Bharatiya Vidya Bhavan Library, Mumbai

Shridevavandnam (chaityavandanam) Bhashyam

Suri,devendra · 2012/08

PDF Proofread

Front matter

भाप्यं श्रीदे पैत्यश्री- धर्म०संघा- चारविधौ " श्रीचैत्यवंदनभाप्यमूलम् . गाथांकापत्रांक:) वंदितु वंदणिजे सव्वे चिइवंदणाइसुवियारं । बहु-वित्ति-भास-चुण्णी-सुयाणुसारेण पुच्छामि. दहतिग१ अहिगमपणगर दुदिसि३ तिहुग्गह४ तिहा उ वंदणया५। पणिवाय६ नमुकारा७ वन्ना सोलसय सीयाला८ २ २६ इगसीइसयं तु पया९सगनउई संपयाओ १० पण दंडा१११ वार अहिगार१२चउ वंदणिज१३सरणिज१४ चउह जिणा१५३ चउरोथुई१६ निमित्तट्ट१७वार हेऊ१८ असोल आगारा१९।गुणवीस दोस२० उस्सग्गमाण२१ थुत्तं२२ च सगवेला२३ ४ दसआसायणचाओ२४सव्वे चिइवंदणाइठाणाई । चउवीसव्वारेहिं दुसहस्सा हुँति चउसयरा तिनि निसीही १ तिन्नि उ पयाहिणार तिन्नि चेव य पणामा३ । तिविहा पूया४ य तहा अवत्थतियभावणं चेव५ ३३ | तिदिसिनिरिक्खणविरई६ पयभूमिपमअणं च तिखुत्तो बनाइतियं८ मुद्दातियं च ९ तिविहं च पणिहाणं१० घर-जिणहर-जिणपूयावावारचायओ निसीहितिगं । अग्ग-दारे मज्झे तइया चिहवंदणासमए ८ ३५ अंजलिबद्धो अद्धोणओ अ पंचंगओ अतिपणामा। सब्वत्थ वा तिवारं सिराइनमणे पणामतियं अंगग्गभावभेया पुष्फाहारत्थुइहिं पूयतिगं । पंचुवयारा अट्ठोक्यार सब्योवयारा वा भाविज अवत्थतियं पिंडत्थपयत्थरूवरहियत्तं । छउमस्थ केवलि सिद्धत्तं चेव तस्सत्थो न्हवणचगेहिं छउमत्यवत्थ पडिहारगेहिं केवलियं । पलियंकुस्सग्गेहि य जिणस्स भाविज सिद्धत्तं १२ ११० ७ " 'য় श्रीदे. पत्यश्री गर्म संघा गारविधी ॥ २ ॥ १३ ११५ १४ १३१ १५ " E 4 उदाहोतिरित्राणं तिदिमाण निरिएखणं चइराना । पच्छिमदाहिणतामण जिणमुहन्नत्यदिहिजुओ उनतियं स्वत्थालंपणमारंपणं तु पडिमाई । जोगजिणमुत्तसुत्तीमुद्दामेएण मुद्दतिय अनुनारिअगुलियोमागारेहिं दोहिं हत्येहि । पिट्टोपरिकुप्परसंठिएहिं तह जोगमुद्दत्ति चनारि अगुलाई पुरओ ऊणाई जत्थ पच्छिमओ। पायाणं उस्सग्गो एसा पुण होड जिणमुद्दा गुत्तामुत्ती मुद्दा जत्य ममा दोवि गम्भिआ हत्या। ते पुण निलाडदेसे लग्गा अन्ने अलग्गत्ति पंचंगो पणिगो थयपाने होइ जोगमुद्दाए। चंदण जिणमुद्दाए पणिहाणं मुत्तसुत्तीए पणिहापातिग इअमुणिदणपत्यणामरूपं पा । मणपयकाएगत्तं सेमतियत्थो य पयडुत्ति | मचित्तदग्धमुझणमञ्चित्तमणुज्झणं. मणेगर्त३ । इगसाडिउत्तरासंग४ अजली सिरसि जिणदिवे५ इस पंचविहामिगमो अहमा मुचंति रायचिण्हाड । सग्ग१ छत्तोरवाणह३ मउड४ चमरे५ अ पंचमए वंदति निणे दाहिणदिसिट्टिया पुरिस वामदिसि नारी । नवकर जहन्नु सट्टिकर जिट्ट मझुग्गहो सेसो | नवकारेण जहन्ना चिड़ांदण मज्झ दंडथुइजुअला । पणदंडथुइचउकगथयपणिहाणेहिं उकोसा अन्ने विति इगेणं सकथएणं जहन्नपंदणया। तदुगतिगेण मज्झा उकोमा चउहि पंचहि वा पणिवाओ पंचंगो दो जाणू करदुगुत्तमंगं च । मुमहत्थनमुकारा इग दुग तिग जाव अट्ठसयं अडमडि६८ अट्टवीमा२८ ननउयसर्य१९९ च दुमयसगनउया२९७। १८ १३२ १० १५१ २० १५२ २२ १६६ २३ १७३ २४ १९४ २५ २०१ २६ २०८ भाप्यं ० " श्रीदे चैत्य श्री- धर्मसंघा चारविधी ॥ ३॥ " ६ दोगुणतीस२२९ दुसट्ठा२६० दुसोल२१६ अडनउयसय१९८ दुवन्नसयं१५२ इअ नवकारखमासमणईरिअसकत्थआइदंडेसु । पणिहाणेसु अ अदुरुत्त वन सोलसय ६४७ सीयाला नव वत्तीस तितीसा तिचत्त अडवीस सोल वीस२० पया। मंगलइरियासकत्थयाइसुंएगसीइसयं २८ अट्ठट्ठ ८ नवद्वय ८ अट्ठवीस८ सोलस" य वीस वीसामा। कमसो मंगलइरियासपत्थयाइसु सगनउई २९ वण्णसहि १८ नव पय नवकारे असंपया तत्थ । सग संपय पयतुल्ला सतरकतर अट्ठमी दुपया ३० २०९ | पणिवाय अक्खराइं अट्ठावीसं२८ तहा य इरियाए। नवनउमक्खरसयं दुतीस३२ पय संपया अह' २१ २४८ दुगदुगइग'चउ इग'पण'इगार"छगइरियसंपयाइ पया । इच्छा?इरिरगम३पाणा४जे मे५एगिदि६अभि७तस्स८ ३२ अन्भुवगमो निमित्तं ओहेअरहेउ संगहे पंच । जीवविराहणपडिकमणभेयओ तिनि चूलाए ३३ २४९ दुरति३चउ४पण५पण५पण५दुरचउ४तिपयसिकत्थयसंपयाइ पया। नमु आइगपुरिसोलोगुअभयधम्म-प्प-जिण-सव्वं३४ २८४ थोअन्वसंपया ओहइयरहेऊ-ओग-तद्धेऊ। सविसेसुवओग सरूवहेउ नियसमफलय मुक्खे ३५ दो सगनउआ२८७ वन्ना नव संपय पय तितीस सकथए । चेइयथयट्ट संपय तिचत्त पय वन दुसयगुणतीसा२२८ ३६ दुछ सग नव तिय उच्चउ छप्पय चिइसंपयापया पढमा। अरिहं वंदण सद्धा अन्न सुहुम एव जा ताव ३७ ३१२ अन्भुवगमो निमित्तं हेऊ इग-बहु-चयंत आगारा । आगंतुग आगारा उस्सग्गावहि सरूवट्ठ नामथयाइसु संपय पयसम अडवीस२८ सोला वीस कमा। अदुरुत्त वन्न दोस१२९० दुसयसोलनउअसय ८८ ३९ ३२ Ita FARMImmi भाष्यं थीदे पैत्य०धी- मर्मसंपा- पारविधी पणिहाणि दुग्नमयं१५२ कमेण सगति३ चउवीस२४ तित्तीसा । गुणतीग२९ अडचीसा२८ चउतीसि३४ गतीस३१ वार१२ गुरुवन्ना ४० ३४४ पण दंडा सकस्थय इस नाम मुअ सिद्धत्थय इत्य। दो इगा दो दो पंच" य अहिगारा वारस कमेण ४१ ३५७ नमुजे अइ अरिहं लोग सव्य पुरखतम सिद्ध- जो देवा । उजि चत्ता" आवयगार अहिगार पढमपया ४२ ३५८ पढमहिगारे वंदे भावजिणे वीयए उ दव्यजिणे। इगइयठवणजिणे तइय चउत्थंमि नामजिणे ४३ ३७५ तिहुअणठयणजिणे पुण पंचमए विहरमाणजिण छठे । सत्तमए सुपनाणं अट्ठमए सव्वसिद्धथुई ४४ |तित्याहिववीरथुई नवमे दसमे य उजयंतथुई । अट्टावय थुइ इगदिसि सुदिद्विसुरसमरणा चरिमे ४५ ३७८ नव अहिगारा इह ललिअवित्थरावित्तिमाइअणुसारा । तिन्नि सुयपरंपरया वीओ दसमो इगारसमो आवस्सयनुग्णीए जं भणियं सेसया जहिच्छाए । तेणं उर्जिताइवि अहिगारा सुयमया चेव पीओ मुयत्थया इइ अत्यो पनिओ तहिं रेव। सकत्थयंते पढिओ दन्यारिहयसरि पपडत्थो ४८ ३८८ असदाइन्नणय गीअत्यअवारिति मज्झत्था । आयरणाविहु आणत्तिवयणओ सुबहु मन्नति ४९ ३९१ चउवंदणिज जिण' मुणिर सुय सिद्धा' इह सुरा हु सरणिजा। चउह जिणा नाम ठवण दव्य भाव जिणभेएणं ५० ३९१ नामजिणा जिणनामा ठवणजिणा पुण जिणिदपडिमाओ । दव्यजिणा जिणजीवा भावजिणा समवसरणत्था ५१ ३९३ अहिगयजिण पदमधुई चीया सव्याण तइअ नाणस्स । वयापनगराणं उपओगत्थं चउत्थधुई ५२ ३९४ DireNLLETIEnepaliNNAITHINMARRIERMA NEPARTRAIT THAPIHRATIHARD TITHICATIRITHEAST " ४७ " AHITTIAHINITIATTISE NITIItINSAHITRIEHATIA भाष्य HTTA श्रीदे० चैत्यश्री- धर्म० संघान चारविधी पावखरणस्थ इरिआइ चंदणयवत्तिाइ छ निमित्ता। पवयणसुरसरणत्थं उस्सग्गो इअ निमित्त ५३ ४०० चउ तस्स उत्तरीकरणपमुह सद्धाइआ य पण हेऊ । वेयावचगरत्ताइ तिन्नि इअ हेउवारसगं २ ५४ ४०९ अन्नत्थयाइ वारसा आगारा एकमाइया 'चउरो। अगणि पणिदिच्छिदण योहीखोभाहिडपो य ५५ ४१३ घोडग१ लयर संभाई३ मालु४द्धी५ निगल६ सरि७ खलिण८ वह९ । लंयुत्तर१० थण११ संजइ१२ भमुहंगुलि१३ वायस१४ कविढे १५ | सिरकंप मूवारुणि८ पेहति चइज दोस उस्मग्गे । लंयुत्तर थण संजइ न दोस समणीण सबहु सड्डीणं ५७ | इरिउस्सग्गपमाणं पणवीसुस्मास अट्ठ सेसेसु । गंभीरमहुरसदं महत्थजुत्तं हवइ थुतं ५८४२८ | पडिकमणे' चेइयर जिमण' चरिम पडिफमण सुअण' पडिवोहे । चिइवंदण इअ जइणो सत्त उ वेला अहोरचे ५९ ४३४ | पडिकमओ गिहिणोवि हु सगवेला पंचवेल इअरस्स । पूआसु तिसंझासु अ होइ तिवेला जहन्नेणं | तंबोल१ पाण२ भोयण३ वाणह४ मेहुन्न५ सुअण६ निळुहर्णण मुत्तुदचारं९ जूझ१० बजे जिणनाहजगईए ६१ ४४२ | इरि नमुकार नमुत्थुण अरिहं थुइ लोग सब थुइ पुक्ख । थुइ सिद्धा वेआ थुइ नमुत्थु जावंति थय जयवी ६२ ४५० सम्बोवाहिविसुद्धं एवं जो वंदए सया देवे । देविंदविंदमहि परमपयं पावइ लडे सो ६३ ४५३ मक्षिसाः काश्चिदन्न न चांकनियततोन्मुद्रणे इति मुद्रिता गाथा, सोपयोगाश्च 9. श्रीदे० लम्पनु पत्य थी- धर्मसंघा चारविधी a श्रीसंघाचारविधेः संक्षिप्तोऽनुक्रमः पनाका पनाका टीशकारमगलादि २) विजयदेवकथा ५५ प्रमार्जनाविकम् १२२ मूलकारमंगलादि (गाथा १) ३ | पूजात्रिकं (गाथा १०) ६१ पुष्फलीश्रापककथा १२५ अदुवंदनमगले श्रीविजयकथा ५ मृगब्राह्मणदृष्टान्तः ६८ वर्णादितिकम् अभिधेयादिः १३ / सीमनगसम्बन्धः ८५ / चंद्रनरेन्द्रकथा मृगारतीकथा १६ / अस्थानिकम् (गाथा ११) ८९| मुद्रात्रिकम् (गाथा १४ तः १७) १३१ चतुर्विशतिराणि (गाया २ तः५) २६ / छमस्थाजस्थाभावना ९० प्रणामत्रिकम् (गाथा १८) १३२ रिकदशकम् (गाथा इत:७) ३३ | नमिविनमिकथा १३५ नैपेधिकीरिकम् (गाथा ८) ३५/ कैवल्यावस्था ९८ प्रणिधानत्रिकम् १४१ भुवनमल्लकथा ३६ | देवदत्तकथा १०० नरवाहनकथा प्रदक्षिणात्रिक ४७ सिद्धत्वावस्था (गाथा १२) ११० शेपनिकातिदेशः (गाथा १९) १५१ हरिकूटमम्बन्धः ४७) सुमतिकथा ११० अभिगमपंचकम् (गाथा २०तः२१)१५२ निर्माल्यलक्षणम् ५३ त्रिदिनिरीक्षणवर्जनम् (गाथा१३) ११५ श्रीपेणनृपतिश्रीपतिश्रेष्ठिकथा प्रणामरिकम् (गाथा ९प्र०) ५४ गान्धारापककथा इति प्रथमः प्रस्तावः ९१ धर्मरुचिकथा १४२

श्रीदे०
लखनुक्रमः
चैत्यश्री-
धर्म०संघा-
चारविधी
॥ ७॥
नरनार्यवस्थानदिशे
१५९ | कुणालकथा
२०८/ मरीचिकथा
३०४
श्रीदत्ताकथा
१६१ / पंचपरमेष्ट्यक्षरादिसंख्या(गा.३०)२०९ | चैत्यस्तवपदसंख्यादि (३७तः३८)३१२
अवग्रहत्रिकम् (गाथा २२) १६६ / पंधुदनकथा
२१९ / भानुष्ठिकथा
३१५
अमिततेजाकथा
१६७ प्रणिपाताक्षरादि
२४३ / नामस्तवादिसंपदा (गाथा ३९) ३२०
चैत्यवंदनभेदाः (गाथा २३), १७६ सोमशूरकथा
२४५ अशकटापिताकथा
३२९
दंडकपंचकम्
१८२ ईपिथिक्यावर्णादि(गा.३१-३२) २४८ | महावीरनामकरणं
३३३
रत्नसारकथा
१८४ | अभ्युपगमादयः (गाथा ३३) २४९ धनश्रेष्ठिकथा
३३५
वन्दनाविपये मतभेदः (गाथा २४) १९४९ स्कन्दककथा
२५० | श्रीगौतमकथा
३३८
प्रणिपातस्वरूपम्
१९६ / विक्रमसेनकथा
२७२ | दर्दुराककथा
३४२
सुरेन्द्रदत्तकथा
१९७ चिलातीपुत्रकथा
२७९ प्रणिधानवर्णादि (गुरुवर्णाय) ३४४
नमस्कारसंख्या (गाथा २५) २०१ शक्रस्तवपदसंख्या(गाथा ३४-३५)२८४ (गाथा ४०)
विजयकुमरकथा
२०२ शक्रस्तववर्णसंपत्पदसंख्या (३६) २८४ | कुणालकथा
३४७
इति द्वितीय प्रस्तावः
अश्वाववोधकथा
२८७ | दंडकपंचकम्
३५०
मंगलायक्षरादिसंख्या(गाथा२६ ता२९) गणधरवादः
२९११ गुणसागरकथा
३५१
॥ ७॥

लध्वनुनमः धर्म सघाब्रह्मदत्तकथा श्रीदे० अधिकागः (गाथा ४१) ३५७ | अधिकारप्रामाण्यम् (गाथा ४८) ३८८ / रामनागदत्तकथा ४२० चैत्य श्री अधिकारायपदानि (गाथा ४२) ३५८ उजयन्ताद्यधिसरप्रामाण्यम् ३९२ कायोत्सर्गप्रमाण ४२३ ३५८ (गाथा ४९) शशिनृपकथा ४२४ चारविधी जिनादिचतुष्कस्य चन्दनीयता ३६६ शस्तवान्ते द्रव्याईद्वदनम् ३९१ स्तोत्रलक्षणम् (गाथा ५८) ४२८ सुमतिकन्याकथा (गाथा ५०) विजयकुमारकथा ४२८ सराणा स्मरणीयता ३७० आचरणायाः आज्ञाव (गाथा ५१) ३९३ | चैत्यवदनासप्तकम् (गाथा ५९) ४३४ - सुदर्शनप्रियामनोरमाथा ३७२ स्तुतिचतुष्कम् (गाथा ५२) ३९४ गृहस्थचैत्यवदनसख्या(गाथा६०) ४३६ जिनचातुविध्य (गाथा ४३-४४) ३७५ निमित्ताप्टकद्वारम् (गाथा ५३) ४०० कान्तिश्रीकथा ४३६ द्रव्यजिनाराधनाया ईश्वरराजवथा ३७६ श्रीगुप्तकथा आशातनात्यागः (गाथा ६१) ४४२ ४०१ प्रभावतीफथा ४४२ अधिकारेवाधिकारा. (गाथा हेतुद्वादशकम् (गाथा ५४) ४०१ चैत्यगन्दनविधिः (गाथा ६२) ४५० ४५-४७) ३७८) सुदर्शननृपकथा ४१० उपसहार: (गाथा ६३) ४५३ मरुदेवातत्प्रतिमासारकभरतः ३८०/ आकारपोडशक (गाथा ५५) ४१३ मेघरथकथा ४५४-४६२ चत्तारीति गाथाया अर्थविस्तारः ३८३ / नरसुंदरकथा सम्पूर्णा लघव्यनुकमणिका मथुराक्षपककथा ३८६ कायोत्सर्गदोपा (गाथा ५६-५७) ४१९ 2 2 तपोगच्छ धुरंधरश्रीदेवेन्द्रसूरिसूत्रितस्य तत्रभवदन्तेवासिधर्मघोषसूर्युपज्ञवृत्तियुतस्य श्रीचैत्यवन्दनभाष्यस्य (श्रीसंघाचारविधेः) वृहद् विषयानुक्रमः बृहद् विप. श्रीदे० चैत्यश्री धर्म० संघा- चारविधी यानुक्रमः - मंगले वीरनमस्कारः आचारविधिकथनप्रतिज्ञा पत्र १ पौपधेन रथा, श्रेयांसनाधस्तुतिः (चतुष्कम् १९) मूनें- | परोपकारधर्मस कर्चव्यता, देशनायाः भावो- रुपरि विद्युत् , मणिमयी यक्षप्रतिमा, अमिततेजआगमः, पकारत्वं संघाचारविरुपदेश्यता २ परमेष्ठिकाव्यं वंदनीयवंदनादिना मंगलादि (१ गाथा) ४ चैत्यशब्दार्थः गुरुसाक्षिक्यपि चैत्यवंदना संक्षेपप्रयोजन | परमेष्ठिनमस्कारे हेतवः ५ परापरफले,सूत्रादिलक्षणं,नियुक्त्यादिप्रामाण्य जीतप्रामाण्यं, १६ अईववंदनादिमंगलवे विजयनृपकथा, अभिनन्दनज परम्परायां मृगावतीदृष्टान्तः,कौशाम्ब्यांशवानीका मृगा- गन्नंदनदेशना, जिनशेषप्रतीष्टा वासुदेवऋद्धिवर्णनं, वती,सभाकरणं, सोमेन चित्रणम् ,साकेते सुरप्रियः,वरदान प्रामादीनां लक्षण, त्रिपृष्ठेन स्वयंप्रभायाः विवाहा, वस्त्रपावित्र्यम् यक्षपूजा आराधनक्षामणं संदंशच्छेदः पुन- श्रीविजयपुत्रः, २६-३१ (श्रीविजयवर्णन ) नैमि रः, प्रद्योतेन चित्रवर्णनं, दूतप्रेपणं, अपमान, अतिसारेण तिकागमः, विजयसेनरोपः, जिनसमयनिमित्तसत्यता, शतानीकमरणं, मृगावतीमाया, उञ्जयिनीष्टिकानयनं, निमित्तभेदाः, अवश्यंभावे शिखिद्विजकथा, सप्तदिनी आशादोपाः, वैराग्य, श्रीवीराऽऽगमा,श्रीवीरस्तुतिः,यासा- .

3
वृहद् विष-
यानुक्रमः
॥ १०॥ मुदयनः
सासादृष्टान्त', चपापामनगसेनः, वीणा पश्चशती, दर्प विकदशकाऽक्षरार्थः (६-७ गाथे )
चैत्यश्री-
णेन धात', प्रथमा द्विजसुतः, सुवर्णकारो भगिनी, मप नैपेधिकीनिकस्थानम् , भुवनमल्लनरेन्द्र कथा, नगरीनृपकु-
धर्म० सघात
न्या घात', विपयनिन्दा, मृगावत्यादिदीक्षा, कौशाम्ब्या मारवर्णनम् करभागमन,रत्नमालायै गमनं,सिद्धार्थपुरनृपा-
चारविधी
२५ गम', मूर्छा, अभयघोपदेशना, मदनरेखाया मूलदेवत्व,
पूर्वधरधर्मयोप यावत्परपरा
२५ रत्नसारस्य भुननमल्लत्य, गुर्वनुशास्तिः,वरुणातीरे मपभ-
// इष्टिकादृष्टान्तोपनयन
२५) भवन, वानरमाया, अमितगत्यसुरः, सुमतिकेलिदेशना,
चैत्यवदनायाः मूलत्व
२६ । कतमगलाया धनश्रेष्ठिसुता जयसुन्दरी, नैपेधिकीमङ्गः,
चतुर्विशतिद्वाराणि चतुःसप्तत्यधिकसहस्रद्वय स्थानानि च व्याघ्यो, नरके भ्राउजाया शूरसुता, ननान्दा दुहिता,
(२ तः ५ गाथाः)
२६ योगिनयन, देवार्चनादिफलम् , पश्चादानयनं, वधूधर्माः,
क्षमाश्रमणादिपढसंख्यानुक्तिः
२८. विजयपताकायाः रत्नमालायाश्च विवाहः, स्वयंवरमण्डपः
नामस्तरादिपु सपदसगतिः
२८) गोलकपातेन वेधक्रमः, आस्थाने धर्मचर्चा, क्षुलकोक्तं
चूलिकास्तुतिसिद्धिः
३० गोलकद्वय, थावकधर्मः, दीक्षा, सामाचारीतत्परत्वम्
नमस्कारस्तुतिस्तोत्रभेदः
३२ प्रदक्षिणासिद्धिः हरिकूटपर्वतसम्बन्धः, चित्रविचित्रवेगी,
आशातनासख्याविचारः
३२ विमलगुप्तोपदेशः,भृतककथा,देवतुष्टिः, चिन्तामणिप्राप्ति,
6
.
S
3
॥१०॥

| बृहद् विप यानुक्रमः श्रीदे० चैत्यश्री- धर्म संघा- चारविधी ॥११॥ . . सागरे रत्नपातः, द्रव्यभावार्चनस्वरूपं, विमलपुत्रदेशना, विद्यापहारः वीतशोकपुरं, वैजयन्तसत्यश्रियो, संजयन्त- विचित्रवेगाराधना, शोकनिवारण, चित्रवेगमुनिप्रतिमा, जयन्ती, स्वयंभूर्जिनः, उपदेशः, आवश्यकायुक्तो बलि- बहिःपूजा, वार्षिकोत्सवः, वसुदेवेनोद्घाटनं, युगादिदेव विधिः, जयन्तस्य धरणेन्द्रता, संजयन्तस्य जिनकल्प. स्तुतिः, कपाटार्चनं परिकर्मः, केवलं, सिंहपुरं, सिंहसेना,रामकृष्णा, सुबुद्धिः निर्माल्यलक्षणं ५४ सचिवः, श्रीभूतिः पुरोहितः, भव्यमित्रसार्थवाहा,न्यासा- प्रणामविकस्वरूपं, (९ गाथा प्र०) विजयदेवकथा, राज पणं, पोतभङ्गः, नकुलानर्पणं, प्रवज्याविचारः, व्याघ्रया धानी,प्रासादावतंसकादिस्वरूपं,प्रतिमायाः मानं स्वरूपश्च, भक्षणं, सिंहचन्द्रकुमारः, अगन्धनदासः, हीमत्युपदेशः, पुस्तकरने, पूजाविधिः, चित्रस्तुतिचतुष्कं, सथिपूजा ६१ रामकृष्णाकेवल्युपदेशः, कोशलायां मृगः, मदिरा निया, पूजात्रिकं (९ गाथा) ६१ वारुणी दुहिता, नैवेद्यकरणं,दान, पच्छन्नार्पणास्त्रीत्वं,वा- | पुप्पस्योपलक्षणता, मूलचिंचत्वसिद्धिः, मृत्तिकाप्रतिमायाः रुण्याः पूर्णचन्द्रत्वं,मदिरायाः हीमतीत्वं,अशनिवेगो हस्ती, पुष्पादिपूजा, अशनादिना बलिः, प्रदीपारात्रिकसिद्धिः, सिंहस्य हस्तित्वं, पुरोहितस्य वृपधरत्वं, मुत्यूपसर्गः जा- श्रावकाणां कायोत्सर्गस्तुत्यादिसिद्धिः, बलीप्रदीपपूजासि तिस्मरणं, सिंहचंद्रोपदेशः, गजस्य धर्मिता, सर्पदंशः द्धिः, यथाच्छंदकल्पनानिपेघः, मृगबामणकथा, गगन आराधना, शुक्रे देवः, सर्पः पञ्चम्या, सिंहचंद्र ग्रैवेयके, वल्लभ, विद्युइंष्ट्रः, प्रतिमाप्रतिपन्नापहारः धरणेन्द्ररोपः, | पूर्णचंद्रस्य श्राद्धता, नित्यालोके यशोधरा, जिनस्तुति- . ,

८८
वृहद् विप-
.
.
यानुनमः
श्रीदे
चैत्यश्री-
धर्म० संघा-
चारविधी
॥ १२॥
९०
| चतुष्कं, गुणवती आर्या, यशोधरायाः सुरत्वं, रश्मिवेग-
श्रावकत्वं, हरिमुनिचंद्रदेशना रश्मिलेगसाधुः, पुरोहितोऽ-
जगरः मुनिर्लान्तके, धूमायामजगरः सिंहसेनो वनायुधः,
पूर्णचन्द्रो रनायुधः, वजायुधदेशना,वज्रायुधकायोत्सर्गः,
पुरोहितजीवोऽतिकारः, वजायुधः सर्वार्थे, अतिकष्टोऽप्र-
तिष्ठाने, रत्नायुधकृता पूजा, रत्नायुधरत्नमाले अच्युते,
वीतभयविभीपणौ बलविष्णू, विभीषणः शर्करायां, चीत-
भयो लान्तके, विभीषणोऽयोध्यायां श्रीदाम, दीक्षा,
चलदेवलोकः, पुरोहितो मल्लभृङ्गः, निदानात् विद्युदंष्टः,
वज्रायुधः संजयन्तः,श्रीदामो जयन्तः, धरणेन्द्रः, वीतभ-
यसुतधरणमवाः, वारुणीभवाः, रत्नमालाभवाः,सिंहसेन-
भवाः,संजयन्तचैत्यं, खेचरव्यवस्था, हीमती वसुदेवः,
धरणीभेदचैत्यं, नाभेयाचलचैत्यानि, अनिलयशावि-
वाहः, वर्पमहः, चैत्ये रात्रिदीपसिद्धिः, नाट्यं च, स्तुति-
चतुष्कं
पिण्डस्थादिछमस्थादित्रिके, (११ गाथा) ध्यानविवरणं, ८९
जन्मराज्यथामण्यानि,
नमिविनमिवृत्तान्तः, कोशलावर्णनं, श्रीऋपभवर्णनं, रा-
ज्यार्पणं, लोकान्तिकागमः, वार्षिकदान, दीक्षाभिषेका,
कच्छादीनां तापसत्वं, नमिविनमिग्रार्थना, त्रिसंध्यं सेवा,
धरणेन्द्रागमः निश्चलता, इष्टकग्राहिदृष्टान्तः गौर्यादि-
दानं, वैताढवे चैत्यानि, श्रीऋषभस्तुतिः, गजपुरे श्रेयां-
| सतः पारणं, निर्नामिकासम्बन्धः, धरणेन्द्रस्थापना, पु-
ण्डरीके मोक्षः,
प्रातिहार्यवर्णन, पुष्पवृष्टौ मतभेदः,
देवदत्तकथा, भरतवर्णनं, चंपापां जितारिः, शिवदत्तवस-
न्तसेने, निरपत्यता,देव्याराधनं,दरिद्रपुत्रप्रार्थना,कारागृहे
मन्त्री, मन्त्रितत्पत्नीसंलापः विदेशगमनं, मुनिसमागमः,
,
॥१२॥

बृहद् विप- यानुक्रमः श्रीदे चैत्य० श्री धर्मसंघा- चारविधी ॥१३॥ , . . नंदसुन्दरीस्कन्दशीलवत्यः, सार्थवाहमीलनं, नन्दीपुरे नि ईर्यापथिकीसिद्धिः, पुष्कलीश्रावकसम्बन्धः १२३ धानलामा, वञ्चना, प्रतिभवं दारिद्रय, कुणालायां जन्म, नमस्काराद्यध्ययनक्रमः,पाक्षिकपौपधः,साधर्मिकवात्सल्यं, | समवसरणप्रकरणं, राजसन्मानादि, प्रव्रज्या, सनत्कुमारे घुद्धादिजागरिका, वर्णादित्रिकम् , चन्द्रनरेन्द्रकथा, कन- देवः, क्षितिप्रतिष्ठिते सोमः पार्श्वगणधरः ११० | कपुरे चन्द्रनृपः, कुसुमपुरे सुलभनृपः, वैराग्यं, (देहादेः सिद्धावस्था, आसनद्वयम् (गाथा १२) सुमतिकथा, भदिले कारागारादित्व) दाहशान्तिः दीक्षा, चन्द्रनृपस्य भावि- |चक्रायुधः, सुमतिपुत्रो व्याधिमान् , पार्श्वजिनागमः, | मल्लितीर्थे मोक्षः मल्लिजिनायतनं, चन्द्रनृपदीक्षा, देवत्वं, | देशना, नीरोगस्य सुदर्शनाभिधा, पार्थनिर्वाणादुद्वेगः, मिथिलायामानन्दः, दीक्षा, ध्यान, केवलं, योगनिरोधः, सिद्धशिला, सिध्यानं, स्तुतिचतुष्क, ज्ञानभानुमुनिः, मुद्रात्रिकं (गाथा १४ तः १७) १३१ | देशना, सुमतेर्दीक्षा, सिद्धिश्च ११५ मुद्राविषयविभागः (गाथा १८) १३२ त्रिदिगनिरीक्षणविरतिः (गाथा १३) गान्धारश्रावककथा, मुद्रात्रिकव्यवस्था, (प्रणिपाते क्षितिनिहितजानुयुगलत्व) | गन्धममृद्ध गान्धारः, जिनजन्मादिभूमिवंदनं, चतुर्विश मुनिमतवैचित्र्यं, धर्मरुचिकथा,चम्पायां,सोमादयो विप्राः, तिस्तुतिः,(चतुष्कम् ) अष्टशतगुटिकाऽर्पणं, सुवर्णगुलिका कटुतुम्बकदानं, धर्मरुचेराराधना,सर्वार्थे गमनं, नागश्रिया ऽधिकारः, उदायनप्रद्योतयुद्धं, पर्युपणाक्षामणा, दशपुर निर्वासनं, पोडश रोगाः, पष्ठ्यां नारका, सुकुमालिका, निवेशः, संवत्सरसंख्या, भाइलपूजा, त्रिः प्रमार्जनम् , गोपालिकाशिष्या, स्वच्छन्दता, निदान, द्रौपदी, जिनपूजा,

"
वृहद् विप-
श्रीदे०
चत्य श्री
,
यानुक्रमः
धर्म० सपा
"
,
चारविधी
॥१४॥
.
नारदद्वेपः, दीक्षा, विमलाचलेऽनशन, दृष्टान्तोपनयः १४० वमन्दिरे कीर्तिधरः, दमितारि वासुदेवः, कनकधीपुत्री,
प्रणिधानत्रिक,विदिशि नरवाहन,प्रियदर्शना,अमोघरथा, नर्चकानयनाज्ञा,कनकश्रियोऽपहारः, दमितारिधः, चैत्य-
सुनताचार्यः, प्रतिमापूज्यता, देवगुरुधर्मसिद्धिः, धर्मकथा पूजा, कीर्तिधरोपदेशः, शंखपुरे श्रीदत्ता, श्रीपर्वते मुनिः,
निषेधः, गजलक्षणम् , विन्ध्ये गमन,सुधर्मगुरूपदेशः, स उपदेशः, चैत्यपदन्दनदेशना,सुनतसाधुपारणं, सर्वयशोमु
म्यस्य, सुवर्माऽऽगमन मोहयुद्ध, (उपमितिपत्) नरसाह निन्दना, दोपरर्जन, अपग्रहभेदाः (गाथा २२) १६६
नदीक्षा देवत्व ॥ शेषनिकातिदेशः(गाथा १९) १५१ अमिततेजः, ज्योतिष्प्रभा, कुरङ्गेनापहारः, देवीमृत्युदर्श-
अभिगमपचक (गाथा २०)
१५२ नम् , अशनिपोपपराजयः,धरणजयन्तप्रतिमापुरतो विद्या
निया भेदः, राजचिह्नपश्चक (गाथा २१) १५३ | साधनं, युद्धं, अमितेजमा मारणं, सीमनगे मपभमन्दिर,
वसन्तपुरे श्रीपेणः, श्रीपतिश्रेष्ठी, विक्रमघजागमः, सैन्ये अचलकेरलं, अचलमुनेरुपदेशः, रनपुरे सत्यभामा, अश•
उपद्रवः केयूराच्छान्तिः,देवोक्तिः,हेमपुरे विजयः,पध्याज्ञा, निघोपदीक्षा, रत्नपुरे श्रीपेणाभिनन्दिते, कपिलोऽचला च,
जलार्पण, परमेष्ठिस्मरण, देवत्वं, श्रीपेणजया, युगादिदव सत्यभामा, कपिलस्पामुरता, श्रीशान्तिस्तुतिः चरणोप-
चैत्ये महर्या गमनं, श्रावस्वेपाभिमरैर्यातः भुनभानो देश, अष्टाविकानयनियमः, विपुलमत्युपदेशः, पादपो
रागमः, उपदेशः।। इति प्रथमः प्रस्तावः १.८) पगमनं, प्राणते, दिव्यचूलमणिचूलो,
नरनारीदिशस्थाननियम , विधिसिद्धिः श्रीदत्तास्था, शि चैत्यवन्दनभेदाः, (पूलिकास्तुतिमितिः) (गाथा २३) १७६
.
.
॥१४॥

धृहद् विष- , यानुक्रमः " श्रीदे० चैत्यश्री धर्म० संघात चारविधी . + . प्रवृत्तिसिद्धिः, उत्कृष्टचैत्यवंदनालक्षणं १८२ | प्रवेशः, अफलंकसूर्यागमनं, दीक्षा मोक्षय, | रत्नसारकथा, हस्तिनापुरे श्रीपेणश्रीमत्यौ, रत्नसारः, चैत्यवन्दने मतान्तराणां व्याख्या (गाथा २४) सुमतिमित्रम्, संगमसरिदेशना, सौवीरे प्रतापशूरमद. पश्चाङ्गानि, पञ्चाङ्गप्रणामे सुरेन्द्रदत्तकथा, मथुरायां सम- नरेखे, सुरशर्मकापालिकेनापहारः, कलिङ्गप्रभुसिंहसेनेन रसिंहललिते, सुरेन्द्रदत्तः गुणधराचार्यः, देशना, पश्चाङ्गा- युद्धम् , संग्रामादपक्रमण, रत्नसारगमनं, देवेन रथार्पणं, मिग्रहः, हरिवाहनपुग्यष्टकपरिणयनं, देशना, पालिभद्रे मदनरेखापत्यानयन, अनेककन्याविवाहा, विमलबोधा सिंहकुलपुत्रः, रोहणे रत्नप्राप्तिः मर्कटहरण, योगिसमा. चार्यागमनं, देशना, विरोधहेतुपृच्छा, पुण्डरीकियां गमः, रसापहारः, प्रभासमुनिदेशना, मलयपुरे ऋपभप्रणि- आनंदपावत्यो, शीलवती पुत्री, अनन्तसिंहेनापहारः, पातः, इष्टप्राप्तिः अमरनरभवाः २०१ बालाविलापः, कृतजिनप्रतिमावन्दनं देशावकाशिकञ्च, नमस्कारसंख्या (गाथा २५) अजगरनसनं, प्रहारनिवारणं, सामानिकदेवत्वं, रत्नसारः, विजयकुमारकथा, हस्तिनागपुरे विजयवला, सौभाग्य- अनङ्गसिंहस्य सिंहसेनत्वं, खचरस्य प्रतापशूरत्वं, अज तिलकसुन्दयौं, पाविजयौ, तिलकसुन्दर्या जलोदरम् , गरदेवकृतं साहाय्यं, प्रतापशूरमदनरेखादीक्षा, शत्रुञ्जय कुलदेवी, पद्मखण्डे अभयकुमारशान्तिमत्यौ, विरसान- वर्णनं, सिद्धगण्डिका, चतुर्विंशतिः स्तुतिः, वैतादथे दानं, पर्यन्तानशनं, बड्डकुमारी, आराधना, कालसेन- | नयनं, विजयवर्मक्षोभः, श्रीपुरे कनकमालाविवाहः, पुरे जयः, विजयस्य युवराजत्वं, कार्मणं, पत्रालये शकावतार- २०२ , ॥१५॥ - .

" बृहद् विप. यानुक्रमः श्रीदे० चैत्यश्री- धर्म सघात चारविधी ॥१६॥ . " . " " चैत्यं, चतुर्विंशतिस्तुतिः, मणिचूलखेचरागमः, पाटवीये श्रावककृत्यानि, रथयात्राविधिः, पुत्रीशिक्षा, पाटवी, राज्यं, पद्ममृत्युः, शोकनिवारणं, सोभाग्यसुन्दरीपापप्रका प्रियदर्शनानयन, पश्चात्तापः, चौरपतिमूर्छा, स्वरक्षाक- शन, विजयस्य राज्यार्पणं, दीक्षा, सौधमें देवः, पार्थ थनम् , बन्धुदत्तान्वेपण, सुतजन्म, पदारतीवलिः, मातु- जिनसोमगणधरः ॥ इति द्वितीयः प्रस्ताव: २०८ लगृहजिगमिपा, धनदत्तदारिद्यं, रत्नकरण्डकग्रहणं, बन्दि- कुणालकुमारकथा, नमस्कारे वर्णपदसंपदः, (गाथा २६) गृहः, कारागृहे क्षेपः, परिनाजाग्रहणं, मुपितद्रष्यार्पणं, (पृथक पृथग् वर्णादिदर्शिका गाथाः चतस्रः) हवइ इति | पुण्ड्रपर्वने नारायणः, शेपलोकोक्तिः, गञ्जनपुरे चन्द्रदे- पाठसिद्धिः, पंचपरमेप्ठ्यर्थः, महासार्थवाहादिन्व, २१८ वः, योगात्मा परिनाद्, मालिकेन वीरमत्या गमनं, अ- बन्धुदत्तकथा, नागपुर्या सूरतेजाः धनपतिसुन्दयौँ, बन्धु लीकं, योगात्मपधः,जिह्वाच्छेदः, गुरुदत्ता विद्या, मृपोक्ती दत्तः, सर्पदंशेन चन्द्रलेखामरण, अन्यस्याः विसुचिकया, जापः,इष्टविरहस्य कथनं, सागरशेष्टिचौर्य, विद्याविस्मृतिः, विलाप', देशान्तराटनगुणाः, सिंहले धनार्जन, प्राहण मातुलभागिनेयमोक्षः, ईपिथियाः पृथक् मते सिद्धिः २४२ भङ्गः, नेमिप्रतिमापन्दन, मुनिदेशना, चिनाइदवात्सल्य, क्षमाश्चमणस्य अक्षराणि, अर्थश्च, सोमशूरकथा, रत्नपुरे अगदसुतागमन, कौशाम्ब्या मानभङ्गनृपः, जिनदत्त सोमसूरी, अटव्या चारणश्रमणदर्शनं, निधानलामे युद्ध, वसुमत्यौ, ज्ञानदृष्टवचनं, पार्श्वनाथचैत्यपवित्रिता कौशा कौशाम्च्या विजयधनी, रोहणरत्नग्रन्थये युद्ध, धनस्ताम्र- म्बी, पूजन, श्रीपार्थस्तुतिः, विधिप्रशमा,नात्सल्यमहिमा, लियां जयः, विजयो हरिः, धनः कुलपुनः वानरोऽन्यः, . " - | पृहद् विप- श्रीदे त्य श्री धर्म संपा- चारविधी ॥ १७॥ यानुक्रमः . चराइहरिणी, रोरद्विजपुत्रौ, जांतिस्मरण, शिखण्डिनी, सुरपदे चक्रायुधनर्मदे, विजयसेना, निर्वासनं, पल्लिपतित्वं, जातिस्मरौ, विद्याधरपुत्री, दीक्षा मोक्षय सार्थः समन्तभद्राचार्यः वर्धनवचनेन गुरुरक्षा,केवलं, महि- ईपिथिक्या अक्षराणि (गाथा ३१) २४८ मा,आश्रयममन्तभद्रदेशना,मिथ्यादुष्कृतप्रभावः,सत्संग- संपदादिपदानि, (गाथा ३२) २४८ प्रार्थना,वर्द्धनप्रशंसा,मनोरथाः, सुरपुरे गमनं, गुरुस्तुतिः, अभ्युपगमाघष्ट निमित्तानि, जिनवियस्पाचार्यत्वमपि, २५० देशना, (मामाचारी) प्रवज्या, प्राणते देवः, मिथिलायां स्कन्दकमुनिकथा, कतार्गलानगर्या स्कन्दाऽऽगमः, श्राव नारिपेणः,पार्थगणधरः,तस्योचरीत्रस्यार्थः,प्रायभिचनि- स्त्यां पिछलकप्रश्नाः, पर्पनिर्गमनं, श्रामण्यप्रश्ना,स्वाग रुक्तिः, चिलातिपुषचरित्रं,राजगृहे सुंसुमा, चिलातेनिष्का- तकरणं, श्रीवीरवर्णनं, चिन्तितार्थकथनं,द्रव्यादिभिर्लोक शनं, पल्लिपतित्वं, मुंमुमाहरणं, शिर छेदः, धनविलापः, सिद्धिसिद्धमरणप्याख्यान, निर्ग्रन्थप्रवचनप्रतीत्यादि, भा श्रीपीरागमनं, क्षितिप्रतिष्टिते यशदेवः, सर्वज्ञसिद्धिःपत्र- ठोपमया आत्मनिस्वारविशतिः, स्वयं प्रत्राजनादिः, मि ज्या, स्वीकृतं कार्मणं, यज्ञदेवथिलातिः, दयिता सुंसुभा, क्षुप्रतिमा, गुणरवं, पिपुले अनशनं, आराधना, अच्युते चारणमुनिदर्शनं,उपशमादिपदार्थः,कीटिकोपद्रवः, देवत्वं, देवः, ईपिथिक्या नव्यव्याख्या २६२ कायोत्सर्गरानार्थः २८३ ईपिथिक्या न देवसिकादित्वं २६४ | शास्तपपदसंपदादिपदानि (गाथा ३४) २८४ संपधन्पमत(गाथा३३) ईयपिथिकीव्याख्या, विक्रमसेनकथा वर्णसंपत्पदादिसंख्या, शकस्तपार्थः, अर्हत्पदविशेपार्थः, " ॥१७॥ -

वृहद् विप-
.
यानुक्रमः
"
श्रीदें
चैत्यश्री-
धर्म संघा-
चारविधी
.
अश्वारयोधः, निशि पष्टियोजनी, जितशत्रुवाहस्य जाति दीपप्रज्वालनं, चारुमुन्यागमनं, नमिप्रवन्धः, श्रावस्त्यां
स्मरणं, सागरदत्तो माहेश्वर, शिवायतनकरणं, जिनमन्दिर सिद्धार्थः, प्राणते देवः, शिथिलायां नमिः, भविष्यत्पुत्र-
प्रतिमा च, लिङ्गपूरणे चिराधना,तिरस्कारः,धर्मवान्धवता, कथनं, चारुदत्तनाम, अंगमन्दिरे महिमा, पुष्पार्चनं,
सहस्रारे, देवा, तीर्थपूजा, स्तूपप्रतिमे, अश्वानयोधतीर्थ, स्तरनं, धर्मरत्नवृत्यतिदेशः, भानुदीक्षा
गणधराणां वादाः
२९१थी३०० | सन्मानादिपदार्थः
३१७
द्रव्यजिनान्दनं भरतचक्रिकथा, अयोध्या, चक्रिमाद्धिः, कायोत्सर्गसूत्रार्थः
३१८
श्रीम्पभागमनं, अर्धत्रयोदशसुवर्ण प्रीतिदानं, महर्या | कायोत्सर्गदोपाः
३१९
निर्गमः, श्रीपभदेशना,भाविजिनचक्रिवलहरिप्रतिहरीणां स्तुत्युच्चारणविधिः
३२०
नामपुरादि, पर्पदि भाविजिनः, वन्दनस्तुत्यादिः, द्रव्यव नामस्तवादेः संपत्पदाक्षराणि (गाथा ३९)
३२०
न्दनगाथायाः शक्रस्तपान्तर्गतत्वं, चैत्यस्तवे संपदादि, | वरसमाधौ जिनदत्तकथा, वैशाल्यां जिनदत्तः, कायो.
(गाथा ३७)
३१२ | त्सर्गस्थश्रीवीरसेवा, मनोरथश्रेणिः, अभिननगेहे पारणं,
वंदनादिपदानामर्थः, साधोः कारणानुमतिसिद्धिः, आधि | केवलिकथिता जीर्णभावना । त्रैलोक्यचैत्यप्रतिमासंख्या ३२७
३१४ श्रुतस्तवार्थः
३२८
भानुश्रेष्ठिकथा, चंपायां भानुश्रेष्ठी, भद्रा भार्या निरपत्या, अशकटापिताकथा, भ्रात्रोरेकः सूरिः मूर्खगुणविचारः,
.
क्याथें श्राद्धस्य
॥१८॥

"
श्रीदे
गृहद् विष-
,
यानुक्रमः
पैत्यश्री
धर्म संघा-
पारविधी
॥१९॥
| पण्डिनगुणाः, आमीरः, नगरगमनं, शकटभङ्गः, दीक्षा, | लोकाविरुद्धानिसप्रणिधानोकष्टा वंदना
३४२
योगरुचिः, सर्वश्रुतपारगः,
३३१ दर्दुरांककथा, राजगृहे श्रीवीरः, दर्दुरांकागमनं नाटय,रा.
सिद्धस्तवार्थः
३३२ जगृहे नन्दः, अष्टमभक्तं, जलचरानुमोदना, वाप्यादिक-
आमलक्रीडा । गजपुरे धनः,धर्मजागरिका, संघमेलापकः, रण, दर्दुरः, जातिस्मरणं, पश्चात्तापः, पष्ठाभिग्रहः, वन्द-
वीरदेवालयः, चैत्यपूजा, मुनिन्दनं, वात्सल्यं, दान, श नाय गमनं, श्रेणिकाधेन मृत्युः, देवत्वं, ३४४
शुअये अष्टालिका, उअयन्ते नेमिदर्शनं, अष्टमंगलान्ता प्रणिधानेषु दंडकेषु च वर्णगुरुवर्णसंख्या (गाथा ४०) ३४४
पूजा, चन्द्रोदयदान, महाराष्ट्रीयवरुणयोटिकेन विवादः,
(श्रीहरिभद्रातपश्चस्थानकगाथा:)
उअयन्तादिगाथा, अपाठे जमालिसमानता ३३७ कुणालचुमारकथा, पाटलिपुत्रे अशोकश्रीः उअयिन्यां -
अष्टापदतीर्थसम्बन्धः,
३३८ णालस्थानं, अध्ययनादेशः, अन्धत्वं, पाटलिपुत्रे गानं,
शालादीनां कालं, अष्टापदयन्दनमनोरथः, सम्मवादिजि सम्प्रतेनृपत्वं, रथपाना, स्थकर्पण, सुइस्तिदर्शनात् जा-
| नवन्दनं,सायं निर्गमः,पुण्डरीकाध्ययनधारकः सामानिकः, तिस्मृतिः, सामायिकफलकथनं, पूर्वभवोदन्तकथनं, परि-
| पश्यदशशततापसकेपलं,वैयावृत्यकारकायोत्सर्गस्तुतिः,चै स्तुतिः, रथयात्रादि,
त्यप्रणिधानरालार्थः, त्रिलोकचैत्यप्रतिमासंख्या,माधुप्रणि दण्डकपञ्चक
धानयसार्थः, प्रार्थनाप्रणिधानमूनार्थी, सर्वजननिन्दादीनि गुणसागरकथा, वीरपुरे रणवीरः, गुणमागरकुमारः धरणो
"
-
॥१९॥

" वृहद् विष- : यानुक्रमः श्रीदे. चैत्य० श्री- धर्मसंघा- चारविधी ॥२०॥ " मित्रं, गुणधरमुनिदेशना,पुष्करणीदृष्टान्त,सम्यक्त्वमहिमा पुत्रस्य सर्पदंशः, निर्विषयाज्ञा, बाहुना स्तम्भनं, क्षामणं, चैत्यवंदना, अपहारः रत्नावलीपरिणयनं, अमरचन्द्रसूर्या सर्वाङ्गामर्शः, मुनेः सनत्कुमारगमनं, भावविकलत्वात् गमनं, देशना, प्रत्यारा विद्यासिद्धिः, हारार्पणं, धरणेन न मुवाहोलब्धयः, ब्रह्मदत्तस्य दीक्षा मोक्षश्च, अनीती वादः, अपरो मन्त्री,प्रवज्या मोक्षश्व, ३५७ जिनमुनिश्रुतसिद्धानां वन्द्यता द्वादश अधिकाराः (गा.४१)अधिकाराद्यपदानि,(गा.४२) ३५८ सुमतिकन्याकथा, सुभगायां पलविष्णू, मुमतिकन्या,पा- ब्रह्मदत्तकथा, ताम्रलियां जिनदत्तभद्रे, ब्रह्मदत्तः पुत्र', रणे वरदत्तप्रतिलामनं, स्वयंवरः, देच्यागमनं, नन्दनबने धनभ्रंशः, केवलिपच्छा, सिद्धदेवकुमारः धर्मयशोमित्रं, महेन्द्रर, कनकश्रीधनथियौ, नन्दनगिरिमुनिदेशना, वीरा- दानस्य सारता, देशान्तरे गमनं, कुशाग्रे विजयदेवपुत्री ङ्गदेनापहारः, नद्यां पातः, आराधना, इन्द्रवैश्रमणाग्रम- परिणयनं, करेणुदत्तनिग्रहः, युवराजत्वं, नृपशिक्षा, वीत हिप्यौ,संकेतादागमनं, जिनमहिमादिस्मारपी, सुबताऽऽा- भये धर्मामिलापः, प्रभामाचार्यागमः, देशना, अप्रमादः पार्थे पञ्चशत्या व्रतं, सिद्धिः, सिद्धदेवः, धर्मयशाः सप्रमादः नृपशिक्षा, निर्भावनं सुराणां स्मरणीयता ३७० चैत्यबन्दन, विधिप्राधान्यं, सुरदेवदृष्टान्तः, कुणा गुणोत्कीर्तनस्मारणसारणादिसिद्धिः लायां सुरदेवः, वसुमित्रशरिपार्थे बाहुमुवाहोः दीक्षा, मनोरमाकथा, चंपायां ऋषभदासः,महिपीचारकः सुभगः, विकृत्यनिग्रहः, विकृतिदीपाः, मुनेरनशन, नृपच्युग्रहः, नमोऽरिहंताणपठनं,नमस्कारेण आराधना,सुदर्शनथेष्ठित्वं, " . , " " willHD ।।२०।।

"
बृहद् विव-
यानुक्रमः
धीदे०
चैत्यश्री-
धर्मसंघा.
चारविधौ
॥२१॥
मनोरमा पत्नी, कपिलाया रक्षा,अभयोपहासः,रमणप्रति सिद्धिः, देवपूजा, प्रभुदेशना, पुण्डरीकादीनां दीक्षादिः,
ज्ञा, अन्तःपुरे आनयनं, अक्षोमः, पूत्कारः, वध्याज्ञा, अष्टापदे मोक्षः, चितामूर्तिस्तूपकरण, द्रव्याईदादिवन्दनं,
| मनोरमाकायोत्सर्गः, शूलायाः स्वर्णकमलता, नृपक्षामणं, उअयन्तगाथापाठसिद्धिः, चचारिअप्रकरणं, सुरप्रशंसा-
अभयाया मरणं,कुसुमपुरे पण्डिता, देवदत्तागृहे प्रवेशनं, दि, औचित्यसिद्धिः
३८६
| अक्षोभः, व्यन्तर्युपद्रवः, केवलं,
| मधुराक्षपककथा, कुसुमपुरे दरथः, अनित्यताज्ञानं,दीक्षा,
नामादिमिश्चतुर्विधा जिनाः, गाथा (४३-४४) ३७५ मथुरायामागमः, देवीप्रार्थना, सुमेरुपन्दनेच्छा, स्तूपवि-
| ईश्वरराजकथा, राजकुले ईश्वरराजः,पार्श्वजिनदर्शनं,मूर्छा, निर्माण, सुदर्शनक्षपकः, प्रार्थना, अनुचितज्ञता, स्तूपवि-
| जातिस्मरणं, दत्तः कुष्ठी: चारणश्रमणोपदेशः, गुणसागर वादः,श्वेतपताका, शासनजपः,
केवलिपृच्छा, सम्यक्त्वमहिमा, कर्माविचलता, कुफटा, अधिकारेषु प्रमाणनिर्देशः, वैयावृत्यरत्रस्य पाठनयत्यं,
| ईश्वरजन्मनि बोधिः, रोगापगमः, कुर्कुटेश्वरचैत्यं, सर्वर्या देवसाक्षिता, आचरणानिपेधे जिनाशातना,उजयन्तादीनां
श्रुतमतत्वं (गाथा ४९)
| अधिकारस्तवनीयाः, (गाथा ४५-४७)
३७८ शक्रस्तवान्ते द्रव्याईवंदनं,
३९१
| सिद्धप्रतिमापूजासिद्धिः
३७९ जीतसिद्धिः
३९२
मरुदेवाप्रपन्धः, पुरिमताले केवलं,चक्री, गमनं, मरुदेवा आचरणावहुमानः, (गाथा ५०)
३९३
गमनं पूजनश्च,
॥२१॥

यद् विप-
यानुक्रमः
श्रीदे०
पैत्यश्री-
धर्म संपा-
चारविधी
॥२२॥
"
स्तुतिचतुष्कसिद्धिःविविधदेवकायोत्सर्गाः स्तुतिचतुर्विंशतिः३९५ नरसुन्दरकथा,काञ्च्यां नरसुन्दरः,सुमतिर्मन्त्री,चन्द्रसेनेन
निमित्ताएकं (गाथा ५३)
४०० नृपधातकारणं, दिव्यशक्तिप्रश्नः,राज्यादिपरावर्तादिकथनं,
सुरस्मरणसिद्धिः श्रीगुप्तिश्रेष्ठीकथा
४०० विघ्यानयनं, पवनधारणा, विपदानं, श्मशाने नयनं,
विजयायां नलनृपः, महीधरश्रेष्ठी, श्रीगुप्तस्य व्यसनिता, नरपतिप्रश्नः, मुनिपवनप्रभावः, शशिप्रभाचार्यः, आत्म-
खानदानं, द्रव्यार्पणं, धीजकरणं, शिरोग्रहः, मन्त्रेण स्त | सिद्धिः, नृपपश्चात्तापः,क्रमागतात्यागे लोहग्राहकदृष्टान्तः,
म्भा, शुद्धयुद्घोपणा, कुशलशुद्ध्यागमनं,धीजे पाणिदाहः, पूर्वभवाः,अर्जनकुलपुत्रः, शुभंकरश्राद्धः सुधर्मगुरुदेशना,
निर्षिपयता, गजपुरे योगिघातः, उल्लंबन,पाशत्रुटिः,स्वा शुभंकरदीक्षा, अर्जुनस्य छगलत्वादि, मुन्युपदेशः, नर-
ध्याय श्रवणं, पूर्वभवपृच्छा, जयपुरे वरुणः पडावश्यकमू सुन्दरदीक्षा, आगमाराधनं, सर्वार्थसिद्धे
लानि, प्रच्छन्नवैपरीत्यं, कीरत्वं, पुण्डरीकगिरिमहिमा, कायोत्सर्गदोपाः (व्यवस्था च) (गाथा ५६) ४१९
(शत्रुञ्जयकल्पः) श्रीगुप्तकृता प्रशंसा, निमित्तशुद्धथुपदेशः, रामनागदत्तकथा, शीलंघ्रशैले गमनं, महाबलकायोत्सर्गः,
नगरे नयनं, अभिभवोत्सर्गः, कीरसुरागमनं, विमलबोधः सापराभवः, कायोत्सर्गभेदाः, कायोत्सर्गफलं, साकेते
दीक्षा योविंदेहेषु मोक्षः,
चन्द्रावतंसका, प्रदीपाभिग्रहः, देवत्वं, दीक्षामहिमा, अ-
हेतुद्वादशकं, (गाथा ५४) उत्तरकरणाद्यर्थः,मुदर्शनकथा ४०९ निभवकायोत्सर्गकरणं, नागदत्तस्य प्रमादः, देवौ, जय.
आकारपोडकं (गाथा ५५)
४१३ } विजयी, अनन्तकेवली, जयस्य दीक्षा, कायोत्सर्गप्रमाणं ४२३
.
॥२२॥

बृहद् विष-
यानुक्रमः
श्रीदे०
चैत्यश्री-
धर्म संपा.
चारविधी
॥ २३ ॥
,
ध्येयस्यानियमः, शशिनृपकथा, सिद्धपुरे सुरप्रभः, शशि रूपे योगित्वं, कथन निषेधः, दीक्षा, शासनदर्शनात् प्रती-
| कुमारः, बहुरूपो वराहः, मुनेहिधर्मग्रहणं, मुनिदेशना, तिः, स्वयंभूदचोपदेशः, नृपस्य देशविरतिः, ग्रामदशका-
(कायोत्सर्गमानफले) उदिवोदयः, श्रीकान्ता, धर्मरुचि पण, सम्मेते मोक्षः,विजयः सौधर्मे
याच्ञा ससैन्यस्यागमः, नृपभावना, अमिभवकायोत्सर्गः, चैत्यवन्दनसप्तकं (गाथा ५९)
वैश्रमणागमः, पीडानिपेधनं, ससैन्यपरावृत्तिः, सुरप्रमस्य चैत्यवन्दनस्यावश्यकता
४३५
निर्वासनं, तापसदीक्षा, व्यन्तरः, लीनं दृष्ट्वाऽनुमोदनं चैत्यावंदने प्रायश्चित्तं
४३५
स्तोत्रस्वरूपं (गाथा ५८)
४२८ गृहिचैत्यवंदनसंख्या (गाथा ६०)
विजयकुमारकथा, चक्रपुर्यां बलभद्रः, श्रीगुप्तः कृपणः, चैत्यवंदनत्रयनियमः, कान्तिश्रीकथा, शत्रुञ्जयवर्णनं,पुण्ड-
विजयः सुतः, निधिखननं,जीर्णोद्धारचिन्ता, जयन्त्यां भू रीकस्वाम्यागमः,सपुत्रिकायाः स्त्रिया आगमः,दुष्कृतप्रश्नः,
तिलः, श्रीपतिव्यन्तरपराभवः, राजे निवेदनं, राजनिध्य धनावहः श्रेष्ठो, चंद्रश्रीमित्रश्रियौ, मर्यादाभङ्गे पतिशिक्षा,
|धिष्ठायकाः, शान्तिजिनचैत्योद्धारा, चौरक्षा, युगन्धर कार्मणं, दौर्भाग्पार्जनं, कान्तिश्रीपुत्रीत्वं, पुत्रीदुःखं, पाश-
योगी अदृश्यांजन, शान्तिस्तुतिः (अन्त्येयुग्मं) स्व निवारण, प्रव्रज्याग्नशनामिलापः, व्यन्तरस्थितिपृच्छा,
चरित्रनिवेदनं, शान्तिचैत्योद्धारः, दशनामार्पणं, चारुतो निर्धनो धनः दीक्षा,रोपादयो दुर्गुणाः, विनयफलं,युगपत्सं-
दीक्षा, मिथुनरागाद्भूतता, स्वयंभूदत्तः, निर्वासनं, काम लेखनाऽनशने, व्यन्तरत्वं, पश्चाचापः, वैयावृत्त्य, पुण्ड-
"
.
॥२३॥

वृहद विप-
यानुक्रमः
.
पैत्यश्री-
धर्मसघा
चारविधी
॥२४॥
,
रीकगणधरस्तुतिः, सोपक्रमनिरुपक्रमकर्मणी चैत्यवदना दशपुर, रसवतीपच्छा, क्षामणं, पहपंधः उदायनधर्मजा-
| नियमः,पुण्डरीकमोक्षः, तीर्थोत्पतिः, कान्तिश्रिया मोक्षः, गरिका, जामेयाय राज्यदान, दधिग्रहणं, त्रिविपापहारः,
आशातनात्यागः (गाथा ६१)
४४२ मोक्षः, कुलालः कुम्भकारकटे,
प्रभावतीकथा, चम्पायर कुमारनन्दी, हासाग्रहासागमनं, चैत्यान्दनकरणविधिः(गाथा ६२)
४५०
भारण्डेन पश्चशैले, चम्पोधाने मोचन, अग्निसाधनारम्भः, चैत्यवंदनं, स्तुतिविधिः,
नागिलोपदेशः, नागिलप्रनज्या अच्युतदेवः, पटहलगन, उपसंहारः (गाथा ६३)
४५३
कायोत्सर्गस्थवीरप्रतिमा, वीतभये पेटार्पणं, परशुवहना चैत्यवदनाफलं, मेघरथकथा, पुण्डरीकियां घनस्था,
भावः, प्रभावत्या गमन, देवतायतन, रात्रौ नाटयं, आ. मेघरथकुमारः, कुफुटयु,धनासुदत्तौ, एकद्रव्यामिलापः,
शातनाचतुरशीतिः, मरणभयाभावः, वस्त्ररक्ततेक्षणं, प्रा. विद्याधराधिष्ठितौ, चन्द्रपुरकुमारी, सागरचन्द्रः, पूर्वभव-
ज्या, सौवर्मे देवः, वापसव्यथा, मुन्याश्वासनं, प्रति प्रश्न: अभयघोपविजयवैजयन्ताः, अनन्तजिनागमः, प्रत्र-
वोधः, गान्धारश्रावकः, चैताहये प्रतिमावन्दन, स्तरस्तुति ज्या, जिनत्व, अच्युते, अभयघोपस्य घनरथता, विजय-
मिरहोरात्र, अष्टशतगुटिकार्पण, बीतभये ग्लानता, गुटि वैजयन्तौ विद्याधरौ, जातिस्मरणं, भूतप्रभ , जगदाभोग-
कार्पणं, सुवर्णगुटिकाप्रसिद्विः, प्रद्योतनेच्छा, सुवर्णगुलि प्रार्थना, कनकगिर्यादिचैत्याना वंदनं, प्रेक्षणके भूतम-
काहरपं, प्रतिज्ञालोपः, प्रद्योतपराजयः, भारिपाशूपद्रवः, हिमा, युग्मप्रश्न', विद्युद्रथदीक्षा, सिंहरथस्य देशनाभि-
Tulsreone
a
,
॥२४॥

,
कम-
दृष्टान्ता:
श्रीदे०
चैत्यश्री-
धर्म० संघा-
चारविधी
॥२५॥
लापा, अमितवाहनजिनात् श्रवणं, विमानस्खलन, वामक मन्त्रिवचः, देवप्रादुर्भावः, प्रशंसाऽसहनं, पक्षी, देवपूर्व-
| राक्रमणं, करुणा, नाटय, रज्जुगुप्तशेखिके, सर्वगुप्तमुनिः, भवः, सागरदनविजयसेने, धनप्रभनन्दनौ, रत्नार्थे युद्ध
द्वात्रिंशत्कल्याणतपः, धृतिधरप्रतिलाभनं, आचामाम्लव श्येनपारापती, सुभगायां अपराजिताऽनन्तवीयौं, अष्टापदे
ईमानतपः, ब्रह्मलोके देवः, निर्वाणगामिनी, पौषधः, सुरूपः, देवः, जातिस्मरणं, भवनपतिपु, धनरथागमः,
पारापतागमः, श्येन शिक्षा, श्येनप्रार्थनादि, स्वमांसार्पणं, प्रव्रज्या, जिनत्वं, सिंहनिक्रीडिततपः, सर्वार्थे, शांतिजिनः ४६२
इति श्रीसंघाचारविधेयह द्विषयानुक्रमः
श्रीसंघाचारदष्टान्ताः
अहवंदनादेमंगलत्वे श्रीविजयनृप फलबलिनैवेद्यपूजायां मृगत्रालण सिद्धावस्थायां सुमतिकथा
कथा
पत्रांकः ५ दृष्टान्तः
६८ | त्रिदिग्निरीक्षणविरतौ गान्धार
परम्परायां मृगावतीदृष्टान्त: १६ । हरिक्टपर्वतसम्बन्धः
८५ | श्रावककथा
नपेधियां भुवनमलकथा
३६ / नमिविनामिदृष्टान्तः
११ गमनागमनालोचने पुष्कलीश्रावक-
प्रणामे विजयदेवकया ५५ । प्रातिहार्य देवदत्तकथा १०० ) कथा
१२३
॥२५॥

श्रीदे.
चंत्य०श्री
धर्म संघा-
चारविधौ
॥२६॥
दृष्टान्ता-
नुक्रमः
वर्णादित्रिके चन्द्रनरेन्द्रकथा १२७ | कायोत्सर्ग चिलातिपुत्रकथा २७९ सुरदेवदृष्टान्तः
३६३
मुद्रायां धर्मरुचिकथा १३५ / अष्टापदे भरतचक्रिकथा ३०४ निनादीनां वन्द्यत्वे सुमतिकन्याकथा३६६
प्रणिधानविके नरवाहनकथा
१४२ प्रदीपफलनैवेद्यपूजायां भानुश्रेष्टि देवानुशास्तो मनोरमाकथा ३७२
अभिगमे श्रीपेणधीपतिकथा १५४ । कथा
३१४ । द्रव्यजिनाराधने ईश्वरराजफथा ३७६
दिनियमे श्रीदत्ताकथा १६० समाधौ जिनदत्तकथा ३२५ औचित्ये मथुराक्षपककथा ३८६
अवग्रहे अमिततेजाकथा १६७ प्रमादे अशकटापिताकथा ३२९ सुरस्मरणे श्रीगुप्तश्रेष्ठिकथा
चैत्यवंदने रत्नसारकथा
१८४ महावीरत्वे आमलकीक्रीडा
निमिचेपु सुदर्शनकथा
३३३
पञ्चाङ्गप्रणामे सुरेन्द्रदचकथा १९७ । उअयन्तगाथायां धनश्रेष्ठिकथा ३३५
आकारेषु नरसुन्दरकथा ४१४
द्रव्यजिनवंदने विजयकुमारकथा २०२ अष्टापदवन्दनप्रबन्धः
कायोत्सर्गे रामनागदत्तकथा ४२०
३३८
कायोत्सर्गमाने शशिनुपकथा ४२४
अधिकाक्षरदोपे कुणालकुमारकथा २०८ प्रणिधाने दर्दुरांककथा
३४२ | स्तोत्रे विजयकुमारकथा
४२८
परमेष्ठिफले बन्धुदत्तकथा २१९ ) अधिकाक्षरदोपे कुणालकुमारकथा ३४७ त्रिकालचैत्यवंदने कान्तिश्रीकथा ४३६
प्रणिपाते सोमसुरकथा २४५ / दण्डकैवंदने गुणसागरकथा ३५१ । आशावनात्यागे प्रभावतीकथा ४४३
जिनाचार्यत्वे स्कन्दकमुनिकथा २५० पुष्करणीदृष्टान्तः
३५१ चैत्यवन्दनफले मेघरथकथा
४५८
प्रणिपाते विक्रमसेनकथा २७२ । अधिकारिपु बलिदत्तकथा ३५८
॥ २६ ॥

स्तुतिस्थानानि
स्तुति-
स्थानानि
श्रीदे०
चैत्य श्री
धर्म० संघा
चारविधी
॥२७॥
२२२
१०५ | नेमिजिनस्तुतिः
११३ श्रीपार्थस्तुतिः
श्रीश्रेयांसनाथस्तुतिचतुष्कम् पत्र १९ ) समवसरणप्रकरणम्
पंचपरमेष्ठिस्तुतिः
१२ श्रीपार्श्वस्तुतिः
श्रीवीरस्तुतिः
२२ चतुर्विंशतिस्तुतिः
श्रीपभस्तुतिः (अर्घसंस्कृते)
३९ मल्लीजिनस्तुतिः
युगादिदेवस्तुतिः
श्रीशान्तिस्तुतिः
चित्रस्तुतिः (चतुष्कम्)
| शत्रुञ्जयवर्णन
जिनस्तुतिः (चतुष्कम्)
स्तुतिचतुष्कम्
स्तुतिचतुर्विंशतिका
श्रीऋषभस्तुतिः
९५ । चतुर्विंशतिस्तुतिः
२२५
२७६
३५०
३९५
११६ गुरुस्तुतिः
१२९ सरिस्तुतिः
१७२ स्तुतिचतुर्विशतिः
१९० शान्तिनाथस्तुतिः
१९१ शत्रुञ्जयवर्णनं
२०५ ' पुण्डरीकगणधरस्तुतिः
८०
८८
॥२७॥

.
SHITIM
Hrithili
स्तुनयः
श्रीदे
त्य० श्री-
धर्मसंपा-
चारविधी
॥२८॥
देवगुरुस्तुतयः
अस्सेयदेवि दलियंत्रमुत्ती,सेजंसमेयं सुयधम्मकित्ति। करिसुमेयं जमिहं अविजाणंदोलगिण्हपि तमज! कुञ्जा ।। ८८ ॥ जे
धम्मफिनिसिवसंतिविमुत्तिविआणंदप्पयाणप्पणिहाणविहाणसज्जा । देविंदविंदपरिविंदपयारविंदा, ते मुचिजुत्तिमिह दितु जिणिंद-
चंदा ८९ । तेसि सप्पुस धम्मकीनियमिण देविंदचकितणं, संपुण्योसरियाइसाहणगुणं लोगुनमुकित्तणं । विजाणदपहाणमुत्तिप-
यवीसंपायणं सब्बया,झायंतीह जिणिदचंदवयणं जे सधया सम्बया ॥ ९०॥ निचं देविंदसूरी जियमइविहवा जे सुयंगीइ नाम,
झायंता हुंति सत्ता तमतिमिरमिया धम्मकित्तिल्लयं तं । जं पारीणत्तगंभोधिविय अइरा सबसस्थुत्तमाण, विजाणंदे व एसा जि-
णवरवयणे भत्तिराणं नराणं ॥ ९१ ।। पत्र ११
देवेन्द्रादिनमस्कृतानथ नृपः स्तीत्यर्हतः सिद्धद्विद्यानंदसुखाद्यनंतकविधान् सिद्धान् समृद्धान् शुभैः । आचार्यान् श्रुतध-
मघोपणगुणान् स्वाचारचारून सदोपाध्यायान् यतधर्मकीतितविधेः साधून् समासाधकान् ॥ १११ ॥ पत्र १२
जयश्रीसर्वसिद्धार्थ, सिद्धार्थनृपनंदन! । सुमेरुधीरगंभीर!, महावीरजिनेश्वर ! ९७योऽप्रमेयप्रमाणोऽपि, सप्तहस्तप्रमो
मतः । पूर्णेन्दुवर्ण्यवर्णोऽपि, स्वर्णवर्णः सुवर्णकः ।।९७॥ सदृशं कौशिक शक्रे, सपै च क्रमसंस्शि। पीयूपवृष्टिसृष्ट्या यं, दृष्ट्या
दिष्ट्या विदुर्बुधाः ॥२८॥ विष्टपत्रितयोत्संगरंगदुत्तुंगकीर्तिना । सनाथं येन नाथेन, विश्वं विश्वंभरातलम् ।। ९९ ॥ यस्मै चक्रे
नमः सेवाहेवाकोत्सुकमानसैः। वीराय गतवैराय,मामत्यांसुरेश्वरैः ॥१०॥ यस्माद् विपादयो दोपा,क्षिप्रं क्षीणाः क्षमाखनेः।
॥२८॥

स्तिवस्तुत्पः श्रीदे० चैत्यश्री- धर्मसंघा- चारविधी ॥ २९॥ दोपापूपमयूखेम्पः, इह हर्यक्षलक्षणात् ।। १०१।। यदेहयुतिसन्दोहे, संदेहितपपुर्दधौ । रविः खयोतपोतद्युत्याउंचरचिउंचनाम् ॥१०२।। भविनां यत्र चित्तस्थे, स्यु(श्रीवृद्धिसिद्धयः । तं वर्धमानमानौमि, त्वां वर्धमानभावनः ॥ १०३ ॥ इति यस्तव स्तवं पठति वीरजिनचंद्र ! जातरोमांचः। सोऽर्वत्यपवर्गमखर्वगर्वसर्वारिवर्गजयी ॥१०४॥ पत्र २२ विश्वत्रयैकदर्शन ! सहस्रदर्शननतक्रमजिनेन्द्र !। सवणंतपत्तदंसण! अणंतदंमण चिरं जयसु ॥५३॥ पूर्वाकतसुकवानां पूर्वा- शीलितविशुद्धशीलानाम् । अविहियतवाण पुचि न होइ तुह दंसणं चेव॥५४॥ भवशतकत्तमपि पापं त्वदर्शनतो विलीयते नाथ! । पिंडीभूअंपिय घयं दुअं जहा जलिरजलणाओ ||२५|| समयोऽयमेव शस्यः सलक्षणोऽसौ क्षणस्तदहरनघम् । पक्खोऽवि सोसपरखो जयबंधव! दीससे जत्थ ॥५६|| द्रष्टुमदृष्टे वांछा दृष्टे त्वयि नाथ ! विरहजं दुःखम् । इय जह दुहावि न सुहं तहावि तुह दसणं होउ ॥५७॥ पूर्वार्जितसुकृतकृतं भाविशुमनिबंधनं हरति चैनः । इय कालत्तयसुहयं जियाण तुह देसणं दुलहं ॥५८॥ स्वामिन् ! स्वदर्शनं कुरु तथा यथा स्यात् पुनर्न तदभावः । जचंधवेयणाओ चक्सुक्खयवेयणा दुसहा ॥५९॥ नामापि नाथ! यस्ते वरमंत्र- | सधर्म कीर्तयति तस्य । मिगदसणदोसो लड्डु नासह किं परं भणिमो ? ॥ ६० ॥ य इति जिन ! त्वामन्यूनदर्शनं न्यूनदर्शनो नौति । स विशुद्धदर्शनः श्रयति सत्वरं सर्वदर्शित्वम् ॥६१॥ पत्र ३९ सज्ज्ञानलक्ष्याः सुनिवेशनार्थ, सन्मंडपत्याशु समा(दा)गमोत्था। लसयदंसोपरि केशवल्ली, सदा मुदे वः स युगादिदेवः ॥७१॥ त्रैलोक्यलक्ष्म्या वृतये स्वयं या,सन्मंडपत्याईतचैत्यराजी । साऽनित्यनित्या नमतां नृणां स्यादनित्यनित्याय सुखाय नित्यम् ॥७२॥ अनित्या-कृत्रिमा नित्या-शाश्वता अनित्यं सुखं स्वर्गान्तं नित्यं मुक्तिसंभवं । सत्तीर्थलक्ष्म्या विशवौ हि रंगात् ,श्रीमंड- MuTESItnam ॥२९॥ BHARTI

.
स्तवस्तुतयः
"
श्रीदें
चैत्यश्री
धर्म संघा
चारविधी
॥३०॥
PAHLETTEHR
पत्यास्तृतमत्रितं यत् । तदस्तु मे जैनीवचः प्रपंचि, सुवाचनं प्रावचनं सुवाचौ ॥७३॥ श्रीसंघलया सुचिरं सदा ये,समंडपंतीह
सुरासुरीभिः। संख्यावृतव्यावृतभावभावाः, सुदृष्टयः संतु सुदृष्टये ते ।।७४॥ पत्र ५२
यस्ताशर्माहतसुमहिमावीरितस्वांतजन्मापाधासिंधुप्रतरणसहावासनापस्थितानाम् । अप्येको द्वौ किमुत बहवो वाऽनिर्श ध्येयभावं,
गाते येपां जिनवरवृपा वृद्धये किं न तेषां ? ॥१॥ दुरापास्तसमस्तकुत्सनतमावीताखिलांतारजावामोल्लासविलासशोभनमहावृद्ध्य-
निमीकावरम् । स्फूर्जदावृपभाभिरामनयनिर्दग्धाशुभैधायरं,गातामेक उभौ समे जिनवृपा वृद्धं प्रसादं मम ||२|| संप्राप्तब्रह्मसीमाव-
तनुसुमुखमावर्यमद्वैतधामावीक्ष्यातीताप्तहेमाविततदुरितहावृष्टमासावितारं । एको द्वौ वाऽपि सर्वे प्रतिदिनमरिहा वांछितश्रेयसे द्राक,
प्रज्ञाप्तश्रीललामावरमिह भविनामीशतान्नम्रकाणां ।।३।। इत्येको द्वौ समे वा त्रिभिरभियतिभिः काव्यराजैः क्रियादिश्लपैः श्रीधर्म-
घोपरमिनुतमहिमावर्यभावप्रकाशैः। त्रिच्छत्रीदंडकैर्वांतररिपुविजयन्यस्तविश्वत्रयांतः, कीर्तिस्तभैरिव श्रीजिनवरवृषभावीक्षयाध्या-
सतां मां ।। ४ ।। पत्र ५९
सिरिविजाणंदपरा सेवंति जणपि सेविणं जस्स । तमहं सधम्मकीतिं देविंदणय थुणामि जिणं ॥ २०० ॥ सुयधम्मकीति-
नयमपविजाणं देसए सया विसए । वंदे विदेण सुराण वंदिए सव्वजिणचंदे ॥२०१॥ देविदाइपयं तिणसधम्मकित्तियमिमस्स जो
निचं। झायइ जिणिंदवयणं वरविजाणंदपयकरणं ॥२०२।। समरह सुयदेविं देहि मोहहरधम्मकित्तियं जीए। नामपि ठाणमागम-
विजाणं देइ सन्नाणं ॥२०३।। देवेन्द्रवन्यो जिनसर्वविद्यानंद विधत्ते त्वयि वीक्षते यः । सदा समासादितधर्मकीर्तिः,शिवं श्रये-
ताशिवशासनेऽसौ ॥ १॥ ते सर्वदेवेन्द्रगुरोः सविद्या, नंदति नूनं सुमनःसमासु । ये दर्शितार्थ श्रुतधर्मकीर्तीन् !, नमंति देवान्
..
MARLITILAIDAIHIMANIHIRAIL
.
॥३०॥

स्तपस्तुतयः
श्रीदे०
चैत्यश्री-
धर्म० संघा.
चारविधी
॥३१॥
परमात्ममूर्तीन् ॥२॥ यद्भक्तितः श्रीरपि सार्वविद्यानंदस्थितं पुंसि सधर्मकीती । ससंपदेवेन्द्रवति प्रकाम, तस्मै नमो जैनवराग-
माय ॥३॥ तेपां मुदेऽवेन्द्रसधर्मकीर्ते, पलक्षमूर्ते श्रुतदेवते त्वम् । ये ते गुणानस्तविसार्यविद्यानंदोलयंति स्तवनेन नित्यम्
॥४॥ पत्र ८८
सुइकसिणचउत्थीए उपरसाढाहिं जो सुरिंदेहिं । कहियो मरुदेवीए ओयरिओ भाचितिजयपह ।।८।। चित्तकसिणहमीए
जं जम्मणमजणक्खणे सव्वे । सुरसेले भत्तीए एहविंसु पूइंसु देविंदा ॥८॥जेण हरिविहियरामिसेयविहिणा अहेसि जयपहुणो।
इह वसुमई वसुमई सुनयसणाहा मणाहा य ॥ ८५॥ रजावसरे चिरपरियनलिणिपत्ताभिसेयसलिलेहिं । मिहुणेहिं न्हवणगेहि व
जप्पयपउमा य अभिरुइया ॥८६॥ नाणं वरविनाणं कलाउ सकला जओ पहुत्तंसा । रअं पहुत्तसज्झं पावेसि जणो य सयणो य
॥८७॥ लोयंति मग्गणा इव नमजणा सजणा न के हुजा । संवच्छरियमयुच्छं किमिच्छियं जस्स दितस्स 11८८॥ चिचाइमह-
मीए महया महयामि गिहिरे जंमि । के के न बुहा विचुहा महिमं महिमंडले कासी? ॥८९।। सो जयउ दुविहमोणो अजो अजे
जणंतुष्णवि । कइया पुण दच्छामो तं तिजइंदं तिजयभा १ ॥ ९० ॥ तेण अदेवावि जणा देवाविय दिव्यरिद्धिणो विहिया ।
होउ तया य सयाविहु नमो नमो नमिरअमराय ॥९१ ॥ तत्तो तत्ततवाओ हुत्था सत्थावि अत्थसुकयत्था। तस्सेव किंकरा मो
दासा पेसा य मिचा य ॥९२।। तमि छउमस्थवत्थे विहरते महियलं पवितते । वरधम्मकित्तिपत्ता होउसुभत्ती सया अम्ह ।।१३।।
इस सत्तविभत्तिविभत्तिविभत्तिभत्तीइ संधुओ रिसहो । वियरउ संपइ संपइ सया विभत्तिं गयवित्तिं ॥९४॥ पत्र ९५
थुणिमो केवलिऽवत्थं वरविजाणंदधम्मकित्तित्थं । देविंदनयपयत्थं तित्थयरं समवसरणत्थं ॥१॥ पयडियसमत्तभावो केव-
॥३१॥

स्तनस्तुतयः
दि.
चैत्यश्री-
मर्मसघा
चारविधौ
॥३२॥
लिभागो जिणाण जत्थ भवे। सोहिंति सपओ तहिं महिमाजोयणमनिलकुमरा ॥२॥ परिसंति मेहकुमरा सुरहिजलं उउसुरा कुमुम-
पसर। विरयंति वणा मणि१ कणयर रयण३ चित्त महियलं तो॥३|| अभितर मार वहिं३ तिपप्प मणि रयणर कणय३-
कविसीसा । रयणज्जुणरुप्पमया वेमाणियजोडभवणकया ॥४॥ वटुंमि दुतीसंगुल तिचीसधणुपिडुलपणमयधशुचा। धणुसयइग-
कोसंतरालरयणमयचउदारा ॥५॥ चउरसे इगधणुसयपिहुवप्पा पदमवीय अतरयं (सड़कोसअतरिया प्र.)। कोसद्धं चिद तहए
(पढमवियाविपतइया प्र०) कोसंतर पुन्यमिव सेसं ॥६॥ सोवाण सहस्मदसारपिहुच गंतुं भुवो पदमवप्पो । तो पन्नाधणुपयरो तओ
य सोवाणपणसहसा ॥७॥ तो वियवप्पो पन्नाधणुपयरु सोगाणसहस्सपण तत्तो। तइओ वप्पो छमहस्सधणु इगकोसेहिं तो पीदें
॥८॥ चउदारतिसोनाणं मझे मणिपेढियं जिणतणुचं । दो घणुसयपिडु दीहं सट्टदुकोसेहिं धरणियला ॥९॥ जिणतणुचारगुणुचो
समहियजोयणपिह असोगतरू । तहिं होइ देवछंदे चउ सीहासण सपयपीदा ॥१०॥ तदुवरि चउछत्ततिया पडिरूवतिगं तहट्टचम-
| रघरा । पुरओ कणयकुसेसयट्ठियफालियधम्मचकचऊ ॥११॥ झयछत्तमयरमंगलपंचालीदामवेइवरकलसे । पडदार मणितोरणतिय
धूवघडी कुणति वणा ॥१२॥ जोयणसहस्सदंडा चउज्झया धम्ममाणगयसीहा । ककुभाइजुआ सव्वं माणमिणं जिण (निय प्र०)
निअकरेण ॥१३॥ पविसिय पुयाइ पह पयाहिणं पुन्धआसणनिविट्ठो । पयपीढ ठविअ पाओ पणमियतित्थो कहइ धम्मं ॥१४॥
मुणि १ वेमाणिणि २ समणी ३ सभत्रण १ जोइ २ वण ३ देव ३ देवितिय ३। कप्पसुर १ नरित्थि ३ तियं ठंतिऽग्गेयाइ-
विदिसासु ॥१५|| चउदेवि समणि उद्धट्ठिया ५ निविद्या नरित्थि मुरसमणा ७ । इय पण सग परिस सुगंति देसणं पढमवप्पंतो
॥१६॥ इस आवस्सवुत्तीवुत्तं चुन्नीइ पुण मुणि निविद्वा । वेमाणिणि समणी दो उद्धा सेमा ठिा उ ना ॥१७॥ वीयतो तिरि
॥३२॥

स्तुतिसंग्रहः
श्रीदे०
चैत्यश्री
धर्म संघान
चारविधी
॥३३॥
ईसागी देवच्छंदो य जाण तइयंतो । तह चउरंसे दुदुवावि कोणे उ चहि इफिक्का ॥१८॥ पीयसियरत्तसामा मुरवणजोइभवणा
| रयणवप्पे। धणुदंडपासगयहत्यसोमजमवरुणधणदक्खा ।।१९।। जयविजयाजियअवराजियत्ति सियअरुणपीयनीलाभा। बीए देवी-
जुअला अभयंकुसपासमगरकरा ॥ २० ॥ तहय बहि सुरा तुंवरु ? खग्ग()गि २ कवाल ३ जडमउडधरा ४ । पुज्वाइदारवाला
तुंवरुदेवो य पडिहारो ॥२१॥ सामन्नसमोसरणे एस विही एइ जइ महिद्विसुरो । सन्धमिणं एगोऽविहु स कुणइ भयणेयरमुरेसुं
॥२२॥ पुबमजायं जत्थ उ जत्थेइ सुरो महिडिमघवाई । तत्थोसरणं नियमा सययं पुण पाडिहेराई ॥२शा दुत्थियजणपस्थिय-
। अत्थसत्यसाहणपचलसुसमत्थो। इत्थं थुओ लहु जणं तित्थयरो कुणउ सपयत्थं ॥२४॥ समवसरणस्तवनं समाप्तम्
विध्वस्ताखिलकर्मजालममलज्ञानं लसद्दशनं,ज्योतीरूपमरूपगंधमरसं स्पर्शादिभिर्वर्जितम् । सिद्धावस्थमवस्थितातुलसुखं वय-
कवीर्यात्मकं,निःसीमातिशयप्रभावभवनं श्रीपार्श्वनाथं स्तुवे ॥४५॥ काय ते जिनराजराजिकिरणग्रामाभिराम स्तवः?,काहं प्रातिभ-
सौरमस्फुरदुरुप्रशाविहीनः प्रभो!। किंतु त्वद्गुणराशिरक्तहृदय स्तोत्रप्रवृत्तोऽस्म्यहं, शक्याशक्यविचारणासु विकलः प्रायो दि|
रागी जनः ॥४६॥ विध्वस्तामय! निर्जितेन्द्रियहय ! प्रक्षीणकर्माशय !, श्रीलीलालय ! निर्मितस्मरजय ! स्याद्वादविद्यामय ।
| मिथ्यात्वप्रलय! प्रहीणविषय ! स्फूर्जन्त्रिलोकीदय !, श्रीपार्श्व ! स्मररोप ! दोपकुनयध्वंसिन् ! सदा त्वं जय ॥४७॥ किं कारु-
ण्यणयी किमुत्सवमयी ? किं विश्वमैत्रीमयी ?,किंवाऽऽनंदमयी किमुन्नतिमयी कि सौख्यरेखामयी । इत्थं यत्प्रतिमांसमीक्ष्य
भविनश्चेतविरं तन्वते, स श्रीपार्श्वजिनस्तनोतु विशदश्रेयांसि भूयांसि वः ॥४८॥ आधिन्याधिविरोधियारिधियुधि व्यालस्फुटा-
तोरगे, भूतप्रेतमलिम्लुचादिपु भयं तस्येह नो जायते । नित्यं चेतसि पार्श्वनाथ इति हि स्वर्गापवर्गप्रदं, सन्मत्रं चतुरक्षरं प्रति-
॥३३॥

स्तुतिसंग्रहः
मर्ममा
.
धो. नं यः पाटसिद्धं पठेत् ॥४९॥ त्वं देवः शरणं त्वमेव जनकस्त्वं नायकस्त्वं गुरुस्त्वं बंधुस्त्वमसि प्रभुस्त्वमभयस्त्वं मे गतिस्त्वं
यधी-
मतिः । तव किं पार्थनिभो! पुर:स्थितमपि त्वत्सेवकं किंकर,मामयापि लसद्दयारसिकया दृष्ट्यापि नो वीक्षसे ॥५०॥ शस्योऽयं
ममयः धणोऽयमनपः पुण्या स्तियं शरी, श्लान्योऽयं दिवमो नमोऽयममलः पक्षोऽयमर्चास्पदम् । मामोऽयं विशदः समाः स्फु-
पारविधी
टमिमाः श्रीपार्थविधप्रभो !, या वादन व्यलोक्यत मया निःशेपसौख्याहम् ॥५१॥ धन्योऽह कृतकृत्य एप नृभरस्तीणों
॥३४॥
| मनांभोनिधिघिस्तातरवैरिवारविषयो लन्धरिलोकोत्सवः। श्रीमत्पाविमो ! सदा निजगतीविश्रामभूरप्यहो, यस्त्वं हंस इवाधुना
विदधसे मन्मानसे सस्थितिम् ॥ २॥ इत्यं त्वां मितधर्मकीर्तिभवनं स्तुत्वेदमभ्यर्थये, श्रीमत्पार्श्वजिन ! त्वयाऽपि हि सदा यस्मै
हने तत्यजे । प्राज्यं राज्यमनाविला च कमला शुद्धातसंध्यादिकं, विद्यानंदपदाय गुस्पृदयति त्यस्मै मदीयं मनः ॥५३॥ ११३
नमामंडलमौलिमंडलमिलन्मंदारमालोचन्सांद्रामद्रमरद पूरसुरभीभूतक्रमांभोरुहान् । श्रीनाभिप्रभवप्रभुप्रभृतिकांस्तीर्थकरान
मरान , स्तोप्ये माप्रतकाललब्धजननान भक्त्या चतुर्विंशतिम् ॥ १॥ नंद्यानामिसुतः सुरेश्वरनतः संमारपार गतः, क्रोधायै-
रजितं स्तुवेऽहमजितं त्रैलोक्यसंपूजितम् । सेनाक्षिभः पुनातु विभवः श्रीशंभरः संभवः,पायान् मामभिनंदनः सुबदनः स्वामी
जनानंदनः ॥ ॥ लोफेशः मुमतिस्तनोतु मम निःश्रेयःश्रियं मन्मतिदभद्रोः कलभं मदेभशरभं गस्तौमि पद्मप्रभम् । श्रीपृथ्वी-
तनयं मुपार्श्वमभयं वदे विलीनामयं श्रेयस्तस्य न दुर्लभं शशिनिभं यः स्तौति चंद्रप्रभम् ॥३॥ योधि नः सुविधे ! विधेहि सुविधेः
कर्मद्रुमौपप्रपे, जीयादयुजकोमलकमतलः श्रीमान् जिनः शीतलः । श्रीश्रेयांस ! जय स्फुरद्गुणचयश्रेयः श्रियामाश्रयः, संपूज्यो
जगतां श्रियं वितनुनां श्रीनामुपूज्यः मताम् ॥४॥ मोक्षं मे पिमलो ददातु पिमलो मोहांउहानिलोऽनंतोऽनंतगुणः सदागतरणः
-
॥३४॥

स्तुतिसंग्रह
श्रीदे०
चैत्यश्री-
धर्मसंघा-
चारविधौ
॥३५॥
कुर्यात् क्षयं कर्मणः। धर्मो मे विपदं च्युताच्छिपपदं दद्यात् सुखैकास्पदं, शांतिस्तीर्थपतिः करोत्विभगतिः शांति कृतांतक्षितिः
॥२॥ कुंथुमघरखो भवादयतु वो मानेमकण्ठीरयो, भल्या ननतरामरं जिनवरं प्रास्तस्मरं नौम्परम् । श्रीमल्लेखनतक्रमोज्झिततमो
मप्लेस्तु तुल्यं नमो, विश्वार्यो भवतः स पातु भवतः श्रीसुनतः सुव्रतः।।६॥ लोगांभोजत मेश्वरोपम ! नमे धमें धियं धेहि मे,
वंदेऽहं पृषगामिनं प्रशमिनं श्रीनेमिनं स्वामिनम् । श्रीमत्पाजिनं स्तुवेऽस्तवृजिनं दान्ताक्षदुर्वाजिनं,नौमि श्रीत्रिशलांगजं गतरुज
मायालताया गजम् ॥७॥ इत्थं धर्म्यवचोवितानरचितं वर्य स्तवं मुद्युतः,सद्धर्मद्रुमसेकसंवरमुचां भक्याईतां नित्यशः। श्रेयाकी-
तिकरं नरः स्मरति यः संसारमाकृत्य सोऽतीतातिः परमे पदे चिरमितः प्राप्तोत्यनंतं सुखम् ॥८॥ करीनामगर्भाष्टदलकमलं ॥
जिन ! तव गुणकी ! विश्वविधस्तकी , विगलदपरकीर्तेर्यगिरा धर्मकीर्तेः। सितकरसितकीर्ते ! शुद्धधर्मककीः,स्तु-
तिमहमचिकीर्ते तां कृतानंगी ॥१॥ जय पृषभजिनामिष्ट्रयसे निम्ननानिर्जडिमरविसनामियः सुपर्वांगनाभिः। तम इह किल
नाभिक्षोणिभृत्सुनुनामिद्भुतभुवनमनामि शांतिसंपत्कुनाभिः॥२॥ प्रकटितथपरूप! त्यक्तनि शेपरूपप्रभृतिविपयरूप प्राप्तचैतन्यरूप
जय चिरमसरूप पापपंकाम्बुरूप ! त्वमजित ! निजरूपप्राप्तसजावरूपः।।३।। जय मदगजवारीसंभवांतर्भवारीवजभिदि हतवारिश्रीन
केनाऽप्यवारि। यदधिकृतभवारिश्रंसनश्रीभवारिः,प्रशमशिखरिवारि प्राणमद्दानवारिः॥४॥ अकृतशुभनिवारं यत्र रागादिवार,सचिन.
तमघवारं संवराहः मुवारम् । मदनदहनगारं दोलितांतर्भवारं,नमत सपरिवारं तं जिनं सर्ववारम् ॥५॥ तव जिन! सुमते नप्रत्यहं
तन्यते न स्तुतिरिति सुमतेन कत्तमोनिष्कृतेन । यदिह जगति तेन द्राग्मया संयमेन,भुवमितदुरितेन श्रीश! भान्य हि तेन ॥६॥ परिग-
तनृपपमा श्रीजिनाधीशपद्मप्रभा सदरुणपम धुनमोहंसपम । त्वदखिलभविपनवातसंयोधपन,स्वजनगतविपमाप्येऽनुशारूपाला
॥३५॥

स्तुतिसंग्रहः
श्रीदे
पैत्यश्री
धर्म० संघात
चारविधी
॥३६॥
| दुरिननिभगमोऽहंपूर्विकार्यक्रमोहं त्यजति समतमोऽहंकारजियः समोहम् । कृतकरणदमोहतास्तलोभं तुमोह,मतिहतमममोहं तं सु-
पाश्व तमोहम् ।।९।। समवणमणिभाषः ज्ञातनिःशेषभाव,महतसकलभावप्रत्यनीकप्रभाव!। कृतमदपरिभाव श्रीशचंद्रप्रभावद्विजयति
तनुभावत्यक्तकामस्वभाव ।।९।। जिनपतिसुविधेयः स्याचदाज्ञा विधेयप्रवण इह विधेयः प्रस्फुरद्भागधेयः। श्रीजगदनभिधेय श्लाघ-
मन्नामधेयः,यति शुभविधेयस्तं लमद्रूपयः॥१०॥ य इह निहतकामं मुक्तराज्यादिकाम,प्रणतसुरनिकामं त्यक्तसद्भोगकामम् ।
नमति स निजकामं शीतल ! त्या प्रकामं,यितकि तमकामं मार्विका श्रीः सकामम् ॥११॥ विपमविशिपदोपा चारिचारप्रदोपा,
प्रतिविधति सदोपाऽप्यस्य किं कालदोपा । य इह बदनदोषापार्चिपा क्षालिदोपा, तनुकमलमदोषा श्रेयसा शस्तदोषा ।। १२ ॥
कृतकुमतपिधान मचरक्षाविधानं, विहितदमविधानं सर्वलोकप्रधानम् । अममशमनिधान शं जिनं संदधानं, नमत सदुपधानं वा
सुपूज्याभिधानम् ॥१३।। भवदवजलवाहः कर्मकुंभाधाहः, शिवपुरपथपाहस्त्यक्तलोकप्रवाहः। विमल ! जय सुपाहः सिद्धिकांता-
विवाहः,शमितकरणयाहः शांततुड्हव्यवाहः॥१४॥ जिनपर! विनयेन श्रीशशुद्धाशयेन, प्रवरतरनयेन त्वं नतोऽनंत येन!। भवि-
कमलचयेन स्फूर्जर्जस्ययेन, द्विरदगतिनयेन त्वेन भाव्यं नयेन ॥१५॥ जडिमरविसधर्मन्नुक्तदानादिधर्म, त्रुटितमदनधर्म न्य-
रुकताप्राज्ञधर्म । जय जिनवरधर्म ! त्यक्तसंसारिधर्म, प्रतिनिगदितधर्मद्रव्यमुख्यार्थधर्म॥१६॥ यदि नियतमशांतिं नेतुमिच्छो-
पशांति,सममिलपत शांति तद्विधा प्रत्तशांतिम् । प्रहतजगदशाति जन्मतोऽप्यात्तशांति,नमत विगतशांति हेजना देवशान्तिम्॥१७॥
ननु सुरवरनाथ त्वां ननाथे नृनाथ !,त्वमपि विगतनाथः किं त्वहं कुंथुनाथः। प्रकुरु जिन सनाथ: स्यां यथायोपनाथ,प्रणतवियु-
धनाथ प्राज्यसच्छिष्य(च्छीश)नाथ ! ॥१८|| अवगममवितार विश्वविश्वेशितार, तनुरुचिजिततार सहयासांद्रतारम् । जिनमभिन•
"
॥३६॥

स्तुतिसंग्रहः
श्रीद.
चैत्यश्री
धर्म संघा-
चारविधी
॥३७॥
मतारं मन्यलोकारतारं, यदि पुनरवतारं संसृतौ नेच्छतारम् ॥१९॥ अनिशमिह निशान्तं प्राप्य यः सनिशान्तं, नमति शिवनिशांत
मल्लीनाथं प्रशान्तम् । अधिपमिह विशांत श्रीर्गता चावशांत, श्रयति दुरितशांतं प्रोज्झ्य नित्यं वशांतम् ॥ २० ।। न्यदधत मध-
वा सत्प्रोल्लसत्शुद्धवासः, परिहृतगृहवामस्यांशके यस्य वासः । विहितशिवनिवासः प्रत्तमोहप्रवासः, समन इह भवासः सुव्रतो
मेऽध्युवास ॥२१॥ समनमयत बालः शात्रवान् योऽप्यपालप्रकृतिरसितवालः श्रस्तरुक्चक्रवालः । जयतु नमिरवालः सोऽधरास्त-
| प्रवालः, श्वसितविजितवालः पुण्यवल्लथालवालः ||२२|| जितमदन मुने मे नानिशं नाथ नेमे !, निरुपमशमिनेमे येन तुभ्यं विनेमे।
निकृतिमलधिनेमे सीरमोगुनेमे, प्रणिदधति न नेमे तं परा अध्यनेमे ॥२३।। अहिपतितपाई छिनसंमोहपार्श्व, दुरितहरणपार्श्व
संनमयक्षपार्थम् । अशुभतमउपार्श्व न्यत्कृतामंशु(शर्म)पार्श्व,जिनविपिनपार्श्व श्रीजिन नौमि पार्श्वम् ॥२४॥ त्रिदशविहितमान सप्त-
| हस्तांगमानं, दलितमदनमानं सद्गुणैर्वर्द्धमानम् । अनवरतममानं क्रोधमत्यस्यमानं, जिनवरमसमानं संस्तुवे वर्द्धमानम् ॥ २५ ॥
विगलितजिनानां नौमि राजी जिनानां, सरसिजनयनानां पूर्णचन्द्राननानाम् । गजवरगमनानां वारिवाहस्तनानां, हतमदमदनानां
मुक्तजीवासनानाम् ॥२६।। अविकलकलताग प्राणनाथांशुतारा, भवजलनिधितारा सर्वदाऽविप्रतारा । सुरनरविनतारा स्वाईती गीर्व-
तारादनवरतमितारा ज्ञानलक्ष्मी सुतारा ॥ २७ ॥ नयनजितारंगीमिदुसद्रोचिरंगीमिह कुलमहुरंगीकृत्यचिचांतरंगी। स्मरति हि
(सुचिरांगीर्देवतां यस्तरंगी, कुरुत इममरंगीत्यादिकृद् बंधुरंगी ॥२८॥ इति द्विवर्णयमिताहियत्यष्टकस्तुतयः। पत्र ११६
श्रीकुंभभूपालविशालगंशनभोगणोद्धारानशुभ्रभानुम् । प्रभावतीकुक्षिसरोमराल, वनाम्यहं मल्लिजिनेन्द्रचन्द्रम् ॥२७॥ जन्मा-
ऽभिषेक किल यस्य शनैः, प्रलोठितैः क्षीरगमुद्रनीरैः। विराजितो राजितवान सुमेरुमल्लिमुंदे सोऽस्तु ममावलंबम् ॥२८॥ अचिं.
॥ ३७॥

स्तुतिसंग्रहः
श्रीदे०
पत्यश्री.
धर्म० संघा.
चारविधी
॥३८॥
त्यमाहात्म्यनिरस्तसर्वप्रत्यर्थिजालंवनवैभवं तत् । स्वदर्शनं मल्लिजिन ! प्रयच्छ, प्रसीद मेऽहंमतिभेदि देव ।। २९॥ अनन्यसामा-
न्यवरेण्यपुण्यप्रागल्भ्यलभ्यं भुवनाभिरामम् । त्वदर्शनं नाथ! कदा समस्तं, श्रिया विशालं वनजं श्रयिष्ये ॥३०॥ नीलेन्द्रकालं-
वनवाहमुचैस्तत्त्वावबोधक्रमसेवनेऽहम् । श्रीमल्लिनाथं जगतीशरण्यं, भावारिभीतः शरणं श्रयामि ॥ ३१ ॥ सदा चिदानंदमयास्त-
मोहमल्लेन मल्ले! भवितासि देव । कदा निरालंय निरंजन त्वं, कुंभांकितः केवलसंविदे मे ॥३२॥ अध्यासिता हे जिन! मुक्ति-
कांता, हृदंतरालंघनजोपमानम् । श्रीमल्लिनाथाहियुगं कदा तेऽवतंसयित्वा प्रणतोचमांगः ॥३३॥ मल्ले नमल्लेखभवांधकूपे, पतंत-
मालंबनयर्जितं माम् । स्वभारतीवर्यवर ! त्वया त्वमालंघयालंबनविष्टपस्य ॥३४॥ मल्लीशमल्लीममधर्मकीर्ते, महोर्घकश्मीरजलिप्त-
विश्वः। अलेरिवालं निजपादपद्ममालंबनं मे मनसः प्रयच्छ ॥३५॥ पत्र १२९
सिरिविस्ससेणअइरासुयं मयंकं थुणामि संतिजिणं । बारसभव कित्तणओ सगणहरं चत्तधणुमाणं ॥१४॥ स्यणपुरे आसि
तुमं सिरिसेणनिवोऽमिनंदियादइओ। पढमभवे वीए पुण उत्तरकुरुजुअलनर दोऽवि ॥ ९५।। तइए सोहम्मसुरा चउत्थए अमिय-
तेअसिरिविजया। इह जाया मे होहिह पंचमए परणए अमरा ॥९६॥ छठे सुभापुरीए अबराइअणंतविरियवलविण्हू। सचमए तं
अच्चुयईदो इयरी पढमनरए ॥९७॥ तो उव्यट्टिय होउं विजाहररायमेहनाउत्ति। होही अच्चुअअप्पे सो तुह सामाणिओ देवो ॥२८॥
तं वजाउहचकी अट्ठमए स्यणसंचयाइ इमो । सहमाउहो तुह सुओ नवमे दो तइअगेविजे ॥९९ ॥ पुंडरिगिणीइ सावकभायरा
मेहरहदढरहत्ति । दसमे इकारसमे दोनिवि देवा उ सव्वढे ॥१००॥ चरिमे पंचमचक्की संती सोलसजिगो गयउरे तं । चक्काउ-
हुत्ति एसो मुओ गणहरो य तुह पढमो ॥ १०१॥ पोससिअनवमि नाणं तुह भबबहुलमत्तमीचवणं । जिस्स बहुलतेरसि जंमु
॥३८॥

स्तुतिसंग्रहः
श्रीदे
चैत्यश्री-
धर्म संघा-
चारविधौ।
॥३९॥
सावणउदसीह वयं ।। १०२॥ एवं देविंदमुणिंदवंदिशो संतिमाहतित्थयरो । ससिहरसधम्मकित्ती भवेसि भरियाण संतिकरो
॥ १०३ ।। पत्र १७२
सो आह सामि! एसो अट्ठावयपव्वओ जयपसिद्धो। इह दससहस्समुणिवरसहिओ सिद्धो रिसहनाहो ॥ ९५ एयस्सुपरि
सिरिभरहकारियं एगजोयणपमाणं । जिणभवणमथि कलियं घउवीसजिणिदपडिमाहिं ॥९६॥ तह एगो मह धूमो नवनवईभा-
पनवनवइथूभो । संति इह सामि! इक्खागसेसमुणीणं तिधूमा य॥९७॥ तह सतुंजयसिद्धा भरहवंसनिवई सुबुद्धिणा सिहा । जह
सगरमुपाणहावएत्थ तह किचियं धुणिमो ॥ ९८॥ (इह अहावयसेले सगरसुयाणं सुबुद्धिमचिवेण । जह भरहवंसजनिया सिहा
तह किंचि कित्तेमि) ।।९९। आइयजसाइ सिवे चउदसलक्खा उ एगु सबढे। एवं जा इफिफा असंख इय दुगतिगाईवि ॥१०॥
जा पन्नासमसंखा तो सव्वट्ठमि लकखचउदसगं । एगो सिवे तहेव य अस्संखा जाव पण्णासं ।। १०१ ॥ तो दो लक्खा मुक्खे
दुलक्ख सव्वहि मुक्खि लक्खतियं । इय इगलपखुत्तरिया जा लक्ख असंख दोसु समा ||१.०२॥ तो इगु सिवे सव्वहि दुन्निति
सिमि चउर सवढे । इय एगुचरघुड़ी जाव असंखा पुढो दोसु ॥२०३॥ तो इगुमुक्खे सबढि तिन्नि पण मुक्खि इय दुरुत्तरि-
या । जा दोसुऽविय असंखा एमेव तिउत्तरा सेढी ।।१०४॥ विसमुत्तरसेढीए हिवरि ठविय अउणतीसतिया। पढमे नस्थि क्खेवो
सेरोसु सिया इमो खेचो ||१०५|| दुग पण नवगं तेरस सतरस बावीस छच्च अटेव। पारस चउदस तह अट्ठवीस छब्धीस पणवीसा
।।३.०६।। एगारस तेवीसा सीयाला सयरि सचहत्तरिया । इगदुगसत्तासीई इगहचरिमेव बावट्ठी ॥१०७॥ अउणुतरि चउ(ग्रंथ-
३००) वीसा छायाला तह सयं तु छब्बीसा । मेलित्तु इगंतरिया सिद्धीए तह य सबढे ।।१.०८॥ अंतिल्लंकं आई ठविउं चीयाइ
॥ ३९ ॥

स्तुतिसंग्रहः
.
थीद
पत्यश्रीन
धर्म संपा-
चारविधी
॥४०॥
"
गग्गा तदय। एवमसंखा नेया जा अजिपपिया समुप्पन्नो॥१०९॥ अस्संखकोडिलक्खा सिद्धा सचट्टगाविठविय तो। गिहि-
यचरणा देविदवंदिया सिवपयं पचा ॥ ११० ॥ किं वहुणा नणु इमिणा गिरिणा सुरअसुरखयरनिलएण | सयलेऽवि महीवलए
यत्रो तुलो गिरी नत्थि ।।११।। पत्र १९०
श्रीनामिमरुदेवांगनमवं कनकत्विपम् । वृपांक वृपभं वंदे, पंचचापगतीमितम् ॥११४।। गजांको रुक्मरुक् सार्धचतुर्धन्वशतोन्नतः।
थिये स्तादजितस्वामी, विजयाजितशत्रुभूः ।। ११५ ॥ चतुथापशतोत्तुंगं, हेमानं वाहवाहनम्। जितारिराजसेनांगसंभवं शंभवं स्तुवे
12.१६॥ निष्फलिप प्लवंगांकं, मिद्धार्थसंबराऽगजम् । सार्धत्रिशतधन्वानं, सेवेऽहमभिनंदनम् ।।११७॥ कोदंडत्रिशतीमानः, क्रौंथ-
लक्ष्माऽर्जुनधुतिः। मुदे सुमंतिनाथोऽस्तु, मंगलामेयभूपभः ॥११८॥ सार्द्धत्रिशतचापोचं, सुसीमाधरनंदनम् । सरोजलक्षितं शोण-
प्रभं पमप्रभ स्तुवे ।।११९॥ पृथ्वीप्रतिष्ठसंभृतिदिधन्वशतविग्रहः। सुपार्श्वनाथ ! रैरोचिः स्वस्ति स्वस्तिकचिह्न ते ।।१२०॥ चंद्राभं
चंद्रलक्ष्माण, लक्ष्मणामहसेनजम् । सार्द्धचापशतोच्छाय, नौमि चंद्रप्रभ प्रभुम् ॥१२१।। सुग्रीवरामातनयं, मकरांकं हिमच्छविम् ।
मुविधि विधिना वंदे, धनुःशतसमुच्छ्रयम् ॥ १२२ ॥ पायाननतिधन्योचा, स्वच्छः श्रीवत्मलांछितः । नंदादृद्वरथोद्भुतः, शीतलः
कनकधुतिः ॥१२३।। कल्याणकांतिः श्रीविष्णुविष्णुदेवीतनूरुहः । धन्वशीतिमितः पातु, श्रेयांसः खगिलांछनः||१२४॥ वसुपूज्य-
जयामनुर्महिपांकोऽरुणप्रभः । चापमप्ततिदेहोऽच्याद्, वासुपूज्यजिनेश्वरः।।१२५।। श्रीश्यामाकृतवांगजन्मा पष्टिधनुस्तनुः। शूक-
रांको हिरण्याभः, शिवाय विमलोऽस्तु मे ॥१२६।। पंचाशद्धनुरुच्छ्रायः, सुयशःसिंहसेनजः । श्येनांकः स्वर्णवर्णः स्तादनंतोऽनंत-
संपदे ।।१२७॥ मुवताभानुभूः पंचचत्वारिंशद्वनुम्मितः । जातरूपरुचिर्वत्रचितोऽव्याद् धर्मतीर्थकत् ॥१२८॥ चत्वारिंशद्धनुर्देही
..
॥४०॥

स्तुतिसंग्रहः भीदे० भी भर्भसंभाल हेमघामा मृगवनः । विश्वसेनाचिरायनुः, श्रीशांतिः शांतयेऽस्तु नः ॥१२९॥ छागांकः स्वर्णरुरु पंचत्रिंशत्कार्मकमूर्तिभृत् । श्री- कंशुःश्रेयसे सरश्रीराशीतनयोऽस्तु मे।.१३०॥ नंदावर्षाकितं त्रिंशद्धन्यमानं पसुच्छविम् । अरनाथं स्तुवे देवीमुदर्शनसमुद्भवम्॥१३॥ नी कुंभाफिस गंभप्रभापत्यंगसंभाम् । पंचशितिकोदंडमूर्ति मलिमुपास्महे ॥१३२॥ पयासुमित्रयोः पुन,घनाभं कूर्मलक्षणम् । भापतिमानाग, समामि गलिगुगलम् ॥ १३३ ॥ पाविजयराभूतं नमि नीलोत्पला किराम् । शातकोंभप्रभं पञ्चदशधन्वतनुं श्रये ११३५ तास दरामागोधा, रामरपिगमारगना शिपागात शिपायगुर्गेभियपनास्पिणिः।।१३५॥ नवहस्तवपुलतमालदलदी. वितिम पायापरीनरी, भीगार्थोडा फणिनमः॥१३॥ सप्तास्वमिरा सिंहलाएन फाननस्पिषमू । सिद्धार्थविशलयन,श्रीवीरं प्राणिमहे ॥१२७॥ मोसमा मोसमागोमापिएनागमिः स्युः राधा गर्मकीरिश्रीनायका जिननायका॥१३८॥ पत्र १९१ नयावानियतः सुरेघनता संसारपार गया, कोपापैरजितं स्तुनेऽहजिस प्रैलोक्पसंपूजितम् । सेनाक्षिणयः पुनातु विभवः स्तुतिसंग्रहः त्यश्री- धर्मसंघात चारविधौ ॥४२॥ भवादयतु वो मानेमकंठीरयो, भत्या नम्रनरामरं जिनवरं प्रासस्मरं नौम्यरम् । श्रीमल्लेखनतक्रमोज्झिततमो मल्लेऽस्तु तुभ्यं नमो, विश्वार्यो भवतः स पातु भवतः श्रीसुव्रतः सुव्रतः ॥५५|| लोभांभोजतमेश्वरोपम! नमे धर्मे धियं धेहि मे, वंदेऽहं वृपगामिनं प्रशमिनं श्रीनेमिनं स्वामिनम् । श्रीमत्पार्थजिनं स्तुवेऽस्तवृजिनं दंताक्षदुर्वाजिनं, नौमि श्रीत्रिशलांगजं गतरुजं मायालताया गजम् दुरापास्तसमस्तकल्मप (कुत्सन) तमावीताखिलांतारजाबामोल्लासविनाशस्तमहने (लासशोभनमहा) मृद्वग्रिमौकावलम् । स्फूर्जद भाषभामिरामनयनिर्दग्धाशुभैधावरं, गातां मुक्तिपदप्रदं जिनवृपा वृद्धं प्रसादं मम ॥५७॥ एकवचन द्विवचन बहुवचनं तुल्यं । इत्थं धय॑वचोवितानरचितं वज्यं स्तवं मुद्युतः, सद्धर्मद्गुमसेकसंवरमुचां भच्याहता नित्यशः। श्रेयाकीर्तिकरं नरः स्मरति यः सं. सारमाकृत्यसोऽतीतात्तिः परमे पदे चिरमितः प्रामोत्यनंतं सुखम् ॥२८॥ नामगर्भमप्टदल कमलं ।।" पत्र २०५ इन्द्रश्रीरहमिन्द्रश्रीश्चक्रिश्रीरपराः श्रियः । त्वद्भक्तेस्तु त्रिलोकश्रीः, शिवश्रीरप्यवाप्यते ॥५४॥ पत्र २२२ जय जय जिणिंद ! तियसिंदविंदबंदियपयारविंदजुया । सिरिपासनाह मणवंछियत्थ संपायपासमत्थ! १०६॥ सामिन याणामि अहं अहेसि तुह किचियं तु लायण ? । नयणाइगंति तुह नाम धारए पस्थिवेऽवि चिरं ॥ १०७॥ नयणा निरन्थया ते. amamerammam

---
स्तुतिसंप्रहः
श्रीदे०
वैत्यश्री.
धर्म संघा-
चारविधौ
॥४३॥
न सच्चाया ॥११२॥ किं बहुणा? नाह इहं तुह सेगावलियरस जं किंपि । तं सव्वंपि निरस्थयमणत्थसत्थप्पपाणाउ ॥१.२शाता
वित्रत्तो ससिकरसधम्मकित्तिभर पासतित्थयर! | तुह सेवाए सहलागि हुंतु मह लोयणाईणि ॥११४॥ पत्र २२५
"संकल्पोऽपि न कल्पजतरौ चिंता न चिंतामणौ, कामः कोऽपि न कामकुंभविपयो नो चित्रकृमित्रकः । मन्ये कांचनपुरु-
पोऽपि पुरुषो नो कामधेनौ मनो, यत्ने श्रीमुनिराजपादकमलद्वंद्वं मया वंदितम् ॥६८|| अंहःसंहतिमाशु लुपति धृति धत्ते विधत्ते
शिवं, चारित्रं चिनुते निहंति कुमति भिन्ते भृशं दुर्गतिम् । पुष्णात्यद्भुत शुद्धबुद्धिमहिमाः श्रीधर्मकीर्तिप्रभाः, श्रीवाचंयमराज !
भव्यभविनां पादप्रसादस्तव ॥६९॥" पन्न २७६
जय जय नाणदिवायर परोक्यारिकपचल मुणिंद ! । गुरु करुणारससायर नमो नमो तुभ पायाणं ||४|| दारिदअमुस-
मुद्दमज्झनिवडतजंतुपोयाणं ! सकलकमलालयाणं नमो नमो तुन्भ पयाणं ॥२०॥ सग्गापवग्गमग्गाणुलग्गजणसत्थवाहपायाणं ।
भषियापलंगणाणं नमो नमो तुम्भ पायाणं ॥५१॥ चकंकुसंकररकलसकुलिसकमलाइलक्खगजुयाणं । असरणजणसरणाणं नमो नमो
तुज्झ पायाणं ।। ५२ ।। पत्र ३५०
जिनं यशःप्रतापास्तपुष्पदंतं समं ततः। संस्तुवे यत्क्रमो मोहपुष्पदंतं समंततः ॥ १॥ प्रातस्तेऽहिद्वयो येन, सरोजास्य
समा नता! त्वयाऽस्तु जिनधर्माब्जसरोजास्य समानता ॥२॥ वंदे देव ! च्युतोत्पत्तिवतकेवलनितिम् । विश्वाचिंतव्युतो-
त्पत्ति, प्रतके वलनिर्वृतिम् ॥ ३ ॥ चतुरास्यं चतुष्कायं, चतुर्धापसेवितम् । प्रणमामि जिनाधीशं; चतुर्धाप सेऽवितम् ॥ ४॥
जिनेन्द्रानजनश्यामकल्याणाजहिमप्रभान् । चतुर्विशतिमानौम्यकल्याणाजहिमप्रभान् ॥ ५॥ विलोक्य विकरांभोजकाननं ना-
"
॥४३॥

स्तुतिसंग्रहः
,
श्रीदे०
चैत्यश्री-
धर्मसंघा-
चारविधी
॥४२॥
भवादवतु वो मानेमकंठीरयो, भक्त्या नम्रनरामरं जिनवरं प्रासस्मरं नौम्यरम् । श्रीमल्लेखनतक्रमोज्झिततमो मल्लेऽस्तु तुभ्यं नमो,
विश्वाच्या भवतः स पातु भवतः श्रीसुव्रतः सुव्रतः ॥५५|| लोभाभोजतमेश्वरोपम! नमे धर्मे धियं धेहि मे, वंदेऽहं वृपगामिनं
प्रशमिनं श्रीनेमिनं स्वामिनम् । श्रीमत्पार्श्वजिनं स्तुवेऽस्तवृजिनं दंताक्षदुर्वाजिनं, नौमि श्रीत्रिशलांगजं गतरुजं मायालताया गजम्
दुरापास्तसमस्तकल्मप (कुत्सन) तमावीताखिलांतारजावामोल्लासविनाशस्तमहने (लासशोभनमहा) मृद्वग्रिमौकावलम् । स्फूर्जद
भावपभाभिरामनयनिर्दग्धाशुभैधावरं, गाना मुक्तिपदप्रदं जिनवृपा वृद्धं प्रसादं मम ॥५७॥ एकवचन द्विवचन बहुवचनं तुल्यं ।
इत्थं धर्म्यवचोवितानरचितं वज्यं स्तवं मुद्युतः, सद्धर्मद्गुमसेकसंवरमुचा भक्त्यार्हता नित्यशः। श्रेयःकीर्तिकरं नरः स्मरति यः सं-
सारमाकृत्यसोऽतीतात्तिः परमे पदे चिरमितः प्रामोत्यनंतं सुखम् ||२८|| नामगर्भमष्टदलं कमलं ।।" पत्र २०५
इन्द्रश्रीरहमिन्द्रश्रीश्चक्रिश्रीरपराः श्रियः । त्वद्भक्तेस्तु त्रिलोकश्रीः, शिवश्रीरप्यवाप्यते ॥५४॥ पत्र २२२
जय जय जिणिंद ! तियसिंदविंदवंदियपयारविंदजुया । सिरिपासनाह मणवंछियस्थ संपायणसमत्थ ! ॥१०६॥ सामि ! न
याणामि अहं अहेसि तुह कित्तियं तु लायणं । नयणाइगंति तुह नाम धारए पत्थिवेऽवि चिरं ।। १०७।। नयणा निरत्थया ते
जयमदयंजण न जेहिं दिट्ठोऽसि । वायावि वंचिया सा सुरसंधुय ! जीइ नहु थुणिओ ॥ १०८ ॥ हिययं हियआणंद हिययाणदं
न जं तुमं झाइ । सवणावि सव्वणा ते नहु तुह गुणसवणपवणा जे ॥१०९॥ नाह ! सिरं तं असिरं तिहुयणनमियस्स जं न ते
पणयं । भालंपि भग्गभग्गं तुह पयपीढे न जंलग्गं ।।१.००।। अकयस्था ते हत्था जे तुह कमकमलसेवअसमत्था। पायावि बहुअ-
पाया गंतूण न वंदिओ जेहिं ॥११॥ जम्मोवि सो अरम्मो जमि न संमाणिओं तुमं सामी। लच्छीधि सा अलच्छी तुहत्थवंझा
॥४२॥

स्तुतिसंग्रहः
श्रीदे०
पेत्य० श्री-
धर्मसंघा-
चारविधौ
न सच्छाया ॥११२।। किं पहुणा ? नाह इहं तुह सेवावजियस्स जं किंपि । तं सम्बंपि निरत्थयमणत्थसत्थप्पयाणाउ ।।११।। ता
विनत्तो ससिकरसधम्मकित्तिभर पासतित्थयर! । तुह सेवाए सहलाणि हुंतु मह लोयणाईणि ॥११४॥ पत्र २२५
"संकल्पोऽपि न कल्पजतरौ चिंता न चिंतामणी, कामः कोऽपि न कामकुंभविषयो नो चित्रकृचित्रकः । मन्ये कांचनपुरु-
पोऽपि पुरुपो नो कामधेनौ मनो, याचे श्रीमुनिराजपादकमलद्वंद्वं मया वंदितम् ॥६॥ अंहःसंहतिमाशु लुपति धृति धचे विधचे
शिवं, चारित्रं चिनुते निहंति कुमति भिन्ते भृशं दुर्गतिम् । पुष्णात्यद्भुतशुद्धबुद्धिमहिमाः श्रीधर्मकीर्तिप्रभाः, श्रीवाचंयमराज !
भन्यभविनां पादप्रसादस्तव ॥६९॥" पत्र २७६
जय जय नाणदिवायर परोक्यारिकपञ्चल मुणिंद ! । गुरु करुणारससायर नमो नमो तुभ पायाणं ॥४२॥ दारिदअमुद्दस-
मुद्दमज्झनिवडतजंतुपोयाणं ! सकलकमलालयाणं नमो नमो तुभ पयाणं ॥२०॥ सग्गापवग्गमग्गाणुलग्गजणसत्थवाहपायाणं ।
भवियावलंबणाणं नमो नमो तुम्भ पायाणं ॥५शा चकंफुसंकररकलसकुलिसकमलाइलक्खगजुयाणं । असरणजणसरगाणं नमो नमो
तुज्झ पायाणं ।।५२॥ पत्र ३५०
जिनं यशःप्रतापास्तपुष्पदंतं समं ततः। संस्तुवे यत्क्रमौ मोहपुष्पदंतं समंततः ॥ १ ॥ प्रातस्तेऽहिद्वयी येन, सरोजास्य
समा नता! स्वयाऽस्तु जिनधर्मान्जसरोजास्य समानता ॥ २ ॥ वंदे देव ! व्युतोत्पत्तिवतकेवलनिर्वृतिम् । विश्वाचिंतच्युतो-
स्पचि, व्रतके वलनिर्वृतिम् ॥ ३ ॥ चतुरास्यं चतुष्कायं, चतुर्धायपसेवितम् । प्रणमामि जिनाधीश; चतुर्धाप सेऽवितम् ॥ ४ ॥
जिनेन्द्रानंजनश्यामकल्याणाजहिमप्रमान् । चतुर्विशतिमानौम्यकल्याणाजहिमप्रभान् ॥ ५॥ विलोक्य विकांभोजकाननं ना-
"
॥४३॥

