहाँ वयागु छेली जक ध्यन, जिमि व पलाः छी मछी थे यानाः लुखाया न्ह्यःने थ्यंक: वल । लुखां द्वाहाँ वयाकथं जितः कातुक ऽवन । जि ला का, हानं सास्ति नय् मालिगु जुल' धकाः झसंक नं वन । तर छु मयाः, जितः बः कयाः विस्तारं पलाः छितः । अले जि 'छाय् छु जुल ?' धकाः भर बियाः घयघय् पुनाः थत यंका च्वना । वं 'मायु, इकुसे च्वना वयाः पलाः छी हे मफु थे च्वंगुलि न्हि न्हा धू जुया यागु ल नं गपाय हाः गपाय हाः जुल' धकाः बल्ल बल्ल चत कथाय् थ्यंकल । अन लं-लिं हे मत्वसे लाका जक तोताः मुजा नापं ग्वारातूर ·जा छकोलं ह्ममि तिल्ल प्यकल, नं-नि मवाः । अले जि इप्प कनाः हाला। न्हापां ला लकन्यां मनय हानंदाल ज्वी' धकाः च्वन थे सुनानं श्वः मवः। लिपा 'मजिल मजिल' धकाः नःकोमछि हासेंलि हीरामाया तताःजु व मेपि निह्म-स्वा मिजंन नं थ्यन । तुरन्त अमिसं ह्रापां फूफाः वैद्य व डाक्टर नं सःना हल । फूफाःनसें अय्यागु दोष धाल, डाक्टरं छुखे मस्यु रोग धाल ! वासः हल । इन्जेक्सन यात, छुछ यात छुछ यात सकतां सित्ति, जिति बुढां नवाःगु हे मखु. याःया थे याकाः त्वलहँ जितः जक स्वया च्चन, च्वनं । जि नं नुगः गय् गय काइँया मिनाः गथि गथि चि थें जुया वल-आः थं वं मिग मीग. उखुनु उखुनु, अबले अबले नं स्वःगु जूला जि गन थ्यं गन थ्यं ज्वीगु नंवाथ् मफय् धुंकाः स्वया च्वंगु खनाः जि पो मफुत : तुति उतिउसि याका च्वच्वं हे निफुति ख्वबि वया पाली ला हे लात : वं ख्वाउँ चाः मचाः मस्यू, जिंकाचाक झसुकालं हुया छया। पलख लिपा थपिनि कुन: सित्तिं वं खनाः डाक्टर, कंपाउंडरत सकलं ख्वाः ख्यू से ख्यू से तयाः चिला वन । जःलाखःला पिसं जिमि बुढायात काचाक गां फायका विल । अले जिं नुगः तय मफुत, जिगु ल्हाः करिसक ज्वंगु थे. जितः त्वलहंः स्वया च्वंगु थें जक च्वना च्वन । जि ह्वाँय हाय रूपया विया । हीरामाया तताःजु कस्सिक घय पुना तल । दू माः जोछ होरामाया तताःजु जि नापं धना बिल । जितः ख्वयक मन्यू । वं थानाप भगवान् द्यः स्वया वयाखुनु अपायचो सास्ति याःगु खसांनिस जि.सा नःगुया कारण वं थःत हे भा.पा च्वं थें च्वं, छाय् धाःसा न्हापा न्हापा नं निको प्यको व लिसे जि गुह्येश्वरी-पशु- पती, मञ्जुश्री स्वयंभुइ नं वने नं, लिहाँ वयाः कसा नं नय् नं, तर वं जितः दाःगु मखं, अय्नं छकलं हे कुगाक खंबले न्हापा न्हापा नं अथे हे ज्वी धकाः अन्दाज यात ज्वीमाः । उकिं व द्वगुया द्वपं पुले थे जितः विचाः संचाः याना च्वंगु ज्वीमाः। आखिर व नं ला मिसा हे खः, छह्म मिसाया दुःख सुख वं नं ला सि हे सी। उकिं दूव्यंके धुंकाः नं ·१ थे धूबधू व हे वः, उखे थुखेया र ल्हानाः जिगु दुःख भना कहाका विहे व्यू । जितः यः थे च्वंगु लोकाः व जिमनालं लय खंह मियगु ग्वं नं उथेतु कं। उकिं जि लत्या मधु निबले हे व मिजंया नं कलाम सीगु, कलाःया विरहं नसें मनसे यानाः व स्यू इक्य जक ज्वीका च्वंगु व आः तक नं , पिहाँ हे मनःनिगु नं मिल । अले जिगवले लत्या सिधइ. गबले पिहाँ वनाः छको जकसां व भिं-मनृया स्वाः स्वय् धया जुया च्चन, छाय् धाःसा वं थःला:यान जक माया याना चंगु मखु आः थाक्लाः मढय धुंकाः तस्बीर नाप दाव सुम्म व्याकाः मन तया च्वंगु दु है. रकीसनं व वा दुस मनग्वं जितः टुको नं कन्सिक ल्हाः ज्वनाः प्राण रक्षा याना दःगु दु । व खजि थेथे मल मल तुमंनि। ख भचा पुलांगु, जि अबले १६ देंजक फुत ज्वी ' ल्हुतिपुन्हीखुनु सुथय् स्यूँ लंनिसें हे खुसि / न्याना च्वं थे मनृत न्ह्याना च्वन-गुलि अनेतने बाजं थानाः. गुलिं धकिचा खानदान ज्वनाः । उकासनं गुलि गुलि ला ख्वाः हुय कथं गलः ही धया थें जामाच्च नं सीकेगु लात्वंकाः धर्म नं कमाय यायगु धया थें ज्वाल-ज्वालथिक बुया तःगु घलय जायक जायक बीर धाराया लः कुबुयाः वनाचंपि नं दु । धार्थे अबले आ: थें छु सेवा समिति बा स्काउट धाःगु नं छुमदुनि, थथे धर्मया चेस्ना तयाः ज्या याइपिं मदुगु जूसा मनून अन तांन्वेकाः वाथा वाथा कने मालिगु ज्वी । न्यागुसां जिमिगु के क्षेत्रपाटीसं जू लिं ख्यू लंनिसें ध्व फुक सः ताया च्वन । जि जामाच्च छको हे वने मननिगुलिं जिगु मन नं अपि नाप ज्वाना च्वन-जिनं छको सीकावने दःसा ज्यू । तर वनेगु सु नाप, ब्रह्म निह्म वनिपि दुगु स्यूपि झिगःछु धया मतया- गुलि वने हे धुंकल ज्वी, व नं जिगु छैनं थाने पाखे चपि . थथे धः तुइ तुइ धायकाः तक नं ध्वः थ्वः मनूत कालाकुलु हाहाँ वनां च्वंगुलि जिगु मन मच्चनाः मायाव धया-यमा, मी नं थौं जामाच्च बको बने तुरे।

·ख्वाः तयागु दु । , माम हुस धारा हा. न पुजा ज्वलं इ, न छुनय गु ज्वलं है. गर बगु ! अथे को मालित वाहारा हि तु धाय मोला ? धकाः छ्यः संकल। हान छु मनय बल , अस्यु जिगु छ्यू से च्वंगु ख्वाः स्वयाः 'धात्थे व हे बगुला ? का बनेगुसा :खी सिला: वसतं त्यु. जिवां निफोसां ग्यया क्य , धुपाय निपु ला उखुनु तुला धका धयाः धकिचा छपाः ज्वनाः कहाँ वन । जिनं लयलयतातां तुरन्त ख्वाःखी सिलाः समाः याना नं नित्वाः स्वत्वाः पसि हिलाः पर्सियात ल्वागु पत्ती लं नं फी धुन । अयनं मां मवःनि ! अले ग न्यया हे ध्वने धकाः निपु स्वपु गा पिकया, माम गोपु गा पिकया च्वंगु धाइ धकाः उकी मध्ये थात योगु धाकाया गा छपु पिकयाः संधू जक तिना, माया ला धक्रि जायक वांसिं तया हय धुकुगु । वयाकथं धकिचा संधू नेसं दिकाः काचाकिचि समाः यानाः वसतं पुनाः धाल -का दु थमिसंथाल धायव सलं वान्याः थे, महि भचा ल्हुती ल्याना यने । जि नं छगू मस्यूनिगु थाय् सीकेगु लयनां कायका: माया ल्यूल्य बना। धाधे जिर्षि ल्हुती थ्यंबले तकं ल्हुती मोल्हुया च्वंपिं मो-मो निनि ! जामाच्यया ध्वाखा में त्याः इ मनूत हाहाँ बना च्वन तिनि ! जिपि अन छधाः हिनी मिखा जक रियाः मांया महि भवा छु न्यात थे मन्यु-सरासर पाः गयाः थाहाँ बना। भचा थाहाँ वनाः चीभाः २३ः दुथाय् च्चचि धाःथाय् छु ध्यन तीजक लिभा द्यवं ख्व:क्यन । जिपि गुलि गुलि थाहाँ वना उलि उलि सूर्यो नं थाहा वयां च्चन; अन लः त्वंकः क्या च्वंपिं दाजुपिं मदुगु जूसा जिपि च्वय थ्यनि कि मध्यान मेमेचि यात्रीतय नाप नापं लः त्वत्वं गुलिमिनं लिफिना कु वंकु १० ताति इले जिपि च्वय् थ्यन ! अन पलक च्वनाः लः छको त्वले धुंबले अपायचो तानो नं मजुल: च्वय् थ्यंक लाःगुलि सिलिसिलि फय् वया च्वन । गुलिस्यां त्राः देवा हा च्चन, गुलियां प्यं थया च्चन, गुलियां चीमाः !

·२ हे बटु धुसाधं जज्ञ याना च्वन । जिमि में पूजा-पाजा यानाः निसलाः बियाः चीभाः १४ चाः चा:हिला: छमा सिमा कय वनाः चियं भचा थिया च्वनां चीभाले द्यःपाः च्वनाच्वंपि मिजनसम्वया च्वं महालापुसे च्चं. थयक स्वक्क पत्ति अमिगु मिला जिमिथाय ! अले जिपि मां-म्हाय निम्हं सकलं काहाँ वयागु लं नागर्ज सीके धकाः काहाँ वया। बुलहुं बुलुई पाः भचा जक काहाँ वय धुन पाः झ झ नत्वाना वल । सिमाहलं जाया च्वंगु म्यूचाब्व. दुग हे मखु, मकलं ग वन व हे लँ। द ग्यानाः कलि में मवास क निनाहलय चुलु बीगु. जिला सातु सातु हे वं. मां नं या मजु अय्नं कुलुटुं बुलुह वा धाधां खासा पलाः छिनाः फेपेतुन : बना च्चन · वक्षन्यां धया थे जिमित लिफ्याफ्यां वन, गुलिसिनं गिजे याना नं वन जिर्षि में मं लिपा, थयक च्वय स्वयां सु * चने कल क्य पाखे जक व नं ताताप क काल कुलु हाःसः दु । अन्सार सांया हाः वनाः वना च्वनाम जि चुल बियाः मांया ल्हा: दोफियाः दुमहरू कम्वाँ वन च्यापला: झिपलाः कसं मिमा छमा वेश्या गुदुर जसा जि गन थ्यनिगु धाय मफु, काचाक व लिया घय पुनः । कवाला थाःगा: मदुगु जो; जि ला झसंक वनाः स्वर परवन कस्त्र मुहर धाःगु लुमंसे वल-माँ ! धकाः थरथर साक: गिवत सिमा घय पुना मस्यु: सां नं अनसंचना: 'जिहाद निन्द्रा धकाःस्वया च्वन थे जितः काः वय हाःगु मखु अध्याथाय नः गन अकाश्य पाखे मनूतय् सः सायदत, जिं छको फूक सालः ल्हाजल हम मनुवं कातुक जिगु ल्हा: ज्वनाः साल। थयक मिसा बना बयां ला हरसे खनि थं ब्रह्म ल्यायर | जि महासे मरेखेसे चना दल ल्हाः लिसाला कायत नं वयागु ल्हातं तोफीव सद पातालय कुतुवनिगु भय ल्हाः ज्यंकंतु हान मिखा तिसिना । ननम् ल्हाः कामुक स्वना रचने थं जुया च्वन । च्वन , च्वय ·- अज्याबले व मिजन ग्यायमो तीजक थाहाँ वा' धकाः थः थिकः न्हुयाः ल्हाः साल । अले ग्याः बच्छि मछाः बच्छि यानाः वं साः साः थे सायकाः थाहाँ वया। अनं निसें अथे हे ल्हाः ज्वंकाः वया नाप नाप गबले स हे पीसे च्वंक प्यप्ये पुंक नं काहाँ वयां च्वना । ल्यूल्यू मेपि मिजंत ४५ ह्म नंदु । गवलें गबले अपि न्हापा नं लाः, कहाँ वयबले लँ तस्मकं पाःलूगु व सिमाहलं जाया च्वंगुलि झोलाक वय् फइगु मनु, धात्थे लँय् वया च्वनागु मखु, लं जिमित न्यायका च्वंगु । उकिं गबलें सु न्हापा, गबलें सु लिपा छुल्याः चाः दुगु मखु लँ छहिँ हिल वा सिमा छमां कित धायव मेपिं सु मदु, जिपि हे निमजक ल्हाः ज्वनाः वया च्वनागु थें ज्वीगु, मां नं रखे लाइगु . अले व मिजं खनाः ग्याः थे , च्वना वइगु । हानं सुलाकासा झिते थें तयुजू ज्वीक सकलें न्ह्यःनेसं लाः वइगु । अले मछाः थे च्वना दइगु । मेपिं मग्या:पि मिजंतय ला झिते थे ख्याः यायां वया च्चन, चुरथ त्वत्वं वया च्वन । बिचारा जिगु ल्हाः ज्वना वह्मस्या चुरथ नं वने मख, छपा ल्हातं जितः ज्वने माः मेगु ल्हातं सिमा वा गुंखी वा बँय् जूसां बः काय माः। लिपा जूलिसे वयागु वल्लाःगु ल्हाः काचाक्कतु बः काय दुगुलिं छको निको भवास सिमाहलय चुलु ब्यूसां मग्याना वल । व नाप मचा मछाः मजू थे नं च्वना वल । थथे गबलें फेफेतुनाः सुलुफ्याञ्च मिताः गबलें कय्कय कुनाः पलाः छिना ववं जिपि ढकले लिपा नागजं धाःथाय् थ्यन । ल्वहँःयागु तःधंगु पाक्क दुने ल्वहँःयाम तःधिकार भगवान् यः छह्म व वयासिवे चीधिकःह्म नागं क्वीकार नागार्जुन धाःह्म द्यः नंदु। मेपि चिर्चाधिकापि अनेक द्यःपि ७८ ह्म हे दु। जिपि अन दुने हे मध्यंनि अन पाः च्वना च्वंपिं दाजुपिसं 'अय् साहुत, च्वय् सु मन्त मखुला ?' धकाः न्यन । च्वं क्वाहाँ वापि जिमि नाप नापं वापिसं 'मन्त, दकले लिपा जिपि हे जुल' धकाः धायव अन द्यःपिन्त भुजा छाल । जिमि मां-म्ह्याय निह्म अन द्यः छको दर्शन यानाः अथे हे कय्कय कॅक, फेफेत्तुं क्वाहाँ वया। नापं वयापि मिजंवय चुरथ च्याकाः ·२५ अनसं ल्वहँतय फेत्तना च्वन । सकसिनं जितः स्ययाः व जितः ल्हाः ज्वना वामस्या नाप निहलाः न्हिल': ख ल्हाना च्वंगु जि वांलाक हे लुमंनि, मिखां खं थे हे च्वंनि, अमि छु ख ल्हात व खं जिनः आःतकं हे सीके माःसिति वःनि। हानं छुदिन लिपा जिमि माम व मिजं नाप लात धाःवर जिगु ह्म पीसे च्वना वःगु नं लुमंनि. तर छु याय जि हे अभागीगु. व मन जि अबले छको हे मखं, छको हे नापमला:, धान्थे व मनू छोजक सां खंके-नाप लाके धकाः ज्वीक ज्वीकं जितः बिया हल । आः नं अज्या:ह्म द्यः थे ज्याम मनूया अपाय धंगु दुःख जुलं नं विचाः वनेगु ला गन. छको दर्शन जक सां याय् धकाः जुजु हे व मन के मन्त हैं. कलाःह्म मदयकाः दकिला जक फ्वीवं छुखे मस्यु धाःथाय वगः अन हे च्वना , छुत हँ !" थुलि थःगु पुलां-बाखं कने धुकुवले वया अपाय जिगु द्यःया वरदान' धकाः तिति पापा याना तया धाःगु ख्वाः ला विस्वं हे ल: एहय् कुनाः मिखा गाःगाः वनाः अजिमा द्यः थे च्छनः वल . अले. ला जि ग्यासें च्वना वल । छु याय् छु याय् जुयाः सिखा छको पुति चानाः हानं त्वयाबले व ला न्हायकनय् थःगु हे किपालु धकाः जुया च्वन न्हापा न्हापा स्वयाः यक्क हे पाःगु ! ने० सं० २०८४ कौलागाः २ ('भी' ७०-७२ अंक) ·वयागु किपा थे थे जिं वालाक हे स्यू-दार्जिलिङ्ग नेपाः मखु । अथे नं जिं दार्जिलि- गयात तप्यंक विदेश धकाः धाय मफु । लसा श्व दार्जिलिङ्ग न्हापा न्हापा नेपाःया दुने लाःगुलिं अथे जू गुला, अथवा नेपालया पूर्व- पश्चिमया पहाडी नगर थे च्वंगुलि नेपाः 0 च्चन जि धाय मफु । न्ह्यागु थजु दार्जिलिङ्गय नेपालय थे ज्या गु स्वांमा-सिमा, नेपालय ज्याःगु लः-फय् व नेपाल्य थे हे ज्याःगु वाउँचा-यि उँचा दु । अज्ज आमालि ज्याःगु फल व म्वः थे ज्याःगु मेशाय मदुगु अन्न नंथन सः। धात्थेला नेपालया राष्ट्रीय स्वां धकाः मांजाःगु स्कुरवां तक नं थन ह्वः । उकिं थन च्वंपिं नेवाःतसें थःगु भार हलाक ल्हाय मसःसा, नेवाःनीतसे ध्वाकःचा पर्सि सिन नं वडुलाक लथ्यानाः गां न्यया जूसां जि थन ध्यंवले विदेश थें छफुति हे मच्वं । न्हापांला जि छगू होटल्य च्वना । बजारय् चााा निन्हु प्यन्हु दुवले कृह्म लिह्म ह्यस्यूपि नेवाःत लागलात | प्रधान कटेजय् नेवार समाज धकाः छगू नेवाःतय्गु संस्था नंदु खनी। तर खल्हा बल्हा, चिट्टी पत्र इत्यादि सकतां ज्या पाली ज्वीगु । जि व समाजया आफीसय बना । अन छह्म निम वकी- लपि व आपाः माष्टर-विद्यार्थीपि । उकी निम मिस्त नं दु। ख-खि ल्हाल्हां परिचय जुश कावले सिल ब्रह्म प्रधान व मेह्म शाक्य खनी । निर्दा थुगुसी तिनि भ्याट्रीक पास जूपिं । छाय् छाय जि अन उथेतु बनेगु जुल। अमि नेवाःतय् चा चलनया विषये व हिन्दुस्तानीतय्सं नेपालीतयत कत्यला हया च्वंगुलि अमिसं कन्ह्याय म फर फेत नेपाः नाप ·२७ हे व्यावहारिक सम्बन्ध त्या च्वने माः धकाः नं धाइगु . अथे धाव व शक्य मयजुया ख्वाः मचा हा जिलं : झार धाम जिनं शाक्य धकाः वं सी धुगु दु। उकिं अन आफीस्य अथवा मेथाय् लँय् नं नाप लाइव वं जितः न्हिलाः नतू । छन्हु आफीसय बनागु, मेपि सु मदु, व याकःचा च्वना च्वंगु छगू निगू खे थुखेया नापं छको दार्जिलिङ्गया महाकाल थाहाँ वनेगु को जित । दार्जिलिङ्ग जिल्लाया फुक थासय् हाट-बजारय म्यू वापिं व न्या:वइपिं आपाः मिसात हे ! अन 'मजंतर नाप रल्हा बल्हा यायगु अथवा नापं वनाः चा.ही टू वनेगु हुँख मखु । उकीसनं ल्यासे ल्यासे ज्वीकाः तकं म्ह्यायमचात मचुया च्वनिगुलि अथे नेपालं वापिं थः जातया मिजंत नाप जूसां मांबवं मिखा तिसीगु हे जुल : धात्थे जिपि मालरोड, चौरस्ता चा:हिलाः महाकाल थाहाँ वना । त्यानुसे च्वंगुलिं अन छगू सिमेन्टया बच्चे फेतुना थः थः विषये ख जुल । वला अमि मां बौया दको तःधिकाम म्ह्याय खनी। क्या किजापि निह्म दु। जिगु नं नेपाःया सकता के कना, तर वर्मायागु बँ जक मकसे ब्याहा मजूनि धकाः धया बिया । तर व पत्याः मजु । वं न्याकु कयाः धाल-ब्याहा मनि धायगुला थौं कन्हेया मिजंतय फेसन हे जुल, छुमस्यूपि सोझापि मिसातयत धाँलायन : हर जि गथे पत्याः ज्वी ! आमलिमथि उमेर दुह्म मन् अनन्यारेट् धकाः । हानं कलेज बा युनिभर्सिटी वनातुं च्वंगु जूसां खः धारका छि स्कूलं हे व्वनेगु तोफ्यूगु धया दिल : छि हे धयादिसँ जि गय् पत्या ज्वीर ? "खःगु ख धयां पत्याः मजूसा उकिया वासः हे कृदु !' जि थःगु ख ख्यकेत स्वया। वं छय: फितिफिति संका चंसां क्या क्या हैं च्वंगु मिखा व मुसुकाःगु ख्वालं जितः .पला: न्ह्यचीयल • "शोत्योया ध्व संसरय सकतां ख पत्याः हे ई माः धयागु मदु । म्हागु जुसा जि ब्रह्म मयजुया न्यःने दु, यगु या दु, यगु या " धकाः जि कच्छना।

·धकाः याय म्ते" आकाझाको प्यपुगु जिगु ल्हाः खनाः व मछाल-छु याना दियागु ल्याः व ! खःगु ख धया दियां छु ज्वी। हानं जिं वयात स्वया । वं नं जित स्वया च्वंगु थे प्यंगः मिखा चूलात । अले जितः आशा जक मखु भलसा नं ढ़त । उकिं जिं थःगु वाखं छुना हे छ्या- "का बाः, थःगु बाखं थमंतु कनेगु बालाःगु ख मखु, अय्नं मयजु जित्ति यात, सकतां मोकुसे कना बी त्यना, बरु मछाः मजू गिजे "धान्थें खःगु ख धया दीसा छुया गिजे याय !" अले जिं खःगु ख धया हे ब्यूसा वं जितः येकइ थे ताया: वया. थाय पाखे भचा न्यचिलाः धया- "दाति गुरुजु ५।३० दंनिसें बर्माय च्वना सां वं नेपाल नाप सम्बन्ध मतोतु । नेपालया थितिरीति, नेपाल्या नखाचखः जक माने याना च्वंगु मखु नेपाल लोमलि धकाः थःपिनि काय म्द्यापि नाप थ गु हे भाषां व ल्हाना च्वनिगु व थःगु हे आखःया बाखं नं कंकाः न्यनिगु ! उकिं वया मचात छको निको नेपाः ब्वना हइबले झिगःतिनि नेपालं वंपि थं च्वंक नेपाः भाय् ल्हागु सु अमित बर्माय बूपिं धकाः धाइम ! गवलं काय व्वना वइ, गवलें म्याय , याकःचा गबले मवः । गबलें गवले ला मांझसिथाय् चीधीर म्ह्याय छह्म जक ल्यंकाः काय निह्म म्ह्याय छह्म स्वह्म मचात ब्वना:वया च्वनिगु धाल। उथाय् जि झिनिया यांथ्यां मस्यूह्म साहुमचा । माबोया याकः काय् जूगुलिं • यत्थे दु । वालि चाःची हिल, त्वालय् पासापिनि नायो जुयाः शितल सिधल । उगु बखतय् आः थं आखः-इखः ब्वने धयागु नं उस्त चलन दुगु म्खुनि । व हे अबुर्जुस्यना ब्युक्त नागरी आखः व भति भाति ल्याः याना तयागु दु । ज्यासलय् नं ज्यामित द हे दु, जिं ज्या याय् माःगु मदु । अज्याःवले जिमि अजि स्वीखुर्दै दय् धुंकल खनी, उकिं नंक याय्गु ख बन । अले छु मानि जंक सायकेत , ·२६ 1. छयभौ नं ला माल । अले गोगू गोगू जातः हल, थ्व धाल; व धाल लित तुंबिया छुत । दाति गुरुजु उगु दँय् न्याः पंजादा दुगुलि गुलां हे नेपाः ववा च्वंगु, नपं म्यापिं निम्हं ब्वना हःगु जुया च्वन। गुंपुन्ही खुनु संगुइ देके वंबले बौद्म नापं म्ह्यापि नं वया च्वंगु माम खंका वयाः जिमि अबु व निकि.पि नाप ख ल्ह नाः ल्हाके छुत थे । न्हापां ला स्वन्ति धुनेव हे वनेगु उकिं थुगुसी ज्वी मखुनि धकाः थी हे मदु । लिपा तःधू हे मनू असलि अमि नं न्यना निना स्वत थे, सकसिनं ज्यू मखाः धाल ज्वी, अपायचो चले जूगु ज्यास: दया ल्हासा कोथि नापं दुगु जूवले सुनां खिनाः ख ल्हाइ ? जिचाभाजु ज्वीझ गयचं, आखः-इस्खः सःला मसाला अमित छु वास्ता ? गुला फ्वीव जातः बी धकाः कोछिना हल। भिंगु जातः क्यने मलाःनिवले त्वत । धात्थं माघं जिमिगु विवाह नं जुल । ज्यायात मांस चीधीह्म काय् च्वनाः वल. तःधीह्म काय् ब्रह्म जक अनं । दुचायके जक धुनेव धया थं न्ह्याय् ब्रह्म क्यहें ह्मस्या के तोताः भोछि बर्मा तुवन । बर्माय् बूपिं मच्त जूरले झिनि हे मदुनि धयां मुं हे पत्याः मज्वीकथं झया थांबलासे थपायमछि धिकः । लाउं वीसे चंगुली नं ध्वाकः चिनाः हाकुसे च्वंगु बर्मायापिनि हे च्वंगु स खनिबले वयात सुनानं बामलाः धकाः धाय फइ मखु ! अन्ज सत्तिक खनिबले वयागु मिखा, न्हाय , म्हुतु सकतां सकतां स्वयाः थ्व हे धाइकि झीगु समाजय् बांलाः धयाम मिला थ्व ब्रह्म नं खः । उकिं जि नं लयताः छकः छकः नखः चखतं वइबले जि न्हिच्छि, न्हिच्छि मितः हे मवसे छे च्वना च्वनेगु । वं छकः पुलुक्क स्वश्वले मन हे सिचुसे वनिगु । गथे आः थन ध्यंकाः सिचुसे वन ।” "ख दय्केत ला धाय माःला मिजंत !' "ख दय्कागु मखु, धात्थें धया च्वनागु । मय जु नेपाः ध्यानिवले झीगु समाजय् थ्व हे चर्चा ज्वी दार्जिलिङ्गं हम भौमचा ला पात्थे ·३० a , हे वालाः :: *च्यो जिवाः अन्याःगु ख, माःगु ख धकाः ल्हाना दी'- न्यवाः भचा हाल “ छु जुल ? बरु व ख धया दिसँ" "अने, जिसि क्यार लै बरकाः स्यनाः थ्व र सीकल किवा भीमनं ५६ गू किलास तक व्यना कःगु दु खनी। जिला पानाद हे जुल । जि जुल अंग्रेजी हिन्दीया छु रस, गोरखा भाषा हे कासः भाय सिवाय मन्तःम्ह । अहे. मकालापुसे च्वनाः अबुयात धयाः छम्ह माया , आवः बंदना । अन नं मछालापु ! जिया सिबे ५६ है कक लिपि ४ गू दिलास थ्यपि जि जुल फाष्टबुक छगू ज्वनाः ए. श्री. सी डी. याच् मानिह्म । उकिं जि कापि छगू नं चीधंगु कोटया बल्ली न्हूगु पत्तं न्यानाः थमं स्वय् आखः व्वंवाम थे मच्वंक ब्वना च्वना ! धात्थं वच्छि, दुबले अंग्रेजीया माने ब्वच्वं गोरखा भाषा नं खकाः निगू किलास कवायका हिसाब जि निगू किलासयात ति माक सः म्बनी । उकिं हिसाब जल व हे के दोहरे याय्गु । स्वंगू बिलाल थ्यंक, मेगु किताब में तःगू दत, हिसाबया किताब नं ज्वने माःवन सफू मन्वंसे मजिल । मछाः मछाः सफू ज्वनाः ब्वंचना च्वना । द जिवं लानाः वल्लाःम जूबले. वान्हाय तय धकाः साइत स्वःजुजु हे व हाद चन बनी। बाहाय पिकाः खुनु बना, निनिह्मस्या छ । वया ना बौपि मुं वय्लाःगु मखुत । वहनी मांपिं वयाः जिमित सगंसिगं वियाः चान्हे १२ बजेती लित ब्वना हल । उखुनुनिसं जि आखः इखः ब्वनेगुली उस्त ध्यान मवन । व था अर्थात् मिनिमसिथाय् चाह्यू वनिबले छको निको जक आखः बंबनेगु जूवल माष्टरं 'थथे योबल्ले वय्गु मयोबले मवय्गु जूसा वय् हे मील धकाः बोक्यिा हल । अले जिगु आखः ब्वनेगु नं तोफिल । उकिं कलावले जुलकि ज्या जि ठुमदुपिं पासापिंथाय् तास- तिस मितः वनेगु बानि जुजु छको निको ला बारमासि जू नं हितेगु जुचा वल । तर पासापिसं अमि थःथः न्ह्याथे सनाजूसां जितः कोथी ।

·छता ब्दना यंके नाः।" "वना यंभुसा ला वनिता रूखा: ग्वी!' . मयतुं ज्वेपियाः स्त्रत। "का, व नत्र धुजु व दोन धकाः जि थःगु बाखं स्वाना यंका- "अज्या बले ल्हासा वारंवार हनन् माल धयागु पौ वयां च्वन । थ्व ख महुगु पो छपी हे मदु . अबुयात. धाःसा मचा बुधां थिया हल । उकिं जि हे ल्हासा बने नाःगु जुल: कारण छगू लः लोकं धाइगु भय, मेगु व्यापार हे चौपत नीगु धन्दा । उकिं वञ्जा त ३ म नाप जि हे वनेगु काजित । छु याय मंमदु मंमदु 'जव ल्हातं सगन फसे, खव ल्हतं स्त्रवि हुसे धार्थ यानाः जि ल्हासा वना। जिमि वया नुगलय् छु गथे जुल जि ना धाय् नफु : जिगु छगू हृदयं थःगु दुःख- वेदना सिवाय् वयागु विरह-व्यथाया विचाः याय् मफु . कुति पुसांनिस लँय गु अनेक दृश्यं मचाभचा नुगः मछिंगु तन । गनं बांवालातु स्वांमा लिमा. गनं गनं ज्यूले ज्यूसे ज्वीक छीमाःगु ता; गनं गनं चुलु विल बा लुकी हात धाःला समपातालय् थ्यंक कुति वनाः तिनि थ्यनिगु खुसि : उकिं हे ज्वी ल्हासा वनेगु धाल धायव मनूत ग्याइगु व थाथिति इष्टमित्रपिसं नापं सकसिनं सनं बिया छगु । न्ह्यागु थजु लँय् झुछ मज्वीक जिपि ल्हासा थ्यन, थ्व हे छगू विजय । अन पुलां बंजाःतय्के लिनमाः कयाः अमित क्वत नं छुया हया । मनूत धयापि मनूत हे जूगुलिं थःपिन्त लाःवःगु न्ह्यागु अव- स्थाय् छिंका च्वने सः। अज्याःगु मिशां न्याय मदुः सलं ताय मदुगु थासय्थ्यंक च्वना नं पाला' इत्यादि स्वनाः नखः चखः हनाः, गुथि इत्यादि न्यायकाः न्हि वंगु मचायक बन्द व्यापार याना च्वन, कमाय् यानाः हया च्वन । हानं अन मिसा-मिजं निखलकं समान रूपं ज्या याइपि, व्यापार य इपि जूगुलि मिलातय मय-ही थीगु जक ल्याः मदुगु मखु कि व्यापार काउंगु त्वहलं ल्हा:-ल्हो ज्वनाः साला: 'त्वाचु स्यु, त्वाचु ल्यु ( पलख दिसं, पलख दिस, धकाः फेतुकंगु नं छुल्याः मदु, ·.. अन्न मुळे माले लाःसां छु ख मखु । उकीसनं जि छु ब्वना तयाला, शीलाचरण सम्बन्धी ख स्यूम नं मखु, हान जि अपायचो धर्मय ह्याह्म धर्मया ख स्यूम नं मखुवले जि अज्याःगु ह्यामि ज्याय् निपलाः न्ह्य हे च्यू ! हानं समीनीतय् नं बांलासे च्वंम नँनेवाः, व नं साहुमचा जूबले जि जाप ख्याः-खी यायगु अप्पो येकु । धात्थेयागु « छु धाःसा जि न रामचन्द्र हे ज्वी फत, न गोरखनाथ हे, अन्ज लक्ष्मण तक नं ज्वीम- फुत । जि अमिगु न्ह्यःने साधारण छम नँनेवाः, व नं छम ल्यायमचाह्म ननेवाः, थुलि हे जक जुयाः ३.४ दें तक अन हे थात ।" "आः सोदन का वनिह्म मवनिह्म । आः हानं गोरखनाथ जुयाः माःगु ज्वोका मखुला, दार्जिलिङ्गयात मायापुरी भाःपाः, मछाः नं मजू मिजंत धयापि " स्य्जु छ्यः फहीकल । "का स्व, तं पिकाःगु, जिं न्हाचःतु धयागु मखुला मलाः मजू धकाः गिजय याय मते" "अले छु. अनं समीनीत ध्वनाः काहाँ झाःगु ज्वीका मखुला ?" 'छुना बना हय् , अथे ब्वना हःगु जूसा ला हानं थथे मय्जु- याथाय् छाय् ल्हाः फया च्वं वय् मा ल ? ख थ्व हे ला खःनि ।" "छु खं धया दिसं!" "अथे जि ताउत ल्हासाय् लाना च्वंगुलिं वया दाजुह्म नेपाः वावलं वयात नं हानं बर्मा ज्वना यंकल खनी । ४ = फुकाः जि नेपाः वयावले व नेपालय् मदु । जितः भचा सुख मदु ताल । धात्थं 'ल्हासा वना लु मखं; के वयां कलाः मखं धाःथें जीवनय चि मगाः थें छु थें छु | जुल । हान वयात धकाः छुछता बता तिसा ज्वना वयागु दु । गुगुगु ला अज अन समीनीतसे 'सोतालाया किमेयात' धकाः नं विया हःगु दु। अमि मीथाय् थे मिसां मिसां नुगः म्वीकेगु चलन मदु । छाय् धाःसा मति छम हे कलाः थय्क मिसात मदुथाय लिथु न्ह्यथु गु हे मखुत । द्वले सले छह्म निह्म दः सां गुह्यं ल्हासय् , गुम्हें ग्यांची, गुन्हं कालिशंगय् जया चनिगु जूबले नुगः म्बीकाः ल्वागु ·- बा भाःतयात छुना ज्वीगु चलन अन द हे मदु धाःसां ज्यू । न्ह्यागुसां व हयागु वस्तु नं जिं छुवी मखन । उकिं जि भचा नुगः महिनाः ख्वाः खिउँल थं व ख माम चायकल | छगू ला न्हापा हे अथे बर्मा वन धकाः नुगलय स्याका च्वंह्म, उकीसनं जि थ्यंकाः अथे जि नुगः मळिका च्वंगु खंबलय् ला लागिमगि हे चाल । उकिं निपो स्वपौ पौ तुत्तुतुं नकल । मां मचाखाचातय् दुःखसुखय् न्ह्याबलें ख्वय् न्हिले याइह्म माया नुगः हे मखाः जिगु अज्याःगु अवस्था स्वया च्चने माःवलय् छकोला जिपाखे क्सा गु मायां धा नं धाल हानं लावलां थ्यंकः मवःसा मेम भौमचा स्वय्। तर जितः व ख नाकं ललः मधाः : छाय् थे मस्यु: जि नेपाः थ्यसंनिस व हे जक लुमना च्चन, वयागु ख्वाः, मवां सकतां-सकतां । उकि जि न्हिले थं जक यानाः पार याना बिया . छन्हु ससःअबुजुयागु पौ छपौ वल अबुजुया नामय् । व पो अर्बु जितः हे व्वंके बिल । पो ब्वना । पता मेमेगु विचाः भाष:या नापं जि नेपाः थ्यंगुली लयतायाः जितः वर्मा सांकः वयत हाना तःगु दु । मनं मनं ला हः धकाः स्वकु तिन्ह्वा धुन, झुतुं ज्यू , बने धाय् छाःगु मखु । लिपा अबु हे जिगु मनयागु खं ध.ल-वने ला, छको सीकः वनेमाःगु थाय् खः, भगवान्या धम च्याना च्वंगु थाय् : जि धाइ वनेगु आँत हे मवल, वने सा हुँ रे, सः वस, दांया छ ख, चाः हिलाः भौमचा नं याकन ब्वना हति। मां थी हे मदु । क्या हानं जितः नेपालं पित छगु इच्छा मदु । जि छम्हेत्या व याय् थ्व याय् मदयाः बाह्मय काका च्वना । बल्लाःत्याःया थ्व संसारय् मिखुचा हालां ने मसं खनी। जिगु मानसिक बः नं दुबले अबु हे त्याकाः जितः बर्मा कृत | जि कलकत्तां बर्मा वनिर्षि पासा चूलाकाः वना। जहाजय् च्वनाः प्यन्हु दुखुनु बर्माया राजधानि रंगून थ्यन। तर अपि च्वना च्वंगु मेचीना सहर भ्यंकेत हानं ३ न्हु रेलय् च्वनाः वने माः खनी ।