स्तुतिसंग्रहः श्रीदे. चैत्यश्री- धर्म संघा- चारविधी मिनंदनम् । द्रष्टुमुत्कायते कोऽपि, काननं नाभिनंदनम् ॥ ६ ॥ तवानीश! सदा वश्या, जितनिष्कोप नाथति । अहितो न हि तं स्वामी, जितनिष्फोऽपनाथति ॥ ७ ॥ सदातनाय सेनांगभार संभव संभव । भगान् भविकानामभव शंभवसंभव ॥ ८ ॥ दुष्कृत मे मनोहंसमानस स्याभिनंदनः। श्रीसंपरधराधीशमानमस्याभिनंदनः ॥ ९॥ अज्ञानतिमिरघंसे, सुमते सुमतेन ते । क्रियते न नमः केन, सुमते ! सुमतेनते ? ॥१०॥ त्वां नमस्यति येऊस्थपन पननभेश! ते। त्रैलोक्यस्य मनोहारिपम पद्मप्रभेशते ॥१२॥ सद्भ- क्या यः सदा स्तौति, सुपार्श्वमपुनर्भवम् । सोऽस्तजातिमृतिति, सुपार्श्वमपुनर्भवम् ॥१२॥ सहर्ष ये समीक्षते,मुखं चंद्रप्रभांगते। विदुः सकलसौख्यानां,मुखं चंद्रप्रभांगते ॥१३॥ सदा स्वपादसलीन, मुविधे सुविधेहि तम् । येन ते दर्शनं देवा, सुविधे! सुविधे- हितम् ॥१४॥ यथा त्वं शीतलस्वामिन् ,सोमः सोममनोहरः। भव्यानां न तथा भाति, सोमः सोममनो हरः॥१५॥ तं वृणोति नयंभूष्णु, श्रेयांस बहुमानतः । जिनेशं नोति यो नित्यं, श्रेयांसं बहुमानतः॥१६॥ वाक्यं यस्तय शुश्राव,वासुपूज्य ! सनातनम् । • कुर्यात्तमोदापयाः सुपूज्यः सनातनम् ॥१७॥ कस्य प्रमोदमन्यत्र,विमलात् परमात्मनः। हृदयं भजते देवाद्, विमलात् परमा- :॥१८॥ दृष्ट्वा त्वाऽनंतजिद्भावपराजितमनो भाम् । भविनां नाथ! नामैत्य,पराजितमनोमवम् ।।१९।। श्रीधर्मेण क्षमाराम- प्रकटतरवारिणा। सनाथोऽस्मि तृपावल्लीप्रकृष्टतरवारिणा ॥२०॥ नया द्वेधारिखो यत्, पदौ श्रीशांति नाथते । शरणं तद्भ- स्तापदी श्रीशांतिनाथ ! ते ॥२१॥ वीतरागं स्तुवे कुंथु, जिनं शंभुं स्वयंभुवम् । सरागत्वात् पुनर्नान्यं, जिनं शंभु स्वयंभुवम् २॥ विजिग्ये लीलया येन, प्रद्युम्नो भवताऽदरः । भविनां भवनाशाय, प्रद्युम्नो भवतादरः ॥२३॥ यः स्यात् मल्ले नमल्लेखो, मल्लस्य प्रतिमल्लते । क्रमो मनसि यो देह मल्लस्य प्रतिमल्ला! ते ॥२४॥ विधत्ते सर्वदायत्ते,समुद्(स)प्रतसमुन्नतिम् । समासादयते monam . Amins

स्तुतिसंग्रह
श्रीदे
चैत्यश्री-
धर्म० संघा
चारविधी
॥४५॥
स्वामिन् , समुद्र(मु)वतसमुन्नतिम् ॥ २५ ॥ दृष्ट्वा समवसृत्यंत मीशं चतुराननम् । पश्येत् कोऽजितखं धीमानमीशं चतुराननम् ?
॥२६॥ श्रीनेमिनाथमानौमि,समुद्रविजयांगजम् । हेलानिर्मितसंप्राशसमुद्रविजयांगजम् ॥२७॥ शिवार्थी सेवते ते श्रीपार्थ ! नाली-
| ककोमलौ । न क्रमापनिशं नम्रपार्थ! नालीककोऽमलौ ॥२८॥ वरिवस्यति यः श्रीमन्महावीर महोदयम् । सोऽश्नुते जितसंमोहम-
हावीरं महोदयम् ॥२९॥ श्रीसीमंधरतीर्थेश, सादरं नुतनिरिम् | येऽज्ञानं भिन्ते भरसमादरं नुत निर्जरम् ॥३०॥ पृ.३९५
सुरराजसमाजनताहियुगं, युगपजनजातवियोधकरम् । करणद्विपकुंभकठोरहरि, हरिणांकितमर्जुनतुल्यरुचिम् ॥५६॥ रुचि-
रागमसर्जनशंभुममं, सममानविलोकितजंतुगणम् । गणनायकमुख्यमुनींद्रनतं, नतवांछितपूरणकल्पनगम् ।। ५७ ॥ नगराजविनि-
मितजन्ममई, महनीयचरित्रपवित्रतनुम् । तनुकीकृत्तवैरिनरेशमदं, मदमत्तगजेन्द्रसदृग्गमनम् ॥ ५८॥ मनईहितसौख्यविधा-
नपर्नु, पटुवाणिजनौषकृतस्तवनम् । वनजोदरसोदरपाणिपदं, पदपदविलीनजगत्कमलम् ।। ५९ । मलमांद्यविमुक्तपदप्रभवं, भव-
दुःखसुदारुणदानधनम् । घनसारसुगंधिमुखश्वसितं, सितसंयमशीलधुरैकपम् ॥६०॥ धृपकाननसेचननीरघरं, धरणीधरवंद्यमनिंद्य-
गुणम् । गुणवजनताऽऽश्रितसचरणं, रणरंगविनिर्जितदेवनरम् ।। ६१ । नरकादिकदुःखसमूहहरं, हरहारतुसारसुकीर्तिभरम् । भरत-
क्षितिपामितपाइपलं, बलशासनशंसितसाधुजनम् ॥ १२ ॥ जनकाधनुरागविधी विमुखं, मुखकांतिविर्जितचंद्रकलम् । कलनाति-
गसिद्धिसमृद्धिपरं, परभक्तिजनातुलशांतिजिनम् ॥६३।। जिनपुंगवनायक शिवसुखदायक कामानलदेवेन्द्रवर! । त्रिभुवनजनबंधुर
भवतरुसिंधुर भव भविनां भवभीतिहर ॥६४॥ पृ. ४३१-४३२
अस्थि सुरवाविसओ चिसयसयविरायमाणनयविसरो । सरसफलकलियफलओ लपलीणमुणिंदगिहसिहरो ॥१॥ सतुंजय-
॥४५॥

- स्तुतयः श्रीदे. चैत्य श्री धर्मसघा चारविधी सेलेसो सेलेसीकरणसालिसो तत्थ । भवियाण निघुड़करो तह कयलहुपचसरमरणो ॥२॥ जो अट्ठ जोयगाइ सम्सिओ पवरओ सहिसमिद्धो । दसजोयणविच्छिन्नो सिहरे मुले य पन्नासं ॥३॥ अविय गयणयलमणुलिहतरुइतकतजिणभरणो। वणमज्झरहंत झरतनीरनिज्झरणनियरजुओ ॥४॥ जुपलहियसुरकिनरसिद्धनमारद्धसुद्धगंधव्यो । गधन्यपणइणीजणमुच्छाविजतवीणमरो ॥ ५ ॥ सरसहरिचदणदुमसुगधपूरतसयलदिसिचिवरो । परस्यणनियरचिंचढयसिहरसयसकुलो रम्मो ॥६॥ पृ. ४३६ जय पणमिरविजाहरदेविंदमुणिंद सिरिगणहरिद । गुरुकरुणारससायर ! नमो नमो तुम पायाण ॥६॥ जय जय नाण- कलानिहि पडिपोहियवहुयभवियपुडरिय । गुरुकरुणारससायर ! नमो नमो तुम पायाणं ॥ ३२ ॥ सग्गापपग्गमग्गाणुलग्गजण- सत्थवाहपायाण ! गुरुकरुणारसमायर ! नमो नमो तुम्भ पायाणं ||३३॥ जय गुणगणहर गणहर ! सुयहरसंमोहकरडिपुंडरिय! । गुरुकरुणारससायर! नमो नमो तुभ पायाण ॥ ६४ || भयरुदअमुद्दसमुद्दमज्झमजंतजतुपोयाणं । गुरुकरुणारससायर नमो नमो तुम पायाण ॥३५॥ दुस्सहदोहग्गदरिद्दतावतापियजियाण पुडरिय! । गुरुकरुणारससायर ! नमो नमो तुम्भ पायाणं ॥६६॥ जय विगलियकलिमलमर निम्मलतपचरणसाहु पुडरिय! गुरुकरुणारससायर ! नमो नमो तुम्भ पायाणं ॥ ६७ ॥ डिंडीरपिंड- पहुरसुधम्मकित्तिभरभरियायणयल। गुरुकरुणारससायर ! नमो नमो तुम पायाणं ॥ ६८ ॥ इय सथुओ सि गणहर ! देविंद- मुणिंदपणयपयकमल! | जिणसासणम्मि भत्ती मे पहु ! हुञ्ज सया तुह पसाया ॥६९॥ पृ. ४४० -- म

देशनास्थानानि
देशना-
स्थानानि
श्रीदे०
चैत्यश्री.
धर्म० संघा-
चारविधी
॥४७॥
| अभिनंदनजगन्नंदनदेशना
| अभयघोपदेशना
गुर्वनुशास्विः
सुमतिकेवलिदेशना
विमलपुत्रदेशना
| स्वयंभूजिनदेशना
हीमत्युपदेशः
| रामकृष्णाकेवलिदेशना
सिंहचन्द्रोपदेशः
हरिमुनिचंद्रदेशना
पार्थजिनदेशना
ज्ञानभानुमुनिदेशना
पत्र ६ गुवनभानोरुपदेशः
३८ कीर्तिधरोपदेशः
३९/ अचलमुनिदेशना
४१) चारणोपदेशः
५० विपुलमतिदेशना
६९ | संगमयरिदेशना
७३ ! विमलयोधाचार्यदेशना
७४ | गुगंधराचार्यदेशना
७८ | गुणंधराचार्यदेशना
९१ प्रभासमुनिदेशना
११. मुनिदेशना
२१४ | चारणश्रमणदेशना
१५८ | समन्तभद्रदेशना (२) २४७
१६३ (सामाचार्यः) समन्तभद्रकेवलि-
१७१
देशना
२७७
श्रीपभदेशना
१७३
१७२
गुणधरमुनिदेशना
अमरचन्द्रसरिदेशना
१८४
प्रभासाचार्यदेशना
३६२
नन्दनगिरिदेशना
३६८
१९७
मरुदेवाप्रवन्धः
३८०
शशिप्रभदेशना
२०० सुधर्मगुरुदेशना
४१७
२२२ मुनिदेशना
२४७ / (आत्मजये) स्वयंभूदचदेशना ४३२
१९८
॥४७॥

देशनासंग्रह
श्रीदे०
पत्य०वी-
धर्म० संघा-
चारविधी
॥४८॥
देशनासंग्रहः
इह अस्थि विविहरिद्धिसिद्धिसम्माइकारण धम्मो । धम्मो महल्लमंगलवल्लिपल्लवणघणतुल्हो ॥८॥ उल्लसिरनिरंतरअंतरायसं-
घायधायगो धम्मो। धम्मो य उदग्गसमग्गऽवंगकल्लाणकुलभवणं ॥९॥ सयलसुहदाणपञ्चल निचलसम्मत्तसुपइट्टायो । सो सव्य-
देसविरइप्पमेयओ पुण भवे दुविहो ॥१०॥ पत्र ६
लहिलं सुदुल्लहं नरभवाइसामग्गिमिस्थ भवहरए । सदमणपरिभट्टा मा दुहिया भमह कुम्मन्च ।।२८॥ हरपरिमियत्तणा अवि
लहिज ससिदसणाइ सो कुम्मो । न उ पुणवि जिओ मोहिं भवऽणंतत्ता अकयसुकओ ॥ २९ ॥ ता सोउमिमं संमं अरिहं देवो
सुसाहुणो गुरुणो। जिणपन्नत्तं तत्तं इत्थ पहाणति कुणह मई ॥३०॥ पत्र ३८
कोहो अप्पीड़करो उन्धेयकरो य सुगइनिद्दलणो । वैराणुबंधजणणो जलणो वरगुणगणवणस्त ॥८४॥ कोहंघा निहणंति पुत्तं
मित्तं गुरुं कलत्तं च । जणयं जणणि अप्पंपि निग्घिणा किं न कुव्वंति ? |८|| कोहम्मी पञ्जलिओन केवलं दहइ अप्पणो देहं ।
संतावेइ परंपिहु पहवइ परभवविणासाय ॥ ८६ ।। ता कोहमहाजलणो विज्झवियव्यो स्वमाजलेण सया। अनह दुसहं दुक्खं देइ
अह इमीइ बालाए ॥ ८७ ॥ पत्र ४१
नहु होइ सोइयच्चो जो कालगो दढो चरिचंमि। मो होइ सोइयच्चो जो संजमदुबलो विहरे ।।५२|| सोचा ते जियलोए
जिणवयणं जै नरा न याणंति । सोचाणवि ते सोचा जे नाऊणं नवि करंति ॥५२।। दावेऊण धणनिहिं तेसिं उप्पाडिआणि अ-
॥४८॥

देशना- संग्रहः श्रीदे० चैत्यश्री धर्म० संघा चारविधौ। ॥४९॥ छीणि। नाऊणनि निणवयणं जे इह विहलंति धम्मधणं ॥५३॥ को से सोओ सुचरियतवस्स गुणसुहियस्स साहुस्स। सुग्गइग- मपडिहत्थो जो अच्छइ नियमभरियभरो ॥५४॥ ५० गंतुं सिवपुरमिच्छह जइ भविया! लंपिउं भवारण्णं । तो नाणाइसरूवे मग्गे लग्गेह सुविसुद्धे ॥१७॥नाणं पयासगं सोहओ तवो संजमो य गुतिकरो। तिहंपि समायोगे मोक्खो जिणसासणे भणिओ ॥१८॥ पत्र ६९ धम्मे अतुच्छसुहदे वच्छे ! सच्छासए पनायंती। मा गच्छ इह सुतुच्छे सुक्खे विणिवाययहुलंमि ॥ १२॥ जओ-संसारीण | सरीरं कयलीकोमलकरीरनिस्सारं । रूवं संयुभवअन्भरागसमं नस्सरसरूवं ॥९३॥ मयकलियकलहकरिकण्णतारतरलंव तरलतारु- णं । पवणपणुल्लियदीवयसिहन्य अपि चंचलं जीयं ॥९॥ तय अवस्सं पियजणसंजोगा विप्पओगपअंता । मुहमहुरमंतविरसं विसयसुहं विसमविससरिसं ।। ९५ ॥ ता पुत्ति ! निरुयमंग इंदियहाणी न जाव जाव जरा । अल्लियइ जाव न मच्चू लहु उजम ताव अप्पहिए ॥९६॥ पत्र ७३ मायपियभायभइणीभजासुयध्यसुण्हसुहिसयणा । जाया सव्वेवि जीया अणंतसो सव्वजीवाणं ॥१०३॥ पत्र ७४ लभंति लोललोयणललणाजणजणियचित्तपरितोसा । घरवासा कक्खडकम्मखवणदक्खो न उण धम्मो ॥२७० ॥ लब्भंति पणयवरविणयपउणसुरसुंदरीसणाहाई। इंदत्तणाई न उणो नरेहिं सिवमुहफलो धम्मो ॥ १७१ ॥ अह स गहइ गिहिधम्मं सम्म संमतमूलमाजीवं । बंभ छद्रुतवं तह तो मुर्णिणा एवमणुसिट्ठी ॥ १७३ ॥ अरिहंतुचिय देवो मुणिणुचिय सीलसंगया गुरुणो। जीवदयचिय धम्मो निचं चिंतिज नियचित्ते ॥१७४॥ पत्र ७९ ॥४९॥ UPDATAITENSE

देशना-
संग्रहः
श्रीदे..
चैत्यश्री-
धर्मसंघान
चारविधी
॥५०॥
संसारम्मि असारे असारभूया विसेसओ एसा | लच्छी देहो हो तारुण्णं जीवियव्यं च ॥२१४॥ जं जलतरंगतरला लच्छी
| देहो जराइ जजरिओ। नेहो णरयदहाईवल्लिपचवणनवमेहो ॥२१५॥ मयकलियकलहकरिकण्णतारतरलं च तारतारुण्णं । पवण-
पणचियदीवयसिहव्व अइचंचलं जीयं ॥२१६।। गरुएण पुन्नपत्तेण पाविया एस मणुयजम्मतरी । जाव न मिजइ ता भवजलनि-
हितरणे पत्रेह ॥२१७।। पत्र ८१
कह तं भन्नइ सुक्खं सुचिरेणवि जस्स दुक्खमल्लियइ । जं च मरणावसाणं भवसंसाराणुवंधिं च ? ॥१७|| ता चउगइभव-
| दुहदारुदाहदहणं करेह निणधम्म । दुविहंपि ससत्तीए ओसहमिव कम्मरोगाणं ॥ १८ ॥ तो मंती तुट्ठमणो गिहत्थधम्म गहेवि
तं वालं। पहु पाएसुं पुण पुण पाडेवि गओ सठाणमि ॥ १९ ॥ पत्र १११
भवजहिमि अपारे जम्मणजरमरणनीरपडिपुन्ने । वाहिदुरंतजलयरे कुजोणिसयदुत्तरावते ॥५७॥ किण्हाइअसुहलेसाअवा-
लसेवालजालपडिहत्थे । गुरुरायपंकखुत्तो गुत्तो मायालयागहणे ।। ५८॥ कहकहवि सुपुण्णवसा पावइ पाणी नरत्तयोहित्थं । संम-
तपइट्ठाणं सुजाइकुलपमुहपरफलयं ॥५९ ॥ संवरकयनिच्छिद्दे सन्नाणगुणे विवेयगुणरुक्खे। संवेयसेयवहे निव्वेयानिलजणियवेगे
॥६०॥ सज्झायझाणपोए वाहेसु नियमपुलिंदए तत्थ । सुहभावकन्नधारं भविया ! भवजलहितरणकए ॥६१ ॥ जं एस पमायअ-
वायनियरओ रक्खिओ रयणदीवे । नेऊण इमं पूरइ एव महव्ययसुरयणेहिं ।।६२॥ तत्थरिथ सव्वसावजविरइसेलो तहिं च सुह-
छाया। सीलंगमहस्सफला दसविहमुणिधम्मकप्पतरू ॥६॥ भवजलहितडिसमा केवलित्ति तस्सि गओवरि सिद्धिपुरी (सिद्धी)।
अस्थि तहिं ठवइ जीयं नरत्तवाहित्थमिह मुत्तं ॥१४॥ जीइ न जम्मो न जरा न य मरणं नेय छुहपिवासाई । न य रागरोगसोगा
ARHHI IIPIKAtitRIHITHALI
॥५०॥

देशना-
संग्रहः
श्रीदे०
त्यश्री-
धर्मसंघा.
पसरविधी
न आहिणो वाहिणो नेव ॥ ५॥ किंतु अगंतचउकयकलिओ जीवो निरंजणो निचो । उजोयंतो तिजयं चिट्ठइ रयणप्पइयुन्य
॥६६॥ पत्र ११४
यावन जरा न रुजा न विघ्नसंघो न चेन्द्रिये हानिः । तावदलममलमतिना स्वहितकतावुद्यमः कार्यः ॥८४॥ पत्र १५८
इह निच्चुइपरमंगाणि जंतुणो दुल्लहाणि चत्तारि। मणुयत्तं धम्मगुई सद्धाणं संजमे विरियं ।। ४९ ॥ चुलसीइलक्खजोणीस
पहुकुलकोडीसु भमिय कहपि जिओ। इह लहइ माणुसतं सुदेससुकुलाइसुपवित्रं ॥५०॥ तत्थवि कुतित्थबहुले लोए दुलहा विसु-
धम्मसुई । जीइ अहिंसगधम्म पडिवजिय तरह भवजलहिं ॥५१॥ धम्मेसुवि दुल्लहा तत्तरुई मिच्छरसेवए लोए । जे नेयाउय-
मग्गा बहरे भरसंति मृदमई ॥ ५२ ॥ सदहणेऽविहु धम्मस्स फासणा दुल्लहा उ कारण । कामगुणमुच्छिया जं विरमंति जिया न
पापाभो ॥५३॥ जो उ मणुयनपतो सुद्ध धम्मं सुणितु सदहिउँ । जहविहिणा उ अणुहइ सो इह लहु धुणइ कम्मरयं ॥५४॥ ता
भन्माणुष्ठाणे फरेह जयं सया विहिपहाणे । धारेह सुद्धभावं भविआ! बजेह वितहभावं ॥ ५५ ॥ जं विहियमणुट्ठाणे वितहत्तं
गुणइदसणं समलं । समले संमि उपनियमवयगुणा इंति न पहुफला ॥५६॥ धम्मगयं वितहतं थोपि विसं व हणइ सुहनिचयं ।
पढेर दोराजालं जणेइ पहुऽणत्यवित्भारं ॥२७॥ धर्मानुछानपैतथ्यात्, प्रत्यपायो महान भवेत् । रौद्रदुःखौषजननो,दुष्प्रयुक्तादि-
पौयान् ॥ ५८ ॥ पत्र-१६३
गारो दुदहेऊ दुक्खफलो दुसहदुक्खरूपो य । नेहनियलेहि घड़ा न चयंति तहावि तं जीवा ॥ ७० ॥ जह न तरइ आरु-
ke the pो करी धलं कहति । तह नेहपंकखुनो जीवो नारुहइ पगथलं ॥७॥ छिमें सोसं मलणं बंधं नीपीलणं च लोय-
॥५१॥

श्रीदे०
देशना-
संग्रहः
चैत्य० श्री-
धर्मसंघा-
चारविधौ।
॥५२॥
म्मि । जीवा तिला य पिच्छह पावंति सिणेहपडिवद्धा ॥७२॥ थोवोऽवि जाव नेहो जीवाणं ताव निव्वुई कत्तो ? । नेहक्खयंमि
पावड़ पिच्छह पइवोवि निवाणं १७३॥ दूझियमाया धम्मविरुद्धं च जणविरुद्धं च । किमकजं जं जीवा न कुणंति सिणेहग-
हगहिया ? ॥ ७४ ।। (खुप्प०) पत्र १७१
देवाणुप्पिय ! दुलहं मणुयत्तं लहिय इह पमायं मा। काहिसि जिणवरधम्मे जम्मजरामरणभयहरणे ।। ११२ ।। अविय-
जिणाणं पूअजताए, साहणं पज्जुवासणे । आवस्मयंमि सज्झाए, उनमेज दिणे दिणे ॥ ११३ ॥ जओ-कदाचिन्नातंकः कुपित
इव पश्यत्यभिमुखं, विदूरे दारियं चकितमिव नश्यत्यनुदिनम् । विरक्ता कांतेव त्यजति कुगतिः संगमुदयो, न मुंचत्यभ्यर्ण सु-
हृदिय जिनार्चा रचयतः ॥११४॥ आरंभाणां निवृत्तिविणसफलता संघवात्सल्यमुच्चै मल्यं दर्शनस्य प्रणयिजनहितं जीर्णचैत्या-
| दिकृत्यम् । तीथौंन्नत्यप्रभावं जिनवचनकृतिस्तीर्थकृत्कर्मकत्वं, सिद्धेरासन्नभावः सुरनरपदवी तीर्थयात्राफलानि ॥११५|| तत्त्वां-
भोजप्रकाशं रचयति रविवन्नेमिवदुःखलक्षं, स्फूर्जकक्षं छिनत्ति प्रकटयति लसद्दीपवन्मोक्षमार्गम् । भन्यानां भक्तिमाजां जन-
यति धनवत् पापनाशाय शांति, साधूनां पर्युपास्तिविघटयति तमःस्तोममिंदुप्रभेव ॥११६॥ सावा दलयत्यलं प्रथयते सम्यक्-
प्रसिद्धि परां नीचैर्गोत्रमधः करोति सुयमच्छिद्रं पिधत्ते क्षणात् । सद्ध्यानं चिनुते निकंतति ततं तृष्णालतामण्डपं,वश्यं सिद्धिसुखं
करोति भविनामावश्यकं निर्मितम् ॥११७।। कालुष्यं कलयाऽपि नो कलयति स्वांत प्रशांतं भवेत् , विश्वं पाणितले स्थितामलक-
वत् प्रत्यक्षमेवाखिलम् । आसन्नाऽपि कुवासना न भवति स्वाध्यायमभ्यस्यतः, पुंसः पुंसितमेव दुर्मतिगतिस्थानादिकं सर्वतः
॥ ११८ ।। पत्र १७३-१७४
+
॥५२॥

देशना
श्रीदे
चैत्यश्री
धर्म संघा
चारविधी
॥५३॥
देहो धुवं विणासी तरसंजमसाहणं फलं तस्स । वच्चद हुलियं जीयं ता मा धम्मे पमाएह ॥१३०॥ सिद्धपि महाविजं असरंतो
निष्फलं जहा कुणइ । तह धम्मपमाइल्लो हारइ पर्वपि मण्यत् ॥१३१।। जह दुलहं कप्पतरूं लहिउं मग्गइ वराडिअंमूढो । मुक्स-
फले मणुअत्ते तह अहो मग्गए विसए ॥१३२॥ पत्र १७५
इह-भवजलनिहिशुभ चिंतारयणं व सुदुल्लहं मणुअजम्गं । रोरस्स निहाणंपिव तत्थवि सम्मत्तमइदुलहं ॥४॥ कहकहवि तंपि
लहिउं तस्सुद्धिकए करेह पइदिवस । मज्झजहन्नुकोसं चिइवंदणयं जहासमयं ॥५॥ तत्थ-एगनमुकारेणं बहुविहसफरथएण व जहा।
इरियनमुकाराईपणिहागतेणवि इगेणं ॥६॥ सच्चिन इगप्लधुई उजोअगरंति जाव मज्झिमया। पणदंडधुइचउकगपणिहाण विणति
ज भणियं ॥ ७ ।। 'निस्सकडमनिस्सकडे' त्यादि, सफत्थयचिइवंदणथयनामथयाइ तिग्नि थुइदंडा। एवं पणदंडा चउथुइजुया
अंतसकथया ।। ८॥ जा थयपणिहाणंता उफोसा दुगुणपंचदंडा वा। पगसकथया वा थयपणिहाणत्तिय थुइतिगंता ॥९॥ भणितं
च-'दुन्भिगंधमलस्सावि, तणुरप्पेसऽण्हाणिया । उभो वाउवहो चेप, तेण ह्रति न चेइए ॥१०॥ तिन्नि वा कड़ई जाव, युइओ
तिसिलोइया । (चैत्यवंदनान्ते प्रणिधानरूपा) ताव तत्थ अणुनाय, कारणेण परेणवि ॥११॥ जओ-नियमवणं सुरभवणं व होइ
तह किंकरिव्य चफसिरी । सुइरं विलसंति सतणुम्मि उग्गसोहग्गपगुदगुणा ॥ १२ ॥ सुहउत्तारो गुप्पयजलं व अपि एस हुआ
| भवजलही । सिद्धिसुईपि अभिमुहं नराण चिमबंदणपराणं ॥१३॥ अविभ-विसमंपि समं सभयपि निन्भयं दुजणोवि सुयणिन्न ।
विहिविहियचेइवंदणपभावओ जायइ जियाणं ॥१४॥ पत्र १८४
कोहो पीई पणासेइ, माणो विणयनासणो । माया मित्ताई नासेइ, लोभो सन्धविणासणी ॥२२॥ कोहो य माणो य अणि-
॥५३॥

देशना
श्रीदे०
चैत्यश्री-
धर्मसंधा-
चारविधी
॥५४॥
गहीया,माया य लोहो य पवड्ढमाणा । चचारि एए कसिणा कसाया, सिंचंति मूलाई पुणन्भवस्स ॥५३|| उपसमेण हणे कोहं,
| माणं मदवया जिणे । मायं चञवभावेणं, लोभं संतोसपोसभी (ओ जिणे) ॥५४॥ पत्र १८७
पंचांगचंगमतिरंगभरेण भव्यो, यो बंदते जिनपतिं विगतप्रमादः। तेनेन तेन वसुधावलये यशः स्वं, दौर्गत्यदुःखतरूखंड-
मखंडि शीघ्रम् ॥५॥ तं प्राज्यराज्यकमला कमलीकरोति, तस्मै सदा स्पृहयति त्रिदशासुरश्रीः। तस्येन्दुकाशकुसुमोज्ज्वलपुण्यरा-
शेरद्वैतसौख्यपदवी न दवीयसी स्यात् ॥६॥ पत्र १९७
या सर्वांगगुरुप्रमोदपुलकः पंपांगभूस्पर्शनो, दुष्टानंगविघातिनो जिनपतेः पादद्वयं बंदते। भुक्त्वाऽशेषपडंतरंगरिपुजित् स.
प्रांगराज्यश्रियं, हत्वाऽष्टांगमशेपकर्मपटलं प्राप्न्योत्यसंगं पदम् ॥२०॥ पत्र १९८
इह तुल्लेवि नरत्ते एगे पहुणो पयाइणो अन्ने । धम्माधम्मफलं ता नाउं भविया ! कुणह धम्मं ॥५२॥ जह इहलोइयकले
सव्यत्यामेण उजमइ लोओ। तह जइ लक्खंसेणवि परलोए ता सुही होइ ॥५३॥ धम्मेण विणा जइ चिंतियाई लभंति इत्थ सु.
पखाई । ता तिहुयणेवि सयले न कोऽवि इह दुखिओ हुजा ॥५४॥ अह भगइ मुणी इहयं भ६ ! भवीणं भवंति भद्दाणि ।
पुण्णेण सुचिण्णेणं पावेणं पुण अभदाणि ॥५८॥ पत्र २२२
इह चउगइभवगहणे कहपि लघृण माणुसं जम्मं । जे नहु कुणंति धम्मं ते नूणं अत्तणो अहिया ॥३१३ ।। जेणं करयल.
परिकलियसलिलविदुव्य परिगलइ आउं । दारंति दारुणा दारुयं व रोगा पुणो देहं ॥३१४|| बहुविहकिलेसपत्नावि चोरजलजलण-
निवइपमुहेहिं । संपासंपायचला सणेण खलु नासए लच्छी ।। ३१४॥ पियमायपुत्तसुकलत्तमित्तसयणाइइट्टसंजोगो। खणदिवन-
॥५४॥

देशना श्रीदे० चैत्यश्री- धर्म संघा- चारविधी दुरूवो जलनिहिकलोलसंकासो ॥३१॥ पडुपरणुप्पाडियअक्तूलत्तरलं सयावि तारुणं । चंपयकुसुमुकररंगभंगुरं इत्य विसयसुहं ॥११७॥ ता सासयमुहहेउंमि सयलभरदुरुखलासदलणसहे । मविया ! मुत्तु पमायं सद्धम्म आयर कुणह ॥३१८।। पत्र २३८ अणपरयं मुणिनमणेण सिरिजिगिंदाण पूयकरणेण । कोहाइनिग्गहेणं पावमिणं मे खयं गमिहीं ॥३०॥ पत्र २४७ आह गुरू निननंदण ! जियररुखासमवयणभेहिं । मंसारजणेण य गम्मद एयारिमसुरेसु ॥ २९ ॥ पपईइ तणुकसाओ दाणरओ सीलसंजमविहगो । मज्झिमगुणेहिं जुत्तो जीवो अजेइ नरजम्मं ॥३०॥ उम्मग्गदेसओ मग्गनासओ गूदहिययमाइलो । सदसीलो य ससल्लो तिरिसाउं बंधए जीवो ॥३१॥ जीवाहणेण पलभक्खणेण पारद्धिपमुहवमणेहिं । परधणहरणाईहि य गम्मइ जोवेहिं नरएमु ॥३२।। गुरुराह सुण उपायं कुमार ! तं देसु पावसवणकए । नियदुकडेसु मिच्छामिदुक्कडं अपुणकरणेण ॥३५।। जहा विसं कुढगयं, मंतमूलविसारया । विझा हणंति मंतेहिं, तो तं हयइ निच्चिसं॥१॥ एवं अट्टविहं कर्म,रागदोसमम- अियं । आलोयंतो य निदंतो, सिपं हणइ सुमावओ ||२|| आरस्सएण एएण सावओ जइपि बहुरओ होइ । आलोयंतो य नि- दंतो सिप्पं हणइ सुसावओ ॥३॥ पन २७४ भो भो भवण्णवे इह निमअमाणाण भव्यसत्ताणं । नित्थारणे समत्थो धम्मुचियऽतुच्छबोहित्थो ।।७१॥ सो दुविहो मुणि- गिहिधम्मभेयो तत्थ समणधम्मो य । सावकारजण निरवजासेवणपहाणो ॥७२॥ पत्र २७७ मचिबहुमाणपूयाइसेपानमणदणाईहिं । लहइ जिणाईण जिओ तित्ययरत्ताइ वररिधी ॥ २४ ॥ नियमइ य तित्वगुत्तं निपमा मणुओ तिहावि सुहलेसो । आसेविएहिं बहुसो वीसाए अन्नयरएहिं ॥२५॥ जओ-जिण १ सिद्ध २ पवयण ३ गुरु ४ देशना दे० चैत्य० श्री. धर्मसंधा- चारविधी THENTIRTHILITARATHI थेर ५ बहुस्सुय ६ तवस्सि ७ वच्छल्लं । नाणुवओगो ८ दंसण९ विनया१०वसयविहि ११ सीलवयं १२ ॥३० ।। अणइकमो खणलव १३ तव १४ चय १५ वेयावच्च १६ विहिसमाही य १७ । अप्पुबनाणगहणं १८ सुयभत्ति १९ पमावणा वीसं २० ॥३१॥ पत्र २०५ जं इह जियाण जायइ मणोरमं रूवरिद्धिमाईयं । तं धम्मफलं नूर्ण विवरीयं पुण अहमस्स॥५॥ धम्माभासेहिं समाउलंमि लोए जहहि धम्मं । आमन्नभाविभदा विरलच्चिय केइ जाणति ॥ ६॥ चिरलाणवि ते विरला धम्मविसेसं वियाणिउं सम्मं । जं इह मणियं तं तह कुणंति जेणेह निरवेक्खं ॥७॥ सो पुण धम्मो पंचमपुरिससमो इह अणोवमो नेओ। राजा-भयवं! को सो पंचमपुरिसोवमो धम्मो? ॥ ८ ॥ मुनिः-नखर जह वीयंगे भणिशं वीरेण गोअमाईणं । पंचमपुरिससरूवं तहेगचित्तो निसामेहि ॥९॥ पृष्ठ ३५१ जत्थ य विसयविराओ कमायचाओ गुणेसु अणुराओ। करुणारे अप्पमाओ सो धम्मो सिवसुहोवाओ॥ ३४॥ जइधम्मो तस्थ समग्गसंगविगमे गयंगिवग्गवहो । विहियअसायकसायचाओ सिरगमणपवणगुणो ।। ३५ ।। तदसत्ताणं सत्ताणऽगारधम्मो- ऽवि होइ गुणहेऊ । लहुभोयणं व लंघणकरणासत्तस्स रोगिस्स ॥ ३६॥ इय जाणिय जे सम्मं धम्मं धारेंति ते सया धना। जे नरइयारमेयं पालंती ताण किं भणिमो ? ॥ ३७॥ जओ-धन्नाणं विहिजोगो विहिपक्खारगा सया धन्ना । अन्यच्च -विहिबहु- रणी.धना विहिपक्लअसगा धन्ना ॥३८॥ भणियं च-आसन्नसिद्धियाणं विहिबहुमाणो उ होइ सयकालं। विहिचाओ अवि- हेमत्ती अभव्यजिय दरभव्याणं ।। ३९ ।। पृ. ३५६ Ailip देशना नयी जं पुनीण अपिरायं अगोगर जंग पुरिगयारस्म । जइह अइगुस्मझं जंच ठियं दरदेसंमि ॥ ६२ ॥ तंपितु पुनोदयो संपसर गुप्पपिहिमगुरुगाणं । नहि हेउमंगरेणं कयापि फिर जायए फॐ ॥६॥ तं पुण पुमं अहिगारगुदनियंदणायिहाणेण । Forमागणेणं पाणापगमारणेणं ॥६५॥ गुगुणिपगसेरणाग निगं पिग पम्मरात्थरापणेण । इंदिपपिणिग्गणं निम्मलसंग- तपरणे ॥ भासमोरमणेणं सामम्मिगारगपालरोण । फराणमिपगोमेण गरउ उपनयं परमं ॥६६॥ पृ. ३६२ Tot दिम नरम भविमा भनिएपमानियोगेण । निवर्णदणामम्गं फरेग जइ मदइ सिगरांमं ॥३५॥ यतः-पूया जिणि- राईपाय, जो पसागाणयोरादेर । दाणं गुपये सपणं गुतिस्थे, गुरााहुरोपा सिक्लोपमग्गो ॥३६॥ पृ. ३६८ जाना गौनेर,लिलावासकम् । पुरे पुरिमालाग्दो, गगौ धीपभोऽन्यदा ॥१॥ उपाने तत्र शटकमुसे पटतरो- पा। उसपा कादमा फाल्गुने विशुः ॥२॥ पूरिऽटमभक्तन केलशानमारादत् । मदिमानं ततथाः सर्वे देवा- या मरास्पायुमागारे, पारनं सदाऽजनि । गुगपरफेालं तग,राशे पुंमिनिवेदितम् ।।४।। अचिंतयत्ततो राजा,कि पूज्य antantणानिणीतरता, पूज्य स्पगुलापहः ॥ ५॥ रुदंती पुत्रशोकेन, नीलच्छमर्श ततः । सिंधुरस्कंधमारोप्य, (Hititing निगमन, मारा! पश्य प्रमोः श्रियम् । अनन्यसपशी देवासराणामपि दुर्लभाम् ॥७॥ हर्पा-

दे०
देशना
-
पत्य० श्री-
धर्म० संघा-
चारविधी
॥५८॥
भणइ मुणी भो निवसुय! दम्बूसियप्पमुहबहुविहविगप्पो । एसंतरंगरूवो काउस्सग्गत्ति पवरतवो॥१४॥ नवरमिमो दुविगप्पो चि-
छाए अमिभने य णायवे। चिट्ठाएऽणेगविहो कालपमाणं च तं बहुहा।।१५।। तथाहि-देसियराइयपखियचाउम्मासिय तहेव वरिसे य।
नियया काउस्सग्गा इरियाइसु अनियया हुंति ॥१६॥ सायसयं गोसद्धं तिनि सया पखियमि ऊमासा | पंचसया चउमासे अट्ट.
सहस्सं च वरिसाए ॥१७॥ अनिययउस्सग्गेसु य इरियाइसु पंचवीस ऊसासा। सेसेसु अट्ठ पट्ठवणपडिकमणाईसु सगवीसा ॥१८॥
अभिमविउं दुकंमं कुद्रेण सुराइणा व अभिभविओ। जं कुणइ काउस्सग्गं सो अभिभवकाउसग्गत्ति ॥१९॥ कालपमाणं च इहं उकोसं
वरिसमवहिमाहंसु । वाहुबलिप्पमुहाणं जहन्नमंतोमुहुत्तं तु ॥ २० ॥ नवरं अभिभवउस्सग्गवत्तिणो अगणिसप्पमाईहिं । खोभेऽवि
अकयकजस्स जुजए नेव परिचइडं ॥२१॥ वासीचंदणकप्पो जो मरणे जीविए य समदरिसी। देहे अप्पडियद्धो काउस्सग्गो हबति
तस्स ।।२२।। तिविहाणुवसग्गाणं दिव्याण य माणुमाण तिरियाणं । संममहियासणाए काउस्सग्गो हबइ सुद्धो ॥२३॥ पृ. ४२५
आत्माऽयमनल्पविकल्पकल्पनोत्पन्नपापपरिणामः। हरिकरिविसविसहरसत्तुणोऽवि दूरं विसेसेइ ॥ ८४ ॥ यस्मात् करिहरि-
मुख्या रुष्टा अपि ददति मरणमेकमवम् । अप्पाउ दुप्पउत्तो देइ अणंताई मरणाई ॥ ८५ ॥ किंच-अप्पा नइ वेतरणी,अप्पा मे
कूडसामली । अप्पा कामदुहा धेनू, अप्पा मे नंदनं वनं ॥८६॥ अप्पा कत्ता विकत्ता य, दुहाण य सुहाण य । अप्पा मित्तममित्तं
च, दुप्पट्ठियं सुपट्टियं ॥८७॥ तद् भव्यैरयमात्मा जेतव्यो मुक्तिमिच्छभिः सततम् । जेण जिओ चिय आया तेण जियं तिहु-
यणंपि जओ ॥८८॥ जो सहस्सं सहस्साणं, संगामे दुञ्जए जिणे । एगं जिणिज अप्पाणं, एस से परमो जओ ॥८९॥ पृ. ४३३
-
॥ ५८॥

सूक्तिसा-
शिमुखानि
श्रीदे०
चैत्य० श्री.
धर्म० संघा.
चारविधी
॥५९॥
१४०
१४०
१४४
सूक्तिसातिमुखानि
पनांकः ] एकोथिय वरविणओ, १८ नियपाणचाएणवि परपाणा
| संजिनां मनःपूर्विकर प्रवृत्तिः ३. पणयवच्छला गरुआ,
१९ / तह जो मरणंतेऽविहु,
प्रौढपिशेपणादनुक्तेऽपि विशेष्ये तिखुत्तो मुद्धाणं,
३४ | चित्तं क्षमादिभिः शुद्धं
विशेष्यप्रतिपत्तयः
५ तणुपयणमाणसाणं,
३६ | अप्रशांतमती शास्त्रमद्भाव-,
न य सोहइ यक्षुणी वाइअंतीइ चीणाए ८ | लघूत्थानान्यविनानि ३७| तपखिनि क्षमाशीले,
| नायमि पडियारो कहंपि रोगुष्य होइ ८ | अलियाववायअमिमियस्स ३८ | हिंसावागनृतप्रियः,
तम्हान भव्यनासो एयस्स भवे कहिंवि किं तीइ सिरीए पीवराइ ४८ | धर्मानुष्ठानवैतथ्यात्,
कत्थविय
१० | पुष्पाभिपस्तोत्रप्रतिपत्तिपूजानां सहसा विदधीत न क्रियाम्,
|जत्तपाते हि नहु दोसो १० | यथोत्तरं प्राधान्यं
६२ अनुचितकारंभः,
आसकाओ आफीडयाओ १. पठितं श्रुतं च शास्र १२२ ज संतेचिय कुसले,
अनेसि पाणीणं वाणकए १० कमयो भस्म विष्ठा वा, १३६ | पच्छावि ते पयाया खिप्पं,
नाईतरेऽवि जति हि
११ निरर्थका ये चपलसभागा,
१३६ | एगदिवसंपि जीवो,
तो मणसा देवाणं
१७ नियपाणे परपाणेहि
१३६ | सप्पुरिसाण य कोहो,
१४५
१५६
१६०
१६१
१६२
१६७
१७५
१७५
१८७
॥५९॥

सूक्तिसा-
सिमुखानि
पत्यश्री
धर्म संपा
चारविधी
॥६॥
.
अपराहकारयमिति,
उपकारिणि वीतमत्मरे
नय बंधुणो न पहुणो
अधिरेण पिरो समलेण
बहुमामत्वेऽपि परमि
जं पुषभरे जीवेण
वं ओसहेहि विविहहिं
घरमणलंमि पवेमो
न उणो अविमरिसिय-
रे जी! मा विनर
जह संपत्तीइ मणं
ही भुषणेवि
रणोवि
१८७ | उपकारिणि विश्रब्धे
१८७ | चिंतइ अहो महेला
१८७ | सोयसरी दुरियदरी
१८७ ते धन्ना सप्पुरिमा
१९९ । सूरो गोवो मित्तो
२०२
अउ मंतेहिं तंतेहिं
२०२ जम्मजरामरणभएहि
२०३ पहुविहआयइमझे
२०३ । जं जेण कयं कम्म
२०४ जं जीवाणं पायं पिम्म
२०४ । अन्नं चिंतेइ जणो
२०४ पविसउ विधरं आरुहउ
२०४ करिसया व पिलासा का
२०७ पत्नी प्रेमवती सुतः मुविनयो
२०७ | अग्गीइ विणा दाहो,
२०७ | वारियवासा सच्छंद-,
२०७ | नियमुयविद्वत्तविहवो,
२०७ | जाई कुलं च रूवं
२१९ जा जीवियं जणेणं
२१९ अत्थं पत्थेमाणा,
२२० अर्थानामर्जने दुःखम् ,
२२० | खणसंजोगविओगा
२२० | सुकुलुप्पत्ती सोहग्गरूव-
२२. दालिदं दोहग्गं,
२२० | तो आवयाउ संपयसमाउ
२२० अन्नुन्नदेसजाया
२२० तं अत्थं तं च सामत्थं,
२२० पुन्यकयमुकयविहियं,
२२१
२२१
२२१
२२१
२२१
२२१
२२१
२२१
२२२
२२२
२२३
२२३
२२३
२२३
• धुवो मयू
॥६०॥

. सक्तिसा- शिमुखानि चैत्यश्री धर्म० संघा. चारविधी ॥६१॥ देवपूजा गुरूपास्तिः जिणदिट्ठीगोयरे तो, भणि नमो जिणाणं, करधरियजोगमुदो, निसीहियाइ पविसित, व्हवणविलेवणआमरण- दाहिणदिसा जहोचिय- अनिरिक्वंतो तिदिसिं, धन्नाणं विहिजोगो | साहम्मियाण पगलं धम्मियजणेहिं न विणा माहम्मियम्मि पत्ते नियघरे तम्हा सत्यपयत्तेण अप्पस्स भावणाओ २२४ ] पुनि ! पवित्र सीलं पालिअसु २२५ सेविअसु नयमग्गं, २२५ | नरो जं जीतो नियइ भदसए २२५ / अमह चिंतेद नरो २२५, जेणेस नमुकारो पत्तो, २२५ | पंचनमुफारसमा अंते २२५ / पाणिवहालियचोरिय- महुमंसभक्षणेणं, २२५ गुरुकोवमाणमायालोभेहि २२६ जिणदिहनाणदंसण- २२६ साहूण साहुणीणं २२६ | मिच्छत्तं अहिगरणं, २२६ | हा दुडु कयं हा दुट्दु, २२६ महद्भिः पापात्मा विरलमपि २२६ / संग न लभते, २२७ । कइया सुतिस्थपडिमा, २७६ २२७ | कुसमयमइनिम्महणं, २७६ २२९) उन्भडसडाकडप्पो २७६ २३० / संकल्पोऽपि न कल्पतल्पजतरौ-, २७६ २३९ / अईःसंहतिमाशु लुपति २७७ २३९ इच्छामिच्छा तहकार, २७४ | उपसंपया य संमं, २७७ २७४ | गुरुभत्ती तयसत्ती, २७४ पालाईपडियरणं, २७७ २२५ जं होइ सिद्धको २८० २७५ तवसो नत्थि दुरप्पं, २८२ २७५ जिनानां मन्दिरं कुर्यात् , ૨૮૮ कयावि किं खत्तियारणे विमुहा ३६० २७५ | अहया निम्मेराणं, हवंति एवं- ३६० २७७ २७५ OTHARE - सभामा

धर्म सघात
श्रीदे
अपराहकारयमिवि,
चैत्य श्री-
उपकारिणि वीतमत्सरे
न य बंधुणो न पहुणो
चारविधी
अधिरेण थिरो समलेण
॥६॥
बहुसामत्येवि परमि
ज पुरभवे जीवेण
तं ओसहेहिं विपिहेहि
चरमणलंमि पवेमो
न उणो अपिमरिसिय-
रे जीन! मारिपूरमु
जह संपत्तीइ मण
- एगंतसुही भुगणेपि
जइ चकिणोऽपि
जायस्म धुवो मन्चू
१८७ | उपफारिणि रिश्रब्धे
१८७ | चिंतइ अहो महेला
१८७ मोयमरी दुरियदरी
१८७ ते धना गप्पुरिमा
१९९ | गरो गोलो मित्तो
२०२ जउ महि तनेहि
२०२ उम्मजरामरणमाहिं
२०३ परिहायडमझे
२०३ जेण संयं कम्म
२०४ , जं जीवाणं पापं पिम्म
२०४ अन्नं चिंतेइ जणो
२०४ परिमउ विपर आरहउ
२०४ करिमया र रिलागा का
२०७ पत्नी प्रेमपती मुतः मुविनयो
२०७ , अग्गीय पिणा दाहो,
२०७ वारिपामा गरद-,
२०७ नियभुपपिदन विदयो,
२०७ जाई उलंन मं
२१९ ना जीरियं जणेणं
२१९ अत्यं पन्यमाणा,
२२० अर्धानामने दुःखम् ,
२२. गणसंजोगपिभोगा
२२० | गुरुमुप्पत्ती मोहग्गा-
२२० दालिदं दोहगं,
०२० को आरपाउ संपयगमाउ
२२० | अनुनदेमजापा
२०० अत्यं तं नमामत्यं,
२२० पुच्चयमुफपपिदियं,
२२१ मुक्तिमा-
२२१ । विमुसानि
२२१
२२१
२२१
२२१
२२१
૨૨૬
२२२
२२२
२२३
२०३
२२३
२२३ ॥६०॥

| सूक्तिसा- शिमुखानि श्रीदे० चैत्यश्री- धर्म संधा- चारविधी ॥६१॥ . देवपूजा गुरूपास्तिः जिणदिट्ठीगोयरे तो, भणि नमो जिणाणं, करघरियजोगमुद्दो, | निसीहियाइ पविसित्तु ण्यणविलेषणआमरण- दाहिणदिसा जहोचिय- अनिरिक्खंतो तिदिसिं, धन्नाणं विहिजोगो साहम्मियाण वच्छल्लं धम्मियजपोहिं न विणा साहम्मियम्मि पत्ते नियघरे तम्हा सबपयत्तेण अप्पस्स भारणाओ २२४ | पुत्ति ! पवित्तं सीलं पालिअसु २२५ | सेविजसु नयमगं, २२५/ नरोजं जीवंतो नियइ भद्दसए २२५/ अन्नह चिंतेइ नरो २२५ | जेणेस नमुकारो पत्तो, २२५/ पंचनमुकारसमा अंते २२५ | पाणिवहालियचोरिय- २२५ महुमंसभक्खणेणं, २२६ गुरुकोवमाणमायालोभेहि, जिणदिनाणदंसण- २२६ साहूण साहुणीणं २२६ | मिच्छत्तं अहिंगरणं, २२६ हा दुटु कयं हा दुई, २२६ / महद्भिः पापात्मा विरलमपि २२६ / संग न लभते, २२७ | कइया सुतित्थपडिमा, २७३ २२७ कुसमयमइनिम्महणं, २७६ २२९) उभडसडाकडप्पो २७६ २३० | संकल्पोऽपि न कल्पतल्पजतरौ-, २७६ २३९ अहःसंहतिमाशु लुपति २७७ २३९ / इच्छामिच्छा तहकार, २७४ | उवसंपया य संमं, २७७ २७४ । गुरुभत्ती तक्सत्ती, २७७ ৩৪ पालाईपडियरणं, २७७ २२५ ૨૭૫ जं होइ सिद्धको २७५ तवसो नत्थि दुरप्पं, २७५ जिनानां मन्दिरं कुर्यात् , २८८ कयावि किं खत्तियारणे विमुहा ३६० २७५ अह्वा निम्मेराणं, हवंति एवं- ३६० . २८०

सूक्तिसा-
विमुखानि
श्रीदे.
चैत्य श्री-
धर्मसंघा-
चारविधी
॥६२॥
४३८ । लोगोऽणुरागमुव्यहइ
अइगरुयपुन्नपन्भारपरिगया, ३६१ सब्बी पुवकयाणं कम्माणं पावए अचंतपियोवि वजिजइ पुरिसो
तब्धिवरीया पुण गुरुसमिद्धि ३५१ / फलचिवाग,
४३७ | विणयवजिओ रे
४३९
नहि हेउमंतरण कयावि किर जायए चलति कुलाचलचकं मर्यादा
इय दुबिणयत्तणदोसनियहमव-
कजं
३६२ | लंघयन्ति जलनिधयः
४३७ | लोइऊण बुद्धीए
४३९
संचितसुकृतभराणां जागर्ति सतां सो विरलो कोऽपि जणो दुहियं विणयाओ हुंति गुणा गुणेहिं
परं धर्मः
३७४ | जणिऊण जो सुहिओ
४३९
पचति हि खल पापिनां पापम् ३७४ जातेति चिंता महतीति शोकः,
विणया नाणं नाणाउदंसणं
जंबोहिरयणरहियो, ३७६ ) कस्मै प्रदेयेति महान् विकल्पः, ४३८
दंसणाउ चारितं
४३९
| दिव्वस्स गई अहो दिव्या ४०३ | निरवच्चा दहइ मणं विणहसीलावि
| सच्छंदपयाराओ सुहेण विलसंति देइ दुक्खाई
४३८ चडइ नमंताण गुणो आरूढगुणाण
बुद्धीओ
३१२ गुणरिद्धी दूरं वडियावि अविणय-
होइ टंकारो
४३९
एतद्धि महापापं परो, ४२० | पवणपडिहणिया
४३९
असुहाणं कम्माणं जं असुरो चेव नीहारहारधवलोऽवि बच्छ !
जायइ विवागो।
४३७ सच्छोवि सुगुणसमुदओ
॥६२॥

साक्षिग्रन्थनामानि
साक्षिग्रन्थ-
नामानि
थीदे०
चैत्यश्री-
धर्म संघा
चारविधौ
॥१३॥
आचारविधिः
पत्र ३ आवश्यक
१४-६४ / पूजापंचाशकं
महानिशीथं २-५-११५-१२२-१२३ | निशीथसूत्रं
१५-६४-६५ | पंचवस्तुकः ६७-१७१-१८०
१३३-१६०-६६-६०-४९ | निशीथचूर्णिः
१६-६३ | त्रिपष्टीयशलाकाचरित्रं
भगवती ५-१२३-१२५-१३२-१४० विशेषावश्यक
१३ पूजापोडशकम्
६५-६७
वसुदेवहिंडी ६-१७-८५-१७३- | आवश्यकचूणिः २६-३०-६४-१७८ | चैत्यवंदनलघुभाष्य
५१-५२-६३-६४-६५ | आवश्यकनियुक्तिः
३० | कल्पविशेषणिक
१०७
वृहद्भाष्य १३-१४-३२-६७-९०- आवश्यकत्तिः
३१ जीर्णोद्धारप्रकीर्णकः १०१
५४-६२-६४-६५-१४१- व्यवहारचूर्णिः
३१ | योगतवरत्नसारः
११२
१७७-१८१ उत्तराध्ययन
३२ दशवैकालिकम् १२३-१८२
ललितविस्तरा १४-३०-१६०-६०-चैत्यवंदनापूर्णिः
६१ / आचारांगचूर्णिः
१३२
६२-१८० ठाणंगं
६४ ज्ञाताधर्मकथानम्
व्यवहारभाष्यं
१४ | प्रशमरतिः
६५ | चैत्यवंदनाविवरणम् १३४
॥ ६३॥

श्रीदे०
चैत्यश्री-
धर्मसंघा-
चारविधौ।
IITHIIEIN
WRIETARIARRH
साक्षिग्रन्थ-
नामानि
पष्टांगसूत्रं
जीवाभिगमलघुविवरणम्
पंचाशकं
लघुमायं
पंचाशकवृत्तिः
मार्कण्डेयपुराणम्
कल्पनिशीथचूर्णि
आचाराङ्गचूर्णि
पंचस्थानका
लघुभाष्यं
कल्पनियुक्तिः
निशीथमाष्यं
पाक्षिकचूर्णिः
कल्पभाष्यं
१३९ । चैत्यवन्दनाचूर्णिः
१८२ | आचारांगसूत्रं
१४० (शालिस्रीयमाप्यं
१८३ / भागवतपुराणं
२६७
१५१ आचारांगचूर्णि १९६-२५०-२६७-३३४ | लघुभाष्य
३०३
१५१ बृहद्भाष्य
२०९-३२४ । आवश्यकचूणिः३०३-३१२-३१३-३८०
१५२ महानिशीथम् २०९-२११-२४१-४३४ जीवाभिगमः
३०३
१५२ उत्तराध्ययनम् २०९-२८५ ललितविस्तरा ३०३-३५१-३९४-४०१
१५२ नमस्कारपंजिकासिद्धचक्रादिः२१०-११ चैत्यवंदनाचूणि: ३०४-३५१
१५२ । अष्टप्रकाशी
२१० धम्मरयणवित्ती
१६६ / छंदःशास्त्रम्
२१० | निशीथचूर्णिः
३५०
१७६ (चैत्यवन्दनभाष्यं
२१० आवश्यकम्
३७९-३८१
१७९ प्रवचनसारोद्धारः
२१० | महापुरुषचरितं
३८२
१७९ बृहन्नमस्कारफलं
२११ निशीथचूर्णिः
१८१ | आवश्यकवृत्तिः
२१२-४३४ पंचवस्तुका
४५२
१८१ व्यवहारमाष्यं
PintmthirBIUTIFIEmailtitution
गानाDRINAMRATTIMIRITTENANE
॥६४॥

साक्ष्या- यपाद: श्रीदे० चैत्यश्री- धर्मसंघा- पारविधी ॥६५॥ १६ साक्षिश्लोकाद्यपदानि भवकोटीदुष्प्रापामवाप्प २ । सुयसायरो अपारो | संक्षेपात् कथ्यते धमों २ / सर्वज्ञोक्तोपदेशेन नोपकारो जगत्यस्मिन् २ / चिवंदणाइ सम्म सोर्ड से भयचं ! कि तं पइदिणकिरियं १-२ सुतं गणहररहयं एप पंचनमस्कारः ५ / अपरिच्छियसुयनिहस्त तस्स णं सयलसुक्खहेउसंचयस्स ५ जं जह सुत्ने भणियं सयंपभाकन्ना ६ (व्याख्यानतो विशेषप्रतिपत्तिः सिरिविजओपि ११ वत्तणुवत्तपयचो चित्तं मणो पमत्थं १३ मग्गो आगमनाई भावजिणप्पमुहाणवि १३ | उस्सुत्नमणुवइट्ट श्रुत्वाऽभिधेयं शास्त्रादौ १३ उस्सुन नाम सुत्तादवेयं प्रयोजनमनुद्दिश्य १४ / प्रेक्षावतां प्रवृत्यर्थ १४ ) अस्थं भासद अरिहा १४ जिणगणहरगुरुदेसिय- १४ | ते तावत्कृतिनः परार्थघटकाः १४ । स्वार्थस्य नाशेन ये १५ जो जत्तिअस्स अस्थस्स १५ नाकारणरुषां संख्या १५ गच्छउ दूरं आरुहउ १५ । अप्रवृत्तिगतं भूपं १५ कि मियो सोऽवि न १५ | तो पढियं तो गुणियं १६ | परिसिता अमियरसं १६ पुरिसो मयणविहुरिओ २० २ २० २ श्रीदें चैत्य श्री- साक्ष्या- द्यपादः धर्म० संघा- चारविधी ६४ नचंति य गायंति य दुहखाणी सुहअगणी आसाइ जो पहुत्तं उशना वेद यच्छात्रं इयं पसंगेण पनि साहूण निहत्थाण य उद्दामसरं वेयालिउव्य वामं आ| अंचेइ तिविहा पूया-पुप्फेहिं पश्यति प्रथमं रूपं भुवणेकगुरुजिणिदपडिमासु जइ तिन्नि चाराए पंचविहामिगमेणं २१ | दन्यच्चणमिह सावयसीलं २१ देविदेण य इमं इत्थ- २१ धूवं दाउं तो सुरहिमल्ल- २१ दो जाणू दुन्नि करा २५ तिचिहा पूआ-पुप्फेहि २६ जिणपडिमाओ लोमहत्थएण ३१ | ण्हवणविलेवणआहरण ३४ वत्येण पंधिऊणं नासं ३४ कायकंडूयणं वजे ३४ नाणाफलेहिं व थएहि निचं ३४ कयाइ य देवकले ३५ साहम्मिओ न सस्था ३६ संप्रतिराजा रहग्गओ य ३८ विविहभक्स्वपाणगपडिपुन्ना ४९ पभावईए देवीए ५. चलिति असियोवसमणनिमित्त ५२ 'कीरइ पलित्ति तं आदगं ५५ तेणेव सिद्धाययणस्स ६१ विविहभक्खपाणगपडिपुन्ना १२ रहग्गओ विविहफलखजग- ६२ / जो पंचवन्नसत्थिय- ३२ गंधव्यनट्टवाइय- ६२ | सरसेणं गोसीसचंदणेणं ६३ । सो उ गंधारसावओ ६३ कयाई व माणुसिही ६३ | पंचोक्यारजुत्ता पूया ६३ | पंचोपचारयुक्ता काचित् ६३ चैत्यायतनप्रस्थापनानि या निणं मुत्तूण

१४०
१४१
१४१.
साक्ष्या-
द्यपादः
श्रीदे०
चैत्यश्री-
धर्म संघा.
चारविधी
॥६७॥
१०७
१४१
१४२
अग्गेहिं बरेहि य
वरगंधधूवअक्खेहि
सव्वोरयारपूया
मंगलदीपाइ तहा
पक्खंदे जलियं जोई
| ववनियमेण य मुक्खो
पूजया विपुलं राज्यम्
अज अट्ठमीए दिणओ
उभयकरधरियकलसा
जे अ अइपगाहाए
| समहियजोयणपिहलो
विटटाई सुरहि
वड़दइरयणं भणियं
इय पाडिहेररिद्धी
६६ । चाउकोणा तिन्नि पागारा
६६ / रइऊग समोसरणे
६७ सोवाणपंतिआणं
६७ कोसदुगं वियतइए
७३ पिंडे मुक्ता पदे मुक्ता
७५ | अरहंता भगवंतो
७५ स्वर्णादिचिनिम्पत्ती
८५ तएणं तस्स संसस्स
९० (पायविहारचारेणं
९० गमणागमणाए पडिकमइ
९९ सकेणं भंते!
९९ मुरणेकगुरुजिणिंद-
१०० सकत्थयाइयं चेइयांदणं
१०० / तएणं सा दोबई
१०७ तिहिं ठाणेहि जीवा
१०७ / अन्नपि तिप्पयार
इह पणिहाणं तिविह
१०७ / चिंतइ न अन्नकज
११२ } सम्पत्थवि पणिहाणं
११२ बनाइसु उवओगा
२१३ वड्ढइ धम्मज्झाणं
१२५ | स्वर्णादिप्रतिमा
१२५ अनिएअवासो समुआणचारिआ
१.२५ चरेन्माधुकरी वृत्तिम्
१३२ कम्माण मोहणीयं
१३३ / उन्नयमविक्स निन्नस्स
१३४ | अविहिकया वरमकयं
१३९ ! धर्मानुष्ठानवैतथ्यात्
१४३
१४४
१६०
॥६७॥

साक्ष्या-
द्यपाद:
श्रीदे
चैत्यन्थी-
चर्म०संघान
चारविधी
॥१८॥
२०९
।
जह चेव उ मुक्खफला
चंदइ पडिपुच्छड़ पज्जुमासई
ते चित्र चारणमाहू
दो सासयजनाओ
अप्पेणवि कालेणं के
जे य अइयगाथाए
| सेहमिह वामपासं
केचिचन्या अपि पठंति
दंडपंचगथुइजुयल-
विरदपडियतिकाले
| इह ललियवित्थरावित्तीय
उकोसा तिविहावि
निस्सकडमनिस्मकडे
चिहवंदणं तु नेयं
१५६ जइ इत्तिअमित्तं
१८१ जिणविवाभावे पुण
२०९
१७२ जं जह सुत्ते भणियं १८२ थयथुइमंगलेणं भंते !
१७३ ता गोयमा ! अप्पडिकंताए १८२ तस्स य सयलसुक्खहेउ-
१७४ 'अभिक्खणं काउसम्गकारी १८२ | पंचपयाणं पणतीस
१७५ उकोम जहन्ना पुण
१८२ | आग्नेय्यादिविदिग्व्यवस्थितेषु २१०
१७६ मकस्थयाइदडंगपंचग १८२ सत्तं पण मत्त सत्त य
२१०
१८० दुन्भिगंधमलस्सावि १८२ विषमाक्षरपादं या
२१०
१८० दंडगपंचगथुइजुयल १८३ पंचपरमिद्धिमंते
२१०
१७९ उक्कोसुकोमिया य पुण नेया १८३ अंतिमचूलाइ तियं
२१.९.
१८१ चिइवंदणा तिभेभा १८३ | तहेव य तदत्थाणुगमियं २११
१८१ कहं नमंति ? सिरपंचमेण कारणंति १९६ | एयं तुजं पंचमंगलमहासुक्खंधस्स २११
१८१ अन्ने अढुक्यारं भणति १९६ प्रशस्तवागादीनां दानं वंदणं २१३
१८१ | एकावि जा ममत्था
२०१ । पूजापि गंधमाल्याधिवासधूप-
१८१ । पयत्तेण धूवं दाऊण
२०२ । इत्थ नमुत्तिपयं
२१४
MTELHIRAMPUnition
॥६८॥

२४८ २४९ साक्ष्या- धपादः २५० श्रीदे चैत्य श्री धर्मसंघा. चारविधौ ॥६९॥ देवासुरमणुए अरिहा अडचीड देसिअत्तं तहेव | अरिहंतुनएसेणं सिद्धा नत्थि व रहो य छन् नरहति न चयंति नाणाइ । इदियविसयकमाए अरिणा वा धम्मचक्कण | सुत्तत्यविऊ लक्खणजुत्तो पंचविहं आयारं आयरमाणा संग्रामसागरकरीन्द्रभुजंगसिंह- अहिंसकानि भूतानि पशवो ये तु हिंसंति यावंति रोमकूपानि घातकोषध्यते नित्यं २१४ । देवानामर्थतः कृत्वा २१४ स्वाहासुधाऽमृतभुजो २१५ मुचूण जिणं मुत्तूण २१५ | गोयरगपविठ्ठो उ २१५ | से भयवं! एवं जहुत्तविण- २१६ पुष्फामिसपूयाओ काउं २१६ | अप्पडिफंताए इरियावहियाए २१७ | किचाकिचं गुरुणो वियंति २१७ | जिणाणाए कुणताणं २३४ | खंती मदव अजय २३४ | आलावो संलाचो वीसंभो २३४ / किं पिच्छसि साहूणं २३४ पासत्थाई वंदमाणस्स २३४ । ओयह दडकलेबरहु २३६ / नवनवासयं इरियावहियाए २३६ | जीना विराहिया पंचमी उ २३७ । आयरियग्गहणेणं तित्थयरो २४० | आयरिया तित्थयरा' २४१ | गुरुविरहमि उठवणा २४२ | आणावलाभिओगो २४२ / नियआलयाओ गमणं २४३ | गमणागमण विहारे सुत्ते का २४३ । भत्ते पाणे च सयणासणे य २४३ | हत्थगयादागंतुं गंतुं च २४३ | से मि इमंपि जाइधम्मयं २४४ / आगमथोपपत्तिय २४४ | कुसुंभकुंकुमांभोवनिचितं २४५ | पुढवीचित्तमंतमनखाया २५० २६२ २६२ २६३ २६३ २६३ २६३ २६५ २६५ २६६ २६७ . HLETEORATETAPITENTar REATERPRERNADIATRI

TIRPALI TOP
३०३
३०२
साक्ष्या-
द्यपाद:
गोद.
प्रत्ययी-
चर्मसंपा-
पारविधौ
॥७०॥
Neni 11 little
३१२
तेजनाउ विहणा एवं सेमापि
२६७ विति अणासंसं चिय
२८५ | विमयबहुत्ते किरिया-
| प्रधिव्यामप्यई पार्थ! २६७ अरहंता तित्थयरा
२८५ सज्झायझाणतवओस-
यो मां मरंगतं नात्या
२६७ जिणअट्टपाडिहेर-
२८५ उक्कोमपएणं सत्तर-
अहमा संताणवो पिपीलियाईणं २६७ । अरहंति बंदणनमंणाणि २८६ पुव्वाहिगाराभिहिय-
फयपागोवि मणुम्मो
२६८ / न रहंति न चयंति णाणाई २८६ अनियाणकडा रामा
आभोगमणाभोगे
२६८ नत्थि व रहो य छन्नं २८६ सो विणएण उवगओ
| जरजरो य थेरो
२६९ । संगुवलक्रवणभूत्रो २८६ । उट्टिय जिणमुदाठियचलणो
(जस्म य इन्डाकारो २७५ दन्थे बीजे यथाऽत्यंत २८७ | अरहंति वंदणनमंमणाणि
तस्मय पायच्छित
२७८ ईमरिअ जसो रूवं
२८७ । नस्थि व रहो य छन्नं
ता उद्धरंति गारवरहिया
२७९ । सत्वसुरा जइ रुवं
२८७ सिद्धाई अरहंता
प्रलंचिन जदंदमध्य २७. साक्षादृष्ट्येन्द्रभूतिः समवसृतिभुवो-२९२ पूजा च गन्धमाल्यादि-
काउसग्गे जह मुट्टियस्म
२७९ नाणं पयासगं सोहओ
३०० अकसिणपवत्तगाणं
निहाइ दल भायोवउत्त २८५ दडूढमि जहा वीए न होइ ३०२ पूयाफलपरिकहणा
अत्युनि पत्थणा दुलहो २८५ । मत्वन्नूयाइ पढमो पीओ ३०३ । अगणीओ छिदिज व
३१२
३१३
३१३
३१३
३१४
॥७०॥

--
साक्ष्या-
धपाद:
श्रीदे०
पैत्यश्री.
धर्म संघा.
पारविधी
॥७॥
अठुस्सासपमाणा उस्सग्गा
मिहिलाए नपरीए विजय-
निसीहियत्ति निमाणं
| मिच्छादसणमहणं
अवंतीजणवए उजेणीनयरी
अर्थात्रिवर्गनिष्पतिः
गुणपगरिमबहुमाणो
नो खलु अपरिवडिए
विहिपंपि भाररहियं
कायकिरियाइ जोगा
| विहिसुद्धमणुढाणं
विगई विगईभीओ
१२० । जस्सट्टाए कीरइ नग्गमाघे
३२४ | तं नाणं तं च विभाणं
३३४ | औचित्यमेकमेकत्र,
३४२ आरंकाद् भूपति यावत्
३५. जीयंति या करणिति वा
३५७ जो नवि यहइ रागे
३७१ रत्तो दुद्दो मूढो
३७१ | बहुरायकमाणुपत्ता
३६३ | अवलंपिऊण कसं जं
३६३ । संविग्गा विहिरसिया
३६३ तदपरिक्षानेऽप्यस्मानच्छुभ-
३६३ । भूतस्य भाविनो या भावस्प
३८१ आरंभपरात्ताणं गिहीण
३८२ | अकसिणपवत्तगाणं
३८४ | वयभंगे गुरुदोसो
४१७
३८५/ भत्ते पाणे सयणासणे य ४२३
३८६ / जिणचेइए बंदमाणस्स ४३४
३८६ | तो तिनि थुईओ
४३४
३९२ | गोयमा! जे केइ मिरच्या ४३५
३९३ | चिइवंदणपडिफमणं गाहा ४३५
३९३ | चेहरहिं अवंदिरहिं जाव ४३५
३९३ / इरियाकुसुमिणुसग्गो
३९४ रज्जुग्गहणे विसमक्खणे य
४३९
३९५ पुष्वभवविहिजहविहिचिइवंदण- ४४१
४०१ / धनदो धनार्थिनां धर्मः, ४४४
३७८
ताहे पभावई व्हाया
४४५
उट्टिय जिणमुद्दाठियचरणो ४५१
४११
४११/- सम्पूर्णा विषयापनुभमणिकाः |
| थूभसय भाउयाणं
सचरिसपसुकोसं
॥७१॥

प्रस्तावना
त्यश्री
धर्मसंपा
पारविधी
॥७२॥
श्रीसंघाचारविधेरुपक्रमः
श्रीसंघानारत्वं जगति विदितमेतद् विपश्चितां यदुत श्रीमजिनाज्ञानुसारिणां समुदायः सम्यग्दर्शनज्ञानचारित्ररूपमोक्ष-
मार्ग विभ्राणाना ममुदायश्च संघ इति मण्यते,यतो गुणसंघातमया एते एम, एवं च यथा सर्वेपामेवाज्ञानुमारिणां संघ व्यवहा-
रपतितं नकस्यापि श्रीजिनेन्द्रवचनानुमारिणो गुणसंघातत्वात् अव्याहतमेव संघत्वं, तथा च ममुदाये संकेतिताः शब्दा
अपयऽपि कलाकारस्य सरत्वपत् प्रवर्तते इति न्यायेन केरलस्यापि साधादः श्रीसंघत्वं, तथा गुणसंघातार्थनार्थवचादप्येक-
म्यापि मापादेः श्रीसंघत्वमव्याहतमेज, एवं च न चैत्यदनादिका सघाचारः समुदायसहकृतः, किंतु प्रत्येकमेव साध्यादीना-
मावरणीय एन, यद्वा अपिशेषेणैर चैत्यनन्दनायाः मरेप साधादिभिराचरणीयत्वात् संघाचारवं सामायिकादीनां संघाचारत्वे
मत्यपि देशमविरतिमना तानि सामायिकादीन्याचारपिपयाणि, पर यापजैन चैत्यपन्दनाया एनाचरणीयत्वात् यथावदस्या एन
संपानास्ता,
आवश्यकना-अत एर श्रीमहानिशीथतप्रतिपादिता चैत्य वन्दनाया आवश्यकता संगतिमंगति, किंच-श्रीमहानिशीथे
थारूवर्गमाश्रित्य स्पष्टं निकालं चैत्यान्दना प्रतिपादिता, न केलं प्रतिपादिता, किंतु प्रातरुदकपानात् मध्याह्ने भोजनात् सायं
गग्यातलाक्रमणाच प्रारु तस्या अपश्यफर्तव्यता तदीयाभिग्रहस्य करणीयतां प्रतिपाद्य नियमिता,
चैत्यानां चंदाता-श्रीमत्सूतराध्ययनेषु मम्यक्त्वपराक्रमाध्ययने ज्ञानदर्शनचारित्राणां संपत्तिबोंधिलाभस्य जनकता च स्त-
वस्तुतिमंगलेन स्पष्टनर निर्दिष्टा,स्वादिषु च प्रणिधानमध्ये स्तनस्य कायोत्सर्गानन्तरमेव स्तुतेः चैत्यवन्दनाकरणस्य प्रारम एव च
HD
॥ ७२ ॥

प्रस्तावना . श्रीदे चैत्यश्री धर्म संथा. चारविधी ॥७४॥ संघाचारापराभिधानाया विधानात् वृत्तिस्फुटितानां पदार्थानां न कथंचनापि मूलग्रन्धस्थितार्थविवक्षाया लेशतोऽपि वाधकता, गुरुशिष्यत्वसंधचतेषां पुरस्तात् निर्देष्यमाणानेकग्रन्थपाठात् सुगम एव, तथा च ये ये दृष्टान्ता यत्र यत्राधिकारे श्रीमद्भिर्वृत्ति- कृनिर्वितता न ते मूलकता विवक्षामन्तरेणेति न निश्वेतुं दुःशकं, ग्रंये मतान्तराणां यंडनं-श्रीसंघाचाराभिधानेन वृत्तिग्रन्धे निम्ननिर्दिष्टाना चैत्यवंदनाविषयकसूत्रसंबंधिनां मतान्तराणां खंडनमुपलभ्यते-- १ रानी मन्दिरे गमनं निषिध्य यो विम्यानां तदा स्तुत्यादीन् निषेधयति खरतरादिस्तस्य पसुदेवहिण्डीग्रन्थाक्षरैरेप विहितं खंडनं २ श्रीमजिनानां पुरस्तात् नैवेद्यफलबल्यादीनां पूजाया निषेधं पल्लविकादिर्यस्तनोति तस्यापि श्रीवसुदेवहिण्ड्यक्षरैरेव खंडितं मतं ३ यश्च श्रीपंचपरमेष्ठिनमस्कारे छन्दोमंगनाम्ना होइत्तिपाठे बद्धवाग्रह आंचलिकस्तस्यापि श्रीमहानिशीथसूत्रश्रीआवश्यक- श्रीयमलपगिरिकतवृत्तिथीप्रवचनसारोद्धारादिनन्धपाठविहितं विस्तरेण प्रतिविधान, ४ यश्च श्रीजिनपस्याग्रे ईर्यापथिक्यां स्थापनाचार्यस्थापनरसिकस्तस्यापि श्रीस्कंदकचरितेन साधितं समाधान ५ यच नाभिमन्यते सिद्धाना पूजा सोऽप्यावश्यकाचारागव्याख्याश्रीविशेषावश्यकमाप्याक्षरैः सिद्धानामर्हच्छब्दवाच्यता | पूज्यतां चोपदर्य निरुत्तरी कृतो नीरुद्धं च तन्मतं ६ यश्चैर्यापथिक्या देवसिकत्वादिप्रतिक्रमणतामूरीकृतवान् मोऽपि निराकृत आवश्यकीयकायोत्सर्गस्थानदर्शनेन ७ यश्च सर्मानुष्ठानानामैर्यापधिक्याः प्रतिक्रमणमादौ न मतमान् तस्यापि श्रीमहानिशीथदसवैकालिकायक्षरैर्निरुत्तरता वि. ॥७४।।

प्रस्तावना
थीदे०
तीर्णवन्तः : पूज्यपादाः
बैत्यश्री
८ यच चैत्यवन्दनायां सुरस्मरणस्य निषेधं निश्चितवान् तस्यानेकशः सुरस्तुति कायोत्सर्गयोनियतता प्रदर्य सचितवांसो
धर्मः संघा- मिथ्यात्वमोहान्धतां ॥ इत्येवमादीन्यनेकानि मतान्तराणि तत्रभवद्भिरुन्मूलितानि मूलतः, याथातथ्येन तज्ज्ञानं तु सकलशाखा-
चारविधी वियोधेनैव गोध्य,
॥ ७५॥ स्तुतिचतुष्कपद्धतिः-यद्यपि श्रीवर्धमानयरीणां श्रीमदभयदेवसरिपितामहानां शिष्यवरैः श्रीशोभनमुनिभिः प्रतिजिनं
स्तुतिचतुष्कं कृतं प्रख्यातमेव,विधियादेन तु भवविरद्दकालात् प्राक्तनत्वं,परं श्रीमद्भिः प्रतिजिनमेकैकां स्तुति विरचय्य सर्वजिना-
दिस्तुतयः प्रान्त्यभागे न्यस्ताः, न चेयं पद्धतिरपि श्रीमदुपशा, यतः श्रीजैनस्तोत्रसंग्रहेऽप्येवमनेकानार्यकताः स्तुतयः पूर्वपुरुषस-
माता विद्यन्ते,तद्यथा-१ पृष्ठे १२० श्रीपालसविताः २ पृष्ठे ७० श्रीचारित्ररत्नरचिताः ३ पृष्ठे पूर्वीचार्य विद्यब्धाः ४ पृष्ठे २०६
जिनपतिप्रतताः ५ पृष्ठे २२० जिनेश्वररचिताः ६ पृष्ठे २१६ जिनप्रभीयाः, तथा च स्तुतिचतुष्ककरणं न नूतनं, सुरस्मरणस्य
नियतता च श्रीमद्भिरनेकशोऽनेकधोद्भाविता
श्रीमतां गच्छ:-प्रकृतप्रकरणकाराः श्रीधर्मपोपसूरयः श्रीजैनशासनाविच्छिन्नाविरुद्धपारंपर्यप्रधानश्रीमतस्तपोगच्छस्य वि-
| भूपणाः, यतो नैप गच्छोऽपिचलां चतुर्दशी पिलोप्य पूर्णिमाप्रयकवत् मुखपत्रिका शास्त्रसमुदायसिद्धां प्रतिपिध्याश्चलग्रहणप्रवर्त-
कवच नवीनप्रवर्तनोत्थनामधारकः, न च खरारटनखरतरवत् 'सुरपर वर लद्ध' इत्यादिपु प्राक्तनप्रवन्धेषु 'खरयर वर लद्ध' इत्यादि
परापूत्तिपरायणीभग्नभंगीरतः, निज कठोरभापकतानिवन्धनखडतलाभिधानरूढेः स्वीकर्तृवत् दुर्गुणग्व्यातिभृप, किंतु निग्रंथत्व-
॥७५ ॥

प्रस्तावना श्रीदे० पैत्यश्री धर्म संघान चारविधी ॥७४॥ संघाचारापराभिधानाया विधानात् वृत्तिस्फुटितानां पदार्थानां न कथंचनापि मूलग्रन्थस्थितार्थविवक्षाया लेशतोऽपि वाधकता, गुरुशिष्यत्वसंबंधचैतेपा पुरस्तात् निर्देक्ष्यमाणानेकग्रन्थपाठात् सुगम एव, तथा च ये ये दृष्टान्ता यत्र यत्राधिकारे श्रीमद्भिवृत्ति- फद्भिर्वितता न ते मूलकता विवक्षामन्तरेणेति न निश्चेतुं दुःशकं, ग्रंये मतान्तराणां ग्यंडनं-श्रीसंघाचाराभिधानेऽत्र वृत्तिग्रन्थे निम्ननिर्दिष्टानां चैत्यवंदनाविषयकामत्रसंबंधिनां मतान्तराणां खंडनमुपलभ्यते- १ रात्रौ मन्दिरे गमनं निषिध्य यो विम्यानां तदा स्तुत्यादीन् निषेधयति खरतरादिस्तस्य वसुदेवहिण्डीग्रन्थाक्षरैरेव विहितं खंडनं २ श्रीमञ्जिनानां पुरस्तात् नैवेद्यफलपल्यादीनां पूजाया निषेधं पल्लविकादिर्यस्तनोति तस्यापि श्रीवसुदेवहिण्ड्यक्षरैरेव खंडितं मत ३ यश्च श्रीपंचपरमेष्ठिनमस्कारे छन्दोभंगनाम्ना होइत्तिपाठे बद्धाग्रह आंचलिकस्तस्यापि श्रीमहानिशीथमत्र श्रीआवश्यकसू- त्रीयमलयगिरिकृतवृत्तिश्रीप्रवचनसारोद्धारादिग्रन्थपाठविहितं विस्तरेण प्रतिविधान, ४ यश्च श्रीजिनपस्पाग्रे ईर्यापथिक्यां स्थापनाचार्यस्थापनरसिकस्तस्यापि श्रीस्कंदकचरितेन साधितं समाधान ५ यश्च नाभिमन्यते सिद्धानां पूजां सोऽप्यावश्यकाचारांगव्याख्याश्रीविशेषावश्यकभाष्याक्षरः सिद्धानामर्हच्छन्दवाच्यता पूज्यतां चोपदर्य निरुत्तरी कृतो नीरुद्धं च तन्मतं ६ यश्चैर्यापथिक्या देवसिकत्वादिप्रतिक्रमणतामूरीकृतमान् सोऽपि निराकृत आवश्यकीयकायोत्सर्गस्थानदर्शनेन ७ यश्च सर्वानुष्ठानानामैर्यापथिक्याः प्रतिक्रमणमादौ न मतवान् तस्यापि श्रीमहानिशीथदशवकालिकाधक्षरैनिरुत्तरतां वि- ॥७४।

प्रस्तावना श्रीदे० चैत्यश्री धर्म० संघान चारविधी ॥ ७५॥ तीर्णवन्तः पूज्यपादाः ८ यश्च चैत्यवन्दनायां सुरस्मरणस्य निषेधं निश्चितवान् तस्यानेकशः सुरस्तुतिकायोत्सर्गयोनियततां प्रदर्य सूचितवांसो मिथ्यात्वमोहान्धतां ॥ इत्येवमादीन्पनेकानि मतान्तराणि तत्रभवद्भिरुन्मूलितानि मूलतः, याथातथ्येन नज्ज्ञानं तु सकलशाखा- वियोधेनैव बोध्यं, स्तुतिचतुष्कपद्धतिः-यद्यपि श्रीवर्धमानसूरीणां श्रीमदभयदेवसरिपितामहानां शिष्यवरैः श्रीशोभनमुनिभिः प्रतिजिनं स्तुतिचतुष्कं कृतं प्रख्यातमेव,विधिवादेन तु भवविरहकालात् प्राक्तनत्वं,परं श्रीमद्भिः प्रतिजिनमेकैको स्तुति विरचय्य सर्वजिना- दिस्तुतयः प्रान्त्यभागे न्यस्ताः, न चेयं पद्धतिरपि श्रीमदुपज्ञा, यतः श्रीजैनस्तोत्रसंग्रहेऽप्येवमनेकाचार्यकृताः स्तुतयः पूर्वपुरुपम- माता विद्यन्ते,तद्यथा-१ पृष्ठे १२० श्रीपालसत्रिताः २ पृष्ठे ७० श्रीचारित्ररत्नरचिताः ३ पृष्ठे पूर्वाचार्य विदृब्धाः ४ पृष्ठे २०६ जिनपतिप्रतताः ५ पृष्ठे २२० जिनेश्वररचिताः ६ पृष्ठे २१६ जिनप्रभीयाः, तथा च स्तुतिचतुष्ककरणं न नूतनं, सुरस्मरणस्य नियतता च श्रीमद्भिरनेकशोऽनेकधोद्भाविता श्रीमतां गच्छ:-प्रकृतप्रकरणकाराः श्रीधर्मघोपहरयः श्रीजैनशासनाविच्छिन्नाविरुद्धपारंपर्यप्रधानश्रीमतस्तपोगन्छस्य वि. भूषणाः, यतो नैप गच्छोविचलां चतुर्दशी विलोप्य पूर्णिमाप्रवर्तकवत् मुखवत्रिकां शास्त्रसमुदायसिद्धां प्रतिषिध्याञ्चलग्रहणप्रवर्त- कवच नवीनप्रवर्तनोत्थनामधारकः, न च खरारटनखरतरवत् 'सुरवर वर लद्ध' इत्यादिषु प्राक्तनप्रबन्धेषु 'खरयर वर लद्ध' इत्यादि परावृत्तिपरायणीभवनभंगीरतः, निजकठोरभापकतानिबन्धनखडतलाभिधानरूढः स्वीकर्तृवत् दुर्गुणख्यातिभृच, किंतु निग्रंथत्व-

पस्तापना
पी.
पायधी-
धर्मगंगा-
पारविणौ
॥७४॥
संगागारापरामिभानाया विधानात् पम्पिटिगाना पदार्थानां न गार्थचनापि मूलगन्धस्थिनार्थविधाया लेशगोपि पापकता,
गुगमिष्यत्यतया पुगतान निदेश्यगाणारेकग्रन्थपाठात् गुगम पय, गथा च में ये स्पाना या गणाधिकारे श्रीमनिति-
काग्निविना नो मूल गिधामन्तरेणेति न नियो गुराग,
गंगे मवानाराणां मनं- श्रीसंधागारामिधानेन विग्रन्धे निम्ननिर्दिष्टानां त्यांदनाविषयमसंबंधिना मगानराणां
मंटनापलम्गी-
१ रानौ मन्दिरे गगनं निषिध्य यो पिम्पाना गदारसुत्यादी निरोधपति गगगरादिमाग्य गुदेवहिण्डीग्रन्थाशरैरंग निहित संउन
२ श्रीमशिनानो पुरस्तात् नयेषफलपल्यादीनां पूजागा निषेधं पालयिकादिर्यस्नोति तणापि श्रीयसुदेवादिषधरण खंडित मन
३ पा श्रीपंचपरमेटिनमस्कार छन्दोमंगनाम्ना बोइनिपाठे बवाना आगलिकस्यापि श्रीमहानिशीमाप्रश्रीशापश्यका
श्रीयमलयगिरिकापुनिश्रीप्रवचनसारोबारादिग्रन्थपाठगिहिरो गिस्तरेण प्रतिविधान,
४ गय श्रीजिनपस्याग्रे ईयोपथिक्या स्थापनाचायम्थापनरसिकस्तस्यापि श्रीकंदकारितन साधितं गमाधान
५ गय नामिमन्यने सिद्वानां पूजा गोऽप्याश्पकानागंगव्याच्याश्रीविशेषावश्यकगाप्याधरः सिद्धानामच्छिन्दगान्यता
पूज्या मोपदय निरुरी गोनीम परागत
६ पर्यापथिया देवसिकरादिप्रतिक्रमणनापुरीकरापान गोऽपि निराकत आयश्यकीयकायोत्सर्गस्थानदर्शनेन
७ या गर्मानुष्ठानानामपिधिक्याः प्रतिक्रमणमादौ न मावान् नस्यापि श्रीगदानिशीथदरकालिकायक्षरनिरुगरणा पि
॥४॥

प्रस्तावना श्रीदे० चैत्यश्री धर्मसंधा- पारविधी ॥७५॥ तीर्णवन्तः पूज्यपादाः ८ यश्च चैत्यवन्दनायां सुरस्मरणस्य निषेधं निश्चितवान् तस्यानेकशः सुरस्तुतिकायोत्सर्गयोनियततां प्रदर्य सूचितवांसो मिथ्यात्वमोहान्धतां ।। इत्येवमादीन्यनेकानि मतान्तराणि तत्रभवद्भिन्मूलितानि मूलतः, याथातथ्येन तज्ज्ञानं तु सकलशास्त्रा- विवोधेनैव चोध्यं, स्तुतिचतुष्कपद्धतिः-यद्यपि श्रीवर्धमानसूरीणां श्रीमदभयदेवमरिपितामहानां शिष्यवरैः श्रीशोभनमुनिभिः प्रतिजिनं स्तुतिचतुष्कं कृतं प्रख्यातमेव, विधिवादेन तु भवविरहकालात् प्राक्तनत्वं,परं श्रीमद्भिः प्रतिजिनमेकैको स्तुति विरचय्य सर्वजिना- दिस्तुतयः प्रान्त्यभागे न्यस्ताः, न चेयं पद्धतिरपि श्रीमदुपज्ञा, यतः श्रीजैनस्तोत्रसंग्रहेऽप्येवमनेकाचार्यकृताः स्तुतयः पूर्वपुरुषस- माहता विद्यन्ते,तद्यथा-१ पृष्ठे १२० श्रीपालसनिताः २ पृष्ठे ७० श्रीचारित्ररत्नरचिताः ३ पृष्ठे पूर्वाचार्य विदृब्धाः ४ पृष्ठे २०६ जिनपतिप्रतताः ५ पृष्ठे २२० जिनेश्वररचिताः ६ पृष्ठे २१६ जिनप्रभीयाः, तथा च स्तुतिचतुष्ककरणं न नूतनं, सुरस्मरणस्य नियतता च श्रीमद्भिरनेकशोऽनेकधोद्भाविता श्रीमतां गच्छ:-प्रकृतप्रकरणकाराः श्रीधर्मयोपसूरयः श्रीजैनशासनाविच्छिन्नाविरुद्धपारंपर्यप्रधानश्रीमतस्तपोगच्छस्य वि- भूपणाः, यतो नैप गच्छोऽविचलां चतुर्दशी विलोप्य पूर्णिमाप्रवर्तकवत् मुखवत्रिका शास्त्रसमुदायसिद्धां प्रतिषिध्याञ्चलग्रहणप्रवर्त- कवच नवीनप्रवर्त्तनोत्थनामधारकः, न च खरारटनखरतरवत् 'सुरवर वर लद्ध' इत्यादिपु प्राक्तनप्रबन्धेषु 'खरयर वर लद्ध' इत्यादि परावृत्तिपरायणीभवनभंगीरतः, निजकठोरभापकतानिबन्धनखडतलाभिधानरूद्वैः स्वीकर्तृवत् दुर्गुणख्यातिभृच, किंतु निग्रंथत्व- , - प्रस्तावना थीदे. चैत्य० श्रीन धर्मसपा- चारविधी १७६॥ गुणेन निग्रंधवन कोटिमंत्रजापात् कोटिकरम मोक्षमागाद्वितीयभूपणतपोरूपगुणभूषितत्वात् तपोगच्छामिधान एपः,न च यथा खर तराणा ग्वरतरेत्यभिधा निचतुश्शताब्दी यारत् तत्परपराग्रन्थादिपु नोपलब्धा दीर्घचक्षुप्फैरपि तैतथेयमपीति वान्यं यतः श्रीमद्दे- वेन्द्रयरिमिरेर श्रीफर्मग्रन्थतिप्रशस्ती सयंप्रतिपादितमिदं "क्रमात्प्राप्ततपाचार्येत्यमिख्या भिक्षुनायकाः। ममभूवन कुले चान्द्रे, श्रीनगचन्द्रसूरयः ॥४॥ जगजनितबोधाना,तेपा शुद्धचरित्रिणाम् । विनेयाः ममजायन्त "श्रीमद्देवेन्द्रसूरयः" ||५|| स्वान्ययोरु- पाराय, श्रीमद्देवेन्द्रशरिणा | सोपनशतकटीका, सुबोधेय विनिर्ममे ||६|| वियुवर "धर्मकीर्ति" श्रीविद्यानंप्रमुखमुख्यबुधैः । स्वपरगमयकाशलैस्तदैव सशोधिता चेयम् ।।७।। इति सोपज्ञकर्मग्रंथप्रशस्तौ । न च गच्यं श्रीमद्भिर्देवेन्द्रसरिमिरेर म्वेपाचित्रापालगच्छपत्तिलं श्रीश्राद्धदिनक्रत्यत्तौ धर्मरत्नवृत्तौ च कथ प्रतिपादितं?, नि भाल्पना तात्यो पाठौ "तर क्रमेण चित्रावालकगच्छो बभूव भुपि विदितः । श्रीभुवनचन्द्रसरिस्तत्राभूदिव्यपद्मरविः ।।६। तच्छि- प्यरत्नमभवद् भुवनप्रसिद्धाश्चारित्तपारमखिलश्रुतपापमाप्ताः गाभीर्यमुख्यगुणरत्नमहासमुद्राः,श्रीदेवभद्रगणिमिश्रसुनामधेयाः।।७।। तत्पादाम्बुजरोलगा,निरालयानपुप्यपि । अभूवन भूरिभावाट्याः,श्रीजगचंद्रसरय.॥८॥ देवेन्द्रररिसंज्ञस्तेपामाद्यो बभूव शिष्यलयः। श्रीविनयचन्द्रसरिस्तथा द्वितीयो गुणैस्वायः॥९॥ चकैभव्यावबोधाय,सप्रदायाऽऽगताऽऽगमात् । सच्छाद्वदिनकत्यस्य,वृत्तिर्देवेन्द्र सरिभिः।।१०।।श्रीविजयचन्द्रसरिप्रमुसर्विद्वद्गुणैर्गुणगरिठ्ठा स्त्रपरोपकारनिरतैस्तदैन सशोधिता चेय॥११।। प्रथमां प्रतिमप्रतिमप्रति भाप्रतिहस्तितत्रिदशमूरिः। श्रीहेमकलशनामा मदुपाध्यायो लिलेख्यास्याः||१२॥ क्रमशचत्रावालगन्छे कपिराजराजि नमसीन । श्रीभुवनचन्द्रसरिMमरुदियाय प्रथरतेजाः॥४॥ तस्य पिनेयः प्रशमैकमन्दिर देशभद्रगणिज्यः शुचिसमयनकनिकपो बभूव भुमि ।।७६ ।। 2

प्रस्तावना
श्रीदे०
चैत्य श्री
धर्म० ०सघा
चारविधी
॥७॥
विदितभूरिगुणः।।५।। तत्पादपद्मभृङ्गा निस्संगाश्चद्गतुङ्गसंवेगाः। संजनितशुद्धबोधा जगति जगचन्द्रसूरिवराः ॥६॥तेपामुभी विनेयो
श्रीमान् देवेन्द्रसरिरित्याद्यः । श्रीविजयचन्द्रमरिद्वितीयकोऽद्वैतकीर्तिभरः । ७॥ स्वान्ययोपकाराय, श्रीमद्देवेन्द्रनरिणा। धर्मरत्नस्य
टीकेयं,सुखरोधा विनिर्ममे ॥८॥ प्रथमां प्रतिमप्रतिम विभ्राणो गुरुजनेषु भक्तिभरम् । विद्वान् विद्यानंदः सानन्दमना लिलेखास्याः
॥९॥ श्रीहेमकलशवाचकपण्डितवरधर्मकीर्तिमुख्यबुधैः । स्वपरसमयैककुशलैस्तदैव संशोधिता चेयम् ।।१०।। इति । यतोऽत्र न वाव-
दीति यद् श्रीजगचन्द्रसरिवराणा चैत्रापालकगच्छीयश्रीदेवभद्रसूरीणा पावे यथोपसंपद्हस्तथा श्रीमतां देवेन्द्रसूरीणा, किंच-
श्रीमद्भिर्यदा कर्मग्रन्थवृतिः प्रणीता तदा जाता तपोगन्छोत्पत्तिः,स्पष्टं चैतदुपरिटानिर्दिष्टतत्पाठात् , किंच-श्रीकर्मग्रन्थवृत्तौ श्री-
श्राद्धदिनकृत्यत्ति स्पष्टमुल्लिख्य काव्यं तवत्यं 'क्ष्माभृद्भककयोर्मनीपिजडयो रित्यैतत् उल्लिसितं, ततः स्पष्टतरमेतस्यास्तस्याः
पवादावित्वं, किंच-धर्मरलफर्मग्रन्थवृतिकरणकाले श्रीधर्मकीर्तिपंडिताना साहाग्य यथा दर्शितं न तथा श्राद्धकृत्यवृत्ती, तथा च
श्राद्धदिनकृत्यधर्मरत्नकर्मग्रन्थवृत्तीना क्रमेण कृतिः,एवं च कर्मग्रन्थवृत्तावेव तपोगणाचार्यत्वाभिधानात् श्रीजगचन्द्रमरिभ्यः तपो-
| गणोद्धास्तदानीं निस्सदिग्धः, अन्यच-श्रीश्राद्धदिनकृत्यवृचिप्रशस्तौ श्रीविद्यानंदोल्लेखात् कर्मग्रन्थधर्मरत्नवृत्योः श्रीविद्यानन्द-
धर्मकीर्युभयोल्लेसात् श्राद्धदिनकृत्यवृत्तेः पूर्वतरभाविता, आयत्योः श्रीहेमकलशस्योल्लेखेऽपि अन्त्याया तदनुल्लेखोऽपि क्रमरतां
योतयति, एवं श्रीमदेवेन्द्राणा तपागच्छीयत्वे सिद्धेपि तपोगणोद्भवस्य प्रयोदशशताब्दीपूरागभावे न संदेहो विधेयः, यतः
स्तम्भतीर्थीयश्रीशान्तिनाथभांडागारीयपुस्तकेषु स्पष्ट एव तपोगणस्योल्लेखः, दृश्यता प्रशस्तिसग्रहगतास्ताः प्रशस्तयः
श्रीत्रिपष्टीय (तृतीयपर्व) चरित्रं पृष्ट ४७ नं.५७~१.९५ वर्षे आश्विनादि २ सौ अयेह श्रीवीजापुरपत्तन ममस्तराजा-
॥ ७७॥

श्रीदे. प्रस्तावना चत्य श्री धर्मसपा पारविषो १७६॥ 큹 गुणेन निग्रंधवन कोटिमरजापान कोटिकरच मोक्षमार्गाद्वितीयभृपणतपोरूपगुणभूपितत्वात् नपोगच्छाभिधान एपः,न च यथा खर तराणा परतरेत्यभिधा निचतुश्शनान्दी यावत् तत्परपराग्रन्थादिषु नोपलब्धार्दीपंचक्षुकैरपि तै तथैयमपीति नान्यं,यतः श्रीमद्दे- चन्द्रगरिमिरेर श्रीकर्मग्रन्थवृत्तिप्रशस्तौ सयप्रतिपादितमिदं "क्रमा प्राप्ततपाचार्येत्यमिख्या भिक्षुनायकाः। ममभूषन् कुले चान्द्रे, श्रीनगचन्द्रसूरयः ।।४।। जगञ्जनितरोधाना,तेपा शुद्धचरित्रिणाम् । विनेयाः समजायन्त "श्रीमद्देवेन्द्रसूरयः" ॥२॥ स्वान्ययोरु- | पाराप, श्रीमद्देवेन्द्रमरिणा । स्सोपनशतकटीका, सुबोधेय विनिर्ममे ॥६॥ विबुधपर "धर्मनीति" श्रीविद्यानप्रमुसमुख्यत्रुधैः । | स्वपरममय रुकुशलैस्तदैव सशोधिता चेयम् ।।७।। इति सोपज्ञकर्मग्रथप्रशस्तौ । न च गन्य श्रीमद्भिर्देवेन्द्रसरिमिरेर म्येपा चित्रापालगच्छपतित्व श्रीश्राद्धदिनक्रत्यवृत्तौ धर्मरत्नवृत्तौ च कथ प्रतिपादित?, नि- भाल्पता तत्रत्यौ पाठौ "तर कमेण चित्रावालस्गच्छो बभूव भुचि विदितः। श्रीभुवनचन्द्रसरिस्तत्राभूद्दिव्यपद्मरविः ।।६। तच्छि- प्यरत्नमभवद् सुमनप्रमिद्धाचारित्तपानमखिलश्रुतपारमाप्ताः। गाभीर्यमुख्यगुणरत्नमहासमुद्राः,श्रीदेवभद्रगणिमिश्रसुनामधेया.॥७॥ तत्पादाम्बुजरोलमा,निरालयामपुप्यपि । अभूमन् भूरिभाषाढ्या ,श्रीजगचंद्रसूरय.।।८। देवेन्द्रमरिसज्ञस्तेषामाद्यो बभूव शिष्यलयः। श्रीविनयचन्द्रसरिस्तथा द्वितीयो गुणैस्त्वाधा९॥ चकेभ व्यावयोधाय,सप्रदायाऽऽगताऽऽगमात् । सच्छाद्धदिनकृल्यस्य, वृत्तिदेवेन्द्र मरिमि।।१०॥ श्रीविजयचद्रशरिप्रमुखैद्विद्गुणैर्गुणगरिष्टै । सपरोपकारनिरतैस्तदैव सशोधिताचेय॥११॥ प्रथमां प्रतिमप्रतिमप्रति भापतिहस्तितनिदशमरिम श्रीहेमक्लशनामा मदुपाध्यायो लिलेख्यास्याः॥१२॥ क्रमशचैत्राचालकगन्छे कविरानराजि नमसीव । श्रीभुवनचन्द्रसरिर्गुरुरुदियाय प्रवरतेजा॥४॥ तस्य विनेय प्रशमैकमन्दिर देवभद्रगणिपूज्यः। शुचिममपानकनिश्पो बभून भुवि - ॥७६॥ 47

श्रीदे०
चैत्यश्री
प्रस्तावना
धर्म० सपा
चारविधी
॥७७॥
विदिनभूरिगुणः।।५।। तत्पादपप्रभृङ्गा निस्संगाश्चद्गतुङ्गसंवेगा। संजनितशुद्धपोधा जगति जगचन्द्रसरिसराः ॥६॥तेपामुभौ विनेयो
श्रीमान् देवेन्द्रसरिरित्याद्यः । श्रीविजयचन्द्रसरिद्वितीयकोऽद्वैतकीर्तिभरः । ७॥ स्वान्ययोपकाराय, श्रीमद्देवेन्द्रमरिणा। धर्मरत्नस्य
टीकेय,सुसोधा विनिर्ममे ॥८॥ प्रथमा प्रतिमप्रतिम विभ्राणो गुरुजनेषु भक्तिभरम् । विद्वान् विद्यानंदः सानन्दमना लिलेखासाः
॥९॥ श्रीहेमकलशवाचकपण्डितवरधर्मकीर्तिमुख्यबुधैः । स्त्रपरसमयैककुशलैस्तदैव सशोधिता चेयम् ॥१०॥ इति । यतोऽत्र न पाव-
दीति यद् श्रीजगचन्द्रसरिवराणा चैत्रापालकगच्छीयश्रीदेवभद्रसूरीणा पार्श्वे यथोपसपगृहस्तथा श्रीमता देवेन्द्रसूरीणा, किंच-
श्रीमद्भिर्यदा कर्मग्रन्थवृत्तिः प्रणीता तदा जातैव तपोगन्छोत्पत्तिः,स्पष्टं चेतदुपरिष्टानिर्दिष्टतत्पाठात् , किंच-श्रीफर्मग्रन्थवृत्तौ श्री-
श्राद्धदिनकत्यत्तिं स्पष्टमुल्लिख्य काव्यं तत्रत्य 'क्ष्मामृद्रंककयोर्मनीपिजडयो रित्येतत् उल्लिसितं, ततः स्पष्टतरमेतस्यास्तस्याः
पश्चादावित्वं, किच-धर्मरसकर्मग्रन्थवृत्तिकरणकाले श्रीधर्मकीर्तिपडिताना साहाग्य यथा दर्शित न तथा श्राद्धकृत्यवृत्तौ, तथा च
| श्राद्धदिनकृत्यधर्मरत्नकर्मग्रन्थवृत्तीना क्रमेण कृतिः,एवं च कर्मग्रन्थवृत्तावेव तपोगणाचार्यत्वामिधानात् श्रीजगचन्द्ररारिम्यः तपो-
गणोडरस्तदानीं निस्सदिग्धः, अन्यच-श्रीश्राद्धदिनकृत्यवृत्तिप्रशस्तौ श्रीविद्यानंदोल्लेखात् कर्मग्रन्थधर्मरत्नपृश्योः श्रीपियानन्द-
धर्मकीलुभयोल्लेसात् श्राद्धदिनकृत्यवृत्तेः पूर्वतरभाविता, आद्यवृत्योः श्रीहेमकलशस्योल्लेखेऽपि अन्त्याया तदनुल्लेखोऽपि क्रमवत्ता
योतयति, एवं श्रीमद्देवेन्द्राणा तपागच्छीयत्वे सिद्धेपि तपोगणोद्भवस्य प्रयोदशशताब्दीपूर्नेरर्वाग्भावे न सहो निधेयः, यतः
स्तम्भतीर्थीयश्रीशान्तिनाथभांडागारीयपुस्तकेषु स्पष्ट एप तपोगणस्योल्लेख., दृश्यता प्रशस्तिसग्रहगतामा प्रशस्तयः
श्रीविषष्टीय (तृतीयपर्व) चरित्रं पृष्ट ४७ न.५७-१-९५ वर्षे आधिनादि २ सौ अघेह श्रीपीनापुरपत्तन ममस्तराजा-
..
.
॥७७॥

प्रस्तावना
यादे०
पैत्यश्री.
वर्म०संघा.
चारविधी
।। ७८॥
चलीपूर्वकं तपाकीयश्रीपौपधशालायां चरित्रगुणनिधानसमस्तसिद्धान्तकलोन्मानेन पारगेन तपादेवभद्रगणि-मलयकीर्ति-पंडि-
तालचन्द्रपंडिनदेवकुमारमुनिनेमिकुमारमुनिप्रभृतिसमस्तसाधून तचरणकमलान भक्तपरमश्रावकसाधू रतनपाल समस्तसिद्धान्तपु.
स्तकानां पोपधशालाभारनिर्वाहकपरमश्रावक श्रेष्ठी वील्ह द्वितीयभारनिर्वाहक साधर्मिकाणां वात्सल्यतत्पर परमश्रावक उ० आम-
पाल तृतीयभारनिर्वाहक निरंतरं पुस्तक मिद्धान्तनिर्विकल्पभक्त्या सारतत्पर श्रावक साधु लाहणप्रभृतिभिः समस्तश्रावकैः त्रिपष्ठी-
यपुस्तकं ममस्तसाधूनां श्रावकाणां पठनवाचकश्रेयोऽयं लिखापितं लेखकपाठकानां शुभं भवतु ।। अनेन प्रागेवोत्पत्तितपोऽभिख्या-
याः पंचनवत्याद्वादशशताब्धाः
न च पूर्वोक्तेषु त्रिष्वपि देवेन्द्रसूरीणां सूरित्वेनोल्लेखाचतुर्दशशतान्यां कृतय एतासां, यतः श्रीमतां पत्रिंशदधिकद्वादशसु
| शतेषु सरितया स्थितिः, यतः प्रशस्तिसंग्रहे द्वितीये भागे वन्दारुवृत्तिपुष्पिकायां स एव हायनो निर्दिष्टः 'कृतिरियं सुविहितशि-
रोमणीनां श्रीमद्देवेन्द्रसूरीणामिति समाप्तौ सूचनात् , दृश्यतां तल्लेखः
श्रीचन्द्रावृत्ति भा. २ पृष्ठ १ नं. १–इति पड्विधावश्यकविधिः । एवं ग्रन्थाग्रं २७२० । कृतिरियं सुविहितशिरोमणीनां
श्रीमद्देवेन्द्रसूरीणां । रसखिलोचनथैव,कलासंपूर्णवर्तते (१२३६) ग्रहयोगवियुक्तथ, मधौ च कृष्णपक्षके ॥१॥ वृहद्गणगणाधी-
शाः, मरिश्रीशीलदेवाख्याः। तच्छिष्येणैव लिखितां, भानुप्रभोवृत्तिमिमां ॥२॥ प्रयाच्यमानं कृतिभिस्तु नंद्यात् ॥ शुभं भूयात् ।
व्यवहारसूत्रम्, सवृत्ति (द्वितीय खंडः) पृ. ४४ नं. ५०-इति श्रीमलयगिरिविरचितायां व्यवहारटीकायां पंचमोद्देशक:
ममाप्तः । पंचमोद्देशके ग्रंथानं ९०५ ॥
,
॥७८॥

"STARITAIJAPAR
श्रीदे.
चैत्यश्री-
धर्म संघा-
चारविधी
॥७९॥
वरहुडिया माधू० राहड सुत० लाहडेन श्रेयोऽर्थे व्यवहारद्वितीयखंडं लिखापितं संवत् १३०९ वर्षे भाद्रपद सुदि १५ ॥
प्रस्तावना
श्रीदेवभद्रगणिपादसरोरुहालेर्भक्त्या नमद्विजयचन्द्रमुनीश्वरस्य । देवेन्द्रसरिसुगुरोः पदपनमूले,तत्रांतिमौ जगृहतुर्यतितां शिवोत्कौ।।।
प्रशस्तिगताः श्रोदेवेन्द्रसरिमका लेखाचते-
श्रीभगवतीमत्रवृत्तिः पृ. ४६ नं. ५४-ग्रन्थाग्रं १८६१६ । शुभं भवतु । संपत १२९८ वर्षे सुदि १३ मोम, अयेह वी
जापुरे सा० सहदेव सा० राहडसुत लाहणेन सा० देवचंद्रप्रभृतिकुटुंबसमुदायेन चतुर्विधसंघस्य पठनार्थ वाचनार्थ चलिखापितं ।
संवत् १२९८ वर्षे फागुन सुदि ३ गुरौ अद्येह वीजापुरे पूज्यश्रीदेवच ()न्द्रयरिश्रीविजयचन्द्रमरिव्याख्यानतः संसारामारतां
विचिन्त्य सर्वज्ञोक्तं शास्त्रं प्रमाणमिति मनसि ज्ञात्वा सा० राहडसुतजिणचन्द्रधणेसरलाहड' सा० सहदेव सुत सा० पेढा संघवी
| गोसलप्रभृतिकुईचसमुदायेन चतुर्विधसंघस्य पठनार्थ वाचनार्थं च लिखापितमिति ।।
श्रीउपासकादिसूत्रवृत्तिः पृष्ठ ४७ नं.५५-संवत् १३०१ वर्ष फाल्गुन यदि १ शनौ अद्येह वीजापुरे पंचांगीक्षत्रवृत्तिपुस्तकं
ठ• अरमिहेन लिखिवं । उभय ११२८ । संवत् १३०१ वर्षे फाल्गुनवदि १३ शनी, इहै। प्रल्हादनपुरे श्रीनागपुरीयापकै पोप-
| घशालायां सिद्धान्तशास्त्र पूज्यश्रीदेवेन्द्रसरिश्रीविजयचंद्रसरिउपाध्यायश्रीदेवभद्रगणेाख्यानतः संमारासारतां विचित्य सर्वज्ञोक्तं
शास्त्रं प्रमाणमिति मनसि विचिन्त्य श्रीनागपुरीयवरहुडीयासंताने सा आसदेव (विशेष श्रीपाक्षिकसूत्रवृत्तिः ता.प्र नं २५ मुजय)
श्रीपाक्षिकचूर्णिवृत्तिः पृष्ठ १९ नं. २५-मंगलं महाश्रीः ॥ पाक्षिकचूर्णिवृत्तिः । ग्रन्थाग्रं ३१०० ।। संवत् १२९६ विशा-
| सशुदि ३ गुरौ इहैव बीजापुरे श्रीनागपुरीयापकः पौशधशालायां सिद्धान्तशास्त्रपूज्यश्रीदेवेन्द्रररिव्याख्यानतः संमारासारतां ॥७९॥

प्रस्तावना . श्रीद पत्य श्री धर्मसपा चारविधी विचित्य मर्पजोक्त शान्य प्रमाणमिति मनमा पिचिंत्य श्रीनागपुरीयारहुडीयासंताने सा० भासदेव सुत सा नेमड सुत सा राहड मा० जयदेव मा० महदेव तत्पुन मा पेदा मा गोमल सा० राहडसुत जिणचन्दवणेसरवाहडदेवचन्द्रप्रभृतिना चतुर्विध सघस्य पाटनार्थ पाचनार्थ च आत्मश्रेयोऽर्थ लिखापित । श्रीसाताधर्मकथायगवृत्तिः पृष्ठ न. ४६-ग्रन्थान ९००-मगल महाश्रीः । सवत् १२९८ वर्षे चैत्र शुदि २ मगल- दिनेऽयेह श्रीमदनहिल्लपाटके महाराजाधिराजश्रीमीमदेवविजयकल्याणराज्ये ज्ञातावर्मकथागप्रभृतिषडंगीसूत्रवृत्तिपुस्तक लिखितं । पुरुषार्थी इस मूधियारो नदनास्तयो ताः । कर्तुमित तुल्यकालं जिनोक्तधर्म चतुर्भेदम् ॥६॥ प्रथमस्तत्र जयंतो वीरा ग्व्यस्तदनु दनु (ज) तिहणाह्रौ । जाल्हणनामा तुः, पचव प्राप तत्राद्यः ॥७॥ चीरस्ततोऽन्यदाऽश्रीपीच्छोकशकुगिनाशकम् । श्रीनगचन्द्रमरीणा, पच मर्मज्ञभापितम् ॥ ८ ॥ तद्यथा-चला ममृद्धिः क्षणिक शरीर, वधुप्रषधोऽपि निजार्थबन्धः । भवान्तरे सचल्तिस्य जनोन मोऽपि धर्मादपरः महायः ॥९॥ कुमोधरुद्धे भुग्ने न बुध्यते, स्फुट जिनेन्द्रागममन्तरेण । कलौ भवेत्सोऽपि न पुस्तक पिना, विधीयते पुस्तकलेखन तत.।१०॥ सभ्रातुःश्रेयसेऽलेसि, ततस्तेन समधुना । ज्ञाताधर्मकथागादिपडगी वृत्ति सयुता ।।११॥ जंघरालाभिधस्थाने,युगादिजिनमंदिरे । सघस्य पुरतो व्याख्यातेपा देवेन्द्रसरिमिः||१२॥ यावत् व्योमसर क्रोडे, रानहंमो विरानतः । नारत्ततिरिय मातानन्द नन्दतु पुस्तक ॥१३॥ स. १२९७ वर्षे व्याख्यातमिति शुभं भवतु । अतः पच- नयतद्वादशगतेभ्योति श्रीजगचद्रसूरीणा स्वर्गतिः श्राद्धदिनरुत्यवृनिः पृष्ट ४३ न. ४८-श्रीमनगचन्द्रमुनींद्रशिष्यश्रीपूज्यदेवेन्द्रमुनीश्वराणा । तदाद्यशिष्यत्वभृता च ।।८०॥

प्रस्तावना . श्रीदे० चैत्यश्री. धर्मसंघा- चारविधी ॥८१॥ विद्यानंदाख्यविख्यातमुनिप्रभूणाम् ॥७॥ तथा गुरूणां सुगुणैर्गुरूणां, श्रीधर्मयोपाभिधारिराजां। सद्देशनामेवमपापभावं, शुश्राव भावावनतोत्तभांगः ॥८॥ श्रीनन्यध्ययनटीका (मलयगिरीया) पृष्ठं ५१ नं. ८४---संवत् १२९२ वर्षे वैशाख शुदि १३ अघेह वीजापुरे श्रावकपोप- धशालायां श्रीदेवभद्रगणिपं.मलयकीर्तिपं.अजितप्रभगणिप्रभृतीनां व्याख्यानतः संसारासारतां विचिंत्य सर्वज्ञोक्तं शास्त्रं प्रमाण- मिति मनसि ज्ञात्वा सा० धणपालसुत सा० रतनपाल ठ० गजस्तत् (सुत) 3० विजयपाल श्रे० दुल्हामुत श्रे० वील्हण महे० जिणदेव महे० वीकलसुत ठ० आसपाल श्रे सोल्हा ठ० सहजासुत ठ० अरसिंह सा० राहडसुत सा० लाहडप्रभृतिसमस्तश्रावकै- र्मोक्षफलप्रार्थकैः समस्तचतुर्विधसंघस्य पठनार्थ च समर्पणाय लिखापितं । श्रीलिंगानुशासनम् , पृष्ठं ५४ नं. ८७–सं० १२८७ वर्षे वैशाख सुदि गुरावयेह बीजापुरीयश्रावकपौषधशालायां पूज्यश्री- देवेन्द्रररिविजयचंद्रसरिउपाध्यायश्रीदेवभद्रगणिसद्गुरूणां धर्मोपदेशतः सा० रत्नपाल सा० लाहड श्रे० वील्हण ठ० आसपाल सूत्रपुस्तिका लिखापिता। व्याकरणटीप्पनकम् पृष्ठं ८५ नं. १४४--सं० १२८८ वर्षे अपाट वदि अमावास्यादिने भौमे राणकश्रीलावण्यप्रसाददेवराज्ये | वटकूपके वेलाकुले प्रतीहारशखा(रवा)टप्रतिपत्तौ श्रीमद्देवचंद्रसूरिशिष्येण भुवनचंद्रेण क्षुल्लकधर्मकीर्तिपाठयोग्या व्याकरणटीप्प- नपुस्तिका लिखितेति । पं. सोमकलशेन शोधिता च । यादृशं० मम दोपो न दीयते ॥१॥ शिवतातिरस्तु श्रीजिनशासनस्येति । थीउत्तराध्ययनलघुवृत्तिः पृष्ठं ३८ नं.४३-तस्याभूत्कयाभिरुयोऽनुजो धरणिगस्तथा । तयोः प्रियतमा लापू, जासलेति ॥८१॥ Hinrriti IAAT TIMATERTAINMENT प्रस्तावना श्रीदे चैत्यश्री- धर्म संघान चारविधौ 1८२॥ EARN EARLIAR Paut the tantrala यथाक्रमम् ॥३॥ नारायणस्य संजज्ञे, हंसलेति सम्मिणी । रत्नपालोऽमिधानेन, पुत्रोऽभूद् हृदयप्रियः॥४॥ जैनधर्मधराधुर्यः, श्रेष्ठी नारायणोऽन्यदा । श्रीमद्देवेन्द्रसूरीणामिति वाक्यामृत (पपौ) ॥ ५ ॥ उपरिष्टानिर्दिष्टाना लेखाना तात्पर्येक्षणात् समुन्नीयते एतद्यदुत श्रीमन्तो जगचन्द्रसूरयः पञ्चनवत्यधिकद्वादशशतसंवदि चरी- वर्तमानाः श्रीमन्तो देवभदाय ततः परमपि विद्यमानाः तत्सेवापराश्च श्रीमन्तो देवेन्द्रपादाः, किंच-व्याकरणटीप्पनकपुष्पिकाद- र्शनान् श्रीमता धर्मयोपरीणा सिद्धहैमाध्येतत् वन्दारुकृत्याः लेखेन श्रीतपोगग्रस्य प्राग वृहद्दच्छीयत्वमासीदिति च,अष्टाशीत्य- धिकाया द्वादशशतान्यामपि श्रीमद्भिर्भुवनचन्द्रसूरिभिः श्रीधर्मकीर्तये टीप्पनकस्य लिसनात् उपसंपदो गच्छाख्यायाथ परावृत्ता- चपि नान्यगणीयात् मुलगणाद्वैमनस्कतेति । श्रीमता देवेन्द्रसूरीणा चैत्यान्दनमाप्यमूलकाराणा वृत्तिकृता श्रीधर्मघोपसूरीणा च सोमसौभाग्यकाव्यक्रियारत्नसमुच्चय- श्रीतपोगच्छपट्टावलीगतमैतिवमेव-ततो गणः शिष्यततेबटाख्याख्यातोऽभवत् कापि वृहद्गणार्थिः। तस्मिश्च गच्छे प्रवरेषु भूरिपु, रिपतीतेषु बहुश्रुत्तेषु ।। २३ । श्रीमान् जगञ्चन्द्र इति प्रतीतनामा सुधामाऽजनि सरिराजः । पत्रिंशदाचार्यगुणाः गणेन्द्र, त शिथियुः प्रेमभरप्रणुभा ॥२४॥ (युग्मम् ) सगोभरैर्ध्वस्तसपस्तपापतमाः क्षमादर्शितपुण्यमार्गः। जगअनाना प्रमदं वितन्वन् , श्रीचन्द्रचद्योऽजनि सार्थकाः॥२५॥ वैराग्यवान् द्वादशहायनान्याचामाम्लनिर्माणतपो ह्यतप्त । यो दुस्तप तेन तपागणेति,गणस्य सरख्यातिरभूत् समायाम् ।। २६ ॥ श्रीमजगचन्द्रगुरोपिनेयस्त्वमेयसद्गेयगुणैरिनिद्रः। देवेन्द्रमर्येन्द्रमुनींद्रनयो, देवेन्द्रसूरिः ममभूव प्रमाढ्य ॥२७॥ व्याख्याकला यस्य कला विलोक्य,श्रीनस्तुपालादिमहेभ्यसम्याः। के घूर्णयन्ति स्म न पूर्णचित्ताः, शी- , ॥८२ ।।

प्रस्तावना
श्रीदे०
चैत्यश्री
धर्मसंघा
चारविधी
।। ८३॥
पाणि हर्षेण च विस्मयेन ॥२८॥ कर्मस्वरूपप्रथनाट्यकर्मग्रंथादिसद्ग्रंथविधा नवेधाः । मेधाप्रधानो जगतां गतांहा, व्यभासयजे-
नमतं मतं यः ॥ २९ ॥ संशुद्धसाधुस्थितिदुर्गमार्ग, प्ररूपयंथारु समाचरंश्च। अनल्पसंकल्पितदानकल्पद्रुमोऽभवद्यो जिनकल्पि-
कल्पः ॥३०॥ ख्यातो दिगंते वितते तदंतेवासी स्वदासीकृतदेवसरिः। निस्सीमगंभीरिमहाविद्यानंदाहसरींद्र इहावभासे ॥३१॥
अनौकहं नव्यलताः श्रिता वासरित्पति वा सरितस्तता वा । मराललीला इव मानसं वा,यं हृद्यविद्या हि तथा प्रियाढ्याः॥३२॥
प्रह्लादनस्पृक्पुरपत्तने श्रीप्रह्लादनोर्वीपतिसद्विहारे । श्रीगच्छधुर्यैः किल यस्य वर्यश्रीसरिमंत्रे सति दीयमाने ॥३३|| सत्पात्रमात्रा-
तिगसद्गुणातिप्रहृष्टहृल्लेखमृदयलेखाः। कर्पूरकाश्मीरजकुंकुमादिगंधोदकं श्राक् वपुस्तदानीम् ॥ ३४ ॥ युग्मम् । तत्पपूर्वाद्रिवि.
निद्रभानुर्जगत्रयाह्वादनशीतभानुः। श्रीधर्मघोपः स्फुटदन्तघोपः,स नन्दतानिर्मितपुण्यपोपः॥३५।। अयोधितो येन नयेन साधुः,
पृथ्वीधरः साधुधुरंधरोऽसौ । स्फारान् विहारांश्चतुरश्चतुर्भिः, समन्विताशीतिमित्तानकार्षीत् ॥३६॥ पट्पूर्वपंचाशदतुल्यहेमधटी-
मिरिभ्यो रुचिरेन्द्रमालाम् । कंठे निजे यो विनिवेश्य वश्या,मुक्तिं वशां तां हृदि मन्यते स्म ॥३७॥ माधुर्यधुर्या च सुधासदेश्यां,
यद्देशनां श्रोत्रपुटैर्निपीय । पृथ्वीधरांगोद्भवझंझणोऽसौ, श्रीतीर्थयात्रां रचयन् पवित्राम् ॥३८॥ सुवर्णदुर्वर्णमयी किलैकामेवाद्भु-
तश्रेणिकरी पताकाम् । ददौ सदौचित्यधरः सुतीर्थे,शत्रुजयाद्रावपि चोजयंते ॥३९॥ युग्मम् । श्रीधर्मघोपो गुरुरन्यदोया, गुर्यों
विहारं रचयन् समागात् । श्रीउज्जयिन्यामलकाजयिन्यामनन्यसामान्यचनप्रभावः ॥४०॥ गुरूनति लोकततिप्रसतामतिप्रभूतां पुरि
वीक्ष्य कभित् । योगी विपचिन कुपितः समागात् , गुर्वाश्रम संश्रित आप्तशिष्यैः ॥४१॥ सर्पान सदन वदनोत्थतारस्फरकार-
वारभरितांतरिक्षान् । परम्सहस्रान् स मुमोच वियाकृतानि चान्यान्यपि वक्रितानि ॥४२॥ पद्मासने ध्यानमथ प्रपूर्य, सूर्यप्रणीनें-
.
॥८३॥

प्रस्तावना
श्रीदे.
पत्यश्री.
चर्मपान
पारविधी
11८४॥
यगुणोऽनणीय. विनयवृन्दैः सह त वध, सनों चवध युधसार्वभौमः॥४२॥ मिरे निवेऽह सह शिप्यलक्षा मुंच सद्यः सुगुरो!
प्रमय । कारण्यपुण्यः श्रितमाम्यकाम्यस्त्व तसेयद् तिनामिनश्च ॥ ४४ ॥ ततो व्यमुचद् गुरुचक्रवर्ती, त योगिनं योजितपा
णिपनम् । ततो मन माम्यभृता नितान्त, कात घृणामादरमैः प्रशस्यैः ॥ ४५ ॥ विद्यापुरे क्षुद्रविनिद्रविद्याविदः मदासश्रितचा-
| रुपट्टाः । श्राद्धीः प्रदुष्टा हृदि शाकिनीः श्रागम्भयद्यश्चतुरश्वतमः ॥ ४६॥ यः पूर्जनाभ्यर्थनया नयानुमारीव ताः स्तभनतो
मुमोर । आदर्शयद्यस्य च रत्नमेष, रत्नाकरः स्व तटसश्रितस्य ॥४७॥ विनिर्मिता येन च भव्यनव्यग्रथा अनेके सरसार्थमार्थाः।
| प्रदीप्रदीपा इव तचमार्गमद्यापि हृद्याः फिल दर्शयन्ति ॥ ४८॥ गिरीशगियुज्यलतोत्यगर्वखवीकृतैः पेशलकौशलाढ्याः । सदा-
बदाताः प्रवरायदाता', वक्तुं न शक्याः कविमिर्यदीयाः ॥ ४९ ॥ पृ ३४
श्रीमत्तपोगणाममानानुपमस्तंभायमानश्रीधर्मसागरमहोपाध्यायप्रणीततपोगच्छपट्टानल्यामपि-श्रीजगचंद्रपट्टे पचचचारिंशतमः
श्रीदेवेन्द्रसूरिः, म च मालपके उज्जयिन्या जिनभद्रनाम्नो महेभ्यस्य वीरधवलनाम्नस्तत्सुतस्य पाणिग्रहणनिमित्तं महोत्सवे
जायमाने वीरधरलामार प्रतिरोध्य झुत्तरत्रयोदशशत १३०२ वर्षे प्रापाजयत् , तदनु तद्भातरमपि प्राज्य चिरकालं मालपके
ग्य विहतान् , ततो गूर्जरधरि-या श्रीदेवेन्द्रसरयः श्रीस्तभतीर्थे ममायाताः। पृ ५७
स्तभतीर्थे च चतुष्पथस्थितकुमारपालपिहारे धर्मदेशनायामष्टादशशत १८०० मुखपत्रिकामिर्मनिरस्तुपाल: चतुर्वेदादिनि-
यदातृत्वेन म्यममयपरममयविदाश्रीदेवेन्द्रसूरीणा बदनादानेन बहुमानं चकार ॥–श्रीगुरवस्तु विजयचन्द्रमुपेक्ष्य विहरमाणाः
प्रमेण पाल्दणपुरे समायाताः। तत्र चानेरुजनतान्चिताः शीकरीयुक्तमुखामनगामिनश्चतुरशीतिरिभ्या धर्मश्रोतारः। प्रहादनविद्वारे
25
॥८४॥

श्रीदे. चैत्यश्री धर्म संघा चारविधी ॥८५॥ प्रस्ता- बनाया पडावली . च प्रत्यहं मूटकप्रमाणा अक्षताः, क्रयविक्रयादी नियतांशग्रहणात् पोडशमणप्रमाणानि पूगीकलानि घायांति, प्रत्यहं पंचशतीवी- सलप्रियाणां भोगः ॥ एवं व्यतिकरे सति श्रीसंघेन विज्ञप्ता गुरवः यदुत गणाधिपतिस्थापनेन पूर्यतामस्मन्मनोरथः, गुरुमिस्तु तथाविधमौचित्यं विचार्य प्रल्हादनविहारे वि० प्रयोविंशत्यधिक प्रयोदशशते १३२३ वर्षे कचिचतुरधिके १३०४ श्रीविद्यानं- दसूरिनाम्ना वीरधवलस्य सूरिपदप्रदानं । तदनुजस्य च भीमसिंहस्य धर्मकीर्तिनाम्नोपाध्यायपदमपि तदानीमेव संभाव्यते। सरिपददानावसरे सौवर्णकपिशीर्षके प्रहादनविहारे मंडपान्तः कुंकुमवृष्टिः, सर्वोऽपि जनो महाविस्मयं प्राप्तः । श्राद्धैश्च महानुत्स- | वश्चके॥ तैश्च श्रीविद्यानंदसरिमिविद्यानंदाभिधे व्याकरणं कृतं ॥ यदुक्तम्-विद्यानंदामिधं येन, कृतं व्याकरणं नवम् । भाति सर्वोत्तम स्वल्पसत्रं बह्वर्थसंग्रहं ॥ १॥ पश्चात् श्रीविद्यानंदमूरीन् घरियामाज्ञाप्प पुनरपि श्रीगुरखो मालपके विहतवंतः । तत्कताच ग्रंथास्त्वेते २-श्राद्धदिनकृत्यायची २-नन्यकर्मग्रन्थपंचकसत्रवृत्ती २-सिद्धपंचाशिकास्त्रची १-धर्मरत्नवृत्तिः २- (१) सुदर्शनाचरित्रं ३ त्रीणि भाष्याणि "सिरिऊसहवद्धमाण" प्रभृतिस्तवादयथ, केचित्तु श्रावकदिनकृत्यसूत्रमित्याहुः। विक्रमात सप्तविंशत्यधिकत्रयोदशशत १३२७ वर्षे मालधक एष देवेन्द्रसरयः स्वर्ग जग्मुः ।। दैवयोगात् विद्यापुरे श्रीविद्यानंदसरयोऽपि प्रयोदशदिनांतरिताः स्वर्गभाजः। अतः पभिर्मासैः सगोत्रिसूरिणा श्रीविद्यानंदमूरिवांधवानां श्रीधर्मकीर्युपाध्यायानां श्री- धर्मपोपमूरिरितिनाम्ना सूरिपदं दत्तम् ॥ श्रीगुरुभ्यो विजयचंद्रसूरिपृथग्भवने कं गुरुं सेवेऽहमिति संशयानस्य सौवर्णिकसंग्रामपू- जस्य निशि स्वप्ने देवतया धीदेन्द्रसूरीणामन्वयो भन्यो भविष्यतीति तमेव सेवस्वेति ज्ञापितम् ॥ श्रीगुरूणां स्वर्गगमनं श्रुत्वा संघाधिपतिना भीमेन द्वादश वर्षाणि धान्यं त्यक्तम् ।।

न
श्रीदे.
त्यश्री
धर्मसंपा.
पारविधौ
॥८६॥
पट्टावली
१६-छायालीमोत्ति श्रीदेवेन्द्रमूरिपट्टे पट्चत्वारिंशचमः श्रीधर्मघोपसरिः, येन मंडपाचले सा० पृथ्वीधरः पंचमवते लक्ष प्रस्ता-
वनायां
प्रमाणं परिग्रहं नियमपन् ज्ञानातिशयात्तद्भगमनगम्य प्रतिपेधितः । स च मंडपाचलाधिपस्य सर्वलोकाभिमतं प्राधान्यं प्राप्तः,
तनो धनेन धनदोपमो जातः पश्चात्तेन चतुरशीति ८४ जिनप्रासादाः सप्त च ज्ञानकोशाः कारिताः। श्रीशत्रुञ्जये च एकविंशति-
घटीप्रमाणसुवर्णव्ययेन रैमयः श्रीरूपमदेवप्रासादः कारितः, केचिच तत्र पपंचाशत्सुवर्णघटीव्ययेनेंद्रमालायां (लां यः) परि-
दिनानिति वदंति तथा धरियां केनचित्सामिकेण ब्रह्मचारिवेपदानावसरे महधिकत्वात् पृथ्वीधरस्यापि तद्वेषः प्राभृतीकृतः,
मच तमेन वेषमादाय ततःप्रभृति द्वारिंशद्वर्षीयोऽपि ३२ ब्रह्मचार्यभूत् ॥ तस्य च पुत्रः मा० झाझणनामा एक एवासीत् ।
येन श्रीशजयोअयंतगिर्योः शिखरे द्वादश १२. योजनप्रमाणः सुवर्णरूप्यमय एक एव घजः समारोपितः। कर्पूरकृते राजा
मारगदेवः करयोजनं कारितः । येन च मंडपाचले जीर्णटंकानां द्विसप्तत्या क्वचित् पत्रिंशता सहस्रैर्गुरूणा प्रवेशोत्सवश्चक्रे ।।
देवपत्तने च शिप्याभ्पर्धनया मंत्रमयस्तुतिविधानतो येषां रत्नाफरस्तरगे रत्नदोकनं चकार। तथा तत्रैव ये स्वध्यानप्रभावात्प्रत्य-
क्षीभूतनवीनोत्पनिकपर्दियक्षेण रजस्लामिमाहात्म्याच्छयुंजयान्निष्काशितं जीर्णकपर्दिराज मिथ्यात्वमुत्सर्पयंतं प्रतिवोध्य श्रीजैनविं-
वाधिष्ठायकं व्यधुरिति ॥ एकदा कामिचिद् दुष्टसीभिः साधूनां विहारिताः कार्मणोपेता घटका भूपीठे यैस्त्याजिताः संतः प्रभाते है
पापाणा अभवन् , तदनु चामिमंत्र्याऽर्पितपट्टकामनास्ताः स्तंभिताः सत्यः कृपया मुक्ता इति । तथा विद्यापुरे पक्षांतरीयतथावि-
धस्त्रीमिर्गुरूणां व्याख्यानरसे मात्सर्यात् स्वरभंगाय कण्ठे केशगुच्छके कृते यैर्विज्ञातस्वरूपास्ताः प्राग्वत्स्तंभिताः संत्योऽतः परं
भवद्गणे न वयमुपद्रोप्याम इति वाग्दानपुर:मर संघाग्रहान्मुक्ता इति ।।
॥८६॥

.
श्रीदे
नैत्यश्री
धर्म संघा
चारविधौ
॥८७॥
प्रस्ता.
बनायां
पहारली
.
..
उञ्जयिन्यां च योगिभयात् साध्यस्थिते गुरव आगताः,योगिना साधयः प्रोक्ताः-अत्रागतेः स्थिरैः स्धेय?,साधुभिरुक-स्थिताः
सः किं करिष्यसि ?, तेन साधूनां दन्ता दर्शिताः,साधुभिस्तु कफोषिर्दर्शिता,साधुमिर्गत्वा गुरूणां विज्ञप्त,तेन शालायामुन्दरपृन्दं
विकुर्वित, साधयो भीता गुरुभिर्घटमुखं वस्त्रेणाऽऽच्छाद्य तथा जप्तं यथा राटिं कुर्वन् स योगी आगत्य पादयोर्लग्नः ।।
कचन पुरे निश्यभिमंत्रितद्वारदानं, एकदा अनभिमंत्रितद्वारदाने शाकिनीभिः पट्टिरुत्पाटिता स्तंभिता ततो वाग्दाने च मुक्ताः।।
यैरेकदा सर्पदंशे रात्रौ विपेणांतरांतरामूर्छामुपगतैरुपायविधुरं संघ प्रत्यूचे। प्राचीनप्रतोल्यां कस्यचित् पुंसो मस्तके काष्ठ-
भारिकामध्ये विपापहारिणी लता समेणति सा च प्रघृष्य दंशे देया इत्येवं प्रोक्ते संघेन च तथाविहिते तया प्रगुणीभूय ततः प्रभृति
यावजी पडपि विकृतयस्त्यक्ता आहारस्तु तेषां सदा युगंधर्या एव ।।
तत्कृता ग्रन्थास्त्वेवं-संघाचारभाष्यवृत्तिः,सुअधम्मेतिस्तवः कायस्थिति-भवस्थितिस्तवौ चतुर्विंशतिजिनस्तवाः चतुर्विंशतिः,
प्रास्ताशर्मत्यादि स्तोत्रं देवेन्द्ररनिशं० इति श्लेपस्तोत्रं यूयं युवां त्वमिति श्लेपस्तुतयः, जय वृपमेत्यादिस्तुत्याद्याः ॥
तत्र जयवृषभेत्यादिस्तुतिकरणव्यतिकरस्त्वेवं-एकेन मंत्रिणाऽटयमकं काव्यमुच्या नोचे-ईदृग्काव्यमधुना केनापि कत्तुं न शक्यं ।
गुरुभिरूचे अनस्तिर्नास्ति । तेनोक्तं-तं कविं दर्शयत । तैरुक्तं-ज्ञास्यते॥ ततो जयवृषभस्तुतयः अष्टयमका एकया निशा निष्पाय
मिनिलिखितादर्शिताः। स च चमत्कृतः प्रतियोधितश्व । ते च वि०सप्तपंचाशदधिकत्रयोदशशत १३५७ वर्षे दिवं गताः।। पृ.५७
श्रीक्रियारत्नसमुच्चये-देवेन्द्रकर्णाभरणीभवद्भिर्यशोभिरुद्भासिनविष्टपैन। देवेन्द्रदेवेन बभेऽस्य पट्टे, विष्णोर्यथा वक्षसि कौस्तु-
| भेन ॥११२॥ निजागनोद्गीतपदीपकीर्तिशुश्रूपुरक्षिश्रयमामृभुक्षाः । चक्षुःसहस्र रसिकः किमाधात् , पट्टे स तस्साजनि धर्मपोपः
॥८७॥

धीदे०
पैत्यश्री
धर्म संपा
पारविधौ
11८८॥
प्रस्तावना-
यां क्रिया-
रखपाठ:
॥११॥ मिध्यामतोत्सर्पणयकक्ष, प्रेक्ष्य क्षितीजीर्णकपर्दिनं या प्रयोध्य वाचा जिनराजविम्याधिष्ठायकं पूर्वमिव व्यधत ॥११॥
शिष्यार्धनानिर्मितसम्बरस्पानुभावतो देवकपत्तनेऽन्धिः । भूपस्य शुश्रुपुरिवास्य रत्नं तरङ्गहतैरुपदीचकार ।। ११५ । विद्यापुरे
योऽसिलशाकिनीनामुपद्रवं द्रावयति स्म परिक्षा श्रीहेमचन्द्रो भृगुकच्छसंजे, पुरे यथा दुर्धरयोगिनीनाम् ॥१६॥ यो योगिनं पुष्प-
करण्डिनीय, दृष्टि पनपद्धकक्षम् । तथाऽवननं विदधेऽन्तिमोऽहन्निवास्थिकग्रामिकशूलपाणिम् ॥११॥ यस्योपदेशान् नृप-
मनिपृथ्वीवरचतुर्भिः सहितामशीतिम् । ज्ञातीरिवोद्धर्तुमिदं मिताः स्वा, व्यधापयत्तीर्थकृतां विहारान् ॥११८ ॥ दंशादहेर्गाहित-
| काठमारपिपौषधीसअतनुर्दिशान्ते । महात्मनयो विकृतीविहाय, वृत्ति व्यधादेव युगंधरीभिः ॥११९।। पृ. १३१
पनिकाराणां श्रद्धानिर्मलत्वं सिद्धान्तनानं माहित्यरसिकता अत्रानुपदमेव प्रतिभापथमेष्यति विलोककानामिति विलोकनाय
विदपोऽम्पर्य ममाप्यत इदमिति अलेग्ल्यानंदमागरेण श्रीसिद्धक्षेत्रे (पालीटाणा) वीरसंवत् २४६४ भाद्रशुक्लद्वितीया ।
॥८८॥

स्तुतिसूचा
श्रीदे०
चैत्यश्री
धर्म० संघान
चारविधी
॥८॥
जैनस्तोत्रसंग्रहे नत्र भवत्कृतानां मुद्रितानां स्तुतीनां सुचिरियं
श्रीधर्मघोपसूरिकृतानि स्तोत्राणि
४.१३ जिनस्तवनं 'विश्वत्रयकदर्शन!
(९) २४७ सर्वजिनस्तान-नम्राखण्डलमौलि'
१०६ आदिनाथ१३ भवस्तोत्रं-'नामिमरुदेवि' (९) २४८ चतुर्विंशतिजिनस्तुतयः-'जिनं यशःप्रताप' (३९)
१०७ चन्द्रप्रभ ७ भवस्तोत्रं-'मइसेणलक्ख'
(६) २५५ श्रीपार्धदेवस्तवनम्-'विध्वस्ताखिलकर्मा'
१०७ शांतिनाथ १२ भवस्तोत्रं-'सिरिविस्ससेण'
(१०) २५७ श्रीमहावीरकलश:-'यस्तेजोऽस्तरवि' (२७)
१०९ श्रीमुनिसुव्रत ९ भवस्तोत्रं-'घणवणं चित्र' (६) २६२ जीवविचारस्तवनम्-'संसारजिएसु'
१०९ नेमिनाथ ९ भवस्तवन-'नेमि रायमइजु (७) | २६७ पश्चत्रिशजिनवाणीगुण जोसणगमद्ध'
११० श्रीपार्श्वनाथ १० भवस्तवनं-'नवहत्थं नीलाई' (९) २६८ निकाचिततीर्थकनामकर्मणां जिनानां भवत्रयी.
१११ श्रीवीर २७ भवस्तोत्रं-'तिसलासिद्धत्थसुअं'
स्तवनं-'रिसहाइजिणवरिंदे'
२४१ माविचतुर्विंशतिजिनस्तवः-'देवेन्द्रवन्दितान्' (१४) | २६९ श्रीदुष्पमाकालस्तवनं-'वीरजिणभुवणविस्सुय' (२६)
२४२ पार्श्वनाथस्तव:-'जय जय जिणिंद'
(९) २७३ ऋपिमंडलस्तवः-'सकलसकलचक्रवर्ती (२०९)
-'पूर्व पामरपुंगवेन (११) परिशिष्टे १०७ वरमंत्रधर्मकीर्तिश्रीपार्श्वनाथमालामंत्रस्तवः(१३)
२४६ श्रीवीरजिनस्तवनं-'जय श्रीसर्वसिद्धार्थ
१०९ लोकान्तिकदेवस्तवः भोसामिजिणे
(४०)
(१६)
३४३
"
॥८९॥

.
उपयुक्त
स्थानानि
श्रीदे
चैत्यश्री-
धर्मसंघा-
चारविधौ
॥९॥
.
परिशिष्टम् १ उपयुक्ततरस्थानानि
तेनात्र यदेकश्लोकादिकं भगवद्गुणोत्कीर्तनपरं चैत्यवंदनायाः पूर्व भण्यते तत् मंगलवृत्ताऽपरपर्याया नमस्कारा इत्युच्यते,
यद्भाष्ये-उद्दामसर वेयालिउव्व पढिऊण सुकइबंधाई । मंगलविताई तओ पणिवायथयं पदइ संम॥१॥ति (२३६ अ.) पूर्वभण-
नीयत्वादेव नमस्काराणां तद्द्वारं पूर्व सप्तममुक्तं,यत्तु कायोत्सर्गानंतरं भण्यते ततः स्तुतय इति रूढाः,चैत्यवंदनापर्यते च स्तोत्र-
मिति, अयमेव चैतेषां परस्परं विशेषः, अन्यथा भगवत्कीर्तनरूपतया सर्वेपामप्येषामेकस्वरूपापत्तेः,मणित चागमे त्रितयमप्येतत्
| नमस्कारस्तुतिस्तया इति, तथा चोत्तराध्ययनसूत्र-थयथुइमंगलेणं भंते ! जीवे किं जणयइ, थयथुइमंगलेणं नाणदंसणचरित्ताणि
| बोहिलाभं च भणयइ, नाणदंसणचरित्तसंपन्ने णं जीवे अंतकिरियं कप्पविमाणोक्वत्तियं आराहणं आराहेई (२९ अ०)त्यादि वि-
मर्शनीयमिदं सूक्ष्मधिवेति २२ पृ.३१-३२
निर्व्याजा दयिते ननांदपु नता श्वश्रूपु नम्रा भवेः, स्निग्धा बंधुषु वत्सला परिजने स्मेरा सपत्नीष्वपि । पत्युमित्रजने सन-
र्मवचना खिन्ना च तवेपिपु, स्त्रीणां संवननं नत !। तदिदं वीतौपधं भर्तृषु ॥ १२४ ॥ पृ. ४३-४४
प्रदक्षिणात्रयानंतरं च देवगृहलेखकपोतकपापाणादि घटापनकर्मकरसारादिकरणेत्यादिजिनविषयव्यापारपरंपराप्रतिषेधरूपां
द्वितीयां नैपेधिकी मध्ये मुखमंडपादौ कृत्वा मूलबियसंमुखं प्रणामत्रिकं करोति, पृ. ५३
तां च विशिष्टान्यपूजा सामध्यभावे नोत्सारयेत् , भव्यानां तद्दर्शनजन्यपुण्यानुबंधिपुण्यानुबंधस्यांतरायप्रसंगात् , किंतु-तंपि
सविसससोहं जह होइ तहा तहा कुजा ।। ४ ॥ पृ. ५३
॥९०॥

उपयुक्त
स्थानानि
श्रीदे०
बैत्यश्री-
धर्म०संघा.
चारविधौ
॥९१॥
पुष्पफलपानीयनैवेद्यप्रदीपप्रमुखपदार्थसार्थसमानयनादिरूपो जिनपूजाविपयोऽपि सावधव्यापारो देववंदनावसरे न कर्तव्य
इत्यर्थः ॥ पृ. ५४
उस्सेहमंगुलेणं अह उडमसेस मत्त रयणीओ । तिरिलोए पंचधणुसय सासयपडिमा पणिवयामि ॥२२॥
अत्र यथा निर्माल्यापनयनानंतरं प्रथममंगप्रक्षालनं पूजादि च, स्नानानंतरं पुनः अंगप्रक्षालनादि विधीयते, स्नानपूर्व कुसु-
माञ्जलिप्रक्षेपणाद्यपि च ज्ञेयं पृ. ५८
"पुष्पामिपस्तोत्रप्रतिपत्तिपूजानां यथोतरं प्राधान्य"मिति ॥अत्रायं भावार्थः-पुष्पैः जात्यादिभिः प्रथमा अंगपूजा भवति । इह
| पुष्पग्रहणमादिमध्यावसानेषु पुष्पांजलिपुष्पपूजापुष्पनकरादिसमये सर्वत्र बहूपयोगि बहुशोमित्वाद्, अन्यथा पत्रफलजलगंधव-
साभरणायप्पंगपूजायामुपयुज्यते, ततथान पुष्पेत्युपलक्षणं, तेन निर्माल्यापनयनमार्जनांगप्रक्षालनाधनंतरं नित्यं विशेपतश्व पर्वसु
कुसुमाञ्जलिप्रक्षेपादिपूर्व धुनीकर्पूरजलादिचंदनकुमादिकल्पितजलप्रभृतिसद्गृहजेतरगंधोदकादिभिः स्नपनं सुरभिसुकुमालवस्त्रे-
णांगलूछनं धनसारकुंकुमादिभिर्विलेपनांग्यादिविधानं गोरोचनामृगमदादिमिरलंकरणं विचित्रवः परिधापनं ग्रंथिमवेष्टिपूरिमसं-
पातिमविधानचतुर्विधप्रधानाम्लानमाल्यादिभिर्मालाटोडरमुगुटशिरस्कपृष्पगृहादिविरचनं जिनहस्ते नालीकेरवीजपूरपूगीफलनागव-
लोपत्रादिमोचनं धूपोत्क्षेपसुगंधवासप्रक्षेपायपि च सर्वमंगपूजायां भवति पृ. ६२
अह मिम्मियपडिमाणं पूया पुष्फाइएहिं खलु उचिया । पृ. ६३
स्नपनादिभेदानंतरेण यत्यंचादिपूजामेदानामेवमुपन्यासः तत् पूर्वपूजितादिषु मन्मयादिविवेषु च संध्यादिषु च प्राय: पंच-
.
॥९१॥

उपयुक्त
स्थानानि
श्रीदे
चत्य श्री
धर्मसंपा-
चारविधी
11९२॥
पूजामदारभावितया मर्वदा सर्वोपयोगित्वादिति ज्ञापनार्थ पृ. ६६
अत्यन्तरेऽधिकं--तेसु पुरेसु समासु य नमिविनमीहिं फुरंतभत्तीहिं । ठविओ सिरिरिसिहजिणो धरणिदो नागराया य
८१॥ आवश्यकचूर्णिः-'पुरेसु भयवं असभसामी देवयं ठाविउँ' 'तं पूर्यति तिसंझं झायंति सया अचंझफलमुसहं । अच्छउमत्थं
छउमस्थवस्थसुत्थं थुते ॥ ८२ ॥ सुइकसिणचउत्थीए उत्तरसादाहिं जो सुरिंदेहिं । कहिओ मरुदेवीए ओयरिओ भाविति-
जयपहू ।। ८३ ॥ चित्तकसिणहमीए जं जम्मणमञ्जगक्खणे मव्वे । सुरसेले भत्तीए ण्ह विसु पूइंसु देविंदा ॥ ८४ ॥ जेण हरि-
विहियरजामिसेयचिहिणा अहेसि जयपहुणो । इह वसुमई व सुमई सुनयसहाणा सणाहा य ॥८५ ॥ रजावसरे चिरधरियनलिणि-
पसामिसेयसलिलेहिं । मिहुणेहिं ण्हवणगेहि व जप्पयपउमा य अभिरुहया ॥८६॥ नाणं वरविन्नाणं कलाउ सकला जओ पहुत्तंसा।
रजं पहुत्तसज्झं पावेसि जणो य सयणोय ॥८७|| लोयंतिमग्गणा इच नमजणा सञ्जणा न के हुजा । संवच्छरियमवुठं किमि-
च्छियं जस्स दितस्स ॥ ८८ ॥ चित्ताइमट्टमीए महया महयामि गिहिरे जंमि । के के न चुहा विचुहा महिमं महिमंडले कासी
॥८९।। सो जयउ दुविहमोणो अओ अजे जणंतुऽणजेवि । कइया पुण दच्छामो तं तिजइंदं तिजयभाणुं ॥९० ॥ तेण अदेवावि
जणा देवाविव दिग्वरिद्धिणों विहिया । होऊ तया य सयाविहु नमो नमो नमिरअमराय ॥११॥ तत्तो तत्ततवाओ हुस्था सत्यावि
अत्थ सुकयस्था तस्सेर किंकरा मो दासा पेसा य भिवाय ॥९२|| तमि छउमत्थवत्थे विहरते महियलं पवित्तंते । वरधम्मकित्ति
पत्ता होउ सुभत्ती सया अम्ह ॥ ९३ ॥ इय सत्तविभत्तिविभत्तिभत्तिभत्तीइ संथुओ रिसहो। वियरउ संपइ संपइ सयावि भत्ति
गयविभत्तिं ॥ ९४ ॥ पृ. ९५-९६
॥ ९२ ॥

उपयुक्त- स्थानानि श्रीदे० चैत्यश्री. धर्म० संघा नारविधी ॥९३॥ इओ य-मह निव्याणनिमाए गोयम ! पालयनियो अवंतीए । होही पाडलियपहू सो असुअउदाइनिवमरणे ॥७०॥ पालइ- रजं सट्ठी पणपण्णसयं नवण्ह नंदाणं । नवमोरीणऽसयं तीस वरिस पूममित्तस्म ॥७१॥चलमित्तभाणुमित्ताण सही नरवाहणस्स चालीसा। तेर निक्गदभिल्लो कालयआणीयसग चउरो ॥ ७२ ।। सुन्नमुणिवेयजुत्ता जिणकाला विकमो वरिस सट्ठी । धम्माइचो चना भाइल सगवीस नाहडे अट्ठ ॥७३॥ तह धुंधुमार तीसा लहुविकमाइच चारसय परिसे । दस बुद्धमित्त अंधो हेहयवंसी असी भोओ ॥७४॥ इत्यादि । पृ. १२१ इह साधुः श्रावको वा चैत्यगृहादावेकांते प्रयतः परित्यक्तान्यकर्त्तव्यः सकलसचानपायिनी भुवं निरीक्ष्य परमगुरुप्रणीतेन विधिना निः प्रमृज्य च क्षितितलनिहितजानुयुगलः करकमलसत्यापितयोगमुद्रं प्रणिपातदंडकं पठतीति पृ. १३३ अरिहंतवेइआणमित्यादिदंडकपाठेन जिनर्विवादिस्तवनं जिनमुद्रया, इयं च पादाश्रिता, दंडकानामपि स्तवरूपत्वात् , योग- मुद्राऽप्यन संगतैव, सा च हस्ताश्रिता, अत उभयोरप्यनयोर्वदने प्रयोगः। पृ. १३४ तं प्राज्यराज्पकमला कमलीकरोति, तस्मै सदा स्पृहयति त्रिदशासुरश्रीः। तस्येन्दुकाशकुसुमोज्ज्वलपुण्यराशेरद्वैतसौख्य- पदवी न दवीयसी स्यात् ॥६॥ (प्रत्यन्तरे-पंचांगभंगमतिरंगभरं नमेयो, निःसंगिनं जिनमनंगजितं समंतात् । स स्यादिह त्रि- जगताऽपि सदा नमस्तस्तं प्राज्यराज्यकमला कलयत्यवश्यम् ॥१॥ दौर्गत्यदुःखतरुखंडमखंडितेन, तसै सदा स्पृहयति विदशा- गाश्रीः। तस्माद् द्रुतं द्रवति रौद्रदारिद्रमुगा, सस प्रकर्षपदवी न दवीयसी स्यात् ॥ २॥ . ॥.९३॥ ItINE

उपयुक्त-
स्थानानि
श्रीदें.
चैत्यश्री.
धर्म० संघा-
चारविधी
।। ९४॥
(प्रत्यन्तरे-चिंतइ सीहोवरेण किं १ ॥६४॥ जं न रसाइ ठियं मे तह दुलह लद्धमिहि लद्धध्वं जिणपयवंदणमसमं अहरिय-
चिंतामणाइगुणं ॥ ६५ ॥ भणियं च एकाऽविजा समत्था जिगभनी दुग्गई निवारेउं । दुलहाई लहावेउं आसिद्धिं परंपरसुहाई
॥६६ ।। पत्र २०१
विस्तरार्थिना नवकारपटलसिद्धचक्रबृहन्नमस्कारफलादीन्यवलोकनीयानि पत्र २१८
वाचनांतराणि त्वर्थसांगत्याभावेन यादृच्छिकान्येवेति मत्वोपेक्षितानि पत्र २१८
(प्रत्यन्तरे त्वियं व्याख्यैवं एवं साक्षात्समासनभावाचार्यसद्भावे क्षमाश्रमणपूर्व जिनविम्वाद्यन्यथाऽऽपृच्छय ईर्यापथिकी
प्रतिक्रमणीया, न तु तद्विनापि, पत्र २६१-२६२
इदानीमपि येऽनासादिवभावाऽहत्पदा वर्तन्ते, छास्था इत्यर्थः
प्रभृतदेवगृहादौ वा अधिकाऽपि ( चैत्यवन्दना) पत्र २३६
FREERESUBSESSISBNS
KESTRESS SERIFIERRESTER
इति श्रीसंघाचारभाष्यापराभिधानसंघाचारविरुपक्रमः।
SEEEEEEEEEEEEEEEEEEEEEEEEENRELTERESTISGE
ESSESERVEYEVE
॥९४॥

तुपोगच्छधुरम्परश्रीदेवेन्द्रसरिसूत्रितं चैत्यपन्दनमायं
श्री मदन्तेवासिनीधर्मघोपसूरिसूनितविवरणवृतम्
.44444
। श्रीसङ्घाचारभाष्यम् ।
(संघाचारटीका)
देवेन्द्रवृन्दस्तुतपादपभः, स्वर्भूर्भुवःश्रीवरकेलिसन ।
संदेहसंदोहरजासमीरः, स वः शिवायास्तु जिनेन्द्रवीरः ॥१५॥
चैत्यमुनिवंदनप्रभृतिभाष्यविवृतेर्यधाश्रुतं किंचित् ।
सवस्याचारविधि वक्ष्पे स्वपरोपकाराय ॥२॥

उपक्रम श्रीदेचे त्यश्रीधर्म सघाचार- विधी ।।२।। " . इह हि दुरन्तानतचतुरतासारबिसारिससारापारगारागारे निमजता भव्यजन्तुना जिनप्राचनप्रतीतचोल्लकादिदशनिदर्शनदुष्पापा कथमपि प्रशस्तसमस्तमनुजजन्मादिसामग्रीमवाप्य भवजलधिसमुत्तरणप्रवणप्रमहणमधर्मसद्धर्मविधाने प्रयत्नो विधेयः, यदवादि- भवकोटीवुष्पापामवाप्य नुभवादिसकलसामग्रीम् । भवजलधियानपान्ने धर्मे यत्नः सदा कार्यः ॥ १॥"" तत्रापि विशेपतः परोपकारकरणे प्रार्तितव्यं, तस्यैवान्वयव्यतिरेकाभ्यामपि पुण्यवंधनिनधनत्वात् , उक्तं च- सक्षेपात् कथ्यते धर्मो, जनाः! किं विस्तरेण वः१ । परोपकारः पुण्याय, पापाय परपीडनम् ॥१॥" म चोपझारो द्वेधा द्रब्यतो भावतश्र, तत्र द्रव्योपकारो भोजनशयनाच्छादनप्रदानादिलक्षणः, स चाल्पीयाननात्यंतिकश्च, ऐहि- कार्थस्यापि साधने नैकातेन साधीयानिति, भावोपकारम्त्वध्यापनश्रावणादिसरूपो गरीयान् आत्यंतिक उभयलोकसुखासहश्चेत्यतो भारोपकार एव यतितव्य, स च परमार्थतः पारमेश्वरप्रवचनवचनोपदेश एप, तस्यैव भवगतोपचितदुःखलक्षक्षयक्षमत्वात् , आह च- "नोपकारो जगत्यस्मिस्तादृशो विद्यते फचित् । याहशी दुःखविच्छेदादेहिनां धर्मदेशना ॥३॥ स चोपदेशो यद्यपि उपदेष्टव्यभेदादने विधः तथापि चैत्यवंदनादिविषयः सपस्याचारविधिरेव प्रथमत उपदेश्यः, तस्यैवाहर्निश- मनश्यानुष्ठेयतया प्रतिदिनक्रियत्वेनानुसमयोपयोगित्वात् , तथा च महानिशीथसप्तमाध्ययनसूत्र-"से भया ! कि तं पइदिण- किरिय?, पइदिणपिरियं गोयमा! जष्ण अणुसमय अहन्निस पाणोपरम जाय अणुद्वेयवाणि सखिजाणि आरस्सगाणि, से भय! ई. बयरे ते जावरसगे?, गोयमा! चिइसंदणादओ" इत्याद्यागमाद् विनिथिस्य यद्यविस्तरातिगंभीरपूर्वभाप्यचूर्णादिग्रथोक्तप्रति- | दिनावश्यकृत्यचेत्यवदनाद्याचारविधिस्वरूपावगमविधिनिर्णयाममर्थान् टुप्पमादशेपादयतं तथाविधायुर्मेधादिवलसामग्रीविकला ।। २ ।। .

मंगलादीनि श्रीदे० चै- त्याधर्म संघाचार विधी निर्दयुगीनलोकानवलोक्य तदनुग्रहकाम्यया संक्षिप्ततर सुखायबोधं आचारविधिनामकं शास्त्रं कर्तुकामः शास्त्रकारः आदावेय समस्तप्रत्यूहव्यूहव्यपोहाय शिष्टसमयपरिपालनाय चाभीष्टदेवतास्तुतिरूपमत्यंताव्यभिचारि मंगलं श्रोतृजनप्रवृश्यर्थमभिधेयं प्रयोजनादि च प्रतिपिपादयिपुरिमां भाप्यगाथामाह- वंदितु वंदणिजे सपे चिट्वंदणाइसुविचारं । पद्धवित्तिभासचुण्णीसुयाणुसारेण बुच्छामि ॥१॥ वंदित्या वंदनीयान् सार्यान्-सर्वज्ञान् सर्वान् वा समस्तान् चैत्यवंदनादिसुविचार बहुवृत्तिभाष्यचूर्णिश्रुतानुसारेण वक्ष्यामीति पदसंस्कारः। तथा इह साधिकाद्यपदे मंगलं, द्वितीयेऽभिधेयप्रयोजने, उत्तरार्धे सम्बन्धश्च ज्ञातव्यः पदार्थः पुनरयं:-'वंदित्वे त्यत्र "यदुङ् स्तुत्यभिवादनयो रित्यर्थद्वयाभिधायी धातुः,तत्र स्तुतिः गुणोकीर्तनं अभिवादन-कायेन प्रणिपातः, ततधायमर्थः- चंदित्वा-वचनेन स्तुत्या कायेन च प्रणम्य, अनयोन प्रायः संजिनां मनःपूर्षिकैव प्रवृत्तिरिति मनसोऽप्याक्षेपः,ततश्च मनसापि, प्रणिधाय चेत्यर्थः, एतेन च करणत्रयनमस्काररूपभाववंदनेन पंदित्वा इत्यावेदितं भवति, न पुनः मनःप्रणिधानविधुरतया बीर- कादिषद् द्रव्ययंदनेन, तस्याकिंचिकरत्वेनापिकलसकलफलाकलननिकलत्वात् , कान् पंदित्वेत्याह-'सार्वान् सर्वमतीवानागत- वर्तमानकालभाविभावनिफुरवं मकललोकालोकलक्षणलक्ष्यावलोकनकुशलविमलकेवलज्ञानाचलोकरलेन करतलकलितनिर्मलामलक- फलवत् समस्तभूतभवद्भाविगुणपर्यायैर्विदति सार्याः, सर्वज्ञा इत्यर्थः, यहा सर्वेभ्यो-जीवाजीवादिपदार्थसार्थेभ्यो यथावस्थिता- वितथस्वरूपनिरूपणरक्षणादिना प्रकारेण हिता: साः-तीर्थकृतः तान् , किंविशिष्टानित्याह-वंदनीयान स्तूयंते अभिवाचंते च भक्तिभरनिर्भरांतःकरणैः सुरासुरनरनायकगणैर्ये ते वंदनीयास्तान्, त्रिभुवनजनतानमस्यानित्यर्थः। एवं निखिलमुरसमूहशिरः- मंगलादीनि श्रीदे० चै- त्यधीधर्म० संघाचार- विधौ शिखरभूतानां निम्शेपातिशेपविभूषितानो भगवतो तीर्थकृतां सर्वस्वपरसंपत्संहतिसर्वस्वदेश्याः चत्वारोऽतिशयाः संचिताः, | तथाहि-सर्व विदंतीति सार्वा इति व्याख्यानेन भगवतां त्रिकालवेदिनां ज्ञानातिशयः समुपलक्ष्यते, न हि निखिलाकल्पितमावक- लापोपकलनकुशलविमलकेवलालोकविकलतया सर्ववैदित्वं सिद्धिसौधमध्यमध्यास्ते १।। अनेनैव च श्री वीतरागाणामपायापग- | मातिशयोऽपि प्रतिपाद्यते, तदविनाभावित्वात् केवलभावस्य, तथाहि-सर्वापायभूता हि रागादयः, अविपहूयशारीरमानसाधनेक- दुःखलक्षोपनिपातहेतुत्वात् , ततश्च न यावद् रागद्वेषादिदोपापादननिदानभूतघनघातिकर्मचतुष्कात्यंतापगमस्तावन केवलं, न च वावत् सर्ववित्ता युक्तिघटाकोटिमाटीकते इत्यपायापगमातिशयाविनाभावी ज्ञानातिशय इति २॥ सर्वेभ्यो हिताः इत्यनेन तु तेषां स्याद्वादवादिनां वचनातिशयः स्पष्ट निष्टंक्यते, न खत्वेककालानेकलोकशंसयसंदेहापोहसमर्थसमस्तनयस्तोमाभिमवसर्वसच- स्वस्वमापापरिणाम्यतिशायिवचनविशेषमंतरेण सर्वथा सर्वेभ्यः सर्वदोपकर्तुं शक्यते इति ३॥ वंदनीयानित्यनेन तु पूजातिशयः श्रीमदर्हतां सुप्रतीत एव, प्रशस्तसमस्तजगजंतुजातचित्तचमत्कारिपुरंदरादिसुंदरसुरनिकरविरचितप्रकृष्टाष्टमहाप्राविहार्यादिप्रकार- पूजोपचारस्प त्रिभुवनविभूनामहर्निशमवश्यंभावित्वादिति । एते चत्वारोऽपि देहसौगन्भ्यादीनामतिशयानामुपलक्षणं, तानंतरे- पामसंभवात् ,ततश्रतुस्त्रिंशदतिशयोपेतान् सर्वज्ञान् वंदित्वेति तात्पर्यार्थः,यद्वा बंदनीयानिति विशेष्यपदं, तत्र चंदन-नमनस्तव- नानुचिंतनादिप्रशस्तकायवाड्मनोव्यापाररूपांप्रतिपत्तिमहन्तीति वंदनीयाः शक्तार्हे कृत्याचे (हेम-५-४-३५)त्यर्थिवानीयः, ते चाईसिद्धाचार्योपाध्यायसर्वसाधवः, अईति चैते मुक्तिमार्गोपदेशप्रदाना१ विप्रणाशबुद्धिजननरपंचाचारपरिपालन३विनयवि- नयन ४ सहायकरणादि५ कारणैर्वन्दना, यदागमः- PETITISRHITITICIPATITIREIN MEANI HIREETITIALA .

श्रीविजय- नृपकधा श्रीदे० त्यधी- धर्म संपा चारवियो | "मग्गे? अविप्पणासोर आयार३ विणयया४ सहायत्तं ५। पंचविहनमुकारं करेमि एएहिं हेउहिं ॥श"ति भवंति हि प्रौदविशेपणादनुक्तेऽपि विशेष्ये विशेष्यप्रतिपत्तयः,यथा-'ध्यानकतानमनसो विगतप्रचाराः, पश्यति यं किमपि निर्मलमद्वितीय'मित्यत्र ध्यानकतानमनस इत्यनेन योगिनः किमपि निर्मलमद्वितीयमित्यनेन तु परमात्मा च प्रतीयत इति, तान् किपत इत्याह-'सर्वान्' निःशेपान्, समस्तक्षेत्रकालत्रयवर्तिनः पंचापि परमेष्ठिन इत्यर्थः, अथवा वंदनीयान् सिद्धिबुद्धिसमाधि- विधानादिनिबंधनात्यलतया प्रणिधानादियोग्यानहसिद्धसाधुधर्मरूपान् चतुरः पंचमांश्च सम्यग्दृष्टिदेवतादीन् 'चउ वंदणिज जिणमुणिसुपसिद्धा इस सरा य मरणिजा' इत्यत्रैयाधिकारितयाऽभिधास्यमानान् वंदित्या, श्रुतोदितविधिक्रमेण स्मरणादिगोचरी- कृत्य इत्यर्थः। तदेतावता निर्विशास्त्रपारगमनार्थ शिष्यप्रशिष्यपरंपरया च तत्प्रतिष्ठार्थ मंगलमुक्तं, अहंदादिप्रणामस्य सकला- कुशलजालसमूलोन्मूलफत्वेन भावमंगलत्वात् , यदभाणि भगवत्यां श्रीविवाहप्रज्ञप्त्यां-"एप पंचनमस्कारः, सर्वपापमणा- शनः । मंगलानां न सर्वेषां, प्रथम भवति मंगलम् ॥१॥" तथा महानिशीथेऽपि-'तस्स गं सयलसुखहेउसंचयस्स न देवयानमुकारविरहिए फेई पारं गच्छेजा, इठदेवयाणं च नमुपारो गोयमा! पंचमंगलभेव, नो णमन्नं'ति,तचं-नमो अरिहं. गाणं जाय परमे हवइ मंगल'मिति । तथाऽन्यत्रापि 'अईतो मंगलं सिद्धा, गंगलं सर्वसाधवः। मंगलं केवलिप्रोक्तो, धम्मों में मंगलं गदा ॥२॥" तथा-मम मंगलमरिहंता सिद्धा साहू सुर्य धम्मो य । मम्मट्ठिी देया दितु ममाहिं च योहिं च ॥१।।' भवंति च श्राविजपतृपतेरियाईद्वदनादिना मंगलानि, तत्कया कम्- को गमुहगलओ मुवेइओ सुपिजी मुनामहरो । मुनगो मुवाहिणीओजंयुद्दीवुऽस्थि सुनिबुत ॥ १॥ तत्थरिथ सुभडसित्तं व - श्रीविजय- नृपकथा श्रीदे० च- त्य श्रीधर्म० संघाचार- विधी भरहखितं वणावलीजुतं । तत्थ य गिरी सुविजाहरो चियड्दो विषवश्व ॥२॥ तदुवरि रहनेउरचकवालनयरंमि खपरनरनाहो । जलणजडी पयडीभूयजालमालाजलणतेओ ॥३॥ तस्सत्थि वाउवेया सुविवेयालंकिया महादेवी । पुत्तो य अफकित्ती सयं- पमा नाम चरधूया ||४|| अन्नदिणे अभिनंदणजगनंदणनामया तहिं पत्ता भवियाण ममत्थअणथवारणा चारणा समणा ॥५॥ सुतवस्सियाण पूयापणामसकारविणयकजपरो । बद्धपि कम्ममसुहं सिढिलेइ लघुति चितंतो ॥ ६ ॥ राया सुयाइसहिओ तत्थ य आगम्म सम्ममानम्म । मुणिणो उपविसइ तओ जिमुणी कहइ इय धर्म ॥७॥ "इह अस्थि विविहरिद्धीसिदिसग्गाइकारणं धम्मो। धम्मो महल्लमंगलवल्लिपल्लवणघणतुल्लो ।।८। उल्लसिरनिरंतरअंतरायसंघायधायगोधम्मो धम्मो य उदग्गसमग्गऽवंगकल्लाणकुलभवणं ॥९॥ सयलमुहदाणपञ्चलनिचलमम्मत्तसुप्पइटाणो। सो सबदेसविरहप्पमेयओ पुण भवे दुविहो।॥१०॥" इस सोउं तत्तनिच्छयदिट्ठी छड्डिय अपुवमिन्छत्तं । गिण्हइ सयपहा संमरंमगिहिधम्ममइसमं ॥११॥तत्तो पणमिय मुणिणो सपरियणो नियगिहे गओ राया। दुरि- यभरतिमिरतरणी मुणीवि अन्नत्य विहरित्था ॥१२।। कइयावि पथदिवसे सर्यपहा काउ पोयहं गुण्णं ! तप्पारणए वंदित्त चेइए जाइ पिउ- पास ॥१३॥ जंपइ य ताय एवं सेयं सेसं जिणिंदचंदाणं । गिण्हेह तयणु तेणवि पडिन्छिया पणयसीसेण ॥१४॥उक्तं च वसुदेवहिं- डीप्रथमग्वण्ड एकोनविंशतितमे लंभे 'सयंपमा कन्ना अभिनंदणजगनंदणचारणसमणसमीवे सुअधम्मा सम्म पडिबन्ना, अनया य पदिवसे पोमहं अणुपालेऊण सिद्धाययणकयपूया पिउणो पासमागया-गाय ! सेसं गिण्हहत्ति, पणएण रत्ना पडिच्छिया सिर- मनि" अह सुचरणं मुश्यंणं मुदंसणं नियमुअंनिएवि तहा। भणइ निवो सचिवाई भो कहह इमीड वरमुचियं ॥१५॥अप्पाउआइ आस- ग्गीवाद निवाइणो अपरमिट्टे विणियारिय दिवविऊ जंपइसंमिन्नसोउत्ति ॥१६॥ इह-सेणिपहुत्तपओ मे पोयणपुरपहुमुओ अय- श्रीदे० चै. মাগম संघापर- विधौ श्रीविजय- नृपकथा लभाया । पहु! पदमअनझी वरो तिविट्ठो इमीड वरो ॥१७॥ अविय-जरुखट्टमहस्सदुगुणनिवियरकन१६ वैस१६पुर १६देसे । अडयालकोडिसुहडे४८हय४२गय४२रह४२लक्खपायाले॥१८॥ कन्वडमबंब बारममहसे दुतिगुणियपट्टणोचपुरे। अडवीसअंतरो- पग पणवीस कुरज खंडतिगं ॥१९॥ अडयाल गामकोडी दोणमुहागरयखेडसंवाहा । समगुणवन्न दसअडसगमहसे सोल नाडय सहस्से ॥ २० ॥ नत्र-ग्रामो वृत्यावृतः स्पानगरमुरुचतुर्गोपुरोद्भासिशोभ, खेटं नद्यद्रिवेष्टं परिघुतमभितः कर्वट पर्वतेनग्रामैर्युक्तं मपं दलितदशशतः पसनं रत्नयोनि, द्रोणारव्यं सिंधुवेलावलयितमय संगाधनं वाऽद्रि,गे॥२१॥ मगरयणवियददं लवणोयहि- पामिणेगनागवई । उसीफयकोडिसिलो म सासिही जम्ममरहदं ।। २२ ॥ उक्तं च-" चमिद्धरिद्धिविलया चफधणुगयामिसंग्य- मणिमाला । मगरयणा गरुलपया नीलतणू पीयवसण हरी ॥ २३ ॥" तं मोउं जलणजडी सपरियणो गंतु पोयणपुरंमि । पस्थिअ तिविदणागो मयंपहे लहु विपाहे ॥२४॥तीइ सुशोसिरिविजओ जाओ अह उवरयंमि पियरे सो। अयलंमि गहियदिक्ग्वे पवलप- पायो फणइरा२५॥ सो अविणे गोसे तोसेणं विहियससमजणओ।जणउबदमणेणविपयाण पायडियगुरुहरिमो॥२६॥ हरिमम- विमरहुदंडनाहअणुणिजमाणवरमग्गो। मग्गणगिअंतामलजमजलभरभरियमुवणसरो ॥२७॥ मरभमपणमंतमहंतमंतिसामंतनियर• नयमाणो । रणरसियनरो विष पिहियपवरमहकवयसंपगहो ॥२८॥ गहनादो विच सययं युहकविसरगुरुजणाणुगओ। गयपुंगवुध प्रणपरयं जो निविहवरदाणसंवरिसी ॥२९॥ रिमिमाणसे व निअिगदुसयअंतरविपक्खछवग्गो। वग्गंतसुहडहेसंततुरयगजंतगय- Fitnion हमाणो जिणाणं हिभए विडियअसेमअहिअत्यो । अस्थाणे उपविट्ठो पिच्छणयं जाव पिच्छेइ ॥ ३१ ॥ ताव | AMIR THE नामीपदंडमंडियकरगो। पविमिय अस्थाणसहं नमिअ नियं विनवइ एवं ॥३२॥ पहु मिश्वत्थो पुत्थियहत्थो

श्रीदे०
चैत्यश्री-
धर्म० संघा
चारविधी
श्रीविजय-
नृपकथा
नैमित्तिओ तिकालविऊ। चिट्ठइ बारे मे दंसणुस्सुओ मुञ्चउ न वत्ति ? ॥३३॥ मा मुअसु जंपइ निवो कोऽवसरो तस्स पिच्छणे
अत्य। नय सोहइ वेयझुणी वाइनंतीइ वीणाए।॥३४॥ मंती विनवइ इमं मिल्हावसु सामि! जंतिकालन्न । दीसइ न कोऽवि
इह पिच्छणं तु अणिसं पहुपसाया ॥३५॥ तो मुयसुत्ति निवुत्ते मुक्को सो वेत्तिणा तहिं पत्तो। मंतुच्चारणपुत्वं उबविठ्ठो उचियठाणंमि
॥३६॥ मग्गेउमागओ किं? अक्खेउं किंपि वा तुम इहयं । इय सायरं निवेणं भणिओ सो आह पयडमिणं ।। ३७ ॥ जीवामि
जाइएणेव जइवि निव! जाइउं तहवि किंपि । तुम्ह सयासाउ नेव संपयं संपयं अम्ह ॥३८॥सक्किाइ अक्खेउं नजं तयं अक्खि
इहायाओ।नायंभि पडीयारो कहंपिरोगुव जंहोइ ॥३९॥ मा संकसु किंपि इह भण वीसत्थो तए अमिह नायं । इइ निवइअणु-
नाए जंपड़ नेमित्तिओ तत्तो ॥४०॥ पोअणपुरेसरोवरि इओ दिणासत्तमे दिणे विजू । मझंदिणे पडिम्सइ नायमिणं मे निमित्तण
॥४१॥ तो कुविओ जुवराया तल्लहुभायाऽऽह त विजयसेणो । किं नाम तमि दिवसे तुम्भुवरि पुण पडिस्सिहिइ ? ॥४२॥ ओएह
असंबद्धपलाविरस्स निमित्तिाहमस्स कहं । जीहाए चबलत्तं ठाणे एयमिवि इमस्स?॥४३॥ नेमितिओ. पयंपइ में पड़ मा कुमर! कुण
मुहा कोवं । ज मह न भावदोसो सुनाणदिटुं कहतस्स ||४४॥ अविय-पवरोविहु दिवन्नू दिवं सकेइ नेव रक्खेउं । भाविस्सुह-
असुहं तं पुण सो कहइ अवियप्पं ॥४५॥ किंच दिवसंमि तंमी सकारपुरस्सरे ममं पडिही । आभरणवत्थमाणिकज़ायरूवाइवरयुट्टी
॥४६॥ एयरस वरवरस्स व जहत्थकहणा महोवयारिस । माकुप्पसुत्ति कुमरं भणिय नियो भगइ नैमित्ति-॥४७॥ सिक्खियमिमं
निमित्तं कत्थ तए ? ल निरन्नए क्यणे । सद्धा न होड़ खलु पञ्चयं विणा अह भणइ सोऽवि ॥४८॥ पहु पनजंतेणं सह.अयलयलेण
सारही तस्स । मज्झ पिया संडिल्लो पाइओऽहंपि पिइमोहा ।।४९|| सर्व निमित्तजाय तं एवं सिक्खियं मए तइया । जिणसमएचिय
POHTMLAIMEIN
॥ ८ ॥

श्रीदे. चैत्यश्री- धर्म० संघा- चारविधी श्रीविजय- नृपकथा नाणं जं अपमिचारि न अन्नत्थ ॥५०॥ अट्ठविहंपि निमित्तं नरिंद! जाणामि अवितह एवं । लामालामर सुहा३ सुह४ जीविपर- मरणद जय७ विजयत्ति८ ॥५१|| लक्खण१ दिव्युप्पायं३ तलिंक्स४ भोमं५ ग६ जण सरं च८पउम१ रुयणु२ क३ तडि४- | कंप५ फुरणपतिलग७ सऊणाई८ तयं ॥५२॥ संपत्तजुषणोऽहं विहरंतो अन्नया गओ नयरे।पउमिणिसंडमि हिरण्णलोमिया पिउसिया तत्थ ॥५३तीइ सुया चंदजसा पुर्वि दिन्ना उ सा मह तयं च । दटुं रागाउ मए चइऊण वयं परिणयाऽऽसी ॥५४॥ संपढ़ सकञ्जसिद्धिं नाउ निमित्तेण इममणत्यं च । इह आगओ नरेसर! जं जुत्तं तं करिज लहुं ॥५५॥ अह मंतिजणे तक्खण- निवरक्खणआउले भणइ एगो। ठाउ पहू मत्ताहं महन्नवे नावमारुहिउँ ॥५६॥ विइओ भणइ न एअं रुचड़ मे तत्थ जं पडंति तया। को वारिही वियद्दे ता गंतु चिट्ठउ गुहाए ॥५॥ जेण इमाए ओसप्पिणीइ सुम्मद कयाइ नहु तत्थ । विज्जुनिवाओ नागिंद- दिनविआणुमावाओ ।। ५८ ॥ तइओ भणइ इमंपिड जंकिंचि जओ अवस्नमाची जो। अस्थो जत्थ व तत्थ व न अन्नहा होइ इह नायं ॥५९॥ इह भरहे विजयपुरंमि रुपसोमो दिओपिया तस्माजलणसिदा मोवाइयसयजाओ नंदणो उ सिद्दी॥३०॥ तत्थऽनया निसियरो अइकूरो कोऽवि. आगो सो उ। बहुमाणुसाणि हणिउं थोवं भुंजइ चयइ बहुअं॥६१॥ भगिओ निवेण मामेण सो मुहा कि यई हणसि मणुए ?। सीहाइणोऽपि पसुणो हणंति छुहिआजमेगजि॥६२।। तुहविधिकं दाहं माणुसमणिसंति मोऽवि मन्नइ त । कारइ नियोऽपि नयरे पदिह नरनामगोलाई ॥६॥ कुमरिकरेणं गोलो कढिजतो उ निस्सरद जस्स । जाइ म पुररक्खत्थं भक्खत्वं रक्खसस्म तो ।।६४॥ निस्सरिओ गोलो सिहिदिअस तस्सऽन्नया य तन्नाउं । हा वच्छ ! तुह विणा कह होहमहं ? रु तम्माया ॥६५॥ अह तग्गिहमामने एगं भूयगिहमत्धि सुमहनं । तं मवणदुस्मयं तीइ रोइ मुणिय ते भूया ॥६६॥ EASURE MALAYERN PAHARAN ताश्रीधर्म मंधानार- विमो श्रीविजय- नृपकथा जायदयानं पभणति रुपम ना तत्थ जाउ तुह पुत्तो । तुह पासे आणिलामु रक्खससगासाओवि इमं ।। ६७॥ इअ न ववत्था- लोनि भणइ मा माइ माहु हे देवा! । जा ताव सया रक्खेहि रक्खमस्सऽप्पिओ नेव ।।६८||जा भक्खिस्सइ तं सो अवहरिउं तेहि अणिो नार । ती जणणी तीइवि मीयाइ भयं नियंतीए ॥ ६९ ॥ संगोविओ गुहाए गमिओ मो अयगरेण तत्थ ठिओ। नम्हा न भयनामो पयस्स भवे कहिंवि कत्वविय ७०॥ नारं इमो आओ अरिहाईपूअणाइयं धम्म । सवे करेह जमो तुरिअं अपहरइ कृणइ मुद्द।।७१॥ भणि च-"गढपीडामारीदुनिमित्तदुस्सउणपमुहदोमगणा। अरिहाइवंदणाहिं नूर्ण सिग्धं उपममंति॥७२॥" नथा-मचे नाव पमत्था सुमिणा मउणा गहा य नग्वत्ता। तिहुअणमंगलनिलयं हिअगण जिणं चाहताणं ॥७३॥ मंती भणइ चउत्यो एमेव इमं परं इहऽन्नपि । जतनरं विहिजउ जत्तवहुत्ते हि नहु दोसो।।७४॥ता मत्तदिणे अन्नो ठारिअउ अहिवर दहं तत्थ । अमणिनिपाए दुरिसंजाइखयं जेण लहु पहुणो॥७५।। किंच-नेमित्तिणावि इमिणा पोअणपुरअहिवइस्स उपागम्म । भणिओ अमणिनिनाओन उणो मिरिविजयनरनाहे ॥७६।। भणइ निमित्ती मंतिवर ! ते मई मह निमित्तओ अहिया। ता बारुण कजमिणं चिट्ठउ राया म धम्मपरो॥७७|| जंपइ निई संपड़ जो जे सिचए अहह तस्स ! पाणविणासं चिंतेमि निरवराहस्म मह महय?॥७॥जओ-आसमाओआफीडयाओ पाणीण दुचया पाणा। तो कह नरमग्णकरंति जुञ्जए मह इमं काउं?||७°!! अरिष-अरेमि पाणं ताणकरणिकमबया गमआ। अम्हे उ कह मजीविअकए परं पाणिणं हणिमो॥८॥ युवगजा-आन्मानं मनी रक्ष्य, प्राधम्र्मविदो जनाः। यदिदं च शरीरं, धर्मम्याद्यं हि माधनम् ।।८।। जीवन भद्राण्यवानोति, जीवन् पुण्यं मगेनिनामृतम्य देहनामोऽम्नि, धर्मव्युपरमम्नथा ।। ८२ ॥ य जुनिजुनमनोविणेगहा जा न मन्ना निमो मो। ना विनाः श्रीदे० चैत्यत्री- धर्मसंघा- चारविधी श्रीविजय. नृपकथा सुबुद्वी विसुद्धचउबुद्धिमणिसिंधू ॥ ८३ ॥ पहु दुगमवि काहमिमं जहऽणत्थखओ न यावि जीनवहो । इय पुण सचिवेणुत्ते भण नियो घडड कहमेयं ।। ८४ ॥ माहइ सचिवो मामि! सिबउ रजंमि इह धणयपडिमा। सत्ताई सेविस्सद तंपिव तमिमो जणो महो ॥८५॥ दिवणुभावा दुरिअं न होइ जइ कंचणं सुरहि तत्ती। तभावे पडिमक्खय पढुरक्खा नविय जीववहो ॥८६॥ जुत्तति ठविउ रजे तं तह कारेतु चेइएमु महं । कयसेयं सेयंसं देवं वंदह इय थुईहिं ।। ८७ ॥ "अस्सेयदेवि दलियंरमुत्ती, सेज- ममेयं मुयधम्मकीति । करिसुमेयं जमिहं अविञ्जाणंदोलगिण्हंपि तमञ्ज ! कुजा (१)।। ८८ ॥ प्राग शल्याधिष्ठात्रीमश्रेयस्कारिणी दृष्टदेवी दलयित्वा तच्छग्योपविशनेन वित्रास्य अंवेव माता -मूर्तिर्यस्य गर्भस्थितत्वात् मोऽवमूर्तिः अर्य!-स्वामिन् ॥ जे धम्मकिनिसिरसंतिवित्तिविञ्जाणंदप्पयाणपणिहाणविहाणमा। देविंदविंदपरिविंदपयारनिंदा, ते मुत्तिजुनिमिह दितु जिणिंद- चंदा (२) ॥८९ ॥ तेमि मापुसधम्मकीनियमिणं देविंदचकित्तणं, संपुण्णेमरियाइसाहणगुणं लोगुत्तमुकित्तणं । विआणंदपहाण- मुनिपयवीसंपायणं मवया,झायंतीह जिणिंढचंदवयणं जे नवया सवया (३)॥१०॥ शष्प-चालतृणं । निचं देविंदसूरी जियमविहया जे मुपंगीड नाम, झायंता हुंति मना तमतिमिरमिया धम्मकितिल्लयं तं। जंपारीणनणंभो घिवियह अइरा मवसत्युत्तमाणं, विजाणंद व एमा जिगरस्यणे भत्तिराणं नराणं (४ ॥ ९ ॥" चिइवंदणाइ सेयं इय काउं जाइ तिविहसेयमई। सत्ताइपोमहं कुणइ दन्भ- संथारगो गया ॥१२॥ भणियं च वसुदेवहिंडीप-मिरिविजओऽवि दन्भसंथारोवगओ सत्तरत्तपरिचत्तारंभपरिग्गहो बंभयारी संविग्गो पोमहं पालेड"त्ति, वदृति मंतिणो नियनिनव वेममणजक्खपडिमाए । नाहंतरेऽवि जति हि धीमंतो सामिखेमत्यं ॥९३|| पंचपरमिट्टियग्मतममरणापमित्यम्मझाणमि । अहीणो नग्नाहो मुहेण बोलेड दिवमाई ॥१४|| अह मनमंमि दिवसे मज्झण्हे THITTHALIHIN Eramit MADARA श्रीविजय- नृपकथा धौदे० त्पथी. धर्म संपा. पारविधी ॥१२॥ पाड उत्तरो परणो। कचोलयमुहमित्तं समुच्छियं अन्भखंडं च ॥९५|| नेमित्तिओ पयंपइ उत्तरओ नियह अभयं लोया। पच्छाइ- मइ गपणंगणं इमो पलपमेहुन्छ ।।९६॥ जहर पसरइ पवणो तह तह पसरेइ मेहखंडपि । ते नहयलपरिसकणमहमहमिगयाइ व उणंति ।। ९७ ।। भरियगिरिकंदरोदरधरविवरो झति थणियसदोऽवि । फोडतो वंभंडं दिकरडिरबुद्ध वित्थरिओ ||९८॥ तङि- दंडाडंवरनिम्भरंतरं तक्षणे जयं जायं। पलयानलजडिलविलोलजालमालाकवलियंव ।। ९९ ।। मेहाउ तडियदंडो जमदंडिव कडयडत्ति कुणमाणो। पडिओ रजधुरंधरधुरीकए तमि जस्खंमि ॥१०॥ तस्म सयं चिय जाया तस्स उ नेमित्तियस्स उपरिमि। अंतेउराडपिहिआ रयणामरणाइबरयुट्ठी ॥१०१ ॥ पारितु पोसहं करिय जिणमहं पारणं विहिय रन्ना । नेमित्तिओ विसिट्टो दाउ पुरं पउमिणीसंडं ॥१०२|| आपयवंधुत्ति निवेश कारिया मणिमई धणयपडिमा । सामंताईहि तहा नयरंमि महूसवो रम्मो ॥१०३।। गयणंगणविवरविमारि सवणमुहकारि अह समुच्छलिओ । जयसदपंचमो तकखण झुसिराणतूररवो ॥ १०४ ॥ किमिणति संभ- मुम्भंतलोयणा जा जणा नियंति नहं । दमदिमिपयासयंतं विमाणमिकं पलोयंति ॥१०५।। अन्मुहिओ विमाणा ओयरिओ अमि- पौयग्ययरिंदो । नियमायमयंपहभायअकित्तीसुओ राया ॥१०६॥ सनिवस्म मजोइपहा काउ पियं नियससासुताराए। सिरिवि- जयं तदिनामणो य पुन्टेइ डय हिट्ठो ॥१०८ । नेव वसंताइमहो न पुत्तजम्मो नरिंद! तुझ तो। को उस्यवं करेइ य सिरि- रिजओ कहई तो मदं ।। १०९ ॥ नमोउ अमियतेओ परगाभरणाइएहि सिरिविजयं । सकारिप कइपि दिणे तत्थ य ठाउंगओ मपुरं ॥११०॥ देवेन्द्रादिनमस्कृतानथ नृपः स्तोत्यईतः सिद्धद्विद्यानंदमुसाधनंतकविधान सिद्धान् समृद्धान् शुभैः। आचार्यान् श्रुगधर्मयोगगुणान् म्याचारचारून् मदोपाध्यायान् यतधर्मकीर्तिनविधेः माधुन् ममामाधकान् ॥११॥ इय सिरिविजओ राया MAA

श्रीदे०
त्यधी-
धर्म संघर
नारविधी
॥१३॥
प्रस्तावना
शेष
जिणाइपणिहाणपत्तकल्लाणी । इय दसमम संतिम्स गणहरो होउमिह सिद्धो॥११२॥ श्रुत्वेत्यहो श्रीविजयस्य धर्मादिनोपशान्त्या
बहमंगलानि । कल्याणकानां जिनवंदनादौ, मंगल्यभूते कुरुत प्रयत्नम् ।। ११३ ॥ इति श्रीविजयपतिकथा ।
इत्थं च कृतमङ्गलोपचारः शास्त्रकारः क्त्वाप्रत्ययस्योत्तरक्रियासव्यपेक्षत्वाचामाह-वध्यामि-भणिष्यामि, के ?-'चैत्यवंदनादि-
सुविचार, तम चिन-प्रस्तावात् प्रशस्तं मनस्तावः चैत्यं, तद्धेतुत्वात् जिनविंबान्यपि चैत्यानि, कारणे कार्योपचारात् , तेषां वंदना-
पूर्वोक्तशब्दार्था चैत्यवंदना, उक्तं न-"
चिमणो पसत्यं तन्मावो चेइयंति तजणगं। जिणपडिमाओ तासि वंदणमभिवायणं तिविहं
॥१॥" या नितेः-लेप्यादिनयनस्य भावः कर्म वा चैत्यं, ता संज्ञादिशब्दत्वाद् देवताप्रतिविवे प्रसिद्ध,चूर्णौ तु 'चिती संज्ञाने
काठकादिपु प्रतिकृति दृष्टा संज्ञानमुत्पद्यते पथार्हदादिप्रतिमैपे'त्युक्तं,शेष प्राग्वत् ,ननु भावार्हदादीनामप्यत्र वंदना क्रियते तत्कथं
चैत्यवंदनेत्युच्यते ?, सत्यं, प्रायेणासाचैत्यागे करणार , तथान वृहायं-"भावजिणप्पमुहाणवि सबैसिवि जइवि वंदणा तहवि।
ठरणाजिणाण पुरओ कीरइ निइवंदणाण ॥१॥१२॥ जिणपिंयाभावे पुण ठवणागुरुसक्खियाविकीरंती चिइवंदण चिय इमा तत्थवि
गरमिहिठरणाउ ॥२॥१३॥ अहवाजत्य सत्य व पुरओ परिकप्पिऊण जिणविवं। कीरइ हेहिं एसा नेया चिडवंदणा तम्हा ॥३॥१४॥"
'श्रादिशब्दात् गुरुवंदनाप्रत्याग्न्यानादिपरिहा, नेपो सुविचारः, तन सुष्टु-शोभनो पहुशास्त्रसारार्थसंग्रहतया तनिष्पन्नतया च स्वल्प-
प्रधानामपि मुखेन पठनावयोधादिनिमंधनत्वात् सकलसंघस्य प्रतिदिनावश्यकरणीयतया सदोपयोगित्वाच विचारो-विधिस्वरूपादि-
वदनादिगविचारः, पतेन च प्रेक्षायत्मस्पर्भमभिधेपनिर्देशः कृतः, एतदुक्तौ हि शास्त्रश्रवणादिप्रवृत्तः, उक्तं च-"श्रुत्वा-
.."5नागादी, पूमपार्थोषकारकम् । माणादौ प्रवते, नज्जिशामादिनोदिनाः ॥१॥" अनेनैवात्र बहुशास्त्रमारार्थसंग्रहज्ञापक-
.
.
॥ १३ ॥

"
प्रस्तावना-
शेष
श्रीदे
नत्यश्री-
धर्म संपान
चारविधी
॥१४॥
मुशब्दविशपिवतया सूत्रकृत् प्रयोजनमपि दर्शयति, तद्विना सर्वस्यापि विचेकिनः सर्वत्राऽप्यप्रवृत्तेः, न्यगादि च-"प्रयोजनमनु-
दिश्य, न मन्दोऽपि प्रवर्तते। एवमेव प्रवृत्तिश्चेचैतन्ये नास्य किं भवेत् ? ॥ १॥" तच्च शास्त्रकर्तृश्रोत्रोरनंतरपरंपरभेदाचित्य, तत्र
शासम्र्तुग्नंतरं प्रयोजनं सचानुग्रहः,संक्षिप्तशास्त्रस्य सुखेन पठनपाठनादिना विस्तरशास्त्रपठनाद्यसमर्थसंक्षिप्तरुचिसत्यानामत्र प्रवर्त-
नात् , यत उच्यते-"सुयसायरो अपारो आउं थोवं जिआ य दुम्मेहा। तं किंपिसिक्ग्वियवं जं कजकरं च थोवं च
॥१॥" परंपरप्रयोजनं त्वपवर्गप्राप्तिः,धम्मोपदेशदानस्य हि मोक्षफलत्वात् ,तथा चोक्तम्-"सर्वज्ञोक्तोपदेशेन, यः सचानामनुग्रहम् ।
| करोति दुःखतप्तानां, म प्रामोत्यचिराच्छिवम् ॥१॥" श्रोतुश्चानंतरप्रयोजनं चैत्यवंदनाद्याचारविधिपरिज्ञानं, परंपरं तु तस्याप्यपवर्ग-
| प्राप्तिः, सम्याचत्यवंदनाद्याचारविधिपरिज्ञातुः शुभभावभवनतो यथाविधि तत् समाचरतश्च सर्वकर्मक्षयेण निर्वाणनिबंधनत्वाद् ,
आह च-"चिइवंदणाइ सम्म मोउं लहुकम्मयाइ काऊणं । निद्वविअअट्टकम्मा सिद्धि पत्ता अणंतजिया ॥१॥" कथं
पक्ष्यामीत्याह-'यहुत्तिभाष्यचूर्णिश्रुतानुसारेण' अत्र बहुशब्दः प्रत्येकं संबध्यते,ततश्च बढ्यो वृत्तयः-टीका बहुसंस्कृताक्षर-
निनस्यादिविवरणरूपा ललितविस्तराद्याः बहूनि च भाष्याणि-गाथानिवद्धमूत्रव्याख्यानरूपाणि एतवृहद्भाष्यव्यवहार-
भाषयादीनि नथाच बहवश्चर्णयः-प्रायः प्राकृताक्षरनिबद्धविवरणविशेषा एव एतत्पाक्षिकावश्यकादिसंबंधिन्यः, तथा श्रुतं-
सूत्रं गणधरादिकृतं, पंचसाक्षिकधर्मप्रतिपादनपरपाक्षिकसूत्रादि, नियुक्तयस्तु चतुर्दशपूर्वधरकृतत्वेन सूत्रत्यात् श्रुतग्रहणेन गृहीताः,
उक्तंच-"गुत्तं गणहररइयं तहेव पत्तेययुद्धरइयं च । मुअकेलिणा रइयं अभिन्नदमपुविणा रउयं ॥ १॥" श्रुतकेवलिनेति-चतुर्द-
शपरिणा, अभिन्नेनि-परिपूर्णाः, यता गाथानिकसूत्रन्याख्यानरूपन्चात् नियुक्तीनां भाप्यग्रहणाद् ग्रहः, नेपामनुमारेण-तदत्ता-
॥१४॥

प्रस्तावना- शेपं श्रीदे. चैत्यश्री- धर्म० संघा चारविधी ॥१५॥ विसंवादेन, यथा तेपूक्तं तथा तेभ्य उद्धृत्य अत्र भणियामीति तात्पर्यार्थः।। एषामक्षराणि त्वये यथाप्रस्तावं दयिष्यामः। एतेन च शास्त्रस्य गौरवमापादितं स्यात्, भवति ह्याधारविशेपादाधेयस्य गुणप्रकर्षविशेपो, जलादेरिव क्षित्याद्याधारविशेषादिति, अथवा थुतमिति-आकर्णितम् , अर्थात् गुरुममीप इति गम्यते, इदमत्र हृदयम्-मूत्रनियुक्तिभाष्यचूर्णादिभणितोऽपि चैत्यवंदनाद्यों यथा गुरुभियाख्यातस्तथा वक्ष्ये, न पुनर्निजमत्या विकल्प्य, निजमतिकल्पितार्थानुसारेण हि शुद्धानुष्टितस्यापि कष्टानुष्ठानस्या- ज्ञानकष्टानुपातित्वाद् , उक्तं च-"अपरिच्छियसुयनिहसस्स केवलमभिन्नसुत्तचारिस्स। सव्वुलमेणवि कयं अन्नाणतवे बहुं पडइ ॥१॥"अभिन्नत्ति--विशेषव्याख्यानरहितं, किंच- यदि सूत्रोक्तमात्रमेव कार्यकारि स्यात् तदाऽनुयोगोऽनर्थकः स्याद् , यदागम:- "जह सुत्ते भणियं तहेव तं जइ विआरणा नस्थि । किं कालिआणुयोगो दिट्ठो दिछिप्पहाणेहिं ? ॥८॥" एवं च गुरुपारतन्त्र्य- प्राधान्यग्यापनातो ग्रंथकृता स्वमनीपिकापरिहार उक्तः, यद्वा 'व्याख्यानतो विशेषप्रतिपत्नि' रितिन्यायात् बहुशब्दः थुत- शब्देऽपि संबध्यते, बहु श्रुतं येषां ते बहुश्रुताः ततश्च प्रभूतागमाः प्रधाना गीतार्थाः पूर्वसूरयः इत्यर्थस्तेषामनुमारेग, अयमर्थः- यथा बहुश्रुतपूर्वाचार्यपरंपरया चैत्यवंदनादिपिचारः समायातः तथा वक्ष्ये, बहुश्रुताद्यनुमारेण एव जीतव्यवहारानुपातितया मोक्षमार्गानुयायित्वात् , उक्तं च-"वत्तणुवनपपत्तो बहुमो आसेविओ महाणेण । एसो अ जीअकप्पो पंचमओ होइ ववहारो ॥१॥ वनो नाम इक्कसि अणुवत्तो जो पुणो विइयवारा। तइअट्ठाण पबत्तो सुपरिग्गहिओ महाणेण ॥२॥" तथा "मग्गो आगम- नीई अहबा संविग्गगुरुजणाइण्णो । उभयाणुमारिणी जा सा मग्गणुमारिणी किरिय ॥१॥"नि (धर्मरत्ने) एतदन्यथा व्याख्याने तु मार्गाननुयायितया स्वच्छंदतापत्तेच, उक्तं च निशीथैकादशोदेशके-" उस्मुत्तमणुबइ8 सच्छंदविगप्पियं अणणुवाई । परतत्तिपत्ते HO ॥१५॥ HTIOMETIM

ता
प्रस्तावना
शेष
-
मि०
.
श्रीदे० तितिणे य इणमो अहाछदो ॥१॥ एतच्चूर्णि:-उस्सुत्त नाम सुत्नादवेय, अणुवइ8 नाम जंनो आयरियपरपरागयं, मुक्तव्याक-
चैत्यश्री-
| रणवत् (५००) सीसो पुच्छइ-किमन्न सो परूवेइ १, आचार्य आह-'स्वच्छदविकल्पितं' स्वेन छदेन विकल्पितं स्वच्छंदविक-
ल्पित च, अननुपाति न क्वचित् सूत्रेऽर्थे उभयो| अनुपाति भवति, ईदृशं प्ररूपयतीति, एतेन च प्रेक्षावत्प्रवृत्तिनिमितं सबधोऽपि
चारविधी
प्रदर्शितः, तथा च तैरुक्तम्-" प्रेक्षावता प्रवृत्यर्थ, फलादित्रितय बुधैः। मगलं चैव शास्त्रादौ, वाच्यमिष्टार्थसिद्धये ॥२॥"
सच सबधो द्विधा-उपायोपेयलक्षणो गुरुपर्वक्रमलक्षणश्च, तत्राधस्तर्कानुसारिणः प्रति, तद्यथा-वचनरूपापन्नमिदं माध्यमुपाय-
स्तत्परिज्ञान चोपेय,गुरुपर्वक्रमलक्षणस्तु केवलश्रद्धानुसारिणः प्रति, स चैवं-अर्थतश्चैत्यवंदनादिविधिभगवताश्रीवर्द्धमानस्वा-
| मिनोपदिष्टः, सूत्रतस्तु गणधरैथितो, यदागमः-"अत्थ भासइ अरिहा सुत्त गथति गणहरा निउणं । सासणस्स हियट्ठाए तओ
| मुन पपत्तई ॥१४(आ. नि)" ततश्चोञ्जयिन्या' पुरुषपरपरया कौशाम्ब्या समानीतेष्टका इव जबूस्वामिप्रभवप्रभृतिकेवलिश्रुतकेव-
लिदशनापूर्वधरादिपूर्वाचार्यपारम्पर्यण समायातो यावदसद्गुरव इति, तथा चाहुर्दुष्पमाधकारनिमग्नजिनप्रवचनप्रदीपप्रतिमाः श्री-
जिन भद्रगणिक्षमाश्रमणपादा विशेपावश्यके-'जिणगणहरगुरुदेसिय आयरियपरपरागय तत्तो। आय च परपरया पच्छा
सयगुरुजणुविद ॥ १ ॥ उजेणीओ नीया जहिट्ठगाओ पुरा परपरया । पुरिसेहि कोसवि तहाऽऽगय परपरयत्ति ॥२॥" पारम्पर्य
दृष्टान्तश्चायम्-अथिह पच्छाविसए मुणिव निजिआससपरविमए। कोसंबी वरनयरी न अरीण जत्थ विणिवेसो ॥१॥
अविय-तस्थाऽसि जणो चिताउरो य सुकलाकलावलणमि । अलियपयपणम्ओ अलमो य अकजकरणमि ॥२॥ पालेड तत्थ
रज रजतो जिणमए भयाणीओ। णोयजणचरियरहिओ हिओ पयाण पयानाहो ॥ ३ ॥ चेडगनरिददुहिया जिणिदपयपूयपूय-
॥१०॥

श्रीदे.
चैत्यधी-
धर्मसंघा
चारविधी
॥१७॥
परंपराया
मृगावती-
कथा
| फरकमला । सुइसीलालंकारा मियावई पिययमा तस्स || जीसे मुकुमालाओ बाहुलयाओ सपा न युद्धीओ। अलियाणुगया
वाका य कुंतला न य समुल्लावा ॥५॥ वरकुंडलाणि सवणासत्ताणि य न उण पिसुणभणियाणि । सुगुणेसु य बहुमाणो न रूवलाव.
बजाई ॥६॥ अह अन्नया नरिंदो सवायसरंमि संनिविटो सो। नियरिदीए गवं वहमाणो पुच्छई दूअं ॥७॥ भो देवाणुप्पि!
नरवईण अन्नेसि अस्थि तं किं । विज्जइन मज्य रजे? अह दूओभणइ देव! तुई ।।८॥ वरसामिमंतिमुहिकोसरद्वदुग्गवलरूवसत्तंगे।
रखे न किंचिऊणं एगं मुराण चित्तमह॥९॥तो मणसादेवाणं वागाए पत्थियाण सिज्झति।अत्थेण ईसराणं दुस्सज्झा-
इंपि कजाई ॥१०॥ आणता चित्तयरा तेऽवितयं विभजिउ मह लग्गा । चिउँ अस्थि इओ चित्तयरसुओतहि सोमो॥११॥
तस्संतेउरपासे दिन्नो भागो अहऽनया तेण । जालंतरेण दिट्ठो मियावईए पयंगुट्टो ॥१२॥ तो तेण निउणमइणातीए रूवं निरत्ति
। रुइरं। नयणुम्मीलणऽवसरे पडिओ य ऊरुम्मि मसिपिंदू ॥ १३ ॥ अवणिय तं पुण जावायरेण न करइ ता पुणो पडिओ । इय
तइयंमिवि पारे पडिअं दळु स चिंतेड ॥१४॥ होअवमित्य नूर्ण अणेण ता उवरमो इह सेओ। निम्माया चित्तसहत्ति अह निरो
तेहिं विनविभो ॥१५॥ तो निई चित्तसह नित्यमाणो कमेण अइनिउणं । मसिविंदुमियं तं पिच्छेद मियावईरूवं ॥ १६ ॥
तं दहण नरिंदो रोसवसायविरच्छिविच्छेहो। भालयलघडियमिउडी चिंतिउमेवं समाढत्तो॥१७॥ एएण पावमइणा मम पत्नी धरि-
सियत्ति निम्भंतं । कहमनहा नियंसणमझगयंपि हु मुणिज मसं ॥१८|| इयरम्मिवि परदारे अन्नायपरं परं निगिण्हामो । किं पुण
सए कलत्ते । एवं नापि हु खमामो ॥१९॥ तो यज्झो आणचो चित्तकरा विति नो इमो हणिउं । उचिओ लद्धयरो पह कहं नियुत्ते
मणति इमे ॥२०॥ अस्थि पुरे मागेये संकेयनिकेयणे यस्कलाणं । संनिहियपाडिहारियसुरपिअंजक्खगिहमीमाणे ॥२१॥

थोदे.
चैत्यश्री-
धर्म० संघा-
चारविधौ
परंपरायां
मृगावती-
कथा
पड्यरिसं चित्तउं कीरइ से उच्छेयो हणेइ तओ। चित्तयरं कुणइ पुणो अचित्तिओ सो पुरे मारि ॥२२॥ पाणभया चिचयरा पला.
यमाणा तओ नरिंदेण । पुररक्खाइनिमित्तं ते विहिया एगसंकलिया ॥ २३॥ यतः त्यजेदेकं कुलस्याथै,ग्रामस्याथै कुलं त्यजेद् ।
त्यजेद् ग्राम जनस्यार्थे, (ग्राम जनपदस्यार्थ) आत्मार्थे पृथिवीं त्यजेत्।।२४।। अह तेसि नाम पत्तेसु लिहिय छूटेमु मुदिए घडए । निहरेइ
जस्स पत्तं सो चित्तइ तमि परिसे तं ॥ २५ ॥ अह एसो देव ! तहिं उबरयपियगे गओ कला गहिउँ। एगसुयाए चित्तयरथेरि.
याए गिहमि ठिओ। २६ ।। तीएचि निविसेसो दिवो ससुआ इमो ससुयमित्तो । जाओ अ तंमि वरिसे थेरीसुयवारओ तो सा
॥२७|| रोयइ बहुप्पयारं अम्मो ! किं रुयसि? गेण इअ पुट्ठा। भणइ मम पच्छा पुत्तो एगो अंधलगलट्ठिसमो॥२८॥ सो संपयं
जमगिहं वच्चिस्सइ चित्तिऊण जक्सगिहं । माऽणेणुत्ता सदयं मा रुअसु भलिस्समिह सई ॥२९॥ किं मे तुम न पुचो अप्पाणं
नेमि वच्छ ! जं वसो? | इस भगिरीइवि तीए चित्तमिमो आयरड जक्खे॥३०॥ एक्कोच्चिय वरविणओ अमूलमंतं इदं वसी.
करणं । किं पुण तवम्सहाओ? ता जइअसं मए एत्य।।३१।। इस चिंतिय छद्रुतवं काउं तह बंभचेरमाइ वयं । हाउं मुई नियं-
सइ सियसदयाहयवमणजुअलं ।। ३२ ।। येनाभीष्टदेवता यामन्यैरप्यपवित्रवत्रपरिभोगः प्रत्यपेधि, तथाहि-कटिस्पृष्टं च यद्वस्त्रं,
पुरीपं येन कारितम् । मूत्रं च मैथुनं चापि,तद्वखं परिवर्जयेत्।।३३।। चंदणचचियपाणी मुहकोसं चारु काउमट्टपुडं । कलसेहिं नवेहि
तयं हवित्तु पुप्फेहिं पूइत्ता ॥३४॥ काउ नवं कुचगमल्लगाइयं अमुई जिलेवाई । चइउं पबरेहिं वण्णगेहिं तो चित्तए जक्खं ॥३५॥
अह चित्तसमनीए परेण विणएण एस पयवडिओ । सप्पणय सबहुमाणं जक्खं विन्नवइ एवं तु॥३६॥ देव! सुरप्पिय को तुज्झ
चित्तकम्मं विणिम्मिउ तरह । अञ्चतं निउणोऽविहु? किं पुण अम्हारिमोऽसुद्धो? ॥३७॥ तो इह मूढत्तणओन मुठ्ठ जं घट्टिअंमए
॥१८॥

श्रीदे.
चैत्यश्री-
धर्म० संघा-
चारविधी
॥१९॥
परंपरायां
मृगावती-
कथा
किपि। तं खमियई सामिय! जो पणयवच्छला गमआ||३८|| जक्सोऽह भणइ तुट्ठो तुह वरविणएण भो! वरेहि वरं । इमिणुतं
मा मारसु जगंति एमो चित्र वरो मे।।३९।। जक्खेणुतं अविणामओ तुहं मिद्धमेव इणमन्नं। वरसुवरं ते अहियं तुट्ठो परकअनिरयस्स
॥४०॥ भणितं च-"ते तावत्कृतिनः परार्थघटकाःस्वार्थस्य नागेन ये,सामान्यास्तु परार्थमुन्यतधियःम्वार्थाविरोधेन
ये।तेऽमी मानुपराक्षसाः परकृतिपैतन्यते स्वार्थतो, ये निति निरर्थक परकृतं ते के न जानीमहे? ॥४१॥" ता जंपइ
दुपयाईण देसंपि निएमि तदणुख्यं से । रूपं करिअमिमिणा युत्ते एवंति भणइ मुरो॥४२॥जओ-जो जत्तिअस्स अत्थस्स भायणं
तस्स तत्तिअंहोइ । बुट्टेऽवि दोणमेहे न ढुंगरे पाणिअंठाइ ॥४३॥ दरियक्खएण इहलोयसिद्धिमिय सोउ भत्तिजुत्तस्स । ता
जययहऽणंतसुहे जिणवयणे सुविहिभत्तीए॥४४॥ इय लद्धवरो मामिय! मफारं पाविऊण तत्थेसो । इत्थागओ इहऽत्थे इमं परिक्खउ
पसिय देवो॥४५॥ तोसुअदासिमुहदंमणेण विनामिओऽवि कोरमा। नरवइणा निविसओ आणतो छिन्नसंडासो।।४६।। यतः पठ्यते--
नाकारणरूपां संख्या,संख्याताः कारणफुधः। कारणेऽपि न कुप्यंति,ये तेजगति पंचपाः॥४७॥तो गंतुं सागेए उवडिओ
| सुरपियं पुणो तेण । पढमुवयासे वुत्तो वामकरणवि तह लिहेमि ॥४८|| जओ-गच्छउ दूरंआमहउ गिरिवरं विसउ विसमविव-
रेसु। आराहउ अमराई लिहिआ अहिअंनतुतहावि ॥४९॥ तो मो पुण लवरो चिंतेइ विडविओ निरवराहो । निकारण-
रिउणाऽहं पावेण सयाणिएण कह १ ॥ ५० ॥ ता अस्म तफलं दरिसिहंति चिंत्तिय मियावईरुवं । लिहिऊण चित्तफलए पजोय-
निवस्स दंसेइ ॥५१॥ दट्ट तमाह निमो किं अमरीच रई व किन्नरी मा ? । स भणइ न इमान इमान इमा पहु! किंतिमा-
मणुई ।।०२।। चित्ते कला वराने म निवेणुनोति भणड पहा का मे ? मुकलावं दिटंपि तारिसं अलिहमाणस्म॥५३॥ निउणो पयावई
॥१९॥

श्रीदे०
चैत्यश्री-
धर्म० संघा-
चारविधी
॥२०॥
कथा
--
सो निरुयमरूया अदिद्वपडिछंदा । पहु ! जेण सयाणियरायअग्गमहिसी इमा लिहिया ॥५४॥ तं आसअमुंदरं रूववइं साउ झस्थ- परपराया
मृगावती-
लोलो सो। पन्हुटकुलऽभिमाणो गलिअनओ मुक्कमजाओ ॥५५॥ चित्तयरं सकारिय विसजिउं सिक्खिउं च लहु दू । पठ्ठयए
कोसंबीइ तत्थ स भगई सयाणीयं ॥५६॥ आइसई पजोओवरभजा जा मिश्रावई तुज्झ । पेसिजमज तं हुज जुज्झकजे व लहु सजो
| 1॥५७।। पभणइ सयाणिो रे याहम! तुह पहू विमुकनओ।जाजपई अजुत्तं ता किं वुतुं तुहवि जुत्तं ।।१८।। किंवा-"अप्रवृत्ति-
गतं भूपं,छंदोवृत्त्या स्तुवंतिये। लक्ष्मीहृतिकृतोपायाः,शत्रवस्ते न मंत्रिणः" ॥५९|| अपिच-किं भिचोसोऽवि न
जो नियपहुणो उप्पहं पवन्नस्स। नियबुद्धिधणरसेणं अवजसपंसुं उसमेइ ।।६०॥ किंबहुणा एवं जैपिरस्स तुह इय जु-
ज्झइ विणासो। काउं जंचन कीरइ त नयभेउत्तिकलिऊण ॥६१।।इय निभस्थिय दुओ निद्धमणे गलगहेण निच्छुढो । तह कहइ गंतु
सपहुस्स तस्स जह वइढिओ कोहो ।।६२।। तो सेणाए हयगयरहजोहसहस्पलक्खकोडीए। चलिओ तह चउदसमउडबद्धराईहिं तं पड़
| सो॥६३॥ अणवग्यपयाणेहिं इतं सोऊण तं जममरित्यं । अप्पबलो कालगओसयाणिओ अविइअअइमारो ॥६४॥ चिंतइ मियाबई
| मे धिरत्थु रूवं जओ मओ दइओ। उदयणसुओऽवि वालोति पाणसंसयतुलारूढो ॥६५॥ एयस्स उ अणुसरणे इत्थ कलंको
परत्थ दुक्खं च । ता छउमेणवि ईहि कालक्खेवो ममं जुत्तो ॥ ६६ ॥ तो पढियं तो गुणियं तो मुणियं तो अ वेइओ
अप्पा । आवडियपिल्लियामंतिओऽवि य जइ न कुणइ अकजं ॥ ६७ ।। जओ-वरिसित्ता अमियरसं सकारिय
वत्थमाइणा धरिउं । तलदोरेण सकलं मइमं कुजा कुलालुध ॥६८॥ इयचिंतिय दूएणं तीए खंधारगो इमो भणिओ।
| सरणं तं चैव सयाणिए गए मे महाराया ॥६९।। नवरमसंपत्तवलो पुत्तो मुक्को मए विणस्सिहिई । पचंतनरवई हिं तो कह रजंदमो
॥२०॥

श्रीदे.
पैलनी
संघा
नारविधी
॥२१॥
परंपरायां
मृगावती.
काही ? |७०11 अह भणह रक्खगे मद सुअस्म को अप्पि समो काउं? सचं चिय सामि इमं नवरं देवीइ भणियमिणा ।
दूरस्थो किं करिही सामी सीमनि विनासिए कसे । जह उस्सिसगसप्पे अखमो जोअणसए विजो॥२॥ भणइ निवो कि तत्तो
भणि देवीइ. नओ काहं ? । म भगइ कोसंदिपुरं ममारवावेह पहु पसिउँ॥७३॥ कीरउ किमिहं नियुत्ते स भणइ उजेणीइडगा
बलिया। ताहि विसालो सालो कीरउ मन्नइ नियोऽवि इमं १७४॥जओ-पुरिसोमयणविहरिओ पत्थितोमणप्पिय-
जणेण। किं कि न देइ किं किं करेड नहु लहु असज्झपि१ ॥७॥नो काउ उभयपुरंतरंमि चउदस निवा सपरिवारा । उजेणी-
इगा तेण आणिया नरपरंपरया ॥७६॥ ताहिं कओ पागारो कोसंचीए हिमालयागारो । पुण भणिओ तीइ म किं इमीइ धन्नाइ
| रहियाए १७७॥ धणधन्नवत्थमाईहिं तक्षणं तेण पूरिया तो सा। किं किं न कुणइ जीवो आसापासेण वावद्धो ॥७८|| जओ-
नति यगायति यति दीणं कुर्णति चारूणि | आमाविवसाजीवा चिडवणं किंन पविंति? ॥७९॥ दुहखाणी
सुहअगणी पावलया दोसआयराजा सासग्गापवरगनयरपवेसलोहग्गला निविडा|८०॥आसाइजो पहत्तं
देइस दासत्तमप्पणोऽवसं । इय सघऽणत्यमूला परिहरियघासया आसा।।८१॥रोहगसज्झा जाया पुरित्ति सा धीमई
तओनाउं| विप्पडिबन्ना दाराई दाउमुरि भडाठविला:८२|| जो-उशना वेद यच्छास्त्रं,पच वेद वृहस्पति खंभावादेव
तत्सर्व स्त्रीणां वुद्धीप्रतिष्ठितम्॥८शा पओओ उ विलक्खो वेठित्ता मधो लिओनयरि। चिंतइ वेरग्गगया मिगावई अन्नया एवं
॥८४ाधना गामागरनगरसेउकबडमडम्पदोणमुद्दा विहरेइ भवियपउमे रोहिंवो जत्य वीररवी11८५॥ ते धन्ना कपउन्ना सुकयत्था
(तिजयपूपणिजा य । दुहवास मुत्तु गिदं जे वालनेवि गहियपया १८६॥ वेरग्गनिक्खखग्गेहिं छिदिउं मोहपासए जे उ। गिण्हति
॥२१॥

श्रीद० च.
त्यश्रीधर्म०
संघाचार-
विधौ
॥ २२॥
परंपरायां
मृगावती
कथा
महामता अदिपियसंगमा दिक्ख।।८७||अणवरयमरणरणरणयभीसणं पिच्छिऊण संसारं । मुकं विसं व विसम विसयसुहं जेहि ताण
नमो १८८॥ जइ कहमवि मह पुण्णोदएण इह इज सिरिमहावीरो । गिहामि मुक्खपचक्खसक्सिणि ता अह दिक्वं ॥९॥ को
सो परिसो मासो पक्खो दिवसो तिही सुनक्खत्तं । पहरो य मुहुत्तो हुज मि दिक्खं गहिस्सामि ? ॥९०॥ एवं सुस्सावयजणउ-
चियमणोहरमणोरहरहेमु । आरुहमाणा सा गमइ धम्मज्झाणेण निसिसेसं ॥९|| आवइगोवि न चएइ जो रई लहइ अयलमुदयं
सो । अचिरेणंति भणंतोब उग्गओ अह रखी झत्ति ॥१२॥ अह मारि१ वेर२ विग्गह३ कुबुद्धि४ दुन्भिक्ख५ रोग६ ईईओ७ ।
उपमामंतो भयवं मपायजोअणसयंतरए ॥९२॥ चंदुवयारुजाणे पत्तो देहाणुमग्गलग्गेण । भामंडलेण रविणा अणुगम्मतोच दिण-
उदए ।।९४॥ नाऊण समोसरियं जिणं बहिं तो मियावई गंतु । बंदिय जिणं निविट्ठा पञ्जोयनिवो उ इय धुणइ ॥ ९५ ।। जय-
श्रीससिद्धार्थ , सिद्धार्थनृपनंदन! । सुमेरुधीरगंभीर !, महावीरजिनेश्वर ! ॥ ९६॥ योऽप्रमेयप्रमाणोऽपि, सप्तहस्तप्रमो मतः।
पूर्णेन्दुवर्ण्यवर्णोऽपि, वर्णवर्णः सुवर्णकः । ९७।। मदृशं कौशिक शके, म च क्रमसंस्पृशि। पीयूपवृष्टिसृष्ट्या यं, दृष्ट्या दिप्ट्या
विदुर्बुधाः ॥९८॥ विष्टपत्रितयोत्संगरंगदुत्तुंगकीर्तिना। सनाथं येन नाथेन, विश्व विश्वंभरातलम् ॥९९॥ यसै चक्रे नमः सेवाहे-
वाकोत्सुकमानसैः। वीराय गतवैराय, मामामुरेश्वरैः ॥१०॥ यम्माद्विपादयो दोपाः, क्षिप्रं क्षीणाः क्षमाखनेः। दोषापूप-
मयूखैम्य, इह हर्यक्षलक्षणात् ।। १०१॥ यद्देहातिमन्दोहे, संदेहितवपुर्दधौ। रविः खद्योतपोतधुत्याउंबरविडंबनाम् ॥१०२॥
भविनां यत्र चित्तस्थे, स्यु(श्रीवृद्धिसिद्धयः । तं वर्धमानमानौति, त्वां वर्धमानभावनः ॥ १०३॥ इति यस्तव स्तवं पठति वीर-
जिनचंद्र ! जातरोमांचः । सोऽर्वत्यपवर्गमखर्वगर्वसर्वारियर्गजयी ॥१०॥" तो मिलियाए सहाए जोयणपरिमाणभूनिविट्ठाए ।
॥२२॥

त्यश्रोधर्म
संघाचार-
विधी
॥२३॥
परंपरायां
मृगावती-
कथा
भूरिनरतिरियसुरकोडिसंकडाए मुमहयाए ॥ १०५॥ मवसमामासंवाइपाइ वाणीइ जोअणगमाए । कम्मक्खयजाइसओ करइ
पहू देमणं एवं ॥ १०६ ।। "फरिसरसगंधरूवरवलालसा सालसाउ विरईए । पार्वति जिया यहबंधछेयमरणाई बसणाई ।। १०७॥
इह एवं पंचपयारविसयमुहं कंसिरो मया जीयो । अलहंतो विरहगुहं पुणो पुणो भमइ संसारे ।।१०८॥" निवेयकारिणिमिणं मव.
णामयसारणिं अमयसरणिं । पहु करइ देमणं जा ता तत्थेगो नरो पत्तो ॥१०९॥ सजीयकयकोदंडो संधियकण्डो पयंडभूयदडो।
आवेमवसविमप्पंतसेयजलसित्तमचंगो ॥११०॥ मणपुच्छिरो नयमिरो भणिओ पहुणा म पुच्छ भो वयसा । जा सत्ति तओ तेणं
पुढे मा सत्ति कहइ पह ॥ १११ ॥ संमयकोउगकलिओ तत्थ उद्वित्तु गोयमो भयवं । पणमित्तु पहुं पुच्छइ भयकोउगकारि पहु
किमिगं? ॥११२॥ जओ-एसो उदंडचंडकोदंडमंडियभुओ भयं जणइ । वेरग्गगओ विणएण पुच्छिरो पुण महच्छरियं ॥११३॥
| कुंदंदुदंतपंतीफुरतकरनियरहरियतिमिरभरो । अह भणइ भुवणनाहो गोयम ! भवविलसियमिणं तु॥११४॥ तं केरिसंति गोयमपुढो
भयवं भणड मुण बच्छ । विसयासत्ता सत्ता विडंयणं इह लहंति जहा ॥११५॥ पाहणंगसेणो सुण्णारो दाउ पंच कणगमए ।
परिणइ सुरूवकन्नं जा जाया ताण पंचसया ॥११६ । कारइ तिलगचउहसआभरणे देह न मइ परिहेडं। ईमाद गिह न मुअब
परस्म न य अल्लिङ देह ॥ ११७॥ मित्रेण कयाइ चला नीओ सो पगरणे इओ ताओ । लंकियविभूसियाओ दप्पणहत्था उ वि.
हरंति ॥११८॥ तेणागरण एगा ता पहया जा मया अहियराओ। इअ अम्हाणवि काहिन्ति चिंतिउं जमगममगं नं ॥ ११९।।
एगुणपंचदप्पणसएहि मारितु जायअणुतावा। का पडमारीण गई अम्हं ? होहीह जणनिंदा ॥१२०॥ दाराई दाउ जलणं जालित्तु
अकामनिजगएऽपि । माणुशोसा मरि जाया चोरा गिगिम्मिके ॥१२१।। जा पदममारिया मा तिरिओहोऊण दिपसुओ जाओ।
॥२३॥

श्रीदें० चै- परंपरायां मृगावती- कथा त्यश्रीधर्म संघाचार- विधौ ॥२४॥ सुण्णारी पुण तिरिएसु ममिय तन्मइणि संजाया ॥ १२२ ॥ सा सइ रोयइ थक्का उ गुज्झलग्गे कयाइ माउकरं । तह कीलावंतो सो नाओ पियरेहिं निच्छूढो ॥ १२३ ॥ तमह गओ चोरगिरि भमिरा पाला उ सइरिणी सा उ। कमि ठिया गामे सो उ पिल्लिओ तेहि चोरेहिं ॥१२४॥ सा उ सपल्लिं नीआ कयाइ तीए विइज्जिया णीया। तं हणिउं नियइ इमा छिट्टे चोरा गया धार्डि ॥१२२॥ दीसइ किमित्थ पिच्छत्ति भणिय सा पिच्छिरी तहिं मुद्धा । सिना कूवे तीए चोराणं पुच्छिराण पुणो।।१२६।। कहिय- मिमं कीस न अपणो पिथं सारवेह अह तेहिं । नाय गोयम! एवं इमीइ सा मारियावरई ।। १२७ ॥ तं दुट्ठचिष्टि द? | मेस सा मे मसा ण पाविति। संसइओ सहनुमं जणाउ गाउं इहं पत्तो ॥१२८॥ मणपुच्छिरो निसिद्धोतं मे जा सित्ति मउलिअं चेव । लजाए पुच्छंतो सा सत्तिगिराइ जाणविओ ॥१२९॥ भवविलमियमिय गोयम! जत्थेवं विसयमोहिया जीया। विरइसुहम- पावंता पावंति चिडवणं थोरं ॥१३०॥ पहु देसणमिय सोउं जाया सवा महा पयणुराया। मोउ नरो पवइओ पशुपासे तिवसंवेगों ।। १३१ ॥ सुयदिट्ठपुट्ठउग्धडसुमरिया बहुअभवमरणदुहया । मा भो विमया भुना परि विसमुग्गपि विवरीय ॥१३२॥ इयं तेण वोहिया ते सेसावि इगुणपणसया तेणा। पव्वइया अह नमिउं मियावई विनवइ नाहं ॥१३शा पज्जोअमणुनविउं पडिवजिस्सामि सामि! पज्जं । भणइ अवंतीवइमवि तेऽणुनाया गहेमि वयं ॥१३४॥ सोऽवि परिसाइ तीए लाए पारि तमतरतो । अणु- मन्नइ सावि तओ मुओत्ति अप्पइ उदयणं से ।। १३५ ॥ अंगारवइप्पमुहाओ अट्ठ पज्जोअअग्गमहिसीओ। सहिआ मियावईए तइ दिक्खं पवज्जिसु ।। १३६ ।। अणुसासिऊण ताओ चंदणयालाइ अप्पिऊण तओ। भवियजणमणाणंदो सामी अन्नत्थ विहरित्या ॥३७॥ उज्जेणीनाहोऽविद् पहुप्पभाषाउ उवसमियवेरो । कोसंबीइ उदयणं उविय नि नियपुरीइ गओ ॥३८॥ एयं ॥ २४ ॥ adlilil

श्रीदे०
चैत्यश्री-
धर्म० संघा
चारविधौ
॥२५॥
मृगावती
दृष्टान्तो-
पनयः
पसंगओशिय पयंपियं पुण पोयणं अत्थ । पुरिमपरंपरएणं सूरिपरंपरगनाएणं॥१३९।। तथाहि-जह नरपरंपराए आणीया इटगा
अवंतीओ । कोसंबीइ तहेव य सिरिवीरजिणाउ इह तित्थे ।।१४०॥ सिरिसहुमजंयुफ्भवा सिज्जंभव जसयभद्द संभूओ। भद्दबाहु
थुलगदो अजमहागिरि सुहत्यी य ॥१४१॥ गुणसुंदर कालियगुरू खंदिल रेयइयमित धम्मो । भदगुतो सिरिगुत्तो वइरो
रक्खिययदुबलिओ ॥ १४२ ॥ तह वपर नागहत्थि रेवइमित्तो य सिंह नागजुणो । भुयदिन्नु कालगो सचमित्त हारिलय
जिणभद्दो ।।१४४॥ तहुमासाई पुममित्त संभूओ माढरजसंभूओ। धम्मरिसी जिटुंगो फगुमित्तो धम्मघोसोचि ॥१४४।। गणह-
रकेवलिचउदसदसनयपुवाइजुगपहाणाणं । इस सरिपरंपरएण आगयं जाप अम्ह गुरू ॥ १४५ ।। सुत्तेणं अत्थेणं करणविहीए य
इणमणुट्टाणं । सबंपिट आवस्मयचुण्णीए भणियमेयंति ।।१४६।। तथाहि-"इयं पसंगेण पन्नियं, अत्थ इट्टगपरंपरएण अहिगारो,
एस दवपरंपरओ, एएण भावपरंपरओ साहिज्जइ, जहा बद्धमाणसामिणा सुहंमस्स, जंबुनाम जाव अम्ह वायणायरिया, आणुपु-
पीए-कमपरिवाडीए आगयं मुतओ अत्यओ करणओ य"ति । उपनयशेपस्त्वयमत्र-चउगोयरपायारो चउप्पयारो हु सिरिसमण-
संघो । धणधनवत्थमाई वरदंसणनाणचरणाई ।।१४७॥ भविया मियावइसमा निव्वुइकारी विसुद्धचरणनियो । सोहग्गलवणिमाई
मुलगुणा उत्तरगुणा य ॥१४६॥ चित्तयरो कलिकालो मोहनरिंदो य चंदपज्जोओ। चउदस निवा उ नवनोकसायमिच्छत्तचउ-
फसाया ॥१४९।। जह ठाउ वप्पमज्झे मियावई चंडमोहरायभया । पालित्ता नियसील तह संघगया कुणह धम्म ॥१५०॥ प्रद्यो-
तानुमतेन योजनशतं प्रागुज्जयिन्या नरैः,कौशाम्न्यां करतः करेण हि समानीता यथैवेष्टकाः। श्रीवीरात्तु युगप्रधानगुरुमिः सू.
प्रार्थतः कार्यतस्तीर्थेऽस्मिन् जिनवंदनादि तदिवाया थुनान्तर्गतम्॥१५१॥ इत्याचार्यपारंपर्ये उज्जयिनीपुरुषेष्टकादृष्टांतः।।
॥ २५ ॥

चैत्यवन्द- नाद्वाराणि श्रीदे० चैत्यश्री- धर्म संघा- चारविधी व्याख्यातं श्रोहजनाद्यवस्थितिहेतुतया पीठिकाकल्प मंगलाभिधेयादि । इह च प्रतिदिनानुष्ठेयं चैत्यवंदनादिक संघस्याचारविधि वक्ष्यामीत्युक्तं तत्र यापन् 'साहूण गिहत्थाण य महाणुदाणमूलमखायं । चिइबंदणमेव जो ता तम्मि विचारणा जुत्ते॥१॥"ति वचनात् 'मामाइयठिएहिवि चउयीसं थवेयब्वे त्यावश्यकचूर्णिवचनाच प्रथमं चैत्यवंदनाविधिं विमणिपुर्भाप्यकारः शाखमुखा- परपर्यायं तवारगाथाचतुष्टयमाह-- दहतिग १ अहिगमपणगं • दुदिसि३ तिहग्गह तिहा उ बंदणया । पणियाय ६ नमुकारा ७ चपणा सोलस य मीआला ८ ॥२॥ दृगसीइसयं तु पया सगनउई संपया उ पण दंडा। बार अहिगारा चउचंदणिज सरणिज चउह जिणा ॥ ३ ॥ चउरो थुइ १६ निमित्तह१७ थारस हेऊ अ १८ मोल आगारा १९ गुणवीस दोस २० उस्सरगमाण २१ युत्तं च २२ सगवेला २३ ॥४॥ दसआसायणचाओ एवं चिइवंदणाइठाणाणि । चउबीसदुवारेहिं दुसहस्सा इंति चरसयरा । इह सामान्येव साधुथायकादिसबहुमानजिनमवनप्रवेशादिसमयविधीयमाननैपेधिक्यादिप्रणिधानपर्यवसानसकलचैत्यवंदना- विधानप्रतिपादनप्रधानं त्रिंशत्थानानिबद्धदशत्रिकाख्यं प्रथमद्वारं 'दहतिय'त्ति-दशेति दश संख्यानि त्रिकाणि-नैपेधिकी- प्रयादिरूपाणि यत्र तद् दशत्रिक, वक्ष्यति च 'तिम्नि निसीही' इत्यादि१,अत्र च मर्वत्र विभक्तिलोपादिकं प्राकृतलक्षणक्शादवसा-

चैत्यवन्द-
नाद्वाराणि
श्रीद०
चैत्यश्री-
धर्म संघा
चारविधी
॥२७॥
.
तव्यं, पुनः ऋदिनातानुदिप्राप्तश्राद्धानधिकृत्य विशेषतः चत्यादिग्नवेशविध्यभिधायकं द्वितीयमभिगमद्वारं-'अहिगमपणगति
अभिगमानां-चैत्यादिप्रवेशे विधिविशेषाणां पंचकमभिगमपंचकं, मणिप्यति च-'मचित्तदधउज्झणे'त्यादि२, प्रविश्य जिनगृहे
विहितयथोचितनैपेधिक्यादिकारणैनरनारीगणर्भावपूजादिविधित्सया स्वखोचिता दिग् ज्ञेयेति तृतीय दिगद्वारं 'दुदिसित्ति
दे-यामनदक्षिणलक्षणे दिशौ-काष्ठे क्रमतः स्त्रीपुंसयोर्योग्यतया वंदनामधिकृत्य समाहृते वर्णिते वा यत्र तद् द्विदिग,अमिधास्यति
'वंदति जिणे दाहिणे'त्यादि३, अत्र वामेतरदिकस्यैश्च तैर्जिनात् कियद्रे वंदना विधेया इति दिगनंतरं चतुर्थमवग्रहद्वारं 'तिहु-
ग्गह'त्ति, विधा जघन्यमध्यमोत्कृष्टभेदात् विप्रकारोऽवग्रहो-मूलविंचवंदनास्थानाभ्यंतरालभूभागरूपः, गदिष्यति च-'नवकर-
जहन्ने त्यादि४, उक्तरूपावग्रहर्यश्व कियझेदा वंदना कार्यति तद्भेदविधये चैत्यवंदनाद्वारं 'तिहा उ बंदणय'नि,त्रिधा-जघन्यादि-
भेदात् त्रिभेदा, केत्याह-चंदनेति, 'भामा सत्यभामेति न्यायाचैत्यवंदना पूर्वोत्कृष्टशब्दार्था, प्रतिपादयिष्यति च-'नवकारेण जह-
नेत्यादि, तुशब्दो विगेपणार्थः, तेन ग्रंथांतरप्रसिद्धजधन्यादिभेदानवधापि, एवमवग्रहोऽपि शास्त्रांतरोक्तो द्वादशधाऽवसातव्यः,
एतयोपरिधादर्शयिप्यते५, चैत्यवंदना य प्रायः प्रणिपातपूर्वेति तत्म्वरूपनिरूप पष्ठं प्रणिपातद्वारं 'पणियाय'ति, प्रणिपात:-
प्रणामः, म चोत्कृष्टतः पंचांगो जातव्यो, नाष्टांगः, तस्य प्रवचनेऽप्रसिद्धत्वात ,अध्येप्यति च 'पणिवाओ पंचंगो'इत्यादि६, कन-
प्रणिपातेन प्रथमतो नमस्कारा भणीयाः, अतः सप्तमं नमस्कारद्वार 'नमुकार'ति,नमस्कारा-जिनगुणोत्कीर्वनपरा वचनपद्धतयः,
मंगलवृत्तानीतियावत्, ते चात्रोत्कृष्टतः पुरुषानाश्रित्याष्टोत्तरशतं ज्ञेयं, निरूपयिष्यति च 'सुमहत्थ नमुकारे त्यादि, नमस्का-
गय त्मिका इति वर्णसंख्याहारमष्टमं 'अण्णे त्यादि, यहा मर्वमप्यनुष्ठानमहीनातिरिक्ताक्षरं करणीयं, विपरीते दोपसंभवान ,
.
॥२७॥

चैत्यवन्द-
नाद्वाराणि
श्रीदे.
चैत्यश्री-
धर्म० संघात
चारविधी
॥२८॥
SAMRITINENESSPARSHITTER
HTTPIRIN KHET MARRIERVARAN
तथा चागमः-"अहिए कुणालकइणो हीणे विजाहराइदिट्ठता । बालाउराण भोयणमेसजविवज्जओ उभए ॥१॥" अहीनाद्यक्षरत्वं
च वर्णसंख्यापरिजाने सति भवतीत्यष्टमं वर्णसंख्याद्वार, 'वण्णा सोल सय सीयालति, वर्णाः-अक्षराणि, ते च सामान्यतोत्र
चैत्यवंदनाधिकारे नमस्कारक्षमाश्रमणादिपु नवसु स्थानेष्यपुनरुक्ता ध्रुवभणनीयाश्च पोडश शतानि सप्तचत्वारिंशदधिकानि ज्ञात-
व्पानि, तथाहि-अडसढि६८ अठवीसा२८ नवनउअसयं च १९९ दुसय सगनउया २९७। दोगुणतीस २२९ दुसट्टा २६०
दुसोल २१६ अडनउयसय १९८ दुवन्नमयं १५२ ॥१॥ इय नवकार१ समासमण२ इरिय ३ सवत्थयाइदण्डेसु ८। पणिहाणेमु
य ९ अदुरुत्त वण्णा सोलसय सीआला ॥२॥ यदिह नमस्कारादि वर्णपरिसंख्यानं तत्तदादिभूलत्वात् सर्वधर्मस्येतिज्ञापनार्थ,एवं
पदादिप्पपि वाच्यं, वर्णैश्च पदानि स्युरिति वर्णद्वारानंतरं नवमं पदद्वारं 'इगसीई' इत्यादि, एकाशीत्यधिकं शतं पदान्यत्रौपतो
नमस्कारादिस्थानसप्तके ज्ञातव्यानि, तुर्विशेपणे, विशेपवायम्-यद्यपि क्षमाश्रमण जे य अइयासिद्धेत्यादिगतानि अतिरिक्तान्यपि
| पदान्पत्र संति तथापि पूर्वबहुश्रुतैः संपदादिकं किमपि कारणांतरमधिकृत्यैतावन्त्येव पदानि स्वस्वभाष्यादिपूक्तानीति तन्मार्गा-
नुगामितया अस्माभिरप्यत्रैतावत्येव तान्युक्तानि, नाधिकानीति, तथा चोक्तं लघुभाष्ये-'नव बत्तीस तिचीसा तिचच अडवीस
| सोल वीमपया । मंगलइरियासक्कत्थयाइसु इगसीइ सयं॥१॥ एंवमन्यत्रापि न्यूनाधिकत्वे कारणं वाच्यं ९,द्विवादिभिश्च पदैः संपदो
भवंतीति दशमं संपदद्वार-'सगनउइ संपयाउ'ति,सप्तनवतिः संपदः-अर्थविथामस्थानानि सांगत्येन पद्यते-परिच्छिद्यतेऽथों यामि-
रिति व्युत्पत्तेः संगतार्थपदपद्धतय इत्यर्थः, ताथैवं सप्तमु स्थानपूच्यते-'अट्ट नवट्ठय अट्टवीस सोलस य वीस वीसामा ।
मंगलइरियासकथयाइदंडेसु भगनउई ।।१।। तुशब्दो नामस्तवादिपु प्रायो विशेपार्थपरिच्छेदाभावेऽपि संगतपदत्येन 'पायसमा
॥२८॥

थीदे० चै-
चैत्यवन्द-
नद्वाराणि
स्पोधर्म
संपाचार-
विधौ
॥२९॥
.
ऊसासा' इति वचनाच सामान्येन संपदच दंडादिगा अत एकादशं दंडद्वारं 'पण दंड'ति, यथोक्तमुद्राभिरस्खलितं मण्यमानत्वा.
इंडा इव दंडाः, सरला इत्यर्थः, ते चात्र पंच शक्रस्तरादयः,प्रतिपादयिष्यति च-'पण दंटा सपत्थये' त्यादि, यदन्न वंदनाया एव
दंडकाः परिज्ञापिता,नान्येषां तदस्या एवात्र मुख्यतया प्रस्तुतत्वादिति,एमधिकार्यादिपि वाच्य ११। दंडेसु चैकण्यादिका अर्था-
धिकाराः संतीति तत्संख्याख्यापकं द्वादशमधिकारद्वार 'पार अहिगार नि,अधिकारा-भागाईदायालंबनविशेषस्थानानि,ते च द्वादश
दंडकपंचके भवंति, अभिधास्यति च-दो इग दो दो पंच य' इत्यादि १२ । अधिकाराध अधिकार्याविनाभाविनः आधेयाभावे
आधारव्यपदेशाभावाद-घृतायभावे घृतघटादिव्यपदेशाभाववत् , अतोऽधिकारिण आलंबनापरपर्याया अन ज्ञेयाः, ते च द्विधा
नंदनीयस्मरणीयभेदाद ,तत प्रधर्म सामान्यतः सकलवंदनीयप्रतिपादकं त्रयोदशं चंदनीयद्वारं 'चउदणिज'चि पत्तारो वक्ष्य-
माणा जिनादयः अ.वंदनीयाः-प्रमाणार्चाद्यर्हाः, निरूपयिष्यति च-'चउ चंदणिज जिणमुणिसुयसिद्ध ति१३। अधिकारग्रस्तावा-
देव चतुर्दर्श स्मरणीयद्वार-'सरणिति स्मरणीया:-क्षुद्रोपद्रवचिद्रवणादिकते तद्गुणानुचिंतनादिनोपबृंहणीयाः स्तवनीया
इतियापद, परा स्मरणीया:-प्रमादादिना विस्मृतं तत्करणीयं तत्तत्संघादिकार्य च ज्ञापनीयाः, अथवा सारणीयाः-प्रभावनादौ
तन ता हिते कार्ये प्रवर्तनीयाः, ते चात्राधिकारितया सम्यग्दृष्टयो देवा जातन्याः, 'तेपामेव 'स्मरणाचईत्वात् , अईदादीनां तु
चंदनीयत्वेन प्रागुक्तत्वात् , स्मारणादिकर्तृत्वाच, मणिष्यति च इह 'सुरा य सरणिति १४ । एवं च सामान्येनाधिकारिण,
(उका इति विशेषतस्वदभिधानार्थ पंचदर्श जिनदारं-'चउद्द जिण'नि,अथवा जिनोदयोन चंदनीया इत्युक्तं, जिनाः कतिविधा इति'
गोसावकं पंचदशं जिनहारं 'पउहजिणति जिना-दुर्वाररागाद्यांतरवैरिवारजेतारः, ते च चतुर्धा-वक्ष्यमाणनामजिनादिभेदेन
॥ २९ ॥

श्रीदे०
चैत्यश्री-
धर्म० संघा-
चारविधौ
॥३०॥
चतुष्प्रकाराः, वक्ष्यति च-'चठह जिणा नामे'त्यादि १५ । जिनादयः स्तुत्यादिमिः स्तूयते इति जिनद्वारानंतरं पोडशं स्तुतिद्वारं । चैत्यवन्द-
नद्वाराणि
'चउरो थुइ'नि चतस्रः स्तुतयोऽत्र संपूर्णायां चूलिकारूपा देयाः,तत्रैका 'अरिहंतचेइआणमिति चैत्यवंदनादंडककायोत्सर्गानंतर,
तिवस्तु ललितविस्तराभिधानाधचैत्यवंदनाविवरणावश्यकचूर्णादिव्याल्यातमर्वदासकलसंघसर्वत्रध्रुवभणनीयाः लोगस्स उ-
ओयगरे? पुक्खरवरदीवड्ढेर सिद्धाणं युद्धाण३ मित्याद्यपदाभिधानसर्वजिननामस्तुति श्रुतस्तुतिर सिद्धस्तुति३ रूपदंडकत्रयकायो-
मर्गाणां चानंतरं 'उस्मग्गे पारियम्मि थुई' इत्यावश्यकनियुक्त्यादिभणितेन प्रति कायोत्सर्गमेकैकस्या देयभावात् ,सर्वाश्च चतुःसं-
ख्याप्रमाणाः, उक्तनीत्या कायोत्सर्गाणां चतुःसंख्यत्वात् , स्तुतयो यथाविज्ञातगुणाधुत्कीर्तनात्मिकाः तत्तत्कायोत्सर्गानंतराध्रुव-
चूलिकारूपाः, अधुरत्वं च ते कदाचित् कासांचिदानात , युगपद्वदनाकर्तपु मध्ये चैकैनैव भण्यमानत्वाच्च, चूलिकात्वं तु उक्त-
कायोत्सर्गचतुष्टयपारणार्थ 'उस्सग्गे पारिए नमो अरिहंताण तिरूपस्तुत्यनंतरमेव भणनात् भाण्यांतरादिपु तथैव व्याख्यातत्वात
करणविधौ तथाऽऽयातत्वात् , आगर्य आणुपुबीए-कमपरिवाडीए सुत्तओ अत्थो करणओय इत्यावश्यकचूर्णिकारेणापि करण-
विधेरभ्युपगमात् बहुश्रुतैस्तथैवाचर्यत्वाच,वीक्षितव्यमा सूक्ष्मेक्षिकया न्यक्षमपि,तायात्र सामान्येन चतस्रः अधिकृततीर्थक १ सम-
स्ताईत र प्रवचन३ प्रवचनभक्तदेवता३ विपया दातव्याः,निरूपयिष्यति च 'अहिगयजिण पढमधुई' इत्यादि१६। कायोत्सर्गानंतर
स्तुतयो दीयंत इत्युक्तं, अथोत्सर्गा एवात्र किमर्थ नियंत इति तत्कालनिरूपकं सप्तदशं निमिचद्वार-'निमित्तट्टत्ति निमिचानि-
प्रयोजनानि फलानि इतियावत् अष्टो-अष्टसंख्यानि, इदमत्र हृदय-संपूर्णायां अस्यां क्रियमाणायां पापक्षपणादीन्यष्टौ फलानि
भवंतीति, प्रतिपादयिष्पति च-'पावग्वणन्धमिरियाई' इत्यादि, यदर्यापथिक्या अपि फलमुपादर्शितं तदीर्यापथिकीप्रतिक्रमण ॥३०॥