·मेचीना सहरय नेवाःत ताखलः मछि दु-ज्यासः बरेत व मेग पसः तया च्वंपिं । थ्व मेचीना सहर हिन्दुस्तान व चीनया दथुइ लाः। सत्तिक खुसि व 'छेन हूँ' आदि पहाड दुगुलिं अपायचो तांनो मजू । थनयागु लः फय् मी नेपालीतयत लो जू । बर्मा देशय् भिक्षुपिं व विहार ला धाय् हे मोल, थन नं ८।१० र ८।१० म भिक्षुपिं दुगु विहार निगू दु । थाय् थासय् चीभाः ला झीथाय् ये-यलय स्वयाः छुम मजू। धात्या खं जा मेचीना वने न्ह्यः रंगूनया 'स्वेदगु फया' खनाबले नेपाःया स्वयंभू हे लोमं । छाय् धाःसा स्वयंभू चैत्ये अप्पां दनाः सक्रूवालं पाना तःगु भंगी, लुलिया तःगु गातकिं व चकू, तर अन दुरुत्वया चीभाःया छचाख्यरं दुरुल्वहँया देगःचा, देगःचा दय्काः दुने गनं दुरुल्वहँयापिं व गनं लुसियापि भगवान्या मूर्ति स्वना तःगु । खः का उलिमछि मूर्ति दुगुली झी संगुइ थे न्यागू मुद्रायापि न्याह्म बुद्ध अन मदु, फुक हे भूमिस्पर्श मुद्रा शाक्यमुनि भगवान्या मूर्ति जक । २।३ गः देगले दना च्वंगु मूर्ति व सिंहशय्या मूर्ति दु । व देगःचाया चाकं च्चे चकू थं चाःचाः वुत्ता दुगु फुक लुसिया तःगु मखु, लु पाता हे ताना तःगु ।" "ओहो, अय्सा ला अन नेपालया स्वयंभू व यल-काःबाहाया सिव मःमः धाइ !" "थुलि जक ला ? चीभाः चाःहिलेगु लँ नापं छचालं दुरुल्वहँ हे । छगू चीचा धंगु संग्रहालय नंदु, गन देश देशया श्रद्धालु दातापिसं छाया तःगु अनेक वस्तु व्वया तःगु दु । गनं फोहर-कचिंगः धयागु मदु, थाहाँ वनेगु संगुपाः बच्छिति दुगु पाखय् नापं दुछि पौ दुगु व जः खः पसः-स्वां, धुं सीइताः व अनया विशेष चिन्ह श्रीखण्ड, रक्तचंदन व जाकिया फेलमाः, भगवान्या जीवनी व जातकया तस्बीर, अथे हे निता प्यता फेसनया चीज नं ब्वया तःगु दु। मेचीना थ्यंकाः पूरापूर ५ दें लिपा जिमि 'व' खनाः जि अत्यन्त उदेक चाया । गुलि बांलाना च्वंगु व । हानं छको मचा जुया च्वंगु थें ·नं गुलि हिसि दुगु । थन मयजुया लिवेनं मचा थें छ। सुनां धाइ वया भाःत ल्हासा वना च्वंगु धकाः । अले छु अन ब्वाइफ्रेन्ड यकः जुल धकाः ला ?" "व हे ला धाय त्यनागु" धकाः जि बाखं न्ह्याका- "हानं थ्व ४ दया दुने वं अन हानं भन्तेपिन्थाय् वर्मा भाषा व बौद्ध शस्त्रया अध्ययन यात खनी ! न्ह्यागु ख ल्हाःसां अनित्य, दुःखया खं न्ह्यची- कइगु. हुच्चापत्ति जातकया बाखं व सूत्रया दृष्टान्त मविसे ख हे मल्हाः। जि जुल मामं विया कप य वनय व हे व्यापान्या छगू निगू र सिबाय मसःह्म । ल्हासाया लैंय् छगू निगू दुःख स्यूगु सिवाय मेगु ढुं अनुभव मदुह्म. उकिं ल्हासां नेपालथ्यकाः जक न्हापा आखः वना- बलेया जिया सिवे कोजिपि पानापि फुक माष्टर-माष्टर जुया च्वने धुंकुवलय मछालापुल धयां थः वौद्ध जुया नं बुद्ध धर्म सम्बन्धी खर्छ मथूगुलिं वया न्ह्यःने नं जि झ हे वा ताल : थुलि जक नं मखु, न्ह्यावलं 'जिमि प्रज्ञारत्न भन्ते, जिमि प्रज्ञारन भन्ते थुलि सः: जिमि प्रज्ञारत्न भन्ते नं थथे धाल धकाः भन्तेत पाच्छायाः सं ल्हाइगु । मेगु वः वाद मछि बाया च्वनागुया दुःख सुखया ख छुहे ल्हाइगु मखु । अले जि छुहे धाय्गु मदइगु, नुगः मछिंकाः कोछना च्वने मालिगु । छन्हु वं जितः वया नापं विहारय् ध्वना यंकल . धात्य प्रज्ञारत्न भन्ते ला तस्तकं हे खं सःह्म जुया च्वन । उखुनु ला जिं मस्यू , लिपा सिल-व ला भारतया ब्रह्म हिन्दु खनी । नाटक मण्डली च्वनाः हद ह्यामि जुया ज्वी धुकुम । हानं हिन्दी अनेक मे चिनाः हाला ज्वीर । छह मिसां के दुत यांक धकाः लित्त लिना जूगुलिं मछालाः बर्माय बिसि वाह्म। उकिं लिपा बौद्ध भिक्षु ज्वी धुकुस्यलि वं सकसितं चित्त बुझे ज्वीक ख ल्हाय सः । न्ह्यामसितं बसे काय फु। जितः नं वं बुद्ध धर्म सम्बन्धी बँ, व नं नेपालयला छु न्यनि, ल्हासाया लामापिके नं न्यने मनंनिगु ख यक्व यक्व कन । उखुर्नु निस्यं जि नं क्या धाल खय् वाइम जुल । उकिं व नाप हे बर्माया छगू निग दर्शनीय थाय् पाहा . ।

·my यक्व वनेगु कोलिना। धात्य जिपि हामा लगाइ ( झकाँइ ) वना । अन पहाडय क्वय् उपासिकाराम दु, आपाः 'तोलसि' अनागारिकापि अन हे। अनं पगान भगाँ) वना, अनथा पुलां पुलां लख लख चीमाः खनाबलय् झी यल देनं चोभाः जकया दृष्टिं छुन छु थं चना वन । अन लाख ४४ पावलाखं भयाक चीमाः दु हँ । अनं मण्डलय वना । बर्माया नगर मध्ये रंगूनं क्वय् थ्व हे धाइ। बन्द ब्यापार, सेयूँ' कल-कार- खाना यक्व दु! हानं पंय गु, दंयागु, सिँयागु ज्या याइगु चीचीधंगु 'अलौयू' कुटीर उद्योग शाला (ज्यासः) नं यक्व दु । आपाः छ १त जाःगु, व नं पं व सिँचागु आपाः । ।३ तँ जाःगु थौंकन्हेयागु के म जक दु । तर भन्ते नाप वन गु जुयाः अन्याःगु औद्योगिक क्षेत्रय् स्वयाः आपाः बाहा-ब हली चाहीकल । भन्तेपिनिगु विहारया संख्या धयां साध्य मजू , त्याचा पत्ति 'च्याउँ' विहार । लय हुँ, बसे हुँ न्ह्याथाय् वंसां फौजि भन्तेपि । रेल व बसय भन्तेपिन्त अलग सीत दु ध्यबा पुले मोगु । छुजुकाः प्वंगु मन्त धसा उपासकपि दनाः थाय् बीगु। थथे न्ह्याथासं भन्तेपि बासुक अने दइगुलि हे वर्मायात स्वर्णद्वीप धाःगु ला! मेगु थ्व मर इलय्या विशेषता छु धाःसा देगः चीभाः व विहार दुगु मण्डल' नांगु पहाड्या क्वय् च्चं विहारया पिने ख्यलय् छचालं वर्मीतय्गु च्वन्ाःगु धर्म श्रद्धा व संस्कृति प्रेमया दसु सम्पूर्ण त्रिपिटक किया तःगु न्हय्सलं मयाक दुरुल्वहया शिलापत्र थना तःगु । उकी वां मदायकेत पौ नं तया तःगु दु। हानं वर्माया मिसात ला धाय हे मोल, श्रद्धा, स्नेह व शालीन- ताया मूर्ति हे जुल : झीथ छ नेपालय् थे छेकुलुब्यां जुया च्वनेगु दस्तुर अन मदु । समान भावं मिजंतय सरह ज्या यानाः थापिन त्वीसे त्वीसे च्वंगु ख्वाध्या चीरगो निखा बयाः न्याथासं चा:हिला ज्वोगु । धात्थं धाय धाःसा संतार दवे नारी स्वतन्त्रता बर्माय दु धाय् ल्वः । अथे धकाः पश्चिमी पिसात विलासी पहः मदु । न्ह्यागु ज्या ·थमं हे यानाः भाःतयात उतिकं माया याः जिनि 'ब' में अमि नाप नाप अथे हे स्वतन्त्र रूपं भन्तेपिनि विहारे बनाः मयका मीका मस्खाः ध्वंगु ज्वी! चाः पश्यजितः चन-झीगु नेपाःयात पर्यटक पिसं देगः-देगःया देश धाइ घाः थ्व बुद्ध-धर्मः केन्द्रजुया च्वंग वर्मायात नं चीभाः चीभाःया देश धाःसा पाइ मखु । नहाभाय स्वःमां चीभाः गर्न ल्वहँयाग, ग सल्वहँयागु, गहुँ यार नं' हानं दुरल्वहया भूमिम्पर्श मद्रा भगवान्य' मृति उलि हैं मदु गर्न गन्जक सिंह शय्या अथवा निर्वाण मृति ! व नं व हे चीभाः थे च्वंगु देगःया दुने। थुकथं जिपि मण्डलल्या जुज मिण्डोनया लः धलं चाहीका तःशु लायकूनं स्वयः इगू कफिहौसय दुहा वन' । भन्तेया पिथा च्वने माल थे। थागु बर्मी मोला टेबुलय् दिकाः बाटरूम वन । जि याकःचा टेबुलय् ल्हाः विकाः बर्माया वषये विचाः याना च्वना धार्थ वर्मा स्वतन्त्र- बलय् गुलि जक धन धान्य सम्पन्न ई हानं बुद्धधर्म व बौद्ध संस्कृतिया गुलि जक अरक्षा याः ज्वी ! आः अंग्रेज से अपायको कन्यला तःबले हे थुलिमछि याना च्वन ।' एलख लिा भन्तेय झोलाय जिगु मिखा वन-ह्मिचाया हृतं डायरीया नापं फोटो तस्वीर छपानं खने दु । जि पिना च्वने मफुत 'सुयागु तम्बीर में धकाः तीजक तबीर पिकयाः स्वयां व ला जिमि व सागु फोटो जुब च्वन ! वनं आः न्हूतिनि काःगु थे च्वं । म्वय हे ई चुलचुलु वंक वाल: जिला मिखा हुँ मखन । ख्वाः नं ह्यासे मखाः छन ज्ची ! व भिक्षुनसें भिन्नु जीवनयात व्यवसाय जक याःगु मखु चीवरया धकिन किकाः थुकथं अनाचर ध्यंक नं याना जूगु खनाः स्मं वाटरूमं पिही वयव भवा यायला धकाः नं मनय वल । 'तर! जि भसंक लुनद- - करपिनि देश! उकिं हे ला स्वीनि जिमि व जि नाप नाकं सत्तिकः मवःगु । हको निको तहक्यहें गछि मुनाः गफसफ ज्वीबलय् नाना तरहया त्यागया ख ल्हाना अनिगु, नियोगया ग्याल्या याना अनिगु । अनागारिकाच जसा जग ·--- धायका गृहस्थ मिसान, व नं के धुं विचाः यानाः संसार हने मानिपि भाःत दुपिं मिसान थथे भन्ते भन्ते धकाः भाःतयात तापाकाः ब्वां जुइगु अन्याय मखुला' अथेला जितः मेचीनाय् च्वना जोछि कथा छकू मुक्कं विधाः तःगु दु । व कथा नं अमि निह्म तहक्य, धनिगु ज्वीमाः। वया दाजु किजापिं ला निमं ज्यासलय द्यनिगु । जि अन बाःहिति च्चन वी. व क्यहे ह्म नापं मांझसिथाय कथाय धना च्वन । थन्याःगु मिमातम् पहः चहलं मखाः दी 'मिसातय् चरित्र देवं हे मस्यू' धकाः धाःगु कि जि भन्ते पिहाँ वयव नंनि मवासे व झोला भन्तेया न्टोने टेबलय भ्वाक्क दिकाः कफि हे मत्वंसे कफिहौसं पिहाँ वया । भन्ते आताहाँ चना च्वन ।" मयजु जिनः तुंक स्वत ! भचा लिपा ख्वाः च्याकाः धाल- "मिजंत धयापिं थथे हे का। निगति दतकि शंका-उपशंका यानाः विचाः बाचाः मयासे तंचाइपिं । मचांनिसें व्याहा याना तयाह्म, वाद वाद मछि थःशु नामय् च्वनाः धर्म कर्म याना च्चंह्म कलाःयातला थथे च्वत्यंक वांछ्या वय फुपिसं जिमित धाइ ला ? लँय् लूगु लँय्सं तन मखाः याइगु ज्वी! उकिला मिजंतय्गु विश्वास याय् मत्यो धाःगु ।” "का. अन्याःगु पहः ज्वी धुकाः नं, छु हानं जिं वयात पूजा याना तय्गुला अले ? व ख जिगु पाखें ज्वी मखु । जि ला भाइ, ख्वाः मस्वःपिन्त प्यं हे क्यनिह्म पत्ती मखु ।" जि भचा सः छात थे, मय्जु न्हिल-हिला गजबह्म हे मनू खनी! न्हाचः छि भन्ते चित्र-चान नं च्वय सः धयागु मखुला ? जि थःगु सः फक्क नाइका-खः, छाय् ? मय् जुनाइक धाल-स्वया दिस छि, अथे भन्ते च्वज्या साह्म जुसेंलि चित्र च्वयत नं ला ज्वीफुव फोटो। छन्हु निन्हु लं च्वंगु जूसा सी हे दया वइगु । जिगु मिखाया न्ह्यःने वल-अन ज्यासलय् जिमि ससःअबुयागु छपाः व ससःदाजुयागु छपाः तस्वीर बुद्ध भगवानया पित्रया जः खः 'मापि' कया तःगु ·ब्धमा तःगु दु । उकी ध्वाल प्रज्ञारत्न धकाः नं च्वया तःगु दु । हानं जि ल्हासा मवनानिबलय् वं याइ मतिनाया माकुगु सवाः नं छको लुमंका, अयनं जिगु मन पूरा माने मजू अथे जक खःगु जुसा, वया जि धात्थे योनिगु जूसा हुचातु जिमि भन्ते' धकाः छाय् धाइ । वयागु अपायचो छाय बयान याइ । हानं जि नाप हाय छको हे धं मवड ? हाकनं विचाः फहिल-मछालाः मवःगु नं ला ज्वीफु-भाःत- यात द्वलाजी यात धाइ धकाः । हान जि थः निगः ध्यबाया निर्ति वयात वानाः ल्हासा वना सा वं नं छु विद्याया निर्ति वर्मा वनं छु अपराध यात । सयकल, ध्वीकल जि हे जिल! हानं व नेपाः वय् मखु नं ला घाःगु मदु । २।४ न्हु च्वनाः नेपाः स्वना हःगु जुसा अर्थे प्यपुना वनिगु जि भचा तं पी मफुगु हे खः । दार्जिलिङ्ग हे मखाः । छकोलं ख्यू से ब्वंक सर्गः तोपुया वल । अले "वा वइन, मास हुँ" धकाः मय्जु थःगु प्यकुलाःगु गा कखायाः प्यपुंक ज्वनाः पलाः न्ह्याकल ! जिनं भसुकाः छको तयाःताःचा चंका यंकुम भौमचा थें मनय व हे "वयागु किपः" घानाः मय जुया ल्यू " ल्यू बना। १०८८ पोहेलाथ्वः द्यःधलिल्वी अष्टि ('झी १०४-१०६ अंक)

·मचा
.
मोडल ब्वया तःगु
खना
व्याहा यानाः गोलाचां मदवं प्वाथय दुगुलिं कलाःयात वासन
धकाः गुलि धाल नके मफु। छन्हु मचा हे बुल, व नं काय । मचा दुख
व्यू , पलख धकाः बँय मच्च।
उकिं छन्हु मिजंझ छे च्वने माइपुकाः बजारे चाःह्यू वन । छगू
पसले त्वीसेच्वंगु 'बडि' च्वामुसे च्वंक चिकाः छगू
मने छु लुल थे मस्यु पसले लिक वनाः स्वत । अन ख्वातु भों या
ग्वरले 'दुरुपिपीचा' नं इल्ल खाया तःगु खन । अले व नित्तायां मू
कोछिनाः ध्यवा जक बी धुकल, दराजे दुने 'ग्लाक्सो' दुरु बत्ता नं
पचिना तःगु खन । अले 'स्वय् , व नं बिया दिसँ' धकाः छगः बत्ता दुरु
नं कयाःछे वन।
के कलाःमस्या मचा मुले तयाः स्वेटर थानाच्वन । भाःत खनेवं
मुसुक्क न्हिल-छु पो ज्वना मायागु ?
'का थ्व का !' धकाः स्वत्तां बस्तु कला:या न्हाःने दिका बिल ।
मिसां भाःतयात छको व बँय् च्वंगु व बस्तुयात छको स्वयाः
न्हिलाः धाल यछिक्याः, मयो जि बाः, छु तालया मनू ल्याः व !
भाःतमं छुधाय मलाःनि मचा प्याँयक ख्वल । अले माम
मचायात कस्सिक घय पुनाः दुरु ल्वस्वीकु स्वीकुंभाःतयात पुलुक्क स्वयाः
मुसुक्क न्हिल ।
ने.सं. १०८७ कौला गाः
-
('झी' ११०-५११ अंक)