चित्पवन्द- नद्वाराणि श्रीदे० चैत्यश्री- धर्म संघात चारविधी पूर्विकव परिपूर्णा चैत्यवंदनेति प्रतिपादनार्थ, एवं तद्धेतुप्रमाणवर्णादीनामपि निरूपणे कारणं वाच्यं १७ । फलाप्टकार्थ कायो- त्सर्गाः कार्या इत्यमाणि, तत्र न कारणमंतरेण कार्यप्ररोहसंभावना, वीजेन विनाकुरप्रादुर्भावाभावपदिति निमिचद्वारानंतरमप्टा- दर्श हेतुद्वारं 'बारह हेऊ यत्ति हेतवश्व फलसाधनयोग्यानि कारणान्एन वक्ष्यंते, यथा-'तस्म उत्तरीकरणे'त्यादि,चशब्दो निमि- तहेतून् कश्चित् कथंचन कतिचित् मन्यत इति वाचनांतरप्रदर्शनार्थः, तत्तु अग्रे दर्शयिप्यते १८॥ इति निमित्तहेतुभिः कृतोऽप्यु- सौँ नाफारविना निरतिचारः शक्यः पालयितुमित्याकारद्वारमेकोनविंशतितम 'सोल आगार 'त्ति, पोडश आकाराः-अपवादाः कायोत्सर्गकरणे ज्ञातव्याः, वक्ष्यति च 'अन्नत्थयाइ वारसे त्यादि १९। कृते चोत्मर्गे दोपा वा इति विंगतितमं दोपसंख्याद्वारं 'गुणवीस'त्ति,एकोनविंशतिर्दोषाः कायोत्सर्गस्थैर्जनीयाः, अमिधास्यति च-'घोडग लये' त्यादि२० कियंतं च कालमेवमुत्सर्गः कार्य इत्येकविंशं तत्प्रमाणद्वारं 'उस्मग्गमाणु'त्ति, कायोत्सर्गप्रमाणमत्र नेयं, वक्ष्यति च 'इरिउस्सागपमाण'मित्यादि२१। चैत्यवं- दना हि स्तुतिस्तवादिस्वरूपाः, तत्र स्तुतयो वंदनामध्ये दीयमानस्यात् तद्वारं पोडशमुक्तं, स्तवस्तु वंदनापर्यंतभावी 'चेइआई दिति, तओ पच्छा संतिनिमितं अजियसंतित्थो परियट्टिजई' इत्यावश्यकणि (पारि नि०) वचनात् तथैव सकलसंघेन क्रियमाणवया करणविधौ समायातत्वाच, तथाचावश्यकवृत्तावप्युक्तं 'इआई वंदिअंति, नओ संतिनिमित्तं अजियसंनित्यो कडिजई (पारि०नि०) इपको शपिशं स्तमद्वारं “युत्तति तत्र स्तोत्रं-चतुःश्लोकादिरूपं 'चउसिलो गाइपरेणं यो भवति न्य- वहारचूर्णिवचनात् तदन भणनीयं, वक्ष्यति च-गंभीरमदुरमदमित्यादि, चशब्दो विशेषकः, तेनात्र यदेकश्लोकादिकं भगवद्- गुणोत्कीर्तनपरं चैत्यवंदनायाः पूर्व भण्यते तत् मंगलवृत्ताऽपरपर्याया नमस्कारा इन्युच्यते,यद्वारे-उद्दाममरं वेयालिउच्च पढिकण

चैत्यवन्द-
नद्वाराणि
श्रीदे -
त्यश्रीधर्म
संघाचार-
विधौ
॥३२॥
.
मुकइयद्धाई। मंगलविताई तो पणिवायथयं पढइ संम!!शांति (२६७अ.) पूर्वभणनीयत्वादेव नमस्काराणां तद्वार पूर्व सप्तममुक्तं,
यत्तु कायोत्सर्गानंतरं मण्यते ततः स्तुतय इति रूढाः, चैत्यवंदनापर्यते च स्तोत्रमिति, अयमेव चैतेषां परस्पर विशेषः, अन्यथा
भगवत्कीनरूपतया सर्वेपामप्येपामेकस्वरूपापने,भणितं चागमे वितयमप्येतत् नमस्कारस्तुतिस्तवा इति, तथा चोत्तराध्ययन-
सूत्रं 'थयधुइमंगलेणं भंते ! जीवे किं जणयइ, थयथुइमंगलेप नाणदसणचरिचाणि चोहिलाभं च जणयइ,नाणदंसणचरित्तसंपन्ने
णं जीवे अंतकिरियं कप्पविमाणोववत्तियं आराहणं आराहेई (२९.१०)त्यादि,विमर्शनीयमिदं सूक्ष्मधियेति२२। इयं च चैत्यवंदना
दिनमध्ये फियतो वारानोचतो विधेया इति वेलाप्रमाणप्ररूप प्रयोविंशतिवमं द्वारं 'सग वेल'ति,सप्त चेला:-सप्त वारान् दिनां-
तरोघतोऽपि चंदना कार्येति, कथयिष्यति च-'पडिकमणे चेइय जिमण चरिमे त्यादि २३ । चैत्यवंदनां विदधता विशेपतः आ.
शातनाः परिहार्या इति चतुर्विंशतितममाशातनाद्वारं 'दस आसायणचाउति,दशानां आशातनानां-जिणभवणंमि अवण्णा पूयाइ
अणायरो२ तहा भोगो३। दुप्पणिहाणं४ अणुचियवित्ती५ आसायणा पंच॥१॥ (५९अ.)इति वृहद्भाष्योकावज्ञादिपंचप्रकाराऽऽशा-
तनान्तर्वर्तिभोगामिधानतृतीयाशातनाभेदानां तांबूलपानीयादीनां त्यागः-परिहारः कार्यों जिनगृह इत्युपस्कारः, वक्ष्यति च-
'तंबोलपाणभोयणेत्यादि, एतामा चोपलक्षणचान् तुलादंडन्यायेन वा मध्यग्रहणेनाद्यतयोरपि ग्रहणात् चतुरशीत्युत्तरभेदाऽवज्ञादि-
पंचप्रकाराप्याशातना वा इति, एतच्च एतवारव्याख्यावसरे भणिष्यामः,एवं पूर्वोक्तप्रकारेण चैत्यवंदनायाः स्थानानि भवंती-
तिभावः, कै:-चतुर्विंशतिद्वारः, तनायगाथायामष्टौ द्वितीयस्यां सप्त तृतीयस्यां अष्टौ चतुर्थ्या एकं द्वारमिति, कियंति स्थाना-
नि भवंति इत्याह-दो सहसौ चतुष्पप्ठ्यधिको, तत्रायद्वारे त्रिंशत् द्वितीये पंच तृतीये हे चतुर्थे श्रीणि पंचमे त्रीणि पष्ठे एकं सप्तमे
.
HAILI
.
॥३२॥

द्वारगा-
थार्थः
श्रीदे०
चैत्यश्री.
धर्म संघा-
चारविधी
एकं अष्टमे पोडश शतानि सप्तचत्वारिंशदधिकानि नवमे एकाशीत्यधिकं शतं दशमे सप्तनवतिः एकादशे पंच द्वादशे द्वादश त्रयो:
दशे चत्वारि चतुर्दश एकं पंचदशे चत्वारि पोडशे चत्वारि सप्तदशे अष्टौ अष्टादशे द्वादश एकोनविंशतितमे षोडश विंशतितमे
एकोनविंशतिः एकविंशतितमे एकं द्वाविंशे एकं त्रयोविंशे सप्त चतुर्विंशतितमे दश, सर्वे मिलिताः चतुःसप्तत्यधिकद्विसहस्रा भवं-
तीति द्वारगाथाचतुष्टयार्थः ॥ अथ 'यथोद्देशं निर्देश' इति न्यायात प्रथमं द्वारं व्याचिख्यामः दशत्रिकप्रचिकटविषया शास्त्रप्रति-
मुखरूपाणि प्रतिद्वाराणि चिरंतनगाथाद्वयेनाह-
तिन्नि निसीहि१ तिनि उ पयाहिणार तिनि चेव य पणामा३ ।
तिविहा पूया य तहा४ अवत्थतियभाषणं५ चेव ॥६॥
तिदिसिनिरिक्खणविरई६ पयभूमिपमजणं च तिक्खुत्तो७ ।
वनाइतियं८ मुद्दातियं च९ तिविहं च पणिहाणं१० ॥ ७ ॥
तिम्रो नैपिधिक्यो-गृहादिव्यापारपरिहाररूपाः, जिनगृहादिस्थाने प्रविशता कर्तव्या इति क्रियाऽध्याहारः, एवमन्यत्रापि 'यश्च
निवं परशुना, यश्चैनं मधुसर्पिपा। यधेनं गंधमाल्याभ्यां, सर्वत्र कटुरेव स ॥१॥ इत्यादिवत् यथानुरूपा क्रियाऽध्याहार्येति प्रथम
विक। तिखच प्रदक्षिणा दातव्याः, तत्र प्रकर्षेण सर्वासु दिक्षु विदिक्षु च परिभ्रमतां दक्षिणं-आत्मनो दक्षिणांगभागावर्ति मूलक्विं
शानादित्रयानुकूल्यकृते क्रियते यत्र प्रतिपत्तौ सा प्रदक्षिणेति द्वितीयं त्रिकंत्रियश्च प्रणामाः-प्रकर्पण शीर्षादिना भूस्पर्शादिलक्षणेन
नामा-नमनानि प्रहीभावा जिनस्याग्रे विधेयाः, नमस्कारकरणकाले भक्यतिशयख्यापनार्थ त्रीन् वारान् शिरोनमनादि विधेय,
,
॥३३॥

द्वारगा. थार्थः श्रोदे० चैत्यथी. धर्म संघा चारविधी ॥३४॥ नवेकमपि वारमित्येवशब्दो नियुक्ते,यदागम:-'तिपखुत्तो मुद्धाणं धरणितलंसि नमे(निवेसे) इत्ति, शिरसा त्रिभूमि स्पर्शयतीत्यर्थः, एकश्वशब्दः ममुचये द्वितीयस्तु विशेषणे,स चैकागादिकमपि प्रणाम कुर्वद्भिर्भूम्पाकाशशिरप्रभृतिष्यपि सर्वत्र शिरः१ करां२ जल्यादि ३निः परावर्तनीयमिति विशिनष्टि, एवं च 'पणिवाओ पंचगों' इत्युच्यमानं न विरुध्यते, प्रणिपातभेदांगव्यक्तिख्यापनपर- वात् तस्याः,यद्वा भूमौ जानुन्याम१ शिसस्पर्श२ शिरोऽजलिकरणरूपास्त्रयः प्रणामाः शक्रस्तवादो विधयाः उक्तं च-"वाम आणु अवे इत्यादि, अथवा अजलिबद्धोऽर्धावनतः पंचांगति अत्रैव वक्ष्यमाणलक्षणास्त्रयः प्रणामा इति तृतीयं त्रिक। त्रिविधा च-त्रिप्रकारा अगाग्रभावात्मिका पुष्पाभिषस्तुत्यादिनिर्माप्यसमानाः पंचप्रकाराऽटमकारा सर्वप्रकाररूपा वा अत्रैव वक्ष्यमाणस्वरूपा पूजा-अर्चा विधेया, तथेत्यागमोक्तनीत्या तदुक्ताशेपशेपतत्पूजाभेदानामत्रांतर्भावरूपया, उक्तं चैतच्चूणौं-"तिविदा पूया-पुप्फेहिं निवेजेहिं धुईहिं य, सेमभेया इत्थं चेर परिसंति'त्ति यद्वा तथेति 'सयमाणयणे पढमे त्यादिस्थानातरप्रसिद्धाऽनेकधापूजात्रयाणां ख्यापकः, तानि च अग्रे दर्शयिष्याम इति चतुर्थ निकं४१ अवस्थात्रिकस्य-छास्थकेवलिसिद्धसरूपस्य भावनं-पुनः पुनः चिंतन, 'भावयेद् ज्योतिरातर'मिति वचनात् पिंडस्थपदस्थरूपातीतध्यानकृते कर्तव्यमेवेत्येवशब्दोऽवधारयति, तथैव पिंडस्थादिभ्यान- सिद्धेस्तदर्थत्वाच सर्वस्यापि सद्धर्मानुष्ठानोपनमस्य, रूपस्थध्यानं तु दर्शनमात्रादपि सिध्यति, उक्त च-"पश्यति प्रथमं रूपं, स्तौति ध्येयं ततः पदैः । तन्मयः स्यात्ततः पिंडे, रूपातीतः क्रमाद् भवेत् ॥१॥ इति पंचमत्रिकं ५। तिसृणां-ऊर्धाधस्तिर्यग्: रूपाणां वामदक्षिणपायात्यलक्षणानां वा दिशा निरीक्षणस्य-आलोकस्य विरति-वर्जनं विदध्यात्, तत्रोपयोगे चंदनस्यानादरता- दिदोपप्रसंगात् , यस्यां दिशि तीर्थकविं तत्संमुखमेव निरीक्षेतेत्यर्थः, यदागमः-'भवणैकगुरुजिणिंदपडिमासु पिणिवेसिय- -

द्वारगा-
थार्थः
श्रीदे०
चैत्यश्री-
धर्म संघा-
चारविधी
नयणमाणसेण जाव चेहए वंदियव्वेत्ति पष्ठं विकंव। पदभूमेः-निजचरणन्यासभूमे सः सवादिरक्षार्थे सम्यग् चक्षुषा निरीक्ष्य
प्रमार्जनं च विकत्वः-त्रीन् वारान् कुर्याद, उक्तं च आगमे-'जइ तिन्नि बाराउ चलणाणं हिटगं भूमि न पमजिजातो पच्छि-
चंति सप्तमं त्रिकं । वर्णादित्रिकं चैत्यवन्दनगताक्षरावलम्बनरूपं यथापरिज्ञानं मम्यगुच्चारचिंतनाश्रयणत एकाग्रताय मनसश्चि-
न्तयेत् इत्यष्टमं त्रिकंटा मुद्राणां-हस्तायंगविन्यासविशेपलक्षणानां त्रयं च योगमुद्रा१ जिनमुद्रार मुक्ताशुक्तिमुद्रात्मक३ सूत्रपाठस-
मकभावितया मूलमुद्रात्रयरूपं समस्तप्रत्यूहव्यूहव्यपोहार्थ सकलसमीहितसंपादनार्थ च, यथा महामांत्रिको मंत्रादि स्मरन् वन-
मुद्राकृष्टिमुद्रादिका मुद्राः प्रयुक्त तथा चैत्यवंदनासूत्रोमारावसरेऽवश्यं सत्यापनीयतया ज्ञातव्यं, तदविनाभाविश्चात् सूत्रोच्चारस्य,
'थयपाढो होइ जोगमुद्दाए' इत्यादिवचनात् , दृष्टश्च समुद्रं सूत्रपाठोऽन्यत्रापि मंत्रवेदादो, परममंत्रवेदादिकल्पं च सर्व जिनागमसूत्र,
| 'कम्मविसपरममंतो' इति 'अद्यारसपयसहस्सिी वेओ' इत्यादिवचनात् , अंजलीमुद्रापंचागीमुद्रादयस्तु अब न परिक्षाताः, उच-
रमुद्रारूपत्वात् , तासामनियतत्वात् , सूत्रपाठसमयेऽनुपयुज्यमानत्यात् तथाऽनुक्तत्वात् सूत्रोचारकालात् पूर्वापरकालभावित्वाद् वि.
(नयविशेषदर्शनमात्रफलत्वाचेत्यादि बद्दव परिक्षेयमिति ज्ञपरिशयेति नवमं त्रिकी विविधंच-त्रिभेदं चैत्यमुनिवंदनाप्रार्थनाभेदात्
| प्रणिधानं चैत्यवंदनापसाने विदध्यादिति शेषः,तथा चागम:-'वंदइ नमसइति स्त्रस्य वृतिः-पंदते ता:प्रतिमायैत्यवंदनाविधिना
| प्रसिद्धेन, नमस्करोति पश्चात् प्रणिधानादियोगेनेति दशमं त्रिकमिति प्रतिद्वारगाथाद्वयसमासार्थः१०॥७॥ उक्तो दशत्रिकाक्षरार्थः,
अथ भावार्थ उच्यते-तत्र प्रथमं नैपेधिकीत्रिकं भावयन् मायकदाह-
घरंजिणहर जिणपूयाचाचारचायओ निसीहितिगं । अग्गहारे१ मज्झेर तइया चिइवंदणासमए३ ॥८॥
॥३५॥

नैपेधिक्यां भुवनमल्लः श्रोदे० चैत्यश्री- धर्म० संघा चारविधी गृहं च-मंदिरमुपलक्षणत्वादापणादिपरिग्रहः जिनगृहं च-देवगृह जिनपूजा च-पूष्पादिमिर्जिनाभ्यर्चनं तेषां व्यापारः-तगतकार्य- कारणचिंतनादिलक्षण आरंभस्तस्य त्यागाद्-वर्जनान्नैपेधिकीत्रयं पूर्वोक्तशब्दार्थ यथार्थनामकं भवतीतिगम्यते, तत्र प्रथमा नैवे- धिको अग्गद्दारे-चलानकप्रवेशसमये विधेया१, द्वितीया तु मध्ये-मुखमंडपादौर तृतीया पुनश्चैत्यवंदनाविधानसमये इत्यक्षरार्थः, मावार्थस्त्वयम्-जिनमवनादिवहितगृहहट्टादिगतक्रयविक्रयादिव्यवहाररूपसावद्यारंभविधाननिषेधनिष्पन्ना प्रथमा नैपेधिकी, सा च अग्रद्वारे-जिनभवनवलानके वक्ष्यमाणपंचविधाभिगमविधानपुरस्सरं प्रविशता भुवनमल्लनरेंद्रवत् कार्येति,यदुक्तं भाष्ये-पंच- विहाभिगमेणं पविसंतु वलाणए निसीहितिगं । कुजा पहिवावारं न काहमिहिति भावितो॥१॥" (१८८ अर्थतः) अत्र मनो- वचःकायैहादिव्यापारो निषेध्य इति ज्ञापनार्थमुक्तं-'निसीहितिगं कुञ्जत्ति, परमेकैवैपा गण्यते, जिनगृहादिवहिर्भावितयैकरूपस्यैव गृहादिव्यापारस्य निषिद्धत्वात्, तथाच लघुभाष्यं-"वणुवयणमाणसाणं निसेहविसया निसीहिया तिनि"त्ति, भुवनमल्लनरेंद्र कथा चैकं कुसुमपुरी अस्थि पुरी बहुचउरयणेहिँ एगचउरयणं । एगहरिं भूरिहरीहिं परिहवइ अमरनयरिं जा ॥१॥ हेमप्पहो हरी इव तत्थस्थि निवो गवाहियो स जओ । भञ्जा य तस्स रंभा पुत्तो पुण भुवणमल्लति ॥२॥ सूरो रणमि सोमो नयंमि वको रिउंमि जो उ हो । सत्थंमि मईइ गुरू नीईइ कई अघे मंदो ॥३|| कइआ निवं सहत्थिं वित्ती विमवह देव ! वहि एगो । पुरिसो दट्टुं इच्छइ पहुं कहेइ अ न सो अप्पं ॥४॥ मुंचत्ति नियुत्ते जा मुक्को पत्तो य रायदिट्ठिपहं ता हसि निवो भणई किं अप्पं करह ! गोवेसि ?|५|| सो भणइ कयपणामो पहु ! कीरउ भेऽवयारणं करहो । कह चिरदिट्ठो ओलक्खिओ मि नामं च सरियं मे ॥ ६ ॥भणइ नियो उवयारी वीसरसि तुमं ? जमप्पिया तुमए । रंभा दिवे विवाहे थविल कणयपाउया

नपेधिक्या
मुवनमल्लः
श्रीदे०
चैत्यश्री.
धर्म० संघान
चारविधी
॥३७॥
मन्द |णा इस संभासिअ पुट्टो आगमणपओअणं निवेण इमो । भणइ पहु ! अस्थि सिरिसेणनिवईधूया रयणमाला ॥८॥
सा कुंदरयणमालासु स्यणमाला वरगुणसभेया जा कुणइ राहवेहं स मे वरोइय कयपइन्ना||९|| रायाउ भुवणमलं इच्छइ सभइणीसुअं
परं नवरं । न कुमरि गिरमसमभइ जाणतो कुमरकोसल्लं।।१॥अपेसिओ निय! इह वा कुमरो निववेउ अविलंब । नियदंसपामएणं
सिरिरोणनरिंदमणनयणे॥११॥ नियइ निवो गणयमुहं तोस भणइ परमज जुत्तदिणं । चिंतइ नियो धुरा कुमरभसेणी मपिहलग्गा
॥१२॥ यत उक्तम्-"लघूत्थानान्यविनानि,संभवत्साधनानि च। कथयंति पुरः सिदि,कारणान्येव कर्मणाम्॥१३॥"
मणपरणसउणपरियणअणुकूलत्तेण तो भुवणमलो। चंपापुरीहिऽभिमुहं चलिओ चउरंगबलकलिओ॥१४॥ सिद्धत्थपुरसमीवे जा
पत्तो ना नरेहिं तप्पहुणा । विन्नत्ती जह कीरउ खीरसरवणे इहावासो ॥१५॥ तत्थावसिओ कुमारो नियइ वणं विम्हिओ समंता
जा। ता पिच्छइ हयगयरहसुहडसमूह ममुहमित।।१६।। किमियंति कुमरपुट्ठा मणति सिद्धत्थपुरनिवनराते । न मुणेमु परं संभाविअइ
सिरिमूलदेवनियो ॥१७॥ ज तुम्हागमवत्तायन्त्रणसमया स मनइ खणपि । परिससमंति इमे जा कहति ता विनय वित्ती॥१८॥
सिद्धत्यपुरनियो पहु! गपउत्तिन्नो पएहि एइति । तो कुमरो अहिगलइ जा पत्तो ता स झत्ति तहिं ॥१९॥ अइरूवविजियमारं
दछु कुमरं धमति धरणियले । मुच्छारसा स पडिओ हाहासदो पुशुलिओ.१.२० ।। कुमरेण ससंमममह चंदणसेयाइणोवया-
रेण । संलद्धचेपणी किं वाहइ तुम्हंति सो पुट्ठो ॥२१॥ ओणयवयणो न देइ उत्तरं नियइ चलिरदिट्ठीए । कंडुअइ वामकनं पायं-
गुडेण लिहइ भुवं ।। २२ ।। किमियंति कुमरपुट्ठो सिरिसेहरमंतिनंदणो सीहो । कुमरवयंसो साहइ पहुः इह न मुणिजई किंपि
॥२३|| नवरं इओ अदूरे गम्मिजओ देव ! जेण वरनाणी । सिरिअभयघोससूरी समागओ अस्थि इह जो उ ॥ २४ ॥ मेरुख
॥३७॥

H
नैपेधिक्या
भुवनमल्ल
थीदे० चै-
त्यवीधर्म
संघाचार-
विधौ
॥ ३८॥
महियजलही सरोविव निदयविसमतरकरणो। दोसुम्मूलणरसिओ रविव हारुव पवरगुणो ॥२५॥ एगपरिग्गहरहिओ विरहअसा-
रंगसंगहो सययं । विहियसयलक्खविजओ एगसंसारभयभीओ ॥२६॥ तो कुमरो सो य नियो गसूणं तत्थ नमिय सूरिपए । उव-
विसइ उचियठाणे तो सूरी कहइ इय धर्म ॥२७॥ "लहिउं सुदुल्लहं नरभवाइसामग्गिमित्थ भवहरए । सदसणपरिभट्ठा मा दुहिया
भमह कुम्मन ।। २८॥ हरपरिगियत्तणा अवि लहिज ससिदंसणाइ सो कुम्मो। न उ पुणवि जओ बोहिं भवऽणंतता अश्यसुकओ
॥२९।। ता सोउमिमं संमं अरिहं देवो सुसाहुणो गुरुणो । जिणपन्न तत्तं इत्थ पहाणंति कुणह मई ।।२९।। भणियं च-"मुत्तूण
जिणं मुत्तण जिणमयं जिणमयहिए मुतुं । संसारकत्तवारं चिंतिजंतं जगं सेस॥३०॥ सहसणसुद्धिकए कायदा वंदणा जिणाण सया।
तिमिनिसीहाइदसगं तत्थ य नेयं जहाविहिणा ॥३१॥" अह भणइ भुवणमल्लो भयवं! कह मुच्छिओ ममं दट्टुं । समयणरम-
णिवियारे कहं व पुरिसोवि कुणइ इमो?|३२|| भणइ गुरू भद्द! पुरा सीहपुरे आसि रयणसारनिवो। गंगव सुई सुदया तस्स
पिया मयणरेहति ॥३३॥ अलियविलीयविरत्ते कइआइ निवंमि साऽणुरत्तावि । उबंधेऊण मया अवमाणदुहं असहमाणा ॥३४॥
जओ-अलियाववायअभिदूमियस्स जीवस्स मुहिययस्स । होइ दहंतस्स पुणो चंदणरससीयलोग्गीवि॥३५॥
देवचणदाणदयाण सुद्धभावाउ सा इहुप्पण्णा । सिद्धत्थपुरे सुंदरनिवधूआ मूलनक्खचे ॥३६॥ अह सहसा कालगओ राया जमे
इमीइ तो कुणइ । सुमइअमञ्चो पयडियपुत्तत्तं रजअभिसेयं ॥ ३७॥ मरिऊण रयणसारो जाओ सि तुम इहागए दिढे । पइ पुत्र-
भवब्भासा एईए पसरिओ नेहो ॥३८॥ किं मह इमंमि पीई एवंति इमीइ विमरिसंतीए । जाए जाईसरणे तं जायं जं तए पुढे
| ॥३९॥ भुतं संसारसुहं नाओ दइयस्स नेहपरिणामो। दिट्ठो मालवदेसो खद्धा मंडा य अग्धाणा ॥ ४० ॥ इअ भणिय मूलदेवो
॥३॥

श्रीदे
त्यत्रोधर्म
नैपेपिस्या
भुवनमल:
संपानार
विधी
॥३९॥
मुगियावयणाउ जायवेग्मो। पडिपसर पाझं रअंदाउं कुमारस्स ॥४१॥ कुमरो पुण संमतं गिहर चिदवंदणाइनियमजुयं ।
अद गुरुणा गुरुकरणापरेण एवं स अणुसिहो ॥४२॥ "लभंति सुरसुहाई लम्भंति नरिंद! पवररिद्धीओ।न उणो मुसोहिरयणं
लन्भद मिगत्ततमदरणं ॥४ा जह गहगणाण गयणं आहारो रोहणो य रयणाणं । सिंधूण जहा जलही तह सपलगुणाण संमत
॥४४॥जह उपरामो मुणीणं पाओ विहषीण सीलमिस्थीणं । तह संमतं गिहिणी जाणोवि विभूराणं परमं ॥४५॥ ता मा फासि
पमायं सम्मो समतुरुखनासणए । जं सम्मनपठाई नाणतपपिरियनरणाई ॥४६॥" इति मणिप कुमरो तो मभंतो फपत्थ-
गप्पाणं । परमाणं नमिउं गुरुपपपउमं गो सिपि ॥४७॥ शिवरथपुरे गां रामअम नहिं ठपिय रजे । पलिओ पुरओ
पणो अनि कालिंजर जा उ ॥४८॥ सग्गभिधायभजतमामागंगमियउभगडा । पिलसिरससरारनकपागनासंगरूबरदा ॥४९॥
तस्य दसजोषणेते आवासिय जाव वरुणनइतीरे। कुमरो निगद पणाई पिस रिसहजिणभवणं ॥५०॥ तो तम निसी-
हितिगं फाउं जा पविसई नियइ सार । जिणपणापडाभो अमरीभो भगिनमिरीओ ।। ५१ ।। अहवठं निप्पलिम फणगमर्म
रिसहगामिणो परिमं । गुमरो पियसिपपयणो पंदर विक्षिणा धुण एवं ॥ ५२ ॥ "विश्वप्रकाशन | सहसदर्शनम
निद्र।। सपर्णवपपदराण ! अर्णतदसण निरं जगगु ॥ ५३॥ पूर्गाकाराकताना पूर्वाशीलितमिशनशीलानाम् । अपिदिगपाण
पिन होइ यह दंगणं पेव ॥५४॥ शतकतमपि पापं त्वदर्शनको पिलीयते नाथ ।। पिंडीपित गर्ग जहा जलिरजल-
पायो ||१५|| गमयोऽयमेव शसः सलक्षणोऽसौ धणस्तददरनगम् । पाखोऽपि सो रापपरसो गया ! वीससे गरम ।। ५६ ॥
इस्तमाले पासा ऐ स्वपि नाथ ! विरदन दाखं । इस गइ दुहाविन गुई नमावि तह राणं शोउ ।। ५७ ॥ पूजितराकतात
॥३९॥

अंदे० नैपेधिक्या भुवनमल्लः चैत्यश्री- धर्म० संघा- चारविधौ ॥४०॥ भाविशुभनिबंधनं हरति चैनः । इय कालत्तयमुहयं जियाण तुह दंसणं दुलहं ।। ५८ ॥ स्वामिन् ! स्वदर्शनं कुरु तथा यथा स्यात् पुनर्न तदभावः । जबंधवेयणाओ चक्षुक्खयवेयणा दुसहा ॥ ५९॥ नामापि नाथ ! यस्ते वरमंत्रसधर्म कीर्तयति तस्य । मिच्छादसणदोसो लहु नासइ किं परं भणिमो ? ६० ॥ य इति जिन! त्वामन्यूनदर्शनं न्यूनदर्शनो नौति । स विशुद्धदर्शनः श्यति सत्वरं सर्वदर्शित्वम् ॥६१॥" इय थोउ चेइयं जा सचिम्हयं नियइ सबओ कुमरो। ता पिच्छइ पच्छिमदिसि पुक्खरिणिं | पवरपुक्खरिणि ॥६२।। गतुं तत्थ जलेणं महुरेणं सीयलेण विमलेण । गुरुवयणेण व अप्पं सोहिय जा वीसमइ सुत्थो।।६३।। ता गुंजाहलहारो सल्लयसालाकरो हलिदनिहो। एगो समागओ तत्थ वानरोवानरीइ जुओ ॥६॥स मणुयगिराइ कुमरं पणमिय भणइ पहू ! असरणसरणा । मुदयपवण्या मुदक्खिण कुमार! मह सुणसु विन्नत्ति ।।६५।। इह अडवीइ सयाविहु वानरजूहाहिवत्तमासी मे। एसा उ बल्लहा तह पाणेहिचि चल्लहा निश्चं ॥६६॥ तं मह जूहं इहि वर्णतरगयरस यानरेण बला। अवहरियं अनेणं तं तु समत्थो विनिग्गहिउँ ॥६७॥ नवरं न देइ मह तेण जुज्झिउं नेहकायरा एसा । अहमवि इमं न सकेमि इत्थ एगागिणि मुत्तुं ॥६८॥ संपइ तुम महायस! मह नयणूसचकरो सुबंधुत । परउवयारिकपरो दिवो पुण्णोदएण मए ॥ ६९॥ ता जाव अहं रिउवानरं लहुं निह- णिऊण एमि इहं । ता नेहमीरु एसा निरुवदवा ठाउ तुह पासे ।।७० । इय भणिय तयं मुत्तुं गओ इमो चिंतए तओ कुमरो । कद्द मणुअगिराइ पमू वयइ पवत्तइ य मइपुर्व १७१॥ बलिअरिउणा पिअंजा निहयं न सुणामि ता ममपि जुत्तं । मरणंति भणि कुमरस्म वानरी पडइ वार्षि तो ॥७२॥ नहु मह इमीइ.सरणागयाइ मरणं उविक्खिउं उचियं । इय तीइ कइदणत्यं झंपावइ तत्थ जा कुमारो ७३ताव न वावी न जलं न वानरी तत्थ किंतु अप्पाणं । वरमणिमयपामाए पल्लंकगयं नियइ कुमरो।।७४॥ अह

नैपेधिक्यां
भुवनमल्ल
श्रीदे० चै.
त्योधर्म
संघाचार-
विधौ
॥४१॥
अनियंता कुमरं मिचा गंतुं कहंति मंतीणं । तेविहु संनिहियवला तं कयजना गवेसंति ॥७) आगम्म नरो एगो अह कुमरं पह
पयंपइ इहं भो । मा किंपि चिंतिसुऽन्नं कारणओ तं मयाऽऽणीओ ॥७६॥ को तं ? किमाणिोऽहं इय कुमरुले नरोभणइ सुणसु ।
अमिअगई असुरोऽहं कीलाभवणं च मह एयं ॥७७॥ कइआ दइआसहिओ उजिते सुमइकेवलिं नंतुं । चलिओ निएमि मग्गे
जोगिअमिकं ममाणतो ॥७८|| रतंदणकयतिलयं परिहियमिगचम्मचित्ततयदुत्थं । कसिणाहिजोगवट्ट मिल्हंतं गुरुयहुकारं ॥७९॥
तस्सग्गे जलिरानिलकुंड चामंमि कन्नगचेगं । रुयमाणि रत्तंदणदित्तं कणवीरमालिल्लं ॥ ८० ॥ तं जा खिविही:जलणे स मए ता
| तजिओ अरे पाव! | असमंजसमिअ काउं कथिहि वचसि हयास ! ।। ८१ ॥ तो सो भीओ कनं मुत्तुं नट्ठो दयाइ- मे मुको ।
पत्तो अहंपि रेवयगिरिमि तं बालियं गहिउं ॥ ८२ ।। तत्थ सिरिसुमइकेवलिमुणिणो कमकमलजमलमहं । पणमित्ता आसीणो
| सुणेमि इय देसणं अणहं ।।८।। "कोहो अप्पीइकरो उब्धेयकरो य सुगइनिद्दलणो । राणुबंधजणणो जलणो वरगुणगणवणस्स
1८४॥ कोहंधा निहणंति पुत्तं मित्तं गुरुं कलतं च | जणयं जणणि अप्पंपि निग्षिणा किंचन कुणंति ।।८५॥ कोहग्गीपञ्जलिओ
न केवलं दहइ अप्पणो देह। संतावेइ परंपिहु पहबई परभवविणासाय ॥८६॥ ता कोहमहाजलणो विज्झवियवो खमाजलेण सया।
अन्नह दुमहं दुक्खं देइ जह इमीइ यालाए ॥८७॥"भय! कोहयसेणं इमीइ पत्तं दुहं कहति मया। पणमिय पुट्ठोस कहइ केवली
| असुर ! निसुणेहि ॥८८ कयमंगलापुरीए धणसिट्टिसुया उ बालविवाऽऽसी । जयसुंदरीति तीसे भत्तिजुया भायरा पंच
॥८९॥ जिगुस्स पुणो भजा न यहए तीइ सह सया संमं । तं परिणावइ अन्नं कन्नं सा मच्छरिल्लमणा ॥९०॥ तीइ कयं जंकिंपि-
वि दूसइ तह डहइ दुइवयणेहि । गयलजा संमुहमुत्तरं दयइ भाउजायावि ॥९११॥ जिणभवणमागयाओवि परुपरं विलियभासणेण
॥४१॥

A-
नैपेधिक्यां
मुवनमल्ल
"श्रीदे० च-
त्यश्रीधर्म
संघाचार-
विधौ
॥४२॥
इमा । अन्नाणवि निस्सिहियाभंगाई कुणंति विकहपरा ॥९२।। जओ-"जो होइ निसिद्धप्पा निसीहिया तस्स भावओ होइ । अनि-
सिद्धस्म निसीहिय केवलमित्तं भवइ सदो ॥९३।। मिहो कहाउ सबाओ, जो वजेइ जिणालए । तस्स निसीहिया होइ, ईई केवलि
भासियं ॥९४॥" इअ अट्टवसट्टाउ परुप्परं दोवि कलहमाणाओ। विज्जूए दड्ढाओ मरि जायाउ बग्घीओ ॥१५॥ पुवन्भासा
अनुन्नदंसणे जायतिवरोसाओ। जुझिय मरिउं तत्तो पत्ताओ तइयनस्यमि ॥९६|| तत्तो उवट्टिय गयउरंमि पुत्वभवविहियसुक-
यवसा। भाउजायाजीवो जाया सिरिसूरनिवजाया ॥१७॥ तीसे गन्भे धूयत्ताइ नणंदाजिओ उ उप्पन्नो । अरई मणसंतावं उबेयं
जणइ अइगरुयं ।.९८॥ विहिएसुवि तप्पाडणहेउसएसुं न जाव सा पडिया। तो जाया पयडेउं मयत्ति दासीइ छडविया ॥१९॥
तदिवसपसूयाए तीए पुण अप्पिया सधूयाए । तत्थ य पालिजंति सा वाला वढिया तंत्तो ॥१००।। कीलंती डिंभेहिं अहऽन्नया
जोगिएण भोलविआ। अइरुद्दमंतसाहणहेउं नीया ममाणे सा ॥१०१॥जा खिविही सो जलणे ता तुमए मोइउं इहाणीया ।इय नाउं
भो अप्पा कसाइअबो न थेवंपि॥१०२॥ भणियं च-'अण थोवं वण थोवं अग्गीथोवं कसाय थोपं वा नहु मे वीससिअब थैवंपि हुतं
बहुं होइ ॥१०३।। दासत्तं देइ अणं अइरा मरणं वगो विसप्पंतो । सहस्सदाहमग्गी दिति कसाया भवमणंतं ॥१०४॥" सा भणइ
सरिय जाई भयवं ! सबंपि मेऽणुभूयमिणं । ता इण्हि कुण करुणं दुहावि जह होमि निस्संगा ॥१०५।। भणइ मुगी गिहिधम्मस्स
इण्हि उचिया तुमंजओ अस्थि । पुवकयदेवपूयाइसुकयसंभ्य भोगफलं ॥१०६॥जओ-"देवचणेण रजं भोगा दाणेणरूवमभ-
एणं। सोहग्गं सीलेणं तवेण मणवंछिया सिद्धी॥१८७॥"सा भणइ तुम्ह सवं पञ्चक्खं नाहा नवरि मज्झ कहं । अविरयसुराण
मज्झे ठियाइ निवहेइ गिहिधम्मो ॥१०८॥ तो केवलिणा भणियं भद्दे ! कालिंजराइ अडवीए । सिरिरिसहनाहभवर्णमि तुज्झ पूर्व
॥४२॥

श्रीदे० चै-
त्योधर्म
संघाचार-
विधौ
नैपेधिक्या
भुवनमल
| रयंतीए ॥१०९।। हेमप्पहरायमुओ तत्थ समागच्छिही भुवणमल्लो। जिणनमणत्थं विहिणा काउं निस्सीहियातियगं ॥११०॥ तेण
समं रअसुहं माणित्ता पालिउं च गिहिधम्मं । पडिवजिय पवझं लहेमि अयरामरं ठाणं ॥१११।। अह तीए गिहिधम्मे पडिवो
नमि केवलिस्स मए । इत्थागएण विहियं विजयपडायत्ति से नामं ।। ११२ ॥ अह कुमर ! अञ्ज एसा जाब गया चेइयंमि
पूयत्थं । ताकयनिसीहियतिगो जिणनमणत्थं तुमं पत्तो ॥११३।। निस्सीहियं कुणंतं तं द? इमा सुरीहिं भणियत्ति । जो केव-
लिणा कहिओ धुवं इमो भुवणमल्लो सो ॥११॥ अह ताहिं वाविपमुहं काउ पवंचं तुम इहाणीओ । तातीइ पाणिगहणेण कुणसु
मह पत्थणं सहलं ।। ११५ ।। कुमरो भणइ पमाणं आएसो नपरि गम्मउ वणम्मि । मे विरहिओ परियणो दुहेण गमिही खणंपि
| जओ ॥ ११६ ॥ आरोविउं विमाणे कुमरं सिविरंमि नेइ जा असुरो । ता सहसा उजो दमु सचिवाइणो विति ॥११७ ।।
भो किंपि समेइ इणं हरिओ जेण कुमरो तओ खोहं । चइय हवह सजा साहमस्स दइयोऽवि नहु किंपि ॥११८॥ यतः-"सत्त्वै-
कतानमनसा, स्फूर्जदूर्जवितेजसाम् । दैवोऽपि शंकते तेषां, किं पुनर्मानवो जनः॥ ११९॥" इय ते जा साडोवा
इंति मुणंतिति ताव अमरगिरं । सत्तप्पहाण अवितहामिहाण जय सिरिभुवणमल्ल तुमं ॥ १२० ।। परउवयारपरायणपुरिसेसुं तुज्य
दिगए लेहा । पसुमित्तस्सवि को गणेसि पाणे तिणसमाणे ॥ १२१ ॥ इय मुणिय जायहरिसा ते ओयरिउं विमाणओ कुमरं ।
पणमंति तयं असुरं देवीसहियं च तुट्ठमणा ॥ १२२ ।। तो सो असुरो हिट्ठो कुमरेण विवाहए तयं धूर्य। सप्पणयं भणइ तहा
Ke|| वच्छे ! मुण मज्झ वयणमिणं ॥१२३॥ निर्व्याजा दयिते ननांहषु नता श्वश्रूषु नम्रा भवेः, स्निग्धा पन्धुषु वत्सला
परिजने स्मेरा सपत्नीप्यपि । पत्युमित्रजने सनर्मवचना खिन्ना च तवेपिपु, स्त्रीणां संवननं नतम्र! तदिदं
॥४३॥

al
नैपेधिक्यां
भुवनमल्लः
श्रीदे ,
त्यवीधर्म
संघाचार-
विधी
॥४४॥
वीतीपधं भर्तपु ॥ १२४ ॥ आमंति तीई वुत्ते असुरो सपियस्स भुवणमल्लस । वत्थाभरणाइ बहुं दाउं पत्तो सठाणमि
॥१२५।। कुमरोऽवि तो चलिओ पत्तो चंपाइ तमह वुत्ततं । सिरिसेणनिवो सोउं इय चितइ हरिसिओ हियए ॥ १२६ ॥
तमि कुले उप्पत्ति सो विणओ तं कलासु कोसल्लं । सो कोऽवि पुण्णपन्भारपगरिसो अस्थ एयस्स !,१२७ ॥ जेणं लीला-
इचिय धुवं करिस्सिहि राहवेहति । निव्वुयहियओ राया कुमरं संठवइ वरभुवणे ।। १२८ ॥ अह सजिअराहावेहमंडवे रयण-
थंभसोहिल्ले। मंचोवरि वरसिंहासणोवविद्वेसु नियईसु ॥ १२९ ।। कुमरो असुरऽप्पियपवरवस्थाहरणभूसियसरीरो । पडिहारदंसि:
यमि निविसइ सिंहासणे रम्मे ॥ १३० ॥ इत्तो य रयणमाला कुमरी सियसिचयसारलंकारा । सिविआरूढा पत्ता तत्थुव-
विटा पिउच्छंगे ॥ १३१ ।। अह सिरिसेपनिवेणं भणि भो भो निवा! निवइपुत्ता। जोराहमिणं विधइ सो कनाए इमीइ वरो
॥ १३२ ।। जा मंडवमज्झमुनिविट्ठकणयथंभोवरिं अहो वऽण्णा । वरकंचणपुत्तलिया ठविआ तीसे उ हिट्ठमि ।। १३३ ॥ चउचउ-
चकाई दाहिणेण वामेण वेगभमिराई । तेसि अहभूमीए तिल्लजुआ कुंडिआ ठविआ ॥ १३४ ॥ तत्थ पडिविंचयाए पंचालीए
अहो नियंतेणं । विधेयवा वामच्छितारिया सावहाणेण ।।१३५॥ तह रह पत्ताण मए सवेसि खत्तिआण नामाई। भुज्जेमु लिहावेउं
मिम्मियगोलेमु खिचाई ॥१३६।। ठविआई ताई इह सायकुंभकुंभंमि संति कहते । अम्हं पुरोहियम्मी गोलो किर नीहरइ जस्स
।।१३७। सो राहावेहमी यवसायं कुणइ इय अवस्थत्ति । तत्थ पुरोहियहत्थे अह पढमे गोलए पडिए ॥१३॥ नामंमि वाइए तह
अउज्झनयरी' जस्स अंगरुहो । मयरद्धयकुमरो उद्विऊण सकरे करेइ ध[॥१३९।। पुवभणिएण विहिणा मुक्कोऽविहु अप्फिडित्तु
अयरंमि । मुचरणमुणिहियए इब भग्गो मयरद्धयस्स सरो ।। १४०॥ एवं राहावेहे विहलारंभेमु खत्तिअवरेसु । उद्वेइ भुवणमल्लो
TilMHARITANNUALIPEEllaurat
Muminullhd
॥४४॥

नैपेधिक्या भुवनमल्लः श्रीदे० चैत्यश्री- धर्म संघा- चारविधी ॥४५॥ कुमरो इह अवसरे पत्ते ॥१४११ सञ्जीकयधम्मगुणो अंतरमह लहिय मुकअसमसरो । राहावेहं माहह गंठीभेयं व भवजिओ॥४२॥ जयतालादाणपरे जणमि कुमरेण हट्टतुट्ठमणो। तो सिरिसेगनरिंदो परिणावइ रयणमालं तं ॥ १४३ ॥ कयसम्माणं अन्ने नियनियठाणे निवे विसज्जेइ । कुमरोऽवि कइवि दिवसे सुहेण तत्थेव ठाऊण ॥१४४॥ सिरिसेणनिवमणुनविय बहुयपरिवारपण- | इणीममेओ । पसो नियंमि नयरे पिऊण पणमेइ पयपउमं ॥१४५|| भुत्तुत्तरं व सीहो कुमरवयंसो कहेइ सर्वपि। रण्णो जंजहवित्त ता जाव इहागओ कुमरो ॥१४६॥ धम्मत्थिणा अह निवेणाहूआ कयाइ सबदमणिणो । पुट्ठा धम्मं तेहिं कहिए चिंतइ इमं राया ॥१४७। जत्थ न विसयविराओ न संगचाओ जिएसु विणिवाओ । किह हुज सोवि धम्मुत्ति चिंतिउं ते विसज्जेइ ॥ १४८ ।। कहइ कुमारो इच्छा धम्मे जइ तात्र ताय ! जइणोऽवि । ता पुच्छह मुणिणो रक्खियंगि गयसंग जियणंगा ॥१४९॥ निवआएसा तो वित्तिणा उ खुट्टो समाणियो एगो । स निवेणुत्तो खुड्डय ! जइ धम्म मुणसि ता कहसु ॥ १५० ॥ तो सो अक्खुहियमणो धम्मरहस्सं इमंति भणमाणो। सुक्कल्लमट्टिगोलयदुर्ग निवग्गे खिवइ कुडे ॥१५१।। राजा-खुड्डय! इय खिडंमी धम्मरहस्सं न किंपि पुज्झामो । क्षुल्लका-नरवर! ता एगमणो सुण भणियं जमिह गोलेहि ।।१५२॥ उल्लो सुक्को य दो छुढा,गोलया महियामया। दोऽवि आवडिया कुड्डे, जो उल्लो सो विलग्गई ॥१५३॥ एवं लग्गति दुम्मेहा, जे नरा कामलालसा । विरत्ता उ न लग्गति, जहा सुकगोलगो॥१५४॥ विम्हइयमणो निवई मुणिसत्तम अतम सुठ्ठ उचढे । इय थोऊणं तह नमिय.खुडयं तो विसजे ॥१५५|| अह घीयदिणे राया रअंदाऊण भुवणमल्लस्स । सिरिअभयघोसगुरुणो पासे दिक्खं पक्जेइ ॥१५६।। हेमप्पहरायरिसी दुवालसंगी सुपत्त- सरिपओ। पोहह रविव वनुहासरमीए भवियमरमीरुहे ॥१५७॥ अह निवा भुषणमल्लो पयावओ चेव विजियरिउमल्लो । साहम्मि- " RECIPE ॥४५॥ .

A
प्रदक्षि-
णात्रयं
श्रीदे०
चैत्यश्री-
धर्म संघा-
चारविधौ
अवच्छल्लं करेइ बंदे जिणचंदे ॥१५८॥ पवयणपभावणपरो तिमिनिसीहीपमुक्खसुयविहिणा । पविसिय चेईहरेसुं अचाउ जिणाण
अजेई ॥ १५९ ॥ रहजत्तपत्तसोहं अट्ठाहियमहिमहणियजणमोहं । सयलंपि नियं रज कुणइ सुराणंपि कयचुज ॥१६०|| तत्था-
गयहेमप्पहगुरुणो वयणं सुणेवि कइयावि । पुत्तमि ठविय रज्ज विजयपडायाइसंजुत्तो ।। १६१ ॥ पडिबाई पवज्जं निसेहिउं
तिविह सपसावज । अम्भसइ दुविहसिक्खं सो मुणिसीहो भुवणमल्लो।।१२।। इच्छामिच्छातहकार आवसी तह निसिहिआ आपुग्छा।
पडिपुच्छ छंदण निमंतणा य उवसंपया दसमा ॥१६३।। इय सामायारियरो निसेहिउ सयलअंतरारिवलं । तोस निसेहियकिरिओ
सिर्व गओ सविजयपडाओ ॥१६४॥ श्रुत्वेति वृत्तमनिवृत्तवरेण्यपुण्यपण्यापणं भुवनमल्लनरेश्वरस्य । त्रैकाल्यविनिजगदीशजिनस्य
गेहे, नैपेधिकीत्रिककृतौ कृतिनो! यतध्वम् ॥१६५॥ इति नैपेधिकीत्रये भुवनमल्लनरेश्वरकथा॥
अथ यलानकप्रवेशसमयविहितनैपेधिकीत्रयानंतरं जिनदर्शने 'नमो जिनेभ्यः' इति भणित्वा प्रणाम च कृत्वा सर्व हि
प्रायेणोत्कृष्ट वस्तु कल्याणकामैदक्षिणभाग एव विधेयमित्यात्मनो दक्षिणांगभागे मूलविंचं कुर्वन् ज्ञानादित्रयाराधनार्थ प्रदक्षिणात्रय
करोति, उक्तं च-'तत्तो नमो जिणाणंति भणिय अद्धोणयं पणामं च । काउं पंचंग वा भत्तिभरनिम्मरमणेण ॥ १ ॥ पूअंगपा.
णिपरिवारपरिगओ गहिरमहुरघोसेण ! पढमाणो जिणगुणगणनिबद्धमंगलथुताई ॥२॥ करधरियजोगमुद्दो पए पए पाणिरक्खणा-
उत्तो । दिजा पयाहिणतिगं एगग्गमणो जिणगुणेसु।।३।। (घ)अविय-"मुत्तण किंचिवि देवकज्ज, नो अन्नमढे तु विचिंता ।
इत्थीकहं भत्तकहं विवज्जे, देसस्स स्नो न कह कहिजा ॥१॥ ममाणुवेहं न वइज वक, न जमकंमाणुगयं विरुद्ध । नालीयपेसु-
नसुककसं वा, थोवं हियं धम्मपरं लविज्ञा ॥२" गिहचेइएसु न घडइ इयरेसुवि जइवि (न कुणइ) कारणवसेण। तहवि न मुंबई
।
"
HD
MAHITHILLAHITWIMES
॥४६॥

चैत्यश्री-
प्रदक्षिणाया
हरिकट-
सबधः
धर्म सघा
चारविधी
॥४७॥
मइमं सयावि तकरणपरिणामा।। (१)ति, यथा च चैत्येषु भावार्हचमारोप्य शक्रस्तनपाठः पंचविधाभिगमश्चेति भावार्हत्प्रतिप-
त्तिर्विधीयते तथा तत्र प्रदक्षिणात्रयमपि दातव्य, दत्ताच तिस्रः प्रदक्षिणा विजयदेवेन निजराजधानीसिद्धायतने, व्याख्यातं चैतत्
तृतीयोपागजीवाभिगमविवरणे श्रीहरिभद्रसूरिभिः, तथा अमिततेज खेचरेश्वरचैत्यगृहे चारणश्रमणाभ्यां ताः प्रदत्ताः,बाल-
चद्रया च विद्याधर्या वैतात्योपरितने सिद्धायतने कताः, वसुदेवेन हरिकूटपर्वतोपरितने मिद्धायतने विहिता', एतच्च सर्व वसु-
देवरिंडो प्रतिपादित यथाप्रस्तार च दर्शयिष्यते, तत्र चाय हरिकूटपर्वतसवधः-वेयइढे ताच पुरे निरसतो देवरिसहखयरगिहे।
कइयापि पालचदापियाइ भणिओ य वसुदेवो ॥ १॥ पत्तो हरिकृडनगे जत्ताए तत्थ पुच्छए मयण । कि मित्त! कारणमिह
जमिति खयरा इमे सवे ॥ २ ॥ स भणइ इह पहु! अंबरतिलयपुरे दाहिणाइ सेढीए। विजाहरचकवई आसी इह चित्तवे-
गोत्ति ॥३॥ तस्स य विचित्तवेगो लहुभाया भण्णए हरित्ति इओ। मुणिविमलगुत्तपासे कयाइ इय सुणइ सो धम्मं ॥४॥
अइबहुकिलेसपत्त चिंतारयणं च नरभव भनिया । नारित्तु पमायनसा दुहिया मा भमह भइउच्च ।। ५॥ तथाहि-रयणपुरे आसिक्को
जणकयभइआभिहो नरो दुहिओ । गम्भत्थे जमि मओ जणओ जणणी उ जायंमि ॥६॥ निब्भग्गसेहरुति य सयणेहि विव
सिओ उ चालत्ते । बलियत्तणा उ आउस्स नगरि सो वड्ढिओ कहपि ॥७॥ अह तरुणत्त पत्तो दटुंनायरजण पलीलतं । चिंता
धिरत्थु जीय महऽत्थकामेहिं रहियस्स ||८|| तो जायविसयतण्हो विसया अत्थं विणा न हुतित्ति । चिंतिय कस्सवि वहणे चडिय
गओ सो रयणदीवे ॥९॥ गयणावडिओ धरणीइ साहिओ नस्थि कोऽवि मह सरणं । त मुत्तुं रोहणाचल ! इय भणिउं पूइउं च
तय ॥१०॥ गहियाहयकुदालो कयकछुट्टो चिमुकचिहुरचओ। जायइ लग्गो बगुरयणखणि सणेउ इमो तयणु॥११॥ निब्भग्गसि.
धा
॥४७॥

श्रीदे०
चैत्यश्री-
धर्म० संघा.
चारविधी
॥४८॥
प्रदक्षिणायां
हरिकूट-
संबंधः
रोमणिणो मह विणु चिंतामणि अखयखाणि । कालेण खयं होही रयणाण वराणवियराणं ॥१२॥ ता मह न तेहिं कन्जंति निच्छिउं
गिहए न रयणाणि । वयराइणीवि चिंतामणिमि धणियं स बद्धमणो॥१३।। काहिवि दिणेहिं अह सथिएहि भणिओत्ति नियपुरं
जामो । सो आह नाहमजवि किंपि लहित्था कहं एमि? ॥१४॥ तो जायदएहिं सहागओत्ति कामिकगं वरागमिमं । गच्छामोत्ति
विणिच्छिय पुण भणिओ सोइमं तेहिं ॥१५॥ आगच्छ तुहवि देमो भागो रयणाण तो इमो भणइ । न विणा चिंतामणिणा गहेमि
स्यणे वरेऽवि परे।।२६॥ चिंता मणमि तुह चेच अस्थि चिंतामणी न उण अन्नो। इय भणिय बहु सहासं तं मुत्तु इमे गया सपुरं ॥१७॥
सीयायवछुहमाई सहमाणो अह इमोबहुकिलेसे। छम्मासंते निसि रोहणाहिवइणा इमं भणिओ॥१८॥ किं न तुमंइह रयणे गहिय गओ
सथिएहिं सह सपुरं । द्रमका-चिंतामणी अलाहा देवा-लहिसि चिंतामणिं न तुमं ॥१९॥ द्रमका-नणु किं न संति ते इही देवः-संति
बहू न उण ते अपुनस्स । द्रमका-गोविसि कत्थ नणु तेवि मज्झ खगंतस्स सयलगिरि ॥२०॥ अह देवे सट्ठाणं गयंमि गोसे इमो गिरि
सणिउं । लग्गो धणियं कइहिवि दिणेहिं पुणरवि सुरेणुत्तो॥२१॥ भोगच्छसि किं नजवि ?, द्रमक:-वुत्तं चियतं मणि विणत्ति
धुवं । देवः-जइ इय ता हुज सुही गोसे चिंतामणि गहिउँ ॥२२॥ इय भणिय गए अमरेस विबुद्धो लब्भिहित्ति जाखणिओ । दस-
दिसि उज्जोयंत ता लहु चिंतामणि नियई ॥२३॥ तं गहिय हविय पूइय नमिउं चिंतामणी जइऽसि सञ्चं ।तो पणसयकणगोवरि
निविसत्ति भणित्तु सो सुत्तो ॥२४॥ गोसे दटुं सकणगंतं मन्नतो कयत्थमप्पं तो । चिंता गंतु मदेसे माणेमि इमस्स रिद्धिफलं
॥२५॥जओ-किं तीई सिरीए पीवराइ जा होइ अन्नदेसम्मिाजा य न मित्तेहि समंजं च अमित्तान पिच्छति॥२६॥ तो
वंमग्गे उन्मइ तिणपूलमिओ य गच्छिरेण तहिं । केणवि वणिणा आणवि पुच्छिओ कोऽसि किमिहति ॥२७॥ स भणइ असंबलमिहं
॥४८॥

श्रीदे० चै-
त्यश्रीधर्म
संघाचार-
विधौ
॥४९॥
प्रदक्षिणायां
हरिकूट-
संबंध
मं सत्तुं सत्थसत्थिया पत्ता। कहइ वणी तो भो इह जिमि तं एज जाव तडं ॥ २८ ॥ तो तबाणविलग्गो आगच्छंतो कयाइ
स निसीहे । सुत्तविउद्धो पिछद सहसा पुंनिमनिसारयणं ॥२९॥ तं धवलियदिसिवलयं पिच्छइय जा चिंतए किमपि । अह एरि-
समत्थि नवत्ति सरइ ता सो मणि निययं ।। ३०॥ तं काउ करे जा नियइ को णु पवरोत्ति विम्हिओ दोवि । सहसा दुल्लियवहणे
ता पन्भट्ठो कराउ मणी ॥३१॥ सो पडिओ जलहिजले तं नाउ इमो निवडिओ वहणे । हा हा मुट्ठो मुट्ठोचि पुक्करंतो य विल-
वतो ॥३२॥ अह आसासिय पुट्ठो पवहणवइणा सो किमेयं भो। तो अंमणि मुयंतो साहइ सर्वपि वुत्तंत॥३३॥ जंपइ य बहुकि-
लेसेहिं अजियं देव ! मे हयासेण । हारियमज पमाया अप्पावसु पसिअ तं रयणं ॥३४॥ भणइ वणी किह मुद्धय ! लन्भर भट्ठो
मणी इह अगाहे ? । जत्थ फुरेइ न बुद्धी न य विहवपलं न पोरिस्सं ॥३५॥ ता सो दुमगो दुहिओ जह जाओ तं मणि विणा
सुइरं। तह होइ जिओवि दुही पमायओ हारिय नरत्तं ।। ३६।। अवि देवाइपमाया तं लहिअ कयाइ पुण स हुज सुही । न उण
जिओवि पमनो नरभवमम्महियसकयलन्भं ॥ ३७ ।। जह पुण अक्षणमहिओ सहलो चिंतामणी हवइ इहये । तह नरभवोऽवि
अञ्चणनिरयस्म नरस्स सुहहेऊ ॥ ३८ ॥ तो अक्षणं विहेयं सया जिणाणं जहिच्छियफलाणं । दवचणभावञ्चणमेया पुण होइ तं
दुविहं ॥३९॥ अथ महानिशीथोक्तं-दवचणमिह साक्यसीलं सकारपूयदाणाई । भावञ्चणं चरित्ताणुट्ठाणं उग्गतवचरणं ॥४०॥
तथा भावचणमुग्गविहारया य दवचणं तु जिणपूआ। पढमा जईण दुन्निवि गिहीण पढमचिय पसत्था ॥४१॥ कंचणमणिसोवाणं
थंभमहस्सासिए सुवण्णतले । जो कारिज जिणहरे नओऽवि तवसंजमो अणंतगुणो । ४२ ।। जओ-तवसंजमेण नहुभवसमझिमें
पायकम्ममललेवं । निद्धोविऊण अइस अणंतसोक्खं वए मुक्खं ॥४३॥ काउंपि जिणाययणेहिं मंडिअं मवमेइणीवढे । दाणाइचउ-
॥४९॥

श्रीदे० च-
त्यश्रीधर्म
संघाचार-
विधौ
॥५०॥
ImmittHIDHITRINA
13!1f111alth
प्रदक्षिणायां
हरिकूट-
संबंध
फेणं सुठुवि गच्छेज अच्चुययं ॥४४॥ जो पुण निरचणोचिय सरीरसुहकअमिततलिच्छो। तस्स न य बोहिलाभो न सोग्गई
नेव परलोगो ।। ४५॥ इय सोउ विमलगुत्तायरियसगासे विचित्तवेग नियो । गहियवशो विहरेई भावितों इय मणमि सया
।। ४६ ॥ जिय ! गहिउँ इय दिक्खं तह गुरुसिक्खं चहत्तु तणुविखं । तो तवप्नु तवं तिक्खं सुहदिक्खं जेण दइरिक्वं
(तुह सक्खं)॥ ४७ ।। इय भावितु अभिक्खं विसुद्धभिक्खपि चइअ सिवमक्खि । कयअणसणो मुणींदो स मरिय जाओ
| सुहम्मिन्दो ॥ ४८ ॥ अह संनिहियसुरेहि निसीहिया तस्स पूइया तं च । नमिउं खेयरचउरो समण्णिओ चित्तवेगोवि ॥४९॥
|तं ददठु माउणेहाउ मुच्छिओ कहवि लद्धचेयण्णो। सो तत्थ विमलगुरुणा विचोहिओ मा य सोय पुरो॥५०॥ जहा-"न हु
होइ सोइयवो जो कालगओ दढो चरित्तंमि । सो होइ सोइयवो जो संजमदुबलो विहरे ॥५१॥ अविय-सोचा
ते जियलोए जिणवयणं जे नरा न याणंति। सोचाणवि ते सोचा जे नाऊणं नवि करंति ॥ ५२ ।। जओ-दावेऊण
धणनिहिं तेसिं उप्पाडिआणि अच्छीणि। नाऊणवि जिणवयणं जे इह विहलंति धम्मधणं ॥ ५३ ।। किंच-
को से सोओ सुचरियतवस्स गुणसुट्टियरस साहुस्स। सुग्गइगमपडिहत्थो जो अच्छइ नियमभरियभरो
॥५४॥" इयाइयोहिओ सो तर्णव चइऊण खयरचवित्तं । पडिवाइ पवळं असेमदुक्खक्खए सऊं ॥५५।। अणुमरिय सुओयहिणो
तक्रवणमुल्लसियसेयझाणस्स । उप्पन केवलस्स य सको से वंदिउं पत्तो॥५६।। सो भयवमेसि धम्म कहिउँ तदिवसमेव सिद्धिगओ।
विहिया अन्भुयभूया हरिणा निघाणमहिमा से ।।५७॥ एयं च जिणाययणं सकेण विणिम्मियं इहं मज्झे । रिसहस्स भाउणो तह
ठविआ पडिमाउ कणगमया ॥ ५८ ॥ चकरयणं व से धम्मचकंचिअ ठावियं इहेब इमं । भद्दासणं च बाहिं तस्सोपरि मंडवो
॥५०॥

श्रीदे० चै.
त्योधर्म
संघाचार-
विधौ
प्रदक्षिणायां
हरिकूट-
संबंध
एसो ॥ ५९॥ अत्र च वसुदेवहिंडी-देविदेण य इमं इत्थ सबवण्गणाइसयं जिणाययणं निरुपमसस्सिरीयं निरूवियं, इत्थ य
नाभेयस्स भगवओ माउणो य पढिमाओ ठाविआओ सबकणगामईओ, चकरयणं च धम्मचक निधाइयं,बाहिं निविद्धस्स य उवरि
रयणमंडवो कउ"चि ।। भणियं हरिणा किर अअपमिई अविहाडिए इहं भवणे । मन्झे पडिमा मह वयणओ सुरा पूइहिति सया
॥६०॥ वरिसुच्छवो पहिं पुण काययो उभयसेदिखयरेहिं । जो उन काही इहयं होही खलु भट्ठविजो सो ॥ ६१ ॥जो कारणा-
गओ इह चकी चरिमतणु खपरचकी था। जो खयरचकिणा या न दुम्मए सम्मदिही य॥६२।। जे एसि पिया पुत्तो वर्णतरं चेइयं
इमं सययं । उग्याडिस्मइ भद्दासणं च वाहिस्सइ न अन्नो ॥ ६३॥ तस्स य नीसाएँ जणो सेसोविहु मंदिही इमं पडिमं । मह मइ-
विणिम्मियाउति भणिय सको गओ सग्गं ॥६४॥ सफस्स तस्स दोसुवि भवेसु आसी हरिसि जं नामं । तेणं एमो धूमो भण्णइ
तप्पभिइ हरिकूडो ॥६५॥ तो मिलिय सबखयरा कुणंति महिमं इहं इय ठिईए । जायाई इंदजुग्गंतराइ गाई अइयाई ॥६५॥
निसुणिजइ अ परंपरसुईइ जह आसि अंतरा ए। उग्धाडियं जिणगिहं केहिवि वरखयरनकीहिं ॥ ६६ ॥ बहवे य किलिस्संति
उत्तमपुरिसुत्तमट्ठिआ खयरा । उग्पाडिउमिमं वाहिउं च एवं वरिसवरिसे ॥६८॥ इय मयणमित्त कहिए वसुदेवो गंतु जिण-
| गिहे नमिउं । तिपयाहिणपुश्वं येइआणि यहि पिच्छई महिमं ॥३९॥" अत्र वसुदेवहिंडीअक्षराणि "तस्थ य तिगुणाईयं पयाहिणं
काउं वंदिऊण बाहिं मत्तीए चेइयाणि एगओ ठिय"ति,वइ य चारुगंधधगीअयो सुमहिमा विहिअंति। खयरेहि मुकायरेहिं इय
समुग्घुछ थुइ सहसा ॥७०।। तथाहि-सज्जानलक्ष्याः सुनिवेशनार्थ,मन्मंडपत्याशु समा(दा)गमोत्था । लसद्यदंसोपरि केशवल्ली,
सदा मुदे यः स युगादिदेवः॥७॥ त्रैलोक्यलक्ष्म्या वृतये स्वयं या,मन्मंडपत्याहत चैत्यराजी। साऽनित्यनित्या नमतां नृणां स्याद-
॥५१॥

श्रीदे० चै-
प्रदक्षिणायां
हरिकूट-
संबंध
.
त्यश्रीधर्म
संघाचार-
विधौ
॥५२॥
नित्यनित्याय सुखाय नित्यं ॥७२॥ अनित्या-कृत्रिमा नित्या-शाश्वता अनित्यं सुखं स्वर्गान्तं नित्यं मुक्तिसंभवं । सत्तीर्थलक्षम्या
विशतौ हि रंगात , श्रीमंडपत्यास्तृतमूत्रितं यत् । तदस्तु मे जैनीवचः प्रपंचि, सुवाचनं प्रावचनं सुवाचौ ॥७३॥ श्रीसंघलक्ष्म्या
| सुचिरं सदा ये, समं डपंतीह सुरासुरीमिः । संख्याघृतव्यावृतभावभावाः, सुदृष्टयः संतु सुदृष्टये ते ||७४|| संघशोभायै सम-सह
णिचोऽनित्यत्वात् डपडिपुत्र संघाते डपंति-मिलंति संख्यावृतौ व्यापारितो व्यावृतभावो-वैयावृत्यभावो पैस्ते तथा।" तथा च
| वसुदेवहिंडि:-कमेण य जिणग्गे पवरनट्टोवहारवजमाणबारसतूरगंभीरसंभंतमत्तीपरायणखयरवसंसचथुइमयगुम्मंततिपरायणभ-
मंतसिरिसंकुला पयासिया महिमत्ति" अह वसुदेवो भणिउत्ति देवरिसहाइससुरखयरेहि । जिणगिहविहाडणाए न संति सव्वे समे
| इयरा ॥७॥ ता उग्घाडेहि महाणुभाव! एवं इमोवि खयरजणो । पिच्छउ पदमजिणमुहं पूएउ य दिवपडिमाओ ॥७६|| तो सो
| हाउविलित्तो परिहियसियअहयवस्थवरजुयलो। देवरिमहाइखयरिंदसंजुओ जाइ जिणगेहं ॥७७|| मक्खं सग्गरस व संपयाहिणाहो
| पयाहिणाहो सो। तइया पयाहिणाओपयाहिणाओ तहिं कुणंतो ॥७८॥ विणयपणउद्वितो तो वसुदेवो सुहुमलोमहत्थेण । सिद्धाय
यणकवाडे मजिय अहिसिंचइ जलेण ।७९।। तो सुरहिमल्लमालाअलंकिए काउ दाउ धूर्व च। बहुभक्खपाणचउरं तस्स पलिं दोयइ
विचित्तं ।।८०।। उक्तं च वसुदेवहिंडीतृतीयखंडे-“धुवं दाउं तओ सुरहिमल्लकरंवियाविविहभक्खपाणगपुण्णा मल्लसुरहिसास-
गविभूसिया निवेइया विचित्ता बली," पुणरवि दावियथयो कयंजली विणयपणंयसीसो य । कयसिद्धनमुकारो वसुदेवो आह
वयणमिणं ॥ ८२ ॥ जइहं सचं भव्यो विण्हुपिया वावि उत्तमो पुरिसो । सम्मद्दिट्ठी देवा ता उग्धाडिंतु मम दारं ।। ८३ ॥ इय
| मणिए उग्घडियं चेड्ययारं सयं चिय तओ सो । पडिमालोए भणिउं नमो जिणाणंति पणमेइ।१८४|| तो हविय पूइऊणं विहिणा
HAIHIJHIAN TUITIHARID
ASHTRA
॥५२॥

श्रीदे० चैत्यश्री- धर्म संघा- चारविधी प्रदक्षिणायां -हरिकूट- संबंध: . चंदेइ चेइयाणि इमो। सेसोविई खयरजणो एवं चिय कुणइ जिणमहिमं ॥८५॥ इय जिणपइकखणेणं सहलेणं संपइक्खणं तं सो। लिहिणा पइकखणेणं पइक्खणं पक्षणपरेण ॥८६॥ तद्यथा-अणुगम्मतो ससुराइएहिं तह जाय गंतु वसुदेवो । भूयासणे निसीयइ. ता उच्छलिया गयणवाया ॥ ८७ ॥ पुवभवसुकयअज्जियफलोदओ साहुविणयगुणजुनो । पलकेसवजुयलपिया लग्गो भूयासणं दिवं 11८८॥ जमणेण कयं विउलं वेयापचं सुसाहुचग्गस्स । नीयावित्तीइ पुरा तस्सेसमुवद्वियं एयं ॥ ८९॥ अह उट्ठिय वसुदेवो वंदिय पुण चेइयाणि तायपुरे। पत्तो सुहेण वोलइ कालं दोगुंदुगुसुरुव्व।।१०।। एवं निशम्य सम्यग् प्रदक्षिणात्रितयपूर्वकं भव्याः। ज्ञानादित्रितयाराधनाय चैत्यानि वंदध्वम् ॥ ९१ ॥ इति प्रदक्षिणात्रये हरिकूटपर्वतसंबंधः ४ ॥ प्रदक्षिणात्रयानंतरं च | देवगृहलेखकपोतकपापाणादिघटापनकर्मकरसारादिकरणेत्यादिजिनगृहविषयव्यापारपरंपराप्रतिपेधरूपां द्वितीयां नैपेधिकी मध्ये मुखमंडपादौ कृत्वा मूलबिंबसंमुखं प्रणामत्रिकं करोति, यद्भाष्य-तत्तो निसीहियाए परिसित्ता मंउसि जिणपुरओ । महिनिहिय- जाणुपाणी करेड़ विहिणा पणामतियं ॥ १ ॥ तयणु हरिसुल्लसंतो कयमुहकोसो जिणिंदपडिमाणं । अवणेइ स्यणिवसिय निम्मलं लोमहत्थेणं ।।२।। जिणगिहपमजणं तो करेइ कारेइ वावि अनेण । जिणविवाणं पूर्य तो विहिणां कुणइ जहजोगं ॥३।। अह पुर्व चियं केणइ हविज पूया कया सुविहवेण। तां च विशिष्टान्यपूजा सामग्यभावे नोत्सारयेत् ,भन्यानां तद्दर्शनजन्यपुण्यानुबंधिपुण्या- नुबंधस्यांतरायप्रसंगात्, किंतु तंपि सविसससोहं जह होइ तहा तहा कुजा ॥४॥ (१९३-१९६) निम्मल्लंपि न एवं भन्नइ नि- म्मल्ललक्खणाभावा । भोगविणहूँ दवं निम्मल्लं विति गीयत्था ॥५॥(८२) यत्तु जिनविवारोपितं सद्विच्छायीभूतं विगंधि संजातं | दृश्यमान:च निःश्रीकतया न भव्यजनमनाप्रमोदहेतुस्तन्निर्माल्यं ब्रवति बहुश्रुताः,आगमे चैवंविधं निर्माल्यमेवं च नेत्येवं निर्णयो ॥५३॥ HARDIT HIMIL

प्रणामत्रिक
श्रीदे०
चैत्यश्री-
धर्म संघा-
चारविधी
॥५४॥
-
न क्यापि दृश्यते । इत्तो चेव जिणाणं पुणरवि आरोवणं कुणंति जहा । वन्थाहरणाईणं जुगलियकुंडलियमाईणं ॥६॥ (९०) नैवं
चेत्-कहमन्नह एगाए कासाईए जिणिदपडिमाण । अट्टसर्य लुहंता विजयाई वन्निया समए 11७॥ (९०) एवं अंगपूजां वक्ष्यमाणां
चाग्रपूजां कृत्वा चैत्यवंदनां चिकीर्षुर्यथोचितदिगवग्रहस्थस्तृतीयां जिनपूजाकरणव्यापारपरित्यागरूपां नैपेधिर्की करोति, पुष्पफ-
लपानीयनैवेद्यप्रदीपप्रमुखपदार्थसार्थसमानयनादिरूपो जिनपूजाविषयोऽपि सावद्यव्यापारो देववंदनावसरे न कर्तव्य इत्यर्थः। तत्र
यदुक्तं-'करेइ विहिणा पणामतियंति तत्प्रणामस्वरूपनिरूपिकेयं गाथा-
अंजलिबंधो अद्धोणओ अ पंचंगओ य तिपणामा। सवत्थ वा तिवारं सिराइनमणे पणामतियं ॥९॥ (प्र०)
यद्वा भावितं-'तिन्नि निसीहि तिनि य पयाहिणे'त्ति त्रिकद्वयं, संप्रति 'तिनि चेव य पणामेति तृतीयं त्रिकं भावयन्नाह-
'अंजलियंधो' गाहा, प्रक्षेपा सोपयोगा चेति व्याख्यायते-इहैकः प्रणामोऽजलिबंधरूपः, अयमर्थः-खाम्यादिदर्शनविज्ञापनादि-
समये भक्तिकृते करद्वयायोजनतोऽजलिकरणं,शीर्षादौ वाजलेन करणं शीर्षादौ,तत्र च परिभ्रम्य विज्ञापन कृते मुखादिप्रदेशे संस्था-
पन, यथाऽऽगम:-"चक्खुफासे अंजलिपग्गहेणं" तथा 'अंजलिमउलियग्गहत्थे तित्थयरामिमुहे सत्तट्ठ पयाई अभिगच्छ।" तथा
'सिरसावत्तं दसनहं मत्थए अंजलि कटु एवं चयासी' तथा 'सिरसावत्तं दसनहं मत्थए अंजलिं कटु जएणं विजएणं वद्धावित्ता
एवं वयासी इत्यादि, उपलक्षणमेतत् एकहस्तसाप्यूर्वीकरणादेः, गौरवाद्यर्हप्रतिपत्तये तथा करणस्य लोके दर्शनात् ,अन्यस्त्वर्धाच.
नतरूपः ऊर्ध्वादिस्थानस्थितैः किंचित् शिरोनमनं शिरःकरणादिना भूपदादिस्पर्शनं येत्यादिवरूपः, ऊक्तं चागमे-"आलोए
जिणपडिमाणं पणामं करेई तथा बृहद्भाष्ये "तत्तो नमो जिणाणति भणिय अद्धोणयं पणामं च । काउं पंचंगं वा भत्तिम्भर-
PHINITIATIHIM
willHHITI FAITIEMiltinine
॥ ५४॥

प्रणामे
विजयदेवः
चैत्यश्री-
धर्म० संघा-
चारविधी
निन्भरमणेण ॥१॥"नि (१९) अर्थतः । एकांगादिचतुरंगांतप्रणामानामुपलक्षणमिदं, अर्द्धानि न सर्वाणि प्रकृतांगमध्यादंगान्प-
| वनतानि यत्र प्रणामे सोऽवनत इति व्युत्पत्तेः, अरस्तु पंचांगः, पंच न चत्वार्यपि अंगानि जानुद्वयादीनि भूस्पृष्टानि यत्र स.
पंचांगः, उक्तं च-"दो जाणू दुन्नि करा पंचमगं होइ उत्तमंगं तु । संमं संपडिवाओ नेओ पंचंगपणियाओ॥१॥(२३३) एते त्रयः
प्रणामाः, सर्वत्र वा भूम्याकाशशिरःप्रभृतिषु उक्तप्रणामेषु वा प्रणामकरणकाले त्रीन् वारान् शिरःकरांजल्यादेर्नमनावर्तनादिना
प्रणामत्रिकं भवति कर्तव्यं, विजयदेवयत् , विशेषविषयस्त्वत्र एतद्द्वारावसरव्याख्यानतो बहुबहुश्रुतपर्युपास्तथ ज्ञातव्यः । पूर्वमू-
चितविजयदेवक्तव्यता चेयं-
पुत्रेण विजयदाराउ गंतु तिरिय असंखदीवुदहि । अनमि जंबुदीवे वारस जोअणसहस्साई ॥१॥ ओगाहिता विजया-
नामा तत्थथि रायहाणी सा। पारसहस्माई जोयणाण आयामविखंभे ॥ २॥ वप्पो कणगमओ तीइ सड्ढसगतीसजोयणे
उयो । चउरंसो मज्झे पहिवट्टो गोपुच्छसंठाणो ॥३॥ अद्धत्तेरसजोयणपिठुलो मूलेतयद्धयं मझे। उपरि तु जोयणतिगं कोसद्धं
व विच्छिन्नो ॥ ४ ॥ पणधणुसयपिडुकोसदीह ऊणद्धकोसउभेहिं । पंचविहमणिमएहिं कविसीससएहि सोहिल्लो ॥ ५॥ वाहाए
२ सेयावरकणगभूहिया रम्मा ५। पणुवीसंसयदारा तोरणछत्तज्दायाइजुया ||६|| सबोउयकुसुमफला तस्सासोगवणसत्तवण्णवणा ।
चंपययण चूययणत्ति चउदिसि पुधमाईसु ||७॥ जे सु अ बहवे वंतग्देवा देवी सयंति निसयंति । चिट्ठति तुयहती ललंति कीलंति
य पहिट्ठा ||८| पोराणसुचिन्नाणं कडाण कम्माण आयरकयाणं । पच्चणुभवंति निचं कल्लाणतरं फलविसेसं ।। ९॥ तहिं पासाय.
वडिसो यहुमज्झे अस्थि विजयदेवस्स । पवरमणिरयणकिरणोहरइयगयणयलहरिचायो ॥१०॥सोलहुपासायव डिसएहि दिसिगेहिं
॥ ५५॥

प्रणामे विजयदेव श्रीदे० चैत्यश्री- धर्म० संघा चारविधी ॥५॥ चउहि परियरिओ। सोहइ सोहम्मवडिंसउव्व दिसिवइविमाणेहिं ॥ ११ ॥ तेविहु चउरलहुपरपासायवडिसगाणुगा रम्मा । रेहंति चउदिसिगया ते पहिमेरू सगयदंता ॥१२।। मणितोरणचंदणघडपंचालियछत्तझयपडागाहिं । परिमंडिया सुरुवा पासाईया य ते सव्वे ॥ १३ ॥ तथा ईशानदिग्विभागे-थंभसहरिसल्लमुहमंडवाइच्छगजुअतिदारपंचसहा । संति सुहम्मुववायाभिसेयलंकारववसाया ॥१४॥ अह उबवायसहाए दूसंतरियम्मि देवसयणिजे । विजओ नामं देवो उववन्नो चिंतए एवं ॥१५॥ किं मे पुच्वं सेय? किंवा पच्छा व एव करणिजं । हियसुहखमनिस्सेसाणुगामियाए भविस्सइ वा ॥१६॥ तस्सेवं अन्भस्थियचिंतियपत्थियमणोगयं मुणिउं । संकप्पं सामाणियदेवो आगम्म विजयस्स ॥१७॥ करयलपरिग्गहियं सिरसावत्तं मत्थए अंजलि कटु । जयविजयेणं यद्धावित्ता वयणमिणमुदाहु ॥१८॥ सोहम्मसहेसाणे पहु! सिद्धाययणमथि तिदुवारं । नवजोयणउच्चं अद्धतेरदीहं तयद्धपिहू ॥१९॥ चिइ- सहि वहिपडिदारं मुहमंडवपिच्छमंडवक्खाडा । मणिपेढियूहपडिमा चउचिइतरुसुरुयपुक्खरिणी ॥२०॥ चिइमझे मणिपेढीइ देवच्छंदे जिणुस्सिया पडिमा । अट्ठमयं सीहासणसूरपलियंकसुनिमन्ना ।। २१ ॥ भणियं च-उस्सेहमंगुलेणं अह उड्मसेस सत्त- रयणीओ। तिरिलोए पंचधणुसयसामयपडिमा पणिवयामि ।। २२ ॥ अंकमयनहच्छी कणगनासिआ लोहियक्खजुयअंतो । रिट्ठमयरोमराईच्छिपत्तताराभमुहकेसा ॥ २३॥ छत्तधरपडिम एगा पिट्टि वइरपडिम चमरधर दुहओ । पुरओ दो दो नागा भूया जक्खा य कुंडधरा ॥२४॥ तह घंटाचंदणघडभिंगाराऽऽदरिमयाइसुपइट्ठा । पुप्फाइपडलचंगेरी तिल्लसमुग्गाइ छत्ताई।।२५।। जओ- ताओ पडिमाओ समियसोहमसहाइ संति जाओ तहा। माणवचेइअखंभे वइरसमुग्गेसु जिणसकहा ॥२६॥ता उन्भऽन्नेसि बहूण देव- देवीण अचणिजाओ । गंधाईहिं सुगुणुक्कित्तणओ वंदणिजाओ ।।२७। पुप्फाईहिं पुजा सकारिजा उ पत्थमाईहिं । अंजलिबद्धा- alltilin

श्रीदे० चैः
त्यश्रीधर्म०
संघाचार-
विधौ
प्रणाम
विजयदेवः
इहि य निगं सम्माणणिजाओ ॥ २८ ॥ कल्लाणमंगलं देवचेइयं पज्जुवासणिजाओ। इयमेव पुन्य पच्छा व सेयकरणिञ्जहियमाई
।। २९ ॥ परियणमयणंगाई सव्वं सकारियं भवाय भवे । भवियाण वीयराए भत्ती पुण भवविणासाय ॥ २९ ॥ तं सोउ
हहतुट्ठो हरिमवसविसप्पमाणमणनयणो। विजयसुरो सयणिजा उद्विय निक्खमइ पुग्वेण ॥ २९ ॥ गंतुं हरयं जलमजणेण
आयंतचुक्ससुइभूओ । अहिसेयसहाए अहिसित्तो सामाणियाईहिं ॥३७॥ तोऽलंकारमहाओ (गन्ता लहेइ सयलगायाई । मुरमीइ
गंधकासाइए य अणुलिंपई य पुणो ॥३८॥ सरसेणं गोसीसेण तहा नियंसेइ देवदूमजुगं । हारद्धहारदित्तो तत्तो ववमायसभमेइ ।।
३९ ॥ रिह०) मयक्खरकंपियपुत्थयरयणमि रुप्पमयपत्ता । तपणिजमओ दोरो गंठी नाणामणिमई य ॥४०॥ वेरुलियं मसि-
भायणु तवणिक्षा संकला मसी रिहा । रिहामय छंदणं रययलेहिणी धम्मियं सत्यं ॥ ४१ ॥ तो धम्मियववहारं गहिउं गच्छेइ
नंदपुरतरिणि । पखालिय करपाए गिण्हइ पउमुप्पलाई तहिं ।। ३२।। तह एग भिंगारं रुप्पमयं विमलसलिलपडिपुग्नं । गहिउं
देवपरिबुडो सिद्धाययणमि गच्छेइ ॥ ३३ ।। तथाहि-तए णं से विजए देवे चउहिं सामाणियसाहस्मीहिं चउहि अग्गमहिमीहि
सपरिवाराहि तीहिं परिसाहिं सत्तहिं अणिएहिं सत्तहिं अणियाहिबईहिं सोलसहिं आयरक्खदेवसाहस्सीहिं अनेहि य वहहिं विज-
| यारापहाणीवासीहिं वाणमंतरेहिं देहि देवीहि य सद्धिं संपरिचुडै मविइडीए सबजुईए सबवलेणं सबममुदएणं सवादरेणं सववि-
भूईए सबसंभमेणं सवपुष्फगंधमलालंकारेणं सव्वतुढियसद्दसंनिनाएणं महयाए इड्डीए महया चलेणं महयाए जुईए महया वलेणं
महया ममुदएणं महया वरतुडियजमगसमगप्पवाइएणं संखपणवपडहगभेदीझल्लरिखरमुहिहुडुकमुरवमुदंगदुंदुहिणिग्योसणाइयरवेणं
जेणेव सिद्धाययणे तेणेच उवागच्छइ उवागन्छइत्ता मिद्धाययणं तिपयाहिणीकरमाणे२ पुरच्छिमिल्लेणं दारेण अणुपरिमइ २ ना जेणेब
॥५७॥

प्रणामे
विजयदेवः
श्रीदे० चै-
त्य श्रीधर्मः
संघाचार-
विधौ
॥५८॥
देवच्छंदए जेणेव जिणपडिमाओ तेणेव उवागच्छइ तेणेव उवा०२ सूत्रं,अत्रवृत्तिः-नंदापुष्करिणीं गच्छति,तत्र पद्मादीनि गृह्णाति ।
सांतःपुरः ततो देवपरिवृतः सिद्धायतनमागच्छति, त्रिः प्रदक्षिणीकरोति, ततः पूर्वद्वारेण प्रविशति,आलोके प्रणाम करोतीत्या.
दि देवकर्म निगदसिद्धं । तच्चैवं अंगपूजादि विधेयं । आलोए जिणपडिमाणं पणाम करेइरत्ता लोमहत्थएणं परामुसइ लोमहत्थग
गेहइ जिणपडिमाओ लोमहत्थएणं पमज्जइ सुरहिणा गंधोदएणं व्हावेइ सुद्धोदएणं व्हावेइ ।। अत्र यथा निर्माल्यापनयनानंतरं
प्रथममंगप्रक्षालनं पूजादि च स्नानानंतरं पुनः अंगप्रक्षालनादि विधीयते तथा स्नानपूर्व कुसुमांजलिप्रक्षेपणाद्यपि च ज्ञेयं,दिव्वाए
सुरहीए गंधकासाईए गायाई ल्हेइ२ सरसेण गोसीसचंदणेणं गायाई अणुलिंपइ सबजिणपडिमाणं अहयाई सेयाई दिव्वाइं देव-
दूसजुयलाई नियंसेइर अग्गेहिं वरेहि य गंधेहिं मल्लेहि य अचेइ २ पुष्फारुहणं मल्लारुहणं गंधारुहणं वण्णारहण चुण्णाहणं
बत्थारुहणं आभरणारुहणं करेइ, आसत्तोसत्तविउलवद्वग्धारियमल्लदामकलावं करेइ२, अथाग्रपूजाविधित्सया अच्छेहि सहेहि
सेएहिं रयणामपहिं अच्छरसातंदुलेहिं जिणपडिमाणं पुरओ अट्ठमंगलए आलिहइ, तंजहा-सोत्थिय सिरिवच्छ नंदियावन
घद्धमाण भदासण वरकलस मच्छ दप्पण, इत्थ गाहा-मंगलसुत्थियसिरिखच्छनंदियावत्तवद्धमाणा य । भदासण वरकलसा मच्छा
दप्पण इयऽदृट्ट ॥१॥ अट्टमंगलए आलिहिचा कयग्गहगहियकरयलपभट्ठविप्पमुक्केणं दसवण्णेणं कुमुमेणं मुक्कपुप्फपुंजोश्यार-
कलियं करेइर चंदप्पहवयरवेरुलियविमलदंड कंचणमणिरयणभत्तिचित्तं कालागुरुपवरकुंदुरुक्कतुरुक्कधूवमघमघतगंधुवुयामिराम
भाणविद्धं व धूमवहि विणिमुयंत वेरुलियमय कडुच्छुये पगहिचा पयत्तेण धृवं दाऊण जिणवराणं | भावपूजाविधित्सया अट्ठ-
सयविसुद्धगंथजुत्तेहिं महावित्तेहिं अस्थजुत्तेहि य अपुणरुत्तेहिं संधुणइ२, अत्र वृत्तिः-अप्टशतेन वृत्तानां स्तौति शुद्धग्रंथयुक्तानां
aticRAITANILIARLAM
ailabletitute
॥५८॥

श्रीदे० चै- त्याधर्म संघाचार- विधौ प्रणामे विजयदेवः संगतार्थानामपुनरुक्तानां तथाविधदेवलब्धिप्रभावतः, तथाहि--"श्रस्ताशर्मायतसुमहिमावीरितस्यातजन्माबाधासिंधुप्रतरणसहा- वासनावस्थितानाम् । अप्येको द्वौ किमुत यहयो वाऽनिशं ध्येयभावं, गाते येषां जिनवरकृपा पद्धये किं न तेषां ? ॥१॥ शर्मन् शर्म घृत मत प्राप्त महिमा जन्मन् जन्मवाधा विकल्पाद्या वासना आसना ते आते अन्ते धूपन इंद्र वृप धूपम वृद्धि ऋद्धि । दुरापास्तसमस्तकुन्सनतमात्रीताखिलांतारजापामोल्लासविलासशोभनमहायुद्धयग्रिमौकापरम् । स्फूर्जदापभामिरामनयनिर्दग्धाशुभ- धावरं, गातामेक उभौ समे जिनवृषा वृद्ध प्रसादं मम ॥२॥ पायंधः । तमस् तमए प्रत्ययः बीत ईड च गतौ ईत अंतर्मध्ये रजम् रज वाम आम महस् मह ओकस् ओक वरं प्रधान अरं शीघ्रं भास् भा वृषभवदभिरामो नयो गतिर्येषां ते च ते निर्दग्धा- शुभैधाव एधम् एध वलं अलं ता आतां अंत पृद्धं झार्द्ध ॥ संप्राप्तब्रह्मसीमावतनुसुमुखमावर्यध्यद्वैतधामावीक्ष्यातीताप्तहेमावितत- दुरितहावृष्टवामावितारं । एको द्वौ चापि सर्वे प्रतिदिनमरिहा वांछितश्रेयसे द्राक्, प्रत्तप्तश्रीललामावरमिह भविनामीशतानम्र- काणां ॥३॥ सीमन् सीमा पत नु अतनु सुमुखमा सुमुखमास मुखचंद्र मुखमा मुखश्रीः पर्यश्रीवासाबद्वैतधामा च अर्यमावत् अद्वैतधामा वीक्ष्यातीत-चिनातिक्रांतं आप्तं हेमन् हेम येभ्यः वितत विस्तृत इतत गतव दुरितं हंति क्विडप्रत्ययो वृष्ट प्राट गत वामन थाम वितारं विशेषतार इतार-गतारिन अरिहन अरिह वांछित आंछित विस्तृतललाम ईश इवाचरतु ईशतात् ईशाविचाचरतां बहुत्वे ईशर ऐश्वर्य पंचमी अंतां ननं सरसं ॥ इत्येको द्वौ समे वा त्रिमिरभियतिमिः काव्यराजैः क्रियादिश्लपैः श्रीधर्मयोपैरमिनुतमहिमावर्यभावप्रकाशैः । त्रिच्छत्रीदंडकैवांतररिपुविजयन्यस्तविश्वत्रयांतःकीर्तिस्तंभैरिव श्रीजि- नवरवृपभागीक्षयाध्यासतां मां ॥ ४॥ शोभात्मकयोपैः पर्यभाव अर्यभाव स्वामित्व इति काव्यानां विशेषणानि, कर्तृपक्षे तु श्रीदेच- प्रणामे विजयदेवः त्यश्रीधर्म० ! संघाचार- विधौ ॥६०॥ | त्रिमिः मनःवचःकायैः यतिस्वामिभिः कविगणराजैः क्रियादिपरायणैधर्मघोपैर्नाम्ना वा इव जिनवरवृपेपु-प्रधानफेवलिप्वपि मध्ये भासते जिनवरवृपभा वीक्षा ईक्षा अधिआङ्ः 'अपी असी गत्यादानयोश्च' अस् एकत्वे आत्मनेपदतां द्वित्वे परस्मैपदताम् बहुत्वे आसक् उपवेशने पंचमी अंताम्"। एवमादिभिः संथुणित्ता सत्तकृपयाई ओसरइ वामं जाणुं अंचेइ २ दाहिणं जाणुं धरणि- | तलसि निहटु तिकखुत्तो मुद्धाणं धरणितलंसि निवाडेइ २। एवं चतुरंगप्रणामं कृत्वा अंजलिबंधप्रणामा आह-ईसिं पच्चुन्नमई २ कडगतुडियर्थभिआओ भुआओ पडिसाहरइ २त्ता करयलपरिग्गहियं सिरसावत्तं दसनहं मत्थए अंजलि कटु एवं वयासी-एवं अंजलिबंधादिना भक्तिविशेष सत्यापयित्वा पश्चादेवं ते समयसुप्रसिद्धविधिना शक्रस्तवं पठति,तत्र चायं महानिशीथोक्तो विधिः -भुवणिकगुरुजिणिदपडिमासुविणिवेसियनयणमाणसेण विहियकरकमलंजलिणा तसवीयहरियाइरहियजंतुमि वंदमाणेणं जान | चेइए बंदियब्वे सकत्थवाइयं चेइयबंदणत्ति-नमोत्थुणं अरिहंताणं भगवंताणं जाब सिद्धिगइनामधेयं ठाणं संपत्ताणं नमो जिणाणं | जिअभयाणंति कटु वंदइ नमसइ' अत्र वृत्तिः-ततो विधिना प्रणाम कुर्वन् प्रणिपातदंडकं पठति,तद्यथा-नमोत्धुणं अरिहंताण- | मित्यादि यावन्नमो जिणाणं जियभयाणं' दंडकार्थश्चैत्यवंदनविवरणाल्ललितविस्तराभिधानादवसेयः, वंदइ नमसइत्ति वंदते ताः | प्रतिमाश्चैत्यवंदनविधिना प्रसिद्धेन नमस्करोति पश्चात् प्रणिधानादियोगेन इत्येके, अन्ये तु विरतिमतामेव प्रसिद्धश्चैत्यवंदनविधिः, | अन्येषां तु तथान्युपगमपुरस्सरकायव्युत्सर्गासिद्धेरिति बंदते सामान्येन नमस्करोति आशयवृद्धेव्युत्थाननमस्कारेणेति, तस्वमत्र भगवंतः परमर्पयः केवलिनो विदंतीति । वंदित्ता नमसिचा जेणेव सिद्धाययणस्स बहुमज्झदेसभाए तेणेव उवागच्छइरत्ता दिवाए उदगधाराए अभुक्खेइ२ सरसेणं गोसीसचंदणेणं पंचंगुलितलमंडलं आलिहइ चच्चए दलयइ२ कयग्गहग्गहियं करयलपमहवि: BIMILIHIN SHITALIROHINITIVATIRTHRINATimilai ॥६०।

अंगादि-
पूजात्रय
श्रीदे० चै-
त्यश्रीधर्म
संघाचार-
विधी
| पमुक्केणं दसवण्णेणं कुसुमेणं मुक्कपुष्फपुंजोवयारकलियं करेइर धूवं दलयइ २। अह दाहिणदारेणं निग्गंतु चेइधूहपच्छिमओ।
जिणपडिमाआलोए करइ पणामाइ पुरविही ॥ ४४ ॥ तथाहि-नमणपमआणण्हवणंगल्हअणुलेवासपरिहाणं । फुल्लहरपुष्फपगरो
मंगल्लथवाइ यूहणया । ४५।। एवं चिय उत्तरपुवदाहिणे पडिम अचिउं जाइ । सिद्धाययणं काउं पयाहिणं उत्तरदुवारं ॥४६॥ पुन्वं
घ पडिमचउगं तत्थऽचिय गंतु पुवदारंमि । दाहिणपच्छिमउत्तरपुठिआ अचए पडिमा ।। ४७ ॥ तो गंतु सुहम्मसहं जिणसकहा
दसणंमि पणमित्ता । उग्धाडित्तु समुग्गे पमजए लोमहत्थेणं ।। ४८ ॥ मुरहिजलेणिगवीसं वारा पक्खालियाणुलिंपित्ता। गोसीस-
चंदणेणं तो कुसुमाईहिं अनेइ ॥ ४९ ॥ तो दारपडिमपूयं सहासु पंचसुवि करइ पुव्वं व । दारचणाइ सेसं तइओवंगाओ नायव्वं
॥५०॥ इय तिपयाहिणतिपणामपुवकयतिपतिमपूयवंदगओ। विजयसुरो सुरसम्म माणंतो विहरइ सुहेण ॥ ५१ ॥ श्रुत्वेति वृत्तं
विजयामरस्य, भो भव्यलोका ! जिनचैत्यगेहे । प्रदक्षिणानां त्रितयं विधाय, त्रिः पूजनाः त्रिः प्रणमेत नित्यम् ॥५२॥ इति प्रद-
क्षिणात्यपूजात्रयसहिते प्रणामत्रिके विजयदेवकथा । उक्तं 'तिन्नि निसिही१ तिनि य पयाहिणार तिन्नि चेव य पणा-
मे३'ति त्रिकत्रयम् । संग्रति चतुर्थ पूजात्रिकं सकलगाथयाऽनेकथा भावयन्नाह-
अंगग्गभावभेया पुष्फाहारत्युईहिं पूयतिगं । पंचोक्यारअट्टोवयारसधोक्यारा वा ॥ १० ॥
अंगं च-जिनप्रतिमांगं अगं च-तत्पुरो भागो भावश्च-चैत्यवंदनागोचर आत्मनः परिणामविशेषः, कैः कृत्वेत्याह-पुष्पाहार-
स्तुतिभिर्यथाक्रममिति गम्यं, यदुक्तं बृहदभाष्ये-अंगमि पूफपूया आमिसपूया जिणग्गओ पीया। तइया धुत्तगया जा तासि सरूवं
इमं होइ ।।१॥" चैत्यवंदनाचूर्णावप्युक्तं-"तिविहा पूआ-पुप्फेहिं नेवेजेहिं धुईहि य,सेसभेया इत्य व पविसतित्ति", उत्तरा-
॥६१॥

अंगादि- पूजात्रयं थीदे० चै- त्यश्रीधर्म संघाचार- विधौ ध्ययनेषु पुनरेवं-तित्थयरा भगवंतो, तस्स चेव भत्ती कायदा, सा पूआवंदगाईहि हवइ । पूर्यपि पुष्फामिसथुइपडिवत्तिभेयं चउविहंपि जहामत्तीए कुज"ति, ललितविस्तरादौतु "पुष्पामिपस्तोत्रप्रतिपूजानां यथोत्तरं प्राधान्य"मिति ।। अत्राय भावार्थ:-पुप्पैः आत्या- दिभिः प्रथमा अंगपूजा भवति,इह पुष्पग्रहणमादिमध्यावसानेषु पुष्पांजलिपुष्पपूजापुष्पप्रकरादिसमये सर्वत्र बहूपयोगिबहुशोमित्वाद्, अन्यथा पत्रफलजलगंधवसाभरणायप्यंगपूजायामुपयुज्यते, ततश्चात्र पुष्पेत्युपलक्षणं, तेन निर्माल्यापनयनमार्जनांगप्रक्षालनाद्यनं- तरं नित्यं विशेषतश्च पर्वमु कुसुमांजलिप्रक्षेपादिपूर्व धुनीकर्पूरजलादिचंदनकुंकुमादिकल्पितजलप्रभृतिसद्गृहजेतरगंधोदकादिभिः स्नपनं सुरमिसुकुमालवस्त्रेणांगलूछन घनसारकुंकुमादिमिविलेपनांग्यादिविधानं गोरोचनामृगमदादिमिस्तिलकादिकरणं निःसपत्न- रत्नसुवर्णमुक्ताभरणादिमिरलंकरणं विचित्रवस्त्रैः परिधापनं ग्रंथिमवेष्टिमपूरिमसंघातिमविधानचतुर्विधप्रधानाम्लानमाल्यादि- भिर्मालाटोडरमुगुटशिरस्कपुष्पगृहादिविरचनं जिनहस्ते नालिकेरवीजपूरपूगीफलनागवल्लीपत्रादिमोचनं धूपोत्क्षेपसुगंधवासप्रत्क्षे- पायपि च सर्वमंगपूजायां भवति, उक्तं चागमे-जिणपडिमाओ लोमहत्थएण पमञ्जइ इत्यादि जाव विउलवट्टवग्धारियमल्लदाम- कलावं करेइ" तथा बृहद्भाष्ये-"हवणविलेवणआहरणवत्थफलगंधधूवपुप्फेहिं । कोरइ जिणंगपूआ तत्थ विही एस नायवा ॥१॥ वत्येण बंधिऊणं नासं अहवा जहासमाहीए । वजेयव्वं तु तया देहमिवि कंडुयणमाई ॥२॥" अन्यत्राप्युक्त-'कायकंडूयणं बजे, तहा खेलविगिचणं । थुइधुत्तभणणं चैव, पूर्यतो जगबंधुणो ।।३।" उचियत्तं पूयाए विसेमकरणं तु मूलबिधस्स । जं पडइ तत्थ पढमं जणस्स दिट्ठी सह मणेणं ॥४॥ (१९७) शिष्यः-पूआवंदणमाई काउणेगस्स सेसकरणंमि। नायगसेवगभावो होइ कओलोय- नाहाणं ॥५॥ एगस्सायरसारा कीरइ पूआ वरेसि थोवयरी । एमावि इह अवन्ना लक्खिाइ निउणबुद्धीहि ॥६॥(३९-४०) आचार्य:- IMMITHODH ॥३२॥ AADHHI श्रीदे० चै. अंगादि- पूजात्रयं त्यश्रीधर्म संघाचार- विधी ॥ १३॥ नायगसेवगबुद्धी न होइ एएसु जाणगजणस्स । पिच्छंतस्स समाणं परिवारं पाडिहेराई |७|| (८०) ववहारो पुण पढमं पइहिओ मूलनायगो एसो । अवणिजइ सेसाणं नायगभावो न उण तेणं ॥८॥ (५१) बंदणपूयणबलिढोयणेसु एगस्स कीरमाणेसु । आमा- यणा न दिवा उचियपवित्तस्स पुरिसस्स ॥९॥ (५२) जह मिम्मयपडिमाणं पूया पुप्फाइएहिं खलु उचिया । कणगाइनिम्मियाणं | उचियतमा मज्जणाईवि ॥१०॥ (५४) अविय-कल्लाणगाइकज्जा एगस्स विसेसपूअकरणेऽवि । नावन्नापरिणामो जह धम्मि- जणस्स सेसेसु ॥११।। (५३) उचियपवित्ति एवं जहा कुणंतस्स होइ नावना । तह मूलविवपूआविसेसकरणेऽवि ननस्थ ॥१२॥ (भा.५५) किंच-जिणभवणविंयपूआ कीरति जिणाण नो कए किन्तु ।'सुहभावणानिमित्तं बुहाण इयराण बोहत्थं ॥१३॥ (१४२) | जओ-चेश्यहरेण केई पसंतरूवेण केइ विवेण । पूआइसयाकेई अन्ने युज्झंति उपएसा ॥१४॥(१४३)इति पुष्पायैःप्रथमा अंगपूजा। अथ द्वितीया अग्रपूजा भाव्यते-सा च प्रधानाहारेण आमिपापरपर्यायेण, यद्गौडः-उत्कोचे पलले न स्त्री, आमिष भोज्य- वस्तुनि' । तेनाशनादिना चतुर्विधेन भवति, तथाहि-इह होइ असणपूया वरखज्जगमोयगाइभक्खेहिं १ । दुद्धदहिपाणियाइ. भायणेहिं२ तह ओयणाईहिं३ ॥१॥ अत्र निशीथचूर्णिः 'संप्रति राजा रहग्गओ य विविहफलखजगभुजगे य कवड्डगवत्थमाई उक्किरणे करेइ' । अन्यत्रोक्तं-"नाणाफलेहि व थएहि निच"२ तथा वसुदेव हिंडौ मृगव्रात्मणप्रस्तावे "क य देवकजे सज्जियं भोयणं,साहयो उवागया,तिन्हवि जणाण समवाओ पडिलाभेमो"ति, कल्पे तु-'साहम्मिओ न सस्था तस्स कयं तेण कप्पड़ जईणं । जं पुण पडिमाण कए तस्स कहा का अजीवत्ता ॥१॥ संवट्टिमेहपुप्फा सत्यनिमित्तं कया जइ जईणं ।न हु लब्भई पडिसेहं किं पुण पडिमट्टमारद्धं? ॥२॥" तृतीयखण्डे तु हरिकूटपर्वतप्रस्तावे-"विविहभक्खपाणगपडिपुन्ना निवेइया विचित्ता ब- .

अंगादि- पूजात्रयं श्रीदे० . त्यश्रीधर्म संघाचार- विधौ ॥६४॥ . ली"ति, तथा निशीथे तु 'पभावईए देवीए सर्वपि वलिमाई काउं भणिों-देवाहिदेवो बद्धमाणस्सामी तस्स पडिमा कीरउत्ति वाहिओ कुहाडो, दुहा जाय, पिच्छइ सबालंकारविभूसियं भयवओ पडिम" तथा निशीथपीठे "नलिचि असिवोवसमननिमित्तं कूरो किआई" आवश्यके तु-"कीरइ बलित्ति तं आढगं तंदुलाणं सिद्धं, तओ जस्स मत्थए सित्थं पुज्झइ तस्स पुन्वुपनो चाही उवसमइ"इत्यादि । "जलपूया जलभायणधारादाणाइ २ खाइमञ्चलिया । फलदाणा अक्खयसरिसवाइणा मंगलादिविही ॥३॥" तृतीयोपांगे-"जेणेव सिद्धाययणस्स बहुमज्झदेसभाए तेणेव उवागच्छइ २ दिबाए उदगधाराए अन्मुक्खेइर"अन्यत्र तु "पाणियपुग्नेहि य मायणेहि" वसुदेवहिंडौ तु "विविहभक्खपाणगपडिपुन्ना निवेइया विचित्ता वली" २। फलेष्वेवमा- वश्यकचूर्णि: "पत्तपुष्फफलबीयमल्लगंधवष्णजाव चुण्णवासं वासंति"त्ति, निशीथे "रहग्गओ विविहफलखजग" इत्यादि, वृहद्भाष्ये त्वेवम्-"जो पंचवन्नसस्थियबहुविहफलसलिलभक्खदीवाई । उवहारो जिणपुरओ कीरइ नेवज्जपूआ सा (आमि- ससपज्जा) ॥३॥ (२०४) साइमपूयाइ पुणो नेयं पूगफलपत्तगुलपमुहं । पंचंगुलितललिहणाइ पुप्फपगराइ दीवाई ॥३॥ प्रदीपारा- निकनृत्याधुपलक्षणमिदं, उक्तं च भाध्ये-"गंधवनच्याइयलवणजलारत्तपाइ दीवाई । किच्चं तं सर्वपि ओयरई अग्गपूआए (आमिमपूपाए चिय सव्वंपि तयं समोयरइ) ॥१॥ (२०५) तच्चागमे-"सरसेणं गोसीसचंदणेणं पंचंगुलितलेणं मंडलं आलिहइ२ चचए दलइ२ कयग्गाहगहियकरपलप भट्टविप्पमुक्केणं दसवण्णेणं कुसुमेणं मुक्कपुष्फपुंजोपयारकलियं करेइ२ धूर्य दलपइर" यथा चात्राग्रपूजायां पुष्पपत्रगंधाधुपयुज्यते तथाऽनपूजायामाहारोऽपि, तथा अशने दुग्धदध्यादि, पाने जलसुरसादि, खाये फला- यक्षतादि, स्वाये पत्रपूगकर्पूरादि, इति भाविता द्वितीया अग्रपूजा। PATIAAPIN animun ६४॥ .

पूजात्रिक विचार: श्रीदे० चैत्यश्री- धर्म० संधा- चारविधी ॥६५॥ अथ तृतीया भावपूजा, सा च स्तुतिमिर्लोकोत्तरसद्भूततीर्थकरगुणगणवर्णनपरामिर्वापद्धतिभिर्भवति,आह च-"तइया उ भावपूया ठाउं चियवंदणोचिए देसे। जहसत्तिचित्तथुइथुत्तमाइणा देववंदणय।।१॥"ति । तथा निशीथे 'सो उ गंधारमावओ थयथुईहिं धुर्णतो तत्थ गिरिगुहाए अहोरतं निवसिओ" तथा वसुदेवहिंडौ 'कयाइं च भाणुसिट्ठी सह घरणीए जिणपूर्य काऊण पालिएसु दीवेसु पोसहिओ दन्भसंधारगगओ थयथुइमंगलपरायणो चिट्ठइ,भयवं च गयणचारी अणगारो चारुनामा उवइओ,कयजिणसंथवो कयकायविउस्सग्गो य आसीणो", तथा "चारुदत्तों उपगओ, अंगमंदिरं पविट्ठो, जिणाययणचेडेहिं उवणीयाणि पुप्फाईणि, कयं अचणं पडिमाणं, थुईहिं वंदणं कयं, निग्गओ जिणभवणाउत्ति, वसुदेवो पच्चूसे कयसमत्तसापयसामाइयाइनियमो गहियपच्चक्खाणो | कयकाउस्मग्गधुइवंदणो उइण्णावसरे कुसुमुच्चयं काउं" तनृतीयखंडे "खयरबहसंसत्तथुइसयगुम्मंततीपयाहिणभमंतसिरिसंकुलाए पासिया महिम"ति, तथा 'गया मो सिद्धाययणं, धुईहिं बंदणं कर्य'इत्यादि, तथाऽन्यत्र "बंदणं(दइ)उभओ कालंपि चेइआई थय- त्थुईपरमो" एवं अनेकेषु स्थानेषु श्रावकादिमिरपि कायोत्सर्गस्तुत्यायैश्चैत्यवंदना कृतेत्युक्तं तत्केन लिख्यते इति भाविता तृतीया भावपूजापि । वेत्यथवा प्रकारांतरेण पंचाटसर्वोपचाररूपेण३ पूजात्रिकं भवति इतिशेषः, तथा च वृहदभाष्यं-पंचोवयारजुत्ता पूया अट्ठोवयारकलिया य । रिद्धिविसेसेण पुणो नेया सबोवयारावि ॥१॥(२०९) श्रीहरिभद्रसूरिभिरपि पूजापोडशके भणितं-पंचोप- चारयुक्ता काचिचाष्टोपचारयुक्ता सात् । ऋद्धिविशेषादन्या प्रोक्ता सर्योपचारेति ॥१॥ तत्रैका पंचोपचारा, साच प्रायः अंगपूजावि- पयेत्येकात्मिका, एपा च श्रीउमाखातिवाचकेन प्रशमरत्यामेवमुक्ता-चैत्यायतनप्रस्थापनानि कृत्वा च शक्तितःप्रयतः। पूजाथ गंधमाल्याधिवासधूपपदीपायैः ॥१॥ अधिवासो गंधमाल्यादिमिः संस्कारविशेपः, दृष्टा चागमेऽधिवासपूजा युगपदेवं मिलनतो ॥६५॥ .

पूनात्रिक- विचार: श्रीदे० चैत्यश्री- धर्म० संघा चारविधी ॥६६॥ गधमाल्यारहणादिभ्यः पृथग् , तथा च सूर्याभदेवादिवकव्यतादिपूक्तम्-"अग्गेहिं वरेहि य गंधेहि मल्लेहिं अचई"त्ति, अन्ये त्वेव- माहुः 'तहिय पंचुवयारा कुसुमक्खयगधधूवदीवहिं ति(२१०)तथाऽन्यत्र 'पुप्फेहि सुगंवएहि, दिग्वेहिं य अक्खएहि ति, द्वितीया टो- पचारा, सा चागाग्रपूजागोचरेतिद्विरूपा, एपा चैवमुच्यते-कुसुमक्खयगंधपईवधूयनेवेजफलजलेहिं पुणो । अट्टविहकम्ममहणी अठु- वयारा हवद पूया ॥शा" पूजापंचाशकेऽपि "वरगंधधूनअखेहिं पर कुसुमेहि पवरदीवहिं । नेवेजफलजलेहि य जिगपूया अट्टहा होइ॥१॥निचंचिय सपुन्ना जइविहु एसा न तीरए काउं । तहपि अणुचिट्ठियद्या अक्खयदीपाइदाणेग ॥२।। स्नपनादिभेदानंतरेण यत्पं- चादिपूजाभेदानामेवमुपन्यासस्तत् पूर्वपूजितादिपु मृन्मयादिबिंबेषु च सध्यादिषु च प्रायः पंचपूजामगारभावितया सर्वदा सर्वोप- योगित्वादिति ज्ञापनार्थ, सर्वोपचारपूजाया तु सर्वसगृहीतत्वाच्च, उक्ता च बलिप्रदीपादिका पूजा छेदग्रंथेऽपि, तथा च महानि शीये तृतीयाध्ययने पंचमंगलमहायुतस्कंधव्याख्यानप्रस्तावे श्रीमन्महावीरभणितानुवादत उक्तं श्रीवज्रस्वामिपादैः "जहा किल अरहताणं भगवताणं गंधमल्लपईवसमजणोवलेषणविचित्तवलिपत्थधूवाइएहिं पूयासक्कारहिं पइदिणमब्भचणं पकुवाणा तित्थुस्स प्पणं करेमो"त्ति, प्रदत्तश्च प्रदीपो जिनप्रतिमा पुरतो भानुश्रेष्ठिना, उक्तं चैतद् वसुदेवहिंडौ प्रथमखंडे तृतीयलंभे-'कयाई च सिट्टी मह घरणीए जिणपूर्य काऊण पज्जालिएसु दीवेसु पोमहिओदब्भसथारयगओ थयथुइमगलपरायणो चिट्ठई एतत्कथा चैत्यस्तव- दंडकव्याख्यावसरे दर्शयिप्यते, तथा सीमणगपर्वते विद्याधरैर्जिनभवनेषु प्रदीपाः प्रचालिताः, एतत्तु तद्वितीयखंडवैडूर्यमालालंभे भणितं,'तओ अत्यमिए दिणयरे उद्धायतमइस्थियाए सझाए अग्गाहियाउ खयरेहिं जिणाययणसंसियाओ दीवपतीओ, दीवसय सहस्सेहि पज्जलिओ इस महीहरो सदीपिउं पयत्तो" तृतीया सर्वोपचारा, सा चागाग्रभावपूजात्मिकेति त्रिस्वभागा, आह च-"सबो , पूजात्रिक- विचार: श्रीदे० चैत्यथी- धर्म संघा- चारविधी ॥६७॥ ययारपूया ण्हवणचणवत्थभूसणाईहि । फलपलिदीवाईनद्वगीयआरत्तियाईहिं ।।१। पंचवस्तुकेऽपि "विविनिवेयणआरतिगाव- यमाइयं विहिणा । जहमत्ति गीयवाईयनच्चणदाणाइयं चेव ॥२॥ आरात्रिकादिकं पुनःप्रतिष्ठाप्राभृतादिकेपूक्तम् , भणितं चैतत् पादलिप्तेन प्रतिष्ठामाभृतादुद्धृत्य कृतायां निजप्रतिष्ठापद्धती, यथा भणितमागमे-मंगलदीवाइ तहा घयगुडपुण्णा तहेक्खुभ- क्विणिया। वरवण्णअक्सयविचित्तसोहिया तह य कायवा ॥१॥ओसहिफलवत्थसुवण्णरयणमुत्नाइयाई विविहाई । अन्नाइवि गरुय- सुदंसणाई दिव्याई विमलाई ॥२|| चित्तपलिगंधमल्ला विचित्तकुसुमाइ चित्तवासा या विविहाई धनाई सुहाई सुरुवाई उवणेह। ३॥ आरत्तियमवयारण मंगलदीवं च निम्मिउं पच्छा । चउनारीहिवि उम्मत्थणं व विहिणा उ काय ॥४॥ अथ श्रीनेमिनाथजन्मोद्देशक महापुरुपचरित्रेऽप्युक्तम्-"तो देविदेहि बलि काउं आरचियं भमाडेवि । वंदित्ता जयनाहं पिच्छणयाई च कारेन्ति ॥५।। एव. मन्यान्यपि वृहद्भाप्यायुक्तानि प्रागुक्तानि चलिआरात्रिकादिप्रतिपादनपराणि ज्ञातव्यानि, आसां च पुष्पामिपादिपूजाम्यो भेदे- नोपन्यासः एकद्वित्रिपूजारूपत्वाद्, उक्तार्थता बृहद्भाष्ये-पंचोपयारजुत्ता पूआ अट्ठोवयारकलिया य । रिद्धिविसेसेण पुणो नेया सोचयारावि ॥१॥ पूजापोडशकेऽपि-पंचोपचारयुक्ता काचिच्चाष्टोपचारयुक्ता स्यात् । प्रद्धिविशेषादन्या प्रोक्ता सर्वोप- | चारापि ॥ १ ॥ यच्चान्यत्र 'सयमाणयणे पढमा वीश्रा आगावणेण अन्नेहिं । तइया मणसा संपाडणेण वरपुप्फमाईणं ॥१॥ति ( पूजात्रिकमुक्कं तत्कायवाचनोयोगितया करणकारणानुमतिभेदतया च सर्वपूजांगत्वेन सर्वपूजांतर्गतमिति पृथतिकतया न भा- वितं । एवं 'बिग्धोपसामिगेगा अन्भुदयपसाहिणी भवे वीया । निव्वुइकरणी तइया फलया उ जहत्थनामेहि ।।१।।' इत्यपि त्रिक अंगादिपूजाफलतया पूजाकार्यत्वेन तदमिन्नत्वात् , कार्यकारणयोः कथंचिदभेदाभ्युपगमात्, एवं स्नपनपुष्पारूहणादयोऽपि पूजा- ॥६७॥ .