·अजि व्याहा यानाबियाः म्वद फुन नं छचिया ख्वाः म्वय मदयाः छ या हामा लागिचाः । काय भौपिं छठे महाः छखें हथायचाः । वः च्वंपि ला धाय हे मोल. फुकन्या व हे व. छाव: मतु धाय थे मेह्म भौमचा स्वय माल धाइपि । उकिं मांगनं मनं मनं मेल भौमचा स्वके हे माल ला धकाः कोछी धुकुगु। छन्हु छगू डेलिगेशनय बना च्वंम पासा जापानं थ्यंकः वयाः अपि निह्म तिपू च्वना च्वंथाय "का तता:जुयात छगू कम्बालि धाधां दुहाँ वल । ल्हातय् बालासे च्वंगु भौ यागु बत्ता छगः टु ! मिसां तीजक बत्ता कयाः चायका स्वत । छद्म जापानी कतामहि । स्वय हे नंवाइ थे-नंवाइ थे च्वं । मिखा ज्वाल्ल थी । “आहा ।" धकाः वत्तां पिकयाः धोइभनं नाइक थःगु मुलय् तया स्वन ! नापं च्वना च्चंह्म भाःतं क्वथीक स्वया च्वंगुलिं मुसुक्क न्हिलाः कतामहि भालयात लल्हाना बिल । अज्याथाय काय्या पासा थ्यंकः वःगु नायकाः न्तु धकाः मांझ दुहाँ वःगु, अथे काय-भौ नि प्यपुंक च्वना च्वंगु खनाः वया भाजु गबले थ्यन ! धाय हे लोमन । वं स्वय् वया थ्व हे काय चुकाः मच वृ व्यंके- खुनु भाःतया मुले मचा तयाः सगं कया च्वनागुथं च्वन ' उकिं वं नं स्वय् हे यो पहलं अमित मिखा लिमकासे स्वया च्चन । कन्हेखुनुंनिसें मांया पहः पाना वंगु रूनाः कार भौपि हारे चाल । मचा मदुगु खय् वं छको हे नोचु मल्हन । यः च्वं पन्त नं "छु याय झीगु कर्मय् हे मदुगु।" धकाः मतुवाः तिकशु जुल । ने.सं. १८८७ कौला गाः १० ('मी' ११०-२११ अंक) ·वाउँ-सचिका होलिपुन्ही । चकंद्यः पिकाइगु छको स्वय् धकाः थंबहिली वनागु ! द्यः सँहाहू धा थे नन· अयनं द्यः पिमकाःनि । ल्यायरत अभीर म्हूम्ह चिनाः मोमो याना च्वंगु | अज्याःथाय मिसात ४।५ ह्म नं वःगु । ब्रह्म ल्यायमं मिखा फति याना थें छह्म मिसायात अभीरं लुना बिल। छ्यः छगलं ह्याउँसे च्वं । जिनं लुज दुहाँ वनागु पाः, अमित स्वया च्चतले छह्म मिसा ध्वाक्क ध्वदुल । वं छको भ्वाँयक स्वत जि हे जोर बुढी । वयागु तं मछालाय हिल । कच्छुनाःसुरुक्क लुखां पिहाँ नं वन । जिं लिफः स्वयावले वया लिछ्यलय नं व मुसुकाःगु खन। अले जि भसंक वन- होलिया हे बखत । गुह्येश्वरी पूजा दु । त्वाःया पासापि सकले वनागु ! अमि नं भोछि देके वया च्वंगु । अमि तह-क्यहें पिं मखाः जुइ ४।५ प नचा नञ्चापि ल्यासेचात नं दु । अमि पुचलय् दकले व हिसि दु, बांलाः । जि अभीर तयके मास्ति वल, तर हुरुरुरुं सकलें न्हूगु सतलय थाहाँ वने धुंकल · जि अन सतलय जक मिखा- जिं २।३ कोति वयात पुलुपालु झ्याल खना । काचाकाचां नय-नी यानाः ध्याग गोगु लोला दुगु ल्हाः निप्पां कोट्या मिचाय स्वथनाः पिया च्वने धुन । धात्थे च्याचा: झिचाःति जक द्यः चा:हिले धुंबले अपि नं नय-नी सिधयकाः सतःया पःखाःलुखां पिहाँ वःगु नाप लात । मिजंत गुलिं त्वाथलय ध्यना च्वंगु व गुलिं त्वाथलं कय् थ्यंकाः नं लुखां पिने घाटय् थ्वने कुगु । अमि ल्यूल्यू भल्यात २।३ म जक दनि । जिगु जव ल्हातय् च्वंगु खोला जि हे मचायक बया कपालय लात । बया व स्वीसे च्वंगु ·रूपाः सं व अभीरया रंग स्वय हे चंडिया स्वाःपाः ज्यान गा छy हिफः बाथें । जिमि पासापिसं जिगु ताकया तारीफ याना व्यन । बया पासापिं फुक खितितिति न्हिलाः पान्वं कन्वात : व नं जितः छको भ्वाँयक म्वयाः तीजक पाखं कहाँ वन : २१३ दें लिपा छन्हु जि पुन्हीखुनु स्वयंभु लिहाँ क्या कथं विन्यासलय् छको दुहाँ वना अमि वंजला वया च्वंगु थं. च्वसिन्हः जक बायके धुकुगु । लंपाः ज्वनाः थयक फागु मिखा चुलात : वया नं छु मनय् वल थे मस्यु फिसिक न्हिले पिज्वल जितः ला थःगु पचिनय् हिउँ सिन्हः किना च्वंथें ताल । . थुगुसी नं व अथे ध्वद्दुक नाप ल:बलय् जिं वयाके व हे न्हिला खना, तर जिगु ग्वाय् जक भुयूगु मखु, चिराया सं नं भ्वीसे च्वने धुंकल । गुकी जिगु लोलाया अभीर आः नं क्या वा-सचिकाया नापं ह्याउँक थिना च्वन तिनि ' १०८८ थिंलाथो ८ ( 'झी' ११३ अंक) ·हाक मयना हाऊ मरना हा लहना तयागु दु साप हे ख साह्म । निको म्वको धर धायद हे लाना कार पहा । वयात त्वालय सकसिनं तारे- गयेम धकाः हायकगु ! आपा: हायकल धाव "ध्वग्गी ख्वाःत" धकाः नंम्वेकाः मुक च्वनिगु । वय्कः कलकत्ता वना च्वंगु लाला दत । थुथाय पौ नं मवःगुलि जि मनय अने व बुया वः” च्चन- छछां जकं ज्वीका च्वन ला! हानं मनय बल खड म्यू. वय त्यःगु जुयाः पौ मच्वत ज्वी का, लाःसा थों हे ध्यंकः वड ला लूछ! जि म्यूका वल धायव हायकेगु । अन्य थः जि भमंक बंक वय्कलं सःतल, जिगु नां कयाः । न्हापां ला तिः न्हालय ला ज्वलय् ला थें जुयाः छु याय छु याय् थें जुल ! पलख लिप जिनरलू याना: रखे पाखे स्व हे मस्वया। जिताउन पिना च्चने मफुत । जि म्वय् साप ताउ जाःथें च्वन । उकिं ःला नयज़ याने धकाः थयक लिफ: ग्वयां ला व पापी मयनां धकाः माता चं. जप यः । अन्जवं त्वय् न्हापा न्हापाया थें छु सिरपाः बीन का जितः स्वत । जिं ला मिखां छु मखन, तुरन्त पञ्जः नापं कयाः वय भवा याना बिया । "च्याँय क्याँय्" यानाः व भारा भारा सन! लिप जि खना व ला स्वय् हे कन्ना चायापुसे च्वंक क्षमा पवने थे कछना च्वंगु अले जि तस्सकं हे माइपुसे च्वनाः झसुकाः जक तया, वकः वास्याहाँ न्हिलाः तीजक स्वाहाने थाहाँ वया च्वंगु मिखा बूलात। ने.सं. १०८८ थिलागाः १२ ·स्वयम्बरया स्वमाः ससुधूजाया वासुरीया वमन्तं न्हायपनं दुहाँ वनाः मनय डूछ स्वां वय्कां च्चन, जिमिगु लायण्डरोवर वियाग्नः न्यूने ध्याक्क दित । लँया ग्वार-गिरि जिं छुमखं, न लँया थथ्याः क्वथ्याः हे मंचा: : * का. का, ध्यन, थ्यन" धकाः जितः मोटरं ककयाकथं द्यःयाथाय् ब्वना यंकड़! नापं जिमि निनिपि नं स्वांमाः ज्वनाः मृल्यू वल । दुने 'अमि' द्यःया न्ह्यःने पूजा छुना च्वने धुंकुगु । पलख लनाः हे जितः द्यःया न्ह्यःने यन . मिजंम ला न्हापालाक हे अन थना तय धुंकल खनी । जितः स्वांमाः विल, कखायका विया । अन भचा ख्यू से च्वंगु व जि हथाय् चाःगुलिं धाय् ला मलाःगुलि धाय् वयागु स्वाः बाल.क मखं । वं जिगु छ्यलय् चोसिन्हः छायकाः जितः कुचुसे च्वंक लु सिखः वखायकल । “भागि याय् माः, भागि यायमा धाल, भागियाना । हानं मोजाया द्य ने ल्हातं थ्यूबल्य मन्य धौबजि व ल- "धान्थें व रञ्जनाय खनाह्म मिजं खः ला मखु ला ! ला.सा थमिसं जितः धों ला लाय महः ला!', अय् थ्यंक लाग्य याय फइ !" धकाः तीजक थस्वयां व हे जिंकखायकागु स्वांमा: वामाः जक त्वीक खना स्वीकाःतसे गःपतय् मेजरटेप कखाया तः थे। अले मनय् च्वास्स वन - "धात्थं स्वीकाःतसे ग्राहकया मदु, नुगःपा ज, गःपः ल्हाः, तुति फुक पुक दानाः मनं मनं 'थुथाय् लाक्क थोगू इञ्चीति तय मा.ल: थुथाय लाक्क थांगू इञ्ची अप्पो व थुथ य् थोगू इच्ची का बाय म लि, थुथाय लक थाहा वय्केत थुथाय् थुथाय् निखं निभू निभू व जःखः याकम् नं निभू निभू तया विल धारमा स्वय् हे यइपुसे च्वंक थाहाँ थाहाँ वयाः झयात धात्वं ल्वई' ·४६ धकाःई ध्वनिना च्वनि थ वं नं व स्वांमा यात मेजरटेप भाःपाः जिगु मतिना दाना च्वं थं च्वं ।' छाय् धाःसा व स्वांमाः नं बयागु नुगःया धुकुधुकु नापं सना च्वंगु दु । हानं वं छकलं छको जि खंक चायक सिनेमा हलय जितः स्वःबलय् जिगु नुगःया थाःगाः हे काय धुकु थं च्चं ख नं जितः नं व अथे छको जक खंबलय् न्हापांनिसें मस्यूम थे, बोल चाल दुह्म | छु / छु थं च्वंगु जि आःतकं लुमंनि । उकिं जितः चन-"वं नं जितः उलि हे येका च्वंगु दइ, थ्व बी, व बी धकाः छुछु फ्याना तःगु दइ, हानं थ्व धाय व धाय् धकाः अनेक ग्वसाः नं ग्वया तःगु दइ । अले जि तीजक वया पाखे मिखा ब्वया स्वयां वया वसः न्हापा जि खनाबल्यागु मखु लाकां ला द हे मदु, मोजा जक न्ह्याना तःगु अले हानं मन पीन्हुल -“खः ला, मखु ला!, ख हे खःसां आः गय् च्चंच्चन थं!" हानं मिखाकुनं स्वयां व भचा जव पाखे चिला वन थं नापं च्वंम पास ह्म धकाः खन । वं धाःसा व हे जिं न्हापा खनाबले- सिंगु टेरीलीनया पाइन्ट न्याना तःगु व पाइन्टय् च्चकाचां थीक टाइ चिना तःगु ! हानं जिलाहा जुया देपा मिखाकुनं स्वया, वया सुट् मेगु हे जूनां टाइ छपु जिं न्हापा खनाबलेसिगु हे-'वाइनकलर' गु। टाइपीन नं व हे लापाचा निह्म तँत चिना च्वंगु । अले जि छु मचाः जुल, जि थय्क थेंस्वत थे, जि खन -- व हे, जि सिनेमा हलय् खनाम हे मुसुमुसु न्हिला च्वंगु ! मिखा चूलात, जिं ताउत स्वया च्वने मफुत, मिखा ककनाः वयागु नाइलन मोजाया बुत्ताय वयागु नुगःया किपा खंका च्वना-वनं जितः उलि हे येका च्वंगु दु । थे १०८६ पाहाचारे ·बम मिमाया डायरी जि मचांनिस बौ मदुगुलिं . लास थ्यंकाः फारमफिलप यायत ध्यबा मदयाः S. L.C जाँच वी मखं । उकिं मछालाः स्कूलया लं हे मवना । पासापि नं सुनाप मलाना लिपा मांया सल्हाकथं ज्या माःजुया गोरखापत्रय जि बांलाक याय् फुगु ज्याया पुचः पुचः विज्ञापन खना; तर न्ह्यागुलीसं S. L C. बा प्रवेशिकाया सर्टीफिकेट व मार्कसीट फ्वना तगु । गनं प्राइवेट कम्पनीतय्थाय् वंसां खं व हे-“गुलि पास याना तयागु दु ? सुब्रह्म हाकीम वा अफीसरयागु सिफारीस ज्वना वा।" धया हइगु । जि बौमदु मचायात सुनां सिफारीस याना वी ? ज्या मल , अर्थ लतंफतं जुया च्वना। थुकथं जि ज्या-नि खै थुगु त्वालं उगु त्वालय जुया च्वंगु खनाः जि मचाबलय् मितेम पासा स्यंचां धाल- छु ल्हाः प्वनं जुयागु, छगू ज्या मयासे ? जि छु धाय् , “गो; न्ह्याथाय् वंसां गुलि ब्वना तयागु दु. सर्टि- फिकेट ज्वना वा धकाः जक धाइगु धकाः धया : स्यंचा न्हिल-व ला भाइ, थःगु कथुप्वाः स्वयाः ध्वनीमाः, छ सेक्रेटरी साहेव ज्वीगु ताके याःजुसलि छन्त अथे मखाः धया हइ । "छु याय्गु अले?" "जिं छगू ज्या चूलाका धाल-ज्या छु मखु, जुद्धशम्शेरया सालिकं दुगंबहि ध्वाखा तक इधू थिष स्वीगु। छको निको पसलय् दुस्वयाः सुनां सुनां छुड भिभिंगु- बी।" जि पत्याः मजू थं च्वनाः वं ·थिके थिकेगु माल न्यात सीकेगु व दा मिचा गन स्वथन खंकेगु, बस । "छु जितः बगलिमारा जु धयागु ला ?" जिगु सः भचा छात । स्यंचां अथे हे न्हिलाः धाल-अरे भाइ, छं छु याय् मो, थय् चंह्म मनुखं थय् च्वंगु कोट् , पाइन्ट वा कमोजया झिचाय नोट बा मनिव्याग स्वयन धकाः जिमित ब्रह्मसित कना व्यु । छ अथे हे भलादमि जुयाः इधू थिधू जु गबलं छगू-निगू मालताल नं न्या। चुरोट व ग्वय् ला न्हि न्हि न्याय माःगु हे जुल । छं जूसा अभि अंग्रेजी बँ ल्हाइगु नं बच्छि वच्छि सां थु हे थुइ । उलि हे झीत कुगाः । न्हापां ला जि माने मजुरा । हानं २।३ को धाःगु व लांलां तक नं ज्या छुवीके मफुगुलिं अभिगु गुथी थ्याकः वना। जितः न्हि १० मितका दां खच बिया तःगु दु । लिपा लिपा मेगु नं छुरकम बी धकाः बचं विया तःगु दु धात्थं अथे छु रिस्क काय मोक ग्याजिटेड अफी- सर सरह तलव वया च्वंबलय् जि जेन्टलमायन् जुयाः बजारय् चा:हिला जुया । छको निको जात्रा-जित्राय नं अपि वं थाय् वना । तर अपि नापं मखु, जियः जि हे वनेगु. अपि अरिं हे वनि । छुविशेष खदत धाःसा सूचना विल. थः घटी सिधल | छन्हु न्हूलडकय् निह्म स्वह्म विदेशीत क्या च्वंगु खना हूलय ध्वात्तु व्वाक । छता वता माल नं न्यात- विशेष यानाः घडी, फौन्टेन, भिंभिंगु कापः व छगू वगू क्यूरियो । लिपा पँचिक नोट दुगु ब्यागचा छम मिसां थःगु हायण्ड व्यागय् स्वचाकुगु खना। वहनी स्यंचापि नाप लात । जि ला छु खूस खबरो न्यंकइ धकाः च्वनां स्यंगु ख्वाः मं स्यंक झोके जुयाः जिगु ख्वालय् कय्का हल- का, छंगु मनिन्याग्! कस्वयां वांल से च्वंगु डायरी । जि डायरी मप्वीकुसे च्वने मफुत । प्वीका स्वयां अंग्रेजी च्वया तःगु । छपौ प्वीका, निपौ प्वीका, साप हे न्याइपुसे च्वं, छम मिसाया डायरी !

·उकी छुछु च्वया तल. व सीकेत ठिकपि हथाय्चायादीमखुसा जिं बुनुहूँ फुफुथे डायरीया छपौ निपौ अनुवाद यानाः न्यंके :- "छन्हु, जिमि क्लासय् फाष्टपिरियड मदुगुलिं पासापि सकलं गफ याना च्वन । सेकेण्ड माष्टर भवःनि । जि छमस्या थमं वीके मफुगु पाठ छगू क्वथापासां नं वांलाक कने मफुगुलिं छु याय् छु याय् जुया च्वन । लिपा जिगु नापसं च्वंम ब्रह्म मिजं पासायाके न्यना। वं ला माष्टरपिनि नकतिनि तयार याना हःगु लेकचर / ध्वाल्ल प्वंकल । जि वयागु ख्वाः तुक स्वयाः न्यना च्वना :वं गय गय मिखा कनाः गय गय ख्वा: ज्यानाः छगू छगू वाक्य वीकेत कुतः याना च्चन । विशेष यान : वं छको छको थुलला ? धकाः जितः स्वइवले जिगु नुगलय दुने ध्यंक हे व विषय ध्वाक्क दिका ब्यू थे च्वनिगु । अले जिनं न्हिलाः 'बालाक हे' धकाः छ्यलं क्वाना बीगु । क्लास कचायव कथाप सा नापं होस्टेलय् व्या । अथे व मिजं पासानाप ख ल्हानागु कथापासाया भचा मयो थे च्वं । नुगः मू थे, छु थे छु थे यानाः धाल-व नाप अपायचो छ्यलं क्वात्तु कानाः छु ख ल्हानागु ? जिं धया- व हे मथूगु पाठ छं नं थ्वीका मन्यूगुलिं न्यनागु । व पत्याः मजू । 'व मनू नाकं थीक नःह्म सत्तिके त्याझ मखु धकाः जक धाल। जिपि निमं छगू हे क्लासय् जूमां व जिया सिबय् ३ देति हे थकालिम : उकिं न्ह्यागु बँय् वयाके हे सल्हा कया च्वनागु । हानं व असाध्य हे ख्याः याय् माःह्म, उकिं न्ह्यावलं त्यत्तु त्यत्यं अनलाः थनलाः मदय्क कुचुकुचु नकुनकुं ग्वाराग्वाराचिंक ख्याः याना चनिगु व व मे-मि नं बांलाक हाले साह्म जुयाः संगीत माष्टरपिनि व तस्सकं यः। वं जितः प्रेम सम्बन्धी मे न्यंकु न्यंकु मिसा-मिजंतय विषयय उगुथुगु खं जक कना तःगु मखु, मिसा-मिजंतय थे मिसा-मिसातय् नं अज्याःगु सम्बन्ध तय ज्यू धकाः अनेक प्रकार स्पना तःगु । उकिं जिमि कथायू ·निगू बेड दासां जिपि आपाः यानाः छगू हे बेडय् लाना च्वनिगु । थौं नं नापं छपाः लासाय् च्वनाः ख ल्हाना च्वनागु । मेखुनु क्लासय माष्टरं शिक्षा व चरित्रया विषयय् थ्वीका च्वंगु व जि व हे मिजंपासा थीक च्वनाः न्यना च्वना । जिगु न्हायपनय वालाक दुहाँ म । मनं मनं व पासा नाप ख ल्हाय दःसा ज्यू , वं 'थुल ला? धकाः छ्यलं कानाः थ्वीकः ब्यूसा ज्यू थं जुया च्वन । उकिं रिसेसय् पिहाँ मवंसे उखुनु कथापासा नं कपाः स्याकाः मवःगुलिं क्लासय् हे च्वनाः निमस्या ख म्बीका च्वना । वं धाल माष्टरं शिक्षाया ल ला बांलाक हे धाल, संसारया न्ह्यागु खे थथे धकाः यथार्थ थ्वीगु, सीगु शिक्षा झीत अत्यन्त आव- श्यक, तर चरित्र धकाः मनूया स्वभावया अःखः सिखलं चीगु ख जितः ला यो मताः। छं हे धा रे का, धुयात घाँय् नकेगु व मंगःतयत महाय्केगु सम्भव ज्वीला ? अथे हे भी निर्देसित नं नाप लानाः बँ ल्हाय मते धाःसा झीसं ख मल्हासे च्वने फइला वयागु ख्वाः स्वयाः जि वाताहाँ ख न्यना च्वना । छपा तुति मेचय् थकया तल खनी, स्कर्ट थतुला: अण्डरवयर खने दया च्वंगु जि होस हे मदु । लिपा जिं थय्क स्वयां ला का, वया मिखां ला व थतूगु अण्डरवयर में थत्वीकाः अन हे जक स्वया च्वंगु । अले जि तुति कछ्या विया, वं नं मिखा मेथाय छत । धात्थे जिमि मांपिनि थे वसतं तिया च्वंगु जुसा ह्म छम्ह तोपू , अथे गनं ला छकू हे खने दइगु मखु : तर फुक हे धया थं मिजंतसे सूट-पाइन्ट पुने धुकुगुलिं जिमिसं नं स्कर्ट, फ्रक फिना विया छि तायाः। न्ह्यागु थजु, उखुनु होस्टेलय् थ्यंबलय तकं भचा मनय गधे गथे जुया च्वन । कथापासाया खाताय् फेत्तू वनाबलय् नं वं स्कर्टया दुने स्वया च्वथ जुया च्चन । थुकथं जिमि कथापासाया मयोसां न्ह्याबलें जि व मिजंपासा नाप जक लाना च्वनिगु । वयात में हायके थे क्लासय व नाप प्यपुंक ज्याःगु ·५१ - च्वना बनेगु ' थौं नं अथे हे नाप च्वन्गः कापी नोट् याना च्वना । कथापानां भ्वाँयकतु स्वया च्छन । धान्या व जा मिजंपासाया गय् थें मस्यू , जि ला माष्टरया लेक्चर न्हायपन्य दुहाँ हे वंगु मखु. व हे मिजंपामा 'थुल ला ?' धाइगु सः जक थ्वया च्वन. व नाप झंप्यपुंक च्वने मास्ति वया च्वन । कास सिधल : 'लप्ट वीक पीकनीक वनेगु व वां ५: न्हु लिपा हे नूर वनेगु ज्वी, उकियात झति मति म पु मे वय्केगु व ही हार माःगु वसः हिया नि धकाः न्यंका नं हल । अले छु मानि होस्टेलया क्वथाय् थ्यनेव हे सुटकेस चायकाः मिलय मालय याय धुन, हाकुगु हे मखुसां भचा कय् की जक कुंगु वसः मुनाः छखे तय धुन ! क्वथापानां धया च्वन-अपायची छु हथाय . १०११ न्हु मछि नानिगु । तर वयागु खे मन फया च्चने लाः. मिपासाया योगु पत्ती नित लगु स्कटं नं पिचुक लथ्यानाः वांलाक तय् धुन : । धात्थ जिपि छगू गार्डेनय् थ्यन ! पासापि उर्स थुखें चाःहिलाः सुथया सुषमा स्वया च्वन । गुलिं पुखुली न्या स्वया च्वंपि, गुलिं पुखुली हया च्वंगु पलेस्वाया जात निना च्वंपि गुलिं गुलि अनया गथु नापं वं क्यंक्यंगु स्वां थ्वया च्वंपि।। पलख लिपा उलपान सिधव पास पि पुचः पुचः मुनाः गुलि तास मितल, मुलिं क्यारम मिल. गुलिसिनं स्वांज्वाः छ य्पल ! जि गनं मछू, गबल उखे गवले थुखे स्वयाः व हे मिजंपासा नाप चनेगु ताके याना चना: निभाः भचा छाना वसंहि जिपि पुकं धया थें लखे हितेत पुखू पाखे वना । न्हापां ला जि शितः मवना, पासापि झितुगु स्वया च्वना, लिपा पासापिसं वा धाःगु व थ नं पासापि सना च्वंगु खनाः ल्व.वनाः बेडिङ्ग कस्त्यूम न्ह्यानाः तीजक क्वहाँ बना . जि वांलाक हिते मस:- निगुलि चीजाःथाय् मिता च्वनां छह पासां ताजा.थाय् हस्त्यंक साला यन । जि इतिमिति कनाः गुलि लाया द्यःने च्वनेत सन, उलि लखं जितः ·क्वत यंका च्वन, ल्हाः तुति संका थें च्वं फुकं सित्ति, जिं हुरु हुरु मिक लः त्वन। लिपा व हे मिजंपासां ल्हाः ज्वनाः साला हयाः चीजाःथाय् लाका बिल, अले जि ममितुसे लखं थाहाँ हे वया छया । तर मनं मनं हानं छको अथे हे लखय् दुसा ज्यू थे, पासां कस्सिक ज्वना तःसा यो थं जुया च्वन । लिपा नयनी यानाः होस्टेलय लिहाँ वया। जिमिगु कार्यक्रम अनुसार ८६ न्हु लिपा जिपि ५ घण्टाति रेलय् ध्वनाः छगू गामय् थ्यन । ततःखागु छे उस्त मदु, छखा निखा सरकारी में जक २।३ तँ जाःगु विल्डिङ्ग । मेगु आपाः छे सिपूयागु १ तँ जाःशु। मेच टेबुलया चलनया सिबेरंगी चंगी बुत्ता दुगु मालाय लाकां लिका तोताः सिचुक च्वना च्वनिगु । नय्गु नं मालाय् च्वना हे । गुलि गुलि मिसात पुलांगु छातं ह्म छम्ह तोपूगु रंगी चंगी वसः फिना च्वंपिं नं दनि । जिपि खनेव जिमि माष्टरपिन्त अनया मिसातसें बाह्म बाह्म कच्छनाः मुसुमुसु न्हिलाः भागि यात । जिमित नं धयघय पुनाः माया यात । स्वय् हे सोझाचा ख्वाः वयक स्वां-सिं ज्वनाः देके जुया च्वंपिं नं उलिहँ मदु । गामय ज्यापुत सिबे ज्यामित आपाः, छाय् धाःसा पसः स्वयाः ज्यासः आपाः। उथासं उथाय् बिजुलीया पावरं चले ज्वीगु चिचीधंगु कुटीर उद्योगशालाय ज्या याना च्वनिर्पि । धात्थंयागु जा ध्व गां छगुलिं हे छगू तःधंगु कार्खाना धाःसां ज्यू , छेखा पत्ति छुन कुंज्या याना च्वंगु हे दु। अन्ज सुमनू सुयां छे वंसा वया याना च्वंगु ज्याय् ग्वाहालि याना बीगु चलन । अथे धकाः सित्तिं याकगु मखु, वं याःगु ज्या थुलि यात धकाः जंमा याना तइगु । अथे हे व मनू मेमे थाय् वनिबलय् थे हानं व पासाया के वनिबलय् नं अथे हे ज्या याना थकइगु व दच्छि दच्छी ल्याःचाः यानाः बी माक ज्याला बीगु । उकिं जिमिसं नं अन चाःचाः ह्युमु गुलिखे ज्या याना थका । तर अमिसं जिमिगु ज्याया नं ज्याला हिसाब यानाः स्कूलय् छ्या हय धालं ·माष्टरपिसं स्माः स्याके मन्यू । व नं अमिसं याःगु जिमिगु स्वागत मत्कारया न्ह्यःने उलिचा ज्या वसा वीत नं मगाः थज्याःगु चलन मेगु देशय् दइ मखु । जिमिथा मेमेगु गामय नं थज्याःगु चलन दु! ज्यापुत नं व्यक्तिगत बुं-ज्या याइपिं । कृषिफर्म धकाः ततःधंगु ट्राक्टरं ( पाले मायकः तनावगु फाट फाट उम्त मदु । अथे हे छ खां स्वपीत्या प्यपी ति हे गाकाः परिश्रम व इमान्दारी एर्वक यक यक अन्न सयका च्वनिगु' उकिं नय्गु अपाः ज्ञा हे । पिने स्वःसा यानय यानय् चिचीचा ज्ञाःगु पहाडचात वाउँक खने दया वनिगु. सन्तिक न्ह्याथासं रंगरंगया न्वा हया च्वंगु उभान । म्वस्वकिकि स्वय मगाः, उकीसनं मिजंपासा नं नाप दुबले ला छु मानि, जि स्वर्गय ध्यं थे जुया च्चन । अन जिपि बहनी तक चा:हिलाः भचा लिबाक रेलय द्यना; गय् यानाः मिजपासा नाप चने दइ धकाः मनय घानाः। कन्हय् खुनु सुथय् हे जिपि छगू तःधंगु सहरय् थ्यन : स्वाम्वः- थाय ततःखागु छ: ततःधंगु कार्खाना । अथे हे ततःधंगु ततःजिगु डिपार्ट मेन्टल पसःत खना । जिमिसं अन पुलांगु लायकू के नं न्वया. गुगु आःतक हे माझधाःनि | अनं छगू स्कूलया होन्टेलय् यंकाः जिमित लंच याकल । न्हिनय सांस्कृतिक कार्यक्रम । अन स्कूलया छात्र-छात्रा- पिसं अनेक मे हालाः न्यंकल । प्याखं नं हुयाः क्यन ! अथे हे जिमि पासापिसं नं २।४ पु मे न्यंकल : दकले लिरा जिनं क्वथापासाया नापं छपु मे हाला बिया। ध्व नगरय् धःधः म्हुयः दय्का तःगु खुसिचा व उकिया धाने द्यःने जाः ग्वय् थें दय्का तःगु ता छ युयु जिमिसं यक्व हे ततःधंगु कारखाना स्वया। तःगूगछि मल्टीपलपस टेकनीकल स्कृलय् नं ब्वना यंकल । अनया शिक्षण प्रणाली क्यनेत २४ न्हुति हे तय्गु र ल्हात । अनं जिपि न्ह्याथाय वंसां उपवनया उपवन जक दुगु उपनगरय वन ।मानय् यानय् अनेक देगः दु, वनं पौ दुगु पत्ती भवाभचा चिनिया । .

·छाँतगु । हानं अनेक स्वांमा सिमातयत ल्वयक मंगः पक्षीतसे मे हाला च्वनिगु व पुचः पुचः चलान निक तिक न्हुयाः प्याखं हुहु वयाः ल्हातय् ल्हातय् हे नमा नःवहगु, गयच्वंक जक न्ह्याइपुसे च्वं । उकिं सन्व्याउलय् वासे च्वंगु घाँस्य च्वनः जिमि सल्हा जुल - 'थन ला न्हयन्हु च्यान्हुति हे च्वनेर याय माः ।' जि म मनं 'हः' धया। छाय धाःसा तान्हु च्चन धाव उझानय् चा:ह्य थाय् थाय ह्मसिया वइ, अल्ले मौकाय लाकाः मिजंपासा नाप एकान्तय् ख-खि नं ला ल्हाय् दगु ज्वी। ८।१० न्हु लिपा जिमिसं हानं छगू महान् नगर स्वया। प्यखेरं धया थे पर्वतं चाःरा । थाय् थासय् तत पौ दुगु बौद्ध देगः खनेदु गजूचा गजूचा लूगु ! हानं ततःगोगु गं नं तया तःगु दु । चाःचाः हिलाः संसारय दकलय् तःधिकः धाःह्म धलोटया भगवान्या मूर्ति नं स्वया । बांवालाःगु थासय् च्वनाः गोपाः गोपाः फोटो नं कया. गुगु मिसापासापि जक बना'; गुगु सकलं उथासं च्वनाः, गुकी जि व हे मिजंपासा नाप प्यपुंक च्वना च्वनागु दु। चाः ह्या जिपि प्रकृतिया धुकू धाय् लोगु थासय् थ्यन । थ्व थासय गन्धक बास व गु क्वाःलःया क्वब्वाःलः, क्वालिया खुसिचा व काल या हे पुखू इत्यादि दु । विशेष यानाः मोल्ह्रीगु पुखूचा व हिति दुगु कथा साप हे न्ह्यइपुसे छिसे च्वं । अन वनाः मोल्बीगु । हानं वारा वारा दाःगु लःया हां (वाष्पं ) जक मोल्बीगु थाय् नं दु । जिमिसं मोल्हीगु क्यथाचाय क्वाःलखय् हे मोल्हुया। मनय मनय मिजंपासा नाप दासा गुलि ज्यू धया थे तयाः ववं जिपि तस्सकं हे न्याइपुक पर्वः, खुसिचा, क्वब्वाःलः, पुरव, पुलांपुलांगु ततःमागु सिमा दुगु थासय् थ्यन । थनया सौन्दर्य जिमिगु सम्पूर्ण राष्ट्रया हे सौन्दर्य धाइगु, उकिं थन थ्यंवलय् जिमि न्हाय तःपु । ख नं थन प्राकृतिक सौन्दर्य जक मखु, कलाकारिता जाःगु मानव कृत सौन्दर्य नंगाक दु । बांबांक्षाशु क्यव, रंग रंगया न्या दुगु पुखूचा, हुमायु झंगःया न्हिप्यं ·थें च्वंगु फोहरा, वां थ्वथा मदुगु कुचा-काचा ल्वहंया पर्ट चा 'रक गार्डेन ) इत्यादि छु जक निं स्वय् : गुखे जक नि मिग्वा वय , जिमिसं कोछी मफु । हानं थाय् थासय जिमिगु धार्मिक भावनाया प्रतीक देगः दीगः नं थन गाक दु। थन हे जिमि ल्यं दनिगु तूरया समय दक्व दाक्व फुकेगु कोछिना। जिमित छगू छात्र संघ च्यापार्टी ब्यूगु । च्या-चि त्वने धुंकाः 'कानकान पीच्या हिता। वाउँसे च्वंगु घाँमय रंगरंगया फ्रक फ्यूपिं पुचः पुचः मिसामचात व ब्ल्यूटलायक पाइन्टय तुयूगु कमीज दुत छया तापि हूलकूल मिजं मचात तिति न्हुयाः सना जवलय मानी रंगरंगया स्वां ह्वया च्वंगु क्यबय तुयू हाकु च्याःच्याःपिं लापाचात ब्वया न थे। जूझसित चाकलिं च्वनाःथासाकतु दाइगु ! जूमर्स नं लित्त लिनाः थीत ज्वनेत स्वइगु । छको निको ज्वंसां मर्म के मफयाः तोते मालिगु ! थथे झितु मितु जितः कासाया मज्जा अवलय वल गवलय जिमि स्कूलया मिजंपासा जुल । दृथ्वी च्वनाः व चाःचाः हिला च्वना पासापिस थासाकतु दाल, ल्हाःज्वनाः लाःसां साल । टाइ स्वत्तिका विल- छु यात, छु यात । व नं आपाः मिसामचातसें । जिनं अमि नापं सस:- तिक वनाः वयात हायका च्वना । छको जितः ऽवन ! पचिपचि याना स्वत । तर वं जिगु नां मधाः मेगु हे नां धया बिल ! अलय् जिं 'मखु धयाः विसि वया । हानं शितल, हानं ब्रह्म मिसामचायात ज्वन । वयात पचिपचि या बलय जि भचा नुगः मुल, तर वयागु नां धाःगु मखुगु हे लात । व नं 'मखु' धकाः तिन्हुया वल । हानं जितः ज्वन | ख्वालय कक्कुइ गन गन कुचुसे च्वंक सासा यानाः स्वत ! नाइक जिगु नां काल । न्हायपं हे सुख दय्क दुहाँ जक वन. पासापिं हाला हल-खः। जि जुया । रेसमया 'स्कापं' कस्सिक चिना । जितः आपाः मिजंमचातसें हायका च्वन गुलिसिनं सँचिका साल: गुलिसिनं स्कर्ट साल । छह निमसित ज्वंसां नां मखु मखुगु धया विया। छायधाःसा नं ·५६ वयागु नां जि ज्वने मा झ मेम हे वयात ज्वीकाः जितः बीकेत : निचाः स्वचाः उले धुबलय जिं धात्थे वयात निपा ल्हातं ज्वन खनी । नुगःपाय सासा यानाबले वयागु कमीजय जिमि स्कूलया ब्याज थ्वीव जिं घया बिया । व हे खः खनी, व जुल । हानं वयात अय् हे हायकल, चाःचाः हीकल । छह्म निह्मसित ज्वन, छाय् थे मस्यु वं नं नां मखुगु धाल । लाःसा वयानं जितः हे थी मास्ते वः ला छू छु । लिपा जि थयक टाइ साले धकाः वनागु, भति छु ज्वने थें जितः निपा ल्हातं करिसक घयपुत । जि नं सुक च्वना बना । गवयत जायकाः तिनि जिगु नां धाल । धात्थें वं कस्सिक बना तःवलय् वयागु नुगः धुक धुक संगु व काक सासः ल्हाना च्वंगु लिपा तक हे जिगु नुगलं तायाः लुमुसे च्वना च्वन तिनि । अले हानं जि जुया । तर जिमिगु पहः रेफरी थुयाः व खेल बन्द याना बिल। अले जिमिसं छगू न्हूगु कासा पोष्ट आफीस' मिता। जिमि छम माष्टर 'पोष्टमाष्टर' जुयाः जिमित फुकसित छगू छगू महान महान् नगरया नां छुत- लण्डन, बीन. प्यारीस, रोम, मस्को, जुरीच, फ्रान्कफर्ट. बेरुट, न्यूयार्क, वासिङ्गटन, पिकिङ्ग, दिल्ली, रंगून, बैंकक: कोलम्बो सिंगापुर कलकत्ता, कराची, बम्बाइ, काठमाडौं, हंकङ्ग टोकियो इत्यादि छुछू छु छु । न्हापां जिमित छचा:स्यरं तयाः छह्म पासायात 'ख्याः' धकाः नां छनाः दध्वी लाक थन । अले पोष्टमाष्टरं उजं दयाल जिं विश्वया निगू नगरया ना कायव व व नापि निमं दनेगु पौ' धाःसा चलुचु कयाः, 'पार्सल' धाःसा प्यपां चुयाः व तेलिग्राफ' धाःसा तिन्हुयाः वनाः निमस्या थाय् हिला बुला याय्गु । ख्याकं लाःसा अमिगु थाय् लाका काय्गु व व थासय् थ्यंके मफुह्म पत्ती 'ख्याः' ज्वीगु । धात्थं जिपि मिता, पोष्टमाष्टरया आज्ञानुसार थाय् हिलाः हिलाः । छको जिगु नापसं च्वह्म मिजमचा व जिमि मिअंपासाया पाः ·वल । तेलिग्राफ' धायव तिन्हुयाः वा मिजंपासा जिगु मुलय वाक फेत्त वल । मयातुसे च्वंक सकतें हरर न्हिल । जिपि निमं बांलाक फेत्तना। लिपा जिपि निह्म निखे लावलय जिनि निर्देन्या हे पाः वल । निमं पार्सल' धायव ककहनाः ब्वां वनागु ला निझम्या वह ब्वह ल्वाः । पलख उकिया सवाः कया च्चतले जिगुथाय ख्याकं काय लाकल. जि ख्याः जुल ! अले मिजंपामाया नाप च्वंम व मेम ब्रह्मम्या पाः वल. 'पौ' धकाः धायव जितिक न्हुयाः मिनंपासाया मुले थ्यन ! वं घय- पुनाः थासय् फेत्तका विल। थथे साप हे न्ह्याइपुक गितु मितु द्यः संहाःह धायकाः थःपिनि बासय लिहाँ वया। ७८ न्हु लिपा मौका लाका जि व मिजंपासा रक गाइनया कस्सं च्वंगु मेचय प्यपुंक च्वना: ग्व ल्हाना बना - सुनानं ताइभनं चिचीसलं । अज्याःथाय 'स्वाराक' सः वल । जिपि ला निमं थारा न्हुयाः निखे चिले धुन । थयक ग्वयां सुवःगु मखु खनी. फसं मिमाहः संगु जुया च्चन । अले काचाकिचि छ सिधयकाः अनं चिला वया! . मिजंपासा व जि हंकङ्ग मिरामार होटलया छग डबलबेड रूमय थ्यना च्वंगु । जिमि तूरया प्रोग्रामय स्कूल लिहाँ वनेत छको मिंग्वसः द॑ति न्ह्यः छह्म सम्राट अनेक वौद्ध विहार. मन्दिर व बुद्धमृति दयकुगुली दकले बांलाः धाःगु विहार स्वयाः जक वनेगु धकाः कोहिना तःगु छखे वांछ्याः जिपि निह्म जक सुतुक थुखे बिसि वया छ्या ! धात्थैया र छ धाःसा अथे न्ह्याइपुगु थासय् नान्हुमछि चाःहिले दुगुलिं मिजंपासा नाप मेगु हे सवाः थुल- उकिं कथापासां न्ह्याक ख्याना तःगु लुमंसां जि वया हे छ्या। वयत ला वय् धुन, तर छ मांवौपिसं गय जक च्वंक धन्दा कया च्वन ज्वी मस्यू । गन गन तार बिल ज्वी, छु छु यात ज्वी । छाय धाःसा जिमिगु समाजय् सभम्यारेज ऐन विरुद्ध मखुसा मांबौपिलं ·। नं थःपिसं हे स्वयाः खनाः व्याहा याना वी येकुनि, बरु काय म्ह्यापित यः मयः ल्य नं ल्येकु । अथे हे अमि मनं मनं सुमु नातुना तःगु दइ, छु छु ज्वरे याना तय धुकल जुइ । लाःसा मुंघरानियानय् नाप ख-खि हुना तय धुकल ला छू छु । न्ह्यागु थजु व खं आ: विचाः याना च्वनां व्या:गु मखुत जिपि यो त्यो यानाः वय हे धुन, ख हे मन्त । न्ह्यखुगु न्हिच्छि चाःहिलाग व चच्छि वांलाक धने मखंगुलिं ह्म-झि भयातुसे च्वं । उकिं थौं मोल्हुशाः जक पिहाँ वनेगु कोछिना। छाय धाःसा भचा लिवात धाव थन लः वगु मखु, लाया साप अभाव । लः आपाः खर्च याय मते धकाः अनेक आदेश, उपदेश, अनुरोध छुछु याना तइगु । उकिं मो-मी ल्हुशाः ब्रेकफाष्ट यानाः तिनि जिपि चाय बना। ध्व थाय् धात्थे न्ह्याइपुगु थाय जुया च्चन । पर्वतं चाःगु समुद्रया मिथय सिथय दयका तःगु सहर जुयाः थन तांनो-चिकु नित्तां अप्पो मजुसे न्याबलं धया थें छगू हे क्लाइमेट जुयाः याउँसे च्वं । हानं अनेगु बांबालाःगु स्वांमाया नापं ग्वय्मा, नैक्यामा आदि दुसां अंमा छता धाःसा जिमिथाय् मनु थे थन नं मदु । थथे भनं न्ह्याइपुसे च्वंगु थाय् नं अन्ज फ्रीपोर्ट जुगः मालनाल सकतां दंगुलिं यात्रीत हूल हूल । तर विदेशी राज व गरीबी, कष्ट व दुगुण पर्यायवाची शब्द खः' धाइ थे थन नं भुयूत जक तःमि, साधारण चिनिया जनता गरीव । उकिं फोगित यक्क दु, अथे हे बगलिमारात चाःचाः हिला च्वनिगु । उकी- सनं मेमेथाय् देशय् मिम्त याकःबकः ज्वी मज्यू धागु थाय दु थे थन मिजंत अज ल्यायरत याकःवकः पित छ्य मज्यू थें च्वं । छाय् धाःसा भयालय वा बरन्डाय बांबलाःपि मिसात ध्वया च्वनिगु व बजारय् नं च्वामुसे च्वामुसे च्वंगु बडी पिज्ज्वयक सालुसे च्वंगु फ्रक बा स्कर्ट फिनाः निम निम बा याकःचा नं मिस्त फुटपाठय् इरू थिरू जुया च्वनिगु मिजंतयत ध्वात्तु ध्वानाः । अज गुलिसितं कोटया टाक तय स्वां तिया बीगु । लाःसा तीजक ल्हाः नं सालाः न्याकु कयाः वनिगु । छको ला जिमि ·पासायात कुर्ति न्याना थकल हैं। सलय-पिमलय आपा: मेल्म गर्लस मिमात हे। थयक स्वयाः ल्यारहान व सामन्य जुल कि स्वदगं मृ याय धुकचगा। धाक्वय बच्छि, दिल कि ला लात थुकथं थनया चहल पहलगु मन्ध्या विकाः होटलय लिहाँ वया । जिपि तातक चने मानिस जगुलिं होटल दोना: थ य गल्ली लच्छिया निति छैचा छखा बालं काय धुन । पामाया ज्या मा जुया च्चन । तर खास अनया वामिन्द तयन हे वांलाःगु ऽया मदुगु थासय छह्म विदेशीयात गन याकन ज्या चूलाइ ! जि नं नापं पिहाँ वनागु बजाग्य उखे थुखे श्राफीसं आसय चाःाद्यं सन्ध्याकाईती अग्निबोटय च्वनाः पार वनाः रोपं सालिगु त्रामय गया: थाहाँ वनाः नगरया दृश्य म्वया । नगर थुलि बांलाः खनेदु बयान यानां साध्य मजू । वृथ्वी समुद्र, म्वखं तन ल्वीक दयका तःगु लैं व छ । झामः धायक रंगीचंगी मन च्याका तःगु म्वय हे नवः थे च्वं । ख नं थन न्ह्याबले नखः धाःसां न्यू छायधा मा ध्यबा दुपिं न्हून्हूपिं यात्रीत वया च्वनिगु । अमिसं मो हले थे ध्यबा हुला च्वनिगु व अमित धों लानाः मनं मतुना थें लुहिति वहाहिति हायका च्वनिगु जूवलय न्ह्यावले नखः न्याइगु हे जुल । अथे हे अज्याःगु मौका चूमलाःपिं छह्म निह्म जिपि थें ज्याःपिं यात्रीतयन जक अःखः जुया च्वन अनं जिपि व हे त्रामय् च्वनाः कहाँ वयाः लिवाक वासय वया। छन्हु ज्या माले धकाः पिहाँ बह्म पासा कन्हय् खुनु बहनी ज्वी धुंकाः नं लिहाँ मवः जिगु नुगलय धौबजि वायकाः फाता फात पुला च्वना । गवल लासाय् थस्सः पायगु, गबले वाथाक्क दनाः पिने लँय स्वय्गु, तर व व हे मवः । मनय वइ 'लाःसा व हे परीतसे ध्वयके ला मयंकुला ? छुभाः मिजंतय् मन हे मखाः ! हानं मन लिहाँ वइ-'अय ध्यंक ला गय् याय् फइ, सुपासापि नाप लानाः गनं पिने पिने थ्यंक नं ला ज्या माःवन ज्वीफु।' हानं मन पीन्हुल- 'लाःमा गर्न मोटर एक्सीडेन्ट ला ज्वीका मच्चला !' अले जि नुगः तयां तय मजिया वल, ·ख्ववि भ भय बिया बल, स्थया: साप हे स्वया । जि मेगु छु याय् ! गोन्हुमछि लिपा नं जि अथे हे ख्वया च्वंगु तायकाः जिमि नापसं च्वंम मिसा छम वयाः बल ! वं बहनी थ्यंक च्वनाः जितः ज्वरे-जिरे यानाः नका में थकल : व ला धात्थे हे भिंडा मिसा जुया चन वं धया थकल - संमार थथे हे खः, थन असम्भव धयागु छु मदु. मनू जुयाः अथे आकाझाको जनगु दःख-सुख हना च्वने फय्केगु हे मनुष्यता स्वः! ४ न्हु धैर्य याना . अथें छगू समाधान लुया वइ । आमथे नय-नी मयासे ख्वा लक च्वनां दुःख तना वनि मखु, मनू जुयाः थःगु तुर्ति च्चीमाः मेपिनिग जक भर कयाः च्चने मज्यू । अय्नं पुलिसय् छको रिपोर्ट या । न्हैमा थौं जि बने ? छुमाःसा जितः धा, मछाले म्वाः, ज्या मा:मां जिं चूलाका बी। वं थुलि भलसा विया वसेलि जि पचा नुगः च्वन, स्वय् गु दिनाः खापा छिपा ग्वयाः धना। धात्थे व हे मिसा नापं वनाः पुलिसय रिपोर्ट याना थका। तर खबर बीके हय धकाः जिग पत्ता-पित्ता च्वया काःगु छ सः मदुगुलि हानं अन थ्यंक बना नं 'गो छैखबर मदुनि' धया हल । जि आशां पिया च्वना। हानं च्यान्ह वन, अयन व मवः। उखे थुखे व वनिवनिथाय आफीसय नं म्वः जुया, गर्न नाप मलाः । लिहाँ वयाह्मस्या ल हे मिखां मखं । बासय् थ्यनेव जि फी हे मफुत, ख्वया। ख्वस्वं जितः अथेभनं माया याइपि जि मां-बौपि. स्कूलया योयोपि पासापि लुमना वल-अमिसं जिगु विषयय छु छु जक ख ल्हाना च्वन ज्वी ! गुलि नुगः मछिंकाः ख्वल ज्वी, गुलिं तुगलय् स्याकाः तं नं म्वयकल ज्वी ! धात्थें मांपिसं ज्यूथाय् खःथाय् स्वयाः वीथाय् वने दुगु जूसा मांपिनि थें म छा तोप्वीक वांबांलाःगु साटन् : कचिनया लनं ज्वाल ज्वालथिक फिनाः बने दइगु । थज्याःगु बाह्म बाह्म धया थें खनेदुगु वसतं तियाः मिर्ज विमाः बवागुलिं अभ्याःगु दुःख भोग याय् माल ' जि झ हवय मास्ति -- ·६१ १ , उखुनु न व वल, हिकु हिकुलं स्वया हे वना नं व मिसां तायकाः व्यां वल । गवयतनि गवयत च्वनाः घयघय पुनाः ह्येका च्वन । वबागु व मायां यानाः जि ह्येमाल. ह्यया। वं खय् खय् थ्व नं धया थकल - मिजंत धयापि थथे हे खः न्ह्याबले न्हून्हूपिं जक स्वःजुइपिं । अभिन न्हूगु दय्व गाः, स्यं-भिंया वास्ता मदु । उकिं अमित = अथे हे यानाः पलेसा काय्गु स्वयमाः। आमथे ख्व जक ख्वया च्वनां मन्यू : छगू ज्या याय्गु त्वय् माल ।' थ्व ख जि बांलाक मथू छु यानाः पलेसा का धाःगु ! २३ न्हु तक विचाः याना च्वना नं जिं छु ज्या याय्गु कोही मफुः न मिजंतयत छु यानाः बला साय्गु खः व वीके फु ! मं हे जक व लुमना च्वन, च्वन- व नाप च्वनागु. व नाप चा:हिला च्वनागु, व नाप छुछु याना वनागु छगू छगू चलचित्र थे मिखाया न्ह्यःने चाःचाःहिला च्वन । अले जिं मचायक हे मसुकाः वल! मसुकाःयां हिकु मानि रूबलु पिज्वयन जक। जि ख्वया, भचा ततःसकं हे ख्वया तुरन्त व मिसा थ्यंकः वल । वं अनेक किसिमं ह्यकल, न्वात, बो नं विल । वं धाः धाः थं धाय् नं मसः जि । फुकं खःगु थें च्वं, ज्यूगु ख थे च्वं, याय् माःगु ख थे च्वं । धापू छु धाःसा जि बांमलाःह्म मखु, एशियाय बालाः धकाः नांजाःगु जातीया मिसा, न्ह्याथाय वंसां न्ह्यःगु देशय् वंसां मच्चम मखु । जि चच्छि न्ह्यः मवः । सुथ स्वीकाः तिन भचा झुक्क न्ह्यः वल। दनाः ख्वाःखी लिलाः जलपान यानाः पिहाँ बना : बजारय् सिथं सिथं चाःहुला । यानय् एरोड्रम खन, अले मनय वल-- 'अन वनाः ख ल्हाना स्वय् , इयरहोस्टेसय् काइ ला ?' जि आफीसय मैनेजरया न्ह्यःने ध्यन । जि खनेव मैनेजरं चिनिया भाषां न्यन - "काय मय्जु ? जिं सःसः थें चिनिया भाषां धया -"जितः छुज्या बिया दी फुला छि ?' वय्कलं धाल - 'जिथाय छितः ल्वःगु मेगु ज्या छु मदु, इयरहोष्टेसया ज्या दु, उकियात धाःसा अंग्रेजी भाषा बालाक ल्हाय फयूके माः; हानं स्वास्थ्यमा हिकु, अले ... .