.
श्रोदे०
चैत्यश्री-
धर्म० संघा
चारविधी
॥६८॥
पूनायां
मृगमाहन-
कथा
भेदास्तत्रांगपूजादौ तथा तयांतर्गता भावनीयाः, न पृथग गणनीयाः, अपरिमितत्वेन पूजाप्रकाराणां यथोक्तपूजासंख्याविघात-
प्रसक्तः, तथा सत्यनवस्थापत्तेः, यदृच्छया सर्वस्यापि पूजाभेदस्य कल्पनात् , ततश्च निहवमार्गानुयायित्वप्रसक्तः, उक्तं च सूत्रक-
तांगनियुक्ती-आयरियपरंपरएण आगयं जो य अप्प(छेय)बुद्धीए । कोवेइ छेयवाई जमालिनासं स नासिहिई॥१॥ परिभावनीयमत्र
| कदाग्रहविरहेण, यतः-'जंबहु खायं दीसइ नय दीसइ कहवि भासियं सुत्ते (बहुसूत्रस्य विछेदात् , संक्षिप्तत्वाच)पडिसेहोऽवि न दीसह
माणंचिय तत्व गीयाणं ॥१॥ आवस्सयकप्पनिसीहउत्तरज्झयणचुणिमाईसुजह भणिया जिणपूया फलवलिनेवेजभक्खाई॥१॥ तह
पपडेमि वसुदेवहिंडीसोलसमलभभणियमि। मिगमाहणनायंमि पयासियाऽऽहारपूयफले ॥२॥ तथाहि-इह भरहे वेयइढे उत्तरसेढीऍ
| अस्थि वरनयरं । सिरिगयणवल्लहं वल्लहं जममराणवि सिरीए ॥३॥ तत्थोभयसेढीगयविजाहरनियरनमिगकमकमलो। पालइ रजं
विज्जाउग्याडो विज्जुदाढनिवो ॥ ४ ॥ सो अन्नयाऽणगारं अवरविदेहाउ पडिमपवनं । विज्जावलेण आणित्तु इत्थ विज्जाहरे
भणइ ॥५॥ भो उप्पाउद इमो वड्तो णे भविस्सइ वहाय । तो सिग्घमविग्यमिमं हणेह तं ते सुणेऊणं ॥६॥ ऊणहिया तब्ब-
हणत्थमुट्टिया विज्जविहियनियरक्खा । उग्गुग्गीरियखग्गरइबग्गहत्था जमगसमगं ॥ ७॥ इत्तो जंतो नंतुं अट्ठावयपव्वए जिणे
धरणो । ते तदबत्थे दट्टु दह्रो भणइ इय रुहो ॥८॥ रे पाविद्या दुट्टा नट्ठा रिसिधायगा सरह इ8। तज्जत्तेणं तेणं तिविञ्ज-
| रहिया इमे विहिया ॥२॥ विज्ञाहरणुन्भवमनुरुद्धकंछुट्टगग्गरगिरिल्ला । विणएण विनवंती धरणं सरणं भणंताते॥१०॥ सामि ! इमं
विज्जुद्दाढमासणा यवसिया अयाणंता । ता णे खमह पसीयह कहह मुणी नाह! को एसो॥११॥ तो सो पणट्ठरोसो धरणिंदे ते
भणइ धरणिंदो। एयस्स रायरिसिणो सुणेह चरियं हरियदुरियं ॥१२॥ अवरविदेहेसु महरसलिले सलिलावईमि विजयंमि । बहु-
॥ ६८॥

श्रीदे० चै- त्यश्रीधर्म संघाचार- विधौ अग्रपूजाया हरिकूट- संबंध: वीयसोयलोआ आसि पुरी वीयसोयत्ति ॥ १३ ॥ राया य वैजयंतो नाम जयंतों रिऊ अहेसि तहिं । सचसिरी तस्स पिया नामेण वहा गुणेहिपि ॥ १४ ॥ तीए य नंदणा दुन्नि संजयंतो जयंतनामो य । अह तत्थ समोसरिओ सयंभुनामा जिणवरिंदो॥१५॥ ततो सविढीए तत्थ य गंतुं नमितु पहुपाए । आसीणे य नरिंदे करइ पहू देमणं एवं ॥१६॥ "गंतुं सिवपुरमिच्छह जइ भविया संघिउं भवारणं । तो नाणाइमरूवे मग्गे लग्गेह सुविसुद्धे ॥१७॥ नाणं पयासगं सोहओ तवो संजमो य गुत्तिकरो। तिण्हंपि समा- योगे मोक्खो जिणसामणे भणिओ ॥१८॥" चइउं रजं राया दिक्खं सुयजुपजुओ गहेइ तओ। तिपईपुर्व गणहरपयं पच्छद इमस्स पहू ॥१९॥ अह पउणपहरसमए एइ वली सामिणो निसीयंमि । इय भणिया असिनोपसमकारणा किलए कूरो।। २० ।। आव- स्सयकप्पाइसु पुण तीए कारगा १ सरूवं च २ । परिमाणं च ३ विही खल ४ फलं च ५ एवं फुडं भणियं ।। २शा तथाहि-राया व रायमचो तस्सासइ पउरजणवओ वावि । दुबलिखंडियवलिछडियतंदुलाणायं कलमा ।। २२॥ भाइयपुणाणीयाणं अखंड- फुडिआण फलगमरियाणं । कीरइ बलिं सुराविय तत्व छुहंति गंधाई ।। २२ ।। एसा चर्णि:-तं आढगं तंदुलाणं सिद्धं देवमल्ले राया या रायमचो वा पउरं वा गामो वा जणवओ वा गहाय महया तुडियरवेणं सविड्ढीए देवपरिवुडो पुरच्छिमिल्लेणं दारेणं पविमइ, एवं च आणयणं पलेरितिशेपः ॥ तं आढगं तो तंदुलाण सिद्धं गहित्तु रायाई।तुडियरवेणं देवाइपरिवुडो विसइ पुग्वेण ।। २३ ॥ यलिपविसणसमकालं पुत्वदारेण ठाइ परिकहणा। तिगुणं पुरओ पाडण तस्सद्धं अवडियं देवा ।। २५ ।। जाहे पविट्ठो अभिवरं पागारं भवइ ताहे तित्थयरो धम्मं कहतो तुहिक्कीभवइ, ताहे रायाई वलि- हस्थगो देवपरिनुडो तित्थयरं तिक्खुनो आयाहिणपयादिणं काउं तित्थयरस्म पायमूले तं पलिं निसिरइ, तस्स अद्धं अवडियं , ॥६९।।

श्रीदे० चै.
त्यश्रीधर्म०
संघाचार-
विधौ
॥७०॥
अग्रपूजायां
हरिकूट-
संबंध:
देवा गिण्हंति'ति । अहळू अहिवाणो अवसेसं होइ पागयजणस्स । सघामयप्पसमणी कुप्पइ तन्नो य छम्मासे
॥२६॥ सेमस्स अद्धं अहिवई गिण्हेइ, सेसं पागयजणो गिण्हद, तओ सित्थं जस्स मत्थए छुभइ तस्स पुन्वुप्पन्नो वाही उवसमइ,
अणुप्पन्ना य रोगायंका छम्मासे न उप्पजंति । अह सो उ वेजयंतो विहरित्ता गणहरो महीइ चिरं। वरनाणदंसणधरो मुत्ति
पत्तो वरचरित्तो ॥२७॥ जो य जयंतमुणी सो चरणं अइचरिय मरियऽहं धरणो । नवपुवाई अहिओ भयवं पुण संजयंतमुणी
॥२८॥ तवसत्तसुत्तएगत्तबलसरूवाहिं पंचतुलणाहिं । तोलइ स नियं कायं काउं जिणकप्पपरीकम्मं ॥२९॥ तिविहोवसग्गसहणो
महणो दुस्सहपरीसहबलस्स । मुहझाणसमल्लीणो उज्झियपाणनभोई य ॥३०॥ ससरीरेवि हु मुच्छाविवजिओ विहरइ विहेमाणो |
सुनहरसुमाणाइसु विचित्तपडिमासणाईणि ॥३१॥ सो एस मज्झ भाया जिद्दो पडिमडिओ इहाणीओ। खयराहमेण इमिणा कहेइ
इह तेसि जा धरणो ।। ३२॥ सवणसुहकारि ता कमणकिंकिणीकणकणारवं गयणे । निसुणिय खयरेहिं पुणो पुट्ठो धरणो पहु !
किमेयं ॥३३॥ धरण:-केवलनाणं उत्पन्नमिहि एयस्स भी महामुणिणो । तम्महिमकए एए अमरा खयरा अ यति इहं ॥३४॥
खचरा:-किं कारणमाणीओ इत्थ महप्पा इमो अणेणंति । धरणः-पुच्छामो एसुच्चिय सवण्णू इण्हि भो कहिही।॥३५॥ते तत्थ तओ
गंतुं तिपयाहिणे मुणिं नमिय बिति।इय पिस्सपच्छले किमिय मच्छरो विज्जुदाढस्स ॥३६॥ भयवं भणेइ भद्दा! भवइ भवीणं भवंमि
पाएण । कोयो व पसाओ वा पुतभवन्भाससंजणिओ ।। ३७ ।। जओ-लोयस्स लोयणाई नूणं जाईसराई एयाई। मउ-
लिजंति अणि दिट्टे इढे उ वियसंति ॥ ३८॥ कहमेयंति पवुत्ते तेहिं मुणी कहइ इत्थ भरइंमि। सीहपुरं आसि पुरं
पुरस्मरं पवरनयराणं ॥ ३९ ॥ सीलेण निम्मलेणं पडिहत्यो तह धणेण पउरेण । पउरजणो परदाराई जत्थ न पलोयह कयावि
.॥ ७० ॥

श्रीदे० चै.
त्यश्रीधर्म०
संपाचार-
विधौ
अग्रपूजायां
हरिकूट-
संबंध:
॥४०॥ अइउम्भडरिउगडकोडीकरडीकरडयपाडणपडिट्ठो। सीहोष सीहसेणो तत्थाऽसि वसुंधरानाहो ॥४१॥ तस्सासि रामकण्हा
दइया दुहिआ उ जा अदुहियावि । पोयणपुरसामियपुण्णभदहरिमईयदेवीणं ॥ ४२ ॥ चउवुद्धिविसुद्धसुधासिंधुसचिवो सुबुद्धि-
नामो से { आसी गुरुयविभई पुरोहिओ तहय सिरिभूई ॥ ४३अह पउमिणिखेडा तत्थ आगओ भवमित्तसस्थाहो । सायर-
वाणिजे मजमाणसो चिंतए एवं ॥४४॥ निवडतमहंतसयाक्यागरो सागरो इमो रंदो। कित्तिमकयसंधिच्छिद्दवजियं जाणवत्त-
मिणं ॥ ४५ ॥ परणेरियकमलदलग्गजललवचवला तहा इमा कमला। एसो सुघहियविहडणपयडपयावी विहि हयासी ॥४६॥
अकयअखंडियसुक्या पारणं पाणिणो इमे तनो। न मुणिजइ किह जलहीउ आगओ इह पुणो होही ॥४७॥ ता मम सबसारेण
सायरे नेव संपय गंतुं । किंतु चिय मुत्तुं किंचि नायपञ्चयकुले कमि ॥४८॥ इय चिंतिय अब्भस्थिय सिरिभूई तस्स मंदिरे सोउ।
चीमत्थो वीसामइ नियमुद्दामुद्दियं नउलं ॥४९॥ तो वेलाउलपत्तो सजियपोओ समुहकयपूओ। चलिओ पसत्थदियहमि भद्दमित्तो
तओ कइया ।।१०।। उल्लालियकल्लोलो जलनिहिजलनिवहनणिआवत्तो। तस्स उ अपुनपसरोष पसरिओ कालियापाओ॥५१॥ अइ-
पहलगवलकजलसामलकार्यविणीकलावण। पच्छाइयं नहयलं कुपुरिसअयसेण वखणेण ॥५२॥ धीरेयराण परियं व अवधीरिय धीर-
माधुरं धगिरा । धाराधरा धराए खलब उन्नइपयं पत्ता ॥ ५३ ।। खणमित्तदिद्वनट्ठा अइचवला पायडियसयलआमा । तह विज्जुला
चमकेइ पवंचपुण्णाण रिद्धिव ।। ५३ ॥ अह उप्पायनिवाए खणे खणे कुणइ सायरो गयणे । नापा नावइलंखयधूया सिक्खेइ नह
विहि ॥ ५५ ॥ अकडफुडिप भंडभंडअविरसमुकरकंदं । अकंदंति परोप्परकंठविलग्गा अतो लोगा ॥५६ ॥ हा वाय ! रक्ख
रकपसु हा संपइ माइ ! कह भविस्सामो ? । कुलदेवयाउ तुम्हिवि हा इहि कत्थवि गयाओ ? ॥५१॥ हा नस्थि कोवि देवो
॥७१॥

थीदे० -
त्यधीधर्म
संघाचार-
विधौ
॥७२॥
अग्रपूजायो
हरिकूट-
संबंध:
|प दाणयो वा परोक्यारिल्लो । कारुण्णपुण्णहिअयो वमणमिणं जो निवारेइ ॥२८॥ दीणालावेहि न नेव रोइएहिं न चित्ततावेहिं ।
| पुक्करिएहि न केणवि विहिम्मि विमुहे हवइ ताणं ।।१९।। इस सूअंतोब तओ साडिअखंभुत्व तं च सोअरवं । कत्तियऽपुण्णजणमणोरहोब
विलयं गओ पोओ ॥६०॥ जलसंगयं दुरतं विहडियसंधिं च तुद्दगुणजालं। कुकलत्तं व कुजाणं सत्थाहेणं खणा चत्तं ॥३१॥फलि.
|हमहिलहिय जलहिं तरि सीहे पुरंमि सत्थाहो । गंतुं पुरोहियगिहे मग्गइ निक्खेवयं निययं ।।६।। कलुसमई सिरिभूई बहु मग्गंतं
तयं कडगिराहि । निन्भत्थइ कोऽसि तुमं ? अरे तया कि कया मुकं ? ।। ६३ ।। तो रायकुलं स गओ तहिमलहंतो पवेसमणुदि-
| यहं । रायदुवारे भणई नास मे हरइ सिरिभूई ।। ६४ ॥ तं सोउं रण्णा पुण सिरिभुइ पुट्टो भणेइ सामि ! इमो । नूणं नामन्मंतीइ
पलवेई किंपि मुन्नमणो ॥ ६॥ सिरिभूइणा अणाहो मुसिओऽहं णाह ! रक्ख रक्खत्ति । विलवंत भमंतो सो पुण दिट्ठो निवइणा
| कवि ॥६६।। जायकरुणेण पुट्ठो तो सदाविय सुबुद्धिवरमंती । कह नेयमेयमह तेण भद्दमित्तो गिहं णीओ ।' ६७॥ निक्खेवस-
| विखदिवसाइ पुच्छिउँ लहिय दंसिओ रनो । भणियं देव ! भविस्सइ एवं एवं पयडमेयं ।। ६८॥ गहिय पुरोहियमुई अलक्वियं
निवइणा रमंतेण । निउणमई पडिहारी तमप्पिउं पेसिया तो मा ॥६९॥ गंतुं पुरोहियगिहे तब्भों भणइ तुह पिएणुतं । मुद्दमिम
| अप्पिय भद्दमिचनिउलं जहा णेहि ॥७०॥ तं तीय अप्पियं सा गहिय निवस्सोवणेइ तेण तओ। नियनिउलंतो खिविउ भणिओ
गिण्डत्ति सत्थाहो ॥ ७१ ।। सुपसाउत्ति भणंतो सतोमतो सो गहेइ नियनिउलं। निवासिओ विडंविय नयराउ पुरोहिओ इत्तो
॥७२॥ अह सोउ भद्दमित्तो निक्खेवं गहिय नियपुर जंतो। चिंतइ कह जलहीओ इह जीवंतो अहं पत्तो१॥७३॥ ता ववहारेण अलं
वित्तं तु इमं कहिंचि सुहखित्ते । वइऊण पाइस्सं सुत्तो इय चिंतिगे रणे ॥७॥ अह पयसियस्म सोगेण तस्म माया अहोनिसं बहुमो ।
Plane
॥७२॥

अग्रपूजायां हरिकूट- संबंध: श्रीदे० चैत्यश्री. धर्म संघा- चारविधी ॥७३॥ - रोयंती अवगल्ला जाया भने अरोयंते ॥७५ ।। निआमियमिह वैरं किह पुत्तमिसेण भद्दमित्तेण । विवसा मरिस्समखमा हुजीवि- यं तं अपस्संती ॥७६ ॥ इय अदृदुहट्टा सा मरि जाया तहिं वणे वग्धी । खद्धो तीइ सपुत्तो स भद्दमित्तो तहिं खुत्ती ॥७७|| तो सीहसेणरनो स सीहचंदुत्ति नंदणो पढमो । जाओ बीओऽवि तहा पुत्तो से पुन्नचंदुनि ।।७८॥ अह कइयावि पविट्ठो भंडारे सीहसेणनहनाहो । दट्ठोसु निठुरं तेण दीहपिटेण रुद्वेण ॥ ७९ ॥ तधिसवेगवसगओ गओ नरिंदो धसत्ति धरणियले । कीरंती- सुवि किरियासु नेय कोवि हु गुणो जाओ ।।८०॥ अहिणो अहाहितुंडियवरेण आवाहिया लहुं तत्थ । पत्ता सम्वेऽपि विसजिया उनिहोसिणो जे उ १८१॥ रहिओ अगंधणो सो भणिओ विजावलेण तो तेण । गिण्हसु मुकं नियगरल लहु कलय जलंतजलणं वा ।।८।। अह अहिमाणधणेणं जालामालाउलंमि जलणमि । विहिओ तेण पवेसो न य मुत्तं नियगरं वंतं ।। ८३॥ यदाप- "पक्खंदे जलियं जोई, घूमकेउं दुरामयं । नेच्छंति वंतयं भोत्तुं, कुले जापा अगंधणे ॥ ८४॥" तविसविहुरियगतो तत्तो पत्तो नियोऽवि पंचचं । रज्जे उ सीहचंदो अहिसित्तो तस्म जिमओ ।।८५॥ अह रामकण्हदेवीइ सोपविगुराइ निययधूयाए । संयोह- त्थं पत्ता पवत्तिणी हिरिमई तत्थ ।। ८६ ॥ अविय-चासोउच सुमेहा अदिट्टदोसायरा अरयसंगा । ससघरधवलंबरसच्छमाणसा सरयलच्छित ॥८७॥ अंगीकयपरमहिमा विउडियकमलायरा हिमोउच । परिखिममाणदोसा सुसीयला सिसिरमइयन्च ।। ८८॥ परहुयमारालावानंदियलोया वसंतमुत्तिव्व ॥ गिम्हसिरी इव कयजणबहुसेया उग्गतवनाहा १८९॥ इय सबकालसीलं पवत्तिणि आगयं मुणिय नमिउं । पत्ता जुत्ता पुत्तेहिं रामकण्हा तओ देवी ।। ९० ॥ नमिय निविद्याएँ तीए हिरिमई धम्मदेसणं कुणई । परपुट्ठकंठउटुिंतमहुरमरसरिसवाणीए।।९१॥ “धम्मे अतुच्छसुदे वच्छे । सच्छामए पमायंती। मा गच्छ इह सुतुच्छे सुक्खे विणिवा- 1७३॥ RAICIENCE Mm

श्रीदे०
चैत्यश्री-
धर्म० संघा.
चारविधौ
॥७४॥
अग्रपूनायां
हरिकूट-
संबंध:
यबहुलंमि ॥१२॥जओ-संसारोण सरीरं कयलीकोमलकरीरनिस्सारं । रुवं संझुन्भवअन्भरागसमं नस्सरसरूवं
॥ ९३ ॥ मयकलियकलहकरिकण्णतालतरलं च तारतारुण्णं । पवणपणुल्लियदीवयसिहच्च अवि चंचलं जीयं ॥ ९४ ॥ तहय
अवस्सं पियजणसंजोगा विप्पओगपजंता । सुहमहुरमंतविरसं विसयसुहं विसमविससरिसं ॥२५॥ता पुत्ति ! निरुयमंग इंदियहाणी
न जाव जाव जरा। अल्लियइ जाव न मच्चू लहु उजम ताव अप्पहिए॥९॥" तो उज्झियगिहिवासा पव्वइया साउ सीहचंदोवि ।
डहरसहोयरनिक्खिवियरञ्जभारो गहेइ वयं ||९७|| सुत्तत्थगहियसारं पवत्तिणिं ठविय रामकण्हं तं । अह मरित्रं सुसमाहीइ हिरि-
सई सुगइमणुपत्ता ॥ ९८ ॥ इनो य रामकण्डा सुविउलतवगलियघाइकम्ममला। केवलकलिया पत्ता विहरती पुणवि सीहपुरे ।। ९९ ॥
नियकुठारगयं तं हरिसससुस्ससियरोमकूवो तो । नमिउं पराइ भत्तीइ पुच्छए पुण्णचंदनियो । १०० ॥ भयवइ! भावियस-
म्भूयभाविभावे कहेह मम तुन्भं । केणं पुवभवुभवसंबंधणं अइसिणेहो ? ॥ १०१ ॥ सा कहइ केवली निव! संसरमाणाण इत्थ
जीवाणं । जाया अईयकाले असई सम्वेऽवि संबंधा ॥१०२॥ जओ-मायपियभायभइणिभजासुयधूयसुण्हसुहिसयणा।
जाया सब्वेऽवि जीया अणंतसो सब्वजीवाणं ॥१०३।। आसन्नजमओ पुण पुन्नसोजन्नओ जओ नवरं । तुज्झ सिणेहो
अहिओ मज्झं पइतं निसामेहि ॥१०४|| अस्थि जिणममयअइकुसलजणवए कोसलाजणवयंमि । कयधम्मनिविसेसं निवेसयं संगम
नाम ॥१०५। जिणवयणे अणुरत्ती इह इत्तो नत्थि उत्तरीयंति। निचं पइट्ठियमई विसारो विविहसत्थेमु ॥१०६॥ तत्थ दिओ
आसि मिगो साणुकोसो सया अणारंभी। गामच्छायणमित्तं पडिगिण्हइ निम्ममो य धणे॥१०७॥ तस्स समुन्नयवंसा सुवन्नरयणु-
जला मुरगिरिन्छ । मइरत्ति पिया मइरायमंदिरं वारुणी दुहिया ॥१०८॥ माहाविएण विणएण मद्दवेणं तहुज्जुभावेण । साउ
KAHANIBManilalkin
॥७४ ॥

अग्रपूजायां
हरिकूट-
संबंध:
श्रीदे०
चैत्यथी-
धर्म० संघा-
चारविधी
॥७५॥
नियजीवियाउवि वल्लहा जणयलोयस्स ॥१०९ ॥ कइया उ मिगेणुत्ता मइरा भद्दे ! करेह देवकए । भत्तं भणिया पूया चउहा जं
आगमे एवं ॥११०॥ तथाहि-तित्थयरो अरहंतो, तस्स चेव भनी कायन्या, सा य पूया चंदणाईहिं भवद, पूर्यपि पुष्फामिसथुइ-
| पडिवत्तिभेयओ चउधिहपि जहासचीए कुअत्ति । अन्यैरप्युक्तं-"पुष्पामिपस्तोत्रप्रतिपत्तिपूजाना यथोचरं प्राधान्य"मिति, तत्रामिर्ष
प्रधानमशनादिकं भोग्य वस्तु, यगोड:-'उत्कोचे पलले न स्त्री, आमिष भोग्यवस्तुनि, प्रतिपत्तिः पुनरविकलाप्तोदेशपरिपालने ति॥
मन्नतीए नेवेअपूयमह पुष्फपूयो पवरं । कइया उ देवकअंमि सजियं भोयणं. तीए ॥ १११॥ वाय मलमलिणगत्ता तिगुत्ति-
गुत्ता पसंनवरचित्ता । पंचमहन्मयजुत्ता तत्थ दुवे साहुणो पना ॥ ११२ ।। उक्तं च वसुदेवहिंडो-कयाइ य देवकजे मजियं
भोयणं, माहयो य उवगया, तिण्हवि जणाण समवाओ पडिलाभेमोति । अह हरिमियाई ताई चिन्तंति किहऽम्ह अअ भुअमिमं ।
कह च मुणी ? कह भावो १ इय ता अम्हे चिय सुधन्ना ॥११३।। जओ-केसिंचि होइ वित्तं चित्तं केसिंचि केसि उभयपि।
चित्तं वित्तं पत्तं तिन्निवि केसिंचि धन्नाणं ॥११४॥ अह वारुणी निउत्ता वच्छे ! साहूण देहि एयति । तो तस्ममयं तीसे जाओ
सुविसुद्धतरभावो ।।११५॥ तो य-माहम्मिओ न मत्था तस्म कयं तेण कप्पड़ गईणं । जं पुण पडिमाण कए. तस्स कहा का अजी-
वता ॥११६॥ संवट्टमेहपुप्फा सस्थनिमित्तं कया जइ जईणं । न लग्भा पडिसेह किं पुण पडिमट्ठमारद्धं॥११॥७। इचाइकप्पमणि-
याशुमारओ नत्थ दाउमुवओग:-गिम्हति मुणी किंचिवि किंचिवि तेसिं संजाय । रायकुले भोगफलं जम्ममहो यमाहप्पं ॥११॥
उक्तं च-"तपनियमेण य मुक्खो दाणेण य इंति उत्तमा भोगा । देवचणेण रज अणमणमरणेण इंदत्तं ॥ ११९ ॥ शिवधर्मोत्त.
रेऽप्युक्त-"पूजया विपुलं राज्यममिकार्येण संपदः । तपः पापविशुद्ध्यर्थ, ज्ञानं ध्यानं च मुक्तिदम् ।। १२०॥" अह पूर्व चिय
॥७॥

श्रीदे०
चैत्यश्री-
धर्म संघात
चारविधौर
अग्रपूजायां
हरिकूट-
संबंध:
मइरा मरिउ नपरे पहनामंमि। जाया हिरिमानामा अइबलनिवसुमइदेविसुया ॥१२१॥ संपत्तजुल्वणा पवाणिदुवयणा
तओ य नरवइणा । सा पोयणाहिवइणा परिणीया पुन्नमदेण ।।१२२॥इओ य-बारुणिविओगमीरू मिगी तहिं चेव संनिवेसंमि ।
पडिरूयदिएणं तीइ पाणिहणं करावेइ ॥ १२३ ॥ तह तीए नेहेणं जओ तओ वंचिऊण जंकिंपि। देइ इओ नियडीए इस्थितं
बंधियं तेण ॥ १२४ ॥ जो चक्लो सदभावो मायाकवडेहि वंचए सयणं । न य कस्सइ वीसत्थो सो पुरिसो महिलिया होइ
| ॥१२५।। अविहियसामनो विगयविसयतण्हो मिगो मरिय जाया। निव ! पुण्णभद्द! हिरिमइदेविसुया रामकण्हाऽहं ।। १२६ ॥
सा वारुणी उ मरिउं पुत्तो मे पुनचंदनरनाह ! | जाओ सि तुमं एवं च कारणं ते सिणेहस्स ॥१२७॥ पुणरवि तप्पयपउमं पण.
मिय पुच्छेइ पुनवंदनियो । भयवइ ! कत्थ गओ सीहसेणरायत्ति ? अह माऽऽह ॥१२८॥ अहिभूएणं तेणं डसिओ तइपा निवो
मरिय जाओ। दणहत्थी वणयरविहियनामओ असणिवेगत्ति ॥१२९।। सुपइट्टलहसनंगसंगओ भदजाइसंपन्नो । भूमीवइव चिंता-
इरित्तदाणंयुसितकरो ॥ १३० ॥ सुमुणिच्च सुदंतो चारुकुंभसोभिरसिरो य मिचोव्व । पावियजंगमभावो अंजणसेलोच सोहेई
॥१३१।। अह सीहचंदसाहू सज्झाए उज्जुओ अपडिबद्धो । पंचसमिओ तिगुनो समहियनवपुव्वपारगओ।।१३२।। सुगुरूण अणु-
पणाए एगल्लविहारपडिमपडिवन्नो । विहरइ महिं महप्पा मोहीकयमोहमहिमो से ॥१३३॥ तुह पिउणा सिरिभूई पुरोहिओ भद्दमित्त-
पणियस्म । निक्खेवनिण्हवपरो कओ विडं वित्तु निधिमओ॥१३४॥ अदृदुहट्वसट्टो रोमविसं सो निमि अमुयंतो । मरि निवई-
मिरिहरे अगंधणो विमहरो जाओ।।१३६|| तो अन्नयाउ देसंतरंमि सो गंतुमाणसो चलिओ। केणवि सत्येण सम्म तत्तोपत्तो य अड-
बीए ॥१३७॥ सुविसालमालसहिया जा बहुवरवाणिया सुवंमजुया। पायडकासनिसायरविमीसणा सहइ लंकव्य॥१३८॥ तत्थऽस्थि
॥७६ ॥

श्रीदे०
चैत्यश्री-
धर्म संघा-
चारविधी
॥७७॥
अग्रपूजायां
हरिकूट-
संबंध:
| मरं वियर्ड असंडवणसंडमंडियमनदुग्गं । जन्ध य जलं महामुणिमणं व मऊ मुद्दअतुच्छ॥१३९॥ तस्संतियंमि भोयणसमए आवासिओ
तओ मत्थो । वीमत्यो य पवत्तोरंधणपयणाइमायरिउं॥१४०॥ इंधणकारणमेगे सलिलनिमित्तं परे उ उट्ठति । अन्ने तणगहणत्थं केविह
पाकाइणा विग्गा ॥१४१।। इत्थंतरे स हत्थी महत्थिणीसस्थसंजुओ तंमि । आगम्म मरे सलिलं पातुं काउं च जलकेलिं ॥१४॥
आरुहिउँ पालीए दिसिवलयं जा पलायए नाय । कुवियफयंतस्मव तस्म दिद्विविमयं गओ मत्थो।।१४।। तो तदमणउच्छलिय-
पवरकोवानलो अरुणनयणो । गलगज्जिएण जलभरभरियंयुहरुव्य गज्जेतो ॥१४४॥ मविसेमायमवसुन्भिन्नकवोलयलगलियमय-
मलिलो। मत्थाभिमुहो वेगेण धाविउं पाणजइणा मो ॥ १४५ ॥ रिंभवियासियरयणकंदरो गमिउमुछिउन्त्र जमो। उप्पत्थेगं
इंतो सत्थेणं तकखणा दिट्ठो । १४६ ।। पुब्धकयसुकरचाओक्खितुब समंनओ तो लोओ। जियगाहेण पलाओ सधस्मवि
बल्लहं हि जियं ।। १४७ ।। विहडइ स निविडगगडे तडत्ति तोडेड गुणणियातलए । गोणाइ रडावेई दिमोदिसि विक्खिवइ भंडं
॥१४८।। एपमममंजसं तं कुणमाणं पिक्सए ममणमीहो । उवमग्गपरीमहमएण पच्चलो निचला झाणे॥१५९॥ उत्तममनो तोथिर-
गत्तो मेरुव्य ठाइ उस्मग्गे। भयरहिओ जियरहिण अखुभियमणो सुठाणमि ।।१५०॥ अह जाव जहिच्छमतुच्छमच्छरोत्थाहछिन्न-
सत्थो मो। मबत्थ भमड हत्थी ता पिच्छइ सीहचंदरिमिं ॥१५॥ उन्भडरुंडत्तिकुंडलियवियड तुपयंडसुंडदंडो तो। तक्षण-
विष्फारिअरुणपुरखरो मरयकालोय ॥१५२॥ सयसमयममीरुक्खित्तसेलकडोच्च रंपरियभुषणो। गुरुयतरामरिमवसेण मुक्क-
उकिट्ठसीकारो ॥१५३ गुंजद्धारुणनयणो पहाविओ माहुसंमुहं जार । ता हाहारवकलिओ उच्छलिओ बहुलजणरोलो ॥ १५४ ॥
| उनियह नियह एमो सयरिसी निअए कयंतगिहे । इमिगा मायंगेणं मायंगेणं हयासेण ॥१५५।। अह मो माहुवरिटं तं दहें तेहि
॥७७॥

धोदे
पत्यधी-
धर्म गंगा
पारवियो
॥७८॥
अग्रपूजायां
हरिकूट-
संबंध:
निय पाहि टिमओ । संघमिउच्च महमा अदिट्टउफिट्ठदद्वेण ॥ १५६ ॥ सुपसन्नं नयणेहिं रायरिसिं तस्स पिच्छमाणस्स । उल्ल-
सिप हियएणं वयणेणं पियसिप झत्ति ।। १५७ ।। ता उन्नयनिम्मलदंतमुसलजुगले निवेसिउंस करें। मुणिवयणनिहियनपणो
नितिउमेवं ममानो ॥१५८ ।। मन्ने मया इमो कत्थ दिट्ठपुबोति चिंतयंतस्स । संभारणथमिव लहु तो जायं जाइसरणं से
॥ १५९ ॥ तो मरियपुषजम्मो सिंचंतो पुढविमंसुधाराहि । महसत्ति रायरिसिणो पडिओ पयपउममूलंमि ॥१६०।। तेणं उबउ-
नेणं नाउँ जाइमरजायसंवेगो। पारियपउिमेणं सो अणुसिट्ठो कोमलगिराए॥१६॥ मा सीहसेण वञ्चसु सुविसायं दाणसील-
पाइ तमं । नो नरए उपवनो जाओ धणमुच्छिया तिरिओ ।।१६२।। तो सो विम्हियहियओ चिंतइ य अहो स एस मज्झ सुओ।
जाओ महाणुभावो जं जाणइ मे मणगयपि ॥१६३॥ अह विनविउं लग्गो सयावि ते इय ठियस्स मुणि! भदं । मज्झवि तमेव
उपदिम जं महरिसिणोदए रिसिणो ॥१६॥ अणिमिसनयणो वियसियवयणो तं ठवियवियडकन्नउडो । रोमं । गत्तो
गुतो मुणिया करियरोमो ॥१६५।। मपमणुभूयभवण्णव विडवणार्डपरस्स चारण ! ते । किं इण्हिमुवइसिजइ तहावि किंपि हु पयं-
पेमि ॥१६६॥ संदिहिजड दिद्वंपि जन कहियपि कोवि पत्तियइ । अणुभूयंपिय पुर्व जंपडिहाइ न इह वत्थू ॥१६७॥ माइंदजालिओ-
विव नंपि ममन्धेड कम्मपरिणामो। कहमनहतं रज्जकहमेरित्थं च तेरिच्छं? ॥१६८॥ पचक्खपरुक्खसुभिक्खदुक्खलक्खालएम
दुरुपता । मिल्दवि मोयं संपइ दुलई पडिक्स जिणधम्मं ॥१६९ ॥ जो-लम्भंति लोललोयणललणा जणजणियचित्तपरि-
नोमा । परयामाकरवडकम्मरावणदक्पो न उण धम्मो ॥१७०॥ सवियपडिबक्खलक्साई अविय लन्भंति रअसुक्खाई । भवअंध-
पउदरणपालो न उण निणधम्मो॥१७१॥ लन्भनि पणयवरविणयपउणमुरसुंदरीमणाहाई, इंदत्तणाइन उणो नरेहिं मियमुइफलो
॥७८॥

अग्रपूजायां हरिकूट- संबंध: श्रीदे० चैत्यश्री. धर्म संघान चारविधी ॥७९॥ धम्मो ॥१७२।। अह स गहह गिहिधम्म सम्मं समत्तमूलमाजीवं । पंभं छहतवं तह तो मुणिणा एवमणुसिट्टो॥१७३॥ अरिहंतु- | चिय देवो मुणिणुचिय सीलसंगया गुरुणो। जीवदयश्चिय धम्मो निच्चं चिंतिज नियचित्ते॥१७४॥ दुहदहणसअद्धि असेससत्तो- हदिनमणतुट्टि । सुमरेजेगग्गमणी मंतं पिव पंचपरमिट्टि ।।१७५।। उज्झसु कसायवससंभवाई दुक्कामविलसियाई लहुं । सद्दहण, नाणसारं भावेसु य भाषणापडलं ॥ १७६ ॥ तोसगओ तो स गओ नमिऊण मुणिं सह गएण गओ । नाउमिणं सत्थजणोवि | लेइ संमाइ जहजोग्गं ॥१७७॥ वेरग्गगओ जयणाइ गच्छिरो पारणं कुणा स गओ । परिमाडियपंडुनीरसमग्गमिलाणेहि पत्तेहिं ।। १७९॥ दुकरतवायावणपरायणो सो कयाइ गिम्हमि । अप्पजले बहुपंके सरे गओ पाणियं पाउं ।। १७८ ॥ अप्पत्तजलो पंके | खुनो जाणित्तु तयकिलिमोऽहं । अनलो उत्तरिउमिउत्ति वजए सन्चमाहारं ।।१७२।। अह सिरिभूइ भुयंगो स अग्गिदको तया | मरिय जाओ । कोलवणो चमरगयो दयग्गिदड्दो तओ मरि ।।१८०॥ सालइवणंमि कुक्कुडसप्पो जाओ तओ स तं दर्छ। अण- (सणगयं गयं जायमच्छरो उसइ कुंममि ।।१८।। विमवेगविहुरियंगो वोसरि सबपावठाणाई । समिपजिओ मण्णतो अमो. ऽहं अनमंग मे ॥१८२॥ इय सुहझाणो नवकारतप्परो मरिय सुवाकप्पंमि । सिरिनीलविमाणे सतरअयरआऊ सुरोजाओ॥१८३॥ तदन्तमुत्तिाई गहिऊण सिलदन्तबाहेण । परिचियगुणपीईए धणमित्तपणिस्त दिनाई॥१८४॥ तेणवि तुहप्पियाई मित्तीइ सलक्खणति विनिउत्ता। दन्ता निवासणे मुनिआई चूलामणमि तए।।१८।। एमा संसारठिई सोगदाणेवि हबई जंतुष्ठी। जम्म- तरगयपिउणो देहावयवेऽवि भुत्तण ॥१८६।। स कयाइ पागुरेणं कुफुडसप्पो विणासिओ दुहिओ । सत्तरअयराउ पंचमपुटवीइ जाओ नरइओ ।।१८७|| होही अमरो नवमे गेमिज सीहचंदरापरिमी । इगतीसमागराऊ सुविमाणे पीइकरनामे ॥१८८ा पोमहपडिवन्न. ॥७९॥.

.
अग्रपूनायां
हरिकूट-
संबंध:
श्रीदे
चत्यश्री-
धर्म संघा
चारविधी
11७८॥
चिप पएहि दिओ । संथंभिउब सहसा अदिउकिट्ठदद्वेण ॥ १५६ ।। सुपसनं नयणेहिं रायरिसिं तस्स पिच्छमाणस्स । उल्ल-
सियं हियएणं वयणेणं वियसियं झत्ति ॥ १५७ ॥ ता उन्नयनिम्मलदंतमुसलजुगले निवेसिउंस करं। मुणिवपणनिहियनयणो
चिंतिउमेवं समाढतो ।। १५८ ॥ मन्ने मया इमो कत्थ दिट्ठपुरोत्ति चिंतयंतस्स | संभारणथमिव लहु तो जायं जाइसरणं से
॥ १५९ ॥ तो मरियपुग्धजम्मो सिंचंतो पुदविमंसुधाराहिं । सहसत्ति रायरिसिणोपडिओ पयपउममूलंमि ॥१६०॥ तेणं उवउ-
नेणं माउं जाइमरजायसंवेगो। पारियपडिमेणं सो अणुसिट्ठो कोमलगिराए ।। १६१।। मा सीहसेण ! वचसु सुविसायं दाणसील-
याइ तुमं । नो नरए उपवनो जाओ धणमुच्छिया तिरिओ ६१६२|| तो सो विम्हियहियओ चिंतइ य अहोस एस मज्झ सुओ।
जाओ महाणुभावो जं जाणइ मे मणगयंपि ।।१६३।। अह विनविउं लग्गो सयावि ते इय ठियस्स मुणि! भदं । भज्झवि तमेव
उवदिम जंमहरिसिणोदए रिसिणो ॥१६४॥ अणिमिसनयणो वियसियवयणो तं ठवियवियडकनउडो । रोमं । गत्तो
चुत्तो मुणिणा करिवरो सो ॥१६५॥ मयमणुभूयभवण्णवविडंबणाडंबरस्स वारण ! ते । किं इण्हिमुवइसिजइ तहावि किंपि हु पयं-
पमि ॥१६६॥ संदिहिजइ दिपि जन कहियपि कोवि पत्तियइ । अणुभूयंपिय पुर्वजं पडिहाइ न इह वत्थू॥१६७|| माइंदजालिओ-
विव तंपि समत्धेइ कम्मपरिणामो। कहमन्त्रहतं रज्जकहमेरित्थं च तेरिच्छे ? ॥१६८॥ पञ्चक्खपरुक्खसुभिक्खदुक्खलक्खालएसु
दुक्खंता । मिल्हवि सोयं संपइ दुलहं पडिवज जिणधम्मं ॥ १६९ ॥ जओ-लन्भंति लोललोयणललणा जणजणियचित्तपरि-
तोमा। घरवामाकरखडकम्मखवणदक्खो न उण धम्मो ॥१७०॥ खवियपडिवक्खलक्खाई अविय लम्भंति रजसुक्खाई । भवअंध-
बउद्धरणपगलो न उण जिणधम्मो ॥१७१|| लन्भंति पणयवरविणयपउणमुरमुंदरीमणाहाई, इंदत्तणाइन उणो नरेहिं मिवसुदफलो
॥७८॥

अग्रपूजायां हरिकूट- संबंधः श्रीदे० चैत्यश्री- धर्म संघात चारविधी ॥७९॥ धम्मो ॥१७२॥ अहस गहइ गिहिधम्म सम्मं समत्तमूलमाजीव । में छट्टतवं तह तो मुणिणा एवमणुसिट्ठो॥१७३।। अरिहंतु- चिय देवो मुणिणुचिय सीलसंगया गुरुणो। जीवदयधिय धम्मो निञ्च चिंतिज नियचित्ते ॥१७४॥ दुहदहणसअट्टि असेससतो- हदिनमणतुहि। सुमरेजेगरगमणो मंतं पिव पंचपरमिट्ठिं ॥१७५।। उज्झसु कसायवससंभवाई दुक्कम्मविलसियाई लहुँ। सदहण, नाणसारं भावेसु य भावणापडलं ॥ १७६ ॥ तोसगओ तो स गओ नमिऊण मुणिं सह गएण गओ । नाउमिणं सत्थजणोवि लेइ समाइ जहजोगं ॥१७७॥ वेरग्गगओ जयणाइ गच्छिरो पारणं कुणड स गओ । परिमडियपंडुनीरसभग्गमिलाणेहि पत्तेहिं ।। १७९॥ दुकरतवायावणपरायणो सो कयाइ गिम्हमि । अप्पजले बहुपंके सरे गओ पाणियं पाउं ॥ १७८ ॥ अप्पत्तजलो पंके खुनो जाणितु तपकिलिमोऽहं । अनलो उत्तरिउमिउत्ति वजए सव्यमाहारं ॥१७२।। अह सिरिभूइ भुयंगो स अग्गिदड्ढो तया मरिय जाओ। कोलवणो चमरगवो दवग्गिदड्ढो तओ मरिकं ।।१८०॥ सल्लइवर्णमि कुक्कुडसप्पो जाओ तओ स तं दर्छ । अण- | सणगरं गयं जायमच्छरो उसइ कुंभमि ॥१८१।। विसवेगविहुरियंगो वोसरि सधपावठाणाई । खमियजिओ मण्णंतो अनो- ऽहं अनमंग मे ॥१८२० इय सुहझाणो नवकारतप्परो मरिय सुकाप्पमि । सिरिनीलविमाणे सतरअयराऊ सुरोजाओ॥१८॥ तद्दन्तमुत्तिाई गहिऊण सिआलदन्तबाहेण । परिचियगुणपीईए धणमित्तवणिस्स दिनाई ।।१८४॥ तेणवि तुहऽप्पिपाई मित्तीइ सलक्षणत्ति विनिउत्ता । दन्ता निवासणे मुत्तिआई चूलामणमि तए।।१८।। एमा संसारठिई सोगट्ठाणेवि हबइ जं तुठ्ठी। जम्म- तरगयपिउणो देहावयवेऽवि भुत्तण ॥१८६॥ स कयाइ वागुरेणं कुफुडमप्पो विणासिओ दुहिओ । सत्तरअयराउ पंचमपुटवीइ जाओ नरइओ ।।१८७॥ होही अमरो नवमे गेविज सीहचंदरायरिमी । इगतीसमागराऊ सुविमाणे पीइकरनामे ॥१८८॥ पोमहपडिकन्न- LATHA ॥ ७९ ।।. NAME अग्रपूजायां हरिकूट- संबंध: चैत्यश्री. धर्म संघात नारविधौ ॥८॥ समाउन मो सहइ चत्नयावारो । वरमाहुध अणिदो गयदइओ वीयरागुव ।।१८९।। तो चविउं चक्कपुरे राया चकाउहुत्ति सो होउं। पिहियासवमुणिपासे पन्बाउं पाविही मोक्खं ॥१९०|| सत्थाहमहमित्तो१ सीहचंदो उरनवमगेविजे३। चक्काउहो य रायाचइडं रजं सि गमिही ॥१९१॥ इय सोउ पुन्नचंदो गिहिधम्म गहिय जायसंवेगो। वंदित्तु रामकण्हं केवलिणि मगिहमणुपत्तो॥१९२॥ गोमासु पंचविहं अढुवयारविहीइ मज्झण्हे । सव्योवयारपूयं पव्वाइसु अह विहेमाणो ॥ १९३ ॥ सामाइयपोसहाई अणुपालंतो | मयावि मत्तीए । पडिला तो ममणे पालइ राजं सनीईए॥१९४॥ अंतमि चत्तभत्तोमरि जाओ सुरो महासुके। देसूणसतरसागर- ठिई विमाणमि वेरुलिए ॥१९५।। पालितु रामकण्हा केवलिपरियायमह बहुं कालं । सिवमयलमरुयमक्खयमपुणन्भवठाणमणुपत्ता ॥१९६।। अह आसी इह भरहे वेयड्ढे उत्तराइ सेढीए । मणिपहनिचालोयं निचालोयंति वरनयरं ॥१९७|| तत्थ अरिसीहरनो देवीए सिरिधराय संजाया । मो पुग्नचंददेवो तओ नुओ जसहरा धूया ॥१९८॥ सुरावत्तेण पहंकरापुरीसामिणा परिणिया |मा । पुष्फामिसेहिं पूअइ देवे वैदइ इय थुईहिं ।। १९९ ।। "सिरिविजाणंदपरा सेवंति जणपि सेविणं जस्म । तमहं सधम्मकीर्ति देविंदणयं धुणामि जिणं ।।२००|| सुयधम्मकीतिनयमयविजाणं देसए सया विमए । वंदे विदेण सुराण वंदिए मबजिणचदे।।२०१॥ देविदाइपयं तिणमधम्मकित्तियमिमस्म जो निचं । झायइ जिणिंदवयणं वरविजाणंदपयकरणं ॥ २०२, ॥ ममरह मुरदेवि देहि- मोहहरधम्मकित्तियं जीए । नामपि ठाणमागमविज्ञाणं देह मन्नाणं ।।२०३।। अह सीहसेणनियकरिजिओ उसुका चुओजसहराए । जाओ य रस्सिवेगो पुत्तो पत्तो य कुमरत्तं ॥२०४॥ धम्मरइधम्मनंदे चारणममणे अहागए तत्थ । नमिय निवो सपरियणो निसुगर इस देमणं तेमि ॥२०५॥ दुलहं मणुम्मजम्म लघृणं रोहणं व रोरेण । रयणं व धम्मचरण बुद्धिमया हंदि पित्तव्यं ।।२०६।। जह अग्रपूजायां हरिकूट- संबंध: श्रीदे. चैत्यश्री- धर्म संघा- चारविधी ॥८१॥ पत्थणालसाणं चिंतामणिणो न दिति धणरिद्धिं । धम्मचरणालसाणं तह विहलो मणुयजम्मोऽवि ॥२०९॥ इभ सोउ रस्सिवेग- स्म दाउ रज्जं गहित्तु पन्चज्ज । सूरायत्तनिवरिमी कयकम्मतो सिवं पत्तो ।। २१०|| गुणवइअआपासे गहियपया जसहरा सुरो जाओ । रुयगविमाणे लंतयकप्पे चउदसजलहियाऊ ।। २११ ॥ राया उ रस्मिवेगो सुदाणतपसीलभावणारंमं । सम्मं गिहन्य- धम्म रज्जेण गम पमाहेइ ॥२१२॥ अन्मदिणे हरिमुणिचंदचारणे तत्थ आगए समणे । विणएण पणमिऊणं सुणेई तेर्सि इमं यपणं ॥२१३॥ "संमारम्मि अमारे अमारभूया विसेमओ एसा । लच्छी देहो हो तारुण्णं जीवियन्वं च।।२१४॥ जं जलतरंगत रला लच्छी देहो जराइ जसरिओ । नेहो परयदुहाईवल्लिपल्लवगनवमेहो ॥२१५॥ मयकलियकलहकरिकण्णतारतरलं च तार- तारुणं । परणपणचिरदीपयसिहन्य अइचंचलं जीयं ॥२१६।। गरुएण पुन्नपत्रेण पाविया एम मणुयजम्मतरी। जाव न मिअइ ता भवजलनिहितरणे पत्रेह ।।२१७॥" इय मुणिय चइय रज्जं गहिय पवज्लं पढियनवपुतो । सो निवई पडिवनो एगल्लविहारवरपडिमं ॥ २१८ ॥ कंचणगुहाइ पडिमं ठिओ कयापिहु इओ य धूमाओ। उव्यट्टिय स पुरोहियजीवो गुरू अयगरो जाओ ॥ २१९॥ तेणं गसियो स गुणी सुइझाणपरायणो मरिय अमरो । जाओ चउदसअयराउ लंतए सुप्पह विमाणे ॥२२०॥ अयगुरु सप्पो पुण तिघकोहपरिणामओ समज्जिणिउं । बहु अमुहवेयणिज्नं जाओ धूमाइ नेरदओ ॥२२१॥ अह सीहसेणजीवो लंतयकप्पाउ चविय चफपुरे । पकाउहरायगुओ जामो बनाउहोत्ति नियो । २२२६ । तस्सासि रयणमाला देवी अह ताण तयाउ चुओ। सो पुन्नचंदजीयो जाओ रयणाउहोत्ति सुओ ।। २२३ ॥ वजाउहो उ रले ठविअ सुअं वइरदत्तमुणिपासे। पारो चरणरओ अहिजिओ पुषचउदमगं ॥२२४॥ तो विश्यमयभायो जिणुव अजिणोवि सो विहरमाणो । वाउहरापरिमी पत्तो नयरंमि चकपुरे ॥८१॥ WI WITHTION प्रत्यक्षी पर्म गया पारविधी अग्रपूजायां हरिकूट- संबंध: ॥२२५|| ना रपणाउहराया मह नियजणणीई रयणमालाए । गंतुं नमइ मुणिदं भयवं एवं कहद धम्मं ॥२२६॥ “न तत् परस्य संदम्पा , प्रतिकूलं यदात्मनः । एप संक्षेपतो धर्मः कामादन्यत् प्रवर्तते ॥२२७॥ किंच-यथा हस्तिपदेऽन्यानि, पदानि पदगा- मिनाम् । प्रविशंति तथा पत्र, म धर्माः दयानुगाः ॥२२८|| मीप्मा-चतुर्विधेयं निर्दिष्टा, त्वहिंसा ब्रह्मवेदिभिः । एपैकतोऽपि विनष्टा, न भवत्यरिसदन ॥२२९॥ यथा सर्वचतुष्पादस्त्रिनिः पादैन तिष्ठति । तथैवेयं महीपाल,पोच्यते कारणैसिमिः।।२३०।। नातुर्विध्यं त्वेवं-पूर्व न मनमा कृत्या, नथा वाचा च कर्मणा । न भक्षयेच्च यो मांसं, त्रिविधं स विमुच्यते ॥२३॥ विप्रकार त निर्दिष्ट, श्रूयते ब्रह्मवादिभिः। मनोवाचि तथाऽऽस्वादे, दोपा ह्येषु प्रतिष्ठिताः ॥ २३२॥ रसं च प्रतिजिह्वाया, प्रज्ञानं ज्ञायते | यया । नया शान्येपु नियतं, रागो शाखादतो भवेत् ।। २३३ ।। तस्मात्यक्त्वा रमास्वादमहिंसाधर्मकाम्यया । वर्जनीयं सदा मांस, हिमामूलमिदं यतः।।२३४॥ न हि मांसं तृणात्काष्ठादुपलाद्वाऽपि जायते । हत्या जंतुं भवेन् मांसं,तमाहोपोऽस्य भक्षणम् ।।२३५॥ माकंडेयः-पो हि ग्यादति मांमानि, प्राणिनांजीवितार्थिनाम् । हतानां च मृतानां न, यथा हंता तथैव सः ।। २३६ ।। कश्चिचेत् गादको न स्यान्न नदा पातको भवेत् । घातकः खादकार्थाय, ने घातयति नान्यथा ।। २३७ ।। अभक्ष्यमेतदिति चेत् , ततो हि पिनियन्ते । खादनार्धमतो हिंमा, मृगादीनां न वर्तते ।।२३८॥ धनेन क्रायको हंति, उपमोगेन सादका पातको वधधाभ्यामि- त्येष विविधो वधः ॥२३९।। आहा चानुमंता च, विशसिता क्रयविक्रयी। संस्का चोपभोक्ता चपातकाः सर्व एव ते॥२४०॥ एरमेपा महाराज !, चतुर्भिः कारणैः स्मृता । अहिंमाऽतीव निर्दिष्टा, सर्वधर्मार्थसंहिता ॥ २४१ ।। सोउमिमं दयरमं गिहिधर्म गद्दिय मंमरिच। जगणीइ गुओ निाई गओ मुणिं नमिय नियनिलए ॥२४२॥ अह कइया पाउहरापरिमी निम्ममो मरीरेऽवि। 1८२॥

अग्रपूजायां
हरिकूट-
संबंधः
श्रीदे०
चैत्यश्री-
धर्म संघा-
चारविधी
।। ८३॥
विजयापएसे कत्थरि ठिओ अहोराइ पडिम ।। २४३ ॥ उत्पट्टिय धूमाओ अयगरजीवो इओ य चकपुरे। दारुणसोपरियसुओ
अइकट्ठो नाम उप्पन्नो ॥ २४४ ।। हिंडतेणं तेणं इओ तओ पिजिस रायरिसी । सग्गेण अखंडतयो खंडाखंडीकओ मरि
॥२४५|| अविणदृधम्मझाणो देवो सबट्ठसिद्धसुविमाणे । जाओ अइकिठो पुण अपइहाणे दवाभिहओ ।। २४६ ।। कारइ निको
अमारि अह तिन्थुनइकए तह सरजे । जिणरहजत्ताइ तहिं चउहाऽऽहारऽग्गपूयति ॥२४७।। इह होइ असणपूया वरखजगमोय-
गाइभक्खेहिं । दुद्धदहिषयाईभायणेहिं तह ओयणाईहिं ।।२४८॥ जलपूया जलभायणधारादाणाइ खाइमचणया। फलदाणादिक्खुस-
रिसवाइणा मंगलाइविही॥२४९।। साइमपूयाइ पुणो नेयं पूगफलपत्तगुलपमुहं । पंचंगुलितललिहणाइ पुप्फप्पगराइ ताई । २५०॥ इय
पालियगिहिधम्मारयणाउहराय रयणमाला उ । दिन्नबहुजीवअभया विहियाखिलभत्तपरिचाया ॥२५१।। अच्चुयकप्पे पुष्फगनलिण.
गुम्मेसु वरविमाणेसु । बावीमसागराऊ जाया देवा महिड्डीया ।।२५२|| अह धायइसंडदीवे अवरविदेहे पुरच्छिमद्धस्स । सीयाओ
दाहिणओ अस्थि सुनलिणो नलिणविजओ॥२५३।। नयरीऍ असोगाए वत्थ अहेसी अरिंजयनिवस्न । सुजयजिणदत्ताओ माओ
सीलसाओ ॥२५४॥ तासि सुया संजाया वीयभय-विभीसणत्ति वलविण्हू । ते अच्चुयकप्पचुया रयणाउहरयणमालजिया
॥२५५॥ ते साहियनिजयद्धा विसुद्धमद्धा सया सुहसमिद्धा । विहरंति जितविरुद्धा अनुबसिणेहपडिबद्धा ।।२५६।। अयराउ नारओ
सकराइ जाओ विमीमणो मरिउं । वीयमओ पुण सुविहियमुणिपासे गिण्डए दिक्खं ॥ २५७ ॥ काउं पाओवगमणं तयकप्पमि
सुरवरो जाओ। आइयामविमाणे समहियइफारअपराउ॥२५८॥ साउ पुणुमटिय विमीसणो जंयुदीवएरथए । सिरिवम्मसुओ
जाओ सिरिदामनिवो अउजनाए ।।२५९॥ पत्तो निहारजनं वीयभयमुरेण पुननेहेण । पडियोहिओ अणंतइजिणपासे गहिय-
॥८३॥

अग्रपूजायां हरिकूट- संबंध: मोद प्रत्याशी धर्मगंगा पारवियो ।। ८४॥ पभो ॥२६०॥ सामनममामानं पालिता यमलोपकप्पसुरो । ऊणदममागराऊजाओ चंदाभसुविमाणे ॥२६१|| अइकट्ठोउबहिय गरामपुटवीउ भमिय भूरिभवे । तिरिएमुं सहिऊणं दुहं पहुं खवियवहुकम्मो ॥२६२॥ अह जाब नईतीरे गोसिंगतवस्मिनंदणो जाओ । नामेणं मिसिंगो उमडअन्नाणकट्ठरओ ॥२६३।। सविमाणगयं खयरं द? नियाणं करेवि इह जाओ। निववइरदाढ- | विझाजिन्भमुओ विजुदादुत्ति ॥२३४ा तह पाउहदेवो सबट्टा चविय वीइसोगाए। जाओ विजयंतसुओ उ संजयंतीति गो उ अहं ॥२६॥ सिरिदामसुरो भाउ चवियभाया जयंसनामो सो। हो किंचिविराहियचरणों जाओ इमो धरणो॥२६६॥ पडिमडिओ अणीओ अमुमयरेण विजुदाढेण । इत्थ अहं इस भो वेरकारणं एयमेयस्म ॥२६॥ जइ पुण पुरोहियभवे मुत्तु कमाए ममि निन्तंतो। नियदोसणेर मए पत्तमिणं वमणमइदुगहं ॥२३८॥ अहि१ चरमर सप्प३ धूमा४ अयगर५ धूमा६ तिकट्ट | मापाईदइवाइ पहभमुं न सहतो दारुगदुई तो ॥२६९।। ता निज्जिणेह कोई सया सलोहं चएवि संमोह । तरिऊण भवजलो. इंजर इच्छह मिरमुबममोहं ॥२७०॥ पुण भणइ तेहिं पुट्टो इह तीएऽणागए जिणे स मुणी । विमलाई भावजिणा धार अईया य रिगहाई ।। २७१ ॥ बीयमयसुओ? धरणो यर बंदिउं विनवेंति केवलिणं । पहु संगमो इओ णो होही ? वोही वहा सुलहा ? ॥२७२॥ फैली-इह मेरुमालिरन्नो अणवनिरि? अमियगई य२ देवीण होहिह पुत्ता मंदर मुमेरुणोर तुम्हि महुराए ॥२२७॥ | तुम्हं दण्हरि रज्नं दाऊण कयाइ मेरुमालिनियो । निरिश्मिलनिणमगासे पचइड गणहरो होही ।। २७४ ।। तुम्हेवि कयाइविडु आईमरणा चापि रज्जमिरि । मिरिविमलनिगममीचे मिज्झिस्मिह विहियवरचरणा ॥२७॥ एतद्भवसंग्राहिके गाथै-पारणि य१ पुष्णनंदोर गुमि अमोहग४ प लंनयाए ५। रयणाउह६ अन्चुयए७ वीयभोट लंत९ मंदरो१० मुफे११॥२७६।। देवी य 1८४॥

अग्रपूजायां
हरिकूट-
संबंध:
चैत्यश्री-
धर्म० संघा-
चारविधी
॥८५॥
रयणमाला १ अच्चुयगि २ विमीसणो य ३ वताए । मिरिदामनियो ५ बंतर ६ जयंत ७ धरणो ८ सुमेरु ९ सिवे १०
॥२७७॥ इय छिनसंनया देवखेयरा जा नमति केवलिणं । ना कयजोगनिरोहो सिद्वो सो संजयतमुणी ॥२७८॥ निवसीहसेण
१ हत्थी २ सुके ३ निरशस्सिवेग ४ लंतयए ५। विजाउह ६ मन्बट्ठमि ७ संजयंतो मुणी सिद्धो८ ॥२७९|| काउं निवाणमई
पंचनईसंगमे सुरेहि कयं । सीमणगनागसिरिसंजयंतसिद्धस्स आययणं ।। २८० ।। अह विभवंति खयरा धरणं चरणेसु
निवडिया धणियं । मामिय ! दिट्ठो कोयो विजादाणेण सुपसीय ॥२८१॥ तो ते धरणिंदेणं मणिया भो सुणह अज्जपमिइओ।
विज्जाउ साहियाओ तुम्ह विहया भविस्संति ॥२८२।। एयस्स पुणो से खेयरअहमस्स विज्जुदादस्स। सिज्झिस्संति कहंपिङ्क
न महाविज्जाउ पुरिसाणं ॥ २८३ ॥ इत्थीगंपिहु दुक्खेण मोवसग्गं च सिझिहंति नहा । देवमहामुणिमहपुरिसदसणेण व सुहे.
णावि ॥२८४॥ तह भणिया ते खयराज इह अट्टाहियाउ कायब्धा । पइयरिसं तेऽवि नओ मिलिडे मन्ये तह कुणंति ॥ २८५ ।।
उक्तं च वसुदेवहिंडितृतीयखंडे-"अञ्ज अट्ठमीए दिणी आढवेऊणं पंचनइसंगमे भगरओ संजयंतस्म नागरपणो य अट्ठाहिया
महामहिमा पयत्ता होहिह, तत्य य दोहिवि विजाहरसेढीहिं निरवसेसाहिं अवस्सं मिलियन्यति"इमाइ खेयराणं देवममरखं ठिई ठवे-
ऊण । धरणिदो मट्ठाणे मह देवगणेण संपत्तो ॥२८६॥ इह संजयंतमुणिसिद्धपडिमयाइ भवियबोहत्थं । कहियं पगयं तु मिगेण
चिहिदेवस्यभत्तेण ॥२८७॥ इत्यग्रपूजाफलकीर्तनात्मकं, श्रुत्वा मृगब्रामणसंविधानकम् । सुभोज्यनषेधफलामिसंगना, विधत्त
मोक्षादिसुखां सदागताम् ॥२८८॥ इति फलनैवेद्याहारपूजायां मृगबामणसंविधानकं ।।
अथ भन्यजनानुग्रहाय विशेषनो रात्रिसिद्धपूजास्तुतिप्रदीपादिपूजोपदर्शनार्थ सीमणगपर्वतप्रबंधः प्रदश्यते, तथादि-अह कयाइ
॥८॥

पोदे.
त्पथी.
धर्मपाल
पारविधी
।।८६॥
अग्रपूजा
हरिकूट-
संर्वधः
अनिलजसा पाउरहसेयरमरममाए । ललियपुरा वसुदेवो आणिय मुको गिरिम्भिक्के ॥१|| पुन्छ। तं सुअणु! तए आणिो
कत्याहं ? कहर अह मा। सीमणगगिरी एमो हिरिमंतोत्तिय पगइ य॥२॥ एयसिरंमि य एवं निम्मवियं धरणनागराएण।
नामेपजिणापयणं घरणुन्मयंति भण्णइ य ॥ ३ ॥ पडिमोवगयस्म इहं किर आइगरस्म भगवो पुरओ। नामिविनमीणं पदमं
विजा दिना धरणरमा ॥४॥ नह ठविभा मझाया अरिंपि जो इह गिरिम्मि बसमाणं । अमिभवइ सो उ महसा कुलेण मह लहु
|विणस्मिहिए ॥५॥ अपलपलभदकेवलठाणे पीयं इमं जिणाययणं । कारविअंसिरिविजपण अमियतेएण तइयमिई ॥६॥मतु-
अगम्मिनि इहाणीया मीमाणगे पलामन्ने । तुम्हे अह वसुदेवो नागुम्भेयं गओ हरयं ।। ७ ।। ण्हाउ तहिं जिणभवणे गंतुं वंदित्तु
परए रिहिणा ! सुइरं च पज्जुवामिय विपिग्गी मायममयंमि ॥८॥ गंधव्वेण विवाहिअ अनिलजसं निसमइकमिय गोस । गहिय
जलपलजकुमुमे नह नलिणदलेहिं वरमलिलं ।। ९ ।। पनो जिणभवणेसुं दारे उग्याडिउं पविसिउं च । निस्मीहियाइवि हेणा पम-
लिपाई जिणहराई ॥१०॥ कयसंमअणविलेवणे पूइऊण जिणपडिमे । अरणिमहणेण अगणि उप्पाइय दाउ धूवाई ॥ ११ ॥ वंदित्ते
परपाई पिहिणा मुहरं च पन्जुगासित्ता । पिहियवारो सपिओ विणिग्गओ जिणगिहेहिंतो ॥१२॥ एवं सो पइदियहं कुणमाणो
मपित्रो विपरमाणो । गिरिकंदरामु यंतरमुरुष कालं गमेइ सुहं ।।१३।। कइया निएवि हयगयरहखयरविमाणपरिगये गयणं ।
मगइ पिर! सपरजगो मसंममं एइ किमिह इमो ॥१४॥ अनिलजमा-इह अज जिणहराणं परिसमहो एगराइओ एत्तो। अमोवि
होई अष्टाहियामहो इत्य मुमहलो ॥१५॥ अत्र च यमुदेवहिंडिअक्षराणि-"एवं तीए मणियं-अअउत्त । इत्य विआपदमपया
पभूमीप जिणाययणाणं मंचसम्म एगगइओ संपनी, अन्नोऽपिय होइ महो इत्य नत्य अबाहिया होइ मदिम"नि, . तथा
॥८६॥

अग्रपूजा
हरिकूट
संबंध:
श्रीदे०
चैत्यश्री-
धर्म संपार
चारविधी
॥८७॥
अस्याः प्रथमे खण्डे भणितं-"तिन्नि महिमाओ करेमाणा ते हरिसेण कालं गमंति"त्ति, तथोत्तराभ्ययनवृत्तौ-दो सासयजनाओ
तत्धेगा होइ चितमासंमि । अट्ठाहियाइमहिमा बीया पुण अस्सिणे मासे ॥ १६ ॥ एयनिमित्तं तह अज विजजावोवयारकजेणं ।
होहि असिलविजाहरममवाओ अझउत्त ! इहं ।। १७ ॥ अह नमिय जिणहराई जहारिहामासुरेसु खपरेसु । महिमाइ एगदिवसे
पबोहिया जिणगिहपईवा ॥१८॥ तथा च यमुदेवहिंडो-"एवं खयरविंदेमु उवसोहिए मव्यओ समंता धरणुम्भेयजिणाययणे महि.
| माए गये दिवस, तओ अत्यमिए दिणयरे उद्धायतमइत्थियाए संझाए अग्गाहियाओ खयरेहिं जिणाययणसंसियाओ दीवपंतीओ,
दीवसपसहस्सेहिं पालिओ इस महीहरी संदीविउ पयनो"ति । अह वसुदेवो सपिओ जिणप्पणामकयवंदणो तत्थ । पिच्छंतो पिच्छ-
जयं अलक्खिओ भमइ खयराणं ॥१९॥ एगत्य गवलवन्नं स खेरि नियइ वेरुलियमालं । नशंति जिणजिणजणियभत्तिमुत्ति
धुर्व रनि ॥२०॥ अत्र च यसुदेवहिंडि:-"तत्थ य सियसुहुमवत्थपरिहियाप पियदसणाए विज्ञाहराय बुडीए भणियं-पुत्ति !
वेलियमाले! सनं ताव तुमं अज नियमोपयामकरिसिया, नहावि अवस्सं च तुमे अअ भगवओ सयलतिहुअणमाणखमस्स
उमभसामिणो मागरण्णो र सोश्वासए नोवहारो दाययो, तं उयर पुत्ति । नसञ्जत्ति, तओ दासीय अन्मस्थिया विणिग्गया
पट्टजाणियंतराओ मणोहरा महाकना, अविय-सिहिगलपनीलमरगयसरियण्णा मा आगया तं तु । पवरतरमुग्वचंद्रा मणोरहं
रंगवरभूमि ॥२१॥ जिणपडिमाण य क्यप्पणामा पणचिया गीयपाइयाणुरूवं, अह मपकरणसंपउन पत्तीमहमेयं नर्से उपदंसियं,
समहत्थियाए अनिमाए ममुग्गए दिमयरे य मम्मत्तपव्यमहिमं काऊणं गयाइ सनगराभिमुहाई खपरवंदाई," वमुदेवो पुण गोसे
कयुमामझ्याइमाययावमओ। काउं पचक्खाणं देवे बंदा इय धूईहि ।। २२ ॥ तथा-"देवेन्द्रवन्धो जिनमर्व विद्यानं विधते त्वयि
॥८७॥

म
.
भोद०
नत्यश्री.
धर्मसंपा
पारविधी
अग्रपजायां
हरिकूट-
संबंध:
.
वीशन यः। मदा ममामादिनधर्मकीतिः. शिवं श्रयेताशिवशामनेऽसौ ॥ १ ॥ ते सर्वदेवेन्द्रगुरोः सविधा, नंदति नूनं सुमन:-
मभामु । ये दर्शिता थुनधर्मकीन , नमति देवान् परमान्ममूर्तीन् ॥ २॥ सर्वदेव 'अनियोगे लुगे।' इत्यलोपात् सदैव, इन्द्र-
गुरोः-पाचस्पनेपि महाशात् शासविद्याः कीर्तीन-कीर्तनानि । यद्भक्तिः श्रीरपि मात्र विद्यानंद स्थितं पुमि सधर्मकीतौं ससंप-
देवेन्द्ररानि प्रकाम, नम्मे नमो जैनवगगमाय ||३|| सार्वपिदी-सर्वज्ञसंबंधिनी आनन्द-वध ससंपदेव-मद्धि काम-वांछामि या
च हानि-मुंनति निरीहेऽपीत्यर्थः । तेषां मुदेऽवेन्द्रगधर्मकीर्ते, बलशमूर्ते श्रुतदेवते त्वम् । ये ते गुणानस्तविसार्यविद्यानंदोलयंति
स्तरनेन नित्यम् ।। ४ ।। अरमन अस्तविमार्यविधान-निगकृतविस्तरविद्यान् दोलयंति-इतस्ततो विस्तारयति ।। नथा च वसुदेव-
[ हिंडि:-"व मुदी य पच्चूसमययम्मत्तमावयमामाईयाइनियमो गहियपचक्याणो कयकाउस्मग्गयुद्धबंदणो अवइण्णोमरे कुसुमच्चयं
कार्ड" अन्यत्रापि यथा-वह उमओ कालंपि चैडआई थयथुईपग्मो" देवमिकरात्रिकप्रतिक्रमणयोर्यथाक्रममादाववमाने चेत्यर्थः,
नया न महानिशीये-'चियवंदणपडिरुमणं' गाहा, नथा 'चेइएहिं (अदिएहिं) पडिकमिला पच्छित्तं एकाग, तथा मूलावश्य-
कटीका 'नमो तिन्नि धूईओ जहा पुचि, नवग्मप्पम६ दिति, जहा घरकोइलाई सत्ता न उट्ठति, तो देवे बंदंति, तो बहुवैले
संदिगानि," कपजिणगिद्दपुषफारुणदणो तमह पेरुलियमालं गंतुं । मायंगपुर तप्पिउगेहे म परिणे ॥२०॥ श्रुत्वेति पूजां खचरे-
परः ना, मुनिप्रदीपादिमिरुत्तमाबुनम् । निर्विममोक्षाभ्युदयप्रदीपिका, कुर्वीत तां तीर्थकता प्रदीपिकाम् ॥२१॥ति सीम-
णगपर्यमपत्यप्रदीपराधिपूजा कायोत्सर्गस्तुत्यादिप्रयंधा।उक्तं 'तिविदा पूषाय तहनि चतुर्थ पूजानिक, पूजां चकतो
भगानोसम्याधिक मापनीयमिति पंचमं ननप्रिफ पर्यायाम्यामाह--
॥८॥

Jal ध्यान- चतुष्टयं श्रीदे० चैत्यश्री धर्म संघान चारविधी ।।८९॥ भाविज अवस्थतियं पिंडत्य पयत्या स्वरहियत्तं ३। उउमत्थर केवलितं २ सिद्वत्थं चेव३ तस्मत्यो॥११॥ भाषितार्था, ननु च-पिंडम्य च पदस्थं च रूपस्यं रूपार्जितम् । ध्यानं चतुर्विधं ज्ञेयं, संमारार्णवतारक।।१॥मि ते चतुर्धा ध्यान- वेदिमिनिमुन्यते, अन त्वरम्थानिकण ध्यानत्रयमुक्त, अतोऽत्र चतुर्थ ध्यानं कथं स्याद् ?, उच्यने, रूपस्थध्यानं हि जिनविया- दिदर्शनतः प्रथममेव संजायते, यत उक्तम्-'पश्यति प्रथम रूपं, स्तौति ध्येयं ततः पदैः । तन्मयः स्थानतः पिंडे, रूपातीवः क्रमानवेत् ॥१॥" इति स्यादेव यथोक्तध्यानसिद्धिः । अथ भव्यजनानुग्रहाय किंचित् ध्यानचतुष्टयभारनोच्यते-पूजादिषु देहस्थं यथास्थमूर्ति जिनादिकं मनमा। तद्रूपं चात्मानं यद् ध्यायेत् तदिह पिंडस्थम् ॥१॥ मंत्रादिपु गुरुदेवस्तुतौ तथा पारनापरपढेषु । हृत्पमादिपदेषु च यद् ध्यानं तत्पदस्थमिह ॥ २ ॥ तय-विभविपक्षयशिवशातिपुष्टिकवित्वचरितादिपु सितानि । क्षोभे विद्रुम- वर्णान्याकटावरुणार्णानि ॥ ३ ॥ वश्ये रक्तान्यमितानि मारणे मोहने तु नीलानि । स्तंभे पीतानि द्वेषणेऽर्द्धनीलार्धरक्तानि ।।४।। धूम्राण्युचाटनके राजापनकनिमानि परपिजये। मरकतभानि भपहतो ध्यान मंत्राक्षराणि मदा ।।५|| स्वर्णादिप्रतिमास्थितमहद्रूपं यथास्थितं पश्येत् । मप्रातिहार्यशोभं यत् तद् ध्यानमिह रूपस्थम् ॥ ६ ॥ मिममूर्तमलेपं मदा चिदानंदमयमनाधारम् । परमा- | त्मानं ध्यायेद् पद्रूपानीतमिह तदिदम् ।। ७ ।। पर्णादिग्विनिष्पत्ती, कृते निर्मदनेऽन्तरा । ज्योतिप्पूर्णे च संस्थाने, रूपातीतस्य करपना ||८|| विभनव शरीर य, पहिरात्मा निगयते । तदधिष्ठायको जीवम्वन्तरात्मा मकर्मकः ॥९॥ निरातको निराकांक्षी, निर्विकल्पो निरजनः । परमात्माऽक्षयोऽत्यक्षो, नेयोऽनंतगुणोऽव्ययः ॥१०॥ यथा लोहं सुपर्णव, प्रामोत्योपधियोगतः। आत्म- ध्यानानधयान्मा, परमान्मत्वमश्नुते ॥ ११ ॥ लिंगत्रयविनिमुक, मिद्धमेकं निरजनम् । निगश्रयं निराहारमात्मानं चिंतयेद् युधः . - , ।।८९॥

छमस्थाव-
था भावना
श्रीदे०
पत्य० श्री.
धर्म संपा-
चारविधी
॥९॥
||१२|| अथ प्रथमा छद्मस्थावस्था विभावयिपुर्गाथाप्रथमपादमाह-
पहवणचगेहिं छउमत्थऽवत्यत्ति
लपनं च-मजनम च-पूजां कुवंतीति नपनार्चकाः 'कचिदिति'डप्रत्यये, स्नपनकारा अर्धाकाराचेत्यर्थः ततश्च स्लापकैः परिकरो-
परिपटितगजारूढसकलशैरमरः अर्चाकैश्च तत्रैव घटितमालाधारः कृत्वा जिनस्य छद्मस्थावस्थां भावयेदित्युक्तप्रकारेण संबंधः,छद्मस्था-
ऽवस्था च विधा-जन्मावस्था १ राज्यावस्था २ श्रामण्यावस्था च३, तत्र चेयं बृहद्भाष्योक्ता भावना-"उभयकरधरियकलसा
गजगयसुरवइपुरस्सरा तियसा । गायंता वायंता जिणपरिगरउपरि निम्मविया ॥१॥(२१८)वररयणस्ययकणयनिम्मिएहि मिस्सेहि
वरेहिं कलसेहिं। सुरगिरिमिहरोवरिसरहसमिलियसुरअसुरनियरेहिं ।।२।। विहियं ठावंति मणे संपइ अम्हारिसाण लोयाणं । जम्मण-
समयपउत्तं मञ्जणमहिमासमारंभं ॥३॥ (२१९) वत्थाहरणविलेवणमल्लेहिं विभूसिओ जिणवरिंदो । रायसिरिमणुहर्वतो भाविजइ
मालहारेहि ॥४॥ (२२०) एवं च जन्मावस्था राज्यावस्था चोक्ता, श्रामण्यावस्था तु भगवतोऽपगतकेशशीर्पमुखदर्शनात् मुज्ञा-
नैवेति सूत्रे माक्षात्रोक्ता, वृहद्भाष्ये स्ले-'अवगयकेसं सीसं मुहं च दिलैपि भुवणनाहस्स। साहेइ समणभावं छउमत्थो एस
पिंडत्यो ।।५।। (२२१) अन्यैस्तु जन्मराज्यावस्थाद्वयं विहाय छमस्थावस्थायां श्रामण्यावस्थैवैका भाविता, तत्र चैवं व्याख्या-
स्नाना कारकैः पूर्वोक्ताथैः छमस्थश्रीयुगादिदेवपार्श्ववर्तिम्या: इब नमिविनमिभ्यां दीक्षामहोत्सवार्थ वा सर्वतो मिलितैरिव
सुरासुरनरेश्वरविसरैखिनस्प छमस्थावस्थां श्रामण्यावस्थायां भावयेदिति, एपा त्ववस्था-'जे अईया सिद्धे'त्यस्यां गाथायां भाव्यते,
अनुत्पन्न केवलज्ञानानामपि जिनानां द्रव्याहवात् , उक्तं च चैत्यवंदनलघुभाध्ये-'जे अ अईयागाहाएँ बीयहिगारेण दवअरिहंते ।
.
॥९०॥

नामिविन- मिश्न श्रीदे० चैत्यश्री धर्म संघा चारविधौ ॥११॥ पणमामि भावसारं छउमत्थे तिसुवि कालेसु॥१॥"ति ॥ नमिविनमिसंबंधश्चार्य-इह भरहे सजियधणुहसंनिहे अस्थि कोसला नयरी । नासजुआ दिपंतसुरयणा अमानयरिध ॥ १ ॥ सालासु तंतुवायाण जत्थ वसणुभयो तह तस्सु । छायाऍ परावत्तो मयणमि य मारसहो उ ॥२॥ मग्गणसद्दो वाणेसु बालहत्थीसु तह कलहसदो। रयणेसु वयरसदो न कयापि हु नायरजणस्स ॥३॥ आखंडलकरयलकलियकणयकलसकयरसअहिसेओ। सिरिरिसहो मंतेसुव पणवो पढमो निवेसु नियो ॥४॥ दंसियनिस्सेस- | कलाविआविनाणसिप्पकम्मस्स । मंतिपरिकप्पणा रायनीइमित्तं चिय पहुस्स ॥५॥ तिहुयणभवणोयरविपरवत्तिसत्ताण रक्खणख- मस्स । सेवगपणयावेकखाइ अंगरक्खा ण य समिक्खा ॥६॥ सयलामरअसुरनरिंदविंदसेवियपयारविंदस्स । हरिकरिरहवरमडनिव- | हसंगहो रअविइमित्तं ॥७॥ तिहुअणपिउणो पहुणो सुहमाणाडंबरं पहरणाई । असिचाचावसरसिल्लभल्लयावश्लपमुहाई ।।८।। कुमरनं । वीसं पुखलपख तेवढि तहय ३य रजं। पालिय तो वियाणिय दिक्खासमयं नियं सामी ।।९।। सामंताइसमक्खं जा भरई नियपए | ठवेइ तहा। बाहुबलिपमुहकुमराणवि भइउं देइ देससयं ॥ १० ॥ ताव सुदिट्ठी भंवरिट्ठपयरिऽहकिण्हराइंतो। ईसाणाइविमाणेसु अट्ठअगराउ लोयंता ॥११॥ अविश्य अचीमालीरविरोयण३पभंकरेथ्य चंदामे ५। सराभे२ सुकामे ७ सुपइट८ रिट्टे ९ नव विमाणा ॥१२॥ सारस्सय१माइका २ वही ३ वरुण ४ गद्दतोय ५ तुसिया य ६१ अन्चाहा ७ अग्गिजा ८ रिट्ठमिहा९इंति इय | संखा ।। १३ ।। दुदुदुतिसु पुढो सगहिय सगसय चउदस सहस्स चउदहिया । सनहिया सगसहसा नयुत्तरा नर सया कमसो ॥१४॥ ते वेयालियकप्पा नियनियपरिवारिणो कयंजलिणो । युज्शाहि नाह! तित्थं पयह जगजियहिअट्ठाय ।।१५।। एए देवनिकाया तस्थ य दुसु आइमेसु सन मया। दुसु चउदससहसा दुसु महस तिसु नव सया अमरा ॥१६॥ भत्तिभरनमियसिररइअंजली ते ॥९॥ TAGS दि. त्यधी- मि.मंशा पारविधी ॥१२॥ उ विनानि इमं । मबजगजीवहियं मययं ! तित्थं परहि ॥१७॥ इय विनविउं मामि नमिऊण य ते सुरा गया मग्गं । जिण नमिविन- नमणानो मग्गं ति जिया अहव कि चुझं? ॥१८॥ इंदनियत्तकुवेरप्पेरियजभगसुरेहिं जयपहुणो । मणिरयणकणयपमुहो उव- मिवृत्तं पीओ पिरि पिक्षभरो || सिपाडगतिगचबरचउफचउमुहमहापहपहेसु । तह गोयररत्थाइसु वरवरियापोसणेण तओ ॥२०॥ गरोदयाउ प्रारम्भ पायगमाउ जाव जपनाहो। वियरेइ कोडिमेगं कणगस्स तहलक्खा उ॥२१|| कोडीसय तिग कोडी अट्ठा- मी अमीइलस्वा उ । जगवलण संपरेण दिना विजयपद्गुणा ।। २२ ।। एवं कंचणधाराहि तबधाराधरोविव धराए । पदमो धगधिगया परिसेड दरिदसनार ।।२३। अब परिसियदाणते महगा चलियामणा सुरवरिंदा । मविडीइ मपरिमा सम्मेऽवि ममा. गया इत्य ॥२४॥ नदिक्समिसेयं मायभकुंभेहिं अभभरिएहिं । पहुणो कुणंति अह पह आरुहइ सुक्ष्मणं सिवियं ।२२।। पुर्वि उस्पिना माणुसेहिं माहदुगेमहि । पच्छा बहंति मीयं असुरिंदसुरिंदनागिंदा ॥२६॥ सुग्नग्यपरियरिओ चित्ते कसिगढमीड़ अपरहे । छद्रण अपापणं सिदत्थरणंमि गंतु पह ॥२७॥ हरिपधणाड चउमुहिकाउ लोयं तओ नमिय मिद्धे । मम मनमकगणिजं पानि गरिनमाम्दो ॥२८॥ अह उस्वित्ने दुवहगुरुचरणभरंमि मामिणो ममगं । माहिजंपिर दाउं मणपअयनाणमुप्पानं ॥२९॥ मह नगारि महरमा कलमहाकउपमुहनरपदणो। गयमेव विहियलोया पदमनीऍ गहियंमु वयं ॥३०॥ कलहेहिं गइंदो व अणु- गम्मंनो मीहिं नहिं पह। जलहिर भूरिमत्तो कयमोणो विहगा वमुहं ॥३१॥ मिक्वाइ गओसामी भनीइ जणेण हयगयाईहिं। सन्मादि निमंतिमा स्थामणेरणामहि च ॥३२॥ नइया अणिपमिक्वायरो जणो दाउ जागाह न मिकावं । नो मिक्खं अलहंना हामिभ्या मूणी ने 3 ॥३३॥ हदी मेगास मुत्तु प फ नओ मये। गंगातीग्रणेमुं जाया कंदाइआहाग ॥ ३४ ॥ ) ९२॥

श्रीदे० चै-
नमिविन-
मिर्म
त्यश्रीधर्म
संपाचार-
विधी
॥ १३ ॥
कच्छमहाकच्छसुया पहुआएसेण दूरदेसंमि। गयपृष्धि नमीविनमी अहागया तेण मग्गेण ॥३५॥ ने नियजणए दटुं विमायदि-
हुरा भणंति हा ताया!| किमणाहा इस तुम्भे नाहे मइ रिमहनाहेऽपि १ ॥३६॥ ते विन्नु पुधविनं भगति जलदपुरध कीडन्छ ।
न नए विष्णु उलन्ने मामिमम अन्डिङ वड! ।। ३७ ॥ तुम्भे उ भयह भरहं मो में काहिइ ठिहजगनिपतं । सीमणगनगे
पडिमाठियपहुपासे वयंति इमे ॥३८॥ विणएण नमिय पभणंति नाह ! भरहाइनिपसुयाणं व । पुर्व अदिनरजाण अम्ह रअप्पओ
होसु ॥३९॥ किं देव ! देवपापहि पिक्खिी कोऽवि अविणओ अम्ह । जं पडिययणपि न देह अप्पसन्नध जयनाह ! ॥ ४० ॥
जापि न जंपइ मामी तहाविएगो गई मई अम्ह । इय निच्छिय ते देवं एवं सेवेउमारद्धा ॥४१॥ तथाहि-जलरुहिणीपनेहिं जला-
सयाभो जलं रामाणेउं । सामिममीवे परिसंति नियमहरेणुममणत्थं ॥४२॥ तह गोसे तोसेणं पुष्फप्पगरं करंति पहुपुरओ। अविरल-
परिमलपरिमिलियभमलकुलमाररवरुहरं ।।४३।। करकोगधरियनिकोमअमियरा संठिया उभयपासं । सययं सेवंति पटुं सुमेरुसेलंब
समिरा ॥४४॥ नमिऊणं च तिसंझं मग्गति कयंजली मया अम्ह । तं मुत्तु पह नग्नो मामिय ! रअप्पो होसु ॥४५॥ अन्न-
दिणे धरणिदो पहुपपनमणस्थ तत्थ संपनो । ते नह कुष्यंत दह्र कोउगा उप पयंपेइ ॥४६॥ भो भद्दा ! के तुम्मे ? कि मागह?
कि लया गया कस्य ।। जया पहुणा दिन्नं मन्येमि किमिच्छियं दाणं ? ॥४७॥ इपिंह पुण एम सामी निस्संगो निम्ममो मरी.
रवि । वासीनंदणतुलो विपजिओ रोमतोसेहिं ॥४८॥ छउमत्थावत्थाइवि नतो जो छउमपरिमुको। कयमोणो पशुहाए अनिय.
यवित्तीइ विहरेइ ॥४९॥ नूणं इमस्म मामिस्म सेवगा केवि एम भतुनि । चिंतिय मगोरवं ते उरगपई नं पयंपंति ॥ ५० ॥
एसम्म वर्ष भिवा एयादेसेण दूरदसंमि । अगमिंगु मपुत्नाणं मवेसिमदामि रजाई ॥५१॥ एम पदणोऽपि र वियरिस्मइ अपि
॥९॥

Har नमिविन- मिवृर्ष थीदे० पेत्य श्री- पर्म संपा पारविधी १९४॥ विदिनमवस्रो । गरुआण चलणसेवा कयापि नहु निष्फला होइ ॥५२॥ अविय-पहुणो अत्थिन अस्थि व इय चिंता नो कयापि फाया। किंतु विहेया सेवा सयकालं सेवगजणेण ।। ५३ ॥ सेवह गंतुं भरहं सामिस्स य नंदणोवि सामिव । एवं पुणोवि धरणेण पमणिया ते उदाहु इमं ॥ ५४ ।। वच्छरियमहादाणेण परिउ सयललोयआसाए। पयलग्गधूलिलील जइवि चएसी य रसभरं ॥५५॥ वटुंतो छउमस्थावत्थाए नहरि छउमपरिमुको । दुत्थियजणपत्थिअत्थसस्थचिंतामणी एसो ॥५६॥ ता लहिय सामिमे- रिममनं मामि वयं नहु करेमो । को कप्पपायवं पापिऊण सेवेइ करीरतरं १ ॥१७॥न य अन्न पत्थेमो तिहुअणसामि इमं पमुत्तूण । किं पप्पीदो पीडइ जलधारं सत्तु अमंपि ॥१८॥ भई भरहाईणं हवेउ किं तुद इमीइ चिंताए । जमियाउ होइ पहुणो त होउ परेण किं अम्ह ! ॥१९॥ अवि-होइ थिराणं लच्छित्ति जिणसुई सुबए तओ अम्हे । होमो न उस्सुया जह मुद्धो कागीफयमऊरो॥६०॥ वहाहि-रह कोइ नरो आजम्म निद्धणो पालकालमयपियरो | भूरिपिसएसु भमिओ विभूइहेउं न सा पता ॥१॥ भणियं च- दूरं पर पुरिमो हियए धरिऊण सयलमुस्वाई । तत्थवि पुवकयाई पुषगयाई पडिक्खंति ॥६२॥ कमि अरण्णे चिरजिण्णदेउले कोइऽणेण अह जक्सो । आराहिओ पयंपइ रहूक्यासेहिं तं सुमिणे ॥६३।। भो पइदिणमिह गमिही मुत्तु सिही कणगपिन्छमिकिकं । वाणि प कमेण गहिउँ पभूयभई भवेज मुही ॥६४॥ किमिणति च युद्धो मो जा चिंतह ता समागओ मोरो। सो सुचिरं नचिय फणपपिन्छमि विमुत्तु गओ ।। ६५ । इस कइमु दिणेमु गएमु चिंतए स इह किभिरं वसिमो। ता लग एपकलावं एगसरं गहिय जामि गिई । ६६ ।। तो पीपदिणे मुदो पिच्छकलावं म नशिए मोरे। जा गिण्डइ वा सहसा गओ मिही चायसीहोर्ड ॥३७॥ अनः पटाने-असग मर्यकार्यप, न्यरा कार्यविनाशिनी । यरमाणेन माणा. मग गायीकाः ||६८॥ गो गो विल- 1

नामिविन-
मिवृत्त
श्रीदे०
चैत्यश्री-
धर्म संघा-
चारविधौ
॥९५॥
क्खचित्तो खित्तो दूरे सुरेण कुविएण । अवहरियपुरपिच्छो जाओ सव्वत्थ दुहभागी ।। ६९ ॥ इय तेसि सोउ वयणं थट्ठो धरणों
भणेइ भो भद्दा । एसम्हि इमस्स पहुस्स सेवगो पनगाहिबई ॥ ७० ॥ एसुनिय किर सामी सेवेपच्चो सयाचि नहु अमो।
तुम्हाण धुवच थिरा सुपइना साहु साहु इमा ॥ ७१ ।। पहुणो इमस्स तुम्मेऽवि सेवगा सेवगो अहंपि तओ । पहुपायपसायफलं
ददामि खयरेसरत्तं वो ॥७२।। पहुसेवापत्तं चिय एवं बुज्येह मा गणह अन्नं । उओओ अरुणभवोऽवि रविभवो चेव भुवि जेण
॥७३॥ इस संबोहिय तेसिं गोरीपन्नत्तिपमुहविज्ञाओ। अडयालीससहस्साई पादसिद्धाउ वियरेइ ।।७४॥ भणइ य वेयड्डनगे गंतुं
सेढीदुर्गमि भो तुम्भे । ठावित्तु पुरवराई करेइ निकंटयं रजं ॥७५॥ तो नमिय भुवणसामि विउवि पुष्पगं वरविमाणं । आरु-
हिउं ते चलिया पन्नगवइणा समं चेव ॥७६॥ पहुसेवापत्तं तं संपयमकहिंसु गंतु अणयाणं । जाणाविसु य भरहेसरस्स गंतु अउ-
ज्झाए ।।७७॥ तत्थ य-निययसयणवग्गं ते सपरियणं पमुइयं विमाणमि । आरोविउं सणेणं पत्ता वेयङ्घसेमि ॥७८॥ पणुवीस-
जोयणुची पंनासं वित्थडो य स्ययमओ। चउसेढी सिद्धाययणमंडिओ पवरनवकूडो॥७९॥ दसजोयणेहि उपरि भूमितला उविय
जंमसेढीए । दसजोयणपिहुलाए पंन पुरे सदि इयरीए ।। ८० ॥ रजं पालेइ नमी रहनेउरचकवालनयरंमि [प्रत्यन्तरेऽधिक-सु
पुरेसु सभासु य नमिविनमीहिं फुरंतभत्तीहिं । ठविओ सिरिरिसहजिणो धरणिंदो नागराया य ॥८१॥ अनावश्यकचूर्णि:-'पुरेसु
| भयवं उसमसामी देवयं ठाविउं' तं पूर्यति तिसंझं झायंति सया अवंझफलमुसहं । अच्छउमत्थं छउमत्थवत्थसुत्थं धुणंतेवं ।। ८२ ॥
| सुइकसिणचउत्थीए उत्तरसादाहिं जो सुरिंदेहि । कहिओ मरुदेवीए ओयरिओ भावितिजयपह ।। ८३ ।। चिवकसिणहमीए जं
जम्मणमअणकखणे सन्चे। सुरसेले भनीए व्हर्विसु पूइंसु देविंदा ।।८४॥ जेण हरिविहियरज्जामिसेयविहिणा अहेमि जयपहुणो।
॥ ९५॥

l नमिविम. मिवृत्त पत्यथी. धर्मपा- पारविधी ॥१६॥ इह यमुई यमुमई मुनयसणाहा मणाहा य ॥ ८५ ॥ रावमरे चिरपरियनलिणिपत्नाभिसेयसलिलेहि । मिहुणेहिं ण्हवणगेहि व अप्पपपउमा य अमिया ॥८६॥ नाणं वरविनाणं कलाउ मकला जी पहुतं मा । रजं पहुत्तसज्झं पावेसि जणो य सयणो य ॥४७॥ लोयंतिमग्गणा इस नमजणा सजणा न के हुआ ? । संवच्छरियमवुच्छं किमिच्छियं जस्स दितस्स (१८८॥ चित्ताइम- हमीप महया महयामि गिहिरे जमि । के के न हा विद्युहा महिमं महिमंडले कासी ।। ८९ ॥ सो जयउ दुविहमोणो अजो असे जणंतुष्णसेवि । कइया पुण दन्छामो नं तिजइंदं तिजयभाणुं ? ॥९०॥ नेण अदेवावि जणा देवावित्र दिवरिद्धिणो विहिया। होउ नया य मयाविह नमो नमो नमिरअमराय ।।९१॥ ततो ननतवाओ हुत्था मत्थावि अत्थमुकयत्था । तस्सेव किंकरा मो दामा पेमा य मिचा य ॥ ९२ ॥ तंमि छउमत्यवस्थे विहरते महियलं पवितते । वरधम्मकित्तिपत्ता होउ सुमत्ती सया अम्ह ॥ ९३ ॥ य मनविभत्तिविभत्तिभत्तिमत्तीइ संयुओ रिमहो। वियरउ संपइ संपइ मया विभत्ति गयविभत्ति ।। १४ ।।] अह परिमंते गयउरि गी पह अस्थि जस्थ कुमरते। याहुबलिपुत्तसोमपहधारिणीसूणु सिजंसो।।१५।। दई सुमिणं सुतेओ पउंगुणा धोविउं को मेरू । कुमरण नहारिवलं कयमाहिजो जिणइ सुहडो ।। ९६ ॥ रविणो रस्सिमहस्सं भस्संतं कुमरजोइयं दिनं । इस रुमानिसदसिट्टी निपनियामिणे कहिंमुतहा।।९७) सुठु तदत्यममुणिरा बुत्तु सुतेया रिजयर पयासा३ या जं इह | कुमकया नो फलमस्मनि गया मठाणे ते ।।९८ ॥ तिजयावामं चामंमदेमठियबामदेवसेण । तित्थंकरवेसेणं विभूसियं भूमण- चिमु ॥९९॥ पामितु मगिहमिनं पाहं विचिंतह नया य सिअंमो । एरिसलिंग नणु मे मुविठ्ठपुर्व मरह इस नो॥१०॥ (पाराया जयप) पूर्व पुरिदहे पुम्पलयाविजयपुंडरिंगिणीए । निश्चयरसेणु ग्मं चाय गिहेमिनि जिणलिंग ॥ १०१ ॥ नेमिमे नामिविन- मिवृतं श्रीदे० चैत्यश्री- धर्म० संघान चारविधी ॥९७॥ वजनाहवाहुसुपाहुपीढमहपीदा । सधटि भरहि जिणचकि भुयपली थीदुर्ग होही ।। १०२ ।। तो सहरिसं सरहसं उचरियमणुत्तरं तिलोयपहुं । नमइ तिपयाहिणं मो पयाहिणं दिजमाणगुणो ॥१०३॥ कुमलो कोसल्लागय इक्खुरसं सुहरसं सुहासरिसं । पारावर जयनाहं पणदिव्याविन्भवमणाहं ॥१०४॥ कहमेयं ते नायं ? तत्थ तयागयनिमाइणा पुट्ठो। सिअंसो भणइ अहं भमिओ पहुणा सहऽभवे १६॥ तेहिं कहति पयुत्ते भणइ श्मो धाइरखंडदीमि। पुषविदेहे पुधेग मंगलावइयविजयंमि ॥७नागिलनागसिरि- | सुया मत्त सलक्षण सुमंगला धनी । सुन्मी उन्मी छाडी निनामिय नंदिगामंमि ॥८॥ पण वरभोयण माउय पिपरतिलय- गिरि फलस्थगया । मूरिजुगंधरदुहपुच्छ चउगइ धम्म च चंभधरा ॥९॥ अणसण ललियंग नियाण मयंपहेमाण सिरिपहविमाणे पुंडरिगिणीइ जिणचकिवइरसेणस्स गुणवइए ॥१०॥ सिरिमइघिय सुरदंसण जाइसरण मउण भंडिगा चित्तं । जिणयरिसमहे लोहग्गलसामियनजंघपरिणयणं ॥११॥ सरवण मुसाहुदाणं सुप विसधृमियगिहुत्तर सुहं मे । वच्छावई पहंकरपुरीअभय- घोम विजसही ॥१२॥ पनवणि पुन्न केसव मुणिजागर दिकख अच्चुयसमाणा । पुंडरिगिणीइ वजनाह सारही दिक्ख सबढ़े ॥१३॥ जिणवइरसेणपासे सुयंति भरहे जिणो वइरनाहो । होही पदमोत्ति तं तं ददछु पहुं मे सुमरियं तं ॥ १४ ॥जओ-सधेवि जिणा इगदेवदूसरुवे हवंति जिणलिंगे। न य अन्नतिथिलिंगे न साहुलिंगे न गिहिलिंगे ॥१५॥ निमामि ललिंग सयंपह१ सिरिमइ पांघुर नर३ सुहमे ४। केमवऽभयपोमा५च्चुय६ सारहि वजनाह७ सबढ८॥११६॥ नेवि तओ सुयविहिणा भत्ता भत्तीइ दिति भनीई । पहुपयठाणे पीढयणादिगरमंडलपसिद्धी ॥१७॥ रहचकवालनयरे णमी ठिओ उत्तराइ दाहणओ। सिरिगयणवल्लहपुरे विनमी पुण धरणवयणेण||१८|| मधेसुवि नयरेसुं नमिविनमीहि फुरंतभतीहि । ठविओ सिरिरिमहजिणो घरणिंदो नागराया PHOTOS

नमिविन-
मिवृत्तं
श्रीदे०
चैत्यश्री
धर्म संघा-
चारविधी
॥९८॥
य ॥१९॥ विज्ञापलदप्पंधा करिंसु मा दुमय इमे खयरा । तो धरणिंदो तेसिं एवं मेर ठवेसीय ॥२०॥ सिरिजिणवराण जिणचेह
आण सुमुणीणचरमटेदाणं । मिहुणाण परिमवकरो होही णु सो विगयविज्जो ॥२१॥ इय भणिय स्यणमित्तिसु तं मेर लेहिऊण
ते ठविउं । विजाहराहिपत्ते तिरोहिओ अत्ति धरणिंदो ॥ २२ ।। तेऽवि छउमत्थवत्थ पहुणो सच्छामया विभावंता। पहुपयसेवाइ
| फलं मणमि धणियं विचिंतिन्ता ।। २३ ॥ पूर्यता य तिसंझं अवंझफलदायगं रिसहनाहं । दोगुद्गुष देवा गपंपि कालं न याणंति
||२४|| अह परिसंते गयउरपुरे पहुं पारवेइ सिजंसो। बाहुबलिपुत्तसोमपहनंदणो पवरइखुरसं ॥२५॥ महलीअडंबइल्लाजोण.
गपल्हगमुवण्णभूमाई ! छउमत्थो विहरतो कुणइ पहू भद्दए देसे ॥२६॥ वाससहस्सते कसिणफागुणिकारसीइ वरनाणं । पहु अट्ठ-
मेण पत्तो सगडमुहवणे पुरिमताले ॥ २७ ॥ पुत्र नयमग्गंपित्र सुधम्ममग्गं पह पयासितो । नियचरणफरिसणेणं विहरइ वसुह
पविनंतो ॥२८॥ नमिविनमी खयरपट कयावि नियनियमएसु रजभर । सठविय रिसहसामिस्म पायमूलंमि पाइया॥२९॥धरिय-
परचरणकरणा पुंडरियनगमि निम्मियाणसणा । मुणिकोडिनुअलजुत्ता नमिविनमिरिसी सिवं पत्ता ॥३०॥ नमिविनमिखेचरेश्वर-
चरितं श्रुत्वेति जिनपतेर्भरिकाः । छद्मस्थावस्था चैत्यनमनसमये सदा स्मरत ॥३१॥ इति नमिविनमिखेचरेश्वरसंबंधः।।
इत्युक्ता छमस्थावस्था, अथ कवल्यास्था गाथाद्वितीयपादनाह-
'पडिहारहिं केवलिय'ति
प्रातिहायः-प्रतिमापरिकरोद्घटितैः केवलिकामवस्था, मत्रिपुरटेवदत्तवत् ,जिनस्य भावयेदिति गम्य,नत्र प्रतिहारा इव सदा
| पुरोधस्थानात् प्रतिहाराः सुरपतिनियुक्ता देवास्तेपा कर्माणि-कार्याणि प्रातिहार्याणि,तानि चाष्टौ,तथाहि-जिण अटु पाडिहेरा असोग-
तरु कुसुमबुट्टि दिवसणी। चमराई मिहामण भामंडल मेरि छत्ततिय।।१।। तत्र परिकरोपरितनकलशोभयपार्श्वघटितैः पत्रैः म मर्वकाल
.
.
॥९८॥

प्राति-
हार्याणि
श्रीदे०
चैत्य धी-
धर्म० संवा-
चारविधी
॥ ९९॥
समुल्लमबहुलपाटलपालचमनोहारिसमधियोजनविसारिविसालसालशाली कंकेल्लिवृधः केवलोत्पश्यनंतर जिनस्योपरि शरीरप्रमा-
णाद् द्वादशगुणो गीर्वाणविधीयत इति विभाव्यते, उक्तं च-"समहियजोयणपिठुलो बत्तीसवणूसिओ उ वीरस्म । सेसाण चेइय-
| दुमा ससरीरा पारसगुणा उ ॥१॥"१ तथा मालाधारैः परिकरघटितैः समंततो विकुर्वणाविरचिताधाकृतवृंतनानुदघसुरमिपंचवर्ण-
जलस्थलजविकचमणीवकाचयवृष्टिः संसूच्यते २, अथाम्लानसुमनःप्रकरस्योपरि कथं सर्वथा सचिनसंघटनादिविरतानां यतीना-
मवस्थानं कर्तुं युज्यत इति १, तनथैके प्रत्युत्तरयंति-साध्ववस्थानस्थाने न तानि सुराः प्रतिकिरतीति, तत्रान्ये निगदंति-नैतदेवं,
प्रयोजने अन्यत्रापि साधूनां गमनादेरपि संभवात् , केरलं विकुर्वितत्वात् तानि सचित्तानि न भयंति, अपरे त्वमिदधति-न विकु-
वितान्येव तानि, जलजस्थलजानामपि कुसुमानां नत्र प्रकीर्णत्वात् , तथा चागमः-"बिटट्ठाई सुरहिं जलथलयदिवकुमुमनीहारिं ।
पयरंति ममतेणं दसद्धवणं कुसुमवास।।१॥"ति, परमत्रैवं बहुश्रुताः समादधते-यथा निरुपमाचिंत्यपारमेश्वरप्रभावादेकयोजन-
मात्रेऽपि क्षेत्रेऽपरिमितमामादिलोकसंमर्देऽपि न परस्परमावाधा विवाधा वा काचित् तथा सुमनसामपि तासामुपरि संचरिष्णो
या मुन्यादिलोके इति, तचं पुनः केवलिनो विदंतीति २ तथा वीणावंशकरैः प्रतिमोभयपार्थवतिमिः भक्तिभरविवशविबुध-
| विसरवादमानवेणुवीणाद्यनुसारिमालयकैशिक्याविनामरागमनोहारिसरससुधारसानुकारिसकललोकानंददायी दिव्यो धनिः संस-
यते ३ अत्राहुबहुश्रुताः-यद्यपि चायमनुपमो भगवत एव ध्वनिः तथापि यद् देशनाममये बहुबहुमानातिशयप्रेरितोभयपार्थ-
पर्तिमिरमत्यः वरेण्यपुण्यलवानुगातिवल्गुवेणुवीणादिकणैर्भगवद्वचनमन्त्रीयते तदंतावताउंशेनास्य प्रतिहारदेवकर्मत्वं न विरुध्यते
इति । तथा प्रतिमानामूर्ध्वपश्वाभागविलसदुज्ज्वलाखंडचंडांशुमंडलाकारदर्शनात् प्रतिभावरतीर्थकरकायतः तेजाज मुरैः
•
-
॥ ९९॥

प्राति-
हार्याणि
श्रीदे०
चैत्यश्री-
धर्मसंघा-
चारविधौ
॥१०॥
-
संपिंड्य तद्रूपसुखावलोकनाय रात्रावपि तमोऽपनयनाय च जिनशिरसः पश्चादासत्रितं भावसयायमानं भामण्डलं चित्पते । तथा
दुंदुमिकै छत्रत्रयोपरिनिर्मापितैः तारतरस्फारभाकारसंभारनिर्भरभरितभुवनीदरविवराः सुरैः मदा श्रीजिनपुरतो वाधमाना मेरयो
महादकाः सर्यते ५। चामरसिंहासनच्छत्रत्रयाणि प्रकटान्येव, एतदर्थमेव मुक्तिपदप्राप्तानामपि भगवतां तीर्थकृतां अष्टमहापाति-
हार्यादिपरिवृत्ताः प्रतिमा निर्माप्यंते, उक्तं च बृहद्भाष्ये-"इय पाडिहेररिद्धी अणग्नसाहारणा पुरा आसि। केवलियनाणलंभे
तित्थयरपयंमि पत्तस्म ॥१॥ (२२३) जिणरिद्धिदमणत्थं एवं कारेइ कोइ भत्तिजुओ। पायड़ियपाडिहेरं देवागमसोहियं विवं
॥२॥ (२७) मुत्तिपयसंठियाणवि परिवारो पाडिहेरपामुक्खो । पडिमाण निम्मविजइ अवत्थतिगभावणणिमित्तं ॥३॥(८२)भरहेणं
निम्मविया अट्टमहापाडिहेरसंजुत्ता । अट्ठावयंमि सेले पडिमा सिरीरिमहहमि ॥४॥ उक्तं च महापुरुपग्रंथे श्रीपभदेवनिर्वा-
| णोदेशके-बडइरयणं भणियं एत्युत्तुंगे नगमि थूभसयं । मणिकणयरयणचित्र कंचणपडिमाइसंपुग्नं ॥१॥ पंचधणूसयमाणा इकिका
तत्थ पडिम मज्झमि । नाणाविहरयणविभूसियत्ति इक्किक इकिके ।। २ ।। अट्टमहापाडिहेरा पडिमा उसहस्स पढममहधूहे । तत्तो
अणुक्कमेणं केवलिपडिमाउ ठावेद ॥३॥ तथा-तत्थाइमजिणपडिमा पंचधणूमयसमृसिया रम्मा । अट्ठमहापाढिहेरा पमुत्ति काऊण
नरनाहोति ।। मंत्रिपुत्रदेवदत्तकथा चैवम्-
इत्थऽधि जंबुदीवे विजये विजियारिचकवालंमि । ससिसोलममकलाए पडिरूवं भारह खितं ॥१॥ लोयाणुभावलट्टो संठिय-
ददवारसारचकिल्लो। ओसप्पिणियसप्पिणीअइदीहरगदहल्लिजुओ ॥२|| जपाआउयजलभरभरियरित्तदिणरयणिनिविडघडिमालो।
जत्थ विष्णु वारिचारी भर्मतसमहरतरणिउसहो ॥३॥कम्मपरिणामकोईविएण संसारिजीवजावकए । चुलहुलु ढालिसंतो कालरहट्टो
॥१०॥

दिवदसकथा धर्म० सपा न विरमेइ ।'४॥ तत्य कियारसमाए चपाइ पुरीइ पालगो हुत्था। राया जियारिनामा सिवदत्तो तस्म वरमंती ॥५॥ तस्न य श्रीदे० चैत्यश्री वसतसेणा भला सा सुपअमावदुक्खेण । परिचत्तभोयणा अवरसासरे मंतिणा भणिया ॥६॥ दइए! तुह किं वाहइ जं अहुणा भोयणपि ते चत्त । सा आह सुयाभावं विणा न वाहइ किमपि अन्न ||७|| जओ-जलमो किर पडिया घडिया दीसड खणंतर चारविधी जाव । तणयपिहूण तु कुल न दीसए थेवकालपि ॥८॥ तदुहदुहिओ मती भणइ पिए ! पुरिमयारसज्झं ज । मइसझं वा कर्जत ॥१०॥ साहइ नणु कहवि पुरिसो ।।९।। किमिह पुण दइवसज्झे कीरइ मा तहवि काहिसि विसायं । कुलदेविं आराहिय साहिस्समिमं लड्डु जेण ॥१०॥ तीइयि तह पडिवन्ने मती गंतूण भूवइसमीवे । कहिउँ घरवित्तंत दसरतं निमणुनविउं ॥ ११ ॥ नियगिहविवि- तदेसे मुक्कालकारभोयणविहाणो। कुसमत्थराविरूदो मंती सुमरेइ कुलदेनिं ।।१२।। अह मचियसत्तमस्म य सत्तं सत्तमदिगंमि सपत्ते । देवी परिक्खिउमणा उपदसइ भीगणे वहवे ॥१शा दट्ठ तमक्खुहियमण पचक्खीहोउ हरिसिया देवी । सचिरवर वरसु वर जपइ अह सोनि पनाह ॥१४॥ देवि ! अविनायंपिव कह क्यमि मम वरेसु वरमिट्ट। देवी-पक्खित्तचित्तयाए, मत्री-को पुण वक्खेवहेऊ ते ॥१५॥ देवी-सताणत्थी त बन्छ ! वच्छय छसे तुहं मो उ । दिनो परड्डमाणो करिस्सइ अमुददारिद ॥१६॥ तुह सत्तरजियाए कि सुयमन व देमि एयरस । पक्खित्तमणाइ मण वरसु वर जपिरोसि तुम ||१७|| इस सुचा भयभीओ मती Pall चिंतड अहो दरिदमिहं । असुयवहो तणुदाहो भुक्खामारो अ दुभिक्खो ॥ १८ ॥ ता मह किमुचियमहुणचि चितिरो देवयाइ परसु वर । इय पुणरुत्तों सहसत्ति भणइ सो देसु मह पुत्त ।।१९।। दिन्नुत्ति मा करिसमु सदेह किंतु वच्छ ! सविसेस । धम्ममि पयट्टिजमु य भणिप तिरोहिया देवी ॥२०॥ मतीरि देविमचिय भुत्तो तो कहइ तुह पिए! होही । देवी दिनो पुत्तो होउमिण १०१॥

देवदत्तकथा श्रीद. वैत्यश्री- धर्मसंघा- चारविधी ॥१०२।। मा परजेड ।।२१।। अह निमि वसंतसेणा रित्वं कलसं निएवि सुमिणमि। माहेइ मंतिणो सोऽवि आह नणु तुह सुओ होही ॥२२॥ सा भणइ किंतु रित्तो कलसो ? सो आह किंपि नहु एयं । तयणु इमा तुट्ठमणा तं गन्भं वहइ सुहसुहओ ॥ २३ ॥ काले सुर्य | पच्या दुवालमाहे करेवि जंममहं । बालस्म कयं नाम जणएहिं देवदनुत्ति॥२४॥ तं पत्तजुवणगुणं मंतिवरिटोउ चंदसिट्ठिस्म । मोमामिहधूयाए पाणिग्गहणं करावेइ ॥२५॥ अनमि दिणे रमा अबराहं किंपि पयडिउं लोए । उद्दालिऊण मुई मंती गुत्तीइ | पक्खिसो ॥२६. विविहं तजाविजइ कारिजइ लंघणाई वहुयाई । परपरिभवदवदड़ो मंती चित्ते विचिंतेइ ॥२७॥ वरमरिसदने- भ्यो मिक्षया प्राणवृत्तिवरमटविनिवासो हालिकत्वं वरं च । वरमममजनानां भृत्यभावप्रपत्तिस्तदपि नरपतीनां माऽधिकारेण लक्ष्मीः ॥२८॥ अधिकाधयोऽधिकाराः कारा एवाग्रतः प्रवर्तते । प्रथमं न बंधनं तदनु बंधनं नृपतियोगजुपाम् ।।२९।। लद्धेणवि | भुत्तेणवि दिन्नेणवि किं सुएण अत्थेण ? । निवडइ विडंबणा जस्स एवमममाऽवमाणमि ॥ ३० ॥ खंडच्छुसकराणवि रसं विसेसेइ पढमसंमाणो । रनो अंते मोच्चिय विमं विसेसेइ नालउडं ।। ३१ ।। अह दिन्नमयदवो सुद्धो दिवेण गुत्तिओ रना । मुको सगिहे पत्नो मंती वुत्तो पियाइ इमं ॥३२॥ पूरिजंती रित्ता भरिया रित्ता भवंति इह पुरिमा । भमिरारघघडियव्य किंनु ता चित्तता- वेण?।। ३३ ।। अविय-नणु कस्स थिरा लच्छी ? पुन्ना सबे मणोरहा कस्म ? । को बल्लहो निवाणं ? निच्चं कस्स व मुहं इत्थ? ॥ ३४ ॥ मंत्री-दइए ! अयंडपडिए दुक्खे खलु होइ चित्तसंतायो । पुवविणिच्छियपडिए को तस्स हविज अबयासो ?।। ३५॥ वसंतसेना-कह निच्छओ इहासी ?,' मंत्री-एयं कहियं तया उ देवीए । वसंतसेना-ता किं तणएण विणा न सारिअं अजउत्त ! तए ?।।३६|| मंत्री-जे जेण पावियत्वं इट्टमणिहें पहुत्तमपहुतं । नं पुण होइ अवस्सं निमित्तमित्तं परो होइ ॥३७॥ जपइ अणिहहेउं ॥१०२।।

. ܝ
देवदत्तकथा
श्रीदे०
'चैत्यश्री-
धर्मसंघा-
मारविधी
जणस्म सबोऽवि अहमं चंदं । राहुगिलणमि तस्सेव अट्टमे कहसु को अवरो ? ॥ ३८ ॥ ता मह विणावि तणयं दोगमवस्स-
भाचि जइ इण्डिं । पत्नं नणु को दोसो मुअस्म मा आह एवमिणं ॥३९॥ तो सुयभासुण्डासहिओ फत्थवि गओ इमो गामे ।
तत्थ य ते पियपुत्ता कहपि उयरंपि पूरंति ॥ ४०॥ अह वेरग्गोवगया ते अन्नदिणमि मुणिवरं एगं । कत्थवि निएवि नमिउं
पुछिसु पुराकयं दुकयं ॥४१॥ मुणिराह भदिलपुरे नंदो सिहिति सुंदरीदइओ । तस्स य बंदयनामो पुत्तो सुण्हा य सीलवई
॥ ४२ ॥ नंदस्म कयाइ पुरा अजिअकढुकम्मपवणपमरेण | पुग्ने धणे पणढे न होइ विभवो नहरउच्च ।। ४३ ।। काउं कुटुंबसुत्थं
भंजलं किंची गहिय तो नंदो। वाणिजेण सुएणं सह चलिओ गुल्लविसर्यमि ॥४४॥ मग्गे य तस्म मिलिओ सत्थाहो देवसंम-
अभिदाणो। अनुभमेसि जाया पीई आलवणपमुहेहिं ।।४५|| अह कित्तियपि भूभागमग्गओ ताण अकमंताणं । उम्मुफपिकहका
पिलागधाडी समापडिया ॥४६॥ सस्थाहनंदखंदा इगदिसि भयकंपिरा लहु पलाणा । निण्णायगुत्ति सत्थो उल्लुडिओ भूरि-
मिशेहि ॥ ४७ ॥ कमसो नंदिउरपुरे ते पत्ता नंदखदमत्याहा । कमाई परघरेसु काउं पूरंति नियउयरं ।। ४८॥ तत्थ य सत्था-
हेणं धणसंखासंगो सपनो। निकिपदिसिभागो लद्धो कइयावि निहिकप्पो ॥४९॥ तं तेण सरलहियएण दंसिउं ते पयं-
पिया एवं । साहिजेणं तुम्हें निहिमेयं पितुमिच्छामि ॥ ५० ॥ तेहिवि तहत्ति कहिए भव्यदिणे काउ बलिविहाणाई । तं पारद्धा
खणिउं उन्भिट्ठो कंठगो शपि ॥५१॥ इत्थंतरमि तं गहिउमाणसो निविडनियडिकवडमई। मुच्छानिमीलियच्छो पडिओ
पदो घसनि घरं ॥५२॥ अह नंदमत्यवादा भीया मुत्तुं वयं निहिं सिग्यं । अकरिसु पवणमाई न य जाओसे गुणो कोऽपि ॥५३॥
मन मिदिरेयकमो विग्यो एमुत्ति सामिप तयं जा। अपिहिसु य निहिठाणं तो जाओ संदओ सुत्थो ।। ५४ ।। पुट्ठो मत्थाहेणं
॥१०॥

देवदत्तकथा
श्रीदे०
पत्यश्री-
धर्म० संघा.
चारविधी
॥१०४॥
किमिणं भो भद! आह सो माई । केणऽविऽहं पारद्धो हणिउं णिसुणेमि वयणमिणं ॥५५॥ हा हा इमो वराओ हम्मइ अवराहव.
| जिओ किमिह । हतबो सस्थाहो जेणमिणं खणिउमारदं ॥५६|| सत्थाहो भयभीओ निहिमुज्झिय गंतु नियगिहे सुचो । तं खंदकर्य
नाऊण कइयवं हरिसिओ नंदो ॥५७॥ अह निसि ते जणयसुया तमणग्धं रयणसंचयं गहिउँ । कमसो सपुरंमि गया मिलियासिं
सयणपउरजणा ॥२८॥ यतः संपदि सपदि घटते कुतोऽपि संपत्तिसहभुवो लोकाः) वर्षाभूनिवहा इव काले कोलाहलं कृत्वा ।।५९॥
पडियुद्धो सत्याहो गोसे अनिएवि ते विचिंतेइ । हुं लोभतरलियमणा गहिय निहाणं धुवं नट्ठा ।।६०॥ पत्तो निहाणठाणं तं रित्तं अभियं
च दट्टण । अंसुजलाविलनयणो पहाविओ तेसि पुट्ठीए ।। ६१ ।। कहकहवि भदिलपुरे पत्तो सढयाइ नंदखंदेहिं । तस्स उचिय-
पडिवची विहिया वत्थाइदाणेण ॥ ६२ ॥ कहियं च इमं मा कोइ गिण्हीहि तंति जा वयं पत्ता । निहिठाणे ता दिट्टा तं गहिउँ
नस्मिरा केऽपि ||६३॥ तो तप्पिट्टीइ वयं गया सुरेण न उण ते पत्ता। पहभट्ठा झरंता कहवि तओ इत्थमणुपत्ता ॥३४॥ अह
तद्दिण्णोचियसंवलो गओ सासयंमि सत्थाहो । ते पुण पियमायातणयसुण्हया तेण दविणेण ।। ६५॥ सुचिरं मुंजिय भोए पट्ट
तरकूडकवडनिपडिपरा। कालंमि काउ कालं संपत्ता विविहकुगईए ॥ ६६ ॥ मित्तविसंवायणदविणगहणबईतहरिसपसरेण । त
| दुअयमजियमंतरायकम्मं वसा तस्म ॥ ३७ ।। जम्मो जहिं जहिं होइ ताण नहु भोअणाइसंपत्ती। अचंतमुजयाणवि तहिं तहिं
जायइ कहिपि ।।६८।। कीरति जाई लोहामिभूयचित्तेहिं इत्थ जीवेहिं । कम्माई अहम्माइं परिणामे ताई वाहंति ॥६९॥ सरिसव-
मित्तसुइट्टा थोपदिणकए कुणंति तमकजं । मूढप्पा अहह जओ चिरमगुरुयं लहंति दुहं ॥७०॥ चउमुवि गईसु भमिउं ते चउरो
कहवि अह कुणालाए। विणयंधरमिट्ठिस्म य जाया दो दो सुआ धृया ॥१|| पालते गहियवया दुचरतवचरणखीणवहुयरया।
॥१०४॥

सुमवसरणं मधी- मध० संघा- मारविधी ॥१०॥ वेयायचाइरया मरि जाया सुहम्मसुरा ॥७२॥ तो नंदर खंदर सुंदरि३ सीलवइजियाट कमेण इह चविउं। मंति! तुमं१ तुह पुत्तोर तह मा३ तह यह जाया ४॥७॥ तं समुदयकयकम्मं तुम्हाणं समृदियं समुदएण। खीणं मे संपइ देवदिन्नं तं मुतु बहुकरडं ॥७४॥ इय सुणिय पुषजाई सरिया तेहिं तह वइयरं तं तु । सोउं नम्महिलाणवि जाईसरणं समुप्पनं ॥७५॥ अह भणइ देवदियो कह पहु ! मचिहमिमाउ पावाओ। मुणिराह दुरियदलणं एयमिह भद्द ! पणिहाणं ।।६। जिणायणनिहिपनयणो चंदतो घेइए सुपणिहाणो । केवलियऽवत्थमुत्थरुई झाइज जिणं इय मणमि ॥७७॥ तथाहि-"थुणिमो केलिऽवत्थं परविजाणंदधम्मकि- त्तित्थं । देविंदनपपपत्थं तित्थयरं समवसरणत्थं ॥१॥ पयडियसमनभावो केलिमावो जिणाण जत्थ भवे । सोहिंति सबओ पहिं मदिमाजोयणमनिलकुमरा ॥२॥ परिसंति मेहकुमरा सुरहिजलं उउमुरा कुमुमपसरं । विरयंति वणा मणि १ कणय२ रयण३. पि महियलं तो ॥३॥ अभितर१ मज्झर पहि३ तिरप्प मणि? रयण२ कणय३ कविसीसा | रयणज्जुणरुप्पमया वेमाणिय- जोभाणकपा ॥ ४ ॥ पईमि दुतीसंगुल तिनीस धणुपिहल पणसयधणुचा । धणुसयइगकोसंतरा य रयणमयचउदारा ।। ५॥ पउरसे गाणुसपपिहुगप्पा पदम बीपअंतरयं (सड़कोसतरिया प्र०) । कोमद्धं विइ तइए (पढमविया वियतइयाप्र०) कोसंतर पुनमिय सेसे ॥६॥ सोयाणसहस्सदसकरपिहुच गंतु भुवो पदमवप्पो । तो पनाधणुपयरो तो य सोवाणपणसहसा ।। ७ ।। तो पियवापो पलाधणुपयरु सोराणसहस्सपण तत्तो। तइओ वप्पो छस्सयधणु इगकोसेहिं तो पीदं ।। ८ ॥ चउदारतिसोवाणं मज्झे (मणिपेवियं जिणवणुधं । दोधणुसपपिछ दी सड्ददुकोसेहिं धरणियला ॥९॥ जिणतणुवारगुणुचो समहियजोयणहि असोगतरू। गाई मोर देयउंदै पउसीहासण सपयपीटा ॥१०॥ तदुवरि चउछत्ततिया पडिरूबतिगं तहटचमरधरा । पुरओ कणयकुसेसयठि- १०५॥

श्रीदे० सुमवसरणं चैत्यश्री धर्म० संघा चारविधी ॥१०६॥ यफालियधम्मचकचऊ ॥११॥ झयछत्तमयरमंगलपंचालीदामवेडवरकलसे । पइदारं मणितोरणतिय धूवघडी कुणंति वणा ॥१२॥ जोयणसहस्मदंडा चउज्झया धम्ममाणगयसीहा। ककुभाइजुआ सई माणमिणं जिण(निय प्र०)निअकरेण ॥ १३ ॥ पविसिय पुयाइ पहू पयाहिणं पुनआसणनिविट्ठो । पयपीढठविश्रपाओ पणमियतित्थो कहइ धम्म ।। १४ ।। मुणि १ वैमाणिणि २ समणी ३ सभरण १ जोइ २ रण ३ देवि ३ देवतियं ३ । कप्पमुर १ नरिस्थि ३ तियं ठंतिग्गेयाइविदिसासु ॥ १५ ॥ चउदेवि समणि उद्धडिया ५ निविट्ठा नरिस्थि मुरसमणा ७ । इय पण सग परिस सुणंति देसणं पढमयप्पंतो ॥ १६ ॥ इय आपस्सयवृत्तीवुत्तं चुनीइ पुण मुणि निविट्ठा । वेमाणिणि समणी दो उद्धा सेसा ठिआ उ ना ॥१७॥ वीयंतो तिरि इसाणी देवन्छंदो य जाण तइयंतो। तह चउरसे दुदुनावि कोणेसु उ वष्टि इकिका ॥१८॥ पीयसियरत्तमामा सुरसणजोइभरणारयणवप्पे । धणुदंडपासगयहत्थसोमजमपरुणधणदक्खा ॥ १९ ॥ जयविजयाजियाराजियत्ति सियअरुणपीयनीलाभा । वीए देवीजुअला अभयंकुसपासमगरकरा ॥२०॥ तह य वहि सुरा तुंवरु१ खग(९)गि २ कपाल३ जडमउडधरा ४। पुवाइदारवाला तुंवरुदेवो य पडिहारो ॥२१॥ मामन्नममोसरणे एम विही एइ जइ महिडिसुरो । समिणं एगोऽविहु स कुणइ भयणेयरसुरेसुं ॥२२॥ पुत्र- मजायं जत्थ उ जत्थे सुरो महिडिमघवाई। तत्थोमरणं नियमा सययं पुण पाडिहेराई ।।२३।। दुत्थियममत्तअस्थियजणपस्थिय- अत्थसत्थसुममत्थो । इत्थं थुओ लहु जणं तित्थयरो कुणउ सपयत्थं ॥२४॥ समवसरणस्तवनं समाप्त । पयडियममत्तमावो गाहा, सवओ'त्ति चैत्यक्षस्थानात् सर्वदिशं,उक्तं च-मध्ये मणिपीठिका विकंभे धणु २००, अर्द्ध धनु१००,उच्चत्वे तीर्थकरदेह- माना मणिपीठिका, प्रथमे प्राकागतरे गाउ१ धनु ६००, प्राकारविष्कमे धनु ३३ इम्त १ अगुल ८, उच्चत्वे धनु ५००, प्रथम- ॥१०६॥ *- श्रीदे० चैत्यश्री मध० संघा- चारविधी ॥१०७॥ द्वितीयप्राकारांतरे गाउ १ धनुष्य ६००, द्वितीयग्राकारः विष्कंभे धनु ३३ हस्त १ अंगुल ८,उच्चत्वे धनु ५००, द्वितीयतृतीय- सुमवसरणं प्राकारांतरे गाउ १ धनु ६००, तृतीयप्राकारः चिप्कंभे धनु ३३ हस्त १ अंगुल ८, उच्चत्वे धनु ५००, एवं जिनविवाद् द्वितीय- पक्षेऽपि, चतुरस्रनस्तावेऽपि यथा मणिपीठिका पूर्वापरतो विष्कंभ धनु २००, अर्द्ध धनु १०० मणिपीठिका, प्रथमप्राकारांतरे गाउ १ धनु६००, प्राकारोघत्वे धनु५०१, विष्कंभे धनु१००, प्रथमद्वितीयप्राकारांतरे(ऊर्धगव्यूत)प्राकारः विष्कंभे सह गाउ २ प्राकारो- चत्वे धनु ५०० विष्फमें धनु १०० द्वितीयतृतीयप्राकारांतरेऽर्द्धगव्युतं प्राकारोचत्वे धनु ५०० विष्कंभे धनु १००, एवंद्वितीय- पक्षेपि मणिपीठिकारहितं द्विगुणं कार्य ॥३।। अन्भितरमझगाहा ४, रयणज्जुगरुष्पनिहनिभ ३, कल्पविशेषनूर्णि:-चाउ- कोणा तिनि पागारा रइअंति चउद्दारा, अम्भितरिल्लो लोहियएहिं अक्खेहि, मझिल्लो पीयएहिं, बाहिरिल्लो सेयएहिं॥४॥ बटुंमि | दुनीसं गाहा५,उक्तं जीणोंद्वारप्रकीर्णके-रइऊण समोमरणे सालतियं मयदसद्धउस्सेहं । वित्थरओ गव्यं धणुसयछकेण अम्म- हियं ।।५।। चउरंसे इग गाहा ६, कोमद्धति कोसो कोसाई च, सार्धगव्यूतमित्यर्थः, एनच-धणुसयपिहुल छधणुमय कोस १ कोसद्ध २ कोस ३ विधालं । सालतियं चउरंसे सेसं पुण भणिय वट्टसम।।१।।ति जीर्णोद्वारप्रकीर्णकगाथागाथाभिप्रायादाख्यातं ।। पूर्वदर्शितस्य तु प्रथमद्वितीयप्राकारांतरे गाउ२ द्वितीयतृतीयप्राकारांतरेऽर्धगव्यूतमिति, तथा अभितरमज्झिमाणं पागाराणं अंतरे जोयणं मज्झिमवाहिराणं पागाराणं अंतरे गाउअंति कल्पविशेपचूर्णवाभिप्रायादेवं पाठः 'कोसदुगं वियतइए कोसद्धं पुत्रमिव सेसं केवलमत्र पूर्वाचार्योक्तवक्ष्यमाणसोपानविभागो विभावयितुं न पायते, इस्तपृधूचसोपानसहस्रपंचास्य हस्तसहसचतुफमाने - गन्यूते रचयितुमसंभवात् ॥ ६॥ इय सोपाणनहस्मदमकरगाथाद्वयं, उक्तं च जीर्णोद्वारे-"सोवाणपंतिआणं वीससहस्मा उa ||१०७॥