·६२ जिधया नं परीक्षा याके माः। मचा भचा ला जि अंग्रेजी सः। अले वय्कलं अंग्रेजी बँ ल्हाना दिल, जिनं अंग्रेजी हे लिसः वियः । अन्ने वय्कलं आस्वासन विया दिल-कन्हय् १० बजेती छको का, डाक्टर बइ, परीक्षा याका स्वय् । जि लय लय् तायाः वय्कःयात धन्यवाद बियाः लिहाँ वया। जि बर्मा वनाः लिहाँ वया । नापं पुलांपिं इयरहोष्टेस पासापि निमसिनं जितः स्थना स्यना यंकल । थथे अंग्रेजीया माध्यमं ज्या चूलाः खनाः जि अत्यन्त लयताया : ख जा जिमिथाय् मनूत विद्वान् ज्वीत अंग्रजी वा मेगु छ विदेशी भाषा सयका च्वने माःगु मदु । न्ह्यागु विषय थःगु हे भाषां ब्वने दु, न्ह्यागु सफू थःगु हे भाषां स्वय दु । छ विशेष अध्ययनया निति मेगु भाषा सय्केगु मेगु हे छ । अथेनं जि अवलय् छु भनय् वयाः सयकल मस्यु लाःलाःबलय् अंग्रेजी क्लाशय वनाः ख ल्हाय सयका तया, गुगु लिपा थथे जिगु जीविकाया प्रधान साधन ज्वी धकाः जिं मस्यू : उकिं जिं व अंग्रेजीया माष्टरयात मनं मनं धन्यवाद विया ; छाय् धाःसा वयागु 'सयका तयागु न्ह्यागुंज्यां लिपा अवश्य ज्या वीं धयागु वचं न्यनाः हे जिं अंग्रेजी ब्वनागु खः । वर्मा गय्च्चं जि बाल क मखंनि । खालि रंगून-इयरपोर्ट हे जक खन । अनया वेटिङ्ग रूमय् मासुक चीवर पुना तःपिं भिक्षुपिं धाःसा गाक्क खना- सुयातं तःवारिंबा काःवःपिं । लाःसा नगरय् थज्याःपिं हे आपाः ला ! हानं धा ला थाय् थासय् ततःधिकःपिं भगवान्या मूर्ति व यक्क यक्क भिक्षुपिं दुगु विहार नं तःगू मछि दुधाल, जि स्वय् मखंनि । जि ला आकाशं हे रंगून सहरया दथ्वी दथ्वी वेडगुं फयाः धाःगु व सुले फयाः धाःगु च.भाः खना थुलि हे । जि न्हूतिनि ज्याय् च्वनाम जूलि सय्के सीके बीमाः धकाःथे जितः न्याथासं कृत । वाःछिया दुने जिं वकका रंगून जक मखु कलकत्ता ·. व कराचि नं खन । अनेक तालयापि मनूत नं खन । आपाः यानाः यात्रीत याकःमि मिसात ला उस्त द हे मदु, छ भचा स्वय् हे ल्वःवना- पुसे च्वंक निमंतिपू निमति वइपि दु. आपाः ला याकः मिजंत हे । उकी गुह्यं गुह्यं जिमि मिजंपासा थं च्वंपि नं दु- गुह्यं धिकलं गुह्यं उनं व गुह्यं गुह्यं पहः चहलं नं : उकिं ज गबले व लुमनाः स्वय् मास्ति वःसा गबलं अज्याःपि खनाः ल्वः नं वं । अले जि अज्याःपिन्त लंच बा डिनर याकेबलय् भचा कोपाः कोपाः नका, पित्त पिया: बांलाक रगं-रिगं नं फायका बिया · छन्हु लिहाँ वयावलय् न्हापां ला 'का. व हे प्लेनया लुखां दुहाँ वल' धकाः च्वनागु. मंदले वहलय् ल्हाः तय् त्यनागु, तर व ला व मखु खनी: छह्म चिनिया जुया च्वन ! जिल' ह्म-मि हे गरखेसे च्वना वल धात्थं जिं च्वाक्क ज्वने लाःगु जूमा वं जितः छु धाइगु ज्वी ? गज्याःगु कागु मिखां स्वइगु ज्वी ? लाःसा व मिजं नं अज्या:ह्म हे जूसा 'वा' धाल धकाः 'गन वय्गु ? धकाः न्यनिगु ज्वाला ? जि कच्छुना च्वना । न्हिलाः सम्म नं क्यने कथाय् थ्यंबलय् हंसमसं धायाः ज्वर वः थं जुल । डाक्टरया सल्हा अनुसार जि ४५ न्हु रेष्ट कयाः हानं ज्याय् वना । उबलय् जिगु ज्या व हे हंकङ्ग बैंकक, रंगून कलकत्ता वन, हानं हंकङ्ग तुलिहाँ वल । थ्व ला जितः मवावलय्यागु स्कूल, स्कूल में धाय ला होष्टलं क्लास, क्लासं होष्टल धाय् जुइ धुकल : थाज्याया थूचा थें लिहाँ विहाँ जुल: छु स्वय् खने लाःगु मखु । उकिं थुकी छु नवीनता मवयधुंकल । नवीनता ला उबलय् वल-गवलय् गोन्हुमछि बिक काहीरा-बेल्टया स्टं लण्डन वंगु प्लेन अनया वेडरं यानाः लिहाँ वयाः प्यारीसय् जुइ माल; यात्रीत सकसितं प्नं ककयाः अनया होट- लय तय् यंके माल । जिपि नं यात्रीतय्त नाःगु क्वथा-किथा चूलाकाः पाइलट पासःपिं नाप प्यारीस छको चा:ह्यू वना । प्यारीस बांलाः, संसारय् दकलय् कलां जाःगु व सभ्यगु नगर थ्व हे धाइ । ख नं कलाकारतय्गु कल्पना कु-कु हे कुबुया च्वंगु व गजपा मफुत । लिपा थःगु हंकङ्गया , छ ·गजुचा लूगु गुम्बज दुगु चर्चत व उकिया दुने अंगलय् च्वया तःगु चित्रत, स्वय् हे नंवाइथे नंवाइथे च्वं । निखें भो भो सिमा पिनाः छायपा तःगु ल क्यवचा क्यबचा थे च्वं । मेगु पार्कय् पार्कय् स्वना तःगु तिन्हुया क्वाहाँ वइ थं, भुरुंक व्वया वनि थे च्वंक थना तःगु मूर्तित फुक धुलं गयाः वधंगयाः खिति पाँय् पाँय् थाना च्वंगुलिं थना तःगु ला दुरुल्वहँयागु सीके हे थाकु ! ध्व फुक चाःयुयु जिमिसं सलंसः क्वथा दुगु 'लोवरे चित्रशाला स्वया। गुको जगत प्रसिद्ध अनेक कलाकारपिनिगु कलाकृति मुंका तःगु दु । थ्व छ लाखे न्हापा न्हापा जुजुपिनिगु लाय्कू धाल । थुलि भव्यगु के प्यारीसय मेगु छखा हे जक खना-'नाट्रोडम गिरिजाघर'। ख ने फ्रान्सया जनसंख्याय् मच्छी ४० र शिल्प-कलाकार धाःबलय थन हे थज्याःगु कलाकृति मदुसा गन दइ ? अनं जिपि छगू होटलय वनाः नया । सकतां साः, सकतां तःजि, पित्यानाः जक मखु धात्थं हे । मेमेगु नज्वलंया नापं जिमिसं न्याख्य व ततःपुगु कुरीलु नं नया, भचा तुयूगु अय्लाः नं त्वना । छाय् धाःसा थों प्लेन व्वइ मखुत । अनं आइसक्रीम कफि त्वनाः पिहाँ वयाः छगू नाइटक्लवय् ब्वना यंकल । न्हापां ला प्याखं छगू स्वावनेगु धाल, जिं मत्यू : लिपा धकाः सिल व ला नाइटक्लब खनो । दभू (स्टेज ) साप बांलाः, फुक हे दृश्य धात्थंयागु । स्वांमा-सिमा जक मखु, पुखू व फोहरा नापं धात्थंगु। प्याखंमोत धाःसा स्वय् हे घञ्चायापुसे च्वंक पोची नांगापि मिसात, खालि प्यलांगू बालागु कयता छपु चिना तःगु दु, वनया नाम उलि हे । जिपि मिस्त निह्मस्या मछालापुया च्वनां च्वने मज्यू। । उकिं जिमि इयरहोष्टेस पासा चिनियानी ला मछालाः कच्छुना च्चन, च्वनं । मिजंतय् धाःसा प्यायचाः मिखां स्वया च्वन । जि ला नापसं च्वंम पाइलट पासायात छत्थु जंधुली म्बीका नं बिया-गज्याःगु थासय् हयागु ? पाइलट न्हिल--'सीन-सेनरी व प्याखं का स्वलि स्वाभाविक। प्याखं तु सय , स्वय् हे येचाः पहलं पय्ययपुत, तिति - ·. न्हुल मानो सकलय थे। थ्व मुक लौन्दर्योपासना व कलाप्रियताया नानय् दर्शकतय मन्ः अप्पो स्यंकेगु जुगुनि सिवाय मेगु छु मखु अनं वाचा फाबीकाः लिहाँ वयाः एरोडमन् द्यना ! थुगु प्रकारं जिगु जीवन स्कूली जीवन थे हे न्ह्याना च्चन, इत्त्या वंगु जि चा हे नचः: धाःसां ज्यू : छत्रो निको मिजंपासा लुमनाः नुगः मळिसा हानं पालय् थ्यन कि अन अनेक तालपि मिजंत खनाः लोमना वनिगु । ब्रह्म निमत्यां प्रीजेन्ट धकाः 'टीपनं विया थकु आपाःयानाः हंकङ्ग थ्यनिबलय् उखे धाःसा विश्वयुद्ध तो जुजु बल : प्रथम विश्वयुद्धय बेल्जीयम ध्वस्त जू थं पोलायण्डय् आक्रमय यान: पोलायण्डयात जर्मनी बच्छि रूसं वच्छि थलाः इना काल। जर्मनीया न जी सिं लखलख यहूदितयत स्थात, गुकी मिना-लिया लिवे मचाता संख्या आपाः धयागु इत्यादि अत्याचारया खनरं जिमि व-वने याय् नं थाकुया वल । न्ह्याथासं शंका, म मि नापं वाल: वइगु जितः नं थुथाय् थ्यंबलय् चिनियानी धकाः मच्वने धुकल, उकिं जितः मैनेजरं च्यान्हुया दुने थःगु देशय् हुँ धकाः आदेश :बल । अले जि छु याय् छु याय् जुल थःथाय् देशय् वनाः जि गन च्वनेगु, हु याच गु ? छको ला ख्वय् नं मास्ति बल, लिपा मिजंपासा खनाः तं तं पिहाँ वल-वं उलि तोता मवंगु जूसा ! अथवा वं जिनः अथे वय्के नहःगु जूसा आःबल्य जि गुलि न्ह्यःइपुत्र ब्रह्म भिंस मांयोपिसं स्वयाः खनाः व्यूह्म मिजं नाप अथवा थमं यः त्यः यानाः ल्ययाम निजं नाप बना चना जुइ । अथे नं मखुसा अन्याःह्म छम मिजं नाप कोछिनाः वं बीके हःगु न्या, साकइ, ओबी आदि स्वयाः लयताया च्वना जुइ ! वा व नाप च्वनाः स्वंगः सलीचाय तयाः 'साकइ चिपंथिया च्वना जुइ । अले तमं छको ला मिजंपासायात सराः नि विया --सा नं मोर ! . धात्थं जि अमिसं धाःखुनु हे हंकङ्ग पिहाँ क्याः थःगु देशय् ·वया । तर थःगु हे देशी विशी जुल : पन बने, “न वने छु हे कोली नफुत ' मांदीया रुकः कः म मखु । बंता का छु, नकाः त्वंकाः त हे तइ, अश्व अमिट उलए मुगलद स्था के धुंकाः छु न्हास वनेगु । छको ला मुगु रट्रीय रंगमंचर बने ला धकाः नं मनय् वःगु खः; तर अन धा निशात पाठ नापं आपा. मिजंतसे याइगु, वसः नं रंगीचंगी गुहा छर्ल नोगु पुलां तालगु फो माःगु व भाषा ल्हाय्गु नं पुलांनुथु हे मथूगु भाषां ल्हार लयके माःगु । उकिं जिं उखे पाखेवा आश तोता छुया। नोन्हु-छि चाम्याः युह्य छगू होटलय् ज्या चूलात ! सनंजिधिनियः भाषा व अंग्रेजी में सम्म जूवलय् होटलवेट्रेसया ज्या जिवालाक या धकाः मैनेजरं विश्वास याइगु हे जुल: जिनं अलित लुदंक दुनंनिस मन तयः ज्या काना बिया। धात्थंया खंजः थ्व यात्रा निलिं हे जि इयरह ष्टेस जुयः: दत्त्या तक ट्रेनिङ्ग कथा वयागु थं जुल । छन्हु निन्हु यायां लाला या वन छको निको थः जीवनम् चि मगाः थे इथं त्रुथं च्वनाः स्वय् मास्ति वइगु । छ हु जिं छह्म मिजंपासा , चंह्म जिजं यानं खंगलि नुगः भारभार मिना च्वंगु व उखुनु हे लाक जिनः मैनेजरं लाल्डा कथाय् यात्रोतयत मोल्हुकः वनेगु ज्या वया तःशु, वनः । अन निक्षल्याचह्नत मोल्हुइत क्या च्वंगु । जिं न्हापां छह्मसित जंधुली खिदि का विया, वया मोल्हुइ सिधय्कल । अले मेझसित नं थाका बीत थयक स्वयावलय् वयः झबां जिमि मिजं- पासाया थं च्चं। अकेथा ला वयात नं जिं थाका बिया, तर जिगु मनया जिमि स्कूलया टूरम् क नकानपीचा मिता च्वन थे जिं वयात न्ह्यःने पाखे नं थारुल खनी, अहेवं नं छन्त संथाका बीला धकाः जितः नं थाका छु बिल जिल' का. स्कूलया पीकनिकय् पुखुली झितु मितुं व पासां घय पुकाः लखं धकाः धकायका च्वना । थुकथं न्ह्याक हे न्हून्हूर्षि मिजतय नाप संगत जुसां जि सुमिजं नाप प्यप्पुने मफु, व हे पासा जक लुमना चनिगु ।