सुमवसरणं श्रीदे. हत्थुचा" |८|| चउदारतिसोवाण गाहा ९,तथा च जीर्णोद्धारे-दो धणुसयमवि पदमं जिणतणुसमभागसघसमउच्चं । सीहासणं चैत्यश्री-महल्लं चउदारे तत्थ काहिति ॥१॥ धरणियलाउ सहस्सा धणुहाणं पंच पेदिया जत्था" तत्वामृतज्ञानार्णवयोस्त्वेवं-पंचधणु- धर्म० संघा. पारविधी | सहसुच्चा मणिपेढी तीइ उवरि मणिपीढं । दो धणुसयाई जिणतणुउच्च सीहासणं च तहिं ।। २॥ जोअणसहस्मदंडा गाहा १३, माणमिणं नियकरणत्ति,भणितं च जीर्णोद्धारे-'जे जमि जुगे तदेहमाणओ उस्सहेण धणुहाई ति॥१३।। 'इय आवस्सय' गाहा ॥१०८॥ | १७॥ तथा चैतयोरक्षराणि-"अवसेसा संजया निरइसेसिया पुरच्छिमेण चेव दारेणं पविसित्ता भयवंतं तिपयाहिणीकाउं वंदित्ता य नमो तित्थस्स नमो अइसेसियाणं भणित्ता अइसेसियामं पिट्ठओ निसीयंति १, वेमाणियाणं देवीओ पुरच्छिमेण पेव दारेणं पविसित्ता भयवं तिपयाहिणीकरिता वंदित्ता य नमो तित्थस्म नमो अइसेसियाणं नमो साहूण य भणित्ता निरइसेसियाणं पिट्ठओ | ठायंति, न निसीयंति २ समणीओ पुरच्छिमेण चेव दारेणं पविसिता तित्थयर तिपयाहिणीकरिता वंदित्ता य नमो तित्थस्स नमो अइसेसियाणं नमो साहूण य भणित्ता वेमाणियदेवीणं पिट्ठओ ठायंति, न निसीयंति ३ भरणवासिणीओ जोइसिणीओ वंत- | रीओएयाओ दाहिणेण दारेण पविसिचा तित्थयरं तिपयाहिणीकरिता वंदित्ता य दाहिणपच्छिमेणं ठायति,भवणवासिणीणं पिट्ठओ जोइसिणीउ तासि पिट्टओ वितरीओ ३ भयणवासी देवा जोइसिया देवा वाणमंतरा देवा एए अवरदारेणं पविसित्ता तं चैव विहिं काउं उत्तरपच्छिमेणं ठायंति जहासंखं पिट्ठओ, वैमाणिया देवा १ मणुस्मा २ मणुस्सीओ य ३ उत्तरेणं पविसित्ता उसरपुरच्छि- मेणं ठायति, यथासंख्यं पिट्टओ" इति चूर्णिः ॥ अथ वृत्तिः--"अथ च मूलटीकामारेण देवीप्रभृतीनां स्थान निपीदनं या | स्पष्टाक्षरैलॊक्तं, अवस्थानमात्रमेव प्रतिपादितं, पूर्वाचार्योपदेशलिखितपदिकादिचित्रकर्मरलेन तु सर्वा एव देव्यो न निपीदंति, ॥१०८॥ +

सुमतिकथा
.
चैत्यश्री
धर्म संघा
चारविधी
॥१०९॥
देवाः४ पुरुषाः१. नियश्च निपीदंतीति प्रतिपादयंति केचने त्यलं प्रसंगेन ।इस ओसरणे आजाणुसुरहिपणयष्णसुमगफिरणे । वण-
परकरनगऊँचणमहस्सदलठविअकमकमलो ॥१९॥ सहरिसहरिकरचालियसुकंतदिपंतचारुचमरचऊ । जिपरविमंडलभामंडलेण
अहियं विरायंतो ॥१००। सुरताडियदुंदुहिसरसंसहयअंतरंगरिउविजओ ४ सुरअमुस्खयरकिन्नरनरवरउग्घुटजयसदो ॥१०१।।
पविसिय पुन्याहिमुहो उचत्तयसालतरुतलंमि पहू । सिंहासणे निसीयइ चउतीसाइसयकुलभुषणं ॥ २ ॥ पणतीसगुणजुयाए
जोयणनीहारिणी' वाणीए । सबमभासाणुगयाइ इय रयणतिगं उबइसेह ।।३।। तइलोअकयाणंदो तिलोअर्चितामणी तिलोयगुरू ।
तियलोयपहुपदेसियसधम्मकित्तिपुरधरलियतिलोओ ॥४॥ इय झाइओ तिसंझं जिणचंदो हरइ (भवियलोयाणं । मिच्छत्ततमंघेणं
पद्धं पोराण) दुरियभरं ।। ५ ।। अविय-कपतियलोयसिपमुहं तियलोए सबसंपयामूलं । निविभकम्मग्गंठियसेमदोसोसहमवंझं
॥३॥ ता झाइज्झ जिणिदं जाव पुरो संठियं च पडिहाइ । इय नियन्भासेणं होही जिणरूवपडिहासो॥७॥ संवेगा कमखो खुदेहि
वहा अलंघणीय । अप्पडिहयवयण रोगारिप्पभिहउवसमणं ॥८॥ अस्थाणं च परमं सोहग्गाई य कित्तियं चेय । नरसुर
सिवसुक्साणिवि करगोयरमिति अचिरेण ।। ९ ॥ दुखाखउ कम्मक्खओ समाहि मुक्खो य गोहिलाभो य। संसारुत्तारणयं
होइ ममं तुह पभावेणं ।।१०।। इचाई पणिहाणं करिज चिइवंदणापमाणमि । इय कुणओ ते पावं पुवकयं खिजिही खिप्पं ॥११॥
इच्छंति मणिय गिहिय गिहिधम्म नमिय मुणिवरं पत्तो । सयणजुओ नियगेहे मंतिसुओ कुणइ तह धर्म ॥१२॥ अह धम्मप-
भावेणं पुव्वंपिन पत्तरायसंमाणा। सिवदत्तदेवदिन्ना सुचिरं कुव्यंति गिहिधम्मं ॥१गा पिउऽणुन्नाओ कइयावि देवदिग्णो गहेवि
पव्यझं । जाओ बदए कप्पे कपाहियसरिसइदुिसरो ॥ १४ ॥ ते चविष खिइपइट्ठियनयरंमि महाधरस्स नरनइणो। रेपइ.
॥१०९॥

सिद्धावस्था
सुमतिकथा
श्रीदे०
चैत्यश्री
धर्म० संघा
चारविधी
॥११॥
देवीइ सुओ जाओ सोमुत्ति सोमगुणो ॥१५॥ केवलिअवस्थमायनिऊण स कयावि पासजिणपासे। पंचसयरायतणएहिं संजुओ
गिहए दिक्वं ॥१६॥ सिरिपासकहियतिबईपभावकयचंगवारसंगसुओ। होउं पंचमगणहरदेवो सोमो सिवं पत्तो ॥१७॥ मंत्री-
शोद्भवदेवदिन्नचरितं चेतश्चमत्कारकं श्रुत्वैवं भविनो विनोदनिकरात् कृष्ट्वाऽन्यतः स्वं मनः। सम्यग् भावयतानिशं जिनपतेः कैवल्य-
वस्थां परां, कैवल्यातुलसौख्यसंचयकरी दुष्कर्मशैलाशनिम् ।। १८॥ इति कैवल्यावस्थायां देवदिनकथा ॥ निरूपिता कैवल्या-
वस्था, संप्रति सिद्धावस्थानिरूपणार्थ गाथोत्तरार्धमाह-
पलियंकुस्सग्गेहि अजिणस्स भाविज सिद्धत्तं
पर्यकासनेन-कायोत्सर्गेण प्रतीतेन जिनस्य-तीर्थाधिनाथस्य भावयेत्-पुनः पुनश्चितयेत् सिद्धत्व-सिद्धावस्था, सुमतिमहामा-
त्यवत् । सिद्धौ किल जिनानामेतस्यैवाकारस्य भावात् , उक्तं च भाष्ये उसमो अरिहनेमी वीरो पलियंकसंठिया सिद्धा । अवसेसा
तित्थयरा उट्ठाणेण उवयंति ॥१॥६८०) संठाणमंतसमये भवं चयंतस्स जमिह होइ तहिं । सिद्धस्स तिभागूणं तं संठाणं पएसधणं
॥२॥ सिद्धजहनोगाहण छत्तीसंगुल जिणाण घणरयणी । ऊणतिभागुकोसा तिसया तित्तीस धणुतिभागो॥३।। किंच-दहभव-
मिनागारो कम्मवसाओ भवंतरे होइ । न य तं सिद्धस्स जओ तम्मिवि तो सो न यागारोति ॥ सुमतिमहामात्यकथा
चैव-भहिलपुरे इहासी दासीकयदरियवइरिनिवचक्की । चकाउहोत्ति राया सुमई नामेण से मंती ।।२।। बहुओवाइयसहसेहि
अनया.मंतिणो सुओ जाओ। जन्मदिणाओऽवि तस्स य रोगा उग्गासमुन्भूया ॥२॥ विहिया. बहूक्यारा न य से रोगा मपि
उपसंता । नेरइयस्स व वियणा मिसं विसनो तओ मंती ॥३॥ सो पुण पालो खसखाससासजरदाहपमुहरोगेणं । वियणाए अर्कतो
॥११०॥

सुमतिकथा
श्रीदे०
चैत्यश्री
धर्म० संघा
चारविधी
॥११॥
कंदवो अच्छइ सयावि ॥ ४ ।। अह उड्डामरडामररोगदुक्खोहतावनवमेहो। चउतीसाइसयनिही समोसदो तत्थ पासजिणो।।५।।
अहमहमिगाइ नियनियरिद्धिवलजुओ पुरीजणो सयलो। पामपहुपायपंकयवंदणवडियाइ संचलिओ।।६।। सयलाहिवाहिविसहरवि-
सविहुराणं जणाण अमयसमं । पासजिणं तत्थागयमायनिय, झत्ति मंतीवि ॥७॥ पवरतुरंगारुढो नियपाणिपुडेण धरिय तं पालं
पाइड पहुएयजुअले अणप्पमाहप्पकुलभवणे ।। ९ ॥ जलिरजलणा जउहंच अहिकुलंपिव सुपनदसणओ । नहुँ पहुप्पभावा सिसुणो
लहु रोगजालं तं ॥१०॥ तं दठु महच्छरियं बालं अग्गे करेवि सचिववरो । एगग्गमणो पहूणो देसणं निसुणए एवं ॥११॥
तथाहि-जीवो अणाइकम्मयतणुजोगउ दुइ दुदुधावारो । दुस्महदुहृदंदोलि सहेइ नरए अकयसुफओ ॥१२॥ गुरुमारवहणसीउण्ड-
वासधारानिवायपमुहमिदं । जं अणुहवंति दुखं तिरिया तं सवपनक्खं ॥ १३ ॥ बहुआहिवाहिमाणावमाणदारिदमियमणाणं ।
विसयासानडियाणं मणुआणं नाम किं सुक्खं १ ॥१४॥ असरिसअमरिसईसापिसायहासाइदोसभवणेसु । अमरेसुवि अइफारो दुह-
संभारो वियंभेइ ॥१५॥ तिरिनरअमरभवेसुं विसयासेवाइ जो सुहाभासो । सोवि अपत्थं पच्छा दितो बहुदुमहदुहनिवहं ॥१६॥
भणिों च-"कह तं भन्नइ सुक्खं सुचिरेणवि जस्स दुक्खमल्लियइ । जं च मरणावमाणे भवसंसाराणुवंधिं च ॥१७॥ ता चउगइ-
भवदुहदारुदाहदहणं करेह जिणधम्मं । दुविज्ञपि ससचीए ओसहमिर कम्मरोगाणं ॥१८॥ तो मंती तुट्ठमणो गिहत्यधम्मं गहेवि
तं वालं। पहुपाएसुं पुण पुण पाडेवि गओ सठाणमि ॥१९॥ सिरिपामदसणाओ रोगायका इमस्स नणु नट्ठा। तत्तो सुदंसणो
सो पालो कुचइ पुरजणेणं ॥२०॥ भुवणस्सवि भद्दाई पकुणतो भदंतिसरिमगई । भदिलपुराउ अत्रत्य विहरिओ पामजिणनाहो
॥२१॥ ते मंतिमंतितणया बहुसो मुणिसंगमेण संजाया। लट्ठा गहियट्ठा विणिन्छियट्ठा जिणमयंमि ॥ २२ ॥ अह कहया निय-
॥१११॥

मुमतिकथा
श्रीदे०
चैत्यश्री
धर्म संघा-
चारविधी
॥११२॥
जणयं उबिम्गमणं सुदंसणो धणियं । पिच्छइ पुच्छइ ताया! दीसह मे किमिइ उविग्गा? ॥२३॥ सो आह वच्छ! जयवच्छलस्स
नीसेसरियदलणस्स। जस्स पभावेण तया नीरोगतणू तुमं जाओ ॥२४॥ पणयजणपूरियासस्स पणयपासस्स जस्स य पसाया।
सिवसुहजणयं मे दसणाइ स्यणतयं पत्तं ॥२५|| सुइरं देसणजुहाइ कुवलयं योहिउंस चंदुल्छ । कयबहुसम्मो संमेयपाए गंतु पहु
पासो ॥२६।। बग्धारियभुयजुयलो मासं कयअणसणो चइय देहं । उडु सन्चट्ठाओ पारसजोयण अइकमि ।।२७॥ पणयालल-
क्खजोयणमाणा मज्झट्टजोयणे रुंदा। मच्छियपत्ताउ तणू अंते उत्ताणछत्तनिहा ।।२८|| सिद्धसिला ससिधवला परिदीए जोयणाण
इगकोडी । वायाल लक्ख तीसं सहसा दुसया उगुणचत्ता ॥ २९ ॥ तीसे उपरिमजोयणचवीसइमम्मि मो पहू भागे। रयणी-
| छक्कोगाहो सिद्धो इय अञ्ज निसुयं मे ॥ ३० ॥ हा बहुसो तस्स पहुस्स नेव नमियं मए चरणकमल । नेव मुहारसनिस्संदसुंदरा
| देसणा निसूया ॥३१॥ तत्तो सुदंसणो सुद्धदसणो विहिअअंजली भणइ । मा उध्वेयमयं पुण मणयपि मणं कुणह ताया ॥३२।।
किंतु वरनाणदमणअमंदआणंदविरियमयरूवं । रूबाइयं सिद्धावत्थं पासं सया सरह ।।३३।। संठाणाइविहणं अजर अमरं असंग-
मसरीरं । अन्भप्पविउअगम्मं सिद्धावत्थं सरह पहुणो॥३४॥ सिद्धावत्याइ जिणेसरस्स निस्सेमकम्मसुक्कस्स। रूवाइयं झाणं झाणेसु-
| निदंसिरं परमं ॥३५।। उक्तं चान्यैरपि-"सिद्धममृर्जमलेपं सदाचिदानंदमयमनाधारम् । परमात्मानं ध्यायेत् यद्रूपातीतमिह तदि-
दम् ॥३६॥ निरातको निराकांक्षो, निर्विकल्पो निरंजनः । परमात्माऽक्षयोऽत्यक्षो, ज्ञेयोऽनंतगुणोऽव्ययः ॥३७॥ योगतत्त्वरन-
सारे "पिंडे मुक्ताः पदे मुक्ता, रूपे मुक्ताः पडानन !! रूपातीते तु ये मुक्तास्ने मुक्का नात्र संशयः॥३८॥ सिद्धावस्थाइचिय सरणत्थं
पासचेइ पवरं । कारेवि नमह पूयह धुणेह सुमरेह झायेह ॥३९॥ यदुक्तं-अरहंता भगवंतो असरीरा निम्मला सिर्व पत्ता । तेसि
॥११२॥

सुमतिकथा श्रोदे. चैत्यश्री- धर्मसंघा- चारविधी ॥११३॥ संभरणत्थं पडिमाओ इत्थ कीरति ।। ४० ॥ उहाणठियाओ अहवा पलियंकसंठिया ताओ। सिद्धिगयाणं तेसि हुजं तइयं नत्थि संठाणं ॥४१॥ अन्येऽप्याहु-"स्वर्णादिपिचनिष्पत्ती, कृते निर्मदनेतरा। ज्यातिष्पूर्णा च संस्थानरूपातीतस्य कल्पना ॥४२॥ एवं निसम्म सम्मं सचिववरो असमहरिसभरपुनो । कारावइ जिणभवणं भवणं भुवणस्सवि सिरीए ।। ४३ ।। सिरिपासनाहपडिमं विहिणा ठावितु तत्थ भत्तीए । पूइअ अबस्थतियभावणेण वंदित्तु इय धुणई ।। ४४ ॥ "विधस्ताखिलकर्मजालममलज्ञानं लंस- दर्शनं, ज्योतीरूपमरूपगंधमरसं स्पादिभिर्वर्जितम् । सिद्धावस्थमवस्थितातुलसुखं वर्यैकवीर्यात्मकं, निःसीमातिशयप्रभावभवनं श्रीपार्श्वनाथं स्तुवे ॥४५॥ कायं ते जिनराजराजिकिरणग्रामाभिराम स्तवः १, काहं प्रातिभसौरभस्फुरदुरुप्रज्ञाविहीनः प्रभो। किंतु त्वद्गुणराशिरक्तहृदयस्तोत्रप्रवृत्तोऽस्म्यहं, शक्याशक्यविचारणासु विकलः प्रायो हि रागी जनः। ४६॥ विध्वस्तामय ! निर्जितेन्द्रिय- हय ! प्रक्षीणकर्माशय !, श्रीलीलालय निर्मितसरजय ! स्याद्वादविद्यामय । मिथ्यात्वप्रलय ! प्रहीणविषय ! स्फूर्जत्रिलोकीदय', श्रीपार्श्व ! सररोप! दोपकुनयध्वंसिन् ! सदा त्वं जय ॥४७॥ किं कारुण्यमयी ? किमुत्सवमयी ? किं विश्वमैत्रीमयी ?, किंवाऽऽनं- दमयी ? किमुन्नतिमयी ? किं सौख्यरेखामयी । इत्थं यत्प्रतिमां समीक्ष्य भविनश्चेतविरं तन्वते, स श्रीपार्श्वजिनस्तनोतु विशद- श्रेयांसि भूयांसि ||४८|| आधिव्याधिविरोधिवारिधियुधि व्यालस्फुटालोरगे, भूतप्रेतमलिम्लुचादिपु भयं तस्येह नो जायते। नित्यं चेतसि पार्श्वनाथ इति हि स्वर्गापवर्गप्रदं, सन्मंत्रं चतुरक्षरं प्रतिकलं यः पाठसिद्धं पठेत् ।।४९॥ त्वं देवः शरणं त्वमेव जनकस्त्वं नायकस्त्वं गुरुस्त्वं बंधुस्त्वमसि प्रभुस्त्वमभवस्त्वं मे गतिस्त्वं मतिः। तत् किं पार्श्वविभो ! पुरःस्थितमपि त्वत्सेवकं किंकर, माम- द्यापि लसद्दयारसिकया दृष्ट्याऽपि नो वीक्षसे ? ॥५०॥ शस्योऽयं समयः क्षणोऽयमनघः पुण्या त्वियं शर्वरी, श्लाघ्योऽयं दिवसो ॥११३५

1) सुमतिकमा
श्रीदे०
चैत्यश्री-
धर्मसंघ-
चारविधौ
॥२१४॥
लयोऽयममला पक्षोऽयमचर्चास्पदम् । मासोऽयं विशदः समाः स्फुटमिमाः श्रीपार्थविश्वप्रमो!, यत्र त्वद्वदनं व्यलोक्यत मया
निःशेषसौख्यावहम् ।। ५१ ॥ धन्योऽहं कृतकृत्य एष नृभवस्तीणों मवांभोनिधिविधस्तांतरवैरिवारविपयो लन्पत्रिलोकोत्सवः।
श्रीमत्पार्श्वविभो ! सदा त्रिजगतीविश्रामभरप्यहो, यस्त्वं हंस इवाधुना विदधसे मन्मानसे संस्थितिम् ।।५२।। इत्थं त्वां सितधर्म-
कीर्तिमवनं स्तुत्वेदमभ्यर्थये, श्रीमत्पार्श्वजिन ! त्वयापि हि सदा यस्मै कृते तत्यजे । प्राज्य राज्यमनाविला च कमला शुद्धांत-
चंवादिकं, विद्यानंदपदाय सुस्पृहयति त्यस्मै मदीयं मनः ॥५३॥" इय भत्तीए पास जिणं धुणंतो पुणो पुणो मंती । तं चिय
बहु झायंतो मा दिवसे गमइ अमयसमे ॥५४॥ ता तत्थ अणेयविणेयपरिगओनाणभाणुवरनाणी । सुरखयरनमियचलणो समोसडो
नंदणुजाणे ॥५५॥ तं नंतु सुमइमंती सुदंसणाईहिं संजुओ पत्तो। गुरुणा भवतस्करिणा सुदेसणा एवमारद्धा ॥५६॥ "भवजलहिंमि
अपारे जम्मणजरमरणनीरपडिपुग्ने। वाहिदुरंतजलयरे कुजोणिसयदुत्तरावते ।।५७॥ किण्वाइअसुहलेसा भवालसेवालजालपडिहरये ।
गुरुरायपंकखुत्तो गुत्तो मायालयागहणे ॥५८॥ कहकदवि सुपुण्णवसा पावइ पाणी नरत्तबोहित्यं । संमत्तपइट्ठाणे सुंजाइकुलपमुह-
वरफलयं ॥ ५९॥ संवरकयनिच्छिडे सन्नाणगुणे विवेयगुणरुक्खे । संवेयसेयवहे निब्वेयानिलजणियवेगे ॥६०॥ सज्झायझाणपोए
चाहेमु नियमपुलिंदए तत्थ । सुहभावकन्नधारं भविया ! भवजलहितरणकए ॥६१॥ एसपमायबायनियरओ रक्खिओ स्यण-
दीवे । नेऊण इमं पूरइ एव महत्वयसुग्यणेंहि ॥६२|| तथाथि सबसावजविरइसेलो तहिं च सुहछाया । सीलंगसहस्सफला दस-
विहमणिधम्मकप्पतरू ॥६३॥ भवजलहितडिसमा केवलिन्ति तस्सि गओवरि सिद्धिपुरी(सिद्धी)। अस्थि तहिं ठबइ जियं नरत्तयोहि-
स्थमिहमुत्तं ॥६४॥ जीइ न जम्मो न जरा न य मरणं नेय छुहपिवासाई । न य रागरोगसोगा न आहिणो वाहिणो नेव ॥६५।।
anilinila
॥११४॥

त्रिदिभीक्ष-
पामावः
ओदे०
चैत्य थी-
धर्म संघा-
चारविधी
॥११५॥
किंतु अणंवचउकगकलिओ जीवो निरंजणो निचो । उसोयंतो तिजयं चिइ रयणप्पइचुध ॥६६॥" इय मुणिक्यणं कयदुक्यप-
| समणं निरामिउं सुमहमंती। रायाणमशुनविउं कुईवभारे ठपिय पुत्तं ॥६७॥ जिणसासणउच्छप्पणपुवं पुच्चंतओ सुरेहिंपि । सिरि-
नाणमाणकेवलिपासे दिक्खं पत्रओइ ॥६८॥ सिद्धतमहिअंतो सिद्धावत्थं जिणाण मावंतो। सिद्धीइ भवेऽवि समो सिद्धो सिरिसु.
मइमंतिमुणी ॥६९॥ स्फुरन्मल्लीवल्लीकुसुमविशद ज्ञानसुभगं, जनाः श्रुत्वा सम्यक् सुमतिमचिवस्येति चरितं । सदा सिद्धावस्था.
सरत हृदये चैत्यनमनक्षणे तीर्थेशानां सकलसुखसंसिद्धिवसतिम् ।।७०।। इति सिद्धावस्थायां सुमतिमहामात्यकथा ॥१०॥
प्ररूपिता सिद्धावसा, तत्प्रतिपादनेन च निरूपितमवस्थात्रिकमावनमिति पंचमं त्रिक, तच दिक्ययावलोकनवर्जनेन सम्पक
स्यादित्यतः 'तिदिसिनिरिक्षण विरईत्ति पष्ठत्रिकखरूपनिरूपणार्थ गाथामाह-
उडाहोतिरियाणं तिदिसाण निरिक्खणं चइजऽहवा । पच्छिमदाहिणवामेण जिणमुहन्नत्यदिहिजुओ॥१॥
प्रक्षेपा सुगमा च,नवरं तुर्यपदस्वयं मारना-आलोयपलं चक् अणिउत्तं दुकरं थिरं काउं। रूहि तहिं सिप्पइ सभावओ वा सयं चलइ
॥१॥तहविहु नामियगीवो विसेसओ दिसितियं न पेहिजा । तत्थ उपओगभावे दंसणपरिणामहाणी उ ।।२।। उक्तं च महानिशीथे-'
चणेकगुरुजिणिदपडिमाविणिवेसियनयणमाणसेण धण्णोऽहं पुण्णोऽहंति जिणवंदणाए नहलीकयजम्मुनि मन्त्रमाणेण विरइयकरकमलं.
जलिणा हरियतणुवीयजंतुविरहियभूमीए निहिउभयजाणुगा सुपरिफड सुविदियनिस्संकजहत्थसुत्त्थोभयं पए पए भाषेमापोणं जाव
चेइए बंदियन्" गंधारश्रावकवत्, तथाहि-वेयगिरिस्स समासने गंधारजणयए गंधसमिद्धे नयरे गंधारो नाम सावओ, सोउ
पवइउकामो,पवइपहिं दुक्षेण तिस्थाई नमिसिचि सवतित्थयराणं जमणनिक्समणनाशुष्पनिनिधागभूमीओ ददर्छ निग्गओ, नत्थ-
॥११५॥

गन्धार-
श्रावकः
श्रीदे०
चैत्यश्री-
धर्म संघा-
चारविधी
॥११६।।
जमपुरी दो विणियार सावत्थीरे दो अउज्झ५ कोसंबी६ । वाणारसिचंदउरीटकायंदी भदिलपुरं१०च ॥१॥ सीहपुर११चंप१२
कंपिल्ल१३ अउज्झ१४ रयणउर१५तिगयपुर१८ मिहिला१९। रायगिह२० मिहिल२१ सोरियपुर२२ वाणारसी२३ य कुंडपुरं२४
॥२॥ उमभस्स पुरिगताले नाणं वीरस्म मियाइ बहि । नेमिस्स य रेवयए नाणं सेमाण जंमपुरे ॥३|| अट्ठावयंमि उसमो वीरो
पावाद रेवए नेमी। चंपाइ वासुपूजो संमेए सेमजिण मिद्धा ॥४॥ इति तित्थाई दटुं पडिनियत्तो पन्चयामित्ति, ताई सुअं वेअड्ड-
गिरिगुहाए उसहाइयाण मवतित्थयराणं सहरयणचिंचइयाओ कणगपडिमाओ, साहुसगासे सुणित्ता ताओ दन्छामित्ति तत्थ गओ,
सत्य देवयाराहणं करित्ता विहाडियाओ पडिमाओ, तत्थ सो सावगो थयधुईहिं धुणंतो अहोर निवसिओ" इति निशीथे, तत्र
तोत्रं-"नम्राखंडलमौलिमंडलमिलन्मंदारमालोच्छत्सांद्रामंद्रमरंदपूरमुरभीभूतक्रमांभोरुहान् । श्रीनाभिप्रभवप्रभुप्रमृतिकास्तीर्थक-
रान् शंकरान् , स्तोप्ये सांगतकाललन्धजननान् भत्त्या चतुर्विंशतिम् ।।१।। नंद्यानामिसुतः सुरेश्वरनतः संसारपार गतः, क्रोधायै-
रजितं स्तुवेऽहमजितं त्रैलोक्यसंपूजितम् । सेनाकुक्षिभवः पुनातु विभवः श्रीशंभवः संभवः, पायान् मामभिनंदनः सुवदनः स्वामी
जनानंदनः।।२॥ लोकेशः मुमतिम्तनोतु मम निःश्रेयाश्रियं सन्मतिदभद्रोः कलमं मदेभशरभ ग्रस्तौमि पद्मप्रभम् । श्रीपृथ्वीतनयं सुपा-
यमभयं वंदे विलीनामय, श्रेयस्तस्य न दुर्लभं शशिनिभं यः स्तौति चंद्रप्रभम् ॥३॥ोधि नः सुविधे! विधेहि सुविधेः कर्मट्ठमो-
घप्रधे, जीयादंयुजकोमलक्रमतला श्रीमान् जिनः शीतलः। श्रीश्रेयांस ! जय स्फुरद्गुणचयश्रेयःश्रियामाश्रयः, संपूज्यो जगतां
श्रियं वितनुतां श्रीवासुपूज्यः सत्ताम् ॥ ४ ॥ मोक्ष यो विमलो ददातु विमलो मोहांबुशहानिलोऽनतोऽनवगुणः सदागतरणः
कुर्यात् क्षयं कर्मणः । धर्मो मे विपदं मुताछिया दद्यात् सुखैकापर्द, शांतिस्तीर्थपतिः करोलिभगतिः शांति कृतांतशितिः
॥११॥

गान्धार..
श्रावकः
श्रीदे०
चैत्यश्री
धर्म० संघा
चारविधी
॥११७॥
॥५॥ कुंथुर्मेधरवो भवादयतु वो मानेमकण्ठीरयो, भक्त्या नम्रतरामरं जिनारं प्रास्तस्मरं नौम्यरम् । श्रीमल्लेखनतक्रमोज्झिततमो
मल्लेस्तु तुल्यं नमो, विश्वाच्यॊ भवतः स पातु भवतः श्रीसुव्रतः सुवतः॥६॥ लोभाभोजतमेश्वरोपम! नमे धमें धियं धेहि मे,
चंदेऽहं पुषगामिनं प्रशमिनं श्रीनेमिनं खामिनम् । श्रीमत्पार्धजिनं स्तुवेऽस्तजिनं दांताक्षदुर्वाजिन, नौनि श्रीनिशलांगजं गतरुज
मायालताया गजम् ॥७॥ इत्थं धर्म्यवचोवितानरचितं वयं स्तवं मुद्युतः,सद्धर्मद्रुमसेकसंवरमुचां भक्त्याईतां नित्यशः। श्रेयः-कीति-
करं नरः मरति यः संसारमाकृत्य सोऽतीतार्तिः परमे पदे चिरमिनः प्रामोत्यनंतं सुखम् ।।८।। कर्तृनामगर्भाष्ठदलकमलं ।। जिन!
तव गुणकीर्ते! पियरिध्वस्त कीर्ते !, विगलदपरकीर्यगिरा धर्मकीर्तेः। सितकरसितकीर्ते ! शुधम्मैककीर्तः,स्तुतिमहमचिकीता
कृतानंगकी राजय यूपभजिनामिष्ट्रयसे निम्ननामिर्जडिमरविमनामियः सुपर्वागनामिः। तम इह किल नामिक्षोणिभृतसुनुनामिद्रुत-
भुवनमनामि क्षांतिसंपत्कुनामिः।शप्रकटितवृषरूप! त्यक्तनिःशेषरूप प्रभृतिविषयरूप ज्ञातविश्वस्वरूप जय चिरमरूप पापपंकाम्बुरूप
त्वमजित निजरूपप्राप्तसञ्जातरूपः॥३जय मदगजवारी संभवांतर्भारिव्रजमिदि हतारिधीन केनाप्ययानि । यदधिकतभवारिश्रमन
श्रीभवारिः,प्रशमशिखरिवारि प्राणमदानवारिः॥४॥ अन शुभनिवारं योऽत्र रागादिवार,सुविनतमधवारं संघरातः सुतारम् । मदनदह-
नवार टोलिवांतर्मवारं, नमत सपरिवारं तं जिनं सर्ववारम् ॥५॥ तव जिन! सुमते ! न प्रत्यहं तन्यते न, स्तुतिरिति सुमतेन कचमोनि-
स्कृतेन । यदिह जगति तेन द्राग्मया संमतेन,धुवमितदुरितेन श्रीग ! भाव्यं हितेन ॥६॥ परिहृतनृपपम ! श्रीजिनाधीशपद्मप्रभ !सद-
रुणपमथुत्तमोहंसपद्म । त्वदसिलभविपनवातसंवोधपद्म, स्वजनगतविपद्माप्येऽनुशकिपम । जादुरितनिभगमोऽहंपूर्विकार्यक्रमोहं
त्यजतिममतमोऽहंकारजियः समोहम् । कृतकरणदमोहंतास्तलोभं तु सोह, मतिहतमममोहं तं सुपाचं तमोदम ।।८।। समवणमणिभावः
॥११७॥

गान्धार-
श्रावक
.
श्रीदे०
चैत्य धी-
धर्मसंघा-
चारविधी
॥११८॥
.
ज्ञातनिःशेपमावा, प्रहतसकलमावप्रत्यनीकाभाव! | कृतमदपरिगाव श्रीशचंद्रप्रभावद्विजयति वनुमाव त्यककामखमाव ॥ ९॥
जिनपतिसुविधे यः स्वाचदाज्ञाविधेयप्रवण इह विधेयः प्रस्फुरद्भागधेयः। त्रिजगदनपिधेय श्लाघसनामधेयः, श्रवति शुभविधेयस्त
लसद्रूपधेयः॥१०॥ य इह निहतकामं मुक्तराज्यादिकाम, प्रगतसुरनिकामं त्यक्तसद्भोगकामम् । नमति स निजकामं शीतल ! त्वां
प्रकाम, श्रयितकि तमकामं सार्विका श्रीः स्वकामम् ॥ ११ ॥ विषमविशिषदोपा चारिचारप्रदोषा, प्रतिविधति सदोपाप्यस्य किं
कालदोपा ? । य इह वदनदोषापार्चिपा क्षालिदोषा, तनुकमलमदोपा श्रेयमा शस्तदोपा॥१२॥ कृतकुमतपिधानं सचरक्षाविधानं,
विहितदमविधानं सर्वलोकप्रधानम् | असमशमनिधानं शं जिनं संदधानं, नमत सदुपधानं वासुपूज्याभिधानम् ॥१३॥ मवदवजल-
वाहः कर्मकुंभारवाहः, शिवपुरपथवाहस्त्यक्तलोकप्रवाहः। विमल! जय सुवाहः सिद्धिकांताविवाहः, शमितकरणवाहः शांत हव्य-
चाहः ॥ १४ ॥ जिनवर ! विनयेन श्रीशशुद्धाशयेन, प्रवरतरनयेन त्वं नतोऽनंतयेन । भविकमलचयेन स्फूर्जदूर्जस्ययेन, द्विरदगति-
नयेन त्येन भाव्यं नयेन ।। १५॥ जडिमरविसधर्मन्नुक्तदानादिधर्म, त्रुटितमदनधर्म न्यताप्राज्ञधर्म । जय जिनवर धर्म! त्य-
तसंसारिधर्म, प्रतिनिगदित धर्मद्रव्यमुख्यार्थधर्म ॥१६॥ यदि नियतमशांति नेतुमिच्छोपशान्ति, सममिलपत शांति तद्विधा
प्रत्तशांतिम् । प्रहतजगदशांतिं जन्मतोऽप्यात्तशांति, नमतविगतशांति हेजना देवशांतिम् ॥१७॥ ननु सुरवरनाथ त्या ननाथे
नृनाथ !, त्वमपि विगतनाथः किंत्वहं कुंथुनाथः । प्रकुरु जिन सनाय स्यां यथायोपनाथ प्रणतविषुधनाथ प्राज्य मच्छिष्य(च्छीश);
नाथ ! ॥ १८ ॥ अवगमसवितारं विश्वविश्वेशितारं, तनुरुचिजिततारं सहयासांद्रतारम् । जिनमभिनमतारं भव्यलोकारवार, यदि
पुनरखतारं संसृतौ नेच्छतारम् ॥१९॥ अनिशमिह निशान्तं प्राप्य यः सनिशान्तं नमति शिवनिशांत मल्लीनाथं प्रशान्तम्। अधिपमिद
॥११॥

गान्धार- श्रावका श्रीदे चैत्य थी- धर्मसंघा- चारविधी ॥११९॥ विशंदे थीर्गवा चावशांत, श्रयति दुरितांत प्रोज्य नित्यं वशांत ॥२०॥ न्यदधत मघवासत्प्रोल्लसत्शुद्धवासः, परिहतगृहवासस्था. शके यस्य वासः । विहितशिवनिवासः प्रत्तमोहप्रवासः, समन इह भवामः सुब्रतो मेऽभ्युवासः ॥२१॥ समनमपत चालः शात्रवान् योऽप्यपालप्रकृतिरसितवालः अस्तरुक्चक्रचालः । जयतु नमिरवालः सोऽधरास्तप्रवालः, श्वसितविजितवालः पुण्यवल्ल्यालवाल: ॥२२॥ जितमदन मुने मे नानिशं नाथ नेमे !, निरुपमशमिनेमे येन तुभ्यं विनेमे । निकतिजलधिनेमे सीर मोहबुनेमे, प्रणिद- धति न नेमे तं परा अप्यनेमे ॥२३॥ अहिमतिघृतपाई छिन्नसंमोहपार्थ, दुरितहरणपार्श्व संनमयक्षपार्थम् । अशुभतमउपार्श्वन्याक- सामंशुपार्थ, जिनविपिनपार्थ श्रीजिनं नौगि पार्श्वम् ॥२४॥ त्रिदशविहितमान सप्तहस्तांगमानं, दलितमदनमानं सद्गुणैर्वर्द्धमा नम् । अनवरतममानं क्रोधमत्यस्यमानं, जिनपरमममानं संस्तुवे वर्द्धमानम् ।। २५ । विगलितवृजिनानां नौमि राजी जिनानां, | सरसिजनयनानां पूर्णचन्द्राननानाम् । गजवरगमनानां वारिवाहस्तनाना, हतमदमदनानां मुक्तजीवासनानाम् ॥२६॥ अविकल- फलवारा प्राणनाथांशुतारा, भवजलनिधितारा सर्वदाविप्रचारा । सुरनरविनतारा वाहती गीर्वतारादनवरतमितारा ज्ञानलक्ष्मी सुतारा ॥२७|| नयनजितकुरंगीमिंदुसद्रोचिरंगीमिह कुलमहुरंगीकत्य चित्तांतरंगी। सरति हि सुचिरांगीर्देवतां यस्तरंगी, कुरुत इममरंगी- त्यादिक बंधुरंगी ॥ २८ ॥ इति द्विवर्णयमितांझियत्यष्टकस्तुतयः॥ तस्स निम्मलरयणेसु न मणागमपि लोभो जागो, देवया चिंतेइ-अहो माणुममलुदंति, तुहा देवया, बेहि परं भणंती उबढिया, तओ सावगेणं लवियं-नियत्तोऽहं माणुस्सपसुकाम- भोगेस, किंचऽणेण कति ?, अमोहं देवयादरिसर्णति भणित्ता देवया अट्ठसयं गुलियाणं जहाचिंतियमणोरहाणं पणामेर । तो य निग्गओ, मुयं चणेण-पीयभये नयरे सव्यालंकारविभूसिया देवावयारिया पडिमा, सं दामिति तत्य गओ, बंदिया , ११९॥

गान्धार-
श्रावकः
श्रीदे
चैत्यश्री
धर्म० संघा-
चारविधी
॥१२॥
पडिमा, तत्थ ठिओ स गिलाणो जाओ पदिजग्गिओ य कुञाए । अट्ठमयं गुलियाणं तीए दाउंम पाइओ ॥ २९ ॥ अह
एगगुलियभक्खणपभावओ सा सुबन्नभा जाया। सा तप्पमिइ जणे मुवनियगुलियत्ति सुविक्खाया ॥३०|| भक्वित्तु वीयगुलियं
चिंतइ सा मे पिउन एस निनो । सेमा गोहममा तो मह भत्ता हवउ पजोओ ॥३१॥ सो देवयाणुभावा तीइऽणुरनो विमाए
दूयं । सा भणइ दसम्र निवं पजोयस्याह सो गंतुं ॥४५॥ नलगिरिमारुहिय इमो निसि पत्तो तत्थ तीइ अमिरुइओ। जिय-
पडिमं सह गिण्वसु एमि जहा अनहा नेव ॥४६॥ अह गंतु सो सनयरं पडिरूवं कारि तहिं पत्तो । तं मुतुं जियपडिमं दासिं
गहिउँ गओ सपुरि ॥ ४७ ।। गोसे सकरी सोउं नट्टमए चेडियं अवहडं च ! कुविओ उदायणनियो जा जोयावेइ जियपडिमं
॥४८॥ तो ते मिलाणमल्लं ददलं दममउडवनिवमहिओ। पञोयनिवस्सुवरि चलिओ काले निदाघमि ॥ ४९ ॥ पत्तो मरुमि
सिन्ने मिसं तिमापीडिए मरइ राया । झत्ति पभावईदेवं स विउघड पुक्खरतिगं तो ।। ५०॥ तहि तहि पाउं पाउं सलिले सिन्ने
सुरो गो सपयं । राया उदायणोऽबिहु उज्जेणिपुरं कमा पत्तो ।। ५१|| तत्थ उदायणरन्नो अवतिनाहस्स दूयवयणेण । अचिरा
| परप्परेणं रहसंगरसंगरो जाओ ।।५२।। तयणु धणुद्धरपवरो रहमारुहिउँ उदायणो पत्तो । गुणटंकारमुदारं कुणमाणो समरभूमीए
(१५३॥ नाउ रहाञ्जेयमुदायणं निवं नलगिरि चडिय पत्तो । रणभुवि पञ्जोओ पुण बलवंते का नणु पइन्ना ॥५४॥नलगिरि-
गयमारूद तं दमुदायणो भणइ रुहो । पाविट्ठ भट्टसंधो सि तहयि हो सि रें घिट्ट ! ॥५५॥ इय भणिय. मंडलीय रएण
स रहं निवो भमाउंतो । निसियसरहिं विधइ वीसुं करिणो पयतलाई ॥५६॥ तो लडे हत्थीपडिओ परिऊण उदायणेणं पलोओ।
मम दासीवड्दामोत्तियकिओ कोषवमगेण॥५७|| गंतुं तउ विदिसाए अस्थिय देवाहिदेवपडिमजा । उप्पाड नरनाहो ता मण
MP KUMAR PRADESH
| Hin-
॥१२॥

गन्धार-
श्रावका
श्रीदें
चैत्यन्थी
धर्म संपा
चारविधौ |
॥१२१॥
मुरो अहो भूव ! ।। ५८॥ मा नेसु इओ पडिमं बीयभए पंसुबद्दयो होही । तो राया सविसाओ नमिय तयं सपुरममि चलिओ
॥१९॥ बुट्टीइ सिवनइतडे खलिओ सिविरं निहित तत्थ ठिया ! काऊण धूलिवप्पे दसवि निवा तस्स रक्खट्ठा ।। ६० ।। अह
पज्जुसणादिवसे कयउववासे उदायणे सूओ। पुच्छइ पजोयनिवं का तुह कारीउ रसवइति ॥ ६१॥ सो चिंतइ.नूणमिणं मारिउ-
कामो विसाइणा तत्तो । जंपेइ सूय ! किमज कीरइ मे वीसु आहारो ॥६२।। सूओ जंपह सामी अंतेउरपरियरो यमत्तट्ठी । जंअज
पज्जुसवणा तो तुह साहेमि आहारं ॥ ६३ ।। सो आह मुठ्ठ तुमए पयमिणं मज्झ सारियं सूय!। अज्जुयवासो मज्झवि जं
पियरो मह परमसद्धा ॥६॥ तं सूओ साहइ गंतु रायाणो सोवि भणइ जाणमि । से सडत्तं जाणइ घुत्तो पुण वइसगं काउं॥६५॥
काराइ ठिए एयंमि बारिसे तारिसेऽवि नहु सुद्धा ! मह होइ पज्जुसवणा इय तं मुंचेइ नरनाहो ॥६६॥ दाउं अवंतिदेसं स महप्पा
कुणइ तेण खामणयं । भालंकगोवणट्टा वियरइ से कणगपष्टं च ॥६७॥ तप्पमिइ पट्टबद्धा निवा पुरा आसि मउडपद्धति । वित्ते
वरिसारने उदायणो नियपुरं पत्तो ॥६॥ जे लाभन्थी वणिया समागया तत्थ ववहरणहेउं । तेहिं चिय वसमाणे ते खायं दसपुर
नयरं ॥६९॥ इओ य-मह निवाणनिसाए गोयम ! पालयनियो अवंतीए । होही पाडलिय पह सो असुअउदाइनिवमरणे ॥ ७० ॥
पालइ रज सट्ठी पणपण्णसयं नवण्ह नंदाणं । नव मोरीणऽट्ठसयं तीस वरिस पूसमित्तस्स ॥ ७१ ॥ बलमित्तभाशुमित्ताण सही
नरवाहणस्स चालीसा । तेर निव गदमिल्लो कालयआणीयसगचउरो ॥७२॥ सुम्नमुणिवेयजुत्ता जिणकाला विकमो परिस सही।
धम्माइचो चत्ता भाइल सगवीस नाहडे अट्ठ ॥७३॥ तह धुंधुमार तीसा लहुविकमाइच वारसय परिसे । दस बुद्धमित्त. अंघो हे-
इयवंसी असी भोओ ।। ७४ ॥ इत्यादि । अह जिअपडिमं माइलनियो निप्साए कयाइ पूतो। पहिआगए सुरे दद? निग्गओ
॥१२॥

प्रमाननम्
श्रीदे
चैत्यश्री-
थर्म० संघा-
चारविधी
॥१२२॥
कुटुओ रहसा ।।७५i) वरसु वरंति सुरुत्तो भणइ सया हुअमिह पसिद्धोऽहं । होही एवंति परं मिच्छत्तं गच्छिही तित्थं ।।७६।। जं
अकयाइ तुम पूयाइ विणिग्गउत्ति वुत्तु सुरा । झत्ति गया अह झूरइ निवो वहुँ दुट्ठ विहियं मे ।। ७७ ।। माइलसामित्ति तओ
पसिद्धमावि तमस्थिऽवंतीए । जियपडिमुप्पत्तिपइनगओ सेसं तु नायव्यं ॥७८॥ इह निसि धुईहिं बंदण देवयकर कणय-
गुलियरजाई । भणियं भवियहियट्ठा तिदिसिअपेहाइ पुण पगयं ॥७९॥ गंधारीयश्रावस्येति वृत्तं, विचं श्रुत्वैकाग्रताया निमित्तम् ।
| नित्यं भव्या ! भव्यभावेन देवान् , बंदचं भो दिक्रयेक्षोझनेन ।। इति त्रिदिग्निरीक्षणवर्जने गंधारावकसंबंधः।।
भावितं तिदिसिनिरकरणविरत्ति पर्छ त्रिकं, सप्तमस्य तु त्रिकस्य 'पयभूमिपमजणं च तिक्खुत्तो' इत्यस्येयं भावना-सर्वमपि
धर्मानुष्ठानं दयाप्रधानमेव क्रियमाणं सफलतां धत्ते, आह च-'पठितं श्रुतं च शास्त्रं गुरुपरिचरणं च गुरुतपश्चरणम् । धनगर्जितमिव
विजलं विफलं सकलं दयाविकल||१||मिति, तथा-जयणा उ धम्मजणणी, जयणा धम्मस्स पालणी चेव । तह बुद्धिकरी जयणा,
एगंतसुहावहा जयण॥१॥ति, तथा महानिशीथे-'से भयवं ! केणद्वेणं एवं वुचद जहा णं पंचमंगलमहासुअक्खंध अहिजिवाणं
पुणो इरियावहियं अहीए.?, गोयमा ! जे ण एस आया से गं जया गमणागमणाइपरिणामपरिणाए अणेगजीवपाणभूयसत्ताणं
अणुवउत्तपसत्ते संघहणं अवदावणं किलामणं काऊणं अणालोइअअपडिकंते व असेसकम्मक्खयहाए किंचिवि चिइवंदणमज्झाय-
झाणाइएमु अमिरमेजा तया से एगग्गचित्ता समाही हवेजा न वा, जओ णं गमणाइपणेगअन्नवाचारपरिणामासत्तचित्तपाए
केइ पाणी तमेव भावंतरमच्छड्डिय अट्टहट्टन्झवसिए कंचि कालं खणं विरत्तेजा ताहे तं तस्स फलं विसंवइजा, जया पुण किंचिति
अन्नाणमोहपमायदोसेणं सहसा एगिदियाईणं संघदणं परितावणं या कयं हवेजा तथा य पच्छा हा हा हा दुछ कयमम्हेहिं
.
.
॥१२२॥

प्रमार्जनम्
श्रीदे०
चैत्यश्री
चर्म० संघा-
चारविधी
॥१२३॥
घणरागदोसमोहमिच्छत्सअनाणंधेहिं -अदिट्टपरलोगपञ्चवाएहि रकम्मनिग्धिणेहिन्ति परमसंवेगमापने सुपरिफुडं आलोएनाणं
निंदिचाणं गरहेत्ताणं पायच्छित्तमणुचरित्ताणं निस्सल्ले अणाउलचित्ते असुहकम्मक्खयट्ठा किंचि आयहियं चिइबंदणाइ अहिआ
तया तयढे चेव उवउने से हविजा,जया णं से तय उवउत्ते भवेजा तया तस्स णं परमेगग्गचित्ता समाही भवेजा तया चेव सब-
जगज्जीवपाणभूयसत्ताणं अदिङफलसंपत्ती हवेला, ता गोयमा णं अपडिकंताए ईरियावहियाए न कप्पइ चेव किंचि चिइवंदण-
सरझायझाणाइयं काउं फलासामयमभिकंखुगाणं, एएणं अत्थेणे गोयमा! एवं वुच्चइ-जहा पे गोयमा! ससुसोभयं पंचमंगलं
चिरपरिनि काऊणं तओ ईरियावहियं अज्झीए"चि,दशकालिकद्वितीयचूलिकावृत्तौ तु "ईपिथिक्याः प्रतिक्रमण विना न
फरपते किमपि फ"मिति, इत्यागमप्रामाण्यादीर्यापथिकीपूर्वमेव सर्वमपि धर्मानुष्ठानमनुष्टेयं, इत्थमेव चिचोपयोगेनानुष्ठानस्य
साफल्पभगनाव , अन्यथा गायधिसैकाग्रताया अप्यभावात् सूत्रप्रामाण्याच, पुष्कलिना शंखं प्रति श्रावकवंदनस्यापि तथैव विधा-
नार, यहां भगपणे पाशशतकमममोदेशके-“गमणागमणाए पडिफमइ, संखं समणोवासयं वंदइ नमसइ, चंदिता नमं.
सिपा एवं वयासी" ईपिधि र प्रतिकमतानीन् पारान् पदन्यासभूमिः प्रमार्जनीया, तथा च महानिशीथसूत्रं 'इरियं
गरिकभिउकामे जइ तिषि पाराउ पलणमाणं हिद्विमं भूमिभागं न पमज्जिजा तो पच्छिति, पुष्कलीश्रावकसंबंधवायम्---
भरिभ पुरी सायत्थी ससावया जा असावयावि सया। तत्थ य सायपत्ररो संखो संखोजलगुणोहो ॥१॥ तस्स पिया
निगणिपाणला उप्पलामिदाथि तहिं । सड्ढो य पुक्खली वरपुक्खलदल इत्र निरुवलेवो ॥२॥ जाणियजीवाइगणा
१९Kगा ए गति पलपणा । अमेऽपि तत्थ सदा बहवे बहवेअरअवियदा ॥शा वरनाणधनायचेइये कोहए समोसरियं ।
॥१२३॥

पुष्कली-
श्रावकः
श्रीदे०
चैत्यश्री.
धर्म० संघा-
चारविधी
॥१२॥
LICATIONS
-
वीरजिणं नमिउं ते नियंति निसुगंति पहुवयणं ॥४॥ पुछड़ गोयमसामी केणं विहिणा पहू पढिय सुतं । धम्माणुहाणमिगं कीरह
|तित्थंमि ? कहइ पहू ।।५।। विग्धक्खयमंगलत्थं हिअट्टआरद्धपारगमणत्थं । पढममिह पंचमंगलसुत्तमहिज्जिज तो इरियं ॥६॥
गोयम ! जेण न कप्पइ काउं इरियाइअपडिकंताए। चिइपंदणाइ किंचिदि तप्फलसायाभिलासीणं ॥ ७॥ गमणागमणाई
णालोइय अपडिक्कमिय पाएण। न हवह मणएग तयभावे किह सुधम्मफलं? |८|| जइया गमागमाई आलोइयनिदिऊण गर-
हित्ता । हा दुठुम्हेहिं कयं मिच्छादुक्कडमिय भणित्ता ॥९॥ तह उस्सग्गेणं तयणुरूवपच्छित्तमणुचरिसाणं । जो आयहियं चिइ-
| वेदणाइऽणुट्टिज उवउत्तो ॥१०॥ तइया उ परमएगग्गमणसमाही हविज तम तओ। इटफलसंपया लो पुर्वि इरियं पडिकमिजा
|॥११॥ अविय-देवचणं पवित्तं करेइ जह काउ बज्झतणुसुद्धिं । भावचणपि हुजा तह इरियाए विमलचिते॥१२।। तो चिइवंदण-
सामाइयाइ सुन अहिज सेसंपि। देवचिअधम्मबिअरउत्ति धम्मी पसिद्धमिणं ॥१३॥ एवंति भणिय गोयमपहू पहुं नमइ
| तेऽवि तह सड्ढे । वंदिय जिणं नियत्ने भणेइ संखो निरवकंखो ॥१४॥ भो भो उवक्खडावह विउलं असणाइ तं च जिमिऊण ।
विहरिस्सामो गिहित्तु पक्खियं पोसहं संमं ॥१५॥ तेसुवि तहेव भणिउं सहाणगएसु चिंतए संखो। नो खलु कम्पइ तं मझ
विउलमसणाइयं भुत्तुं ॥१६॥ किंतु विमुकालंकारसत्यकुसुमस्स भयारिस्स। एगागिस्स उ पोसहसालाए पोसहं पित्त- ॥ १७ ॥
पुच्छित्तु उप्पलं तो संखो गिण्हेइ पोसहं इत्तो। ते मिलिअ सावया लहु असणाइ उपक्खडाविति ॥ १८ ॥ जंपति य भो महा!
संखेणुत्तं जहा जिमेऊण । विहरिस्सामो गिहिस्सु पक्खियं पोसह अम्हें ॥ १९ ॥ ता कि अजवि संखो न एइ अह आह पुक्खली
सो | जागेमि तं निमंतिय ता तुम्भे ठाह सुषिसत्था ॥२०॥ इय भणिय संखगेहे सो पत्तो चप्पला इंत । ददवं अन्सट्टह'
॥१२४॥

पुष्कला- कथा पैत्य धी- धर्म० संघा. चारविधौ ॥१२॥ जाइ संमुहें वह सगठपए ॥२१॥ वंदिय निमंतिउँ आसणेण पुच्छेइ आगमणकज्जास भणइ भद्दे ! संखुव निरंजणो कत्य सो संलो? ॥२२॥ सा जंपइ पोसहिओ पोमहसालाइ अस्थि तो गंतुं। तिपमज्जिय पयभूमि गमणागमणाइ पडिकमइ ॥२३॥ जोडित्तु करे वंदित्ति भणिय नामित मलिमिय संखं । बंदिय नमंसिउ भणइ पुश्खली पुस्खलपमोओ॥२४॥ यदुक्तं भगवत्यां दादशशतक- प्रथमोद्देशके 'गमणागमणाए पडिक्कमह,संखं समणोवासयं वंदइ नमसइ,वंदित्ता नमंसित्ता एवं वयासी-संख! असणाइ सन्चं तं सिटुं एह लहु तओ उन्मे । स भणइ पोसहिओऽहं भद्द ! तओ तत्थ सिच्छा मे ॥ २५ ॥ इय सुणिय पुक्खली तं कहेइ सडाण संखवृत्तंतं । मणयं कसाइया ते झुंजंति तओ तमसणाई ॥ २६ ॥ संखो निसाविरामे चिंता नमिउं पहुं पभाए मे । धम्मं सोउ निभत्तस्स पोसई पारि सेयं ॥२७॥ यदागमः-'तए णं तस्स संखस्स समणोवासगस्स पुवरत्तावरत्तकालसमयंसि धम्मजागरियं जागरमाणस्स अयमेवारूवे अन्मथिए चितिए पथिए मणोमाणसिए संकप्पे समुपज्जित्था-सेयं खलु मे कल्लं पाउप्पभायाए | रपणीए फुल्लुप्पलकमलकोमलुम्मिलियंमि अहापंडुरे पभाए रत्तासोगकिंसुयमुहगुंजद्धरागसरिसे कमलावरसंडबोहए उहियम्मि सूरे सहस्सरसिमि दिशायरे तेयसा जलंते समणं भयवं महावीर वंदित्ता नमंसित्ता तओ पडिनियत्तस्स पक्खियं पोसहं पारित्तएत्ति कटु एवं संपेहेइ । अह गंतु पए सगिहं परिहियमंगलवत्थपयचारी । पविसिय अहिंगमवज्ज ओसरणे नमइ वीरजिणं ॥ २८ ॥ उक्तं च-"पायविहारचारेणं सावधि नपरि मज्झमझेणं जाब पज्जुवासइ,अभिगमो नस्थि" तेऽविहु सडा पहाणाइ काउ मिलि. || ऊण नमिञ वीरजिणं । संखते विति जह तुम कलंमि तयं मयं वुत्ता ॥२९॥ पच्छा पोसहमजिमिय सयमेव गहेसि ता तुम नूणं। अम्हे हीलसि निंदसि खिससि गरिहसिऽवमन्नेसि ॥३०॥ तत्थ-जच्चाइएहि हीला मणसा निंदा परुक्खओ खिंसा। गरिहा तस्स ॥१२

पुष्कला-
कथा
श्रीदे.
चैत्यश्री
धर्म० संघा-
चारविधौ
॥१२॥
,
| समक्वं अवमन्नणयं अबहुमाणो ॥३१॥ अह भणइ पह मेवं संखं हीलह तुमे जओ एसो। पियधम्मो देवधम्मो जरगेड सुदक्तु-
जागरियं ॥३२॥ "भंतेत्ति भगवं गोतमे समणं भगवं महावीरं वंदति नर्मसति,वंदित्ता नमंमित्ता एवं वदासी-कतिविहा गं भंते !
आगरिया पण्णता?, गोयमा! तिषिहा जागरिया पण्णात्ता, संजहा युद्धजागरिया अबुद्धजागरिया सुदक्खुजागरिया, से केण-
टेणं भवे ! एवं बुबह-तिविहा जागरिया पण्णना, जहा-बुद्धजागरिया३ १, गोयमा जे इमे अरहंता भगवंता उप्पण्णनाणदंसणा-
धरा जहा संदए जाप महन्न मबदरिसी एते णं बुद्धा बुद्धजागरियं आगरिति, जे इमे अणगारा भगवतो ईरियासमिया ५
| मणसमिया३ मणगुत्ता३ गुत्ता गुत्तिदिया जाव गुत्तवंभयारी एए णं अधुद्धा अबुद्धजागरियं जागरिति, जे इमे समणोवासमा
अमिगयजीवाजीवा जाब विहरंति, एए णं सुदखुजागरियं जागरिति, से तेणडेणं गो० एवं वुचई तिविधा जागरिया युद्धा.
अयुद्धजा० सुदक्खुजागरिया" नो संखो संखो इव महरसरो भणइ कोहपमुहवमा । किं पहु ! बंधा जीको १ मगट्टकंमलवमाह-
पहू ॥३३॥ इहागमः-'तए णं से संखे ममणोवामए समणं भगवं महावीरं वदति नममति, वंदित्ता नमंसित्ता एवं वयासी
कोहवसद्दे णं भंते ! जी के बंधति किं पफरोति किं चिगाइ किं उवचिणाइ ?, संखा ! कोहवसट्टे णं जीवे आउयवजाउ सच
कम्मपयडीउ सिडिलवंधणपद्धाउ धणियबंधगयद्धाउ परेइ हस्सकालटिइआओ दीहकालठिइयाश्री पकरेइ, मंदाणुभाषाओ
तिवाणुभावाभो परेइ,अप्पपएसग्गाओ वहुप्पएमग्गाओ पकरेइ,आउ चणं कम्मं सिप बधइ सिय नो बंधइ, असायावेयणिज.
च ण कर्म भुजो भुज्जो उवचिणाइ, अणाइयं अणवदग्गं दहमद्धं चाउरंतसंसारफतारं अणुपरियट्टर, एवं मानमायालीभवस.
हावि" । इप सोडे ते मीया गयमिनिवेमा नमति देति । खामति अविणयपग संख संखं व मुपवितं ॥ ३४ ॥ अब नमिय
॥१२६॥

वर्णादित्रिकं
श्रीदे०
चैत्यश्री
धर्म० संघा
चारविधी
॥:२७॥
जिणं सखो संखोहविज्जिओ पडिनियत्तो । पारइ पोसह जंति तेवि मड्डा तह मठाणं ॥३५।। पहु ! पवइहिइ संलोति गोयसुत्ते
न हुत्ति भणइ जिणो । तो कहिं गमिहिनि पुणो गोयमपुट्ठो भणइ भयवं ॥ ३६ ॥ होउं चउपलियठिई सुरो सुहमारुणामसुर-
पिमाणे । संसो असंखकम्मं सविउं सिज्झिस्सइ विदेहे ॥ ३७ ।। पुक्खलिपमुहाविय सेमसावया विहिय सुद्धणुट्टाणं । अणुहू
मुगदसुक्खं कमेण गमिहिंति निवाण ।। ३८ ॥ श्रुत्वैवमल्पमपि पुष्कलिनाऽनुचीर्णमीर्याप्रतिक्रमणतः किल धर्मकृत्यम् । सामा-
पिकादि विदधीत ततः प्रभृतं, तत्पूर्वमन च पदापनिमार्जनं तिः ॥ ३९ ॥ इति ईपिधिकीपूर्व त्रिः पदभूमिप्रमार्जने
पुष्कलीश्रावफसंबंधः ।। सप्रपंच प्रोकः 'पयभूमिपमअण च तिक्खुत्तोति मप्तमतिकमावार्थः ।। अथ वर्णादित्रयमित्यष्टम
त्रिकं गाथापूर्वान भाष्यकद विपन्नाह-
यन्नतियं चन्नत्थालंयणमालंयणं तु पडिमाई ।
वर्णत्रिकमुच्यते, किमित्याह-
वलिंबनानि, नत्र वर्णाः-स्तुतिदंडादिगतान्यक्षराणि, ते च स्फुटं संपदच्छेदसुविसुद्धान्यू
नातिरिक्ता उचार्याः, यदवाचि भाष्ये- "थुइदंडाई वना उचरियथा फुडा सुपरिसुद्धा । सरवंजणाइमिना सपयच्छेया उचियघोसा
| ॥१॥ (२३३) अर्थश्व तेषामेगाभिधेयः, म यथापरिज्ञानं चिंत्यः, न्यगादि च-"चितेयवो संमं तेसि अत्यो जहापरिमाणं ।
| सुन्नहियतमिहरहा उत्तमफलसाहगं न भवे ॥२॥ (२३३) आलयनं तु खयमेव भाष्यकृत् व्याख्यानयति-आलंबनं तु पडिमादिति,
आलंबनं पुनर्देवान् बंदमानस्य चंद्रनरेंद्रसेवाश्य णीयं, किं तत् ?-प्रतिमादि, आदिशन्दार भावाईदादिपरिग्रहः, पदभाणि-
"भानारिहंतपमुहं सरिज्ज आलंपणपि दंडेसु | अहा जिणपिंचाई जस्म पुरो वंदणारखं॥१। (२३४) चंद्रनरेन्द्रकथा चैवम्-
HA
॥१२७॥

श्रीदे०
कया
चैत्यश्री
धर्मसंघा
चारविधी
॥१२८॥
सुविशालभद्रशाले कनकपुरे कनकशैलसंकाशे । कयकुवलयपरिओसो चंदो चव नरनाहो ॥९॥ तत्रान्यदा दिविषदामाग-
मनात् केवलं समुत्पन्नम् । करसवि मुणिस्स नाउं तं नमिउं नरखरो पत्तो ॥२॥ अप्रतिरूपं रूपं सम्यक् संवीक्ष्य पतिपते पतिः ।
विरग्गकारणं वयगहणे पुच्छेद विम्हइओ ॥३॥ मुनिराख्यत् कुसुमपुरे जिनसमयविबुद्धबंधुरमनस्कः। नायालंपणजणपालणुज्जयो
आसि सुलसनिवो ॥४॥ सोऽन्येचुरतनुदाइज्जरभरदवदग्धवपुरिदं दध्यौ अहह किह गुत्तिखित्ता सत्ता दुसहं सहति दुहं ॥२॥
तथाहि-देहं कारागारं हडिरायुः कीलिका विषयतृष्णा । तिमिरं आवरणदुर्ग वेयणियं जायणाऽगारे ॥६।। हास्यादिपरिकरयुता
उन्निद्रा यामिका इह कपाया ! रागदोसकवाडा भोगाईवारयं विग्यं ॥ ७ ॥ हीनजनोचितरूपादिकरणनिपुणानि नामगोत्राणि ।
मंकृणा चाही मिळतं दुट्ठजंतुसमं ॥ ८ ॥ अज्ञानवप्रवारितमार्गा गृहवासबंधनद्धा । दाऊण पियानियलं सुआइगलसंकलं
तह य ॥९॥ कर्मपरिणामराज्ञा क्षिप्ता जीयाः सरोपमिति गुप्तौ । तत्तज्जोगावग्गणविहारिणो लोगभंडारे ॥१०॥ यदि मम रुजे-
यमुपशममेष्यति सिनकरहतेव तिमिरततिः। सवाई बंधगाई छित्तुं अममत्तसत्थेण ॥११॥ भया कपाटसंपुटमईदीक्षास्फुरत्कुठा:
रिकया । पाहरियाणं सुइभावणुगोऽवसोवणि दाउ ॥१२ ।। सुविवेकदीपदर्शितमार्गः प्रविदलितमोहनिद्रोऽहम् । गुणठाणगनि-
स्सेणि घडिउं लषित्तु पायारं ॥१३॥ पूर्वोदितकाराया विनिर्गमिष्यामि चरणबलकलितः । मोहनरिंदअगंमे पविसिस्सं निधुई-
दुग्गे ॥१४॥ इति चिंतयतः सुलसस्य भूभुनः शुद्धभावनासुधया । सा निरजरभरदाहवेयणा शत्ति उवसंता ।। १५ ।। तदनु स
पुत्रे राज्यं न्यस्य श्रीधर्मघोपगुरुपार्श्वे। गिण्डिय दिक्ख सिक्खियहसिक्खा पत्तवरिपो॥१६॥ विहरनसौ दतोऽत्रागतः सित-
ध्याननिहतकाऽयम् । पनो केवलनाणं सो उ अहं चंदनरनाह ! ॥१७॥ श्रुत्वेति चंद्रराजः प्रमोदभेदुरमना मुनि प्रोचे । एरिसर्य
॥१२॥

कथा श्रीदे० चैत्यश्री- पर्म० संघा- चारविधी ॥१२९॥ केवलं किं कपावि अहयपि पाविस्स? ॥१८॥ गुरुरापतेह भरने मिथिलानगरीशकुंभभूपतिभूः। देवी पभावई नणु षणमालाम- नियमणिध ॥ १९ ॥ स्त्रीभावकर्मवशतो घटोफित्तो नीलरत्ननीलरुचिः । पणवीसधणुञ्चतणू मल्लीनामा जिणो होही ।। २० ॥ अतोद्वाहः समये सहितो राज्ञां प्रिमिः शनैः म विभुः। गिहिस्सइ पधज्नं लहु लहिही केवलं नाणं ॥२१॥ मिथिलायां तस्य विभौख्यिामाकर्ण्य चंद्र ! तव जीवः । पिउडणुनाओ गहिही दिक्खं तस्सेव पासंमि ॥२२॥ मल्लिजिनालंबनतो ध्यानमनालंबनं गतनिलंवम् । झायंतस्स तुह इमं उपजिहिइ परमाणं ॥२३॥ एवं निशम्य मुदितो राजा प्रणिपत्य मुनिपदद। पत्नो नियंमि ठाणे अग्नस्थ गुरूवि विहरिया ॥२४॥ अथ नृपतिनिजगदने विधाप जैनेन्द्रमंदिरं तत्र । आलंयणाय मणसो संठावद मल्लिजिण- पडिमं ॥२५॥ ताम_मचित्वाऽष्टधार्चया प्रत्यहं त्रिमन्ध्यमपि । मुकयत्धं अपाणं मनंतो धुणः इस हिटो ।।२६।। "श्रीकुंभभूपा- लविशालवंशनभोगणोद्रासनशुत्रभानुम् । प्रभावतीकुक्षिसरोमरालं, वनाम्यहं गल्लिजिनेन्द्रनंद्रम् ॥२७॥ जन्माभिषेके किल यस्य शकः, प्रलोठितैः क्षीरसमुद्रनीरैः । विराजितो राजितवान् सुमेरुमल्लिमुंदे सोऽस्तु ममावलंबम् ॥२८॥ अचित्यमाहात्म्पनिरस्तस- प्रत्यर्थिजालंगनवैभवं तत् । स्वदर्शनं मल्लिजिन ! प्रयच्छ, प्रसीद मेऽहंमतिभेदि देव ! ।।२९ । अनन्यसामान्यवरेण्यपुण्यप्राग- लम्यलम्यं भुवनामिरामम् । त्वद्दर्शनं नाथ ! कदा समस्तं, त्रिया विशालं वनजं अयिष्ये ॥३०॥ नीलेन्द्रकालं वनवाहमुच्चैस्त- धावपोपक्रमसेवनेऽहम् । श्रीमल्लिनाथं जगतीशरण्यं, भावारिभीतः शरणं श्रयामि ॥ ३१ ॥ सदा चिदानंदमयास्तमोहमल्लेन मल्ले! भविताऽसि देव! । कदा निरालंब निरंजन त्वं, कुंभांकितः केवलसंविदे मे ॥३२॥ अध्यासिता हे जिन ! मुक्तिकांता,हृद- तसलननजोपमानम् । श्रीमल्लिनायांतियुगं कदा तेञ्चतंसयित्वा प्रणतोनमांग||३३।। मल्ले नमल्लेखभवांधकूपे, पतंतमालंबन- . ॥१२९॥ Structure PNALISHA

श्रीचन्द्र-
कथा
श्रीदे०
चैत्यश्री-
धर्मसंघा-
चारविधी
॥१३०॥
ar
| वर्जितं माम् । स्वभारतीवर्यवर ! त्वया त्वमालंपयालंबनविष्टपस्य ॥३४॥ मल्लीशमल्लीसमधर्मकीतः, महोर्यकश्मीरजलिप्तविश्वः।
अलेरिवालं निजपादपद्ममालंयनं मे मनमः प्रयच्छ ॥३५॥" एवं स्तवने मौने जने वने निशि दिने बहिः सदने । सपथवि मल्लि-
जिणालंधणपवणो स चिट्टेद ॥३६॥ अन्वेयुनिजतनये नयेन संस्थाप्य निजकराज्यभरम् । गहिय पर्य चंदनियो पत्तो सोहम्म
कप्पमि ॥३७॥ च्युत्वा ततोऽपि मिथिलापुर्यां हरिनंदनो महेभ्यस्य । आणंदुत्ति जणाणं अणिआणंदो सुओ जाओ।॥ ३८ ॥
पित्राऽसाविम्यानामष्टौ कन्या विनाहयांचने । धम्मस्म अविग्घेणं भुंजइ पंचविहविमयसुह॥३९॥ अपरेधुर्मल्लिजिनस्य देशनामृतरसं
श्रुतिपुटेन । घुटइ सरसरओसरियमोहविसहरगरलपमरो ।। ४०॥ स्फुग्दुरुसंवेगभरः कथमपि पितरावसावनुज्ञाप्य । सिरिमल्लिजिग- ३
समीवे महाविभूईद पव्यइओ ॥४१॥ आज्ञानिपाफसंस्थित्यपायविचयप्रकान्तो धर्म्यम् । सालंबणं सुझाणं चउहा झायद इमो तयणु
॥ ४२ ॥ द्रव्यध्वनियोगमिदा मसंक्रमं ध्यायति प्रथमशुक्लम् । भंगियसुएतिजोगो सपहुत्तवियकसवियार ॥ ४३ ।। द्रव्यध्वनि-
योगमिदा त्यसंक्रमं ध्यायति द्वितीयसितम् । सोएगत्तवियकाविआरमन्नयरजोगजुओ॥४||ध्यानांतरानुगः सितलेश्यः क्षेपितत्रि-
पष्टिकर्मांशः। रिहरड आणंदमुणी महीइ उप्पन्नवरनाणो ।। ४५ ॥ अंतर्मुहर्तभागिनि शिवेऽथ जातेययातिकर्मसु या। चउसु
विसमठिईसु निसम्मओ वा ममुग्धाया ॥ ४६ ।। अवरुध्य मनोयोगं वागयोगं तदनु चार्धतनुयोगम् । सुहुमकिरियानियहिं झाइ
तओ तइयसियझाणं ॥४७॥ तदनु कृतननुनिगेधः शैलेशी स्याचतो निरालय झाइ परमसियझाणं उवरयकिरियं अपडिवाई ॥४८॥
थइउ मलपचवर्णा मध्यमकालेन यावतोच्यते । अच्छइ सेलेसिगओ तत्तियमित्तं नओ कालं ॥४९॥ प्रतिसमयमसंख्यगुणश्रेण्या कर्म
क्षिपन् क्षिपेच्छेपाः । विमयरि १ तेरस २ पयडी कमेण दुचरिमे चरिमसमए ॥५०॥ मजुकश्रेण्याऽस्पृष्ट्वा प्रदेशसमयांतरं चतुर-
--
॥१३०॥

मुद्रानिक
श्रीदे०
चैत्यश्री.
धर्म संघा-
चारविधी
॥१३१॥
नंतः । मागालोगो इगममएणाणंदमुणि सिद्धो ॥५१॥ श्रुत्वेति चंद्रक्षितिषम्य पृत्त,भव्या! निरालंयपदेऽधिरोदुम् । गृहीत गाद
सुदृढ़ प्ररूढमालंयनं श्रीजिनपिंचमुख्यम् ।।५।। इति चंद्रनरेन्द्रकथा ॥११॥ इति प्रतिपादितं वर्णादित्रिक इत्यष्टमं त्रिकं, अथ
नवमं मुद्रात्रिफ नामतो गायोत्तरार्धनाह-
जोग १ जिण २ मुत्तसुत्ती ३ मुद्दाभेषण मुदतियं ॥ ११ ॥
मुद्राशन्दः पृथग योज्यते, ततश्च योगमुद्राजिनमुद्रामुक्ताशुक्तिमुद्राभेदात् मुद्रात्रिकं भवतीत्यर्थः, आसां स्वरूपमाह-
अनुसंतरि अंगुली कोसागारेहि दोहिं हत्थेहिं । पिट्टोवरिकुप्परिसंठिपहिं तह जोगमुद्दत्ति ॥१२॥
चत्तारि अंगुलाई पुरओ ऊणाई जत्थ पच्छिमओ । पायाणं उस्सगो एसा पुण होइ जिणमुद्दा ॥१३॥
मुत्तासुत्ती मुद्दा जत्थ समादोऽवि गम्भिया हत्था। ते पुण निलाडदेसे लग्गा अन्ने अलग्गत्ति ॥१४॥
उभयकरजोडनेन परस्परमध्यप्रविष्टांगुलिभिः कृत्वा पद्मकुड्मलाकाराभ्यां तथा उदस्योपरि कृहणिकया व्यवस्थिताम्या
योगो-हस्तयोर्योजनविशेषः तत्प्रधाना मुद्रा, योगमुद्रा इत्येवंस्त्ररूपा भवतीति गम्यम् ॥ १२ ॥ चत्वार्यगुलानि स्वकीयान्येव
पुरतः–अग्रतः तथा ऊनानि किंचित् चत्वार्येवांगुलानि यत्र मुद्रायां पश्चिमतः-पवाद्भागे एवं पादयोरुत्सर्गः-परस्परसं-
सर्गत्यागोऽतरमित्यर्थः एषा पुनर्भवति जिनानां कृतकायोत्सर्गाणां सत्का जिना वा-विमजेत्री मुद्रा जिनमुद्रेति ।। १३ ।।
| युक्ताशुक्तिरिय मुद्रा-हस्तविन्यासविशेषो मुक्ताशुक्तिमुद्रा, सा चैवम्-समौ नान्योऽन्यांतरितांगुलितया विषमी, द्वावपि, न
स्वेको, गर्भिताबिच गर्भिदौ-उनवमध्यौ, नतु नीरन्धौ, चिप्पिटावित्यर्थः, हस्तौ पुनरुभयतोऽपि सोल्लासौ करौ भालमध्यभागे
"
॥१३॥

मुद्रात्रिक " श्रीदे. चैत्य श्री धर्म संघा- . चारविधी ॥१३२॥ - लगौ-संबद्धौ काय? इत्येक सूरयः पाहुः, अन्ये पुनस्तत्रालमावित्येवं वदंति, तत्र मध्यमभागमध्यवाकाशगतावित्यर्थः ॥१४॥ आमां विषयविभागमाह- पंचंगो पाणियाओ धयपादो होइ जोगमुद्दाए । वंदण जिणमुहाए पणिहाणं मुत्तसुत्तीए ॥ १५ ॥ पंचांगानि जान्वादीनि विवक्षितव्यापारवंति यत्र म पंचांगः प्रणिपातः-प्रणामः प्रणिपातदंडकः, पाठस्यादापवसाने च कर्तव्य- तया लन्धैतन्नामा, स चोत्कर्पतः पंचांगः कार्यो, यदुक्तमाचारांगचूर्णी-'कह नमति ?, सिरपंचमेणं कारणं ति,यत्पुनः 'चाम जाणुं अंचेई' इत्यायुक्तं तन् प्रभुत्वादिकारणाश्रितत्वात् न यथोक्तविधिवाधकतया प्रभवितुमर्हति चरितानुवादत्वाच, ययपीह पंचांगः प्रणिपात इत्युक्तं तथापि पंचांगमुद्रया प्रणिपातः कार्यः इति द्रष्टव्यं, मुद्राणामेवाधिकृतत्वाद , उक्तं च पंचांग्यामपि मुद्रा- त्वं, अंगविन्यासविशेषरूपत्वात् , योगमुद्रादिवदिति, आह-नन्वेवं मुद्दातियति उक्तसंख्याविघातप्रसंगो, नैतदेवं, अभिप्राया- परिज्ञानात् , उक्तं हि प्राक् योगमुद्रादयो होवं परिसंख्याताः,स्त्रोचारभावित पा, मूलमुद्रात्रयरूपत्वात् ,मुकुटा १ जली२ पंचांगी३- मुद्रादयस्तु प्रणामकरणकालभावित्वात् ,यद्यपि 'करयलपरिगहियं मिरसावत्तं दमनहं मत्थए अंजलिं कटु एवं वयासी'त्युक्तं दृश्यते तदपि सूत्रोचारस्यादौ विनयविशेपदर्शनपरं, न पुनस्तथास्थितस्यैव सूत्रोच्चारख्यापनपरं, अन्यदापि नृपादिविज्ञपनादावप्यादौ तथा प्रतिपत्तेमणनात् , नथा स्थितस्य विज्ञापनादेरदर्शनात् , पूर्वकालभाविविधिवाचिनः कृत्वेवि त्याप्रत्ययस्योत्तरकालभावि- विध्यंतरमनकत्वाच, अक्षिणी निमील्य हमतीत्यादिवत् तुल्यकतकत्यायोगात् निमील्यादौ कृगस्त्वग्रहणात् , किंच-पद्येवं स्थित- स्वैव सूत्रपाठः क्रियेत ततोऽपिहितमुखत्वेन धर्मरुचिसाध्वादीनामपि मावद्यभाषापत्तिः, तथा च भगवत्यामुक्तम्-"मके णं भंते ! ।।१३२॥

चैत्यश्री-
धर्म संघा
पारविषौ
॥१ ।
कहाभत । एव पुचइ-जहा ण सक्क दावद दवराया सावजाप भास भासई अणवज्जपि भासं भासइ ?, गोयमा! जाहे णं सके
| देविंदे देवराया सुहुमकायं अणिज्जूहित्तार्ण भासं भासइ ताहे णं सक्के देविंद देवराया सावज्जं भासं भासइ, जाहे सके देविंदे
देवराया सुहुमकायं निहियाणं भासं भासइ ताहे णं सके देविंदे देवराया अणवज्ज भासं भासइ, से एएणं अटेणं गोयमा !
| एवं बुच्चइ-जहा णं सक्के देविंदे देवराया सावअंपि भासं भासइ,अणवज्जपि भासं भासई" तस्मात् मुकुटांजलिमुद्रादीनां विनयविशेपद-
र्शनफलत्वेन सूत्रोच्चारकाला पूर्वापरकालभावितया न योगमुद्रादीनामिव मूलमुद्रारूपत्वं, ततश्च मुद्दातियति न यथोक्तसंख्या-
विघाता,पर्युपास्या अवार्थे बहुश्रुताः, यच चरितानुवादे जीवाभिगमादिषु विजयदेवादिभिः 'आलोए जिणपडिमाणं पणामं करेइ,
तथा 'मामं जाणुं अञ्चेइ, दाहिणं जाणुं धरणितलंसि निहटु तिक्खुत्तो गुद्धाणं धरणितलंसि निवेसेइ'त्ति एकांगश्चतुरंगच प्रणामः
कृतो दृश्यते तत् मध्यमप्रणामत्वाद् अपिनताख्यद्वितीयप्रणामांतर्द्रष्टव्यमिति, भावितार्थ चैतत् प्रणामत्रयव्याख्यावसरे, तथा
सूत्रपाठः-शक्रस्तवादिभणनं भवति, कर्त्तव्य इति शेपो, योगमुद्रया पूर्वोक्तस्वरूपया,तत्र चायं विधिः-इह साधुः श्रावको वा चैत्य-
गृहादावेकांते प्रयतः परित्यक्तान्यकर्तव्यः सकलसचानपायिनी भुवं निरीक्ष्य परमगुरुप्रणीतेन विधिना त्रिः प्रमृज्य च क्षितितल-
निहितजानुयुगलः करकमलमत्यापितयोगमुद्रं प्रणिपातदंडकं पठतीति, यदुक्तं महानिशीथतृतीयाध्ययने-'भुवणेकगुरुजिणिंद-
पडिमाविणिवेसियनयणमाणसेण धन्नोऽहं पुन्नोऽहंति जिणवंदणाए सफलीकयजम्मुत्ति मन्नमाणेण विरइयकरकमलंजलिणा हरिय-
वणुवीयजंतुविरहियभूमीए निहिउभयजाणुणा सुपरिफुडसुविदियनीसंकजहत्थमुत्तत्योभयं पए पए भावेमाणेणं जाव येइये बंदिय-
॥१३३॥

गुदानिक
श्रीदे
चैत्य श्री
धर्म: गंगा
चारनिधी
.
लग्री-पदी का इन्य के प्रायः प्रादः, अन्ये पुनमालपाविन्य यति, ना मध्यममागमध्यकाशगनावित्यर्थः ॥१४॥
प्रामा पिपिमागमाह-
पंचंगी पाणियाओ भयपाटो होर जोगमुदाय । यंदण जिणमूनाए पणिहाणं मुत्तमुत्तीए ॥ १५ ॥
पंचांगानि जान्चाटीनि मिशिनच्यापाग्यंति यमग पंचांगः प्रणिपात:-प्रणामः प्रणिपानदंडका, पाठस्यादापचगाने च फरव्य-
नया सपननामा, म चोकर्णतः पंचांगः कार्यो, यदृतमाचागंगों- 'कह नमति ?, गिरपंचमेणं कारणं'ति,यत्पुनः 'पागं
जाणं अं।' इत्यायुक्त नन प्रभुत्वादिकारणाश्रितत्वात न यथोक्तविधिवाधकनया प्रभवितुमर्हति चरितानुवादत्याय, यपपीह
पंचांगः प्रणिपान इत्युक्तं नधापि पंचांगमुद्रया प्रणिपातः कार्यः इति द्रष्टव्यं, मुद्राणामेवाधिनत्वात् , उक्त च पंचाग्यामपि मुद्रा-
व, अंगपिन्यामविगाम्पत्यान, योगमुद्रादिवदिति, आह-न मुदातियति उक्तसंख्याविधानप्रसंगो, नेतदेयं, अभिप्राया-
परिवानान् , उक्तं हि प्रात योगमुद्रादयी होचं परिसंख्याता,मनोधारमावितया,मलमुद्राप्रयरूपन्यात् ,मुकुटा १ जलीरपंचांगी३.
घटादयस्तु प्रणामारणकालभावित्वात् ,यद्यपि 'करयलपरिगहियं मिग्माय दमन मन्थए अंजलि कटु एवं पयामी'त्युक्तं दृश्यते
नदपि गोगारम्यादौ विनयविशेषदर्शनपर, न पुनम्नधास्थिनस्या सूत्रोचारग्यापनपर, अन्यदाऽपि नृपादिविन्नपनादापप्यादी
नथा प्रनिपनेमणनान् , नथा स्थितम्य विनापनादेरदर्शनात् , पूर्वकालमाविविधियाचिनः कृत्येति त्याप्रत्ययस्योत्तरकालमावि-
वितरफनाग, अक्षिणी निमील्य हमतीत्यादिवत् तुल्यात कत्यायोगान निमील्यादौ कगस्त्वग्रहणात् , किंच-यपेयं धित:
थेर राप्रपाठः क्रिया ननोऽपिहितमुपयन धर्मसचिमाध्यादीनामपि मायभापापतिः, नया च भगवत्यामुनाम्-"मग ण मते !
॥१३२॥

पापमा
धर्म० संघात
चारविधौ
॥१३३॥
देविंदे देवराया सुहुमकाय आणज्जाहताण भास मासइ ताह ण सक्क दावद दयराया सावज्ज भास भासइ, जाह | सक दावद
देवराया सुहुमकार्य निज्जूहियाणं भासं भासइ ताहे णं सक्के देविंदे देवराया अणवज्ज भासं भासइ, से एएणं अटेणं गोयमा !
एवं युच्चइ-जहाणं सक्के देविंदे देवराया सावजपि भासं भासइ,अणवज्जपि भासं भासइ" तस्माद मुकुटांजलिमुद्रादीनां विनयविशेषद-
र्शनफलत्वेन सूत्रोचारकालात् पूर्वापरकालभावितया न योगमुद्रादीनामिव मूलमुद्रारूपत्वं, ततश्च मुद्दातियंति न यथोक्तसंख्या-
विधातः, पर्युपास्या अत्रार्थे बहुश्रुताः, यच चरितानुवादे जीवाभिगमादिषु विजयदेवादिभिः 'आलोए जिणपडिमाणं पणामं करेइ,
| तथा 'बाम जाणुं अश्वेइ, दाहिणं जाणुं धरणितलंसि निहटु तिक्खुत्तो मुद्धाणं धरणितलंसि निवेसेइचि एकांगवतुरंगश्च प्रणामः
कुत्तो दृश्यते तत् मध्यमप्रणामत्वाद् अविनताख्यद्वितीयप्रणामांतर्द्रष्टव्यमिति, भावितार्थ चैतत् प्रणामत्रयच्याख्यावसरे, तथा
सूत्रपाठः-शकस्तवादिभणनं भवति, कर्त्तव्य इति शेपो, योगमुद्रया पूर्वोक्तस्वरूपया,तत्र चायं विधिः-इह साधुः श्रावको वा चैत्य-
गृहादावेकांते प्रयतः परित्यक्तान्यकर्तव्यः सकलसत्यानपायिनी भुवं निरीक्ष्य परमगुरुप्रणीतेन विधिना त्रिः प्रमृज्य च क्षितितल-
निहितजानुयुगलः करकमलसत्यापितयोगमुद्रं प्रणिपातदंडकं पठतीति, यदुक्तं महानिशीथतृतीयाध्ययने-'भुवणेकगुरुजिणिंद-
पडिमाविणिवेसियनयणमाणसेण धन्नोऽहं पुन्नोऽहंति जिणवंदगाए सफलीकयजम्मुत्ति मन्नमाणेण विरइयकरकमलंजलिणा हरिय-
राणुवीयजंतुविरहियभूमीए निहिउभयजाणुणा सुपरिफुडसुविदियनीसंकजहत्यमुत्तत्योभयं पए पए भावेमाणेणं जाव पेइये बंदिय-
॥१३३॥

| मुद्रात्रिक
श्रीदे।
त्य थी-
धर्मगंगा-
मारविधी
॥१३॥
लपो-संबद्धी कार्यों इत्येक मरयः माहुः, अन्ये पुनस्तत्रालग्नावित्येवं वदंति, नत्र मध्यमभागमध्यवकाशगनावित्यर्थः ॥१४॥
आगो पिपरिमागमाह-
पंचगो पाणियाओ धयपाटो होइ जोगमुदाए । वंदण जिणमुदाए पणिहाणं मुत्तसुत्तीए ॥ १५ ॥
पंचांगानि जान्यादीनि पिपक्षितच्यापाग्वंति यत्र म पंचांगःप्रणिपातः-प्रणामः प्रणिपातदंडका, पाठस्यादापत्रसाने च कर्तव्य-
तया लन्धतन्नामा, म चोत्कर्षतः पंचांगः कार्यो, यदुक्तमाचारांगो-'कह नमंति ?, सिरपंचमेणं कारणं ति,यत्पुनः 'वाम
वाणुं अंड' इत्याधुक्तं तन् प्रभुत्वादिकारणाधिनत्वात् न यथोक्तविधिवाधकनया प्रभवितुमर्हति चरितानुवादत्वाच, यद्यपीह
पंचांगः प्रणिपान इत्युक्तं नधापि पंचांगमुद्रया प्रणिपातः कार्यः इति द्रष्टव्यं, मुद्राणामेवाधिकृतत्वात् , उक्तं च पंचांग्यामपि मुद्रा-
सं, अंगपिन्यामविशेषरूपत्वात् , योगमुद्रादिवदिति, आह-नन्वेवं मुद्दातियति उक्तसंख्याविघातप्रसंगो, नैतदेवं, अभिप्राया-
परिवानात् , उक्तं हि माफ योगमुद्रादयो ह्येवं परिसंख्याताः,सूत्रोचारमावितपा,मलमुद्रात्रयरूपत्वात् ,मुकुटां१ जली२ पंचांगी३-
मद्रादयस्तु प्रणामकरणकालभावित्वात् ,यद्यपि 'करयलपरिगहियं मिग्मावतं दमनहं मन्थए अंजलि कटु एवं वयासी'त्युक्तं दृश्यते
नदपि मनोगारस्यादौ विनयविशेपदर्शनपरं, न पुनस्तथास्थितस्यैव सूत्रोचारण्यापनपरं, अन्यदापि नृपादिविज्ञपनादायप्यादी
तथा प्रतिपनेमणनान्, नया स्थितस्य विज्ञापनादरदर्शनात् , पूर्वकालभाविविधियाचिनः कृत्येति याप्रत्ययस्योत्तरकालभायि-
विगंतरमनकन्याग, अक्षिणी निमील्य हमतीत्यादिवत् तुल्यक कल्यायोगान् निमील्यादौ कृगस्त्वग्रहणात् , किंच-यद्येवं म्धित-
| स्वैर यापाठः क्रियेन ततोऽपिहितमुमत्वेन धर्मरुचिमाध्यादीनामपि मावद्यभाषापतिः, तथा च भगवत्यामुक्तम्-"मोणं मंते!
.
.
॥१३२॥

| मुद्राधिक श्रीदें चैत्यश्री धर्म० संघा- चारविधी ॥१३३॥ देविंदे देवराया किं सावजं मासं भासइ अणपज्ज भासं भासइ १, गोयमा! सावज्जपि भासं भासइ, अणवज्जपि भासं भासइ, से केणटेणं भंते ! एवं वुचइ-जहा णं सके देविदे देवराया सावज्जपि भासं भासइ अणवजपि भासं भासद ?, गोयमा! जाहे णं सके | देविदे देवराया सुकुमकायं अणिज्जूहित्ताणं भासं भासइ ताहे णं सफे देविदे देवराया सावज्ज भासं भासइ, जाहे गं सफे देविंदे देवराया सुहुमकायं निहियाणं भासं भासइ ताहे णं सके देविंदे देवराया अणयज्ज भासं भासइ, से एएणं अटेणं गोयमा ! एवं बुधइ-जहा णं सके देविंदे देवराया सारपि भासं भासइ,अणवज्जपि भासं भासई" तस्मात् मुकुटांजलिमुद्रादीनां विनयविशेपद- र्शनफलत्वेन सूत्रोचारकालात् पूर्वापरकालभावितया न योगमुद्रादीनामिव मूलमुद्रारूपत्वं, ततश्च मुद्दातियंति न यथोक्तसंख्या- विघातः,पर्युपास्या अत्रार्थे बहुश्रुताः, यच चरितानुवादे जीवाभिगमादिपु विजयदेवादिमिः 'आलोए जिणपडिमाणं पणामं करेइ, तथा 'बाम जाणुं अश्चेद, दाहिणं जाणु धरणितलंसि निबटु तिक्खुनो गुद्धाणं धरणितलंसि निवेसेइति एकांगचतुरंग प्रणाम: कतो दृश्यते तत् मध्यमप्रणामत्वाद् अर्धापनताख्यद्वितीयप्रणामांतर्द्रप्टव्यमिति, मावितार्थ चैतत् प्रणामत्रयव्याख्यावसरे, तथा सूत्रपाठ:-शकस्तवादिभणनं भवति, कर्त्तव्य इति शेपो, योगमुद्रया पूर्वोक्तखरूपया,तत्र चायं विधिः-इह साधुः श्रानको चा चैत्य- गृहादावेकांते प्रयतः परित्यक्तान्यकर्तव्यः सकलसचानपायिनी भुवं निरीक्ष्य परमगुरुप्रणीतेन विधिना त्रिः प्रमृज्य च क्षितितल- निहितजानुयुगलः करकमलमत्यापितयोगमुद्रं प्रणिपातदंडकं पठतीति, यदुक्तं महानिशीथतृतीयाध्ययने-'भूवणेकगुरुजिणिंद- पडिमाविणिवेसियनयणमाणसेण धन्नोऽहं पुन्नोऽहंति जिणवंदणाए सफलीकयजम्युत्ति मन्नमाणेण विरइयकरकमलंजलिणा हरिय- तणुवीयजंतुविरहियभूमीए निहिउभयजाणुणा सुपरिफुडसुधिदियनीसंकजहत्यमुत्तत्थोमयं पए पए भावेमाणेणं जाव येइये वंदिय- ।।१३३॥

मुद्रात्रिक
श्रीदे
चैत्यश्री
धर्म संपा
चारविधी
॥१३॥
"त्ति,तत्रैव चोक्तं-'सफरथयाइयं चेइयवंदणे'ति,यत्पुनर्जाताधर्मकथादिषु धर्मरुचिसाधादीनां चरितानुवादे भणित 'पुरत्था
मिमुहे संपलिअंनिसने करयले त्यादि तदशत्यादिकारणाश्रितं, न पुनः 'भूमिनिहिउभयजाणुणा' इत्यादिविधेर्वाधाविधायि
भवति, चरितानुवादविहितत्वात् , चरितानुवादविहितानि हि नोत्माभिधविधिपादस्य बाधकानि साधकानि वा भवितुमर्हति,
कारणाश्रितत्वेन द्वितीयपदान्ततित्वात् तेषाम् , अन्यथा वा यथाऽऽम्नायं सुधीभिः समाधेयं ।। तथा वंदनं 'अरिहंतचेइआण'-
मित्यादि दंडकैः प्रसिद्धैः जिनपिपादीनां जिनमुद्रया-पूर्वोक्तशब्दार्थया निमजेन्या कर्तव्यं भवति द्रौपद्यादिनत् , तथा च षष्टांगे-
"तए णं मा दोवई रायवरकन्ना जान धूवं डहइ, वामं जाणुं अचेइ, करयल जाव कटु एवं वयासी-नमोत्थु णं जाव संपत्ताणं,
वंदइ नमसइ" अब जीनाभिगमोक्तं विवरणं ततो विधिना प्रणाम कुर्वन् प्रणिपातदंडकं पठति-नमोत्थु णं अरिहंताणमित्यादि
यापनमो जिणाण जियभयाणं, दंडकार्यश्चैत्यवंदनाविवरणादवसेयः, 'वंदइ नमसइत्ति बंदते ताः प्रतिमाश्चैत्यवंदनविधिना
प्रसिद्वेन, नमस्करोति पश्चात् प्रणिधानादियोगेने"ति, परिग्गहियं मिरसावत्तं मत्थए अंजलिं कटु एवं चयासी-नमोत्थुणं अरि-
हताणमित्यादि, ततोऽस्य पाठे विविधनिधिदर्शनात् सर्वेषां च प्रमाणग्रंथोक्तत्वेन विनयविशेषकृतत्वेन च निषेधुमशक्यत्वात्
योगमुद्रयाऽपि शक्रस्तापाठो न विरुध्यते, विचित्र सात मुनिमतानां, न चैतानि परस्परमतिविरुद्धानीति वाच्यं, सर्वैरपि विनयस्य
दर्शितत्वात् इत्यलं प्रसंगेन, तथा वंदनं-अरिहंतचेइआणमित्यादिदंडपाठेन जिनविवादिस्तपनं जिनमुद्रया, इयं च पादाश्रिता,
दंडकानामपि स्तवरूपत्वात् , योगमुद्राऽप्यत्र संगतैक, सा च हस्ताश्रिता, अत उभयोरप्यनयोनंदने प्रयोगः,तथा प्रणिधानं 'जय-
वीयराये त्यादि यथेष्टप्रार्थनारूपं यद्यस्य, तीनसंवेगाद्धि अाशुभाविनी विशुद्धयोगसंप्राप्तिः,तच मुक्ताशुक्तिमुद्रया कार्यमिति शेपः।
॥१३॥

धर्मरुचि-. कथा श्रीदें चैत्यश्री- धर्मः संघा- चारविधौ ॥१३५॥ धर्मरुचिककथा त्वियम्-नयरी नयरीइवरा चंपा नामेण अस्थि जत्थ जणो । नेव कमलोवयारी रविश्व कमलोवयारीवि ॥१॥ तत्थ य चउदसविसाठाणाणं पारगा सुबहुवत्ता। अन्नोमसिणेहला संति तओ मायरो विप्पा ॥२॥ सोमो य सोमदत्तो य सोमभूई य वल्लहा तेसिं । नागसिरी भूयसिरी जक्खसिरी नामओ कमसो ॥३।। अह एगत्य ठियाणं उल्लावो आसि तैसि जह अम्हं । पूजइ धर्ण पगामपि दाउमासत्तमकुलाओ ॥ ४॥ ता अन्नोन्नगिहेसुं वारंवारेण परियणेण समं । विलसंत जयंतेण जुञ्जए |चिहिउँ नूणं ॥५॥ इय पडिवज्जिय सव्वे कल्लाकलं मिहो गिहेसुं तो । असणाई भुंजतो सुहेण बोलिंति पहुकालं ॥६॥ भोयणवारे जाए अहऽनया माहणी य नागसिरी । विउलं असणाईयं अइसरंभेण रंधेइ ॥७॥ तह एगं सुमहंत सारइयं कडुपतित्तयं तुं । कापूरे- लाइजुयं विहेइ नहुनेहोगाढं ॥८॥ अह तस्स विंदुमेगं जा आसाएइ करयले काउं । खारमखसमभुजं विसभूयं जाणए ता सा ॥९॥ चिंतेइ अहण्णाए घिरत्थु मज्झं अनाणमूढाए । जीइ मए बहुनेहवरखएणं इमं विहियं ॥ १० ॥ जइ जाणिस्संति इमं ता खिसि- संति जाउयाओं ममं । इय चिंतिय सा गोवइ तुरियं तुवं तमेगते ॥११॥ अन्नं महुरालावु उवखडई झत्ति सा तो विप्पा। तं भुतुं भजजुया नियनियकज्जुज्जुया जाया ।।१२।। बहुसाहुसंजुया पुषधारिणो धम्मघोसआयरिया । अह तत्थ समोसरिया सुभूमि- भागंमि उआणे ॥१शा तस्सीसो गुरुभत्तो धम्मरुई समिइगुत्तिसुपवित्तो। खंतो दंतो संतो उपसंतो रोसपरिचत्तो॥१४॥ निम्म- मनिरहंकारो अमच्छरो असमरो असंमोहो । अनियाणो सुहझाणो वासीचंदणसमाणमणा ॥ १५ ॥ मासखमणपारणए कुलाई सो उच्चनीयमज्झाई । अडमाणो नागसिरीगिहं पविट्ठो उ भिक्खडें ॥ १६॥ तं दटुं पाविट्ठा सा तुहा मुटु धम्मपन्भट्ठा । उढेऊणं दुट्ठा देह तयं तस्स सच्चपि ॥१७॥ आगंतु धम्मरुई पडिदंसह जा गुरुण ता तेहिं । गंधेण तयं नाउं विसभूयं तो इमं भणिओ ॥१३५५

धर्मरुचि-
कथा
श्रीदे०
चैत्यश्री-
धर्म संपा-
पारविधी
॥१३६॥
।
॥ १८॥ बच्छ ! परिहायसु इमं भुंजमु गिण्हित्तुमन्नमाहारं । मा पुण इममि भुत्ते मरणमकालंमि पाविहिसि ॥ १९ ॥ तो गंतु
थंडिले सो तस्स लवं सिवइ जाव ता सहसा । यहुकीडियासहस्सा समागया नेहगंधेण ॥२०॥ जा जा उ तयं भक्खेइ तक्खणे
गच्छद खयं सा सा । तं पासित्ता चिंतइ धम्मरुई सुद्धधम्मरुई ।।२१।। एगलवेणवि एयस्स जंति जइ जंतुणो मरणमेव । सव्वंमि
परिद्वविए हा कहमेए भविस्संति ? ॥२२॥ ता इमिणाऽऽहारेणं वरं विणस्सउ ममं चिय सरीरं । विद्धंसणधम्ममिणं पुव्वं पच्छाव जं
हेयं ।।२३॥ किंच-कृमयो भस्म विष्टावा,निष्ठा यस्येयमीदृशी।स कायः परपीडाभिः,पाल्यते ननु को नयः ॥२४॥
तथा-निरर्थका ये चपलस्वभावा, यास्यंत्यवश्यं स्वयमेव नाशम् । त एव यांति क्रिययोपयोग, प्राणाः परार्थे
| यदि किं न लब्धं? ।।२५।। अपिच-इकंचिय इत्य वयं निद्दिढ जिणवरेहिं सबेहिं । तिविहेण पाणिरक्षणमवसेसा
तस्स रक्खट्टा ॥२६॥ इय चिंतित्ता स समत्तसत्तसंतागरक्खणासत्तो। नियजीवियनिरविक्खो भक्खेइ तयं महासत्तो ॥२७॥
जओ-नियपाणे परपाणेहिं पाणिणो पालयति सव्वेऽवि । परपाणे नियपाणेहिं कोई विरलुच्चिय जियंति ॥२८॥
खणमित्तेणं तेणं परिणममाणेण वेयणा विउला । विहिया तस्स सरीरे तिव्या कडुआ दुरहियासा ।।२९।। तए णं से धम्मरुई अण-
गारे असमे अवले अविरिए अपुरिसकारपरक्कमे अधारणिमितिकटु आयारभंडगं एगते ठवेइ, एगते ठवेचा थंडिल्लं पडिलेहेइ,
धंडिलं पडिलेहित्ता दम्भसंथारंग संथरेइ, दम्भसंथारगं संधरेता दम्भसंथारंग दुरुहइ, दम्भसंथारगं दूरुहित्ता पुरच्छामिमुहे संप-.
लियंकनिसने करयलपरिग्गहियं सिरसावत्तं दसनहं मत्थए अंजलि कटु एवं वयासी-नमोत्थुणं अरिहंताणं जाव संपत्ताणं,
| नमोत्पु णं धम्मपोसाणं घेराणं मम धम्मायरियाणं धम्मोवएसयाणं, पुद्धिपि य णं मए धम्मघोसाणं थेराणं अंतियं सव्वं पाणाइ-
॥१३६॥

धर्मरुचि- कथा श्रीदे० चाए पञ्चक्साए जावजीयाए जाव परिग्गहो, इयाणिपिय णं तेसिं चेर भगवंताणं अतियं सचं पाणाझायं पचक्रवामिजावजीवाए चैत्यश्री-|| सव्यं मुसापायं० समं अदिन्नादाणं० सव्वं मेहुणं० सव्वं परिग्गहं० सयं कोहं माणं मायं लोहं पिजं दोसं कलहं अन्मक्खाणं धर्म० संघान पेशुन्नं अरहरई परपरिवायं मायामोसं मिच्छादसणसल्लं पचक्खामि जावजीवाए, सव्वं असणं सत्यं पाणं सवं खाइमं सब साइमं चारनिधौ चउबिपि आहार पञ्चक्खामि जायजीवाए, जंपिय इमं सरीर इद १ पियं २ कंतं ३ मणुनं४ मणामं५ नामधिऑ६ सासियं७ ॥२७॥ | संमयं ८ बहुमयं९ अणुमयं१० भंडकरडगसमाण रयणकरडगभूयं उमहिन्य सुरक्खियं मा णं सीयं माणं उण्हं मा णं खुहा मा णं पिवासा मा णं वाला मा णं चोरा मा णं दंसा मा णं ममगा मा णं वाइयपित्तियसिभियसनिवाइया विविहा रोगायंकपरीमहो- यसग्गा फुसंतुत्तिफ्टु,एयपि णं चरमेहि ऊसासनीसासेहि वोसिरामित्तिक्टु आलोइयपडिकंते कालगए । अह चिरगउत्ति गुरुणा सुद्धिकए तस्स पेसिया समणा । तं कालगयं नाउं आगम्म कहति ते गुरुणो ॥३०॥ पुबगए उपओगं दाउं मेलिय तओ सम-//-2 | णसंघं । तं वुत्तंतं कहिउं कहंति गुरुणो गई तस्स ॥३१।। अजो! इमो महप्पा अममत्तो सत्तुमित्तममचित्तो। परपरिवायविरत्तो अवगयतत्तो महासत्तो ।। ३२ ।। जिणायणे अणुरनो दइकरसिओति मरिय धम्मरुई। उवयनो सवढे महाविदेहे सिवं गमिही ॥३॥ अनोवि कोवि एवं मा पुणरवि काहिहित्ति मुणिसहा!। गंतु नयरि मज्झे जंतु इमं जणसमस्खं ॥३४॥ हा हा हहा अकसं नागसिरीमाहणीइ इह विहियं । कहतुंवदाणओ जं रिणासिओ एरिसो सो मुणी ॥३५॥ तए णं ते माहणा चंपाए नयरीए परजणस्स अतिए एयमद् सुचा निसम्म आसुरुत्ता रुट्ठा कुविया चंडकिया मिसिमिसेमाणा जेणेन नागसिरिमाहणी तेणेव उना- गन्छेति, उयागच्छित्ता नागसिरिं माहणी एवं यासी-हं भो नागसिरि । अपत्थियपस्थिए दुरतपंतलक्खणे हीणपुनचाउद्दसीए ॥१३७॥ ।

.
श्रीदे०
चैत्यश्री
धर्मरुचि-
कथा
धर्म० सपा
चारविधी
॥१३॥
०.
मिरिहिरीधिइपरिवजिए घिरत्थु णं तब अहन्नाए अपुनाए दहगाए दूहगनिबोलियाए जीए णं तुमे तहारूवे साहुरूवे मासखम-
गपारणगसि सालइएणं जाय रोविए' वा मरसु दुक्कलीणे ! निस्सर गेहाउ चयसु वत्थाइ । पारिहिसि इमस्स फलं निहणति
तहा चवेडाहिं ॥३६॥ एव अकोमित्ता उद्धंसित्ता तहा निमच्छित्ता। निच्छोडिय तजिय ताडिऊण कङ्घति तं सगिहा ।। ३७ ॥
सिंघाडगतिगचउकग वचरचउमुहमहापहाईसु । हिंडइ सा अलहंती कत्थइ ठाणं र निलयं वा ॥३८॥ तथा-हीलिजंती जबाइएहि
निदिअमाण तह मणसा। खिसिजति परोक्खं गरिहअती तह समक्खं ॥ ३९ ॥ तजिज्जती तह अगुलीहिं दंडाइएहिं हम्मंती ।
धिद्धिफारिजंती नागरनरनारिनियरेहिं ॥४१॥ फुट्टहडाहडसीसा रिछिय अतुच्छमच्छियच्छन्ना । दंडियखंडनिनसणा मल्लग-
खंडगघडगहत्या ॥४२॥ तो गेहगेहेणं हेउ मिक्खाइ हिंडमाणी सा । नरइव इहेब भवे तिक्खं दुक्ख समणुपत्ता ॥ ४२ ।। इय
तीए सारीरियमाणमदुइसायरे निवुड़ाए । दड्ढोवरिपिडगममा सोलस रोगा समुन्भूया ॥४३॥ खासे १ सासे २ जरे ३ दाहे ४,
कुचिसूले ५ भगदरे ६ । अवस ७ अजीरए ८ दिट्ठी ९, अच्छिमूले १० अरोयणे ११॥४४॥ कंडू १२ जलोयरे १३ सीसवे-
यणा १४ कनवेयणा १५ कुट्टे १६ । इय आमयभीएहि व पाणेहिँ कहवि सा मुक्का ॥ ४५ ॥ अदुहट्टवसट्टा मरिउं छट्ठीइ
नरयपुदवीए । उववण्णा नागसिरी पानीसंमागगउ ठिई ॥ ४६ ॥ तत्थ सहित्ता अडदुस्सहं दुह तो झसेसु उत्पन्ना। सत्थहया अह
मरिउं सत्तमनिरयंमि अवन्ना ।। ४७ ।। तित्तीमयागराई सहिय दुहं तत्थ पुण झसो जाओ। पुण सत्तमनेरइओ पुण मच्छो तयणु
छट्ठीए ॥ ४८ ॥ दुक्युत्तो दुक्खुत्तो दुक्सत्ता सा समत्तनरएसु । भमिया जह गोसालो अणंतकालं भवारण्णे ॥ ४९॥ सवत्थ :
सत्यवज्झा दाहुप्पनीइ सा उ मरमाणा । भमिया दीहत चाउरतसंसारकान्तार ॥५०॥ एत्तो कहवि लहियसुकुमालिभवं कयनिया-
.
॥१३८॥

कथा
श्रीदे०
चैत्यश्री
धर्म० संघा
चारविधौ
॥१३९॥
SIMIT
गजुत्ततना । पाविअदेवभवा सा इय जाया दोवई कुमरी ॥५१॥अहसा इह चंपाए सागरदसप्पियाइ भदाए । सुकुमालियत्ति जाया
धर्मरुचि-
दिव्ववसा कहवि अइहगा ॥ ५२ ॥ घरजामाउअपिहिणा जिणदत्तसुएण सागरेण इमा । परिणिय चइया जलणाइअहिय-
हत्थाइफामाओ ॥५३॥ ससुरउवलद्धपिउणा भणिओ किमदोसपइवया मुका ? । नगरि मरामि न तं पुण गच्छंति विणिच्छए
मुफो ॥५४॥ पुण दमगस्सुवणीआ तप्फासं सोऽवि सहिउमचयंतो। सुत्तं मुत्तुं नियखंडपडवसणाई म गहिय गओ॥५५|| पुब-
कयदुक्कयफलं इस वच्छे ! मुणिय मा विसरेसु । इय पिउविबोहिया सा महाणसे देइ दाणाई ॥५६॥ भिक्खागयसमणीमो
|| कयाइ व कुंटलाइ पुच्छंति । गोवालियापवत्तिणी गाहइ गिहिधम्मजइधम्मं ॥ ५७ ॥ समणीणुवस्सयंतो कप्पइ समतलपयाव-
गाइत्ति । भणियाविहु उस्सग्गाइ कुणइ पुण पाहिरुजाणे ।। ५८ ॥ अह दा देवदत्तं सिनियत्थं सायर पणनरेहिं । लालिज्जति
चिंतइ लायन्नमहो अहो सुभगा ।। ५९ ॥ निन्भग्गाऽहमिगस्सवि आसि अणित्ति हुज ताऽहंपि । छहट्ठमाइणाऽणेण निचमिय
कुणइ दुनियाणं ।। ६० ॥ हत्याइधोविरा न हु जुजइ इय गुत्तयभयारीणं । पुण पुण मणिजमाणी गुरुणीहिँ ठिया पुढो निलए
॥ ६१ ॥ सच्छंदचिडिआ अद्धमासभत्तेण मरिय सा जाया। नवपलिआऊ देवी अपरिग्गहिआ विइअकप्पे ॥ ६२ ।। चविडं
कपिल्लपुरमि दुवयबुलणीण दोवई जाया । पणपंडवे वरइ सा सयंवरे वदिय जिणित्ति ॥६३॥ अत्र पठांगसूत्रं-"तए णं FA
सा दोवई रायवरकन्ना जेषेव मजणपरे तेणेव उवागच्छइ, तेणेव उवागछित्ता जिणघर अणुपविसइ, जिणघर अणुपविसित्ता जि.
गपडिमाणं आलोए पणाम करेइ, पणामं करेत्ता लोमहत्थयं परामुसइ, परामुसित्ता एवं जहा सूरियामे जिणपडिमाओ अचर
तहेब माणियई जाव ध्व डहइ, वाम जाणुं अचेइ, करयलजाव कटु एव वयासी-नमोत्थुणं जाव संपचाण, वंदइ नमसइ, ॥१३९॥

धर्मरुचि-
कथा
श्रीदे.
चैत्यश्री
धर्म संघा
चारविधी
॥१४॥
.
जिणपराओ पडिनिक्खमइ" अन जीवाभिगमलघुविवरणोक्ता व्याख्या-ततो विधिना प्रणाम कुर्वन् प्रणिपातदंडकं पठति,
तयधा-नमोत्धुणं अरिहंताणमित्यादि यापनमो जिणाणं जिअभयाणंति, दंडकार्थश्चैत्यवंदनविवरणादबसेयः, वंदइ नमस-
इति चंदते वा प्रतिमाचैत्यवंदनविधिना प्रसिद्धेन, नमस्करोति पश्चात् प्रणिधानादियोगेनेत्येके, अन्ये तु विरतिमतामेव प्रसि-
चैत्यवंदनरिधिः, अन्येषां तु तथाऽभ्युपगमपुरस्सरकायव्युत्सर्गासिद्धिरिति वंदते सामान्येन,नमस्करोति आशयवृद्धेर्युस्थान-
नमसारेणेति, तत्वमन भगवंतः परमर्पयः केवलिनो विदंती"ति ॥ जह नारओऽस्स कुप्पइ अस्संजयअविरयत्ति अनमंतिं ।
पाविसु अवरकंकं तं तह छटुंगओ नेय ॥६४ जाए य पंडुसेणे गहियक्या विमलगिरिकयाणसणा । सा तयंमि पत्ता महावि-
देहमि सिज्झिहिई ॥६५॥ अनोपनयलेशोऽयं-नियपाणचाएणवि परपाणा रक्खिया जहा इहयं । धम्मरुइसाहुणा
सह रक्खेयवा सया जीवा ॥६६॥ तह जो मरणंतेऽविहु मणसावि न खंडए नियं नियमं । सो सग्गाईपावइ
जर पत्तं धम्मरुइमुणिणा ॥२७॥ अमणुन्नमभत्तीए पत्ते दाणं भवे अणत्थाय । जह दीहो संसारो नागसिरीए तया जाओ
॥६॥ उक्तवायमर्थः श्रीभगवत्या, तथा हे-'तिहि ठाणेहि जीवा असुहदीहाउयत्ताए कंमं पकरेंति, पाणे अइवाइत्ता भवइ'
सुसं वइचा भवइ२ सहारू समणं वा माहणं वा हीलित्ता निंदित्ता खिसित्ता गरहित्ता अवमनिता अमणुनेणं अपीइकारगेणं अ-
| सणपाणखाइममाइमेणं पडिलाहिता भवद, एएहिं तिहि ठाणेहिं जीना असुहदीहाउयचाए कम्मं परति' इत्थ-जच्चाइएहिं हीला
मणसा निंदा परुस्खओ सिमा । गरिहा तस्स समक्खं पराभवो होइ अपमाणो ॥६९॥ श्रुत्वेति दुप्फर्मलतालवित्रं,भव्या जना!
धर्मरुचेषरितम् । अमुद्रसौख्याय यथोक्तमुद्राचैत्यानि बंदध्वमपास्ततंद्राः ।। ७० ॥ इति मुद्रात्रिके श्रीधर्मरुचिद्रौपदी-
X
뚫
॥१४॥

प्रणिधान-
त्रिक
श्रीदे
चैत्य श्री-
धर्मसंघा-
चारविधी
॥१४१॥
arl
| संबंधः॥ उक्तं मुद्रात्रिकमिति नवमं त्रिकं, संप्रति 'तिरिहं च पणिहाण'मिति दशमत्रिकं गाथापादनिकेणाह--
पणिहाणतिगं चेइयमुणिवंदणपत्थणासरूवं वा । मणवयकाएगत्ते
यदिह मुक्ताशुल्या मुद्रया क्रियते तदेतत् प्रणिधानत्रिकं, किमित्याह-चैत्यमुनियंदनाप्रार्थनास्वरूप, अत्र पृथग्वंदनाशब्द-
योगात् प्रथम प्रणिधान चैत्यवंदनारूपं जावंति चेइआई इत्यादि,द्वितीयं मुनिवंदनालक्षणं जावंति केवि साहू इत्यादि,ठतीयं प्रार्थ
नास्वरूपं जय वीयरायेत्यादि, उक्त च बृहदूभाष्ये-"अन्नपि तिप्पयार बंदणपैरतमावि पणिहाणं । जमि कए संपुन्ना उक्कोसा
बंदणा होइ ॥१॥ चेइयगय? साहुगयं२ नेयह तस्थ पत्थयारूवं । एयस्स पुण सरू सविसेस उपरि वुच्छामि ॥२॥ (२५३-२५४)
ननु यदेतत् प्रणिधानत्रिकं उक्तं तत्किल वंदनावसाने विधीयते, 'अन्नपि तिप्पयार वदणपेरतभावी'त्यादिभाष्यवचनात्,ततः शेपा वंदना
| प्रणिधानरहितेति प्राप्तमित्याशंक्याह-वति अथवा,द्वितीयमपि प्रणिधानविकमस्ति यत् समस्तं चैत्यवंदनाया विधीयते,कि तदित्या-
ह-मनोवचा कायानामैकाम्य-अकुशलरूपाणां निरर्तनं, समाधिः रागद्वेपाभावः अनन्योपयोगितेतियावत्, आह च-"इह पणिहाणं
तिविहं मणवइकायाण ज समाहाणं । रागदोसाभावो उपओगितं न अन्नत्थ ॥१॥ एवं पुण तिविहंपि हु वंदंतेणाइओ हु कायव्वं । चिइवं-
दणमुणिनंदणपत्थणरुव तु पञ्जते ॥२॥ अत्र चेयं भाष्योक्ता भावना-चिंतइन सकर्जदूर परिहरइ अट्टरुद्दाई। एगग्गमणा अर्थालं-
पनयोरिति गम्यं वदइ मणपणिहाणं हनइ एयं ॥१॥ विगहाविवायरहिओ वजंतो मूयढड्ढर सई । वंदइ सपयच्छेयं वायापणिहाणमेयं तु
॥२॥ पेहंतपमसंतो उट्ठाणनिसीययाइयं कुणइ । वावारतररहिओ वंदइ इय कायपणिहाणं ॥शा" (वन्दन) पंचाशकेप्वप्युक्तं-
"सबथवि पणिहाणं तग्गयफिरियाभिहाणवन्नेसु । अत्थे विसए य तहा दिट्ठतो छिन्नजालाए ॥१॥ अस्या अर्थ:-सर्वत्रापि-
॥१४१॥

प्रणिधान-
त्रिक
श्रीदे० ) ममस्तापामपि चैत्यवंदनायां, न केवलं तदंत एव, प्रणिधान कार्य,नरवाहननरेन्द्रवत् , क विपये १, तद्गताः-चैत्यवंदनागताः
चैत्यश्री
क्रिया-मुखस्थगनमुद्रान्यासादिका यास्तासुर तथा अभिधानानि-पदानि वर्णा-अक्षराणि तेपुर तथाऽर्थ:-अहंदादिपदामिधेयस्तस्मिन्
धर्म० संघा
विपयो-चंदनागोचरो भावाईदादिदृष्टिगोचरो वा चैत्यविवप्रभृतिकस्तस्मिन् , तथाशन्दात् जयवीयरायेत्यादिप्रार्थनायामपि,
चारविधी
'दिटुंतो छिन्नतालाइ'त्ति तुर्यपदस्यैवं भावना, प्रेरकः प्राह-वन्नाइसु उचओगा जुगवं कह घडइ एगसमयमि।दो उवओगा समये
॥१४॥
केवलिणोऽविहु न जं इट्टा ॥१॥ आचार्यः-फमसोऽवि संभवंता जुगवं नजंति ते विभिन्नावि । चित्तस्स सिग्घकारितणेण एगत.
भाषाओ ।।२।। अत्र दृष्टांतग्छिन्नजालया-उल्केन, यथा हि तद्भाम्यमाणं छिन्नजालमपि शीघ्रतया चक्राकारं प्रतिभासते, यद्वा
'केवलिणो उवओगो कञ्चड़ जुगवं समत्थनेएसु । छउमत्थस्सवि एवं अभिन्नविसयासु किरियासु ॥३॥ तथा चागमः-भिन्नविसय
निसिद्ध किरियादुगमेगया न एगंमि । जोगतिगस्सवि भंगियसुते किरिया जओ भणिया ॥४॥ मणसा चिंतइ भंगे वयसा उच्चरइ
लिहद कारण । एवं जोगतिगस्सवि भंगिअसुत्तंमि वावारो ॥५॥ नरवाहणनरेन्द्रवृत्तं चैवम्-
अत्थि पुरी वइदेसा सुरपुरिदेसा सिरीहि पवरीहिं । तत्थ सढो दुचियट्टो थट्ठो नरवाहणो राया ॥१।। सइ जिणपणिहाणपरा
दुहावि पियदसणा पिया तस्स | निम्मियगुरुजणविणओमणओ तणओ अमोहरहो ॥२॥ किमिहऽज पचमेसो पउरजणो जाइ
जं इह सुवेसो ! इगदिसिनिमुहोत्ति कोउगकलिओता (निवेण पृच्छिओ) भणइ पडिहारो ॥३॥ देव ! कयकोवहाणी पसन्नवाणी
खमाइगुणखाणी । सुवयसरी पत्तो इह तन्नमणाय जाइ जणो॥४॥ सो केरिसोति कोउगकलिओ तो नरवईऽपि तत्थ गओ ।
नमिय निविट्ठाइ सहाय अह गुरू कहइ इय धम्मं ॥५॥ "पडिओ अकामनिजरनईइ गिरिपत्थरोब कहवि जिओ। अवि थावरो
ANTOPATIHIRAITERA
॥१४२॥

नरवाहन- वृत्तं श्रीदे० चैत्यश्री. धर्म० संघा- चारविधी ॥१४॥ तसत्तं लहइ तिचउरक्खयाइ तहा ॥६॥ तोऽवि नरत्ताऽऽरियखेतगोत्तमरुजत्तआऊअविगलचे । धम्ममई सुगुरुसवणे लढे दुलहा उ तत्तरुई ॥७॥ यदागमः-"आहश सरणं लर्बु, सद्धा परमदुल्लहा । सुमा नेयाउ मग्गं, वहवे परिभस्सई ॥८॥ता लहिम सुद्धसद्धं तन्युड़िकए सयावि जीवेण । पणिहाणतिगपहाणा कायदा वंदणा पुण्णा ।।९।। भणियं च-"वद धम्मज्ञाणं फरंति हियए गुणा जिणाईणं । उल्लसइ सुहो भावो वंदंताणं सुपणिहाणं ॥ १०॥ पणिहाणं पुण तिविहं मणवइकायाण संजमाहाणं । रागहोसा- भावो उवओगि न अन्नत्य ॥ ११ ।। एवं पुण तिविहपि हु बंदंतेणाइओ उ कायन्यं । चिइवंदणमुणिवंदणपत्थणरूवं तु पसंते ॥१२॥ अह आह निको किं वंदणिजमेयाण गुणविउत्ताणं । नियमइविगप्पणाए ठविभाणं येइआण अहो ? ॥१३॥ तह सोअवजि- आण अनिययवित्तीय भमणसीलाणं । भिक्खाआजीवगाणं जईण किं नाम नमणि ॥१४॥ नणु अपसन्नमणाणं जिणाण किं इस्थ पत्थणाइ फलं १ । नहि अफला पडिवत्ती युहाण संसिजइ फपाधि ॥१५।। भणइ गुरू भो नस्वर संति अणंता गुणा जिणाण धुवं । झाइज्जति नमिज्जति ठाविउं ते उ पडिमासु ।। १६ ।। एवं ध्यानद्वयसिद्धेः, आह च-"वर्णादिप्रतिमास्थितमहद्भूपं यथा- स्थितं पश्येत् । सत्प्रातिहार्यशोभं यत् तद्ध्यानमिह रूपस्यम् ॥ १७ ॥ प्रतिमादिषु देहस्यं यथास्थमूर्ति जिनादिकं मनसा । तद्रूपं चात्मानं यद् ध्यायेत्तदिह रूपस्थम् ॥ १८॥ तथा चोक्तम्-(चिन्तिय पूरण) अमिघणा अतिपय पंगू न दिति । इणि कारणि इह पत्थरा, देवतणु पाविति ॥१९॥ नियमणसंकप्पो चिय सव्यस्थवि इत्थ होइ कजकरो। जो नेइ सत्तमीए खणेण पायेइ चा मुक्खं ॥२०॥ ता सुहआलंबणओ परिमाणविसद्धिमिच्छता निचं । जिणपूअणाइ कुआ भविआण विवोहणत्थं च ।।२१।। अत्र प्रयोगः- मिणवंदणाइ कुआ परिणामविमुद्धिहेउओ निचं। दाणादउच्च मग्गप्पभावमाओ व कहणं व ॥२२॥ सुद्धमणवयणतणुणो सुदायारा ॥१४३.