·AH अथे ला जिनिसं अगायचो पूर्वक समाचार स्यूगु मखु, अथेनं होटलय कपि मनूतय् पाखें चो बचो ख ताल - जमनीया नाजीतसे पोलायण्डं वनाः नार्वे, स्वीडेन, हालेण्ड व बेल्जीयम जक मखु बुल्गे- रिया, रुमानिया, चेकोलाभाकिया. युगोस्लाभिया, ग्रीस आदि यूरोपीय देशय् कब्जा यानाः नं अन्न सं.वियत भूमी नं आक्रमण यात -द्वलंहः सहर-गां स्थंका बिल, लखलख के ध्वस्त याना विल, द्वलंतुः कलकारखाना रेल्वे जक मखु, द्वलंहः स्कूल, कलेज, संग्रहालय-पुस्तकालय व अस्पताल तकं लाकालुकु यानाः स्यंका बिल खनी। जिमि नं तमो ध्व राजनीति वालात व अर्थलोलुप साम्राज्यवादीत खनाः । तर थ्व बँ फुक ल्हाय मज्यू बँ, हाले मन्यू मे जुया च्वन । राजनीति जिमिगु झुतुप्वाः तिना तःगु दु । उकोसनं जिपि न्याना तःपि भ्वातिचात मखाः, थत्थं छुजुयाः होटलं पितिना छुःसा जिमि छु यानाः नय्गु? हानं भचा भचा अप्पो सं सवावल, ताया वल-थुकथं जर्मनी रूसय् नं हमला याःगुलि धुरीर ट्र व मित्रराष्ट्र धकाः विश्वया शक्ति सम्पन्न राष्ट्रत निगू गूटय विभाजिन जुल हैं। इङ्गलैण्ड, फ्रान्स, रूस, चीन इत्यादि देश छखे पाखे व जमनी, इटली, जापान आदि देश मेगु पाखे जुयाः विश्व चुथनिगु ताल वया च्वन हँ । ख नं थुखेपाखे जापानं चौनय क्वत्यत्यं यंका च्वन, अनयागु बांलाक सः छु मस्यू । उखे पाखे जमनी यूरोपय् मि थना च्वनं तिनि । ताय दु अन लाखे युद्धवन्दीतयत अनेक प्रकारं सास्ति यानाः स्याइगु हैं-गुलिसितं भाला सुयाः, गुलि- सितं चुपिं पालाः, गुलिसितं बन्दूकं कयकाः व गुलिसितं विषया इब्जेक्सन यानाः स्याइगु । लिपा थुकथं स्याना च्वनेगु विस्तार जूगुलि व खर्च न अप्पो तूगुलिं फौज फौज मुंकाः मेथाय् तय् यंकेगु धकाः यंकाः ग्यासया भट्टी दुछुयाः स्याय् गु यात हैं । थुकी आपाः यहूदीत हे हैं। अन्ज मिसातयत स्याय् न्ह्यः स खाकाः व स लाखे बोत्यं थनेत व खिपः निलेत ज्या कागु धाःबलय् हरे, मिसात जक हे गुलि सित च्ची ध्व युद्धय ? हे चिंक चिंक मि ।

·६८ मेगु न्ह्यागु जूसां थ्व लडाई यानाः जिपित मजिल । न जिमि होटलय् न्हापा न्हापा थ तालावलं उबरे जू , न भिभिंगु अयलाः वनाः गाक गाक टीप बीपि विदेशो ग्राहक वः । व हे न्ह्याबलं धया थें च्वनाच्वंपिं छखलः निखलः व्यापारीतय प्रतिनिधिपि वा उलि है। अज थपि न गोन्हु पनि ध य म ! उ जिमशु जीवनय् न्हापा न्हापाया थज्याःगु उल्न स-उमंग @ मदु. खाल नयतया निति जल म्वाना च्वनापि थं नल, वन, धन यानाः पशुलय् थं जीवन फुका च्वना, उलि हे 'छु हे नवीनता मवः। नवं नता ढुवःसां व हे फलानाथाय् धूमधाम वम्वाडे जुल, फलानागु हर ध्वस्त जुल, थुलि नू सित, उलि मनूयात घा.पाः जुल धाड, लाःसा उको जिमि मिजंपासानं हात ला छू छु ! न्यन्यं हे म हे पीसे पीसे कः , जिमिथाय नं पल्टनय मिस्त भर्ना यात धाःबलयछको ला अन पल्टनय मिजंपासानं भर्ना जुया च्वंगु दु ला धशा आशां थः भर्ना जूबने ला धकाः मनय् वःगु खः, तर व नं गय गय अर्थ दुसुना वन । हानं जिमिसं ताल · जर्मनतवें फ्रान्सया म्यागिनेट लायनय बम्बार्ड यानाः अन नं कन्ज' यात अले जिगु मनय् च्याक वन अल्फान्स दोदेया 'अन्तित पाठ' वाखन्य प्रसा (जर्मनी) यापिस फ्रान्सया स्कूलय फ्रेञ्च भाषा ब्वने मदयका नं थ्व नाजोतस अथे हे व अपायचो बालाः; सम्पन्न धाःगु भाषायात आघात याइगु ला ? हानं मनं धैर्य वाकावन- आः थ्व नीगूगु शताब्दी अथे ध्यंक ला याय् फइ ला ? हानं व पुलां पुलांगु, बांबांलाक बुत्ता दुगु गुम्बज, खंबा, तिकामयाः दुगु , व पुलां पहः तनि धकाः हुयाः सिलः सफा याना मतःशु प्रकार प्रकारया मूर्ति व निखं फुटपाथ व सिमा दुगु चिकि चिकि व्या जुयानं सफा धकाः नां दंगु सडक, व स्वाला लासा थे च्वंक स्वां हया च्वंगु क्यब, नाट्रोडम गिरिजाघर, व लक्सेमवर्ग कार्टर, व लोवरे संग्रहालय, व एफल टावर--गुकियात काउंट टालरटायं मनूतय्गु बिल धाः लाःसा आः ·शिल्प कलाया दसु धार ल्वागु विविध बुत्तां जाःगु देगः नं ध्वस्त जुल ला १ हानं थमिसं रंगून सहरया दथ्वी बर्मीतर धर्म, श्रद्धा व वैभवया दसु जुया च्वंगु स्वेडगु फयाः व पुखूचः पुखूचां चाःहीका च्वंगु देगलय २८ र बुद्धपिसं चाःहीका च्वंम वर्माय दक्क धातुया मूर्ति मध्ये दकले तःधिकः धाःह्म १६ कु जाःदुह्म भगवान्या मृर्तियात वमं कय्क ल ला ? अथे हे कलकत्ताया माणिक लाया जैनमन्दिर, प्राचीन हस्तलिखित सफू यक्क दुगली नां दंगु एशियाटिक शोसाइटी व इंपिरियर लाइब्ररी, पुलांपुलांगु दुर्लभ कलाकृतिया भण्डार कलकत्ता म्यूजियम व उलिमछि खर्च यानाः वाद मछि बिक दयका तःगु यूरोपीय कलाया नमूना 'भिक्तोरिया मेमोरियल' नं ध्वंस जुल ला ? व ध्वंस याय्गुली समदर्शी बमयात थ्व फुकया महानताया छु वास्ता ? हानं गुलि यो त्योपि मनूत छम ल्यनाः मेम सित ज्वी अमि छ गत्ति! निलं सीपिनि ला अन वनाः नापं च्वनि धायका! तर संसार परिवर्तनशील, थन छु हे न्ह्याबलें उत्थें जुया मच्वं । प्राणी मध्ये श्रेष्ठ मनूत ला मचां ल्यायह, ल्यासे, ज्याथजिथि जुयाः सिनावं धासेंलि मेगु जक छु हिला मवनि ? युद्धनं मूपुला हल । उलि- मछि मुलुक त्याकुत्या रूसया राजधानी मास्को सत्तिक थ्यने धुकुगु जर्मनीया फौजयात रूसया च्वापु दाःबलय् अन कातुक च्वने मफुत, रूसया वीरतसे सुख्थू तुले थें थूतुलाः सोवियत भूमि पितिना हल । थुथाय् हे मित्रराष्ट्रया फौजं फ्रान्सय व अमेरिकी फौज इटली हमलायात । रखे रुसं पोलैण्डयात कम्जा यानाः बेल्जीयम, बलगेरिया आदियात स्वतन्त्र यानाः हल | अनंलि मित्रराष्ट्रया फौजं जर्मनीया तःगू हे सहरय् बम्वार्ड यानाः बौनयात फौज चाहीकाः तसेंलि हिटलर बेपत्ता जुल । अले जर्मनीया फौजं आत्मसमर्पण यात । थुकथं यूरोपय् नाजी शक्तियात कत्यले धुस्यंलि हथाय् महासे ई पिया च्वने फुगु गुण अनुसार मित्रराष्ट्र प्रशान्त युद्ध पाखे कुतः याना हल । फिलिपाइन द्वीपसमूह पाखे नं मित्रराष्ट्रया फौज दुहाँ वल । अनं ·७१ जापानी फौजयात लिना हहं टोकियोयात घेराय लाकाः हवाइ हमला यात । फल स्वरूप जर्मनीया निगू अण्डरगाह- मेन व हम्ब- गैया यक्क हे कारखाना श्वस्त जुजपानया आपलं आपाः कारखाना स्यन | अन्ते मित्रराष्ट्र जापालया निगू महर नयासक व हिरोसिमाय संसारय गुणु युद्धय मजनिकट । म बब का ध्यान याना बिल। गुलि मनू सित गुलि छे दुन लिवन्तु नाश हुल किया ल्याः चाः दुगु मखु अमे थःगु जननः अज अपनी दुःख सीहनाः व प्रजाहार जापान मनटं दिना शर्ट आर समर्पण यानाः महायुद्धया अन्त याना बिल घाल। राजभक्त प्रजा नं जुजु आज्ञा शिरोधार्य यानाः सुंक च्चन । थुकथं थ्व विध्वंसकारी विश्वयुद्ध सिधसेलि धुरीराष्ट्रतय दुर्गति वल.. गुगुं नगर बाकू दल, गुगु मुलुक ऋणभारं घितिघिति च्चन, गुगुं गुगु थासय जक मखु हाथ सं निहन्हि मदयक मगाःगु अन्न वस्त्र आदि वस्तुया उत्पादन ह जूगुलिं थिके हुशाः मंत्रोल जुल । उकीसनं नाना प्रकारया संक्रामक रोग यानाः मे गुटस्थ राज्यमा मनूतसे नापं दुःख सिल धाःवलय जिमिगु ला रहे सन लमेर विजित देशय याः थं विजेता सिपाहीत याय-अयाय अत्याचार याना वन । उकिं ग्यानाः गुलिसिनं हाराकिदि यात, गुलि सनं थः थवे बमं कयकाः सित: गुलिं पहाडं क्वब्दाला व गुलि समुद्रय क्वब्वानाः नं सित। थुकथं हाहाकार जुया च्वंगु जिमि देशय् थाय् हे चीकूगु व प्राकृतिक साधनका अलावं यानाः कश्च मालया निहिं जक मखु व मदु मदु कचःमालं तयार याना तयारीलाल मीत विदेशया भर काय माला च्वंगुली थ्व महासमरं कल-झारखाना जक त्यंगु मखु, भतिचा दुगु बुंइनं बुज्याइपिं मदयाः नय् वने वन्तु नं तसकं मगाना न्यूगुलि मनूत ज्या व नसा मालेत उखे थुखे लतंफ धयाईं जुया च्वने माला च्वंगु । उकिं थज्याःपिं मनूतय्त विशेष र नाः मिसातयत होटलयू यंकाः ·७२ छछाः नका' लाःलाःथे मितुमां विवशतापूर्वक सह याना च्वने माःगु । फल स्वरूप बम्बार्ड बचे जूगु होटल मध्ये तःगूमछि होटलं विजेतातय मनोरञ्चनया नितिं नाइटक्लबया रूप काल । उकी मध्ये जिमिगु होटल नं खः । थुक्रियान विश्वयुद्धया वरदान धाय ला अभिशाप धाय जि मस्यू । अले जिमिगु होटल वा नाइटक्लव नं वाल'क चले जुल छु दिन लिपा जितः मैनेजरं ग्राहकपिन्त नके त्वंकेगु ज्याया नापं छको- निको मे हालाः प्याखं हुग्गु ज्या नं बिल । ख नं जिमिथाय् स्कूलय संगीत अनिवार्य जूगुलिं जिं 'गागाकु' आदि संगीतया नापं 'गीसा' आदि प्याखं न छु भति स्यना तयागु दु. हानं जि अंग्रेजी भाषा नं बांलाक हे ल्हाय सः, छपु-निपु अंग्रेजी मे हाले मसः धाय मो. उकि मैनेजरया आज्ञा थे जि श्व न्याया भाला कया । मेगु जि मसःनिगु पश्चिमी प्याखं 'मडाम रोज' स्यना विल । नाप नापं छगू-निगू पश्चिमी प्याखंयागु फिलिम व मित्रराष्ट्रया फ्वी क्यने थे इटली व जर्मनीया ध्वंस लीलाया डकुमेन्ट्री फिलिम नं क्यन । अथे ला जि इयरहोस्टेस जुया च्वनाबले हे इटली व जर्मनी नं वने नं। अन मैजनीया नैतिकता, गेरीवाल्डीया वीर्य बल व कैबुरया कुशल नेतृत्वं नव निर्मान जुया वंगु, वायरन, ऐली, कीट्स आदि महान् कविपिसं आपाः वास याना वंगु, महान दार्शनिक सिसरो व महान् कवि दान्तेया जन्मभूमि जुया च्वंगु इटलीया महानगर रोमया जो मदुगु स्थापत्य व मृर्तिकला नं यक्क स्वया व्यागु दु । अथे हे अनया सेन्टपीटर स्क्वायर व काठेडल स्क्वायरया नापं भी फौन्टेनया झिलि- मिलि नं जिगु मिखाय प्याखं हूनि । छको ला माझाः धायक पाइलट पासापिसं अनया छगू नाइटक्लवय् नं ब्वना यंगु दु । तर जि बालाक स्वया मवया । आः खन - पश्चिमी वाजंया तालय् अयला या सूरय नुगःपाय कापावाला बाला व मेगु च्यालांगूति वालागु कयता छपु चिनाः स्वय् हे येचाः पहलं ल्हाः भाय मोमाय यानाः २/३ जो मिसात ·७३ प्याखं हूगु! ख जा एवीय भावनृत्यमा मुद्राया अनेद, अर्थ दु धाइ, व अर्थ थुइकेत आपा हे दुग्येक अध्ययन साः हा तर थ्व प्याख्य अथै थ्वीके उलि था मजू. न्ह्याथे यानाः नं दर्शकनयत उत्तेजित यानाः अपि नाप वयाः प्याखं हुइ मास्ति वयकेगु हे थमि नाः उर्क सनं मेगु छजो मिसा मिजं प्याखं हवलय ला दर्शकत चनां चने मफुन थं तिक तिक न्हुयाः सञ्चय् थाहाँ बनाः व मिसाल र नाप घरघर पुनाः प्यावं हुल । जितः महामं वका च्वन स्व. उकथं हे मिजंतस्त माला काय सय्के फय्के माः। हानं जर्मनीमा फिलिम क्यन - थाय् थासय मुलि गुलि बांबां- लाःगु, ततःजाःगु गिरिजाघर. ततःधंगु कारखान व स्टार हे न्ह्याइपुसे च्वंगु स्क्वायर व पार्क अप्पा चा हूँ जुया च्वंगु बल नय् जक हे ओल्डकैसल, कैथेड्रल. कैसरविलयम मेमोरियल गिरजा. संग्रहालय. आपेरा हाउस इत्यादि स्यनाः दुना चंगु ! अनाथ मचात ग्वय् हे कन्नाचायापुसे च्वंक चाःचाः हिला च्वंगु मुनानं छबलः छु नकवला धयागु आशं । देशया मिजंत आपाः हे युद्धय् सीगुलि ल्यासेत जक मखु बाझा वाझा वंपि मिस्त थपिनि जर्मनजाति-आर्यजाति धयागु घमंड फुक वांछ्याः अमेरिकाया नेनो सिपाहीतसें सात सायकाः जुया च्वंगु। हानं मेगु छगू हावर्ग सहरण चित्र नं क्रन र गुली न्हापां हम्बर्गया सिथय सिथय् लाःगु आर्ट ग्यालरी व १५ शताकि पाखे दयका तःगु बांबांलाःगु चित्र दुगु गिरजाघर नं यह हे हुनाः यना च्वंगु दु । गुगु ईसाई धर्म प्रचारया निंतिं लखेलस्त्र मन्बु कोटान कोटि दां फुका वया च्वंगु पश्वितीय सभ्यतायात वःगु धार मन्यू । अनंलि छगू नाइटकवया फिलिम क्यन न्हयां क्या पिने वाःया दृश्य क्यंगुली देश देशया सिनः जिंन्द क खन्दु । युगेपोय ल्यासेतय नापं चीनी, मिश्री व निग्रो ल्यासेत में ना बकरसं सात्त सायकाः अमिन ध्वात्तु ध्वानाः सना च्वंगु ला भात्त मिक कृत्रया ·नं हुनेया मंत्र ऋन न्हा यावं व प्याखंया माए न पं अयलाः तुश्चा जुल । चोरोपिति सोलोग अयलाः त्वन । आपाः ति काहाँ वंलिसे सः ततःमः जुन शन्त माखनय श्यात । अले धात्थेयागु प्याखं सुरु जुल । प्यार छ म्यः 'नांगा नाच' । निम मिसात व निह्म नाविकत मञ्चय बल महामि धमाधम कोपाः कोपाः अयलाः त्वन, प्यावं हुल । नया बालिसे थःथःगु कसः बाबः त्व तु स्वःतु प्या पोचीनांरा इला मिमानय लहार स्माल हक चिना तःगु दु । घेधे च्चीक लालाःथे सन्नाः प्याखं हुहु लिपा जूबलय ला ल्वाना हल- मिसात निझ छपा. मिजंत ह्मि छपा। मिसातसे दाल, वान्यात, लाकामं च्वात, मित्सेला लाथास ज्वनाः बरवात । लिपा जूबलय मिजंन तस्मकं ध्वः काःगुलिं भाःपे मफुत ! मिसात अथे हे बल्लाःनि, अले हि हे भ: भः व वि सिनंतयत मिसातसें लालः यानाः दुने पाखे वांछया विल। जि ननं सनं ख ल्हात- 'गज्याःरा प्याखं, न्हापा धाःसा स्वय हे यो पहलं मित्रा बयकल. येचाः पहलं 6 संकल, घयघय पुत, लिपा जूवलय् अथेभनं साम्नि र य फक्त यानाः जुक्क वांछुत । अमिगु नुगः ल्वयागु लाशी ! अथवा थुक्र नं छ रहस्य दु!' जि आताहाँ च्वना च्वना दिदि. मदाम रोजं धाल 'थ्व फुक काम विज्ञानया छगू अङ्ग खः. थथे दाय्गु अनि माय गु. कय पुगु. वान्याय्गु इत्यादि च्योख्यालं पिसा मिजंतय् यो-यो दुने हिनूहिनू-साहासाहालं निसें कातुया वनि जि झसुकाः वल अयसा व मिजंपासां जितः थुलित दुःख ज्वीक दाना वंदु नं प्रेम अप्पो ज्वीकेत ला घले १ हानं नाप लाःसा वं जितः येक तिन्सुि ला अले ? हानं मेगू छगू अमेरीकी क्षेत्रया कैदी क्यांपया फिलिम क्यन । उकी साधारण सिरहीत जक म्खु ज्वाल-ज्वाल थिक कपालं तेज पिहाँ वापि अनेक देशा पाडसी प्रोफेसर, पत्रकार. एकेडमीसेन, सचिव व रामदत इत्यादि गण्यमान्य व्यक्तिनि नं कुना तःगु खने दु। अमिके 4 , ·- च्वंगु अंगू, घडी, अमा. फौन्टेन व दां जा लाझा काःगु मखु मेगु नं छु ज्वारात. गिनि-गानि सुचुका तःगु द ला धकाः चाकावाय, संय, झतुइ व कलय-क्लिय नं वात्त वालाः श्वत लाःसा थमिसं नं चंगेजखां नं थथे तेज दुपि युद्धनन्दीतय छ्यलय दुने नं छुज्वारात दइ धकाः छयः ध्यन धाः थे वन्दीतय्गु छ्यः नं ध्यन ला छू छ. विश्वास मिमा- वन्दीतयत लो अथे हे नांगा यानाः वान वाला. अमिगु विवाहया अंगू लाकाः नं पालंपाः वलात्कार याय फुपिं व विजयोन्मत्त सिपाहीतयगु । गुलिं गुलि मिसात ला सि नं सित । उखुनु जिमि तम्सकं सुम्ब मन्त। सुनानं छु ख ल्हाय मफु। वयागु ख्वाः वं. वयागु ख्वाः वं स्वयाः अथें धना। कन्हय् खुनुं निसें जिमिगु न्हिज्या महिक न्ह्याना वन हिच्छि ल्हाःदी मदु, वःच्वंपिं गाहाकितय्त पाहाँ-पिहिँ यायां लिमलाः । जाथु- ईती ज्वीव आखालय वनाः फां-फि बुयाः लाली लिप्सटीक तयाः छायपल । बांबांलाःगु रंगरंगया सालुसे-सालुसे च्वंगु फ्रकं फिनाः झाझः धायक हलय वन । हल छु' छगू स्टेसन हे मखाः न्हून्हूपि मनूत वया च्वनिगु । व नं निमिगु सम्पन्न पूर्वीय सामाजिक जीवनय पश्चिमीय सभ्यता व संस्कृति दुथ्याकः वः थे धाय ला निसि शामीसेन' वजया झोलय् 'वाइलेन', 'पेनु एकार्डिङ्ग' मोछू वः थं धन्य् आपाः यानाः विदेशी यात्रीत व व हे विजयी सिपाहिंन । वन, धाःधासित धाःधाःगु नय् त्वनेगु न्ह्यच्याकल, मनय गुबः दासां मुसुमुसु न्हिल, लापाचात थे उगु टेबलं उगु टेबलय तिंक तिक न्हुया जुल । ख जा जिमिथाय् त्वाःयापि ग्राहकपि नं मव गु मखु, अथे नं अमित जक नका त्वंका च्वने माःसा जिमि होटलं बालाक तुर्ति हे च्वी मखु । छना बता दंदिगु नइ, वियर त्वनि, वनि: छको निको छस्वला निख्वला साकइ त्वनि, भति भाति कचिगु न्या व जा नउ, उलि हे। अमिसं जूसा न्याया ख्य, दोहँया महादग्यारा, फया ला आदि थिके थिकेगु नसा व स्कचह्नीस्कि आदि पुलां पुलांगु, मिभिंगु, बिके १ ·नं थियेगु बिके अला पनि मेलं असता धा सा क्या- सिवे थिके के मेसेर है मग माहाचीगु- थुगु भिंगु, सागु ! अमिमं जितिन छक पुलुक स्वराः मुसुक्छ यानाः मानो जिमित हे नयागु. वनागु वान': मायालं नइ. सवाः कयाः त्वनि । अले अमिसंल्यगमाः पर धन्यवाद कच्छ ना. क य गुबगबले गबलं ला अमिसं हे प्रका: हतं तुपाय थ्यंक स्वशका बी। जिपि नं छयाप्रति समधिंका: फिरिकसान : दर गु। उकिं जिमित थः देशया मनत सिवे अपि वा साताः। थुकथं अग्रलाःया रं जाश वालिसे दुले हायका तःगु रिकार्ड तरमः यानाः बना ह दर्शकत वाथा वाथा दना हइ । अले प्याखं सुरु जुध ! न्हापां जिमि होटलग वेरत व जिपि प्याखं हुइगु, 'लपा जलिसे पाहात ध्यान: बडगु । व नं थन वर्षि पाहाँन फुक मिजंत जक, सुहे पाहाँत निम- त्यपू वादि मन सुममाथाथिति वनाः हे वः। उकिं जिमिसं मदान रोजं स्यना साधे प्यार हुई प्यालंया त लय तालय् छला छता यायां कयतावाला छवाला जक ल्यंक वसः तोता यगु । अले जिपि छलसित निम निह थः, च्वंक पाहाँन मदर थाहाँ दगाः हय्भुनाः प्याखं हुई प्याख्या तालर हे लक माला: स्वात्त ख्यू कथाय दुत यंका । न्हापां ला जितः अधेसलिगु या मताः, प्वाका लागी थज्याःगु ज्या पाय मा गुलिं निज गला खनाः तं नं मो । तर लिप' जुया वःलिसे जि जिलाहा जुया वरू व चण्डल विपासायात व्वलासाया च्वना थे नं च्वना वल। अजिजक व धार्मिक अनुष्टानय् हे मदयक मगाःगु अयलाः छाय् मत्ाने ? स्वना, अमिस भिभिंगु थिके शिकेतु अयलाः त्वंक.इ, थःमं व्यवपुले मोगु जबलय् गाक गाक वना अथे ला चाइनीज एम्बासी रपियन एम्बालो अनि राष्ट्रीय दिवससुनु सांस्कृतिक कार्यक्रमय् वनेबलय् अभिगु मास्टाई व 'डका' नं स्वने । अथेनं ·लापा थाथां तिति छको निको अथे अपि नाप अयलाः त्वदल धार जि अनि नाप हूं का साक्षं च्वना पर व अस्मिात्थे संसां अमिस न्हात्थे याःसां न्याइपुथे नं चना कागु . छन्हु जिमि या ज्यावं मिलिगि धायक बाल ना च्चन । जिपि थापि हे उदेक वा थनि पहारः य खंना वृहे दिनि- दिनि मि खनाः ! दर्शवत वैद गुलिं झु जुया च्चन, गुलि न्हुचा दन. गुलि गुलि ल्हाः ब्वय् ब्वय् स्यास्या मञ्चय् थाहाँ वसा च्चन काचःकाचां दथइलनं जिनित लाकालुकु यानाः छम छा ज्वनाः प्याखं हुल तर व पुरलय छहा सिंधः थे च्वंस हव्सी नंदु, क्या नाप मुलवं । अरू उन पिया च्वने -पुस्त, प्याखं छत्राः जक कचायवं ब्रह्म मिज नःप प्याखं हुला च्वनाहा जिनः वहींक लाकाः वाकल, अले जि व नाप ग्यांग्यां प्याखं हुया । पलख लिपा है जि नचा मग्यात, व नाप प्याखं हुइ नं छिथ छन। अज्याःबलय् पवाक मत सोगु पाःलाका. वं बल्यंक सालाः ख्यू कथाय दुत यंकल । उखुनु निसं व न्हिन्हि सवय वइस जुल, हिन्हि जि नाप हे प्याखं हुगु। | जि नं वयागु ल्हाः जय लायव हे कर मदुम, सीयाह्म ज्याना तःला थें जुया वनिगु, अले वया मय् गुखि हिने थे हत्तु हिनाः प्याखं हुइगु । जिगु प्याखं थुलि बालात थुलि नां दन कि जि होटलया गौरव व पासापिनि नुगःम्बीगु कारण जूवल । गबलें गबले व मवइखुनु धाःसा जि नं हाइपु थं च्छना वइगु, अले जिगु मिखा लुखा पाखे जक वना ध्वनिगु व अन लाबाक सन कि लुखाय् हे अन्वं थें च्वंक व हे दुहाँ वइन धकाः स्वया धनेगु । व वखुनु ज्वीव धाःसा जितः मञ्च हे झामः धाःथे च्वनिगु व थान मय् बः थाहाँ वः थे जुयाः उखुनु जिगु प्याखं नं दुर्गछि बालागु । ल्वाचाक बनाः सीलाम्बायला यानाः ख्यू कथाय् दुत्यकइबलर मनयनं वइगु- आः व मिजंपासा थन वःसा ना ध्वयात धनाः सिक ना दायके जि । . - ·थे थुकथं जिमिगु जीवन मचायक न्ह्याना च्वन, मैनेजरं नं जिमित साप हे स्वः । खलं होटलया वसा बा लाय् हे जिमिगु रूप व स्वास्थ्य धाःसां ज्यू उकिं छुहं मजूलां न्हि छको जिमिगु स्वास्थ्य परीक्षा याकइगु ! कपाः भवा ल्यात बा सेखं भचा जक शाःसां म्वाल का, मामं याकाम्याव्यात थं भोलोलुलु विचाः याइगु । उकिं जिपि छम छह्म स्वयज्यू , बालाः, जि ला अज्ज अप्पो हे बांलाना क्या च्वंगु दु, फुक धया थं दशकपिनि मिखा जिके जक लाना च्वनिगु जिंबांलाक हे चाः। छन्हु जिगु मय् परीक्षा यायां डाक्टर न्हिल-गय् , छंला हाँ, ? वासः नय् मखु ला जि छु धाय् , जि थः हे उदेक चाः । न्हि न्हि द्यने न्ह्यः दूस तयाः सफा मयासं मथ्यं अयनं गय गय जि जक पासापिनि सुयां मजूकथं गोला दत ? जूगु! जिं लिसः मबियागुलिं डाक्टर खेकल । 'यौवन धयागु न्ह्याबलें दइगु मखु, लोकं थथे हाके धयागु नं यस्सं दइगु मखु । हानं वासः मनल धाःसा छकालं हे जिथि थें ज्वा, अले थथे सकसिनं हाइहाइ याकाः थन च्वनाच्वने दइ मखु धकाः नं ख्यात । तर छाय् छाय मस्यु, जि वासः नयाः न्यावलं ल्यासे जुया च्वने मास्ति मवल, डाक्टरं धाःसां जि वास: मनया। लच्छिति लिपा हे जिगु प्वाः सीदत, व हब्सी नं मवल । जि नुगः मछिकाः अथं च्वना च्वना । जिगु ख्वाःया रंग पाना वल ला मस्यु, मैनेजरं साताः धाल-स्व, आः तक लाःनि, अस्पतालय् च्वनाः अप्रेसन याकि । यौवन धयागु यस्से दइ मखु, सित्तकं फुके मते । मखु छं अप्रे- सन याय् य हे मयःसा अन विरालीतयत विचाः संचाः यायत नर्सतयत म्वाहालि याना च्च । जि धात्थं उखुनु हे अस्पतालय वनाः च्वना । अस्पतालय मेगु छु दुःख मदु । नय्-त्वने-च्चने सकता इलय् न्यलय दु । ज्या नं छुथाकु मजू । स्कूलम् गृह विज्ञान कयाः फसएक ·G याना तयागु व इयरहोस्टेस नं की धु रो-सेवा य'यत जि मग्याः, उकीसनं मिसात जक वा प्रसूतिगृह जूबा फुक हे जि थे ज्याःपिं जक : तर दसिबे जि उदेक कागु ला ध्व किउल उलि मछि मिजंत-मासुपि, हाउँपि मिजत नाप संगन जुल, सन्बन्ध नं जुल, उकी लीयाम थना तःथं च्वंल चिनिया क सिजका वाह रूसी नं दु, तर अभिगु सुयागुछर लुममंसे न्हा न्हापा मिजंपाता लुजनाः नुगः मछिनि थे आः व हर्क्स लुसका छायहीनी चाया कगु! छको निको बाठरूमय मल्हुरहुं प्वाथय थक्क छन्दबलः दु. वयागु हे ख्वाः खनेदु थे च्वना वइगु अले छ' भयातुक वाला च्यतेगु थ्वयात धकाः तं न पिहां वइगु ' तर वयात लिवयाः वयमपुअखः व हे जक लुमनः च्वनिगु. क्यागु सकतां वंगु छपुछपु दतहें लुमना च्वनिगु । गुलि कातुगु छ। गु म ब, साक्षात नयाह्न हे मखः ! उकिं हे ज्वी जर्मनी नं अमेरीकी सेना नापं वापि हसी सिपाहीतय्त व एशियाया मेपि हाकुपि मिजंतयत जर्मनी-युदर्तास येकुः धार । अथे हे अमेरि- काया मीमतसं नं नेप्रोस्त येगुलि ज्वी अमित भुयूतसं अपायचो महागु न्ह्यागु थजु. जि अस्पतालच् चाय मागु या सकतां अल्सि मचासे याना च्वना । उकिं डाक्टर कंपाउंडरत, नर्स पासापि व रोगीत नं सकल जि खनाः लयताः । अन च्वच्चं जिगु प्वाः झ झ तागोजुया वल, छको निको प्वाः स्याना नं वइगु जुल। अले ला जि ग्यासे ग्यासें नं वइगु जुल लाःसा जि मचा वीके मफयाः सि जकं सीगु ला ? हानं गबलं गवले प्वाथय् दुने कुचुसे कुचुसे च्वंक हि मास्ति वः क वालाइलि सना हः थं नं च्वना वइगु । अहं ला जितः व हे हन्सी जक लुमनाः वं मायां पित्तु पोकु थं, ख्याः-खी यानाः कस्सिक स्वनाः कुति-कार्ति न्याः थे छु याः थं छु याः थं च्वना वइगु ! थुकथं जि म्याग्यां, गवलें लयतातां लांजाया वालिसे जितः विश्वास , जुल- जि काय हे वी, वनव ।

·हे हारांसे वंहा । किं वयात स्वयाः पय्यम् पुनाः दुरु त्वंकु त्वंकुव (हब्सी; यात लुमंका च्चले. हानं मनय वइ- थन हे, जि नापं च्वनाः व मचा बलन धाता श्री जुरान हिसाओया 'जिमि मा नांगु बाखंया कायह्मलित मिलापुलर रति शालाया मचा' धकाः शंका याः थे जिमचायातलंवा. सा. मिस यागु ला ! धार जि नाप नापं तय जी खु. मेथार हे हिले छुन् । हन मेगु मनं लिसः वी-जि नाप तापात धाव जि व पापी मिजंपासायाके गथे यानाः पलेसा काय फइ ? थुकथं मनय् अनेक र वायकु वायकु छन्हु जि भचा ह्म झ्यातु थ च्वनाः अच्छना च्वना । जितः डाक्रंमाकथं परीक्षा यानाः मसंसे च्वनेगु सल्हा विय. थकल। धयां गन मसंसे च्चने फु, जि ला चुपिं सुया थं प्वाः स्यात, छु याय माः थे. छु यार माःथे जल ' अ भोसुना च्वनां जिं हे मचायक जि हाला हल खनी। मिखा फुति चना , मेगु खाता हयाः जितः वारारारार्मिक पञ्चाः तुइकाः हे बोर रूमय ब्वाक्ल। अन मिखा व्यत्रा, ढक्क फुकं जिं स्यूगु, ताःगु, खंगु हे जक खः, धात्थं धा धाःस अन दुने वइगु फय् तक नं जिं थथे धकाः मस्यू , तर जितः पुक न्हू थ छुहु जुया च्वन तुइक तुइक आप्रोन फिनाः तःपि नर्स पासापि हमस्यूपि थे, भुच्चा-भाच्चा, द्यःचा-दीचात थं चना च्वन । अमिसं जि थारा न्हुइक ध्वारारारामिक ट्रलि साला हयाः दिकाकथं स्टेरीलाइजर व इन्स्टुमेन्टस व इकुप्मेन्टस दुगु ट्रेनिग टेबलय् दिकल: नाई इजेक्सन ट्रे व बी. पी. इन्टुमेन्ट नं तल। इखे पाखे ततःगोगु तिति दुगु आइ. भी. सेट स्टाण्ड थना तःगु दु। भचा उखे लालं फारम, इठर व तःधंगु फोर्सेपर खनाः म हे चिक मिन । असिन्टेन्ट डाक्टरपिसं सकतां दुमदु वरवं व पुक ज्य भः माःमा कथ बल । थ्व सकता जि निहन्हि धया थं खना च्वनागु, स्वया वनागु ज्याभः खः, गुणु गुगु ला पासापिन्त क्यनाः क्यनाः ख्याः याय्गु ज्याभः खः । अथे नं हाय छाय जितः थःगु व्यथाया पीडा छखें , छ्यलय् तुयूगु स्थापं पुयः ..

·थे व डाक्टरत स्वय् हे नायत थें धाय ला का रिएचुपि ध्वना च्वंपि जमदृतत च्वना च्वन । अज्याथाय छटॅलर हेडलाइट हुन : डाक्टर वःबलय ला जितः साक्षात जमराजा हे : जुगः भा पे हे स्फुत ला धया थें जुल । इन्जेक्सन, सेलेन, लालोफारा दिल हरु यात जि छ , मचाः। -- जि मचा बुल, काय मचा ! मचा ग्याराणारा चिनाः व 'हसी थं हे हाकुसे च्वं तुसि अथे हे तःबाल' । ल्हाःतुति त्वय् हे टासे छासे च्वं । दुरु वंकाबलय वं ल्हातं दुरुप यज्वनाः हुरु पिपीचा दाना ब्यूगु छ धाय् , जि ला व मचा लो हे मन. व हे हाराखो हसीं छुछु याःथे वन। अले जिं थः मचायात व मिजंपासायाके पलेसा कायगु अनेक जुक्ति स्यना च्वना ! 'व थय् च्वं: वयागु ख ल्हाइ.. पहः थथे धकाः छता छता दतले वयागु हुलिया विद्याः वयात हासीके वीगु कुतः याना च्वना । वं नं छ्यः ल्हुकु ल्हुकु संकाः रख थुगु पहलं हिला च्चन । अले वयात गुकथं जक यानां ज्यू , न्ह्यागु यानाः बाह्म सिक्क सास्ति याय माः धकाः स्यना च्वना । छाय् छायमस्य वयात स्याना हे छ धकाः छता जिं मधया। जिं भाःपे फयकाः थयक मिखा कना स्वयां थः थितिपिसं माया याइ थे लुमुसे च्वंक हिटर च्याका तःगु कथाय पालपालथिक पालिस तया तःगु सिपूया सिलिङ्ग हृतं मिखा कने थे प्वाल च्छक विजुलीया चीम खने दया च्वंगु व जितः ला मांया मुले च्छने थें नाइसे यारसे च्वंगु खाताय् धकाः गोतुइका तःगु जुया च्वन ! जिं छ्यः भचा यकधिकाः मिखा ककना स्वयां लिक्कसं च्वंगु मेचय् च्वना च्वंहा नर्स पासा वाथाक दनाः 'छन्त गय् च्वं ?' धकाः नाइसे च्वंगु सलं जित- पित्त पीकल । वयात 'याउँसे च्वं' धकाः लिसः बियाः तीजक ल्हाः रहनाः पचि पचि यानां जिगु लिक्क मचा मदु, चाकालिं मिला हीका स्वयां अंगलय खायातःगु निपाः स्वपाः तस्वीरय जकं मिला हात अले जिं निगु सय ·छं ... ... पित्त पीका च्वंगु पासाया ल्हाः कम्सिक जनाः न्यना- जि मचा गो? पासां ई ध्वनिनाः धाय थे मधाय थे यानाः धाल-अँ सीम मचा वीकल. उकिं वाके छुय् धुंकल । जिं छु धाय , झसुकाः छको तयाः मिखा थकना स्वयां झोलाक व हे तस्बीर खन-माया मुलय् क्राइष्ट, क्राइष्टया हिं ह्याउँसे च्चंगु रेड- क्रस', सहस्रभुज करुणामय व शान्त मूर्ति भगवान बुद्ध । जि सह याय मफुत, ल्हाः निप्पा कस्सिक ल्वाकाः मिखा तिस्सिना छुया। धात्थें जि सीह्म मचा वीकल ला; वा सुनां सुनां मस्यु हितिमंग, व्यांचा बुइकल धाः थे जिनं छलाग्वारा-लिग्वारा जकं ध्वीकल जिं धाय मफु । लाःसा गुगु शिशु कल्याणकेन्द्रय् तय् यंकल, व नं जिं धाय मफु। उकिं जिं व याय् थ्व याय मदयाः हानं छको व (हब्सी) नाप लाइ ला धयागु आशं विश्व भ्रमण याय्गु कोछिना।" 050522 ccession Poian Sorriarakshita Library - १०८६ प्वेपुन्ही INPUTED SLIM