नरवाहन
चे तखत्रयी
श्रीदे
पेत्य यी-
धर्मसंघा-
पारविधी
॥१४॥
सुवंभचेराय । कयदुद्दमारणदमा इसिणो सुइणो सया नेया ॥२३।। यदाह व्यास:-"चित्तं क्षमादिभिः शुद्धं वदनं सत्यभाषणैः।
नाचर्यादिभिः कायः,शुद्धो गंगां विनाऽप्यसौ ॥२४|| चित्तं रागादिभिः क्लिष्टमलीकरचनैर्मुखम् । जीरहिंसादिभिः कायो, गंगा-
| ऽप्यस्य पराशुखी ॥२०॥ आह च-न शरीरमलत्यागात्, नरो भवति निर्मलः । मानसैस्तु मलैर्मुक्तो,भवत्येव हि निर्मल ॥२६॥
पिपयेषु भृशं रागो, मानसं मलमुच्यते । पिरागो हि पुनस्तेपु, निर्मलत्वमुदाहृतम् ॥२७॥ मृदो भारसहस्रेण,जलकुंभशतेन च । न
शुष्यति दुराचाराः,नातास्तीर्थशतैरपि ॥२८॥ आचारवस्त्रांतरगालितेन, सत्यप्रसन्नक्षमशीतलेन । ज्ञानांना स्नाति च यो हि नित्य,
किं तस भूयात् सलिलेन कृत्यम् ? ॥ २९ ॥ शुचिर्भूमिगतं तोयं, शुचिर्नारी पतिव्रता। शुचिर्धर्मपरो राजा, ब्रह्मचारी सदा
शुचिः॥३०॥ शृंगारमदनोत्पाद,यसात् स्नानं प्रकीर्तितम् । तसात् स्नानं परित्यक्तं, नैष्ठिकैब्रह्मचारिभिः॥३१॥ कामरागमदोन्मत्ता,
ये च सीवशवर्तिनः। न तेजलेन शुध्यंति, स्नानास्तीर्थशतैरपि ॥३२॥ स्नानमुद्वर्तनाभ्यंगौ, तांबूलं दंतधावनम् । गंधमाल्यं प्रदीप
प, त्यति ब्रह्मचारिणः।।३३।। नोदकालिन्नगागो हि, स्नात इत्यभिधीयते । स स्नातो यो दमस्नातः,स वाह्याभ्यंतरः शुचिः॥३४॥
यो लुन्धः पिशुनः यूरो, दांभिको विपयात्मकः। सर्वतीर्थेपपि स्नातः, पापाद्धि मलिनश्च सः ॥ ३५ ॥ ज्ञानजले ध्यानहदे,
रागद्वेपमलापहे । यः स्नाति मानसे तीर्थे, स गच्छति परां गतिम् ।।३६।। सवत्थ सममणाणं धणमयणाइमु ममत्तरहियाणं । नि-
इंसियं रिसीणं अनिअपवित्तीइ परिभमणं ॥३७॥ यदाहुः परममुनयः-"अनिएअवासो समुआणचारिआ, अन्नायउंछं पयरिकया
य । अप्पोपही कलहविवजणा य, विहारचरिआ इसिणं पसत्था ।। ३८॥" तथा-"पडिबंधो लहुअत्तं न जणुवयारो न देस-
विमाणं । नाणाईण अयुड्डी दोसा अविहारपक्खंमि ।। ३९ ॥ किंच-"मासं च चउम्मासं परं पमाणं इहेगनासंमि । चीयं वइयं
.
॥१४४॥

नरवाहन- वृत्तं श्रीदे० चैत्यश्री. धर्म संघा पारविषौ ॥१४५॥ च तर्हि मासं चासं च न वसिजा ॥४०॥" अन्येऽप्याहुः-"ग्रीष्महेमंतकान मासानष्टौ भिक्षुः सदा चरेत् । दयार्थ सर्वभूताना, वर्षास्वैकत्र संवसेत् ॥४१॥ तथा मार्कडेऽपि-सर्वसंगपरित्यागी, ब्रह्मचर्यमकोपिता । जितेन्द्रियत्वमावासे, नैकस्मिन् वसतिविरम् ॥४२॥ आरंभनियत्ताणं धम्मसरीरस्स रक्खणनिमित्तं । भिक्खोवजीगत्तं पसंसि नणु महेसीणं ॥४३॥ यदुक्तं-'चरेन्माधुकरी चिमपि प्रांतकुलादपि । एकानं नव भुंजीत, बृहस्पतिसमादपि ॥ ४४ ॥ अवधूतां च पूतां च, मूर्खाथैः परिनिंदिताम् । चरेन् माधुकरी वृत्ति, सर्वपापप्रणाशिनीम् ॥४५॥ अथ प्रयोगः-इय गुणजुत्ता अममत्तणेण भावमलसुद्धिहेऊओ । मुणिणो पसंसणिजा सुतित्थगमणाइयं व सया ॥४६॥ यद् व्यासः-साधूनां दर्शनं श्रेष्ठ, तीर्थभूता हि साधयः । तीथं पुनाति कालेन, सद्यः साधुस- मागमः ॥४७॥ कह अपसन्माउ फलं लभंति मई ? असंगया जेण । सुमणाण फलंति अचेयणावि चिंतामणिप्पमुहा ॥४८॥ ता नाणाहमयरी पुजा कोवप्पसायविरहाओ । नियमणपसायहे नाणाइगुणे व जिणचंदो ॥४९॥" इय जुत्तिजुत्तमुत्तो गुरुणा पडि- उसरासमो राया । सुपउहमणो बहु पजणाइ काउं समारद्धो ॥ ५० ॥ यतः-अप्रशांतमती शास्त्रसद्भाधमतिपादनम् । दोपागाभिनषोदीणे, शमनीयमिव ज्वरे ॥५१॥ अह तं नाउं पियदंसणा य देवी सुओ अमोहरहो । आगम्म भणति निवं पर नह इह काउनिअमिणं ॥५२॥ जओ-इह हीलिया उ हाणि दिति रिसी रोइयव्वयं हसिआ । अफोसिआ उपायंधणारं पुण ताडिया मरणं ॥ ५३ ।। किंच-तपस्विनि क्षमाशीले, नातिकर्कशमाचरेत् । अतिसंघर्प- मासिमंदनादपि जायते ॥५४ ॥ जइ इय ता मह चिसए धम्माधम्माइ अकहमाणेहिं । ठायवमिमेहिं भणितु Winnो गितगणुपती ॥५५॥ हेडाउएण केणवि कथाइ अत्याणगस अहरणो। एगो करी अगाहिअसिक्सविसेसो उप- ३१४५॥

श्रीदे०
नरवाहन-
वृत्तं
पैत्ययीन
धर्म संपा
चारविधी
॥१४६॥
विओ ॥५६॥ निवपुट्ठा गयलक्खणविउसा पुरिसा वयंति देव । इहं। भद्दो मंदो य मिगो मिस्सा चउहा गया हुंति ।। ५७ ।।
तत्य-सेयनहदीहपुच्छुभयग्गसव्वंगसुंदरो धीरो । महुपिंगच्छो भदो सरयमदो हणइ दंतेहिं ॥ ५८ ॥ थूलसिरदंतनहवालवालही
मिहपिंगलो मंदो। चलबहलविसमचंमो करेण पहरह वसंतमदो ।।५९ ॥ हेमंतमदो तासणसीलो गत्तावरेहिं हणइ मिगो। तत्थु-
विगते तदंतदेहत्यकंठनहकेसो ॥६०॥ अणुहरह थोवथोवं रूवं सीलं च जो इमाण गओ। सो मिस्सो सब्बंगिहि हणेई मजइ अ
सयकालं ।।६१।। भद्दो सवायलक्खं तपद्धमुलं लहेइ मंदकरी। तस्सद्धं मिगहत्थी तयद्धमवि मिस्सजाइगओ ॥६॥ तो सोउमिणं
निबई तं भइगयं गहेइ तुट्ठमणा। हेडाउअं विसजइ दाऊण मणिच्छिअं मुल्लं ॥६३॥ तंमि नियो अह चडिऊण रायवाडीह निग्गओ
| तनो। सरिय वर्ण धावित्था विंझाभिमुहो जवेण करी ॥६४ा अंकुसमिनसिरोऽविहु ता सो हयहत्थिजोहनिवहेहिं । सुनिकाइयकम्म-
चउच्च पारिओं नेव पडिखलिउँ ॥६५।। सेरिबराहमाररिदुरूवाणि दगमणेण । धारतो सो हत्थी खणेण असणं पत्ती ॥६६॥
अडविगयाउ गयाओ उत्तरइ नियो विलग्गिओरुक्खे । गहिऊण य मिल्लेहिं पुच्छिओ कोऽसि कत्तो तं? ॥६७॥ नियमकहतं ताडित्तु
जट्ठियट्ठीहिं धिय गया ते । अह कइवि नियो निसि छित्तु बंधणे लंपिउं अडविं ।।६८|| छुहतण्हाइकिलंतो राउरे गंतु मिक्खिउं
भुत्तो। तहि वासं अलहंतो निसि उजाणे पहिं पत्तो ॥ ६९ ।। तत्थ य नरवाहणनिव! नणु करिहरिओ इहागओ सित्ति ।
युत्तो सुक्ष्मगुरुणा मणइ ममं मुणह कह तुम्भे १ ॥७॥ नणु धम्माइ सविसए वारंतो सबहिंपि पयडो सि | इअवुत्तोसो लजा-
| नमिरो गुरुणा पुणो भणिओ ॥७१॥ "धम्माइफले पयडेऽवि राय! रक्खाइए किहह जीवा। परलोअनिप्पिवासा मूढा मग्गाउ
भरसंति ॥७२॥ निता गुरुदेव लोअविरुद्धपि तह विहेमाणा । अत्तुफरिसा तंपिय अणत्थसत्थं निव! लहति ।। ७३॥ अजवि
NRHTI
FAFRITALIARMERTAINEKHIANS
॥१४६॥

.
नरवाहन-
वृत्तं
श्रीदें
चैत्य०थी-
धर्मसंघा-
चारविधौ
॥१४७॥
किंपि न नहें विसुद्धमग्गं भयाहि भूनाह !। दूरं गयावि लच्छी अणुसरइ नरं नयपवन्नं ॥७४॥ अह जायकम्म-
विवरो अणुतावपरो नियो चरणलग्गो । विनय गुरुं भयवं! कह पावा मुबिहमिमाओ? ॥७५॥ "भणइ गुरू जिणमुणियंदणेण
पावमिह नासइ जमुतं । भचीइ जिणवराणं खिजंति पुरा कया कम्मा ॥७६|| तथा-अभिगमणवंदणनमंसणेण पडिपुच्छ-
गेण साहणं । चिरसंचिअंपि कम्मं खणेण विरलत्तणमुवेइ ।। ७७ ॥ जिणवरपणिहाणाओ जायइ जीवाण सपलसुइहेऊ।
सुहगुरुजोगो मम्गाणुसारिया भवविरागित्तं ॥८॥ तह गुरुजिणवहुमाणो इह परलोए अहिष्ठफलसिद्धी । लोयाविरुद्धकरणं परोव-
चयारित्तणाईवि ॥७९॥" अह निवई नमिय गुरुं गयमिच्छतो गहेवि सम्मत्तं । जिणमुणिपणिहाणपरो गमइ दिणे दुकनिदाए
॥८०॥ अह अणुपत्ते सपले नमिय गुरुं भणइ पह! पसीय कया । वइदिसिपुरीइ एअह इय युत्तु निवो गओ सपुरं ॥८१॥ पिय.
दसणाइ देवीइ पुच्छिओ हत्यिहरणमाईयं । जिणधम्मलाभपेरंतमाह निवई नियचरित्तं ॥८२|| तचो सुइसंमत्तो मुणिपयभत्तो जिण-
चणुज्जुत्तो। कयधम्मियवहुमाणो पालइ रजं सुपणिहाणो ||८३॥" श्रीमत्सुधर्मसूर्यागमने चोद्यानपालविज्ञप्ते । सर्वर्या भूमा
विनिर्ययो मुनिपतेनंतुम् ॥८४॥ दयितासुतादिसहितो भल्या प्रणिपत्य तत्पदद्वंद्वम् । विहितांजलिः सविनयं विज्ञपयामास सरिमसौ
11८५॥ अचिराय प्रासीदत न कि स्वचरणारविंदवंदनतः। अस्माकमुपरि भगवन् ! मुनिः-गादं व्यग्रा नृपाः स्म वयम् ॥ ८६ ।।
राजा-त्यकसमारंभाणां भवतामपि सर्वसंगविरतानाम् । किं व्याकुलत्वमेतद् मुनिः-वसुधाधव विद्धि युद्धकतम् ।।८७|| राजा-अहह
समशत्रुमित्र क्षेत्रादिविरोधकारणलचित्र । प्रशमधन गतयोधन ! किमिति तवायोधनविधानम् ! |८|| महदाश्चर्य भगवन् !
कथय कथं केन कलिरजनि वोऽत्र । गुरुस्थ जगौ गवेश्वर! शृणु तदिह गुरुः प्रबंधोऽयम् ॥८९॥ तथाहि-श्रुत्वैकदा गतं मांप्रम-
॥१४७॥

नरवाहन-
वृत्तं
पैत्यश्री
पर्म० सपा
चारविधी
॥१४८॥
सयताने प्रमादचरात् । सत्त्वरमम्पपिपेणद् भव चक्रव्यूहतो मोहः ॥९०॥ तयाग्रिभधारायां तस्थुरनंतानुबंधिनो योधाः । वामे
दर्शनमोहचरितमोहस्तदपसव्ये ॥ ९१ ॥ पार्श्वत आयुनर्नाम्नी वेद्यं गोनं च पृष्ठधारायाम् । अनारकेपु कामः सनोकपायो जगद्वीरः
॥१२॥ परिमपारेषु यावरणीयातरापमामताः। भवचक्रसुदृढनाभौ मोहनरेन्द्रः प्रबलवीर्यः ॥९३ ॥ राजा-भगवन् ! भवता
त्रिभुवन हितेन मोहस्स किमिति वैरमिद ? । गुरु:-शृणु नृप! ममास्य यद्वैरकारणं सावधानमनाः।।९४।। पूर्व दत्त्वाऽनेकासुखानि "
| चरमागतामहाखेण । अवधिपमस्य सुरायुर्नरकायुस्तिर्यगायूपि॥ ९५ ॥राजा-ततः ततः, गुरु:-मोहनृपविजयदकासु वाद्यमानासु
विविधविकथासु । समरभरायोच्छलितो विपयादिभटौघतुमुलरवः ॥१६॥ किमिदमहमिति हि विमृशन्नुपयोगचरेण सर्वमज्ञायि ।
तदनु हुतं व्यरचय तत्क्षपकश्रेणिसुव्यूहम् ।। ९७ ।। तत्र चरितनरेन्द्रो मध्ये तदक्षिणेऽस्य वरपुत्रः। तस्थौ दशसुभटयुतो यति-
धर्माख्यो महारविकः ॥९८॥ वामे तु सप्तदशभटयुतोऽतिरधिकश्च संयमो नामा । अन्तर्महाव्रताख्याः प्रोस्फुरदुरुतेजसो रथिकाः
(१९९।। सतोपमहापीरो बाह्याभ्यंतरतपश्चरणयोधः । चरणसुभटसप्ततिरेकतोऽन्यतरेऽन्यसप्ततिका ॥१०॥ शीलांगाटादशमहस्रसं-
ख्याः पदावयससदनु ! शुभभारसचिववचनादारोहमहमग्रमत्ताश्वम्।।१०१।। निजचित्तवृत्तिसत्रे ध्यानाहतपरशुशोधितक्षेने। खाध्याय-
मेरिसादनपूर्व प्राविशमध रणाय ॥१०२॥ पद्नः पढ़ेन निपादेन निपादी च सादिना सादी । कुंताकुंति शराशरि युयुधाते ते चले
मुचिरम् ॥१०३।। दुष्टामिसधितुरगा इंदौफिरे सापरायिकाः म्लेच्छा । त्वरित न्यपीपतं तान् विशुद्धियोगत्रिसेल्लहतान् ॥१०॥
सीकृतयोधगुणाच्डावाद् ज्ञानसर्वलोहेन । मुक्तेन हतो हृदये पपात मिथ्यात्वभिल्लपतिः॥१०५॥ तदनु प्रधावितो मिश्रजातिको
मिटिमामंतः। तचविनिश्चयखङ्गेन खंडशोमामहमपि तम् ॥१०॥ सम्यग्दर्शननृपति शिरसि हतस्तचरुचिरुचिरयष्ट्या ।
4
॥१४॥

0
श्रीदें
चैत्यश्री
नरवाहन-
वृत्तं
E
धर्म० सया
चारविधी
॥१४९।।
सत्यक्तपुद्गलो मा शरणमशिथियत नाथनया ॥१०७ ॥ इति सपरिकरे दर्शनमोहे वरमण्डलेशिनि विनष्टे । भयभीतमोहफटक
पश्चात् किचिदपचक्राम ॥ १०८ ।। तीनविशुद्धाध्यरसायदडपतिढौकित समारोहम् । रथपरमपूर्वकरण परसलपाणिप्रहाराय
॥१०९॥ वध्नाति तथा स्थिति स्थितिघातान् मयि विदधति हतरसाथ रिपून् । गुणसंक्रमाद् गुणश्रेणिवर्णना प्रातत्तत्र ।।११०॥
निजवीर्यापितमारोहमतुलमनिवृत्तिवादरसितेभम् । याचदरिहति कृते मामभि चचले तापदहितवलम् ॥१११॥ चतुरोऽप्रत्याख्या-
नान् प्रत्याख्यानान्वितान् महावीरान् । यारद्धेदं भेदं हन्मि विरतिनिशिततीरेमिः ।।११२|| मायायुद्धप्रवणाः खेचर्पस्तानदंतरा
न्यपतन् । निद्रानिद्राप्रचलाप्रचलास्त्यानदिनामानः ॥११३।। ताः सर्वतोऽधयत्यः सदोधोद्यतनास्वकृतविफलाः । चिक्षिपुरिमात्र
नदनु त्रयोदश प्रकृतयो नाग्नः ॥ ११४॥ तिर्यग्दुर्गतिगत्यानुपूर्तिका जातयवतम्रय । मावारण उद्योतस्तथाऽऽतपः स्थापरः
सूक्ष्मः ॥११५।। सीनररूपी वेदोऽथ धावितः प्रतिदहन्ननलशस्त्रैः । दमधाराधरधारासारैरफलग्य सोऽपि हतः ।। ११६ ॥ मुंच-
अथासिविक्षेपलिप्तविशिसान् मृगेक्षणारूपी । वेदो व्यपाधत विरागतार्द्धचंद्रांतरास्तासु ॥११७ ॥ शूरोऽसीति सहामा रतिररतिः
प्रहरमेति च मशोका । अहह कथं मारयतीतिजुगुप्मा प्रापतत् मभया ॥ ११८ ॥ अध्यारोप्य तथा ताः माधुसमाचारचक्रके
भ्रमिताः । मुरारुधिरमुद्रित्यः प्रत्यस्थि यथा च शशरुद्राक् ॥११९॥ रे तिष्ठतिष्ठ निष्ठुर ! निहत्य दयितादि मे क यामीति । जल्प-
बिनकमजाननागात् सकल्पयोनिरथ ॥१२०॥ निहतः सुदुस्तपस्तपःशक्त्याऽमौ निष्ठुर जरामीरुः। घूर्णितविलोचनो भुवि पपात
पुप्पायुधो झगिति ॥१२१।। भेत्तुमथ तपः शक्ति नृवेद्य उत्पाट्य विषयवशपरशुम् । निपतन् मदनोऽन्तरभूत् सुशीलमुद्दरहतः कणशः |
॥१२२।। जलन इस संज्वलन्नथ युधे प्रधावन्नुदायुधः क्रोवः। निधनमधत्ताशु मया क्षातिडया(गदा)खंडिनकरोटिः ॥ १२३ ॥
॥१४९॥

नरवाहन
वृत्त
पैत्य धी-
धर्म संपा
पारविधी
॥१५011
मागमपि भटमन्यं यथेष्टपुट्टीफंगानमूनमतिः। मार्दवगदया पटु कुटकगालवत् कुट्टयामास ॥ १२४ ।। इति मे द्वेषगजेन्द्रो निरर्ग-
लोऽतुलमत्मरोऽत्यर्थम् । मथ्नन् पलं यथेच्छं सुसाम्यतापरिधया पिपिपे ॥ १२५ ॥ अथ-मायाव्याघी ग्रसितुमुत्थितां विकृत-
विकटकपटास्याम् । सरलत्वशल्यकीलिनतालुजघनर्जुतर्याम् ॥ १२६ । लोभस्तु खंडशः खण्डितोऽपि भूयो विवर्द्धयन्नुचैः।
| संतोपशंकुना कीलितो मया प्रेतवन्मंत्रः ॥१२७॥ एवं चरित्रमोहे त्रिकरणशुद्धित्रिशूलसंमिन्ने। मोहनरेंद्रोऽदौकिष्ट रागकेसरिस-
मारूदः ॥१२८॥ स्फुटमुत्कटविकटाटोपभीपणस्तमतानताम्राक्षः । पटु घटितललाटनटनकुटिरमौ मामिति तत ।।१२९॥ एह्येहि
तिष्ठ तिष्ठात्र गच्छ गच्छाद्य मुंच मुश्चास्त्रम् । मा रे मुधा सियख प्रियख युध्यस्ख युध्यस्व ।। १३० ॥ श्रीचारित्रनरेन्द्रप्रहितमितः
खत्मसंपरायाग्व्यम् । सरभमभंगुरमासाद्य सपदि तस्याभ्यसार्वमहम् ॥१३१॥ युद्ध्वा क्षणादहं सूक्ष्मसंपरायोग्रचरणचक्रेण। आरुष्य
मोदमौलि लघु लुलुवे कमलनालमिव ।।१३२।। मोहनृपं च विनष्टं दृष्ट्वाऽरिवलं विनायकं नश्यत् । तत्क्षतचे क्षिप्रं क्षीणमोहश्य-
| मगममुन्प्लुत्य ।। १३३ ॥ निद्राप्रचलाग्थ्ये अंधकारपद्यावांतरे कृत्वा । सहसा प्रच्छन्नीभूय तस्थिवत्तदरियलमखिलम् ॥१३४॥
मुमुचे तदनु मयोल्काशनानि मुचंति तडत्तडिति कुर्वन् । सुप्रणिधानवना शितकोटिसितध्यानशतकोटिः ॥१३५।। तेन च निर्दय
वके झमिति युगपन्यदाहि तृणदाहम् । दर्शनचतुफविनकपंचज्ञानावरणपंचत् ।।१३६॥ भूमिश्चारिभटाः चारभटा अपि जगत्रय-
|जयेथ। तत्तेजोऽपि निरीक्षितुमपि नालंभूष्णवोऽभूवन् ॥१३७॥ रंधेपु केऽपि झपामदुनिकुंजेषु लिल्पिर कैपि । बुडुरंयुनि केपि
प्रविविशुरपरेउंग! गिरिदरिषु।।१३८॥ तत्यजुरितरेऽखाणि प्रामुंचनेककेतु वस्त्राणि । केपि मृतीभ्येयास्थुरवनिलुठिताः सुनिश्रेष्ट्यः
॥१३९॥ तदनु च गगनेऽभ्रामं ध्यानांतरिकापटीमहं यावन् । तावन् केवललभम्या वर्षन सुमानि सुराः ॥१४०॥ इति पैरि-
॥१५॥

नरवाहन
श्रीदे०
चैत्यभी
धर्म० संघा.
पारविधौ
॥१५॥
"
विषावार्थ सयोगिनो व्यग्रवा मम नृपासीत् । नसारिपु निःशेपं गतेपु नुस्यादयोगित्वम् ॥१४॥" श्रुत्वेति नृपो मुदितोऽस्ती-
दिति भगवमिमे हताः स्थाने । अहिताहितजगदहिता भवता जगदेकसीरेण ॥१४२॥ गयाऽथ नृपः स्वगृहे राज्ये विन्यस्य सुतम-
मोपरथम् । ससमाधानो दीक्षा सुधर्मगुरुसंनिधौ जगृहे ॥१४॥ विहितानशन विधानः सुप्रणिधामः मदोज्झितनिदानः । प्राप्त-
तृतीयकल्पे मुक्ति गंता तृतीयमवे ॥१४४ ॥ एवं निशम्य नरवाहनभूमिपालवृत्तं सुपुर्तजनरांमदकारि हारि। धीजैनचैत्यमुनि-
मणिभानपत्नं, भव्याः ! कुरुवमनलीकृतयोगजाताः ॥१४५॥ इति नरवाहनराजवृत्तान्तम् । इत्युक्तं प्रणिधानत्रिकमिति
दशमं पिकं । अथ श्रोतुं त्वरमाणः शिष्यः प्राह-अप तावद्भगवद्भिः पद भिकाणि व्याख्यातानि, शेपाणां तु का पातत्याशंका-
समुद्रणाय गाधानतर्धपादेनाह--
सेसतियत्यो उ पपत्ति ॥ १९ ॥
शेपतिकाणां पदक्षिणानिकप्रणामविकदिक्षायनिरीक्षण विरतित्रिकपदभूमिग्रमार्जनटिकलक्षणानां अर्थः पुनः प्रकटा-
सुगम एवेति भाष्ये नोक्तः, विश्वौ तु यधापस्ता भापित एवेति समाप्तानि दशापि त्रिकाणि । एषा चैनं करणफलं लघुभा-
प्पोक-फम्माण मोक्षणीयं जं पलियं तीसठाणगनिनदं । तक्खवणट्ठा एवं तिगदसगं होइ नायवं ॥१॥इय दहतियसंजुत्तं वंदणयं
नो जिणाण तिखालं । कुणइ नरो उपउत्तो सो पावइ सासयं ठाणं ॥२॥" इति ज्यारुपात दशत्रिकाख्यं प्रथमद्वारं, अत्र च प्रार
माधुश्रापकादियारामानेत्यायुक्तं, तर पैत्यादि वंदितुकामः पावकः कथित महद्धिको भवेत् श्रीपेणनृपादिवत् , कश्चित् सामान्य-
वा श्रीपतिष्ठियत् , तम यदि रानादिस्तदा 'सहाए इट्टीए सघाए दित्तीए मवरलेणं सधपुरिसेणं' इत्यादिवचनात्
॥१५॥

ear
.
अभिगम.
पंचक
थीदे
पत्य श्री
धर्म संपा
पारविधी
॥१०२॥
प्राप-
प्रभारनानिमित्तं महा चैत्यादिपु याति, अथ सामान्यविभवस्तदौद्धत्यादिपरिहारेण लोकापहास परिहरन् जति, तर चैत्ये
प्रविशन पंचविधाभिगमं करोति, इत्येतत्संबंधायातं द्वितीय 'अभिगमपणगति द्वारं विघृण्वन्नाह--
सचित्तदवमुझण१ मचित्तमणुज्झणं२ अणेगत्तं३ । इगसाडिउत्तरासंग४ अंजली सिरसि जिणदिट्टे५ ॥२०॥
मचित्तद्रव्याणा खागाश्रितानां कुमुमतापूलादीनां उज्झनं-परित्यागः १ अचित्ताना-कटककुंडलकेयरहारादीनां द्रव्याणां
इत्यत्रापि योज्यं अनुज्झनं--अपरित्यागः २ मनऐकाम्यं रागद्वेषाभावेन मनाममाधिरनन्योपयोगितेतियारत् ३ एकगाटक
उनरासगः ४ एका-एकसंख्यो न द्वपादयः भाटको देशांतरप्रसिद्धः पृथुलपटादिरूपो यर म उत्तरासंगः-उपरिननं नस्त्रं,
| रणवसमित्यर्थः, उक्तं च आचारागचूर्णी-'एगसाडो,यदुक्तं भवति-एगपापरणुत्ति तेन कृत्वा उत्तरासंग-उत्तरीयकरण कल्प-
चूर्णारयुक्त-'उनरिज नाम पाचरण,' कचित् उनरिजं नाम पंगुरणमितिपाठः, एवं च एगेण पगुरणवत्येण उत्तरासंगो किजड
। इति भणिय होइ,'अनेन च निमनपणोत्तरामाकरणनिषेधमाह', निनमनवसनस्यांतरीयशब्दवाच्यत्वात् , तथा च कल्पनि-
शीधपूर्णी 'जतरितं नाम नियमति, एग्रहणं पुनरुत्तरामङ्गेऽनेकनखनिषेधार्थ, न तु सर्वथोपरितनप्रापरणवसस्य, एवं च
परिदिनकरयो द्वितीयेन पण उत्तरासंग कुर्याद् इत्युक्तं भवति, यदुक्तं पंचाशमवृत्ती-'एकात्रपरिधानः एफेन चोपरितन
उम्मेण कनोत्तरासंग' इनि, मार्कण्डेयपुराणेऽप्युक्तं-नैकरण भुञ्जीत, न कुर्याद्देवतार्चनम्" इत्यादि, एतय पुरुषमाश्रित्योक्तं,
भी तु विशेषप्रायनाङ्गी स्निपारनततनुलतेति, तथा चागम:~-"विणओणयाए गायलट्ठीए"त्ति, एतावता शमस्तपादायप्यासा
निरस्यंजलिन्पामो न युज्यते, हृदादिप्रमक्तेः, यत्तु परयल जाप कटु एवं पयासीत्युक्तं द्रौपदीप्रस्तावे तद् भक्त्यर्थ न्यूछादिनदं-
.
॥१५॥

पंचविधा-
मिगमः
श्रीदे०
चैत्यश्री
धर्म संघा
चारविधी
॥१५३॥
जलिमात्रभ्रमणमचनपरं, न च पुरुपैः सर्वसाम्यार्थ, न च तथास्थितस्यैव सूत्रोच्चारख्यापनपरं, अन्यत्रापि नृपादिविज्ञापनादाव-
प्यादौ तथा भणनादित्यायुक्तप्राय, परिभाष्यमत्रागमाद्यविरोधि, वृद्धसंप्रदायातु संप्रति स्त्रीणां वस्त्रत्रयं विना देवार्चा कर्तुं न कल्पते,
तथा अन्यैरप्युक्तं-'न कंचुकं विना कार्या, देवार्चा स्वीजनेन च' इति ४, अंजलिवंधश्च कार्यः शिरसि-मस्तके जिने दृष्टे-जिन-
विंबदर्शने सति इति गाथार्थः ॥ १७ ॥
श्य पंचविहाभिगमो अवा मुर्धति रायचिहाई । ग्यग्गं छत्तोवाणह मउहं चमरे अ पंचमए ॥ २१ ॥
इति-पूर्वोक्तप्रकारेण पंचप्रकारोऽभिगमो भवति, उक्तं च श्रीपंचमाङ्गे-"पंचविहेण अभिगमेणं अभिगच्छद, तंजहा-सचि-
ताणं दधाणं विउसरणयाए १ अचित्ताणं दवाणं अविउसरणयाए २ एगमाडएणं उत्तरासङ्गकरणेणं ३ चक्खुप्फासे अंजलि-
पग्गहेण ४ मणसो एगनीभावकरणेण ५" कचित्तु 'अचित्ताणं दवाणं विसरणयाए'ति पाठः, तत्राचिचानां-छत्रादीनां
व्यवसरणेन, व्युत्सर्जनेन इत्यर्थः, अन्यत्राप्युक्तम्-'पुष्फतंबोलमाईणि, सचित्ताणि विवजए। छत्तवाहणमाईणि, अचित्ताणि
वहेव य ३१॥"ति ॥ एतदर्थप्रतिपादनार्थमाह-'अहवेत्यादि, यद्वा यो महद्धिको-राजादिश्चैत्यं प्रविशति स पंचविधाभिगमसमये
राजचिहान्यपि मुंचतीत्यत आह-अहवेत्यादि, अथवा विकल्पांवरसूचको, न केवलं सचिचान्येव द्रव्याणि मुच्यते, किं तर्हि १,
अचित्तान्यपि द्रव्याणि मुच्यते-दूरीक्रियते, कानि ?-राजचिहानि-राजलक्षणानि, तान्येवाह-खड्ग:-कृपाणः १ छत्रं-आतपत्रः
२ उपानहौ-पादुके ३ मुकुटं-किरीटः ४ चामग-बालव्यजनानि पंचमकाः ५ इति, तथा च सिद्धांत:--अवहट्ट रायक-
कुहाई पंच वररायककुहभूयाई । खग्गं छत्तोवाणह मउडं तह चामराओ य ॥ १॥त्ति । श्रीपेणपतिश्रीपतिश्रेष्टिकथा
॥१५३॥

श्रीपतिश्री-
पेणवृत्तम्
पीदेयम-मकलरसालंकार भरतक्षेत्रेऽस्ति सुकविशास्त्र इच। सद्वृत्तं सुपतिगणं बवर्धयुत्तं वसंतपुरम् ॥ १॥ तत्रामवदवनि-
नेत्यश्री धः श्रीपेणः स्फुरदुरुपतापरविः । जिनराजवंदनामिगमकरणविधिसेवनप्रगुणः ।।२।। तस्याजनि जिनवचनैककौशलः क्षितिपतेः
धर्म संश
पर मित्रम् । प्ररप्रियां निवासः श्रीद इव श्रीपतिः श्रेष्ठी ।। ३ ॥ विहितप्रभातकृत्यः श्रीपेणनरेवरोऽन्यदाऽऽस्थाने। उद्भट-
पारविधी
भटवादभटौघसंकटे याबदास्ते म ॥४॥ तावद् धूलिधूमरचरणेन स्वेदसार्द्रसिचयेन । आगत्यकेन द्रुतमिति विज्ञप्तधरनरेण ॥५॥
॥१५॥
देव! त्रिविक्रम इबोरुविक्रमो विक्रमध्वजो राजा । रणरमिकमनाम्त्वां प्रति संग्रत्यत्रापतनस्ति ॥६॥ इति चरवचनं श्रुत्वा
ललाटतटपटिनभृकुटिग्वनिपतिः । किंकरगणेन महमा रणभेरी ताडयामास ॥७॥ तच्छब्दाकर्णनझगितिमिलितचतुरङ्गसैन्यपरिक-
रितः । श्रीपतिसहितः क्षितिपतिरमिपेणयति स्म तं शीघ्रम् ॥८॥ अविलंवितप्रयाणः कतिभिरपि प्राप यावदटवीं सः । तावदख.
ण्डितधारासाराधाराधरा वपुः ॥ ९ ॥ अवहन् सरितो वाहा वाहा इव वेगिनो धननृपस्य । ग्रंथा इव निष्टीका अभवंश्च सुदुर्गमा
मार्गाः॥१०॥ तदनुस नृपास्यशिविरावासानिरुपद्रवे कचिद्देश । विक्रमनृपोऽपि कुत्राप्यरण्यशैले स्थितिमधत् ॥११॥ अवहतविधि-
ललितवशाच्छ्रीपेणनृपस्य सकलसैन्येऽपि । अत्यंतमशिवमभवत् ततो नियंतेऽवगजथाभा॥१२॥ रोरुदति पामरनरा विलापमात-
बने यणिगवर्गाः । विषमाद मन्त्रिमंडलमजनि महीजानिरपि दुःस्थः ।।१३।। नृपवेश्मन्यथ हाहास्वविरसप्रलपितध्वनि शुल्वा ।
द्रागागुर्लपुमचियश्रीपतिसामंतमुख्यजनाः॥१४॥ मूळमीलितनयनं वीक्ष्य नृपं विगतचेतनं श्रेष्ठी । स्वगृहादानीय बंध नृपभुजे
| रनकेयूरम् ॥१५॥ तन्माहात्म्यादुन्मिलिताक्षियुगलः सचेतनः क्षितिपः। श्रीपतिएएः पोचे निजकं वैधुर्यधृत्तांतम् ॥१६॥ श्रेष्टिवर ! वे-
घिसुमटास्वलितः कविनरः समेत्याग्रे। उत्कटचपेटया मां कपोलफलक प्रणिजधान ॥१७॥ अपिखान्यग्रकरस्ननोऽभव मूलितो
॥१५॥

श्रीपतिश्री-
पेणवृत्तम्
श्रीदे०
चैत्य धी-
धर्म संपा
चारविधी
॥१५॥
विगतचित्तः । इयतः स्मरामि परतः सर्व भवतां विदितमेव ।।१८॥ किंतु मपीतस्मिन् कटकजनेऽप्युपकुरुष्व सत्करुण श्रेष्ठीति
नृपतिभणितोऽस्मरदमरं पूर्वसांगतिकम् ।।१९॥ सोऽप्यागत्य हुनमत्र तृपयले मालमशिवमपज । प्रकटीकृतनिजरूपः प्रणनाम च
थेष्ठिनं मुदितः ॥२०॥ अथ तुष्टो मंप्रिजनो विसिष्मये राजकं जनो हृष्टः । सर्वेरपि सैन्यजनैः प्रशंसितः श्रीपतिः स बहु ॥२२॥
विस्मयरसपरिपूरितहृदयो राजा जगाद हे देव ! । श्रेष्ठिवरिष्ठेन समं भरतामिह को नु संबंधः ॥२२॥ स प्राह नरेन्द्र ! पुरा हेम-
पुरे समभवद् विजयनामा । वामात्मा सर्वेषां मलिम्लुचः सोऽन्यदा स्वपुरात् ॥२३॥ आगत्य भवनगरे रजनी धननामविभविनो
| भवनात् । आदाय बहु द्रविणं त्वरितपदं निर्गतो यावत् ।।२४॥ तावदवितर्कितागतभवदीयारक्षकैरसौ ददृशे। नीत्वा प्रलपनलमथ
तवाशया वध्यवसुधायाम् ॥२५॥ क्षिप्तो विडम्ब्य बहुधा कृतांतरसनासमानशूलायाम् । अत्रांतरे समुज्ज्वलवेपेण विराजमानतनुः
॥२६॥ अल्पमहर्षाभरणो गृहीतपूजोपचारसंभारः । मक्तिभरभाजितपुत्रमित्रसुकलत्रपरिवारः ॥२७ ।। पियनसमीपदेशे बहु-
वापीरूपकुमुमफलरम्ये। स्वारामे चैत्यगृहे समागमच्छ्रीपतिश्रेष्ठी॥२८॥ त्यक्त्या सचित्तवस्तून्यमुक्तमुद्राधचित्तवस्तुगणः । वैकक्ष्य-
मेकशाठकमाधाय कृतांजलिमौली ॥२९ । एकाग्रमनाः सम्यक् पंचविधाभिगममिति विनिर्माय । प्रमणनमो जिनेभ्यश्चैत्यगृहांत-
| विवेश मुदा ॥३०॥ निर्माल्यादिकमुचार्य वर्यकुसुमैजिनेन्द्रमचित्ता। परिपूर्णचैत्यवंदनविधिना देवांश्च चंदित्वा ॥३१॥ यावनिर-
गापैत्यात् फेठस्थितजीवितेन विजयेन । तापदयाचि श्रेष्ठी गाद तृपितेन जलपानम् ॥३२॥ तदनु स चौरः क्रूरोऽप्यगण्यकारुण्य-
नीरनीरधिना। एतेन महामनसा लुतमुदकं पाययामासे ॥ ३३ ।। भणितच भद्र ! मुखदं संप्रति परलोकसंबलं लाहि । मधुमांस-
रजनिभोजनमदिरापानायघं निंद ॥ ३४ ॥ जीववधानृतभापणपरधनदरणान्यदारसुरतानि । वचनमनस्त नुविहितं स्वदुष्कृतं विजय!
॥१५॥

श्रीपतिश्री-
पेणवृत्तम्
श्रीदे०
चैत्यश्री
धर्म० संघा.
चारविधी
॥१५६॥
गर्हस्व ॥३५।। सर्वः पूर्वकृतानां स्वकर्मणां फलविशेपमिह लभते । इतरो निमित्तमात्रं सर्वत्र भवेत्ततो भद्र! ॥ ३६ ॥ मा कुरु
खेदं मा गच्छ दीनां मा व्रज कचित् कोपम् । जिनसिद्धसाधुधर्मान् कुरु शरणं त्रिभुवनशरण्यान् ॥३७॥ क्षुद्रोपद्रवविद्रवकरणं
शरणं समस्तसिद्धीनाम् । सर पंचनमस्कार सर्वापस्मारविसारम् । ॥३८॥ इत्यमुनाऽसौ विजयः समाधिमासादितः सरन् मनसि ।
पंचपरमेष्ठिमंत्रं मृत्वा प्रथमा दिवं प्राप ।। ३९ ।। यत:-"हिंसाचाननृतप्रियः परधनाहर्ता परस्त्रीरतः, किंचान्येष्वपि
लोकगर्हितमहापापेषु गाढोद्यतः। मंत्रेशं स यदि स्मरेदविरतं प्राणात्यये सर्वथा, दुष्कर्मार्जितदुर्गदुर्गतिरपि
स्वर्गीभवेन् मानवः ॥४०॥ उत्पादानंतरविलसदवधिविदितात्मपूर्वभवचरितः । बहुपरिकरपरिकरितः स्वर्गादवतीर्य भूपीठम्
॥४१॥ पूर्वभवकथनपूर्व महात्मनोऽमुप्य पदयुगं नत्वा । आर्पयदंगदमेतद्विजयसुरः स वहं भूपः॥४२॥ किंचामिगमादिकविधि-
युतजिनवंदनकमुख्यसुकृतवशात् । भविताऽयमग्रजन्मनि सुदृढप्रेमा परिवृद्धो मे ॥४३॥ इत्येनमेनमां घंसकारकं नायकं कृतोप-
कृतिम् । बहुशः संवेशवशादिह चैल्य वंदे स्तुवे सेवे ।।४४॥ पूर्वभवोद्भववैरात् कटके भवतोऽशिवं मया विदधे । हत्या कपोल-
पालौ चपेट्याऽचेतनस्त्वं च ॥ ४५ ॥ सरणादेतस्य पुनर्भवतः सैन्यं भवान् कृतः सुस्थः । इत्युक्त्वा विजयसुरः सहसा यावत्ति-
रोऽधत्त ॥४६॥ विज्ञप्तं गुप्त नरैस्तावन्नृपतेः पुरो यथा नाथ ! । अब यदि देवपादाः ससैन्यमायाति परसैन्ये ॥४७॥ भवति भव-
तम्तदानी लक्ष्मीरखिलापि शात्रवी नूनम् । यद्विक्रमध्वजोऽयं नरपतिरप्रतिमपृतनोऽपि ॥४८॥ रे रे हताश ! नरनायकाधम !
स्वपुरमय गच्छ त्वं । स्थगयित्वा को नूनमूनपुण्योऽन्यथा नासि ।।१९।। यदिह दिनद्वयमध्ये श्रीपेणः क्षितिपतिः समागंता । आदा-
स्यते स राज्यं प्राज्यं सप्तांगमङ्ग! तव ॥ ५०॥ साटोपकोपकलितः कदर्थयिष्यति भृशं भवंतं च । विशतः पातालेपि न मविता
॥१५६॥

श्रीपतिश्री-
पेणवृत्तम्
श्रीदे०
चैत्यश्री-
धर्म संधा
चारविधौ
॥१५७॥
भवतः पुनर्मोक्षः ।। ५१ ।। आकाशवाचमुरैः थुत्वेति स्वपुरगमनशरणोऽसौ । अनमिलपन्नपि विहितोऽस्ति तय रिपुर्मत्रिसामतैः
॥५२॥ श्रुत्वैवं श्रीपेणः प्रमोदमदमेदुरो मनसि दध्यौ । श्रीपतिसुचरितरंजितसुपर्वविलसितमिदमवश्यम् ।।५३।। सरभसताडितजय.
भेरिशब्दसंनिहितसकलपलकलितः। अथ निकटमेत्यसुभटैरभाणयन्नृपतिरिति शतम् ॥५४॥ भो भो नरेन्द्र ! पूर्व मदोजितं गर्जित
प्रहरणाय । अवराप्तस्तु सांप्रतमहो तव श्मश्रुधारित्वम् ॥५५॥ द्विरसन इव निजमंदिरदरी प्रवेक्ष्यति कथं भवान् भूप। श्रीश्रीपेण-
नरेन्द्रानुधाविनि प्रबलमंत्रवले ।। ५६ ।। रुदतो हसतोऽपि तव प्राघूर्णक एप तावदायातः। हसतैव ततो भवता समयोचितमस्य
फर्तव्यम् ।।२७॥ भग्नोऽपि श्वाऽपि करोति दशननिष्कर्षणं ततोऽपि त्वम् । सहसा नश्वन्नूनं न्यूनत्वं स्वस्य दर्शयसि ॥ ५८ ॥
थुत्वेति विक्रमन्पः कोपवशादवगणय्य कारणिकान् । श्रीपेणमध्यपेणयदतुलोत्साहः स्ववलकलितः ।। ५९ ।। तत उभयोरपि
पलयोरपानीकं समारभत योद्धम् । हरिकरिमुख्यासुमतां श्रीपेणो वीक्ष्य संहारम् ।।६०॥ गुरुकरुणारसरंजितहृदयः सदयं जगाद
रिपुमेवम् । ननुहंत किमेभिः क्षुद्रजंतुभिर्वहुरपि निहतैः ॥६१॥ उर्चीमव त्वमाशु क्षणं पुरो मम कपाणमादाय । येन झटित्यपि
भवतो हरामि दोर्दण्डकंतिम् ॥६॥ एवं निशम्य कोपारुणेक्षणो विक्रमः कृपाणकरः । भुवि समरस्य नियुद्धश्रद्धालुरवातरवानात्
।।६३॥ उत्तीर्य सपदि यानात् परिमंडितमंडलाग्रहस्तानः। रणभुनमलमलमकृत श्रीपेणोऽपि क्षमानाथः॥६४॥ तो जात्यताम्रचूडाविष
नृपचूडामणी नियुद्धेन । विमायमुपजनयंतौ युयुधाने सुचिरमन्योऽन्यम् ॥६५॥ अथ दक्षतया श्रीपेणनरपतिर्विक्रमध्वजनरेन्द्रम् ।
लघुहस्ततया सुदृढं वयंध निजकोचरीयेण ॥१६॥ स्वाज्ञाकरणप्रवणं कृत्वा मुक्या च विक्रममहीशम् । श्रीपेणनृपः क्रमशो महाधि-
भूत्या स्वपुरमागात् ॥६॥ अन्येयुः प्रातः कृतमजनकस्फारसारगारः। उद्धरकंधरसिंधुरमधिरूढः प्रौढभरपुण्यः ।।६८॥ उदंड-
..
॥१५७॥

श्रीपतिश्री-
पेणवृत्तम्
श्रीदे०
चैत्यश्री-
धर्म सघा
चारविधी
॥१५८||
पुडरीकेण लक्ष्यमाणः सुदूरतोऽपि जनैः। सुरसिंधुमलिलनिर्मलचलचामरवीज्यमानतनुः ॥ १९॥ उन्नमितदक्षिणरैर्मगधगणैः
पठ्यमानरिपुविजयः। परितः प्रसृमरहरिकरिरथभटसकटितनृपमार्गः ॥ ७० ॥ मधुमधुरस्वरसुंदरगायनजनगीयमानकीर्तिभरः।
श्रीपेणनराधीशो युगादिदेवस्य चैत्यमगात् ॥ ७१ ।। चतुभिः कलापकं ।। वीक्ष्य जिनविमुन्मुच्य चामरच्छाखड्गमुकुटगतान् ।
श्रद्धालुमारपरिकरसहितो विहितोत्तरासंगः ॥७२॥ विधिना जिनमदनातः प्रविश्य सपूज्य भगवतः प्रतिमाम् । एकाग्रमना नृपति-
देवानभिनंदते यावत् ।।७३।। श्रावकवेपास्तान केऽपि नरास्ता कथमपि समेत्य । अपाः कपाणिकाया घातं राजानममि मुमुचुः
1७४।। विधिशुद्धचैत्यवंदनविधानतत्परनरेन्द्रवासनया। रजितमनसा शासनदेव्या ते स्तमिताः सर्ने ॥७५।। अथ किमिदं किमि-
दमिति प्रभणस्तत्रागमजनः सर्वः । नृपतिरपि पलद्ग्रीपस्तथास्थितांस्तानिरीशिष्ट १७६॥ अभयप्रदानपूर्व नृपपृष्टस्तेऽभणन् पया
देव ।। भवतो घाताय वयं प्रहिता विक्रमनरेद्रेण ॥७७॥ धिक् कथमदयं त्वा नृपतिलक! निहंतुं समुद्यताः पापा। इति मन्मनमः
सर्वे ते द्रुतमुमिता देव्या ॥७८॥ अथ नृपतिरप्रदर्शितबदनविकारः स्ववाममागत्य । तानानाय्य यथोचितकतसत्कारान् पिसृज्य
ततः ॥७९॥ दध्यावमिमरतस्करविषधरजलमलादिरोधाद्यैः। यहन्तं कैरतं न नीयते जीवितं यावत् 1 ८०॥ नापद् विमुक्तसंगै-
रङ्गीकृतचरणगुणगणैर्भव्यैः। सज्ज्ञानाधिगमपरस्तुर्यपुमर्थाय यतितव्यम् ॥८॥ इति चिंतयतो नृपतेः मत्वरमुद्यानपालका एत्य ।
श्रीभुवनभानुसुगुरोरागमनमचीफथन्नुचैः ।।८।। श्रुत्वेति नृपस्तेम्यो दचा दानं सुतादिपरिकलितः । गत्ला नत्वा च गुरून्
| अभृणोदिति देशना सम्यक् ।।८३॥ "यावन्न जरा न रुजा न विप्नसंघो न चेन्द्रिये हानि । तावदलममलमतिना सहितकृतावु-
धमः कार्यः।।८४॥"इत्याकर्ण्य सकर्णः क्षितिपः पुत्र सुलोचनं राज्ये । कृत्वा जगृहे दीक्षा पार्श्वे श्रीभुवनभानुगुरोः॥८५॥ श्रीपेण-
॥१५८॥

चैत्यवन्द- नदिशा श्रीदे चैत्य श्री- धर्मसंघा- चारविधी ॥१५९॥ मुनिः सुचिरं परिपालितनिरतिचारचारित्रः । निष्ठागिताष्टका स्थानकमपुनर्भवं प्राप ॥ ८६ ॥ विहितयथाविधगृहमेधिधर्मकः श्रीपतिः पुनः श्रेष्ठी । अभ्यगमत् प्रथमदिवं क्रमाद्गमिष्यति ततः स शिवम् ॥४७॥ क्षुद्रोपद्रवविद्वेहितफलान्याकर्ण्य भूमीभृतः, | श्रीपेणस जिनानिति प्रणमतः स श्रीपतिथेष्ठिनः। द्विः पंचाभिगमादिशुद्धविधिना श्रीअर्हतां चंदने, सर्वत्राभ्युदयप्रदायिनि जना ! यत्नं कुरुभ्यं सदा ।।८८|| इति अभिगमपंचके श्रीपेणनरेन्द्रश्रीपतिष्ठिकथा । सिद्धान्तोदधितोऽधिगम्य मुगुरोः श्रुत्वा | सदामायतोऽविच्छिन्नागतसत्क्रियाक्रमविधेः सम्यक् समासाद्य च। संघाचारविधौ हि चैत्यनमनाख्यायाधिकारेऽहंतां,चैत्यादि- प्रविवेशवर्णनपरः प्रस्ताव आयः स्मृतः ॥१॥ इति श्रीदेवेन्द्रसूरिशिष्यमहोपाध्यायश्रीधर्मकीर्तिसमुत्कीर्तिते श्री- सङ्घाचारनानि चैत्यवंदनादिविवरणे चैत्यवंदनाभिधानप्रथमाधिकारे चैत्यप्रवेशादिविधिवर्णनो नाम प्रथमः प्रस्तावः समर्थितः॥ . ॐ नमः प्रावनिकेभ्यः।। प्ररूपितमभिगमपंचकमिति द्वितीयं द्वारं, तत्प्ररूपणेन च प्रदर्शितो जिनभुवनादिप्रवेशविधिः, संप्रति चैत्यवंदनाकरणविधिरुच्यते, तत्र यैदिक्संक्षेचैत्यवंदना विधेया तत्प्रतिपादनाय तृतीयं 'तिदिसी'तिद्वारं गाथापूर्वार्द्धनाद- वंदंति जिणे दाहिणदिसिट्टिया पुरिस वामदिसि नारी। वंदंते-स्तुवंति प्रणमंति च जिनान्-जिनप्रतिमाः दक्षिणदिशि-मूलकिंवदक्षिणदिग्भागस्थिताः पुरुषाः, पुरुषप्रधानत्वात् धर्मस्य, स्था घामदिशि-मूलचिंचवामदिग्भागे स्थिता नार्यो, बंदते जिनानित्यत्रापि योज्यमिति नैसर्गिको विधिः । विधिप्रधानमेव च ॥१५९॥ 141

चैत्यवन्द
नदिश
श्रीदे० विधीयमानं सर्वमपि चैत्यवंदनवदनकादिधर्मानुष्ठान महाफलं भवेद्, अन्यथा सातिचारतया श्रीदत्ताया झ कदाचिदनर्थमपि
चैत्यश्री-
जनयेत् , आह च-"धर्मानुष्ठानवैतथ्यात् , प्रत्यपायो महान् भवेत् । रौद्रदुःखौषजनको, दुष्प्रयुक्तादिवौपघा ॥१॥"दिति, अत
धर्मसंघा
एपाविधिनाऽस्य विधाने सातिचारत्वात् प्रायश्चित्तमप्युक्तमागमे, तथा च महानिशीथसप्तमाध्ययनसूत्रं 'अविहीए चेइयाई
चारविधौ
चंदिजा तस्स णं पायच्छित्तं उवइसिज, जओ अविहीए चेइयाइ वंदमाणो अन्नेसि असद्धं जणेइ इइ काऊणं" इदमेव चावैतथ्येन
॥१६०॥
विशुद्धधर्मानुष्ठानकरणं श्रद्धालोर्लक्षणं, तथा-विहिसारं चित्र सेवइ (सिद्धान्ता) सत्तिमं अणुट्ठाणं । दवाइदोसनिहओवि पक्खवाय
वहह तंमि ॥१॥त्ति, ललितविस्तरायामप्युक्तं-'एवं हि कुर्वता आराधितं वचनं, बहुमतो लोकनाथः, परित्यक्ता लोकहेरिः,
अगीकृता लोकोत्तरप्रवृत्तिः, समासादिता धर्मचारितति, अतोऽन्यथा विपर्ययः, आलोचनीयमिदं सूक्ष्मपियामेन, शास्त्रोक्तमुप-
1. देशमुल्लंघ्य पुरुषमात्रप्रवृत्तोऽपरो न हितायुपायः स्यात्' ननु तहिं चैत्यवंदनादिविधरपपादो गतानुगतिकरूपः स्यात् , नैयं, यत
उक्तं 'अपवादोऽपि सूत्रानावाधया गुरुलाघवालोचनपरोधिकदोपनिवृत्या शुभः शुभानुबंधी महासन्चासेवित उत्सर्गभेद एर ।
उत्सर्गस्थानापन्नत्वेनोत्सर्गफलहेतुत्वात् , यदागनः--उन्नयमविक्ख निन्नस्स पसिद्धी उन्नयस्स निनं व। इय अनुनाविक्खा
उस्सग्गक्वाय दो तुल्ला ।। १ ।। अत एवोक्तं-"अविहिकया वरमकयं असूयवयणं भगति समयन्नू । पायच्छित्तं अकए गुरुयं
वितहे कए लहुयं ॥१॥" न पुनः सूत्र एव बाधया, गुरुलाघपचिन्ताऽभावेन, तद्धि परमगुरुलाघवकारिक्षुद्रसचविभितं संसार-
श्रोतसि कुशकाशावलंबनप्रायमहितमिति भाव्यं सर्वथा, निरूपणीयं प्रवचनगामीर्य,यतितव्यं उत्तमनिदर्शनेविति श्रेयोमार्गः" ।
श्रीदत्ता कथा पुनरेवं-
॥१६॥

श्रीदत्ता-
कथा
श्रीदे०
चैत्यश्री-
धर्म संघा-
चारविधी
॥१६॥
अत्थिह पुषविदेहे विजए रमणिजए विअड़नगे। सिवमंदिरं पुरवरं कित्तिधरो तत्थ खयरनियो ॥ १॥ तस्म सुओ
दमिआरी जाओ देवीइ अनिलवेगाए। गयवसहकलसतिसुमिणम् इयपडिवासुदेवत्तो ॥२॥ कइआ सुयस्स र दाऊणं गंतु
अनविजयमि। सिरिसंतिजिणसमीवे कित्तिधरो गिहई दिक्खं ॥३॥ अह नमियखयरनरवरचको चकाणुगो पसाहेइ । दमि-
आरी पडिविण्ह तं विजयई सवेयडें ॥ ४॥ दमिआरिनिवस्स इओ मयरादेवीइ अन्नया जाया । नामेणं कणगसिरी सकंति-
णिजिणिअकणगसिरी ॥५॥ कइआ नहसा सहसा नारयमितं निएवि दमिआरी। अन्भुठिय सफारिय तमासणाईहिं पुच्छेइ ॥६॥
मुणि! किं दिट्ठमपुव्यं अच्छरिश कत्थवित्ति भणइ मुणी । निव! सग्गेऽवि असंभपि दिढे अजेव तं इथं ॥७॥ स्ना कहिंति वुत्ते
पुण भणइ मुणी सुभापुरीइ इह। संति निया अपराइअअणंतविरिआ महाविरिआ ||८ताणऽग्गे फिअंतं नढे पचरिचिलाइ-
चेडीहिं । मणनयणाणंदयरं दिलु से दिसिअणयणफलं ॥९॥ जह सोहम्मे सफो तह विजयकुँमि तमिह भूसको। अच्छरिअभूयय-
स्थूण भायणं होइ नहु अन्नो ॥१०॥ अविय-तेणं नट्रेण विणा किं नि! रआईणावि अवरेण । इअ भणिउं उप्पइउंनहसा सहसा
गओ स रिसी ॥११।। अह दमिआरी यं आइसई सुभपुरीइ सो गंतुं। पभणइ ते अपराइअअणतविरिआओं बलविण्ह ॥१२॥
भो इह जमन्भुअ वत्थु होइ दमिश्रारिणो तयं नूणं। पेसह चेडीरयणाणिमाणि ता रायरायस्स ॥१३॥ "सहसा विधीत न
क्रियामविवेकः परमापदापदम् । वृणते हि विमृश्यकारिणं, गुणलुब्धाः स्वयमेव संपदः॥१४॥"इअ आलोइअ अचिरा
चेडीओपेसिमोचि ते हुनो। गंतुं दूओ साहइ पडिहरिणो सिद्धमिव कअं ॥१५॥अह निसि ते बलविण्हू भणिआ पन्नत्तिपमुद्दविआहिं ।
पुवभवसाहियामो सिद्धासयमेव भे इण्हि ॥१६॥ तो ते जाव सहरिसा गोसे पूयंति ताओ विजाओ। तो दमियारिस्स पुणो पत्तो
॥१६॥

श्रीदत्ता- क श्रीदे० चैत्य थी- धर्म संघा चारविधी ॥१६२॥ दूओ भणइ एवं ॥१७॥ भो निल्लजा नजवि पेसह चेडीउ ताउ नियपहुणो। बलिणा समं विरोहं कुणमाणा मा विणस्सेह ॥१८॥ | यत:-"अनुचितकरिंभः प्रकृतिविरोधो बलीयसा स्पर्धा। प्रभुवचनेऽपि विमर्शो मृत्योर्द्वाराणि चत्वारि ॥ १९ ॥" सामेण तेहिं भणियं नणु दमिश्रारिस्स सव्वमवि देयं । जइ चेडीहि विभूसइ ता गच्छजेच गहिय इमा॥ २० ॥ इय भणिय दाउ यस्स मंदिरं तो दुवेविए बंधू । सामरिसा दिवो सो दमिआरित्ति मंतन्ति ॥ २१॥ कुलमंतिसु रजभर आरोविअ काउ चेडिरूवं तो । सह दूएण गया ते दुन्निवि दमियारिनिवपासे ॥ २२ ।। संभासिअ तेणुचिरं मायाचेडीउ वाउ | मणियाओ । कणयसिरिं मह धूयं वरनद्देणं रमावेह ॥२३॥ आमंति भणिय ताओ गंतुं तीए पुणो अभिनयंति । वरनर्से तस्सग्गे अणतविरियं च गायंती ॥२४॥ कणगसिरी भणइ हला गिजइ पुरिसुत्तमो इमो को णु ? । कहइ परा इय चैडी मयच्छि ! इह अस्थि सुभनयरी ॥ २५ ॥ तत्थासि थिमियसागररण्णो अपराजिभोति जिहसुओ । गय १ वसह २ ससी ३ सागर ४ चउ- सुमिणयमइयबलत्तो ॥२६॥ सिरि १ हरि २ रवि ३ घड ४ रयणो ५ जलहि ६ सिहि ७ सुमिणसइयहरित्तो। वीओ सुओ अवीओ गुणेहि सेऽणतविरिउत्ति ॥२७॥ नियरूवविजियमारो कयरिउमारो थिरत्तगिरिसारो । लच्छी इव सागरो जह भुवि अन्नो तारिसो नत्थि ॥२८॥ इअ सोउ पुलइआ सा साहइ नारी पुरीइ सा धन्ना । सो जीइ पहु अहमवि तं पासिस्सं नणु कयावि ॥२९॥ आह बलो तो विजाइ तं इहाणेमि सुयणु ! सा भणई। लहु पसिअ कुणसु एवं तो ते पयडंति निअरूवं ॥३०॥ सा दऽणं- तपिरिअं अंपइ निअसेविगाइ आइसह । भणइ हरी ता उट्ठह सुभगे ! जामो मुभं नयरिं ॥३१।। भणइ कुमरीवि पभवह पाणाण व किंतु मह पिआ काही । विज्ञावलिओऽणत्थं तुम्हं न निएमि निरवायं ॥३२॥ मा वीहि भीरु कयरो सो तुज्झ पिआ इहऽम्ह ॥१६२

श्रीदत्ता-
कथा
श्रीदे०
चैत्यश्री
धर्म संघा
चारविधौ
॥१६॥
पुरउति । भणिआ कुमरी हरिणा रइ सुविमाणमारुहइ ।। ३३ ।। अह ठाउ हरी गयणे भणेइ दमिआरिपमुहनिवनिवहा ।। भो
मुणहऽणंतविरिओ भायजुओ नेह कणयसिरिं ॥३४॥ मा भणिहिह निवधूयं चोरित्त गयत्ति होउ सत्थधरा। लहु एह मोयह इमं
नियह ससत्ति उहह मा ॥३५॥ इय घोसिय ते चलिया सपुरि पइ तं च सोउ दमियारी। आरागहिउद गओ कोमजुओ सयलबलकलिओ
॥३६॥ चलिओ सिं पिट्ठीए कोऽयं महिगोयरोत्ति भणमाणो। अह तेसि तया जायाणि सीरधणुहाई रयणाणि ॥ ३७ ॥ तो विजाइ रए
= दुगुणवलं ते ठिया चलियऽभिमुहा । भग्ग तेहि परबलं दमियारी जुज्झइ मयं तो॥३८॥सरियागए उचके भणइ हरे रे मरिस्ससि इहं
तो। अजवि मह धूयं मुतु जाहि दुब्बुद्धि ! मुकोसि ॥३९॥ पाणेऽवि तुह सुयंपिय गहिय गमिस्संति स भणिओ हरिणा । मुंचइ चकं
तत्तुंवआहओ मुच्छिओ विण्हू १४०) बलवीरिओ पुणुट्ठिय तं चकं पासगा गहिय भणड । दमियारि ! जाहि अञ्जवि कणयसिरि-
| पियत्ति मुक्कोसि ॥४१॥ दमियारी भणइ अरे ववहरियधणेण धणवमवमण्णे । लहु मुंच इमं चकं सपोरिसंवावि मा मरसु ॥४२॥
अह तच्चकेण हरी पडिविण्हुसिरं लुणेइ कुद्धो तो । उप्पणो विण्हू इय भणिया कुसुमे किरति मुरा ।। ४३ ॥ तो नमिरनिवानिवहा
सपुरि पइ गच्छिरा बलहरी ते । कणयसिरिस्स समीवे पत्ता खयरेहिं इय वुत्ता ॥४४॥ मा पहु आसायणमिह करेह जिणचेहआणि
संति जओ। ताणि उ जहाविहीए बंदिय गच्छंतु पहुपाया ॥ ४५ ॥ तो हरिसविअसियमुहा सपरिकरा ते नहाउ ओचरित्रं
मत्तीह चेइआई हवंति पूर्यति पणमंति ॥४६॥ चरिसोवासपडिमं तह कित्तिधरं नियंति तस्थ मुणिं । अमरेहि महिजंतं तकालुप्प-
नगरनाणं ।।४७॥ तं दटठु सुठ्ठ तुहा तिपयाहिणपुच्वयं नमिय नाणि । निसियंति उचियठाणे तो भययं कहइ इय धम्मं ॥४८॥
"इह निन्चुइपरमंगाणि जंतुणो दुल्लहाणि चचारि । मणुपचं धम्मसुई सद्धाणं संजमे विरियं ।। ४९॥चुलसीइलक्सजोणिसु बहु-
॥१६॥

. श्रीदत्ता क श्रीदे चैत्यश्री- धर्मसंघा- चारविधी ॥१६४॥ | कुलकोडीसु भमिय कहवि जिओ । इह लहइ माणुसनं सुदेससुकुलाइसुपवित्तं ॥५०॥ तत्थवि कुतित्थबहुले लोए दुलहा विसुद्ध- | धम्मसुई। जीइ अहिंसगधम्म पडिवञ्जिय तरइ भवजलहिं ॥५१॥ धम्मेसुवि दुल्लहा तत्तरुई मिच्छत्तसेवए लोए । जनेयाउयमग्गा वहवे भस्संति मूढमई ॥५२।। सद्दहणेऽविहु धम्मस्स फासया दुल्लहा उ कारण । कामगुणमुच्छिया जं विरमंति जिया न पावाओ ॥५३॥ जो उ मणुयत्तपत्तो सुद्धं धम्मं सुणित्तु सदहिउँ । जहविहिणा उ अणुट्टई सो इह लड्डे धुणइ कम्मरयं ॥५४॥ ता धम्मा- ट्ठाणे करेह जत्तं सया विहिपहाणे । धारेह सुद्धभावं भविआ! वज्जेह वितहभावं ।। ५५ ।। जं विहियमणुटाणे वितहत्तं कुणइ दसणं समलं । समले तमि तवनियमवयगुणा हुंति न बहुफला ॥५६॥ किंच-धम्मगयं वितहत्तं थोपि विसं व हणइ सुहनिचयं। | बड़ेइ दोसजालं जणेइ बहुऽणत्थवित्थारं ।। ५७ ॥ उक्तं च-"धर्मानुष्ठानवैतथ्यात्, प्रत्यपायो महान् भवेत् । रौद्र- दुःखौघजननो, दुष्प्रयुक्तादिवौपधात् ॥५८॥" अह पुच्छइ कणयसिरी भयवं ! किं मे पुराकयं कम्मं । पनामि जेणऽणत्थं इय पियवहबंधुविहराई ॥१९॥ भणइ मुणी पुण भद्दे ! धायइसंडस्स पुखभरहंमि । संखउरनामगामे सिरिदत्ता इत्थिया आसी ॥६॥ सा आजम्मदरिदा जीवइ काऊण परगिहे कम्मं । रंधणखंडणपीसणगिहलिंपणयारिवहणाई ।। ६१ ॥ परगिहकम्मअभावा कयाइ सा कट्ठकारणेग गया। सिरिपब्वयंमि सेले सञ्चजसं नियइ तत्थ मुणिं ॥६२ ॥ तो सा चिंतइ जाणामि जम्मभिगमप्पणो | सचरिएहिं । न कयं सुकयं पुर्व तेण इहं दुक्खिया जाया ॥६३॥ सइदुकम्मनिदडाइ मे न थोपि इह कयं सुकयं । ता परभवेवि मज्झं दुहमेव हि केवलं होही ।। ६४ ॥ आजम्मउयरपूरणचिंताइ मयाइ मंदभग्गाए। भवकोडिदुल्लहं हारियं हहा माणुसं जम्म ॥६५|| ता अजवि मुणिमेयं नमिउं सोउं च एयउवएसं । सहलीकरेमि जम्मं निएवि तह एयमुहकमलं ॥६६॥ इय चिंतिय - MERITA MITALI ॥१६४

श्रीदत्ता-
कथा
श्रीदे०
चैत्यश्री.
धर्म संपा
पारविधी
॥१६॥
सा गंतुं तत्थ मुणि तं नमेड तेण पुणो । दिमंभि धम्मलाहे हरिसियहियया मणइ एवं ॥६७॥ जइवि अजुग्गा भयवं निन्मग्गाऽहं
तहवि किंपि उवहसह । जेणं न होमि पुणरवि भवंतरे एरिसी दुहिया ॥६८॥ तो तीइ जुग्गयं सो वियारि धम्मचकचालतवं ।
उपइसई चिइवंदणविहाण पुवं सपलसहयं ॥६९॥ तह तेणुत्तं भद्दे । इय धम्मं तुइ सयावि साहीणं । बिहीणा साहतीए होही
दुहमेरिसं न पुणो॥७॥तो सिरिदना इत्थं पमणिय नमिउं मुणिं गया सगिहं । विहिणावंदिअ देवे आरंभइ तं तवं काउं ॥७॥
तहिं कुणइ अहमदुगं पढम तो सचतीस उपवासे। अह तप्पभावओ सा सुभोयणं लहइ पारणए ।॥७२॥ तवचिइवंदणनिरपत्ति तीइ तह
| देइ अडसड्दजणो । वरयस्थाणि तहा कम्मवेयणं दुगुणतिगुणपि ॥७३॥ कइयाइ पडियनियघरकुडेगपएसओ बहुदविणं । सा लहइ
तेण कुणई उज्जवणं तस्स सुतवस्स ।। ७४ ॥ तवअंतपारणदिणे दिसावलोयं विहेइ जा ताव । मासक्खवणकिसंग सुषयसाहुं
निपद इत १.७५॥ हरिसंसुपुत्रनपणा तं पडिलाइ तओ गए तमि । धमन्ना मुणिदत्तसेसभत्तेण पारेइ ॥ ७६ ।। अह सा गंतुं
|सुपयसाई नमिङ गहेवि गिहिधम्मं । दसणमूलं पालइ कित्तियकालं निरइयारं ।। ७७ ।। कइयाइ कम्मवसओ चिंतइ जिणधम्म-
फलमिहापरे । गिजइ किं तु तयं सर होही ममधि एवं ॥७८॥ नसइ न किंपि तह इह पयाहिणादिसु गहाइभमणफलं !
सुधति य पहुसाममनंदणा लपलरफला ॥७९॥ इचाइ विचिगिच्छा जं जाया तीइ तारिसे सक्खं । दिद्वेऽवि हु धम्मफले तदहो
मरियपया पलिया ॥८०॥ तचो सिटिलियधम्मा विहिकरणअणायरा य सा कइया। सोउं सघजसमुणिं समागयं बंदिउंचलिया
॥८॥ दन्छु विमाणारूद खयरदुर्ग अंतरे तो चलिउं । जायणुरागा वरख्वमोहिया सा गया सगिहे ।।८२।। णालोइयपडिकंता
गरिउ फणयसिरी तुमं जाया । पियमरगबंधुविरहाइ पाविया तेण दोसेण ॥८३॥ यदागम:-"जह चेव उ मुग्यफला
॥१६॥

श्रीदत्त कथ श्रीदे० चैत्यश्री- धर्म० संघा- चारविधौ ॥१६६॥ आणा आराहिया जिणिंदाणं । संसारदुक्खफलया तह चेव विराहिया होइ ॥ ८४ ॥" इय मुणि कणगसिरी विण्डं पद भणद जहा जले नाचा । छिट्टेणऽप्पेणवि दुक्कएणवि तह जिओवि भवे ।।८५|| अप्पेणवि दुकएणं जइ एवं लन्भए दुई दुसहं । ता सयलदुकयखाणीहि मह अलं कामभोगेहिं ।। ८६ ॥ सामि ! पसीय दयावह मह दिक्खं सयलदोसखयदक्खं । वीहेमिमाउ भवरखसाउ एरिसछलपराउ ।।८७ । भगइ हरी होउ इमं सुयणु ! परं इण्हि मुहपुरि जामो । तत्थ सर्गपहजिण- वरपासे दिक्ख गहिज तुमं ॥ ८८ ॥ एवंति तीइ वुत्ते तो पत्तो सुभपुरीइ नमिय मुणिं । विजयब निवेहिं तओ अहिसित्तो अद्धचकित्वं ।। ८९ ।। अन्नदिणे तत्थागयसयंपहजिणंतियंमि कणयसिरी । गिण्हइ दिक्खं वलविण्हुविहियनिक्खमणवरमहिमा ।। ९० ॥ कणगावलिमुत्तावलिरयणावलिभद्दपमुह विविहतवो । विहिणा उ तवेमाणा धम्माणुट्ठाणविहिनिरया ॥९१।। उप्पन्नना- परयणा वरदंसणदिट्ठसयलवत्थुगणा। सा कणयसिरी सिद्धा अणंतसुहवीरियसमिद्धा ॥९२॥ भो भो भव्या भव्यभावप्रधानाः, श्रीदत्ताया वृत्तमेतन्निशम्य । मा चैतथ्यं स्वल्पमप्यत्र धत्तानुष्ठाने श्रीतीर्थकृवंदनादौ ।।१३।। इति श्रीदत्ताकथा । इत्युक्तं द्विदिशि पति तृतीयं द्वारं, संप्रति द्विदिकस्थितैरपि मूलविंयस कियत्यवग्रहात देवा वंदनीया इत्याशंकायां चतुर्थभवग्रहद्वारं गायोत्तरार्दुनाह- नवकर जहन्नु सढिकर जिटु मझुग्गहो सेसो ॥ २२ ॥ मूलबिवात् नव हस्तान् जघन्यो-जघन्योऽवग्रहः,जघन्यतोऽपि उच्छासनिश्वासादिजनिताशातनापरिहाराय नवहस्तपहिःस्थितैः | देववंदना कार्या,पटिश्च हस्तान् ज्येष्ठ-उत्कृष्टोऽवग्रहः,तत्परतः उपयोगासंभवात् , मध्ये-मध्यमे शेपो नवकरेभ्य ऊर्ध्व पष्टेश्चार्वार | अपग्रहो मूलरियवंदनाम्यानाम्यंतरालभूभाग इति ॥ अन्यैः पुनर्द्वादशभेदोऽयमुक्तो । तथा च पंचस्थानकेऽभिहितं-उकोस PAPERIALHEMANTwin hN ॥१६६ अमिततेजः कथा श्रीदे० चैत्यश्री- धर्म संघान चारविधौ ॥१६७|| सहि१ पंना२ चत्ता तीसा४ दसट्ट५ पणदसगंद । दस७ नवसति९ दु१०एग११x१२ जिणुग्गहं बारसविभेय।।शाति,एतावता चार्धहस्तादारभ्य पष्टिहस्तेभ्यश्चार्वाक गृहचैत्ये चैत्यगृहे वा यथा जिनर्विवस्याशातना न भवति तथा यथासमयमवग्रहयहिःस्थिते. रमिततेजाखेचरेश्वरवद् देववंदना कार्या इत्युक्तं भवति । अमिततेजःखेचरेश्वरदृष्टांतवायम्-अस्थिह भरहे वेयडपचओ पवरपुरनिहो जो उ । वरराजओ सुखयरो सेणिजुओ देवउलकलिओ ॥१॥ दाहिणसेढीऍ तहि रहनेउरचकवालपुरमस्थि । जं च दुहाविहु मुसरणसुमालसुपरिहसुरमणीयं ॥२॥ तत्थऽत्थि अपरिमियनिययतेयअंतरियतिमिररिउतेओ । नमिरमिरखयरनियरो | खेयरराया अमियतेओ ॥३॥जो उ दुहावि सुधम्मो सुकरो सुगओ सुआमओ सुचलो। वरकतो घरवासो वरचरणयणो पवरचरणो॥४॥ पोयणपुराहिवस्स उ सिरिविजयनिवस्त तेण परिणीआ । जोइप्पहामिहाणा भइणी रयणीरमणवयणा ॥५॥ सिरिविज- यनिवइणा पुण तस्स सुतारा सुतारतारच्छी । भइणी परिणीया इस परुप्परं तेसि पडिवंधो ॥६॥ कइआ सिरिविजयनियो कीलेउ गओ समं सुताराए । जोइवणं नाम वणं ससावयं जं जिणगिहं च ॥७॥ कजलकसिणखुरग्गो मरगयसिंगो सुवन्नसरिसंगो । अह तेहिं तत्थ चंगो दिवो एगो परखुरंगो॥८॥ नीलुप्पलदलनयणं तं तरल विलोयणं निएवि नि । भणइ सुतारा कीलणकए इमं गिण्ह मह नाह! ॥९॥ तनेहमोहिअमई महणत्थं तस्स जा निवो चलिओ। ता जाओ स कुरंगो रंगायरिउब बहुभंगो ॥१०॥ कत्थह | आसनगमेण कत्थद अंतरिअदुमठिएण तओ । कत्थविय गयणगमणेण तेण नीओ नियो दूरं ॥११॥ अह एहि एहि लहुनाह ! यहो अहं कुक्कुडाहिणा डका । अकंदरवं इय सवणदुस्सवं सुणइ सिरिविजओ ॥१२॥ तो झत्ति कुरंगच्छीकए कुरंग विमुत्तु सो पलिओ । जसंतेचिय कुसले कुसलालाई अहिलसंति ।।१३।। रण्णा पउंजिदिट्ठपञ्चयं मंततंतमणिमाई। तीए जायं विहलं ॥१६७।।

. अमिततेजा कथा श्रीदे चैत्यश्री धर्म संपा. चारविधौ ॥१६८॥ | वरपि दाणं जह अपचे ॥१४॥ सुमिलाणवयणनयणा अह विहडियसंधिवंधणा धणि थरथरहरंतगत्ता देवी पंचत्तमणुपत्ता ॥१५॥ तं निचिटुं ददद्धं राया मुद्धव सुट्ठ पलवित्ता । चिंता पाणेहिँ कयं इमीइ पाणप्पियाइ विणा ||१६|| ता दारुभारनिचियं चियं नियो सह इमीइ आरुहिउँ । जालेइ सयं जलणं जलिरुजलविरहजलणोऽवि ॥ १७ ॥ अह दिववत्थजुअला विलुलंतसकुंडला य गयणयला । ओयरिया खयरा दुनि झत्ति घोलंतलंकारा ॥१८॥ तत्थेगेणं विजानिमंतियजलेण जा चिया सित्ता । उप्पइय गया देवी विमुत्तु अट्टहास ता ॥१९॥ तो पिम्हियहियएणं निवेण भणियं अहो अहो किमिणं १ । जति जोडियकरा ते खयराजह | पहु ! सुणेहि ॥२०॥ सिरिअमियतेयविजाहराहिरायस्स दोऽपि पियपुता । संमिन्नसोयदीवसिहनामया मो निमित्तविऊ ॥२१॥ जा अञ्जवि दो अम्हे समागया इत्थ कीलणनिमित्तं । ता सुणिमो करुणसरं गयणे एगाइ इत्थीए ।॥२२॥ हा नाह! नाह! सिरि- विजयराय हा हा सयंपहे अंमो! हा अमियतेयखयरिंदमाय महावीर मह वीर ॥२३।। अहह अगाहय ममं हरेइ खयरामो इमो कोऽवि । ता एह एह मोयह इमाउ पावाउ म झत्ति ॥२४॥ नाउ नियं नाह! भइणि तो रे रे ठाहि ठाहि इय भणिरा । तप्पुट्टि लग्गा मो कड़ियसुकरालकरवाला ॥२५॥ णे दठु असणिघोसो भणिओ रे खेयराहम! अणज । पुरिसो हवेसु सत्थं करेसु इंत णु विणटोसि ।। २६ ।। ता देवीए भणिया पुजइ कजेण जाह जोइवणं । चइहि वेयालिणिविजमोहिओ मा पहू पाणे ॥ २७ ॥ पत्तेहिं तयणु लहु इह मयदेवीरूवधारिणीइ तुमे । वेयालिणीइ सहिया दिट्ठा जलियानलपविट्ठा ॥२८॥ पचपखं चिय सेसं तुन्भ इय सोउ जा निवो अहियं । जाओ दुहिनो ता तेहिं पणिओ मा पहु ! विसीय ॥२९|| जं किनियमित्तो सो तुम्हाणं अग्गओ असणिपोसो। गम्भउ परं वियड़े फुरइ-जमम्हं इय निमित्तं ॥३०॥ तो तेहिं तत्थ नीओ नायपधंधेण अमियतेएणं । संभासिओ ॥१६८॥ orma

अमिततेजः
कथा
श्रीदें०
चैत्य०थी-
धर्म० संघा-
चारविधी
॥१६९॥
य संमाणियो य गुरुगउरवेण तओ ।। ३१ ॥ अह रस्सिवेगपमुहेहि पंचनियसुयसरहिं बलिएहि । अमनमनिमविमाहरेटिं
इयरेहि तह महिओ ॥३२॥ सत्थावरणिं वह दाउ बंधणि मोयणि च महविजं । सिरिविजोऽमियतेएण पेसिओ असणियोसुवरि
॥३॥ हिमपंचनगे उसयं गओ सहसरस्सिणा मुएण समं । साहेउ महाजालं विजं परविजछेयरिं ॥३४॥ मासियमसेण तहिं
धरणस्म जयंतकेवलिस्स तहा। पडिमाण पुरो चउदिसि ठिओ स सगराइयं पडिमं ॥३५॥ इय विजं साहंतं नियपियरं रक्खए
महसरस्सी। एवं च ताण मासो संजाओ तत्थ किंचूणो ॥३६।। अह सिरिविजओ राया तुरियं गंतूण चमरचंचाए । यहि आधा-
सिय पेसइ यं मछमि मारीचिं ॥३७॥ तेण इय अमणिघोसो भणिओ नरवर! तुमे जइपि देवी। अमाणशो अपहिया वंचिय
सिरिविजयनिसीहं ॥३॥ तहवि हु सा अप्यिजउ देवी अम्हाण सयणविनीए । नहु सयणस्स अणत्यो उक्खियको उ अम्हेहिं
अह फुरियगरुयरोसोऽसणिघोसो भणइ य ! रे नूणं । जमगेहं गंतुमणो इय वंकं तुह पह भणिरो ॥४०॥ता गच्छतुच्छ नऽप्पेमि
कहरि देवि स होउ रणसो । लहु एस एमि इय भणिय झति निकासिओ दूओ ॥४१॥ आगम्म तओ ओ सव्वं रणो कहेइ
जा ताव । मुकदुमहहुंकारा सुहडा समरुजया जाया ||४२|| तहाहि-कोवि नियइ कोदंडं असिदंड कोऽवि कोऽवि भुयदंड । कोऽविहु
| दित्त कुंतं सिल्लं भल्लं व पावल्लं ॥४३|| इय सिरिविजयनिपपलं ताडिय रगतूरमुट्ठियं जान । ता पेमइ नियपुत्ते पहुबलजुत्ते असणि-
घोसो [[४४।। जयलच्छिछिराई तत्तो मिलियाई दुन्निवि बलाई । उक्खितपहरणाई अनुग्नं हकमाणाई ॥४५॥ साहाविएण विजा-
कएण ममरेण ताण दुण्ह गओ। जा किंचूणो मासो ता भग्गा असणियोमसुया ॥ ४६॥ नासेइ असणिघोसो अह विझबलेण
अमियतेयगरे। पहरह खणेण राणेमि जेण भे दप्पमिय भणिरो ॥४७॥ दमिणं सिरिविजओ दपिहो उहए इय भणंतो। रे
॥१६९॥

.
अमिततेजः
कथा
श्रीदे
चैत्यश्री
धर्म संघा-
चारविधी
॥१७॥
multkyAINA twe
जाहि दुह! पाविट्ट ! धिट्ट निल्लज अजवि य ४८१ अन्नह जं में वंचिय मह दइया अवहिया तए तेण । दुविणयफलं दंसेमि
तुम्भ पुरिसो अरे होसु ॥ ४९ ॥ जइ नियमणियं काहिसि होसि धुवं ता तुम इहं पुरिसो। इय भणिरोऽसणिघोसो झडत्ति
सिरिविजयममि चलिओ ॥२०॥ वग्गन्ति दोवि भअंति दोवि हकति दोऽवि अन्नुन्नं । पहरंति दोऽवि वंचंति दोऽवि सत्थे अइ-
समत्था ॥५१॥ अह रूसिय सिरिविजओ खग्गेणाहणिय कुणइ दोखंडं । जा असणिघोसरायं ता जाया दुन्नि ते सहसा ॥५२।।
रोसेण जा दुहंडइ स तेऽवि जाया तओ य ते चउरो । इय खंडियदुगुणेगं जायाऽसणिघोस पहुसहमा ।। ५३ ॥ खंडतो सिरि-
विजओ परिसंतो जाव ता अमियतेओ । संसिद्धमहाजालाविजो पत्तो रणे वेगा ॥५४॥ हरिणोच गयकुलं दछ नासिरं रिउवलं
अमियतेओ । भणइ महाजालं न हु दायवमिमस्स नासेउं ॥५५॥ तो तीइ मोहियं तं अल्लीणं सरणममियतेयनिवं । रायाउ अस-
णिधोसो तमागय नाउ लहु नहो ।।१६।। दूराओऽविहु एसो आणिअयो तए महापाको । इय भणिआ सा विजा पहाविया तस्स
पिट्टीए ॥१७॥ तीए पारम्भंतो सरणट्ठी एस ओयरइ जान । इह दाहिणभरहड्डे ता पिच्छइ सीमणगसेलं ॥५८॥ तदुचरि सिरिरिस-
हजिणिंदमंदिरं सुंदर पुरो तस्स | समवसरणप्पएसे महाझयं झयसहस्सजुअं ॥२९॥ तस्स समीवे चउदसपुचिस्स बलस्स अयल-
नामस्स । इगराइयं पडिमटिअस्म केवलनाणमुप्पन्नं ॥६०॥ केवलिमहिमं काउं सुरासुरे आगए स दट्ठ तहिं । ओयरिओ सरण-
कए अलिब अयलस्स पयपउमे ॥६१।। अह नियकाअकरणा विलक्ख्ययणा गया बलिय विज्ञा। जं केवलिपरिसाए न बजि-
| वजस्सवि पवेसो ॥६२॥ अयलवलभदकेवलिमरणगए णमि तीइ कहियम्मि । सिरिअमियतेयराया सहरिसवियसियवयणनयणो
।।३३।। सिरिविजयाइसमेओ सीमणगनगमि झत्ति संपत्तो। गिहिअ तुम सुतारं इजत्ति मरीचिमाइसिउँ ॥६४॥ तत्थ सिरिरि-
॥१७॥

अमिततेजा कथा भीदे० लाशी धर्मसंपा- पारपियो सहपडिमं उचिआवग्गहठिओ नमंसित्ता । सिरिअयलं केरलिणं अभिवंदिता शुगइ एवं ॥६५॥ भयवं! अपलपल ! तमं सनं निअ इत्थ होसि अयलपलो। विज्जुम्मुद्दीमुहामोवि रविसओज असणिपोसो ॥६६॥ अमेऽपि अयलकालिनमणत्थं आगए पवरचरणे । अभिनंदगाइचारणमुणिं नमिज निक्सइ गहिं सो ॥ ६७ ॥ अह अगणिघोसमाया मारीचिमुहाउ अमियतेयगिरा। सो गहिग सुतार अप्पर आगम्म तेसिं तहि ॥६८॥ भणइ इमा मह पासे निम्मलसीला ठिा तवरयति । भयवं तु अयलपलमा फैली कह भ पम्मं ॥६९ ॥ साहि-"संसारो दुद ऊ दुरसफलो दुराहतुपखरूमो य । नानियले पद्धा न पति तहावि संजी॥७०॥ जान सरह आरदिउ पंके गुणो करी गलं कापि । राह नेहपंकगुणो जीवो नारुहाइ धम्मगलं ॥७१ ॥ छि सोस मरणं निष्पीलणे पलोगम्गि । जीना तिला ग पिछद पाति सिणेहपउिपवा ॥ ७२ ॥ शोवोगि जाप नेहो जीवाणं सार निगई पो । दारागंभि पापड पिनका परगोचि निगाणं ॥७३॥ दूशियगज्जाया धम्मविरुवं पजणविरुवं च । किम- फज भी न रुणति सिणेदगदगहिया ? ॥७४॥" अब भणइ अराणियोरा जयंस सिद्वारा भग!। भामरिविग्नं शामिल सारसोपारोण ॥७॥ पलियो मि नगरपंच पद जोगणे गिलोय सुताएँ । जाओ नेवो न परमि जेण गंतु इमं गुतुं ॥७॥ (पालिणीप गोहिग सिरिगिज सो मए इमा नेउं । गुमा माउसमीपे असोधणं किंपिना भणिया ॥७७॥ सा कि इमीद उपरि पर अलि तो भगाइ स गुणी । रगणपुरे तुल्स पुरा मा पिणा सगभामासी ॥ ७८ ॥ सा पुपमपन्भासा मी विराए एम मो हो । इस सोउं मुणिरगणं पेरम्गगयो असणिपोसो ॥७२॥ सागिय निगमाराई सिरिविजयं अगियरोगराम पानिए- नियो गिण्डर विपरा सिरिअपलपयग्ले ॥८०॥ अह पुछाऽमिगतेभो कि भगिओभविभो यऽई ? भयन । वो मणइ फेपली ।।१७१॥

अमिततेज:
कथा
श्रीदे०
चैत्य-श्री-
धर्म संघा.
चारविधी
॥१७२॥
निव! सुण संखेवेण नियचरियं ॥८॥ रयणपुरे आसि तुमं सिरिसेणनियोऽभिनं दियादइओ । पढमभवे वीए पुण उत्तरकुरू
नरजुयल आसी ॥८२|| तथाहि-कविला दिओ अचलगा चउदसविजाविउत्तपयडणओ । रयणपुरे परिणइ सबभाममुज्झाइ सवइ
सुयं ॥८३॥ परिसंतघणअतिम्मियवसणो नियसत्ति पयडणपरेऽवि । अपडागउत्ति निच्छिय अकुलीणे तंमि विरया सा ।।८४||अचला
गया गयधणा पिहुपतिठिआ उ धरणिजढसुसुरा । मह कविलादासिसुओ एस उवमइयढिअवेओ ॥८५|| इअ सोउ मिसं विलिया
सिरिसेणनिवेण कविलओ अप्पं । मोआविउं निवगेहे सीलपरा ठाइ साउ इओ ॥८६॥ गणिआणतमइकए जुझते इंदुपिंदुसेण-
सुए। दमखमेऽभिनंदिअसिहिनंदियपियजुअंमि निवे ॥८७॥ विमभाविअपउमं जिंघिउंमए सावि मरइ तह काउं। निवसिहि-
नंदिमिनंदिअभामुत्तरकुरु जुअलआसी ॥८८|| तो होउ सोहंमनुरा कमेण ते अमियतेयजोइपहा । वह सिरिविजयसुतारा जाया
अन्नुनअणुराया ॥ ८९ ॥ कविलो असञ्चभामो सकज्जलग्गो अखीणणेहदसो। दीवुव बहुभव भमिय चमरचंचाइ तं जाओ
॥१०॥ इअ पुलभवन्भासा इमीइ विसये तुमे इमो नेहो। इअसोउँ मुणिवयणं वेरग्ग गओ असणिघोसो ॥११॥ निअमवगहं खामिय
| सिरिविजय अभियतेयरायं च । निवनिवर्हजुओ गिण्हइ दिक्खं सिरिअयलपयमूले ।।१२।। अमिततेजाः-पहु भविओ मि१ सुदिट्ठीर प-
| रितसंसारिओ३ सुलहयोद्दी। आराहओ५ अचरिमो६ इअवा१२मुणिनिवाह मुणी ॥१३॥"सिरिविस्ससेणअइरासुयं मयंकं थुणामि
| संतिजिणं वारसभव कितणओ सगणहरं चत्तधणुमाण ९४॥ स्यणपुरे आसि तुम सिरिसेणनिवोऽभिनंदियादइओ । पदमभवे बीए
पुण उत्तरकुरजुअलनर दोऽवि ॥ ९५ ।। नइए सोहम्मसुरा चउत्थए अमियतेअसिरिविजया । इह जाया में होहिह पंचमए पाणए
अमरा ॥९६॥ छटे मुभापुरीर अवराइअणंतविरियालविण्हू । सचमएतं अच्चुयइंदोइयरो पढमनरए ॥१७॥ तो उपट्टिय होउं विज्जा-
॥१७२॥

अमिततेज कथा श्रीदे० चैत्यश्री- धर्म० संघा चारविधी ॥१७३॥ हररायमेहनाउत्ति। होही अच्चुअकप्पे सो तु सामाणिशो देवो ॥९८॥ तं यज्जाउहचकी अट्ठमए रयणसंचयाइ इमो। 'सहसाउहो तुह सुओ नवमे दो तइअ गेविज्जे ॥९९॥ पुंडरिगिगीइ मावकभायरा मेहरहदढरहत्ति । दममे इकारसमे दोनिवि देवा उसवन्डे ॥१००॥ चरिमे पंचमचकी संती सोलसजिणो गयउरे तं । चकाउकुत्ति एसो सुओ गगहरो य तुह पढमो ॥१०१॥ पोससित्र- नामि नाणं तुह भवबहुलसत्तमीचवणं । जिहस्स बहुलतेरसिजंमु सारणचउदसीइ वयं ॥१०२।। एवं देविंदमुणिंदवंदिश्रो संति- नाहतित्थयरो । ससिहरसम्मकित्ती भवेसि भपियाण संतिकरो ॥१०॥" सोउमिय हरिसिया ते इकिकं तत्थ चेद काउं । नमित्र मुणिं गिहिधम्म गहिउँ पचा सयं ठाणं ॥१०४॥ जिपवरभवणसमीचे पोमहसालाइ पोसहोवगओ। विशाहराण धम्म | कहेइ कयावि अमियतेओ॥१०५॥ भणिअंच-"वंदइ पडिपुच्छइ पज्जुवासई माहुणो सययमेव। पढइ गुणइ सुणेइ अ जणस्स धम्म परिकहेइ ॥१०६॥" अह चारणमुणिजुयलं समदमतवनियमसंजमुज्जुत्तं । गच्छद गयणयलेणं सासयजिणपडिमनमणत्यं ।।१०७।। स्ययगिरिसिहरसरिसे नरवइभवणंमि अह निएइ तयं । तुंगं अदभमरदन्भविन्भमं जिणहरं रंमं ।।१०८॥ तो झत्ति पहट्टमणं | जिणनमणत्थं तयं समोसरिअं । तं दहें अन्भुट्ठिय नमइ निवो सुठु अइतुट्ठो ॥१०९॥ तेऽविश चारणसमगा तो तिक्खुत्तो पयाहिणं काउं। वंदित्तु जिणवरिंदे विहीइ निवई भणंति इमं ॥ ११० ॥ उक्तंच वसुदेवहिंडिएकोकविंशतितमलंमे-ते निस | चारणसाहू वंदिऊण जिणयरिंदे तिक्खुनो पयाहिणे च काऊण रायाण इमे पदासी" "देवाणुप्पिय !-दुलह मणुपत्त लहिय इह |पमायं मा । काहिसि जिणवरधम्मे जम्मजरामरणभयहरणे ॥ ११२ ॥ अविय-जिणाणं पूजताए, साहूणं पज्जुगासणे । आव- स्सयंमि सज्झाए, उज्जमेज दिणे दिणे ॥११३।। जो-कदाचिन्नातकः कुपित इव पश्यत्यभिमुख, विदूरे दारियं चकितमिय ॥१७३..

अमिततेजः कथा थीदे० पैत्यश्री पर्म संपा पारविधी ॥१७४॥ नश्यत्यनुदिनम् । विरक्ता कानव त्यजति कुगतिः संगमुदयो, न मुंचत्यम्यणं सुहृदिय जिनार्चा रचयतः ॥ ११४ ॥ आरंभाणां | निपत्तिविणसफलता संघयात्सल्यमुचै मल्यं दर्शनस्य प्रणयिजनहितं जीर्णचैत्यादिकृत्यम् । तीथौन्नत्यप्रभावं जिनवचनकृति- स्वीककर्मकत्वं, सिद्धेरामनभायः सुरनरपदयी तीर्थयात्राफलानि ॥ ११५॥ तवांभोजप्रकाशं रचयति रविवन्नेमिवहुःखलक्षं, | स्फर्जकक्षं छिनति प्रकटयति लसद्दीपवन्मोक्षमार्गम् । भन्यानां भक्तिभाजो जनयति घनवत् पापनाशाय शांति, साधूनां पर्यु- पास्तिविघटपति तमःस्तोममिंदुप्रभेव ॥११६॥ सावयं दलपत्यलं प्रथयते सम्यवसिद्धि परां, नीचैर्गोत्रमधः करोति सुयमच्छिद्रं पिपचे धणात् । मध्यानं चिनुते निकंतति ततं तृष्णालतामण्डपं, वश्यं सिद्धिसुखं करोति भविनामावश्यक निर्मितम् ॥११७॥ | कालुप्पं कलयाऽपि नो कलयति स्वांत प्रशांतं भवेद् , विश्वं पाणितले स्थितामलकवत् प्रत्यक्षमेवाखिलम् । आसन्नाऽपि कुवासना न भवति स्वाध्यायमम्पस्वतः, पुंसः पुंसितमेव दुर्मतिगतिस्थानादिकं सर्वतः ॥११॥" इत्थंति भणेऊणं निवेण नमिमा तओ अ ते समणा। गपणपले उप्पइया तबप्पहावं पयासंता ।। ११९ ॥ सिरिविजयअमियतेजा तो नरविज्जाहराहिया सययं । परिसे | परिसे तिनि उ महिमाउ कुणंति रम्माउ ।। १२० ।। तथा च वसुदेवहिन्डी-'तिन्नि महिमाउ करेमाणा ते हरिसेण कालं गम- तिति । तथोत्तराध्पपनवृत्तौ-दो सासपजनाओ तत्थेगा होइ चित्तमासंमि । अट्ठाहियाय महिमा चीआ पुण अस्सिणे मासे ॥१२१|| एयाओ दोवि सासयजनाउ करति सबदेवादि । नंदीसरम्मि खयरा नरा य नियएमु ठाणेसु॥१२२॥ तह अमासया पुण फरेंति सीमणगनगे इमे दोऽवि । नामेयस्साययणे वरनाणुप्पत्तिठाणे य ॥१२३॥ सिंहासणोवविठ्ठो सपरियणो अन्नया अमिय- तेओ । मासश्रावणकिसंग मागहे नियइ साई ॥१२॥ वो सहरिसमन्मद्विय सपरियणेण निवेण नमिय मयं । पडिलाहिओ aadTime ॥१७॥ AIME

ग
अमिततेजः
कथा
.
श्रीदे
चैत्यश्री-
धर्म० संघान
चारविधी
॥१७५॥
स एसणियभत्तपाणेण मनीए ॥१२५॥ तो रयणहिमाईणि पंच दिवाणि तत्थ जायाणि । अमत्य गओ साह मुणीण एगं
न जं ठाणं ॥१२६॥ कल्यावि नंदणपणे पत्ता सिरिविजयअमियतेयनिता । सासयसुहृतल्लिच्या सासयपडिमाउ पूएउं ।।१२७॥
ठाउं अवग्गह बहिं निरवग्गहहरिसपुलइसरीरा । संपुग्नचेइवंदणविहिणा वंदेवि देवे य ॥१२८|| चारणमुणीण नमिउं विउलमा-
| महामईण पयपउमं। इय भवनिव्वेयकरि सम्मं निसुणंति धम्मकहं ॥१२९॥ "देहो धु विणासी तवसंत्रमसाहणं फलं तस ।
वधा हुलियं जीयं ता मा धम्मे पमाएह ।। १३० ।। सिद्धपि महाविज्ज अमरंतो निष्फलं जहा कुगई । वह धम्मपमाइलो हारइ
पपि मणुयचं ॥१३१।। जह दुलहं कप्पवरुं लहिउं मग्गइ वराडिअंमूहो। मुक्खफले मणुअत्ते तह अबुहो मग्गए विसए॥१३२॥"
अह तेहिं मुणी पुट्टा निआउसेसं भगति ते उ दिणे। छब्बीसं तं सोउ शूरन्ति बहुं इमे एवं ॥ १३३ ॥ विसयसुहमोहिएहि न
कयं अम्हेहि सबविरहवयं । इहि आउअसेसे कि काहामो हहा भय ! ॥ १३४ ॥ हा हा पमत्तयाणं किह सयलं जीवियं गयं
| अम्हं । कक्खीकया न दिक्खा सयदक्खा दुक्खलक्साणं ॥१३५।। इय खेयंता भणिया मुणीहि मा भो पहुं विमरेह । इण्डिपि
सबविरई पडियज्जह सयलसुहजगणिं ॥१३६|| भणियं च-"अप्पेणवि कालेणं के जहा गहियसीलसामन्ना। साहिति निययकज्ज
पुंडरियमहारिसिब जहा ॥१३७॥" तथा- "पच्छावि ते पयाया खिप्पं गच्छति अमरभवणाई। जेसि पिओ तवो
संजमो य खंती अयंभचेरं च ॥१३८" किंच-"एगदिवसंपि जीवो पध्वजमुवागओ अणन्नमणो। जइवि न
पायइ मुक्खं अवस्स चेमाणिओ होइ ।।१३९॥" तो मुणिणो अभिवंदिय आगंतुं नियपुरे सपुत्चेसुं। रज्जाई ठविय अट्टा-
हियाउ काउं जिणहरेसु ।। १४० ॥ अभिनंदणजगनंदणसाहुसगासंमि गहियपञ्चज्जा । पाओवगमणविहिणा मरिउंऽमियतेय-
॥१७५॥

चैत्यवन्दः नाभेदाः श्रीदे० सिरिविजया ॥१४१।। पाणयकप्पे देवा संजाया दिव्यचूलमणिचूला। वीसअयराउ नंदायत्तयसुत्थियविमाणेसु ॥१४२॥ इदं चैत्यश्री ददि विवेकिनः समधिगम्य वृत्तं वरं, सदाऽप्यमिततेजसः सकलखेचरवामिनः । अवग्रहबहिःस्थिता विगतविग्रहावग्रहं, जिनेंद्रपद- धर्म० संघा पारविधी चंदनं कुरुत निर्वृतेः कारणम् ।। १४३ ।। इत्यवग्रहत्रिके अमिततेजाखेचरेश्वरदृष्टांतः। निगदितनिधा अवग्रह इति चतुर्थ द्वारं, वगणनेन व प्रदर्शितश्चैत्यवंदनाकरणविधिः। संप्रति कतिप्रकारा चैत्यवंदना इत्याशंकायां तत्स्वरूपामिधित्सया 'तिहा उ ॥१७६॥ चंदणयन्ति पंचमद्वारं अमिपित्सयाऽऽह- नवकारेण जहन्ना चिइवंदण मज्झ दंच्युइजुयला । पणदंडथुइचउक्कगथयपणिहाणेहिं उक्कोसा ॥२३॥ नमस्कारेण-अंजलिबदशिरोनमनादिलक्षणप्रणाममात्रेण यद्वा 'नमो अरिहंताण'मित्यादिना अथवा-'पुरवरकवाडवच्छे फलिहभए दुंदुहीणियघोसे । मिरिवच्छंकियवच्छे बंदामि जिणे चउब्बीसा॥१॥'मित्यादिनैकेन श्लोकादिरूपेण, नमस्कारेण इति | जातिनिर्देशाद्वा बहुमिरपि नमस्कारः, अमिधास्यति च-'सुमहत्थनमुकारा इगदुगे'त्यादि, यदा नमस्कारेण प्रणिपातापरनामतया | प्रणिपातदंडकैनैकेनेतियावत् जघन्या-स्वल्पा, पाठक्रिययोरल्पत्वात् , चैत्यवंदना भवतीति गम्यं, एतावता "एगनमुकारेणं चिइ- चंदगया जहन्नपजहन्ना। बहुहि नमुकारेहिं च नेया उ जहन्नमामिआ ॥१॥ सचिय सक्कथयंता जहन्नउकोसिआ मुणेयन्त्रा (१२४-०॥ अर्थतः) इति त्रिविधोक्ता जघन्यवंदना व्याख्याता, ईर्यापथिकीनमस्कारोऽपि प्रणिधान, तेनापि शक्रस्तवेन जयन्या पैत्यवंदनेति तात्पर्यायः । एतावताऽप्यवस्थात्रयभावनासिद्धेः, एतदर्थमेय चात्र शक्रस्तांते 'जे य अईया'इत्यादि गाथापाठादू, उक्तं च लघुभाष्ये-जे य अइयगाथाए वीयऽहिगारेण दवअरिहते। पणमामि भावसारं छउमत्थे तिसुधि कालेम् ॥ १॥". ॥१७६।।

.
चैत्यवन्द-
नामेदाः
भीदे०
चैत्य श्री
धर्म० संघा
चारविधी
॥१७७॥
एमाऽपि यदेकदंडकस्तुत्यादिसहिता स्यात् तदा मध्यमा भवतीत्यत माह-'मज्म दंडधुइजुयला' मध्यमा च अजपन्योत्कष्टा, पाठ-
क्रिययोस्तथाविपत्वात् , दंडव-अरिहंतचेहआणमित्यादिः एकस्तुतिय श्लोकादिरूपा प्रतीता, चूलिकात्मिका एका तदंत एवं या
दीयते, ते एव युगलं--युग्मं पसां सा दंडस्तुतियुगला, चैत्यवंदना इत्यत्रापि योज्यं घंटालालान्यापेन, एतच 'येइअदेउपुर-
एगसँगया सबमसिमिआ (१५६ ) ॥ तथा-'नमुकाराइ चिइदंडइगई मझिमजदमा' (१५६ अर्धात्) इत्यापुतितो
व्याख्यातं, अन्यथा 'सकत्थयाइयं चेइपवंदण मित्यागमोक्तप्रामाण्यात शकस्तयोऽप्यत्रादौ भण्पते, तथा च बृहदभाष्येऽपि-
'मंगल सकत्थय चिइदंडकधुईहि मज्मममिमिया' अथवा दंडकर-चैत्यस्तवरूप एकः स्तुतियुगलं च वक्ष्यमाणनीत्या चूलिके-
तरस्तुतिद्वयरूपं यत्र सा दंडस्तुतियुगला चैत्यदंडककायोत्सर्गानंतरं दीयमानश्लोकादिका चूलिका स्तुतिः 'लोगस्स उज्जोअगरे
इत्यादिर्वितीया नामस्तपसमुचारस्त्ररूपेत्यर्थः, यदा तु 'सफरथयाइयं चेइवंदणं'ति पचनादनाप्यादौ शकस्तयो मण्यते तदा युगल.
दो दंडशन्देऽपि योज्यते, यथा दंडकयो: अक्रस्तवचैत्यस्तयरूपयोर्युगलं-युग्मं स्तुत्योश्च वक्ष्यमाणरीत्या चूलिकेतरस्तुतिरूप-
योरभुवनवस्तुत्योरितियावद् युगलं-द्विकं यत्र सा दंडकस्तुतियुगला मध्यवंदना, इह च स्तुतियुगले एका स्तुतिश्रेत्यदंडककायो-
सर्गानंतरं दीयमाना चूलिकानाम्नी अनुवात्मिका श्लोकादिरूपा याऽन्यान्यजिनचैत्यविषयतया बहुस्तुतिवंदनाकर्टमध्ये चैकेन
| दीयमानतया चाधुवात्मिका चूलिका, तदनंतर चान्या द्वितीया भुवा, यत्रस्तुतिरूपत्वात् वंदनाकर्तृमिः सर्वैरपि भण्यमानत्वात्
नामस्तवस्वरूपतया अनन्यविषयत्वात् श्लोकादिरूपत्वेन परावृत्तेरभावात्, यथा 'लोगस्स उज्जोअगरेजाव सिद्धा सिद्धिं मम दिसंतुति,
उक्तं च व्यवहारे 'एगदुतिभिसिलोगा धुइओ अमेसि होइ सत्त'त्ति भाष्यं, चर्णिश्च . 'केसिंचि आयरियाणं एगसिलोगाइ
॥२७॥

चैत्यवन्द-
नाभेदा:
थीदे०
नत्यश्री
धर्म संपा-
पारविधौ
॥१७८॥
जाप सत्तसिलोगा धुई जहा उज्जोअगरोत्ति, एवं चार व्याख्यातं-'वेलं व चेइयाणि य नाउं इक्किया वाविपत्ति कल्पनियुक्ति-
भणितत्वात् , यनः-मर्यचैत्येषु सर्वजनेन भणनीया नियतधिया नियतस्य लोगस्स उओअंगरे१ पुक्खरवरदीवड्डे २ सिद्धाणं युद्धाण३-
मित्यायपदामिधानजिननामस्तुतिथुतस्तुतिसिद्धस्तुतिरूपत्रस्तुतित्रयस्य मध्यात् सर्वसामान्यादिकायोत्सर्गाय(ग्रन्थान ३५००)-
नंतरं सर्पदनामभिः प्रथमं देवस्तुतितया लोगस्स उज्जोअगरे इत्यस्याएवोपलब्धत्वात् , तथैवावश्यकचूर्णी मणनाव , तथाहि-
भणड य धुई जेहिं इमं तित्थं इमाइ ओमप्पिणीए देसियं नाम, दसणचरित्तस्स य उवएसो, तेसि महईए भत्तीए वहुमाणओ संथवो
कायचो, एएण'काउस्सग्गेणं अणंतर चउवीसस्थति, व्यवहारसप्तमोद्देशके त्वेवं-'चेइयवंदियाणं गयाणं पढमधुइआदताणं
या अन्नाओ आगयाओ ताओ पडिच्छंतीओ उण्हेण परिताविज्जतीओ कसाइयाउ'ति, अत्र चायं परमार्थः-यदि वेलातिक्रमादिना
मध्यमोत्कृष्यादिवंदनां कर्तुं न पारयति तदोक्तनीत्या लोगस्म उज्जोयगरांतों करोतु, एवमपि चतुर्विधार्हता नंदनासद्भावात् ,
एवं च सर्वदनाकर्तृणामेफस्याः सूत्रस्तुतेर्दानापत्तेश्च चूलिकास्तुतिस्त्वेकेनैव देयत्वात् शेषाणां तहानाभावः, एवमेन करणविधावा-
यावचात् वृहद्भाप्यादौ तथाभणनाय, - तथाहि-"जइ एगो देइ थुई अहणेगे तोऽपि पढमधुइमेगो। अन्ने उस्सग्गठिया
मुणंति जा सा परिसमत्ता ॥१॥ इत्य य पुरिमथुईए वंदइ देवे चउविहो संघो । इस्थिधुईए दुविहो समणीओ साविया चेच।।२।।
(४९९-५००) फरणविधिस्तु द्विधा धर्मानुष्ठानागमनं भणताऽऽवश्यकचूर्णिकृताऽप्याश्रयणाव, तथाहि-"आयरियपरं-
परएण आगपं आणुपुरीए-कमपरिसाडिए मुत्तओ १ अत्यनोर करणओइय"ति यद्वा दंडका:-शक्रस्तपादयः पंच स्तुति-
युगलं न-सामयिकमापया स्तुतिचतुष्टयनुच्यते, यत आयाःतिस्रोऽपि चूलिकास्तुतयो वंदनादिरूपन्चादेका चूलिकाम्तुतिर्गण्यते?
॥१७८॥

चित्यवन्द-
नामेदाः
श्रीदे.
चैत्यश्री
धर्म० संघा-
चारविधौ
॥१७९॥
'इश अप्पपरे उमए, अणुसदिथुइत्ति एगहे ति निशीथभाप्यवचनातु चतुर्थी घूलिकास्तुतिरनुशास्तिरूपत्वाद् द्वितीया चूलिका-
स्तुतिरुच्यते इति, वंदनास्तुत्यनुशास्तिस्तुतिरूपस्तुतियुगले चूलिकास्तुतिचतुष्टयं भवति, अत एवाधिकारिणोऽपि चंदनीयस्तंब-
नीयमेदाद्वियोक्ताः, अथवैका स्तुतिः चैत्यवंदनादंडककायोत्सर्गानंतरमन्पान्याधिस्वतीर्थकतिपयतया अन्यान्यपरावर्चनेना-
नियतगोचरत्वात् आधा चूलिकास्तुतिरध्रुया, द्वितीयाचास्तु तिस पूलिकास्तुतयः, सर्वचैत्येषु सर्ववंदनाक मिः धुर्मणनीया:
लोगस १ पुफ्तरपर '२ सिद्धाणं युद्धाण३मित्याद्यपदाभिधाननामस्तुतिश्रुतस्तुतिरसिद्धस्तुतिश्रूपदंडकप्रयकापोतार्गानवरं
दीयमाना सकलाईत्स्तुति १ प्रावनस्तुति '२ प्राचनभक्तदेवतास्तुतिरूपा नियतगोवरत्वात् ध्रुवचूलिकाः,' एताय तिलो-
ऽपि भुयत्वसाम्यादेका द्वितीया भुवा चूलिका स्तुतिर्गण्यते, एवं धुवाधुवरूपचूलिकास्तुतियुगले चूलिकास्तुति चतुष्टयं भवति,
ततो दण्डका पंच स्तुतियुगलं च-पूर्वोक्तगीत्या स्तुतिचतुएयरूपं यस्यां अभादित्वादप्रत्यये दण्डस्तुतियुगला मध्यमा चैत्यवंदना।
"वदित्वा द्वितीयप्रणिपातदंडकावसाने" इति पनवस्तुकोतविधिवचनादते द्वितीयशक्रस्तवपाठे द्वितीयशास्तयांता स्तवप्रणि-
पानादिरहिता, एकवारवंदना वंदित्वा इत्यर्थः, उक्तं च-"दंडपंचगइजुयलपाडओ मज्झिमुफोसा" एत-"निस्सकडमनिस्स.
फडे वापि पेइए सघहिं धुई तिनि"ति फल्पनियुक्तिमणितत्वाद् व्याख्यातं, यतः धुई तिनिचि कोऽर्थ:-सफरथपाइयं पेइप-
पंदणमित्यागमयचनात् शमस्तवादिचैत्यदंडककायोत्सर्गानंतरमधिकतजिनाश्रिवाधुवायचूलिकास्तुतिदानेन प्रस्तुतदेवगृहस्थिताs.
हता पैत्यर्वदनं विधाय पवादशेपजिनादिर्वदायर्थ लोगस्सुज्जोय१ पुक्खरखरर सिद्धाणं युद्धाणमिति दंडकत्रयरूपाः स्पस्वका-
योत्सर्गान्तास्तिसः सूत्रस्तुतयः 'उस्सग्गे पारियम्मि धुनि निऍक्तिवचनात् तत्कायोत्सर्गानवरं दातव्पसर्वजिनस्तुति सिद्धांत-
॥१९॥

चैत्यवन्द-
नामेदा:
श्रीदे०
चैत्यश्री-
धर्म संघा-
चारविधी
॥१८॥
स्वतिर सम्यग्दृष्टिदेवतास्तुति३स्पनियतद्वितीयत्वीयचतुर्थीचूलिकास्तुतित्रयसहिता सर्वचैत्येषु दातव्या इत्यर्थः, एताच तिखः
प्रथमानुवचूलिकास्तुतिसहितायतमः चूलिकास्तुतयो भवंति, ताश्रतस्रोऽपि नुवाध्रुवस्तुतिमेदेन द्विधा भरतः, ते च युगलशन्दे-
नोन्येते इति स्तुतियुगलं स्तुतिचतुष्टयमुक्तं, तथा तुलादंडवत् मध्यग्रहणादायंतयोरपि ग्रहणमिति न्यायात् इह यथाऽऽदौ शक्र-
स्तरपैत्यदंडककायोत्सर्गादि नियत भण्यते तथा अंतेऽपि चतुर्थकायोत्सर्गस्तुत्यंते शकस्तवादि ध्रुवं भणनीय, करणविधौ तथा-
|ऽऽयावत्वात् , उक्तं च पंचवस्तुके-"सेहमिह वामपासे ठवित्तु तो चेइए य वंदति । साहहि समं गुरवो धुइबुड्ढी अप्पणा चेव
| ॥१॥"आचार्या एव च्छंदपाठाभ्यां वर्धमाना स्तुतीर्ददति 'वंदिय पुणुट्ठिआणं गुरूण तो बंदणं समं दाउं। सेहो भणई इच्छाकारेणं
संदिसावेह ॥१॥" वंदित्वा-द्वितीयप्रणिपातदण्डकावसाने"तथा ललितविस्तरायां चतुर्थकायोत्सर्गसूत्रस्तुती तु सूत्राधुक्तत्वाद-
वश्यमेव भणनीये, तथा च ललितविस्तरापां उक्तम्-"फेचिचन्या अपि पठंति,न च तत्र नियम इति न तद्व्याख्यान क्रिये"ति,
असमर्थः-अन्या अपीति उक्तानुक्तादिसंग्रहरूपत्वेनात्र पंचमदण्डके स्थानत्वात् तत्तदपाठेऽपि सूत्रसंधानादिदोपानापत्तेः, न च तत्र
नियम एका दे तिस्र इत्यादि,क्षेत्रकालाद्यपेक्षया कापि तीर्थ कासांचित् पाठादित्यनियततात् तद्व्याख्यानाभाव एव, एतावता यदत्र
| व्याख्यातं तमिपमेन भणनीयमिति प्रतिपादितं, व्याख्यातं प्रसिद्धाधिकृततीर्थेशस्तुतिवत् सूत्रतया नियमभणनीयत्वेन वेयावचग-
राणमित्यादिचतुर्वकायोत्सर्गसूत्रस्तुत्यादि तत्र, यथा-एवमेतत् सिद्धाण युद्धाणं पठित्वा उपचितपुण्यसंमारा उचितेपूपयोगफलमेत-
दिति पापनार्थ पठति वेयावश्चगराणमित्यादि, कायोत्सर्गविस्तरः पूर्ववत् ,स्तुतिय, नवरमेषां वैयावृयकराणां तथा तद्भावपद्धरित्युक्तं
| प्रयोजन, प्रशंसितः प्रस्तुतकार्याय प्रोत्महत इति प्रमिद्धमेवेत्यर्थः,तदपरित्रानेऽप्यमात् तच्छुभसिद्धाविदमेव च सूत्र प्रापकं,न चामि-
,
॥१८॥

धीदे०
चैत्यश्री
धर्म संघा
चारविधी
॥१८॥
द्वमेतद्, अमिचारकादो मंगवादे तथेक्षणाद ,सदौचित्यप्रवृत्या सर्वत्र प्रवर्तितव्यमित्यैदंपर्यमस्य",एपाभुवं भणनीया, अत्र चतुर्थीचू.
चैत्यवन्द-
|लिकास्तुत्यंता पंचमदंडकरूपा तृतीया सूत्रस्तुतिः,संपूर्णा चैत्ययंदना,पूर्णिकापावप्येवदंतं व्याख्यायोक्तं यथा सिद्धत्थदंडयविवरणं नाभेदाः
संमत्तं", तथा पाक्षिकचूर्णी 'विरइपडियतिकाले चिसंदणमाइणोश्यारेण अवस्सं अहासंनिहिया देवया संनिहाणमि भांति अतो
देवसक्सि भणिय" इहापि वंदनामध्ये देवाद्युपचारस्तत्कायोत्सर्गस्तुत्पादि विना कोऽन्य इति, पाक्षिकाचागमोक्तत्वाद् नियतसु.
दृष्टिदेवताकायोत्सर्गस्तुत्यादि सिद्धाणयुद्धाणमितिनाम्न्याः तृतीयमनस्तुत्या अंते अश्यं भणनीयं, उक्तानुक्तादिसंग्रहरूरत्वादस्याः
सिद्धस्तापरनाम्न्या सूत्रस्तुतेः, एपैर चैत्ररूपसुदृष्टिसरणामिधद्वादशमाधिकारांतः पंचमदण्डक उच्यते, भणितंच-"इह ललि-
यवित्थरावित्तीय वरसायमुत्तअणुसारा । सुत्तुत्त नर अहिगारा दु दस इगारम सुताचरणा ॥१॥ आवश्यकचूर्णिकारादिपहुश्रुतसंमता
इत्यर्थः, आह च-"आपस्सयचुण्णीए. जं भणियं सेसया जहिच्छाए। तेणं उर्जिताइनि अहिगारा सुगमया ॥१॥" एतापता
भाषांतरोक्तजघन्यादिभेदा मध्यमापि ब्याख्याता, यतो वृहद्भाष्ये-उकोसा तिविहावि हु कायद्या सतिओ उभयकालं । सेसा
पुण छन्भेया चेइयपरिवाडिमाईसु ॥१।। (१६२-१६३) भणितं च कल्पभाप्ये-'निस्सफडमनिस्सकडे त्यादि ॥ एवं प्रागुक्त-
| युच्या निस्सकडेतिगाथया मध्यमा चैत्यवदना भणिता दण्डफस्तुतियुगलपाठरूपेति स्थित, अन्यत्राप्युक्तं-"चिदणं तु नेयं
सुत्तत्युपओगओ समाहीए । अक्खलिआइगुणजुझं दंडगपंचगममुचरणं ॥१॥" नैव चेत् ततोऽन्त्यकायोत्सर्गादिपदादिशक्रस्तर-
कायोत्सर्गाचप्यभणनीयं स्याद, निस्सकडे त्यादी अनुक्तत्वात्, एव चान्यत् स्तुतिस्तोत्रप्रणिधानादि सर्वमपि अभणनीयं प्रामोति
मवतां चैत्यमध्ये, उक्तयुक्तरेव, उक्तं च-"जइ इतिअमित्तं चित्र चिइवंदणमणुमयं मुए हुँत । धुइथुत्नाइपविची निरत्थिा हुज ॥१८॥

,
,
श्रीदे०
पत्य-धी.
धर्मसंपा-
पारविधौ
॥१८२॥
MINATNAMMHRA
सवानि ॥१॥" परिमाव्यमा सम्पग् कुग्रहविरहेण, यदागमः-जह सुत्ने भणियं तहेव ते जइ विआरणा नस्थि । किं कालिआणु-) चैत्यवन्द-
ओगो दिह्रो दिद्विप्पहाणेहि १ ॥१॥" ह च सर्वत्राप्यादौ प्रथममीर्यापथिकी प्रतिक्रमितव्याः, तथा चागमः-ता गोयमा!
नामेदाः
अप्पडिताए ईरियावहियाए न कप्पइ चेव किंचि चिहवंदणासज्झायज्झाणाइ फलासायममिकंखुगाण"दशवैकालिकेऽपि द्विती-
यलिकायो 'अमिक्सणं काउसम्गकारी ति सवस्य पृचिः-"अभीक्ष्णं गमनागमनादिपु कायोत्सर्गकारी भवेत् , ईर्यापथप्रतिक्रमणमा
कृत्वा न किंचिदन्यत् कुर्यात् , तदशुद्धतापचे"रिति भावः, यदि परमत्रोत्कृष्टशब्दवजिते यहुश्रुतसामाचारी तां निरंभति, नान्य.
दिति ॥ उक्ता सप्रभेदा मध्यमापि वंदना, इयमेव च स्तवप्रणिधानादिपर्यतोत्कृष्टा भवतीति, उक्तं च वृहदभाष्ये-"उकोसज-
हमा पुण सचिय सफत्वयाइपज्जंता (१५७) एतदर्थप्रतिपादनायाह-
पणदंडथुइचउकगथयपणिहाणेहिं उकोसत्ति पश्चाई।
पंचमिदंडकैः शक्रस्ववादिसुदृष्टिकायोत्सर्गपर्यतैः स्तुतिचतुफेन वंदनानुशास्तिस्तुतिरूपचूलिकास्तुतिचतुष्टयेन द्वितीयदंड-
कादिकायोत्सर्गचतुष्पांतदातव्यस्तवेन जघन्यतोऽपि चतुःश्लोकादिना मानेन 'चउसिलोगाइ, परेणं थो चेव" इति व्यवहार-
पूर्णिमणनात् द्वितीयशास्तपांते भणनीयेन, तदादौ भण्यमानस नमस्कारतापतेः, प्रणिधानश्ववक्ष्यमाणस्वरूपैः चंदनांते विधे-
यैरुरकटा-संपूर्णा, चैत्यवंदना इत्यत्रापि योज्यं, उक्तं च चैत्यवंदनाचूणौं-"सकत्ययाइदंडगपंचगधुईचउफगपणिहाणकर-
णाओ उक्कोम"ति, तथाऽन्यत्र-"सफत्थयाइदंडगपणगधुइचउक्थुत्तपणिहाणा। संपुन्ना चेइअवंदणा उ हबई जओ मणिों
॥१॥ दुम्भिगंधमलस्सापि, तणुरप्पेसऽण्हाणिया । उभो पाउदो घेप, तेण ढुति न चेइए ॥२॥ तिमि वा कढई जाय, धुइओ
॥१८२॥

चैत्यवन्द-
नामेदाः
श्रीदे.
चैत्य० श्री-
धर्म संघा
चारविधी
॥१८॥
तिसिलोइआ। वाव वत्थ अणुनायं, कारणेणं परेणवि ॥ ३ ॥" एतयोर्भावार्थ:-साधवथैत्यगृहे न तिष्ठति, अथवा चैत्यवंदनात्य-
शक्रस्तवानंतर तिसः स्तुतयः श्लोकायामाणाः प्रणिधानार्थ यावत् कयते प्रतिक्रमणानंतरं मंगलार्थ स्तुतित्रयपाठवत् तावचैत्य-
गृहे साधूनामवस्थानमनुज्ञातं, न निष्कारणं परतः, शालिसूरीयभाप्येऽप्युक्तम्-दंडगपंचगथुइजुयलपादपणिहाणसहिम
उक्कोसा। अहव पणिवायदंडग पंचगजुअविहिजुआ वेसा ॥१॥" प्रथगं मतं चेह उक्तं, तिमि वा कढई जावेत्यादिभावार्थ:
भागुक्त एव, सिद्धादिश्लोकत्रयमात्रांतपाठे तु संपूर्णवंदनाया अभाव एव, प्रथममते श्लोकत्रयपाठानंतरं चैत्यगृहेऽवस्थानाननुगतेन
प्रणिधानासद्भावाद , भणितं च आगमे वंदनाते प्रणिधानं, यथा 'वंदह नमसइचि सूत्रवृत्तिः-चंदते ताः प्रतिमाथैत्यवंदनविधिना
प्रसिद्धेन, नमस्करोति पश्चात् प्रणिधानादियोगेने"वि चंदनाते विस्रः स्तुतयोन प्रणिधानरूपा ज्ञेयाः, सर्वथा परिमाव्यं अत्र
| पूर्वापराविरोधेन प्रवचनगांभीर्य मुक्या मिनिवेशमिति, यद्वा पंचदंडकैः द्विरुक्कैरिति गम्यं, स्तुतिचतुष्फेण स्तुतियुगलद्वयगतेन
| एकैकयुगले वंदनानुशास्तिस्तुतिरूपस्तुतिद्वयद्वयगणनेन युगलद्वये स्तुतिचतुष्टयभावात् , शेपं प्राग्वत् , उत्कृष्टा वंदना इति, उक्तं
च-जा धुइयुगलदुगेणं दुगुणियचिइवंदणाइ पुणो । उक्कोसमज्झिमा सा" अथवा पंचदंडकैः शक्रस्तवरूपैः स्तुतिचतुष्कण प्रागु-
तनीत्या स्तुतियुगलद्वयेन गतेन, शेष प्राग्वत् , उत्कृष्टा वंदना, भणितं च-"उक्कोसुक्कोसिया य पुण नेया। पणिवायप-
गगपणिहाणवियगधुचाइ संपुन्ना ॥१॥ सक्कत्थओय इरिया दुगुणियचिश्वंदणाइ तह तिन्नि । सुत्तपणिहाणसक्कत्थो अ इय
पंचसकथया ॥२॥ एतावता 'तिहा उ वंदणया' इत्यायद्वारगवतुशब्दसचिवं नवविधत्वमप्युक्तं द्रष्टव्यं, उक्तं च भाष्ये-
"चिइवंदणा विभेया जहानिया मज्झिमा य उक्कोसा। इपिज्ञावि विभेया जहनमज्झिमियउकोसा ॥१।। (१५३) नवकारेण जहाना
..
॥१८३॥

रिलमारकथा
थीदे० इधाई जंय वण्णिा तिविहा । नवभेयाणमिमेसि नेयं उपलक्खणं तं तु ॥ २ ॥ एसा नवप्पयारा आइण्णा वंदणा जिणमयंमि)
चैत्यश्री-1 कालोचियकारीणं अनग्गहाणं सुहा सव्वा ॥३।। (१६३)"रनसारनरेन्द्रवत्। बहुभेया पुण एसा भणियत्ति बहुस्सुएहिं पुरि-
पर्म संपा-
सेहिं । संपुग्नमचायतो मा कोइ चइज मपि ॥१॥ भणियं च-विनिकिरियाऽविरोहो अबवायनिबंधणं गिहत्थाणं । किरियंतर-
पारविधी
कालाविक्सयाइ भावो सुमारणं ॥ १ ॥ अवा चिइवंदणया निचा इअरति होइ दुविहा उ । निचा उ उभयसंझमि इयरा चेइअ-
॥१८४॥
गिहाईसु ॥२॥ निचा संपुननिय इयरा जहसत्तिओ य कायदा । तविप्तयमिमं सुत्तं मुणंति गीआउ परमत्थं ॥३।। उप्पन्नसंमया
जे सम्म पुच्छंति नेव गीयत्थे । चुकंति सुद्धमग्गा ते पल्लवगाहिपंडिचा ॥४॥ किंच-गीयत्या विहिरसिआ संविग्गतमा य सरिणो
पुरिसा । कह ते सुत्तविरुद्ध सामायारं परूचंति ॥५॥ पूर्वसूचितरनसारनरेन्द्रकथा वियं-इह अस्थि हथिणपुरं पुरं पुरंदर-
पुरं व बहुविवुहं । तत्थ निवो सिरिसेणो सिरिवइनामा पिया तस्स ॥१॥ ताण सुओ जयविस्सुअगुणरयणो रयणसार इय
कुमरो। जिणपायणकुसलमई सुमई नामेण से मित्तो ॥२॥ तत्यागया कपावि हु सिरिसंगममरिणो पणमिउं ते । पत्ता निवाइ-
लोआ गुरुणोऽवि कहंति इय धम्मं ॥३॥ "इह जलनिहि अचिंतारयणं व सुदुल्लहं मणुअजम्मं । रोरस्स निहाणंपिव तत्थवि
सम्मनमइदुलहं ॥ ४ ॥ कहकहवि पि लहिउं तस्सुद्धिकए करेह पइदिवसं । मज्झजहन्नुकोसं चिइबंदणयं जहासमयं ॥५॥
तत्य-एगनमुफारेणं बहुविहसकथएण व जहना। इरियनमुकाराईपणिहाणतेण विइगेणं ॥ ६ ॥ सच्चिा इगचूलधुई उजोअगरंति
बार मज्झिमया। पणदंडथुइचउक्कगपणिहाण विणति ज भणियं ७ 'निस्सफडमनिस्सकडे त्यादि॥ सक्फत्थयचिइवंदणथ-
पनामधयाइ तिमि पुइदंडा । एवं पगदंडा चउयुइजुया अंतसक्कथया ॥८॥जा थयपणिहाणंता उनकोसा दुगुणपंचदंडा था।
॥१८४॥

रिजसारकथा
श्रीदे०
चैत्यश्री.
धर्मसंघा.
चारविधी
॥१८५||
पणसक्कत्थया चा थयपणिहाणत्तियधुइतिगंता ।।९|| भणितं च-'दुभिगंधमलस्साथि, तणुरप्पेसऽण्हाणिया । उभओवाउवहोचेप,
तेण टुंति न घेइए ॥१०॥ तिन्नि वा कडुई जाय, थुईओ तिसिलोइया।-चैत्यवंदनांते प्रणिधानरूपा, ताव तत्थ अणुनायं, कारणेण
परेणवि ॥ ११॥जओ-सुरभवणं नियभवणं व होइ तह किंकरिव चक्कसिरी । सुइरं विलसंति य सतणुम्मि उग्गसोहग्गपमुहगुणा
॥१२॥ सुहउत्तारो गुप्पयजलं व अवि एस हुआ भवजलही। सिद्धिसुहंपि अभिमुहं नराण चिअवंदणपराणं ॥१३॥ अविअ-विसमंपि
सम.सभयंपि निभयं दुअणोवि सुयणिव्य । विहिविहियचेइवंदणभावओ जायइ जिणाणं ॥१४॥" इअ सोउ निवो कुमरो अन्नोऽपि
जणो ससति गहिऊणं । चिइबंदणाइनियमे नमिय गुरुं सगिहमणुपत्तो॥१५।। कइयावि मित्तजुत्तो कुमरो चउरंगसिनपरियरिओ।
| जा जाइ रायवाडीइ निययनगराउ द्रेण ॥१६॥ ता नियइ कंपि पुरिसं कसिणमुहं उप्पहेण वचंतं । रायालंकारधरं परिमियपरि-
वारपरियरि ।। १७ ॥ तो पसिऊण कुमारो तं पड़ इस माणए नियनरेहिं । नणु किहणु दिसह तुम्भे विसायभरपूरिअमणुब्ब
॥१८॥ किह उप्पहेण वचह निवरूवधरावि तयणु इयरेण । णुनाश्रो वरपुरिसो एगो इय भणइ जह भद्दा ! ॥१९।। सोवीर-
देसपडुणो पयावसुराभिहाणनरवइणो । दइआसि मयणरेहा रेहा इव रूवतीसु ॥२०॥ सा अन्नदिणे केणवि सुहसुत्ता अबहदा
वओ निवई । तद्दुसहविरहदुहिरं इस जंपइ कोइ जोइसिओ ॥२१॥ देव! मणे मा तम्मसु अटुंगनिमित्तो मए नाया । देवीद
मयणरेहाइ विमलसीलाइ नणु सुद्धी ।।२२।। तथाहि-अप्पडिरूवं स्वं देवीए निसुणिऊण ऊणमई। मयणसरपसरविहुरो कलिं-
गपहुसीहसेणनियो ।॥२३॥ सुरसम्मनामकाबालिएण आकिट्ठिलद्धिजुत्तेण । निसि सुहमिन्ति(सुत्त) देवि इरावए दाउ बहुदवं
॥२४॥ तं सोउ झत्ति ताडियजयदफासदमिलियसयलपलो । अक्खलियपयाणेहिं राया पसो सदेसंते ॥२५॥ इयरोऽविदु चरन-
॥१८५॥

रत्नसारकथा
थीदे०
पैत्यश्री-
धर्म संपा-
पारविषो
१८६॥
DiremiNIMATATWITTER
खयणमवणविनायसयलयुत्तो । नियसीमंतं पनो हयगयरहसुहडकोडिजुओ।। २३ ।। तो सरहसताडियसमरतूरवनस्समाणमी-
रुनरं । कुंतग्गमिन्नगयतुरयषहरुहिरुल्लाससमरधरं ॥ २७ ॥ उन्भडभडंतभडकोडिमुकसरविसरपिहियनरविमरं। दुण्हवि अग्गा-
णीए तेमि जायं महाममरं ।। २८ ।। अह लद्धोगासेणं कलिंगसामिस्स वीरवाएण। भग्गं खणेण सिन पयावसरस्म निवइस्स
॥२९॥ इत्यंतरंमि नेमित्तएण एगेण झत्ति आगंतुं । भणिओ सुजुत्तिजुत्तं पयावसूरो नियो एवं ॥३०॥संपइन तुज्झ जुत्तं जुज्झिउ.
मुजिायदयं महीदइयं । निययप्पवायनिज्जियरविणा इमिणा समं रिउणा ॥३१॥ किंतु लहु गयपुराहिबसिरिसेणसुएण रयण-
सारेण । सारपलेण राणेणं कजमिणं तुज्झ सिज्शिाहिद ॥ ३२ ॥ इय सोउं सचिवेहिं सुबहु विनविय णिजमाणोऽपि । कद्दमवि
पयावमरो समरधराओ अवकमिओ ॥३३|| सो एम इथिणपुरं वचइ सिरिरयणमारपासंमि । तं सोउ तेऽवि हसिरा कहंति कुमरस्स
आगम्म ॥३४॥ अविहियवयणवियारो कुमरोगि हु तस्स पासमामज । जंपइ नरिंद ! करिहिसि तेणं किं रयणसारेण ॥३५॥
तुह कजं माहिस्सं अपि अह इंगिआइकुमलो सो । भण्णइ कुमर महायस एवं चित्र आगओसि तुमं ॥३६॥तो कुमरो तेण निवेण
संजुओ सीहसेणममि चलिओ । जा जाइ कपि भूमिता केणवि इय नरेणुनो॥३७॥ मइ सारहिमि एयंमि रहवरे आरुहिय कुमर !
तमं दलमु । दपं एयस्म लहुं तहति पडिवजए कुमरो॥३८॥ अह पउरसमरसंपन्न विजयगवो कुमारसरमितं । सोऊण कलिंगपहू
सीहोउं ठिोमिमुहो ॥३९|| तो दोऽवि कोपउक्कडभिउडिणो ते भिडंति परसुड्डा । निसिअसरधोरणीहिं तिरयंता तरणि-
तेयभरं ।।४०॥ खणमिनेण कुमारो रहाउ पाडित्तु सीहसेणनि। दबंधेहिं पंधिय परुखिबई कट्ठपंजरए ॥४१॥ पणयं च सत्तुबग्गं
संठविउ परिसए पुरे तस्स । अप्पइ पयावसूरस्म विमलसीलं मयणरेहं ॥४२॥ दावइ कलिंगविसए नियाणं कट्ठपिंजरे खिचे ।
॥१८६॥

रजसारकथा
श्रीदे०
चैत्यश्री-
धर्मसंघा-
चारविधी
॥१८७॥
.
निवइमि सीहसेणे तह उचिरं असणपाणाई ।। ४३ ॥ रहिउं गओ सदेसं पयावसरो तदा निया अन्ने । निअनिअधुअ आणि
दिति परिणेइ कुमरोऽवि ॥४४॥ कइयावि रयणसारो पयावसरेण निनइणा भणिओ। पहुकट्ठपंजराओ मुअसु इमं सीइसेणनियं
॥४५॥ भुजो इय अन्नायं कयावि नहु काहिई धुरं एसो। सप्पुरिसाण य कोहो जइ हुन परंपणामंतो ॥४६॥ अविय--
अपराहकारयमिवि जणे सुहं चिय कुणंति सप्पुरिसा। सुरहेइ चंदणतरू परसुमुहं छिजमाणोवि ॥४७॥ अनं
घ-उपकारिणि चीतमत्सरे, सदयत्वं यदि तत्र कोऽतिरेकः । अहिते सहसाऽपराधिनि, सघृणं यस्य मनः
सतां स धूर्यः ।। ४८ ॥ इय बहुविहं कुमारो भणिअमाणोऽपि तेण अन्नेहिं । निपईहि देइ न किंपि उत्तरं जंति इय दिवसा
।। ४९ ॥ तत्थऽमदिणे चउनाणसंजुओ पहुसुसीसपरिवारो । सिरिविमलयोहसूरी दूरीकयतमभरो पत्तो ।। ५० ॥ पत्ता महया
भडचउगरेण निवकुमरपमुहबहुलोआ । गुरुणो नमिय निसमा इय सूरी कहइ धम्मकह ॥५१॥ "फोहो पीई पणासेइ, माणो विण-
यनासणो। माया मित्ताई नासेइ, लोभो सन्चविणासणी॥५२॥ कोहो य माणो य अणिग्गहीया,माया य लोहो य परदमाणा |
बचारि एए कसिणा कसाया, सिंचंति मूलाई पुणन्मवस्स ।।१३।। उपसमेण हणे कोहं, माण महवया जिणे। मायं चऽअवभावेणं,
लोभं संवोसपोसओ(ओ जिणे)|| ४॥"अह समए कुमरवरो पुच्छइ मह सीहसेणनरवहणा । को इह विरोहहेऊ ? भणइ गुरु सुणसु भो
मद ! ॥५५॥ आसी पुञ्चविदेहे पुक्खलवई विजय पुंडरिणीए । आणंदो नाम नियो दईआ पउमावई तस्स ॥५६॥ पुती
प पिमलसीला सीलवई नाम सा सिमुत्तेऽपि । जिणचिइयंदणनिरया लट्ठा जइणसमयंमि ॥५७॥ तस्म यरनो पिस आमपं
आसि खयरमणिचूडो। सो पेमवसा मुक्तुं नियनयरं ठाइ निवपासे ॥५८॥ भाणोपरि कीदि सहिया सहियाजणेण सीलबई।
.
॥१८॥

.
रत्नसारकथा
श्रीदे
चैत्यश्री-
धर्मसंघा-
पारविधी
॥१८८॥
अमदिणे अपहरिया अणंगसिहनामखयरेण ॥५९॥ तो पुक्करिअं सहिआजणेण उप्पिच्छ पिच्छ नणुताय ! खयराहमेण केणवि
| निजइ गयणमि सीलबई ॥६०॥ तं सोउ सोयविडुरं आणंदनि कहंपि संठविउं । उप्पइओ मणिचूडो तप्पिट्ठीए नहपहमि ॥६१॥
रे ठादि ठाहि अविदिनकनयाहरणसज निल्लज । इअ ततो पत्तो वो दोषि भिडंति ते सुहडा ॥३२॥ तेसिं जुझंताणं सीलबई
निवरिआ विमलसेले । अनुन्नं पहरिय ते उ दोवि पंचत्तमणुपत्ता ॥ ६३ ॥ अह सीहरुद्दसडूलरुदभयभेरवं पएसं तं । भय-
लोललोयणतारा पलवेइ इय वाला ॥६४॥ हा ताय! तायसु ममं हा जणणि जणसु झत्ति मह सारं । हा हा नरचूडामणिमणि-
चूड गयोऽसि कमवत्थं १ ॥६५॥ जं जीव ! कयं तुमए पुवभवे तं मुहागयं इण्डिं । परिदेविएण तो किं इयऽप्पणा संठवद
अप्पं ॥६६॥ न य यंधुणो न पहुणो न य सुहिणो पक्खवाइणोऽवि परा। कजं न सरह विमुहे विहिमि दिहें तए
सक्वं ॥६७|| ताइक चिय सुकयं ताणं सरणं जियाण इत्थत्ति ।चिंतिय एगपएसे सा तत्थालिहइ जिणपडिमं ।।६८॥ तं
शायंती नि तिचिहाए चंदणाएँ बंदती । हत्त्यसयमज्झभागे निम्मियदेसावगासिवया ॥ ६९ ॥ तत्थढिअतरुनिवडिअफलभरसर-
सलिलधरियनियपाणा । उग्गतवसोसियंगी अंगीकयविविहवयनियमा ॥ ७० ॥ जीवियमरणेसु समा समाहिणा गहियअणसणा
| कइया 1 जा चिट्ठइ सा वाला मुमरंती पंचनमुकारं ॥ ७१ ॥ तो तेण पएसेणं गच्छंतो सासए जिणे नमिउं । तं नियइ कोवि
सयरो गसिअमाणं अयगरेणं ।।७२।। तो सो फुरंतरोसो आकड्डिअउग्गमंडलग्गो य । जा तं कयंतमीसणदेहं हयअयगरं हणिही
11७३|| वा करुणाभरमंथरगिराइ याला भणेइ अहहहहा । एयरस मज्झ तणुणो कए सया पडणधम्मस्स ॥ ७४ ॥ कहकहवि
पतभखं जीविषअभिखिरं दुहतं । अयगरमिमं परायं मा मा मारेसु खयरवर ! ॥७॥ किंच-अथिरेण थिरो समलेण
Particine
॥१८८॥

रतसारकथा
श्रीदे
चैत्यश्री
धर्म० संघा
चारविधौ
॥१८९॥
निम्मलो परयसेण साहीणो । कीरइ परोवयारो तणुणा जइ तो न किं पजत्तं ? ॥७६।। एईइ अहो करुणा अहो
विवेओ अहो तवो य थिई । इय चितंतो तत्तो पत्तो खयरो सठाणमि ॥७७|| साऽविहु अयगरगसिआ पंचनमुकारसुमरणपहा-
णा । मरिऊण पदमकप्पे जाओ सामाणिो देवो ।। ७८ ॥ विरंजिणवराणं निसुणंतो देसणं सवणसुहयं । विहिणा उ वंदणाए
चंदतो सासयजिणिदे ॥७९॥ अवाहियाइमहिमं नंदीसरपमुहगिरिसु कुर्वतो । केवलिमुणी नमंतो नियमाउं पूरए तत्थ ।। ८० ॥
| फालेण चविय वचो तो सो सिरिसेण नरवरंगरुहो । पडिपुनपुनसारो जाओसि तुमं रयणसारो ।। ८१ ॥ सो पुण समरम्मि
| मओ अणंगसिहसेयरो भवे भमिउं । अअिणिय किंपि मुकयं संजाओ सीहसेणनियो ।८२॥ जो अयगरं हणतो खयरो उ तया भवं
| ममिय तत्तो । किंचि कयसुकयवसो जाओऽसि पयावर! तुमं ॥८३॥ पुवभवन्भासाओ इत्थीलोलेण सीहसेणेण । सोउं रूपं
आणाविया उ एसा मयणरेहा ॥८४॥ इय कुमर ! तुह पभोसो फरिओ निमुएवि सीइसेणनिवे । वह पढम चिय दिढे पयावसरे
अइसिणेहो ।।८५।। सो चिय अयगरजीवो मरिउं भमिउं भवअरमि । काऊण किंपि कहाणुट्ठाणं पुयजम्मंमि ॥८६॥ जाओ
पदमे कप्पे सीलपइमुरस्स किंकरो अमरो। सो चेव तया समरे कुमर! तुह अकासि साहिलं ।।८७। इस सोउ जायजाईमरणो कुमरो
लहुं मुयावेइ । निवई कलिंगनाहं पुन्वभवं सोउ सोऽपि नियं ।। ८८ ॥ भुसो भुज्जो खामिय पयावसूरं निवं तहा कुमरं । वेर-
गगगओ गिण्डइ दिक्खं चउनाणिगुरुपासे ।। ८९॥ दाउ कुमरस्स रज गुरवेरग्गा पयारयरोऽवि। दइयाइ मयणरेहाइ संजुओ
गिहए दिक्खं ॥९०॥ अह रयणसारराया ते रायरिसी नमित्तु गुरुणेहा । फयकिचं अप्पाणं मन्नंवो सगिहमणुपत्तो ॥९१ ।।
| कइयाचि सो नरिंदो अदन्भसरयन्भविम्भमजसोहो । दिसिजताए चलिओ कलियो चउरंगसिमेण ॥९२ अनमंते नामंतो पणयार्ण
॥१८९॥

थोदे.
पैत्यश्री-
धर्मसंघा-
पारविधी
॥१९०||
| बछियाइ पूरतो । चूरतो रिउदप्पं कमसो पत्तो विणीयपुरि ।। ९३ ॥ तत्थेगं गिरिमुत्तुंगचंगसिंगग्गभग्गरविमग्गं । पिच्छवि रतसारकपा
पुन्छइ सुमई मित्तं को एम गिरिपवरो ? ॥९४॥ “सो आह सामि! एसो अट्टावयपपओ जयपसिद्धो । इह दससहस्समुणिवर-
महिओ सिद्धो रिसहनाहो ॥ ९५ ।। एयस्सुपरि सिरिभरहकारियं एगजोयणपमाणं । जिणभवणमथि कलियं चउवीसजिणिंदप-
डिमाहि ॥९६॥ तह एगो मह धूभो नानवईभायनानवइ धूभा। संति इह सामिहरुखागसेसमुणीणं तिथूमा य ॥९७ ॥ तह
सतुंजयसिद्धा भरहामनिवई मुबुद्धिणा मिट्ठा। जह मगरसुयाणऽद्यावएऽत्थ तह कित्तियं थुणिमो ॥९८ ॥ (इह अट्ठावयसेले
सगरसुयाणं सुबुद्धिसचिवेण । जह भरहसजनिया सिट्टा तह किंचि किमि) ॥ ९९ ॥ आउञ्चनसाइ सिवे चउदसलक्ग्वा उ एगु ।
सबः । एवं जा इक्रुिक्का असंख इय दुगतिगाईवि ॥१००॥ जा पन्नासमसंखा तो सबलुमि लक्खचउदसगं। एगो सिवे तहेव
य असांसा जार पप्णासं ॥१०१ ॥ तो दो लक्खा मुक्खे दुलक्ख सवहि मुक्खि लक्खतियं । इय इगलरखुत्तरिया जा लक्स
असंख दो समा ॥ १०२।। तो इगु सिवे सव्यहि दुनि ति सिमि चउर सबढे । इय एगुत्तरखुड्ढी जान असंखा पुढो दोसु
॥१०३।। तो इगु मासे सबढि तिन्नि पण मुक्खि इय दुरुत्तरिया । जादोसुऽविय असंखा एमे तिउत्तरा सेढी ॥१०४॥ विसमुत्त-
रसेदीए हिळुवरि ठविय अउणतीस तिया। पहमे नत्थिक्खेनो सेसेसु सिया इमो खेयो॥१०५|| दुग पण नवगं तेरस सतरस बावीस
छच अद्वेव। वारस चउदस तह अवीस छब्बीस पणनीसा ॥१०६॥ एगारम तेवीसा सीयाला सयरिसत्तहत्तरिया । इगदुगसचा--
सीई इगहतरिमेर पारही ॥१०७|| अउणुत्तरि चउ(ग्रंथ ३००१)चीमा छायाला तह सयं तु छवीमा। मेलितु इगतरिया सिद्धीए
नह य नबढे । १०८ ॥ जतिलंक आई ठविउं पीयाइ लेगा तय । एषमसंखा नेया जा अजियपिया ममुपनो ॥ १०९ ।।
1 . # # # v. 15, Q. Bu Cu gia sau ta IP .
॥१९॥

रतसारकथा
अस्ससफोडिलक्खा सिद्धा सन्नवगावि ठविय तओ। गिहियचरणा देविंदरदिया सिम्पयं पना ।। ११०॥" किंबहुणा नणु
श्रीदे०
चैत्यश्री-
इमिणा गिरिणा सुरअसुरसयरनिलएण । सयलेऽवि महीलिए अबो तुल्लो गिरी नत्थि ॥१११॥” इति मिनरचः श्रुत्वा, राजा
धर्मसंघा-
निम्मितमानसः। तगारोहद् गिरी भक्तिभारस्फारपरिच्छदः॥११२॥ प्रविश्य विधिना चैत्ये, मपयिला प्रपूज्य च। चतुर्विंशतितीर्थे-
पारविधौ शानिति स्तोतुं प्रचक्रमे ॥१३॥ "श्रीनामिमरुदेवागप्रम कनकतिपम् । वृषांके वृषभं वंदे, पंवचापशतीमितम् ॥११४॥ गजांको
॥१९१॥ रुक्मरुत्सार्धचतुर्धन्वशतोन्नतः। श्रिये स्तादजिवखामी, विजयाजिनशनुभूः ॥ ११५ ॥ चतुश्चापशतोत्तुंगं, हेमाभं वाहवाहनम् ।
| जितारिराजसेनांगसंभवं शंभवं स्तुरे ॥११६॥ निष्फत्विषं प्लवंगार्फ, सिद्धार्थसंवरागजम् । सार्धतिशतधन्याग, सेवेऽहमभिनंदनम्
| ॥११७॥ कोदंडत्रिशतीमानः, क्रौंचलक्ष्माऽऽर्जुनद्युतिः। गुदे मुमतिनायोऽस्तु, मंगलामेघभूपभूः ॥११८।। मा त्रिशतचापोचं,
सुसीमावरनंदनम् । सरोजलक्षितं शोणाभं पद्मप्रभ स्तुवे ॥११॥ पृथ्वीपतिष्ठसंभूतिदिधन्वशतविग्रहः। सुपार्श्वनाथ ! रैरोचिः,
स्वस्ति स्वस्तिकचित ते ॥१०॥ चंद्राम चंद्रलक्ष्माणं, लक्ष्मणामहसेनजम् । सार्द्धचापशतोन्ड्राय, नौमि चंद्रप्रभ प्रभुम् ॥१२१॥
सुग्रीवरामातनयं, मकरांक हिमच्छविम् । सुविधि विधिना वंदे, धनुःशवनमूल्यम् ॥१२२॥ पायामयतिधनोचः, स्वच्छः श्रीर-
| त्सलांछितः । नदारदरथोद्भूतः, शीतलः कनकयुतिः ।। १२३ ।। कल्याणकातिः श्रीविष्णुविष्णुदेवीतनूरुहः । धन्वशीतिमितः
पातु, श्रेयांसः खजिलांछनः ॥१२४॥ पसुपूज्यजयासुनुमहिपाकोऽरुणप्रभः। चापसप्ततिदेहोऽव्याद्, वासुपूज्यजिनेश्वरः ।।१२५।।
श्रीश्यामाकतवर्मांगजन्मा पष्टिधनुस्तनुः । शूकरांको हिरण्याभः, शिवाय विमलोऽस्तु मे ॥१२६॥ पंचाशद्धनुरुच्छायः, मुयश:-
मिहसेनजः । श्येनांकः वर्णवर्णः स्तादनंतोऽनंतसंपदे ॥१२७ ।। सुत्रताभानुभूः पंचचत्वारिंशद्धनुम्मितः । जातरूपरुचिर्वजचिटो-
॥१९॥

तसारकथा
ज
श्रीदे०
चैत्यश्री
धर्म० संघा
पारविधौ
॥१९२॥
ऽव्याद् धर्मतीर्थकृत् ।।१२८॥ चत्वारिंशद्धनुर्देहो, हेमघामा मृगध्वजः । विश्वसेनाचिराखनुः, श्रीशांतिः शांतयेऽस्तु नः॥१२९।।
छागांकः स्वर्णरुक् पंचत्रिंशत्कार्मुकमूर्तिभृत् । श्रीकुंथुः श्रेयसे सूरश्रीराजीतनयोऽस्तु मे ॥१३०॥ नंदावर्ताकितं त्रिंशद्धन्वमानं वसु-
उविम् । अरनाथं स्तुवे देवीसुदर्शनसमुद्भवम् ॥ १३१ ॥ नीलं कुंभांकित कुंभप्रभावत्यंगसंभवम् । पंचविंशतिकोदंडमूर्ति मल्लि-
मुपास्महे ॥१३२।। पचासुमित्रयोः पुत्रं, घनाभं कूर्मलक्षणम् । चापविंशतिमानांग, स्तवीमि मुनिसुव्रतम् ॥१३३।। वप्राविजय-
संभूतं, नमि नीलोत्पलांकितम् । शातकौंभप्रभं पंचदशधन्वतनुं श्रये ॥१३४॥ शंखांको दशचापोचः, समुद्रविजयात्मजः। शिवा-
यास्तु शिवारानुनें मिर्नवघनत्विपिः ॥ १३५ ।। नवहस्तवपुर्वालतमालदलदीधितिः। वामाश्वसेनभूर्भूत्यै, श्रीपाश्र्थोऽस्तु फणिध्वजः
॥१३६॥ सप्तहस्तमितं सिंहलांछन कांचनत्विपम् । सिद्धार्थत्रिशलासन, श्रीवीरं प्रणिध्महे ॥१३७॥ एवं स्तुताः स्ववर्णांकमाना-
चापितनाममिः । स्युः सदा धर्मकीतिश्रीनायका जिननायकाः ॥१३॥" पंचांगस्पृष्टभूपृष्ठः, प्रणिपत्य पुनर्जिनान् । ततः चैत्यः
श्रियं पश्यन् , निर्ययौ नृपतिर्बहिः ॥१३९।। गुणमाणिक्यसिंधूना, बंधूनां भरतेशितुः । स्तूपेषु तत्र सिद्धानामर्चा आनर्च भक्ति-
भाक् ।।१४०।। कुतूहलवशोचानलोचनः क्षितिपश्च ताम् । यावनिरीक्षमाणोऽस्ति, सर्वतः पर्वतश्रिम् ॥१४१॥ ता केणवि खय-
| रेणं विमाणमारोविऊण लहु नीओ। वेयडनागसिरिपुरसामिरयणचूडनिवपासे॥१४२।। सप्पणयं तेणुतो नरवर ! कुलदेवयाइ कहि-
| ओऽसि । मह रिउकोसलपुरसामिविजययम्मनिवविजयखमो॥१४३॥ ता गिह लहु इमा गयणगामिणीपमिइ विज अह सोउं । तं
साहिय बहुविज इंत सुद्धो विजयवम्मो ॥१४४॥ अतुच्छलच्छिविच्छह मंडियं छडिउंगो रजं । तं गहिय रयणसारो महिय-
रिऊ सिरिपुरं पत्तो ।। १४५ ।। हिडेण स्यणचूडेण निवडूणा नियसुर्य कणयमालं। सिरिसेणनिवंगरुहो विवाहिओ गुरुविभूईए
॥१९२॥

नसारकथा
श्रीदे०
चैत्यश्री
धर्म० संघा-
चारविधी
॥१९३॥
॥१४६॥ तयणु विमाणारूढो राया खेयरसमूहपरियरिओ। पचो केलासनगे पिच्छद नियसिन्नमइसुन्नं ।। १४७ ॥ निदसण-
अमएणं तेसिं हरिउं विसायविसपसरं । नमिय जिणे उत्तरिउं नगाउ पत्तो पिणियपुरि ॥१४८॥ अह सरिय नमिय पिउणं भिस-
| मुकंठियमणो महीनाहो । सेविजंतो बहुमउडबद्धनरवरसहस्सेहिं ।। १४९ ॥ गयणयलं धरणियलं खेयरनिवहेहि निययसेनेहिं ।
पूरंतो तातो नियनियराभिमुहमह चलिओ ॥१५०॥ एगेणं खयरेणं सिरिसेणनिमो पुरो समागम्म। बद्धाविओ य सिरिरयणसार:
आगमणकहणेणं ॥१५१॥ एत्तो गरुयविभूई इय निाउं संमुहं सुयस्स नियो । इयरोवि दट्ठ जणयं ओयरिओ लहु विमाणागो
| ॥१५२॥ तो विहियहट्टसोहे संभंतखलंतपउरजणनिरहे । सपुरंमि ते पविट्ठा पहिवचित्ता जयणवणया ॥१५॥ पणमित्तु जगणि-
पायाण रयणसारो तो जहाउचियं । सकारिय सम्माणिय विसजए खेयरे ते उ ॥ १५४ ॥ अह सिरिसेणनिवइणा पुट्ठो समए
नियंगरहमिचो। सुमई साहइ सवं वुत्तंत रयणसारस्स ।।१५५॥ इत्तो निउत्तपुरिसाउ सो अकलंकसूरिआगमणं । गुरुनमणत्थं
पत्तो सिरिसेणो पुनमित्तजुओ ।।१५६॥ धम्मं सोउं रजे पुतं ठावित्तु गहियपो । सिद्धो सिरिसेणरिसी अन्नत्य गुरूवि विहरित्या
॥१५७॥ राया उ रयणसारो पबलपयायो पयाउ पालतो । जणयंतो साहम्मियलोयाण अतुच्छवच्छल्लं ॥१५८॥ जिन्नाई उद्धरंतो
नवाई जिणमंदिराई कारितो। चिइवंदणापहाणो तिबग्गसारं कुणइ रजं ।। १५९ ।। वेरग्गमम्गलग्गो अन्नदिणे तणयनिहियरज-
भरो। अफलंकमरिपासे गहियरओ मुक्खमणुपत्तो ॥१६०॥ इति फलमतिरम्यं रत्नसारस्य राज्ञो, विदधत इह जैनी वंदनां विप्र-
कारान् । स्वमनसि परिभाम्प श्रेयसामेकगेहे, कुरुत भविकलोकास्तत्र यत्नं सदापि ॥१६१।। इति श्रीत्रिविधचैत्यवंदनायां
रत्नसारनरेन्द्रकथा ।। अथ वाचनांतरोक्तत्रैविध्यादिप्रदर्शनतरं भन्यजनानुग्रहाय किंचिदुच्यते-
॥१९॥

. थीदे पेत्य श्रीन पर्म संपा पारपिषौ ॥१९४|| अग्ने पिति इगेणं समधएणं जहनवंदणया। तदुगतिगेण मज्झा उकोसा चउहि पंचहिँ या ॥ २४ ॥ वन्दनाम इत्यसयाओ मज्झे इरियावहियाअभावओ दुन्नि । एवं उक्कोसाए चउरो सक्कत्थया नेया ॥ १॥ (१७०) भणिऊण नमुकारे तान्तरापि सत्यपदंडयं अपरिऊणं । इरियं पडिकमंते दो चउरो वावि पणिवाया ॥२॥ (१७१) इरियाए पुर्व वा पणिहाणंते व सकास्थय भणणे। दुगुणचिइपंदणाते व हुँति सक्कत्थया तिन्नि ॥३॥ इगवारवंदणे पुव पच्छा सक्कथएहिं ते चउरो। दुगुणिअवंदणाए पुवी पना व सपत्थर ॥४॥ सरकत्यओ अ इरिया दुगुणिअचिइवंदणाइ तह तिनि । थुत्तपणिहाण सक्कत्यओ य इय पंच सक्कथया ५। पादकिरियाणुसारा भणिआ चिइवंदणा इमा नवहा । तिविहाहिगारिमात्रा तिहावि सा इय भवे नवहा ॥ ६ ॥ उक्तं च- अशी अपुणवंधगविरापिरयाण मिनभावाणं । तिहाहिगारीण पिहो तिविहावि भवे तओ नवहा ।। ७ ॥ मिच्छत्तुक्कोसठिई न पंधिही अपुणवंधगो जेण । समयकुमलेहिं सो पृण इमेहिं लिंगेहि नायवो ॥८॥ पा न तिवभावा कुणइ न पहुं मन्नई भयं घोरं। उचियट्टिइं च सेवइ सम्बन्धवि अपुणवंधोति ॥९॥ तत्तत्थे रोयंतो सम्मदिट्ठी असग्गहमाया । देसेअरविरइजुओ चारित्ती तुलिय- | सामत्थो ॥१०॥ सुस्सुम धम्मराओ गुरुदेवाणं जहासमाहीए । वेयापचे निपमो सम्मदिद्विस्स लिंगाई ॥११॥ मग्गणुमारी सड्ढो पनवणिो किआवरी चैव । गुणरागी समारंभसंगओ वह य चारित्ती॥१२॥ तथा चंदणकहासु पीई अमवण निन्दाइ निंदगऽणु- कंपा। मणसो निचलनासो जिन्नासा तीऍ परमा य ॥१३॥ गुरुविणओ तह कालाविक्खा उचिआसणं च सह काले । उचियस्सरो प पाढे उपउत्तो वहय पादमि ॥१४|| लोगपियत्तमनिंदियचिट्ठा चमणमि धीरया तहय । सत्तीए तह चाओ य लद्धलक्खणतणं पेय ॥१५॥ एएहि लिंगहिं नाऊणाऽहिगारिणं तो सम्म । चिइचंदणपाटाइघि दाया होइ विहिणा 3 ॥१६॥ भणि च-अत्थो । १९४॥

वन्दना-
मेदाः
बीदे०
चैत्यश्री
धर्म० संघा-
चारविधी
॥१९॥
विहिकहणं वा अच्छउ चिइवंदणाइ ट्रेण । पादोषि तीइ देइ उ अहिगारिणो अपुणवंधाई ॥१७॥ दिना उ अणहिगारिणि अवि-
हिअवन्नाइसेवणा जस्स । दुपउत्तओसहंपिव होइ अफलाणजणगति ॥ १८ ॥ वम्हा उ अपुणधगअविरयविरएहि होइ कायवा ।
विहिउचिपविशिबहुमाणभत्तिकलिएहिं सयकालं ॥ १९ ।। साहहिं गिहत्येहि अ अणन्नचिद्वेदि जचकलिएहिं । जहसंभवं गिहीदि
कयजिणपूयोपयारेहिं ॥२०॥ तह दवभावभेया दुहा इमा दघओ पुणो दुविहा । अपहाणा य पहाणा हेऊभावस्सिह पहाणा ।।२१।।
तत्थ पहाणा एसा होउ पुणो अपुणवंधगाईणं । अपहाणधिन सेसाण इत्थ सइपंधगाईणं ॥२२॥ ताण सइबंधगाणं मग्गाभिमुहाण
। मग्गवडियाणं । इयराणवि अपहाणा चिइवंदण दव्यो होइ ।। २४ ॥ उवओगअथचिंतणगुणराया लाहविम्हओ येव । लिंगाणि
विहिप्रमंगो मावे दम्वे विवसइओ ॥२४॥ वेलाविहाणतग्गयमणतणुवयणाणि तह य लिंगाणि । रोमंचमावबुडीइ भावचिइवंद-
गाइ भवे ॥२५॥ सुते एगविहचिग भणिआ तो पेगसाइणमजुतं । इय धूलमई कोई मनइ सुत्तं इमं सरिउं ॥२६॥ तिनि वा
कड्डई जाप, थुइओ तिसिलोइया। ताव तत्थ अणुनायं, कारणेण परेणवि ॥ २७॥ भणइ गुरू तं सुतं चिदवंदणविहिगावगं न
भवे । निकारणजिणमंदिरपरिभोगनिवारगतेण ।। २८ ॥ जं वासदो पयडो पक्खंतरसूयगो तहिं अस्थि । संपुन्नं वा वंदइ कडाइ
या तिनि उ धुईओ ॥२९॥ एसोऽवि हु मावत्थो संभाविआइ इमस्स सुतस्स । तो अन्नत्यं सुतं अन्नत्य न जोइउं जुनं ॥३०॥
किंच-जइ इत्तियमिनं चित्र जिणवंदणमणुमयं सुए इंतं । थुइथुत्ताइपवित्ती निरस्थिया हुअ सवावि ॥ ३१ ॥ अन्नं च-गीयत्था
विहिरसिया संविग्गतमा य सरिणो पुरिसा । कह ते सुत्तविरुद्धं सामायारि परूविति ॥ ३२ ॥ अहवा चिइबंदणया निचा इय-
रिति होइ दुविदा उ । निचा उ उभयसंझं इयरा इयगिहाईसु ॥३३॥ निचा संपुनधिय इयरा जहसत्तिओ उ कायद्या । तवि-
॥१९॥

प्रणाम
भेदाः
श्रीदे०
पेत्य श्री
धर्म संपा-
पारविधी
सयमियं मुत्तं मुणति गीया उ परमत्यं ।। ३४ ॥ संममवियारिऊणं सओ य परओ य समयसुत्ताई। जो पवयणं विगोवइ सो
नेओ दीहसंसारी ॥३५॥ ममदोसा जीवो जवा तं वा मिसंतरं पप्प । चइय पहुं करणिजं थोवं पडिवजइ सुहेण ॥३६॥ इक्कं न
कुणा मूदो मुयमुदिसिउं नियकुपोहंमि । जणमन्नपि पवत्तइ एयं चीय महापावं ॥३८॥ उप्पनसंसयाजे सम्म पुच्छति नेव गीयत्थे।
चुकंति सुद्धमग्गा ते पल्लयगाहिपंडिचा ।। ३९ ।। बहुभेया पुण एसा भणियति बटुसुएहिं पुरिसेहिं । संपुनमचायतो मा कोइ
चइस सन्चावि ॥३९॥ इत्यमिहितं निधा वंदनेति पंचमं द्वारं, तत्र जपन्या चंदना प्रणिपातनमस्कारेत्युक्तं, अतस्तावत्प्रणिपात-
स्वरूपानिधित्सया पठं द्वारं गाथापूर्वार्द्धनाह-
पणियाओ पंचंगो दो जाणू करदुगुत्तमंगं च।
अथा प्राक् 'अंजलिपंधो१ सिरसो णमणेर पंचंगओ इय तिपणामा' इति जघन्यादिभेदेन प्रणामत्रयमुक्तं, तत्र तृतीयः प्रणाम:
किमेकांगादिः पंचप्रकार उत भूस्पृष्टांगपंचकलक्षण इति जिज्ञासायां तद्धयर्थमिदमाह,यदा ननु लोके अटांगप्रणामोऽपि श्रूयते
उन् कथं पंचांग एवोत्कृष्ट इत्यारेकायां जिनसमयप्रसिद्धसिद्ध्यर्थमेवमभिधीयते-प्रणिपात:-प्रणामः 'पंचांग: पंचांगानि शरीरा-
चयका नम्राणि पत्र स पंचांगप्रणामः समये, सुरेन्द्रदत्तकुमारवत्, पंचमिरंगभूमिः स्पर्शनीयेत्यर्थः । तथा चोक्तमाचारा-
प्यूणी-"कई नमंति?, सिरपंचमेण कारण"ति, कानि तानीत्याह-द्वे जानुनी-अष्ठीवती करद्विक-इस्ततलद्वयं उत्तमांगं च-
मस्तकं चेति, एतेन सिद्धान्तापसिद्धत्वादित्वादांगो न्यपेधि, उक्तं च भाप्पे--"अन्ने अछुअयारं भगति अहंगमेत्र पणिवायं ।
सो.पुण मुए न दीसइ आइन्नो नय जिणमयंमि ॥ १ ॥ (२११)ति, पदा प्रणिपातः पंचांग:-पंचप्रकारः शिरःप्रमृत्येकाचंग-
॥१९६॥

श्रीदे०
चैत्यश्री-
धर्म संघा
चारविधी
॥१९७॥
प्रणामे
सुरेन्द्रदन-
कथा
योगत एकांगादिमैदात्, यदुक्तं-एकांगः शिरसो नामे, स यंगः करयोर्दयो। त्रयाणां नमने व्यंगः,करयोः शिरसस्तथा ॥१॥
चतुणां करयोन्धिानमने चतुरंगकः । शिरसः करयोर्जान्योः, पंचांग: पंचमो मतः ।। २ ।। सुरेन्द्रदत्तकुमारकथा चैवम्-
अस्थिह नयरी महुरा महुरालवणप्पमोयलोयजुया। नयवंतपढमलीहो तत्थ नरिंदो समरसीहो ॥१॥ तस्स य ललिया
दइया सुरिन्ददत्तो सुओ स अन्नदिणे । कीलाकए समिनो पत्तो कुसुमागरुजाणे ||२|| सेसं व खमाहारं हारं सारं व मुत्तिरम-
थीए । तत्थ बहुसिस्ससहियं पिच्छेद गुणंधरायरियं ॥ ३ ॥ असरिसहरिसुक्करिसो कुमरो पणमेइ तस्स पयकमलं । जलभार-
भरियजलहरगिराइ कहई गुरू धम्मं ॥४॥ "पंचांगचंगमतिरंगभरेण भन्यो, यो बंदते जिनपति विगतप्रमादः। तेनेन तेन वसु-
धावलये यशः खं, दौर्गत्यदुःखतरुखंडमखंडि शीघ्रम् ॥ ५॥ तं प्राज्यराज्यकमला कमलीकरोति, वसै सदा स्पृहयति त्रिदशा-
| सुरश्रीः। तस्येन्दुफाशकुसुमोज्ज्वलपुण्यराशेरद्वैतसौख्यपदवी न दवीयसी सात् ॥ ६॥ (प्रत्यन्तरे-पंचांगभंगमतिरंगारं नमेयो,
निःसंगिनं जिनमनंगजितं समंतात् । स यादिह निजगताऽपि सदा नमस्यस्तं प्राज्यराज्यकमला कलयत्ययश्यम् ॥ १॥ दौर्गत्य-
दुःखवरुखंडमखंडि तेन, वम सदा स्पृहपति त्रिदशासुरश्रीः । तस्माद् द्रुतं द्रवति रौद्रदरिद्रमुद्रा, तस्य प्रकर्षपदवी न दवीयसी
स्यात् ।।२।।) एवं निसम्म कुमरो पंचंग मे जिणेसरो निचं । नमियमो इय गिहिय अभिग्गहं जाइ सट्टाणे॥७॥ कइयावि समर-
सीहो अणेयमंडलियमंडियत्थाणो । जा चिट्टइ कुमरजुओ ता भणिो वित्तिणा एवं ॥८॥ देव! कुसत्थलपुरपहुहरिवाहण.
निवइणो पहाणनरो। पहुदंसणं समीहइ पारे को तस्स आएसो? ॥९॥ लहु मुंचसुत्ति रन्ना वुत्ते सो तेण तत्थ आणीओ।नमिय
निवं उवविडो हिहो विनवइ वयणमिणं ॥१०॥ देवम्ह सामिणो सिरिहरिवाहणनिपइणोऽट्ट ध्याओ । रयणवईपमुहाओ उषण-
॥१९७॥

धीदे
पत्यश्री
पर्नपा
सारविधी
॥१९८॥
प्रणामे.
सुरेन्द्रदत्त-
कथा
जोगममणुपचा ॥ ११॥ वाओ मुणिय गुणगणं मुरिंददचस्स कुमरतिलयस्स । खयरीहिं गिजंतं ससंककंतं पसंतं च ॥ १२ ॥
गुमरे ददाणुरागा मणमावि अपत्थिरी उ अनं तु । णे पहुणा कुमरकए सपंरा वाउ इह पहिया ॥१३॥ इय सोउ निवो तुही तं
| सपकारिप मिसं पहाणनरं । कुमरीण जहाउचिए अप्पावइ पपरआवासे ॥ १४ ॥ देवन्नुदिनदिवसे महाविभूईइ समरसीहनियो ।
कुमरीण पापिगहणं सुरिंददत्तेण कारेइ ।।१५।। सक्कारिय संमाणिय महरिहवस्थाइणा पहाणनरे। नियनयरेसु विसञ्जइ जहोषियं
लोपमन्नपि ।। १६ ।। अहहिं पियाहि सहिओ सुहासओ बहुसुपवायहरिसो । कालं बोलइ सहिओ सुरेंददत्तो सुरिंदुध ।। १७ ।।
जनदिने तत्यागपजुगंधरायरियपायनमणाय । पत्तो पहिडचित्तोराया कुमराइपरियरिओ ॥१८|| कयपंचविहाभिगमो संगय-
पंचंगपुट्ठमहिवट्ठो। नमिय गुरुं उवविद्वी इय भयवं वजरइ धम्म ॥ १९ ॥ "यः सर्वांगगुरुप्रमोदपुलका पंचांगभूस्पर्शनो, दुष्टा-
नंगविपातिनो जिनपतेः पादद्वयं वंदते। भुवाऽशेषपडतरंगरिपुजित् सप्तांगराज्यश्रियं, इत्वाऽटांगमशेषकर्मपटलं प्रामोत्यसंगं
पदम् ॥२०॥" अइ पुच्छइ नरनाहो पहु! मह वणएण किं कयं सुकयं । पुवभवे जेण इमो पत्तो एयारिसं रिद्धिं ॥२।। भणइ
गुरु मो नार! सुणेहि इह जंयुदीवमरहंमि। गामि पारिभ अहेसि सीहुत्ति कुलउत्तो ॥ २२ ॥ जज करेइ कम्मं
सयलंपि होइ से विहलं । देसंवरगमणाई धुनो तो चिंतए चित्ते॥२३॥ किमहं करेमि निम्मन्गसेहरो हयमणोरई विहीणो। सीहोऽपि
हहा होऊण संयुमोवि हुन निडियो ।। २४ ॥ देसंतरंमि जाही मम रुद्ददरिददुक्सदंदोली । अहह हहा सा उ ममं उत्थति
पुरमओ पडिक्सेह ॥२५॥ दीसंति मंसिद्धा यंजणसिद्धावि कहवि दीसंति । दारिदजोगसिद्धा पुरमोवि ठिया न दीसंति ॥ २६ ॥
अहर मनिम्मेमोरिप सिरीह मूलंति चिंतिउं पुरवि । इचो तो ममिरो सो पत्तो रोहणगिरिम्मि ॥२७॥ अगणियरयणिदिनसो
॥१९८॥

प्रणामे
सुरेन्द्रदच-
श्रीदे
पैत्यश्री-
पर्म० संपा
भाररिषौ
॥१९९॥
कहपि सो खणियखाणिखोणीओ। अाइ अवसवसाई वजपमुहाई रयणाई ।। २८ ॥ ताई जरदंडिखंडे वंधिय नियगामहुचमह
पलिओ। कत्थवि संतो सुचो य सत्थरे जाव पयलाइ ॥२९|| ताव सहसत्ति तं दंडिखंडमादाय मक्कडोनट्ठो।सीहस्म गठिबद्धा
पाणा गयाई रयणाई ॥३०॥ उदंडदंउखर्ड उप्पाडिय पाविओस पुठ्ठीए ।रे उक्कडमड कल्प जासि मारेमि इय मणिरो ॥३१॥
अपरावरतरुपरसिहरसेणिसंचरणओ लहु पवंगो । कत्थवि निवदियगंठी नयणाण अगोयरं पत्तो॥३२॥ हा हा हओ म्हि रे दिव!
दारुणो सुअणस्स प सुहेसो । निक्कारणओ निक्करण कोऽवि मइ बहरवावारो ॥३३॥ रयणुच्चएण इमिणा पूरिस्सं किर मणोरहे
निए । फर फविरूपेण अरे सही थट्ठो य दुह वए ॥ ३४ ॥ हिययं असरिसहरिसेण विलसइ हयविही उ विहडेइ । विलस
सपारपालि करगनिही गिलह महा समो ॥ ३५ ॥ इय शूरंतो दळु फुओऽपि आगम्म जोगिणा एसो। फालगिएण व वृत्तो
पर उमं फीस दीपोसि ॥३६॥ तेणवि निपपुरती पुचो वो जोगिणा इमो भणियो । लहु एहि भए सद्धिं रससिद्धिं जेण
एड देमि ॥३७॥ सो धेष सभ परिजो सीहो पपो फमा पिपरमिकं । रसपीइ पविद्वो मंपीए गहिय रसतुंवं ॥३८॥ रसम-
रियांपो सो पो रज्या विरसारमा पाप बोगी मेमि रस मरउ एसइई ॥३९॥ अह भगइ इमो अप्पसु रसमुचारेमि
गि से पण । भाइरसस्त सम्म प उभपस प होदिइपमाशो ॥४०॥ नियमुपपलउत्तिको सरसो भुषणं गणं व मगंतो। जा
(गा जोरणा सह वा पुम तिर इमो पारो ॥४१॥ मारेमि इमं उररीफरेमि रसमेयमसरिसपहावं । मारिजतो गइपुण मारह वो कि
(ो पी॥४२॥ मासामापेऽविपरमि भतुरिए को मुहरो पण समुहो। विवरं विसहररहियंपिजणे दियगस्स
Ph* ॥५३॥ भासपीससिध फाउमिमं यषिमुषि वियो। मग इमोजा नजवि इमिणापि रसेण तुद बोसो ॥४४॥
॥१९॥

श्रीदे०
पैत्यश्री
पर्म० संघा-
বাৰিখী
॥२०॥
प्रणामे
सुरेन्द्रदत्त-
कथा
वा कहसु कणयपुरिसं देमि इय जपिए गया दोऽवि। गामस्सेगस्त यहिं नग्गोहयले निसन्ना य ।।१५।। भत्तस्स कए कयकइयवेण
अह तेण जोगिणा सीहो । दीणारदुगं अपित्तु पेसिओ गाममज्झमि ॥४६॥ वीससिएण तं तेण तुंचयं मुक्कमेयपासंमि । सो उण
वसाय जीयं गिहिय तं कत्थइ पलाणो । ४७ ॥ अह गहियभूरिभतो पत्तो कुलपुत्तओ तहिं जोगिं । अनिएवि मणे खुद्धो हा
हा महो हयासोऽहं ॥४८॥ अतणुमणिरयणपुग्नं पवरनिहिं दंसिउं न दंसेइ । खणमितेणेव जणाण इंदयालं अहो विहिणो ॥४९॥
एमाइ यहुं इरिय दरभुत्तो चेव वस्स जोगिस्स । सुद्धिकए परिभमिरोजा जाइ गिरिम्मि एगम्मि ॥५०॥ देवेहि महितं तकालुप्प-
अकेवलंनाणं । पिलिपि पहाससाई नमिय निसन्नो सुणइ धम्म।।५१॥ यथा-"इह तुल्लेवि नरत्ते एगे पहुणो पयाइणो अन्ने ।
धम्माधम्मफलं ता नाउं भविया! कुणह धम्मं ॥५२।। जह इहलोइयकजे सम्वत्थामेण उञ्जमइ लोओ । तह जइ लक्खंसेणवि पर-
लोए ता सुही होइ ।।५३॥ धम्मेण विणा जइ चिंतियाई लभंति इस्थ सुक्खाई। ता तिहुयणेऽवि सयले न कोऽवि इह दुक्खिओ
हुजा ॥५४॥" इय सोउ भणइ सीहो सञ्चमिणं ते मुणिंद ! निदिटुं । किंतु पसिऊण मज्झं उचियं धम्म समाइससु ॥५५॥ जंपइ
मुणीवि भो सीह! सीहसरिसं कुकम्मगयदलणे । निचं जिणिदचंद नमिञ्ज पंचंगनमणेण ॥५६॥ अनाण१कोहरमय३माणलोह५मा-
यादरईप अरईटया निदा९सोय१० अलियवयण११चोरिया१२मच्छर१३भया१४या॥१७॥ पाणिवह१५पिम्म१६कीलापसंग१७.
हासचि १८अहदस दोसा। जस्स गया तं देवं नमिस पंचंगनमणेण॥५८|| जो वंदिजइ सययं देविंदनरिंदवंदर्विदेहि । तं भद्द ! तुमं
देवं नमिज पंचगनमणेण ||५९॥" अह सीहो मुणिपासे नियममिमं गिण्हए मए अरिहा । पंचंगनमणपुवं जा ण नओ ता न भुत्तचं
॥६०॥ तयण अणुचरनाणो मुणी विहारं अकासि अन्नत्य । इयरोऽवि पहिट्ठमणो तत्तो सेलाउ ओयरिओ॥६१॥ जिणनमणमंतरेणं
॥२०॥

श्रीदे०
चैत्य श्री.
धर्म० संघा-
चारविधौ
॥२०१॥
प्रणामे
सुरेन्द्रदत्त-
कथा
अकयाहारो तयं महद्धाणं। लंधित्तु दिणदुगेणं मलयपुरे कहपि सो पत्तो॥६२॥ तत्थुजाणे सिरिरिसहनाहपडिमं पहिहाहमणो।
उप्फुल्लवयणनयणो पणमइ पंचंगपणिवायं ।। ६३॥ तब्भत्तिरंजियमणो गोमुहजक्खो भपितु पचक्खो । वरसु वरंति भणेई तहवि
अणीहस्स तेण तओ । (प्रत्यन्तरे-चितइ सीहो वरेणं किं?॥६४॥ ज न रसाइ ठियं मे तह दुलह लद्धमिहि लद्धवं । जिणपयवं-
दणमसमं अहरियचिंतामणाइगुणं ॥६५॥ भणियं च-एका विजा समत्था जिणभत्तीदुग्गइं निवारे। दुलहाई लहावेडं
आसिद्धि परंपरसुहाई। ६६॥)।६४॥ विसमे पलायमाणो सो जोगी निगडिओ मओ तइया । तं कोडिवेहरसतुंवमाणिउं अप्पियं
तस्स ॥६५॥ कविचावलावहरियं मम्मप्पियं तपि रयणनियरं तं । नेऊण पारिभद्दे गामे मुक्को स जखेण ॥६६॥ तत्थ य परं
पसिद्धि पत्तो वित्थरियविहवसंभारो । मज्झिमगुणेहिं जुत्तो जिणवंदणपूयणुज्जुत्तो॥६७॥ सो मरिउँ तुह पुत्तो सुरिंददत्तो इमो
इई जाओ । जिनमणपहावेणं पत्तो एयारिमि रिद्धिं ॥६८॥ इय मुणिवयणं सुचा पुषभ सुमरि नमिय गुरुणो। जिणनमणs-
मिग्गहजुयं गिहिधम्म गिण्हए कुमरो ॥६९॥ पिउदिनरजभारो सुइरं परिपालिऊण गिहिधम्मं । पडियन्नसमणभावो जाओ अमरो
महासुक्के ॥७०॥ तो सत्तभवेसं अमरनरगएसु सुहमणुहवेउं । जीवो मृरिंददत्तस्स पाविही अपवयं ठाणं ।।७१॥ इत्यवधार्य
कुकार्यनिवृत्त, क्षितिपतिसमरसिंहसुतवृत्तम् । भन्या पंचांगप्रणिपातं, कुरुत जिनेभ्यः कृतसुखजातम् ॥७२॥ इति सुरेन्द्रदत्त-
फुमारवृत्तं ॥ इति भणितं प्रणिपात इति षष्ठं द्वारं, संप्रति नमस्कार इति सप्तमं द्वारं माथोत्तरार्धनाह-
सुमहत्थनमुकारा इग दुग तिग जाव अदृसयं ॥२५॥
'सुमहार्थाः' शोभनो वैराग्यादिजनको महांश्च श्लेपोपमारूपकक्रियागुप्तकयमकानुप्रास विरोधालंकारादिगोचरो विचित्रोऽति.
..
Coumitra
NApr
॥२०१॥

यीदे०
पैत्यश्रीन
पर्म संपा
पारविषौ
॥२२॥
-
शाय्यों येषां वे मुमहार्थाः नमस्कारा-मंगलवृत्तानि, कियंतचैते भण्यते इत्याह-एको द्वौ त्रयो वा यावदुत्कटतः अष्टोत्तरं शतं, नमस्कारे
एवं यथापोगं नमस्कारान् भणित्या पश्चायथाविधि प्रागुक्तखरूप प्रणिपातं कुर्यात् , तथा चागमः-"पपनेण ध्वं दाऊण जिणव-
विजयनृपः
राणं अहमयविमुद्धगंधजुत्तेहिं अपुणरुत्तेहिं महाविचेहि संधुणइ' विजयकुमारवत् , उत्कथा चैवम्-
इह अस्थि हत्यिणपुरे पिजियऽनवलो विजययलो राया। सोहग्गसुंदरी तिलयसुंदरी दोय से भञ्जा ॥शा पदमाइ पउम-
नामो पुत्तो पीयाइ विजयअमिहाणो । चालोचियकीलाहि कीलता दोऽवि पहुँति ॥२।। कइयावि तिलयसुंदरीदेवीइ जलोदरं दर्द
जायं। पिहिया वह्वयारा मणपि जाओ परं न गुणो ॥३॥ ता वुन्नमणा अगाइ असुपुन्नाइ पणिओराया। सामिय! म कारावसु
परलोपहियं पसीय लहुं ॥ ४॥ मणइ नियों दीणमुहो कि इमिणा मज्झ देवि! रजेग। किं वा चउरंगवलेण जीविएणावि किं
यहवा ॥५॥ ज सुयणु ! तुझ विरहे ता तह काहं अहं पयत्तेण । जह तं होसि अरोगा सजीवियपि दाऊण ॥६५ इय पणयप-
उणस्यणेहिं पिययमं संठवेवि नियगेहे । रत्नाऽऽगम्म सुमरिया कुलदेवी भणइ नरनाहं ॥७॥ कि सुमरियाम्हि रायाऽऽह पसीय
दइयं करेगु नीरोग। देवी-सफेणवि नहु सफा देवी काउं अरोगति ८ जं पुब्वभवे जीवेणऽणुट्टियं रागदोसदुद्वेण।
अन्नाणपरिगएणं च असुहकम्म अणिट्टफलं ॥२॥ तं ओसहेहिं विविहेहिं विवुहनिवहेहिं दाणवगणेहिं । अवहरिङ
नाट्ट सफाइ अवेइयं निययदेहेण ॥१०॥ राया जंपइ भयवइ ! इमीइ किं दुश्मयं कयं पुवि । देवी भणेइ चंगाविसए नयरे
पउमसंटे ॥११॥ अभयकुमारो सिट्टी संतिमई नाम आसि से भगा । दुनिधि जिणधम्मपरा गुरुजणसुस्सूयणरया य॥१२॥
अह संतिमई फेरि पिसमपोगेण विरसभावगयं । जाणंतीविङ अन्न धम्मजसमुणिस्स वियरेह ॥ १३ ॥ सोऽपि उपस्सयमा )
MASTRA
AULITA
॥२०२॥

श्रीदे
चैत्यश्री-
धर्म० संघान
पारविधी
॥२०॥
नमस्कारे
विजयनृपः
गम्म गुरुसमीवे पडिक्कमिय इरियं । करमत्तदाइवाचारमाइ विहिणा समालोए ॥१४॥ सरिऊणं जिणनाहे गुरुगणगुरुणो तम-
ऽन्नमहगुरुणो । कयवालगिलाणाईचिंत्तो भुत्तुं समारो ॥१५॥ अह सवियारे परिवागदोसभाबाउ तंमि आहारे । भुत्तमि तस्स
समणाहिवस्स देहमि संकेता ॥१६॥ अइदुसहदाहवेपण जराइसाराइमाइणो रोगा। साहूहि य पडियरिया जाया कहकहवि पउण-
तणू ॥१७॥ पडियोहिय बहुयजणं परिकम्मिय अप्पयं च जिणकप्पे । पसंतकयाणसणा गुरुणो सुरलोयमणुपचा ॥१८॥ संतिमई
दृट्टमई अचंतविरुद्धभत्तदाणेण । अजियगिरिगरुयकिलेसजालजलणुजलियदेहा ॥१९॥ नरयतिरिक्खगईखें निंदियनाईसु दुस-
हदुहकलिया । दाहजरकाससासाइपरिगया ममिय भूरिभवे ॥२०॥ दारिदकुले जाया वड्डकुमारीचि केणवि अणूढा । वेरग्गगया
गिहियमहपया विहिय विविहतवा ।। २१ ॥ मरिऊणं सा जाया तुह भला तिलयसुंदरी एसा । पुवकयदुक्कयवसा रोगेणिमिणा
विणस्सिहीहि ।।२२।। इय जंपिन कुलदेवी तिरोहिया तं नियो कहइ सर्व । दइयाइ सावि सरिउं पुषभवं सूरए हियए ॥२३॥ हा
पाच जीव ! किमिमं वए कयं अप्पणा अणत्यकरं । जं तह अणुचियमत्तप्पयाणओ अज्जियं पावं? ॥२४॥ वरमणलंमि पवेसो
अहिमुहकहरे वरं फरो सित्तो। वरमिह मियारिदाढाकडप्पकंडूयणं विहियं ।। २५ ।। न उणो अविमरिसिय-
वत्थुसत्थफरणं अणत्यसयजणगं । तो सरसुजीव ! इत्तो जिणधम्म पुग्यपडियन ॥२६॥ इय देवी दुचरियं भुज्जो
भुज्जो पुराभवसमुत्थं । निंदती संवेगं परं गया राइणा भणिया ॥२७॥ देवि ! कुलदेविकहिओ वुत्तो अवितहो किमेसुत्ति ?।
| तीए मणियं सामिय! सबमिणं अवितहं नूणं ॥२८॥ ता इत्तो परभवपत्थभूयकिचंमि उजमो जुत्तो। रन्ना पयंपियं देवि! कुणा
जं तुज्ज परिहाद ।।२९।। देसु धणं धम्मत्थं सत्तसु खित्तेसु पुनखिसेसु । दीणाईणं च वहा करेसु अन्नपि करगिज ॥३०॥ सो
॥२०॥

नमस्कारे
विजयनृपः
श्रीदे० एसो पत्थारो राहावेहोवमो य पुन्नेहिं । जो न तरइ साहेउं ता देवि! समुजया होमु ॥३१|| इय भणिए रन्ना आहवित्तु सोहग्ग-
चैत्यी- मुंदरि देवि । उनिय नईके विजयं निपपुतं तह समावेउं ॥३२।। सामेवि सयलसंघ पूर्व कारेवि जिणवरगिहेसु । अणसणविहाणओ
पसंपा-
| नियलसुंदरी मम्गमणुपता ।। ३३ ॥ निम्मलकलाकलायो कलानिहीविव कमेण विजओऽपि । निरुवमसुंदरिमरूवउव्वणं जुचणं
चारपिशी
पत्तो ॥३४।। अह पिउआणाअकरणपरायणं कालसेणपल्लिवई । निवऽणुनाओ चउरंगवलजुओ गंतु तप्पल्लिं ।।३५|| विग्गहिऊणं
॥२०॥
पिउआगकरणपवणं ठवेचि तत्थेव । पत्तो विजयी सपुरे भंभाए वज्जमाणीए॥३६॥ तो तुट्टेण निवेणं जुवरायपयंमिठावियं विजयं ।
दद्दल मणे सोहग्गसुंदरी चिंतए एवं ॥३७॥ इह एयंमि जियंते न भावि मह नंदणस्स नणु रज्जं । इय चिंतिय सापावा वियरइ
से कम्मणं दुमई ॥३८|| तो तस्म जायमंगं बिहुरममारं पणहरूबवलं । तयणु घणसोगभरिओ कुमरो इय चिंतिउं लग्गों ॥३९॥
रे जीव ! मा विसूरसु दुट्टाण पुराकडाण कम्माणं । न हुअगुभवणेण विणावि विजए निच्छियं मुग्यो ।।४।।
जह संपत्तीइ मणं तहा विवत्तीइ जाण परितुल्लं । तेचिय धीरा ते चेव पंडिया तेचिय गरिहा ॥४१॥ एगंत.
सुही भुवणेवि कोऽवि मन्ने न विजए नूणं । ता जीव! मा विहिजसु मणपि मणमि संतावं ॥४२॥ जइ चक्कि-
णोऽपि रहिणोऽवि अब हलिणोऽवि अमरपट्टणोऽवि । पाचंति कम्मवसओ आवइमियराण का गणणा ॥४३॥
केवलमित्यावस्थागमणुचियं गरुयरोगविहुरम्ग । सहर्पसुकीलियाणवि उव्वेयं मह जणंतस्स ॥४४|| ताजामि तहिं देसे जत्थ मये
मं न याणई कोई। इह पुण दजणकरअंगुलीण को दरिमणं महिही ? ॥४५|| एवं चिंतिय सणियं मणियं अवगणिय परियर्ण
मयलं । कुमरो स्यणीद पुराउ निग्गी एगदिसिहुन ।। ४६ ॥ कममो पत्तो पत्तालयाभिहे पुरयरंमि तस्म बहि । हिमगिरि-
॥२०४॥

नमस्कार
विजयपा
श्रीदे०
चैत्यश्री-
धर्म० संघान
चारविधी
॥२०॥
.
सिहरुत्तुंग अद्वावयपेइयमरित्थं ॥४७॥ उतधूवमहमइसमंतअगुरुमपमतगंधडं। कणकणिरकिंकिणिजालमहरघणरावरमणीय
॥२८॥ समाययारनाम चउवीमजिणालयं जिजिंदगिहं । द? पहिहचित्तो पविसिय विहिणा वहिं कुमरो ॥४९॥ ठाउं उचिय-
पएसे आसायणभीरु अत्थजुनेहिं । सारनमुक्कारेहि इय थोउ जिणे समाढत्तो५०|| तथाहि-"नंद्यानामिसुतः सुरेश्वरनतः संसार-
पारं गतः, क्रोधाचैरजितं स्तुवेऽहमजितं त्रैलोक्यसंपूजितम् । सेनाकुक्षिमयः पुनातु विभवः श्रीसंभवः शंभवः, पायान्माममिनन्दनः
सुवदनः स्वामी जनानंदनः ॥५१॥ लोकेशः सुमतिस्तनोतु नमति श्रेयःश्रियं सन्मतिर्दभद्रोः कलमं मदभार प्रस्तौमि पयामम् ।
थीपृथ्वीतनयं सुपार्धमभयं वंदे विलीनामयं, श्रेयस्तस्स न दुर्लभं शशिनिर्म यः स्तौति चंद्रप्रभम् ।।५२॥ योधि नः सुविधे विधेहि
सुविधे कर्म मौधरजे(प्रये),जीयादंघुजकोमलनमतलः श्रीमान् जिनः शीतलः । श्रीश्रेयांस ! जय स्फुरद्गुणचयः श्रेयःश्रियामा-
श्रयः, संपूज्यो जगतां श्रियं वितनुता श्रीवासुपूज्यः सताम् ॥५३॥ मोक्षं वो विमलो ददातु विमलो मोहायुवाहानिलोऽन्तोऽनंतगुणः
सदा गतरणः कुर्यात् क्षयं कर्मणाधों मेऽविपदं जवाच्छिवपदं दद्यात्सुखैकास्पदं,शांतिस्तीर्थपतिः करोत्रिभगतिः शांति कता.
पक्षतिः॥५॥ कुंधुमेंघरवो भवादवतु वो मानेमकंठीरवो, भक्यानसनरामरं जिनवरं प्राससरं नौम्यरम् । श्रीमल्लेखनतक्रमोज्झित-
तमो मल्लेस्तु तुम्यं नमो, विश्वाच्यो भवतः स पातु भवतः श्रीसुव्रतः सुनतः ॥५५॥ लोभामोजतमेश्वरोपम! नमे धम्मै धियं
धेहि मे, वंदेऽहं पुपगामिनं प्रश्नमिनं श्रीनेमिनं खामिनन् । श्रीमत्पाजिनं स्तुवेऽस्तवृजिनं दंताक्षदुर्वाजिनं,नौमि श्रीविशलांगजे
गवर्ज मायालताया गजम् ॥५६॥ दुरापास्तसमस्तनलमप(कुत्सन)तमावीताखिलांतारजावामोल्लसविनाशस्तसुमहान् (लासशोमन-
महा) मृद्वनिमीकावलम् । स्फुर्भावपभाभिरामनयनिर्दग्धाशुभैधावरं, गाता मुक्तिपदप्रदं जिनषा युद्ध प्रसादं मम ।। २७॥ एक-
॥२०॥

नमस्कारे
विजयस्पर
थीदे.
इत्यधी-
पर्म०पा
पारपियो
॥२०॥
पननं दिवचन बहुवपनं च तुल्यं ।। इत्थं धर्म्यवचोवितानरचितं वयं स्तवं मुद्युतः, सद्धर्मद्रुमसेकसंचरमुचां भक्त्याईता नित्यशः।
प्रेयः कोकिर नरः स्मरति यः संसारमाकृत्यप्तोऽवीतार्तिः परमे पदे चिरमितः प्रामोत्यनंतं सुखम् ।। ५८ ॥ नामगर्ममष्टदलं
मतं । चाइयममयं जा जिणपुरओ इमो नमुमारे । पभणइ ता मणिचूलो खयरिंदो तत्थ संपत्तो।।५९॥ सोदठु विजयकुमरं
नारनपुकारभणणपणिहाणं । साहम्मियपच्छल्लंमि उज्जुशो पमुइयो हियए ॥३०॥ नमिय जिणं जिणभागाउ निग्गय निवसुर्य
विगगरोगं । काउं खयरो चंदिय देव.पत्नी सठाणमि ॥६१॥ कुमरोऽवि पाइलिपुरै पत्तो जावीसमेइतरुमूले । तो तत्थ मओ निाई
अगुओझम्हा उ मलेण ॥६२।। रसपदाणनरहिं अदिवासियदिव्यपंचगेणं तो । विजयकुमरोऽमिसित्तो रजे गुरुपुनसंपुनो ॥६३।।
वगपिदियदुदणिष्ठबद्यमामतपणयपपकमलो । निचं जिणं धुणंतो पारनमुकारनिरहेहिं ॥३४॥ ठाणट्ठाणपयहियरहजत्तमहसवं
पर्वण । रजं तिग्गमारं परिपालइ विजयनरनाहो ॥६५॥ इचो विजयवलनियो विजयकुमारस्म दुमदपिरहुत्यं। दुक्खभरमणु-
दांवों आइपिरसे वागरे सिवइ ॥६६॥ अह खासमामजरपमुहउग्गरोगेहिं परिगयसरीरो। निदणं पत्तो पउमो किंतुवयारनिन-
मोऽपि ॥६॥ तो गरुअदुक्खभरनिम्मरेण अंतेउरेण सो राया। याहजलाविलनपणो मयफिचं काउ पउमस्त ॥ ६८ ॥ भणइ
मचिये अथके इको कस्यवि मुओ पउत्थो मे। बीओ पुणो अकाले कालमकामी हहा किहऽहो ॥६९॥ अह चिंति मंतिपयरा देहकिलेसं
न फजहाणि नादेव! परिदेविएण मुत्तु न अन्नं किमपि ताणं ॥७०॥ उप्पायरिंगमधुपभावपरिगयं गयलवत्थुरिरथारं । खणदिट्ठनट्ठ-
संगामित्रा मा किमिह मोएण १ ॥७१।। किंच विजओ कुमारो रछपालेइ कुसुमनपरमि । इय तत्तो आगयवहुजणेण णे सपलमरपाय
11७२।। इस मोउ अप्पमोनो राया मुयमरणकावनपिपाए । सोहगमुंदरीए पासे अणुमामिउ पत्तो ॥७॥ मुअमरणयजनअरि-
॥२०६॥

नमस्कारे विजयनृपः श्रीदे० पैत्य थी- धर्मसंघा. पारविधी २०७॥ अदेहमुम्मुफसबाहारं । दइ भणइ नरिंदो सोइराद देवि! कि एवं ॥७४॥ जायस्स धुवो मच्चू न य दीसइ कोइ सा- सओ अत्थ । चफिहरिहलहराई जमणंता तेवि अपंता ।। ७५ ॥ देवी-तं वा किंपि अणाएँ अज! अफ कयं मए पोरं । जं न कहिउँ न सहिउं न चेव पच्छाइडं सक्षा ॥७६।। दुदिलसिअस तस्स उ फलं अकाले इमं मए पत्तं । रायाऽऽह नैव किंपितु मुणेमि इहऽकज्जमज्जमहं ।।७७|| दइए किंतु अकजं विहियं तुमए जओ दुहं एयं । परमत्थमित्य वित्थरिय कहसु पा- गप्पिए ! खिष्पं ॥७८॥ तो हिययंतो गुज्झ तीए परिउ अपारयंतीए । कहिओ सयलो कम्मणवुत्तंतो विजयसुपविसओ ॥७९॥ तह तिलयसुंदरीए सव्यस्सपिर मुओ विजयकुमरो । बहुपणययणपुर्व उवणीओ पहु तया मक्ष १८०॥ तीएविहु नहु वयण मणपि पावाइ मणसि मे ठविशं । अकयन्नुयलोयाणं हाहा पढमा अहं जाया ।।८१॥ उपकारिणि विश्रब्धे आर्यजने यासमाचरति पापम् । तं जनमसत्यसंधं भगवति वसुधे! कथं वहसि ॥८२|| किंच सुयमरणदुहं न तहा पीडेइ मह मर्ण नाह! । जह संतइयुच्छेयप्पचयं हिययकालस्सं ।।८३|| अप्पा न केवलचिय मए अणनाइ पाडिओऽणत्थे । विजयसुयनासणेणं तुमपि पाणे- स ! निन्मंतं ॥८४॥ तो तीइ मणो दुक्ख अधणेउं विजयकुमरयुत्ततं । पररालाभपेरतमक्खए नरवरी सई ॥८५॥ तं विजयराय- | वुत्तमुत्तमं निसमिउं इमा पावा । ईमाइ फुडियहियया झडति पंचत्तमणुपत्ता ।।८६॥ अह काउ पेयकिञ्च तीसे राया फुरतवेरग्गो। चिंतह अहो महेला सवाणत्याण पत्थारी ॥८७॥ सोयसरी दुरियदरी कवडकुडी महिलिया किलेसकरी। पइरवि- रोयणरणी दुक्खक्खयपक्वपडिचक्खा ।।८८|| ते धन्ना सप्पुरिसा अणत्यय हुलाउ पपइकुडिलाओ । दृरेण पजियाओ भुयगीउच जेहिं ललणाओ८९॥ एवं चितिय राया निययपदाणेहिं कुसुमनपराओ। आय विजयनिनई ठावेऊणं २०७॥

नमस्कारे
विजयनृपः
श्रीदे
चैत्यश्री
पर्मसंघा
पारविधौ
॥२०॥
निए रजे ॥९० सिरिपुरिसुत्तममरिस्स पायमूले गहेवि सामन्नं । सिरिविजयघलो राया पत्तो अपुणम्भवं ठाणं ॥११॥
पिनपनरिंदोऽपि चिरं रज्जदुर्ग पालिउँ तयं ठविउँ । पुने पवन्नदिक्खो जाओ सोहम्मसग्गसुरो ।। ९२ ॥ तो चविड इह भरहे
पामजिणिदरस गणहरो हो । जयनामा उत्पाडियकेवलनाणो सिवं पत्तो ॥१३॥ श्रुत्वेति वृतं विजयस्य सम्यग् , यथाऽवबोध
विवुधा जनौषाः । एकादिकैरष्टशवावसानैः, स्तुपं नमस्कारवरैजिनेंद्रान् ॥९॥ इति विजयकुमारकथा । इत्यंगोपांगमुख्य-
भुतसरिदधिभूभाष्यनियुक्तिचूाद्यर्थव्याख्याप्रकारान् करणविधिसमेताननेकान् निरीक्ष्य। श्रीसंघाचारविध्यादिषु जिननमना-
ल्याधिकारे द्वितीयः, प्रस्तावः ख्यापितोऽहन्नतिकरणविधानखरूपादिवर्णः ॥२॥ इति श्रीदेवेंद्रसरिशिष्यमहोपाध्याय-
श्रीधर्मकीर्तिसमुत्कीर्तिते संघाचारनानि चैत्यवंदनाविवरणे चैत्यवंदनाभिधानप्रथमाधिकारे चैत्यवंदनाकरण-
विधिस्वरूपादिवर्णनो नाम द्वितीयः प्रस्तावः।
नमः: प्रवचनाय, इत्युक्तं नमस्कार इति ससमं द्वार, एवं च भूणितं नैत्यवंदनास्वरूपं, संग्रति चैत्यवंदनाममातमरः,
| यवं पुनरदीनाथरत्वादिगुणयुक्तं पठनीयं, हीनाक्षरत्वाद्युपेते सूत्रे समुचार्यमाणे दोमसंभवात् , यवो लोकेऽपि तावद् विद्यामंत्रादा-
| पवरहीनत्वायुपेते समुच्चार्यमाणे विवक्षितफलवैफल्यमनर्यावाप्तिय दृश्यते, किं पुनः परममंत्रकल्पे जिनप्रणीतसूत्रे ?, अत्र चानु-
पोगचूर्णिमणितं विद्याधरजातं, तपाहि-मगहाजणवपमज्झे रायगिहे पुरनरंमि रमणिले । ममबमरणमि रहए सुरेहि सिरिवीर-
नारस्म ॥१॥ अमरनरतिरियसंगममोहिल्ले मि सेणिओ राया। अभयकुमाराइजुओ समागओ वंदणनिमित्तं ॥२॥ धम्म
मोऊण निणिग्गयाइ परिमाइ सेपरो इको । गयणमि किंपि गंतुं पुणो पुणो पडद धरणीए ॥३॥ तो मेणिओ जिमिदं पुछा कि
॥२०८॥

हीनाक्षरदो- विद्याधर श्रीदे० चैत्यन्थी- धर्म० संघा पारविधी ॥२०९॥ एस उप्पयनिवाए। विहुरियपक्खो पविखवखेयरो कुणइ? जपनाह ! ॥४॥अहमण जिगररिंदो अक्खरमिझ इमस्स पम्हुसियं । नहगामिणीइ विजाइ तेण गंतुं इमो न समो॥ ५॥ अभयकुमासे सोऊग मासिय जिगस्स तो खिप्पं । गंतूण भगइ सयरं भो तुह विआइ पम्हुई ॥६॥ लहिऊण अक्सरमई कहेमि जइ देसि मह इमं विज्नं । पडिक्ने खयरेणं पयाणुसारिचलद्धीए ॥७॥ अभयकुमारो तं कहइ अक्सर तो इमस्स दाऊण । विजं तुट्ठो खयरो उप्पइओ गयणमग्गंमि ॥८॥ इति खेचरस्य थुवा हीनाक्षर- विद्यया फलाभावम् । संपूर्णफलावाय तदहीनां चैत्यवंदनां कुरुत ॥ ९॥ इति विद्याधरकथा | अक्षराणि च पदसंपद्गतानि इत्यतोऽधरपदसंपदिति द्वारत्रयं प्रस्तावायातं, वत्र च प्रधमं तावद् पंचपरमेष्ठिनमस्कारमाश्रित्य तदाह- पाहसहि नव पय नवकारे अट्ठ संपया तत्थ । सग संपय पयतुल्ला सतरफ्खर अहमी दुपया ॥ ३० ॥ अप कोसष्याख्याने अवसरः चैत्यवंदनाविधानस्साधिकृतत्वा,सत्यं,यदा जिनविपाभावे स्थापना तदा चित्रादिपु साकारस्थापनया | परमेषिभषेपानाकारस्थापनपाक्षादिपु जिनादयःस्थाप्यंते,यदुक्तं वृहदभाष्ये-"जिणविवाभावे पुण ठवणागुरुसक्खियावि कीरति। पिपगारिएइमा वत्यवि परमिद्विठवणा॥शति(१३) या श्रेयोभूतं चैतत् स्तुतिस्तोत्रादिप्रधानचैत्यवंदनाविधानसर्गापवर्गाव- पनिरंधनं सम्पगदर्शनादिहेतुत्वा तथा चागमः- "थपथुइमंगलेण भंते! जीवे किंजणयइ',थइधुइमंगलेणं नाणदंसणचरितं गोहिलामं प जपपा नागसपपरिपसंपलेपंजीवे तकिरियं कप्पविमाणोक्यचियं आराहणं आराहेइ(श्रीउत्त०)"ति,अतो निर्विनैतद्विषा- गसिप प्रथमं पंचमंगसमेर पारपते,वथा चोतं महानिशीये चतुर्थाध्ययने-"तस्स य सपलसुक्खहेउभूयस्स न इट्ठदेवया- साकारपिरहिए केर पारं गच्छेजा, इदेण्यार्य च नमुशारो पंचमंगलमेव गोयमा!, नो णममंति, वा नियमओ पंचमंगलस्सेव २०९॥ PRON

धी
नमस्कार
वर्णादि
पर्मनंपा
যাখা
पानापओमाणं कायां"ति, अलं विस्तरेण,संप्रति भाप्यगाथा व्याख्यायते-वर्णा-अक्षराणि अष्टपष्टिः नमस्कारे-पंचपरमेष्ठि-
नहाय मानानि नेपाल र नमस्कारपंजिकासिद्धचक्रादो-"पंचपयाणं पणतीम वण्ण चुलाइ वण्ण तित्तीसं । एवं इमो
गमापः फलमागाभट्टमट्टीए॥१॥" तथा अष्टमकाइयां-"आग्नेय्यादिविदिग्व्यवस्थितेगु दलेघु पादचतुष्कं 'एयो पंचनमुक्कारो,
मानामगो । मंगलाणं च सरेमि,पढम हाड मंगलं ॥१॥'नि ध्यायेत् , नथा नर पदानि विवक्षितावधियुक्तानि नमोऽरिहंना-
भनिन्यादीनि, न तु त्यापानि, मणिगं च-"मन पण मन मा य ना अह य अह अट्ट ना हुंति । इय पय अकवरसंखा
अम्म ग्इ पटगढी ।।१३." पाटौ संपदो-विश्रामम्धानानि,न चै शोकच्छंदोमंग इति वाच्यं,छंदोऽन्तररूपत्वादस्य,उक्त
सार-"विसमाक्षरपादं का पदिग्गमं दशधर्मवन् यच्छन्दो नोक्तमन गाथेति तत्सरिभिः प्रोक्ता" एवंविधाश्च त्रयविंश-
भारमाणा अनेक आगमे दृश्यनो-जहा दुसम्म पुगु, भनरो आपियइ रस' तथा 'अहं च भोगरापस्म, नं चलि अंबगा.
हितो' इत्यादि, नया गौ संपदो महापदापरनामानि विश्रामस्थानानि, उपधानविधारष्टाध्ययनात्मकाया प्रत्यध्ययनायका-
पामारलकर पोनाष्टानामे पानामाग्लानां भगनान , गेपपिस्तु प्रागुतसंपवारव्याख्यानुमाश्तो योध्या, अथ कथं नवसु पदेपु अष्ट
संपदालार-कन्यनि नासामु मंपन्मु मपे क्रमेण मत संपदः पर्दः पूर्वोक्तम्बम्पैम्तुल्या:-समाना,अटमी पुनः संपद् मात-
माधरयमाणा पर्यनानिपटायामिकापया 'मंगलाणं न मागि, पदमं हाइ मंगलं', यदुर चन्यवंदनाभाषपप्रवचनमा-
गेगगदिए 'पंचपनिहिगी पाए गए गन गंपया कममो॥ पांत मनरकपरपरिमाणा अट्ठमी मणिया 1121तथा एका
पाप पाठः 'गरमा अमि दुपय जी' अमी गंपन् 'पमं हार मंगल मिति नावाप्रमाया, पष्ठी गुना गयो
.
॥२१॥

० चूलाक्षर- विचारः श्रीदे चैत्यश्री धर्म० संघा चारपियो ॥२१॥ . पंचनमुकारो, सबाप्पणामणोति द्विपदमाना, अभ्यधायि च नवकारपलिकासिद्धचक्रादौ-"अतिमचूलाइ तियं सोलह- नाकखराइजुयं चेन । जो पढड भत्तिजुत्तो सो पापइ मामयं ठाणं ॥१॥" एवं त्रयस्त्रिंशदक्षरग्रमागचूलिकामहिनो नमस्कारो भण- नीय इत्युक्तं भवति, तथा चोक्तं वृहन्नमस्कारफले-"सत्त पण सत्त सत्त य नवक्सर पमाण पयडपंचपयं । तित्तीसक्खरचूलं मुमरह नाकारतरमंतं ॥१॥" मिद्धांतेऽपि स्फुटाक्षरैः 'हवइ मंग'मिति भणितं, तथाहि-महानिशीथचतुर्थाध्ययनमूत्रं-तहेन य तदत्थाणुगमियं इकारसपयपरिछिन्नं सिआलारगतित्तीसक्खरपरिमाणं एसो पंचनमुकारो, सधपापप्पणामणो । मंगलाणं च मव्वेसि, पढम हाइ मंगलमियचूल"ति 'अहिअंतीति तन प्रकृतं, तदेवं हनड मंगल'मित्यस्य साक्षादागमे भणितत्वात् प्रभुथी. वनस्वामिप्रभृतिसुबहुबहुश्रुतसुविहितसंविग्नपूर्माचार्यसंमतत्याच पढमं हाड मंगलमिति पाठेन अष्टपष्टिअक्षरप्रमाण एव नमस्कारः पठनीयः, नथा च महानिशीथे-"एयं तु जं पंचमंगलमहामुअक्खंधस्म परवाणं तं महया पपंधेण अणंतगमपञ्जवेहिं सुतस्म पिहन्भूयाहिं निज्जुनिभासचुण्णीहिं जहेर अगंतनाणदमणधरेहिं तित्थयरेहिं पक्खागि तहेर ममामओ नक्खाणिजंतं आमि,अ- हऽनया कालपरिहाणिदोरेण ताओ निज्जुनिभासचुन्नीओ चुच्छिन्नाओ,इयो य पञ्चन्तेणं कालममएणं महिडीपत्ते पयाणुमारी पइ- रमामी दुलालसंगसुअहरे समुप्पन्ने, तेणेमो पंचमंगलमहासुअक्खंधस्स उद्वारो मूलसुत्तस्म मी लिहिलो, मूलसुत्तं पुणसुत्तत्ताए गणहरेहि अत्थत्ताए अरिहंतेहिं भगांतेहिं धम्मतिन्यगरेहिं तिलोयमहिएहिं वीरजिगिंदेहिं पन्नविअति एम वुडसंपयाओ, इत्थ जत्थ पयं पएणाणुलग्गं सुत्नालागं न संबज्दाइ तत्थ तत्थ सुयहरेहिं कुलिहियदोसो न दायन्सुत्ति, किंतु जो सो एयम्म अचिंत- | चितामणिकप्पभूयस्स महानिसीहमुयक्खंधस्स पुवायरिगो आमि महुराए सुपासनाहथूहे पनरमहिं मासेहिं निहिएदि PLE

0
METRITMATAR
चूलाक्षर
विचार
श्रीदे
पैत्यश्री
धर्म० संघा.
चारविधी
॥२१२॥
सासणदेवीए मम अप्पिउत्ति तहिं चेव खंडाखंडीए उदेहियाएहिं हेऊहिं यहचे पत्तगा परिसडिया तहावि अचंतसुमहत्वाइसयं
इमं महानिसीहसुअक्खधं कसिणपवयणस्स परमं सारभूयं परं तत्तं महत्थंतिकलिऊण पवयणवच्छल्लत्तणेणं तहा भव्वसत्तोवयारयं
च काउं तहा य आयहियट्टयाए आयरियहरिभद्देणं जं तत्थायरिसे दिटं तं सवं समईए सोहिऊण लिहिअंति,अन्नेहिपि सिद्धसेण.
| दिवायरवुनवाईजक्खसेणदेवगुत्तजसवद्धणखमासमणसीसरविगुत्तनेमिचंदजिनदासगणिखमणसचसिरिपमुहेहिं जुगप्पहाणसुअहरेहि
बहुमनियमिणं"ति, अन्यत्र तु संप्रति वर्तमानागमसत्रमध्ये न कुत्राप्येवं नवपदाएसंपदादिप्रमाणो नमस्कार उक्तो दृश्यते, यतो
भगवत्यादौ चैवं पंच पदान्युक्तानि 'नमो अरिहंताणं नमो सिद्धाणं नमो आयरियाणं णमो उवज्झायाणं णमो लोए सव्वसाहूणं
नमो मीए लिवीए' इत्यादि, कचिन्नमो लोए सम्बसाहणंति पाठ इति तवृत्तिः, प्रत्याख्याननियुक्तौ तु नमस्कारसहितप्रत्या-
ख्यानपारणप्रस्तावे चूर्णाविदमुक्त-नमो अरिहंताण५ मणित्वा पारयति, नवकारनियुक्तिचूणौं त्वेवमुक्तं,तथाहि-सो नमुकारो कमा
पयाणि या दस घा, तत्थ छ पयाणि नमो अरिहंतसिद्धआयरियउवज्झायसाहणंति, दश स्वेवं-नमो १ अरिहंताणं २ नमो३-
सिद्धाणं ४ इत्यादि, यत्पुनर्नमस्कारनियुक्तावशीतिपदमाना विंशतिर्गायाः संति यथा-"अरिहंतनमुक्कारो जीवं मोएइ भवसह-
स्साओ इत्यादयस्ता नवकारमाहात्म्यप्रतिपादका न पुनर्नवकाररूपा भवितुमईति, बहुपदत्वात् तासां,नवकारस्य तु नवपदात्मक-
त्वात् , किंच-तास्वपि गाथासु वर्षशतात्तवयाच पूर्वपूर्वतरप्रतिपु हवइ इति पाठो दृश्यते,श्रीमलयगिरिणाऽप्यावश्यकवृत्ति
अर्वता चिमध्ये ता गाथा हवइ इति पाउत एवं लिखिताः, एतनिश्चयार्थिना तवृत्तिनिरीक्षणीया इति परमार्थ ज्ञात्वा कदाग्रहा-
भिनिवेशादिविलसिवकल्पितं आगमे तूतं होइ इति मुच्या साक्षात् परमागमसूत्रान्तर्गतं श्रीवनखामिप्रमृतिदशपूर्वधरादिबहु-
-
PARINTRNER
MAIN
.
॥२१२॥

MAHARW- नमस्कार पाख्या श्रीदे० चैत्यश्री. धर्म० संघा पारविधी ॥२१३॥ श्रुतसंचिनसुविहितच्याख्यासमारत हयइत्ति पाठयुतं अष्टपष्टिवर्णप्रमाण परिपूर्णनवकारसूत्रमध्येतव्यं, तचैवम्-नमो अरिहंताणं नमो सिद्धाणं नमो आपरियाणं नमो उपज्झायाणं नमो लोए सबसाहूणं । एसो पंचनमुकारो, सव्यपावप्पणाराणो। मंगलाणं च सव्वेसिं, पदम हवइ मंगलं ॥११॥ अस्य च व्याख्यानं यदेव श्रीवनखाम्पादिभिश्छेदग्रंथादिमध्ये लिखितं तदेव भक्तिवहुमानातिशयतो विशेषतय भव्यसत्योपकारकमिति दयते, तथाहि-"से भयवं! किमेयस्त अचिंतचिंतामणिकप्पभूयस्स पंचमंगलमहासुअक्खं- घस्स मुत्तत्वं पनच, गोयमा इय एपस्म अचिंतचिंतामणिकप्पभूमस पंचमंगलमहासुअक्खंघस सुत्तत्थं पनचं, जहा-जेणं पंचमंगलमहासुअक्खधे से ६ सयलागमंतरोपवची तिलतिल्ल २ कमलमयरंद २ सबलोअपंचस्थिकायमिव जहत्थकिरियाणुवाय- सन्भूयगुणकित्तणे जहिच्छियफलपसाहगे चैव परमथुइवाए, सा य परमधुई कायव्या सबजगुठमाणं, सबजगुत्तने य जे केहभूए जे केइ भवंति जे केइ भविस्संति ते सषेपि अरहंतादओ चैव, नो पमन्देसि, ते य पंचहा-अरिहंते १ सिद्ध २ आयरिए ३ उव- ज्झाए ४ साहुणो ५, तत्थ एएसिं चेव गम्भत्थसम्भावो इमो, तजदा-सनरामरापुरस्सपं सबस्सेव जगस्स अट्ठमहापाडिहेराइए- याइउपलक्खिों अणनसरिसमचिंतमप्पमेयं केवलाहिद्विशं पवरुचम अरहंतति बंदणादि च 'अरिहंति वंदणनमंसणाणि अरईति पूजसकारं । सिद्धिगममं व अरहंता अरहंवा तेण बुचंति ॥१॥ एतदर्थः-चंदणचि सामान्येन पाझायादितस्तुत्यवनामनादीनि, उक्तं च चूर्णा-प्रशस्तवागादीनां दानं वंदणं,नमस्यनानि अंजलिवंधादिबहुमानादिप्रणिधानादिमिः सम्यग्ज्ञा(ध्या)नादीनि,पूय- ति गंधमाल्यादिमिः, उक्तं च उमास्वातिवाचकेन "पूजापि गंधमाल्याधिवासधूपपदीपायैः जुपलिकाभरणादिमिः" वथामव्य- पपरिपाकादिना परमाईत्यमहिमोपयोगपूर्व सिद्धिगमनास्तेिन्योऽहया नमो-नमरझारो द्रव्यतो भाववश, मदीयो भवविवि ॥२१ मामालन श्रीदे चैत्यश्री- धर्म संघा- चारविधी ॥२१४॥ गम्यं, भणितं च-इत्थ-नमुत्तिपयं दब्वभावसंकोयरूवपूयत्थं । करसिरमाई दवे पणिहाणाई भवे भावे ॥१॥". नमो, नमोयोगे ।। नमस्कार- व्याख्या चतुर्थीप्राप्तौ पष्ठीह प्राकृतवशाद् , बहुवचनं सर्वकालिकाहत्प्रतिपच्यर्थ, तत्रातीताः केवलज्ञानिनभृतयः अनागताः पद्मनाभादयः | वर्तमाना अपभादयः सीमंधरादयो वा, अथवा अर्हतेभ्यः स्तवनादियोग्यानां सर्वेपामपि मध्ये प्रधानेभ्यः, सर्वगुणसम्पूर्णतया सर्वोत्तमत्वाद् , आह च-"देवासुरमणुएसुं अरिहा पूआरुहुत्तमा जम्हा" तथा-अरिहा जुग्गा उचियत्ति सुगुणपुन्नत्तणा थयाईणं । तेसुवि अन्ना पगरिसपत्ता जमिहेवमासन्ने ॥१॥ भीमभवगहनभ्रमणभीतभूतानामनुपमानंदरूपपरमपुरुषपथप्रदर्शकत्वेन सार्थवाहा- दिभ्यः परमोपकारित्वाच, उक्तं च नियुक्ती-"अडवीइ देसिअत्तं तहेब निजामया समुदस्स । छक्कायरक्खगट्ठा महगोवा तेण | बुचंति ॥१॥ अडविं सपच्चयायं बोलित्ता देसिओवएसेणं । पाति जहिट्ठपुरं भवाइविं अपि तहा जीवा ।।२।। पावंति निव्वुइपुरं | जिगोयइद्वेण चेव मग्गेण । अडवीइ देसिअ एवं नेयं जिणिंदाणं ।।३।। जह तमिह सत्थवाहं नमइ अणो तं पुरं तु गंतुमणो । | परमुवगारित्तणओ निविग्धत्थं च भनीए ॥४॥ अरिहो उ नमुकारस्स भावओ खीणरागमयमोहो । मुक्खत्वीणपि जिणो तहेव जम्हा अओ अरिहा ॥५॥ संसाराअडवीए मिच्छत्तन्नाणमोहिअपहाए । जेहिं कयं देसिअत्तं ते अरिहंते पणिवयामि ॥६॥ सम्म- इंसणनिहो नाणेण य तेहिं सुठ्ठ उवलद्धो । चरणकरणेण पहओ निव्वाणपहो जिणिदेहिं ॥७॥ सिद्धवसहिमुवगया निवाणसुहं च ते उ अणुपत्ता । सासयमव्वाबाहं पत्ता अयरामरं ठाणं ॥ ८॥ पाविति जहा पारं सम्मं निजामया समुदस्स । भवजलहिस्स जिणिंदा तहेब जम्हा अओ अरिहा ॥९॥ मिच्छत्तकालियावायविरहिए संत गिज्वागपवाए । एगसमएण पत्ता सिद्धिवसहिपट्टणं पोआ ॥१०॥ निआमगरयणाणं अमृढनाणमइकन्नधाराणं । वंदामि विणयपणओ तिविहेण तिदंडविरयाणं ॥११॥ पालंति जहा ॥२१४॥ HATHITAL

नमस्कार
व्याख्या
श्रीदे०
चैत्यश्री
धर्म० संघा-
चारविधौ
॥२१५॥
,
गावो गोया इह सावपाइदुग्गेहिं । पउरतणपाणिआणि य वणाणि पावंति तह चेव ॥ १२ ॥ जीवनिकाया. गावो जं ते. पालंति ते
गहागोवा । मरणभयाओ भट्ठा निन्याणसुहं च पावंति ॥ १३ ॥ परमुवगारित्तणो नमोऽरिहा भवियजीवलोयस्स । सव्वेसिपि
जिणिंदा लोगुत्तमभावओ वहय ॥१४॥"उपदेशित्वादेव च प्रथममर्हतां नमस्कारः, आह च-"अरिहंतुवएसेणं सिद्धा नजंति तेण
अरिहाई" । अथवा अरिहंताणति पाठः, तबाह-निम्महिय नियनिदलिय पेल्लिय निव्वविअ अभिभूत सुदुअयासेसअट्ठपयार-
कंमस्स रिउताओ वा अरिहंता, अरुहंता वा पाठः, असेसकम्मक्खएणं निद्दड्भवंकुरत्ताओ न पुणेह रुहंति-जमंति उववज्जति
वा, एवमेए अणेगहा पनविज्जति परूविज्जति आपविज्जति पनविज्जति निर्दसिज्जति" तशानेकविधत्वमेवं भगवत्यादावुक्तं,
'अरहयद्यः' अविद्यमान रहा-एकान्तरूपो देशोऽन्तरश्च-मध्यं गिरिगुहादीनां सर्ववेदितया समस्तवस्तुस्तोमगतपच्छन्नत्वस्या-
भावेन येषां ते अरहोऽतरस्तेभ्यः, यदाह-"नस्थि व रहो य छन्नं अंतो मज्झं च सयलवत्थूणं । परअवरभागवेइत्तणेण जेसिति
| अरईता ॥३॥" अथवा अत्यर्थ राजन्ते समपसरणादिवहिर्लक्षम्या सज्ज्ञानाद्यांतरलक्ष्म्पा वा गंति सद्दर्शनादि मन्ति च मोहादीन्
| गच्छंति वा तदुपकृत्य ग्रामानुग्राम तन्वंति च धर्मदेशनां तायंते तारयंति वा सर्वजीवानिति निरुक्तिवशादरहंतास्तेभ्यः, अथवा
अरहयद्भ्यः प्रकृष्टरागादिहेतुभूतमनोज्ञेवरविषयसंपर्केपि कचिदप्यासक्तिमगच्छम्यः क्षीणरागत्वात् , यद्वा अरहयद्भ्यः सिद्धि-
गतावप्यनन्तज्ञानमयत्वात् आत्मस्वभावमत्यजयः 'रह त्यागे इति वचनात् , अनेकार्थत्लाद्वाधातूनामवस्थितार्थः ,अरहयद्भ्यः
सर्पकर्मक्षयानंतरसमय एव लोकाग्रगमनाद् भवमध्येऽतिष्ठद्भ्यः भणितं च-"न रहंति न चयंति नाणाइ सिवेवि तओ य अरिहत्ति।
नरहंति न चिट्ठति य भवमि जं तेण अरिहंता ॥१॥ यद्वा 'अरथातेभ्यः' अविद्यमानो स्थः-स्पंदनः सफलपरिग्रहोपलक्षणभूतोऽ.
:
॥२१५॥

नमस्कार-
व्याख्या
पीदे०
पैलवी-
पर्मसंगा-
पारविधौ
॥२१६॥
उध-विनाशो जरायुपलक्षणभूतो येषां ते अस्थांताः 'ग्यघधमा मितिप्राकृतस्त्रान् थस्य हत्वे अरहंता, मणितं च-"संगुवल-
पलगभूमो रहो अजाणं न जेसि अंतो य । सोअजराईउबलपखणं तु ते हुँति अरहंता ॥८॥ अरममानेम्यो वा-अतुच्छस्वच्छता-
दिमावमयत्वेन रामसिकवृत्यादिनिय तेभ्यः इत्यादिव्याख्यांवराग्यपि भावनीयानि, अरिहंताणमिति वा पाठे इंद्रियविषयाधरिहं-
| तम्या, न्यगादि च-"ईदियविसयकसाए परीसहे पेयणा य उपसग्गे। रागद्दोसे कम्मे अरी हणंतीति अरिहंता ."अरिणा
पा धर्मचम्प मावस्तेभ्यः, अरिसमुपलशिवासिलहेतिहतिसंहतिकयो वा, आह च-"अरिणा वा धम्मचफेण भंति सोहंति ते उ
| अरिहंता । अरिउपलम्सियसत्ये जहंति व चयंति अरिहंता ॥१॥" अरुहंतागंति तु पाठः-दग्धे पीजे यथाऽत्यंत प्रादुर्भवति नां.
खरः । कर्मपीजे तथा दग्धे, प्रादुर्भवति नाथुरः(न रोहति भवांकुरः)॥१॥ अरुपलक्षितपीडादि वत्कारणकर्मादिभूतं च मंतीति
प अठतम्यः, अरुघनपो वा वारणामावेन पुनर्भये अवरोधामातादित्यादि । तथा 'नमो सिद्धाणं' परमानंदमहसवमहाकवाण-
नियममुस्साणि सिक्षाणि निप्पकंपसुकाणाइअचिंतसचिसामस्थो सजीववीरिएणं जोगनिरोहणा महापयत्तेणमेसिति सिद्धार,
अदृपयारकम्मक्खएण या सिद्धी सद्धाम एसिति सिद्धा, सियं-बद्धं कम्मं शायं-भसमीभूयमेएसिमिति वा सिद्धाः३,अत्र गाथा:-
"दीहमालरपं जंतुकम्मं से सिअमट्टहा। सि धंति सिद्धस्म, सिद्वचनवजायइ ॥१॥ सिद्ध निहिए पहीणे सयलपओयणजाए
कप चा एएसिमिति या सिद्धा ।। एवमेए इत्थीपुरिसनपुंसगमुणिलिंगअन्नलिंगगिहिलिंगपचेययुद्धबोहिय जाव णे कम्मक्खय-
सिद्धाइनेएहि णं अपेगहा पनविसंति' इत्यादि, अत्र गाथा-तित्थावित्य निणाजिण गिहिनिमुणिलिंग थीनरनपुंमा । पचेयसयं-
पुद्धा पुद्धपोहिप अप्पेगहगसिदा ॥ १ ॥ प्राग्य विशेपाव्याख्येया, यदा पिधगत्यां पेधति स-अपुनरापल्या निर्वृचिपुरीमगरन्
॥२१६॥

परमेष्ठि-
पदार्थः
,
-
धीदे०
चैत्यश्री-
धर्मसंघा-
भारविधौ
॥२१७॥
अथवा 'पिy च संसद्धौ सिध्यंति स-निष्ठितार्था भवंति स्म यदिवा 'पिधू शास्त्रमांगल्ययो',सेधंति स-शासितारोऽभूवन् मांगल्यरूपतां
चानुभवंति सेति सिद्धाः, अथवा सिद्धा-नित्या अपर्यवसानस्थितिकत्वात् प्रत्याख्याता वा भव्यरुपलब्धगुणसंदोहत्वात् , उक्तं च-
मातं सितं येन पुराणकर्म, यो वा गतो निर्वृतिसौधमूनि । ख्यातोऽनुशास्ता परिनिष्ठितार्थो, यः सोऽस्तु सिद्धः कृतमंगलो
मे ॥२॥ तेभ्यो नमः इत्यादि प्राग्वत् , नमस्करणीयता चैपामविप्रणाशिज्ञानसुखवीर्यादिगुणयुक्ततया स्वविषयप्रमोदप्रकर्पोत्पाद-
नेन भव्यानामतीयोपकारहेतुत्वादिति ॥ तथा 'नमो आयरियाणं' तथा-अट्ठारससीलंगसहस्साहिट्ठियतणू छत्तीसइविहमायारं ज-
हट्टियमगिलाए अहनिसाणुसमयं आयरंति पवत्तअंति आयरिया?, अत्र गाथा-"नाणाई छचीसं तस्सायरणदेणासणाओ अ । जे
ते भावायरिया भावायारोवएमा य ॥१॥ परमप्पणो अ हियमायरंति आयरियार सबसचे सीसगणाण वा हियमायरंति आयरिया३
पाणपरिचाएऽवि य पुढवाईणं समारंभ नायरंति नारभंति नाणुजाणंति वा आयरिया ४ मुहुमा(हमे)वारुहेचि न कसइ मणसापि
पावमायरंतिनि वा आयरिया ५ एवमेए नामवणाईहिं अणेगहा विअंति ३। तत्र प्राग्वदर्थविशेषः, आ मर्यादया तद्विषयविजय-
रूपया चर्यते-सेव्यते जिनशासनार्थोपदेशकतया तदाकांक्षिमिरित्याचार्याः, उक्तं च-"सुत्तत्थविऊ लणजुत्तो गच्छस्स मेढि-
भूओ य । गणतचिविप्पमुको अत्थं भासेइ आयरिओ ॥१॥" अथवा आचारो ज्ञानाचारादिपंचधा आ मर्यादया वा मासकल्पादि-
रूपया चारो-विहारः तत्र साधवः स्वयंकरणादन्यदर्शनाचेत्याचार्याः, आह च-पंचविहं आयारं आयरमाणा तहा पयासंता ।
आयारं दंसंता आयरिया तेण वुचति ॥१॥" अथवा आ-ईपत् चारा-हेरिकाः अपरिपूर्णा इत्यर्थः युक्तायुक्तविभानिरूपणनिपुणाः
तेषु साधयो यथाशास्त्रोपदेशकत्वात् आचार्या अतस्तेभ्यो नमः, नमस्करणीयता चैतेषां आचारोपदेशकतयोपकारित्वात् ॥ तहा
॥२१७॥

. परमेष्ठि- पदार्थः थीदे पैत्यधी- धर्मसंघा- पारविधी ॥२१८॥ मुसंडासवदारे मणोवइकायजोगत्तउवउचे विहिणा सरवंजणमत्ताविंदुपयक्खरविसुद्धं दुवालसंग सुयमझयणज्झावणेणं परमप्प- णो य मुक्खोवायं झायंतित्ति उवज्झाया १॥ अत्र गाथा-बारसंगो जिणक्खाओ, सज्झाओ कहिओ बुहेहिं । तं उवइसंति जम्हा, उज्झाया तेण बुचंति ॥१॥ चिरपरिचियमणंतगमपञ्जवत्थेहि या दुवालसंग सुयनाणं चिंतंति अणुसरंति एगग्गमाणसा झायंतित्ति या उवज्झाए २ एवमेए अणेगहा पनविजंति ४। तहा अचंतकहउग्गतरघोरतवचरणाइअणेगवयनियमोक्वासनाणाभिग्गहविसेस. संजमपरिपालणेण सम्म परीमहोवमग्गाहियासणेणं सम्बदुक्खविमोक्खं सायंति साधवो ५ । अयमेव इमाए चूलाए भाविजइ- एएसि नमुकारो एसो पंचनमुकारो, किं करिजा ?-सव्यं पावं-नाणावरणीयाइफम्म निम्सेसं तं पयरिसेणं दिसोदिसि नासइ सबपावप्पणासणो, एस चूलाए पढमो उद्देसओ-एसो पंचनमुकारो सब्यपावप्पणामणो, किंविहो उ ?--मग्गो निव्याणसुखसाह- णिकरखमो सम्मदंसणाइआराहो अहिमालक्षणो धम्मो तं मे लाइजति मंगलं १, ममं भवाओ-संसाराओ गलिजा तारिज वा (इति मंगलं२ यद्धपुट्टनिद्धत्तनिकाइयदृपयारकंमरासि मे गालिजा विज्झविजंति मंगलं३,एएसि सव्वेसि अन्नेसिंच मंगलाणं कि?, | पदमं आइए, अरिहंताईणं थुई चैव मंगलंति पूर्वोक्तार्थ, भावमंगलतया एकान्तिकत्वात् आत्यन्तिकत्वाच, एवं प्रयोजनाद्यप्युक्तं, तथा नियुक्तिः-दस्थ य पओयणनिमं कम्मक्खयमंगलागमो चेव । इहलोयपारलोइय दुधिहफलं तत्थ दिटुंता ॥१॥ इहलोइ अत्यकामा आरुग्गं अमिरईइ णिप्फत्ती । सिद्धी य सग्गसुकुले उववाओ ईय परलोए ।।२सा किंच-ताव न जायइ चित्तेण चिंतियं पस्थियं च वायाए । कारण समाढतं जाय न सुमरिओ नमुकारो ॥१॥ एस समासत्युत्ति, विस्तरार्थिना नवकारपटलसिद्ध- | चक्रवृहन्नमस्कारफलादीन्यवलोकनीयानि अब यंधुदत्तकथा- ATHI MHTRNO IHIRAINRITERAN ॥२१८ पन्धुदत्त- कथा श्रीदे चैत्यश्री- धर्मसंघा- चारविधौ। ॥२१९॥ अस्वित्थ भरहवासे नागपुरी परपुरी सुरपुरीयसुइसुपवित्ता सुगयाणुगया विबुहेहिं संजुत्ता ॥१॥ परदोसदसणंधो परदव्वव- हारपंगुलो जत्थ । वसइ जणो लोभिल्लो गुणगणरयणअणमि सया। २॥ निदलिअसयलपडियखलखतेओ य सरतेउन । नामेण सूरतेओ तत्थ नरिंदो अहेसीया ॥३॥ रयणयरो पउरधणो धणाइ सिद्दी तहिं धणवइन्न । आसी वरप्पहो रायसंमओ किंतु न | कुवरो ॥४॥ सीयव्य दामरहिणो मणनयणाणंददायिणी तस्स । परसीलमुंदरी सुंदरित्ति नामेण वरभजा ॥ ५॥ गुणवंतो गुरु- | पणओ विसुद्धवंसो धणुष ताण सुओ। नामेण यंधुदत्तो किं तुसया चकिमाहियओ ।।६।। नानवकलाउ निचं कलयंतो कलनि- हित्य सियपक्खे । जुण्हाजुय रयणियरो सो पत्नो तारतारुण्णं ।।७॥ अह वसुनंदो सेट्ठी धणवइणा मग्गिओ गुयस्स कए। पुति च चंदलेहं अणुमन्नइ सोऽवि तव्ययणं ॥८॥ तो सुपसत्थे लग्गे नखत्तमुहुत्तदिवससोहिल्ले । ताणं पाणिग्गहणं पपत्तियं परमरिद्धीए ॥९॥ वरकंकणंकियकरा वीयदिणे चे चंदलेहा उ । गिहमज्झे परिसंति डक्का दुखूण सप्पेण ॥ १० ॥ सदा खद्धति पर्जपिरी उ विसमविसवेगविहुरंगी । तो सा झडत्ति पडिया कयंतअंकिव्य भूमियले ॥ ११॥ हा विहि निग्षिण किमिणं कयं अकंडे तइति पलवंतो। वियलियतोसो तो से मिलिओ सयलोऽवि सयणजणो ॥१२॥ तो सयलदिणं विहियाउ मंतवाईहिं विविहकिरियाओ। ताव विहलाउ ऊसरे मेहबुट्य ।। १३ ॥ सूरो गोवो मित्तो नूणं मुच्चइ न मच्चुणा कोवि ! इय सूयंतु व्य स्वी इत्तो अत्थमणमणुपत्तो ॥१४॥ एयारिसे अवसरे न हु जुत्ताई कुमुभरागाई। इस भणिउवि संशा संझारागं गहिय मुपई ॥ १५॥ हरगलगवलकरालो तिमिरभरो पसरिओ दुरायारो । जह उहियो कयंतो हरिउमणो जीवियं तीए॥१६॥ पिच्छंतस्सवि पियमाय- भायपमुहस्स सयणलोयस्स । गयसरणा अनाणा सा पंचतं तो पत्ता ॥१७। जउ मंतेहिं तंतेहिं विजेहिं ओसहेहिं सय. जाय ॥२१९॥ THERE

बन्धुदत्त-
कथा
श्रीदे.
पैत्यधी-
धर्मसंपा.
पारविधौ
॥२२॥
हिं । न प देवदाणवेहिंवि रक्खिनइ मच्चुणो पाणी ॥१८|| तथा-जम्मजरामरणभएहिं विदुए वाहिवेयणा-
पिहुरे। मुनु जिणवरययणं संसारे अत्थि नहु सरणं ॥१९॥ अविय-बहुविहआवइमज्झे जं जीविजइ खणंपि
तं. पुनं। न चिरं खुहियमुहत्यं सरसफलभवद्वियं चिढ़े ॥२०॥ जेण कयं कम्म सो तं अणुहवइ अप्पणो
चेच । इय अमुणतो मूढो सयणजणो विलवए पहुयं ॥२१॥ काउं मयकिचाई तीसे जाओ कमेण गयसोगो । जंजीयाणं
पायं पिम्मं मोगोय पंचदिणा ॥२२॥ तत्तो अन्नं कन्न परिणावइ धणवई नियं पुत्तं । साविहु विनूइयाए विवाहणंतरविणमि मया
।।२३।। अनं चिंतेइ जणो अप्पाणं सासयं व मग्नंतो। पडिऊण अंतराले कुवियकयंतो कुणइ अन्नं ॥२४॥ इय परि-
णियमिनाओ परिणयणाणंतरिगिय दिगंमि । छन्मजाउ मयाओ उदयेणं असुहकम्मस्स ।।२५।। जओ-"पविसउ विवरं आरु-
हउ गिरिवरं मंतमाइ सिक्खेउ। आराहउ देवं वातहवि नछुइ पुरकयाणं ।२६॥ दड्डोवरि पिडगममं विसहत्थो बंधुदत्तु
इय नाम से विहियं लोएणं बलवंतो ग्वलु जणोजेणं ॥२७॥ अन्भत्थणापरस्सविधणेण बहुगाऽवि सेन को देइ । नियकन्नं कि
काइ कनच्छेएण कणगेणी ॥२८॥ तत्तो विमन्नचित्तो चित्ते चिंतेइ बंधुदत्तुत्ति। किमिमीइ पीवराइ व सिरीइ मह दइयरहियाए।
।।२९।। जओ-केरिसया व विलासा का वा हिययस्स निब्बुई तस्स । जस्स न समसुहदुहिया पिया थिला न
यमइ घरंमि ॥ ३० ॥ न चैां भावयति-पत्नी प्रेमवती सुतः सुविनयो भ्राता गुणालंकृतः, स्निग्धो बंधुजनः
सग्वाऽतिचतुरो नित्यं प्रसन्नः प्रभुः । निर्लोभोज्नुचरः परार्तिशमने प्राप्तोपयोगं धनं, पुण्यानामुदयेन संततमिदं
करयापि संपयते ॥३१॥ तो मो चिंतासंतावतावियंगो पहीणसच्छाओ । दिवसे दिवसे सिसई चंदो इव किण्हपखंमि ॥३२॥
॥२२॥

श्रीदे०
चैत्यश्री
धर्म संपान
पारविधौ
॥२२१॥
चिन्धुदत्त-
कथा
जओ-अग्गीइ विणा दाहो उसाससमपिणयं इमं मरणं । रज्जूइ विणा पंधोचिंता दुक्खाणरिछोली॥३॥ तथा-
यारियवामा सच्छंदगामिणी अनमनमणुरत्ता। नारिव्य चलसहावा चिंता जीयं कयत्थेइ ॥३४॥ दद्छमह तं
सचिंतं धणयइ चिंतइ दुही सुओ मरिही । तो दुहविस्सरणकए वावारे कंमिवि खिवामि ॥३५॥ इय चिंतिय सो भणिओ धणवइणा
बच्छ! गच्छ अत्थत्थं । देसंतरं विणा तेण जैण पुरिसो न किंचि जओ ॥३६।। नियभुयविद्वत्तविहयो मणोरहे मग्गणाणवि
पुरंतो। सलहिअइ जो न लोए चलंतथाणू न सो पुरिसो ॥३८॥ तथा-जाई कुलं च रूवं तिन्निवि निवडंतु कंदरे
विउले । अत्युधिय परिबुद्धउ जेण गुणा पायडा हुंति ॥३८॥ अह पिउणो आएसं एवं सोऊण बंधुदत्तो या चिंतेइ न संपजइ
सुहेण लच्छी जओ भणियं ॥३९॥ जा जीवियं जणेणं घडाचियं नेव संसयतुलाए। ताकि संपजइ संपयाउ जा चिं-
तिया चित्ते ॥ ४० ॥ इय चिंतिय पिउआणाइ गिहिउँ बहुयविविहभंडाई । आरुहिय पवणं तरिय जलनिहिं सिंहलेहिं स गओ
॥४१॥ सारेणुवयारेणं उपयरिओ सिंहलेसरो तुट्ठो। मिल्हेइ सुंकदाणं सवस्सवि तस्स पणियस्स ॥४२॥ बहुलाभेणं पणियं विधि-
णि गिदिउं घ पडिपणियं । सो नियनयराभिमुई अद्द चलिओ जाव जलहिंमि ।।४।। परलपडिकूलपवणप्पणुल्लियं तस्स पवहणं
तत्थ । तो चुई तुगुणं पावेण भवण्णवे व जिओ ॥४४॥ सुहकंखिरोवि पडिओ अणत्यसरथंमि अहह किह अहवा। अत्थं पत्थे.
माणा दुहदंदोलि लहंति जिया ॥४५॥ भणियं च-"अर्थानामर्जने दुःखमर्जितानां च रक्षणे । आये दुःखं व्यये
दुःखं,धिगर्थं दुःवभाजनम् ॥४६॥ आसाइयसुहफलएण तेण अह मच्छगाइयंमि नहिं । संसारे मणुयभयुव फहवि पत्तोरप-
णदीवो॥४७॥ खणसंजोगविओगायहाई ग्यणवसणऊसवमयाई। ग्वणदिनदृपिम्माइंजेण विहिणो विलसियाई
॥२२१॥

पन्धुदत्त.
कथा
श्रीदे०
घेत्यश्री
धर्मसंधान
नाधिौ
॥२२२॥
॥४८॥ अह नत्य स बावीए हाउं पाउं पयं समुत्तिन्नो। कयविविहफलाहारो पलोयए जाव दिसिवलयं ॥४९॥ ता तत्थ रोहणगिरी
ओपरिओ दिहिगोयरे तस्म । अइतुंगो रमणिज्जो मुत्तिमंतो विवेउव्य ।। ५०॥ पिच्छइ य तेयनियरं तस्स सिरे दसदिसिप्पया-
सपरं। तिमिरभरं हणमाणं वीसमियंविष रविपिमाणं ॥५१।। तईसणुस्सुओ जाव आरुहई तत्थ वाव पिच्छेइ । जिणभवणं पसरिय-
कतिपमरवरयणनिम्मवियं ॥५२॥ परिसितु पंधुदचो तत्थ य अमयंजणं च नयणाणं । वंदइ पडिमं निप्पडिममणिमयं नेमिणो
शुगइ ॥५३॥ “इन्द्रश्रीरहमिन्द्रधीयक्रिश्रीरपराः श्रियः। त्वद्भक्तेस्तु त्रिलोकश्रीः,शिवश्रीरप्यवाप्यते ॥५४॥" अच्छरिए खिसमणो
निएइ जा सन्चओ तयं भवणं । ता तत्थेगपएसे दिट्ठो साहू समुचिट्टो ।।५५।। विजाहरनियरेणं परियरिओ साहुपुंगवो सहइ ।
| मुरविमरेण व मक्को मोमो तारागणेणं च ॥५६॥ गंतु तहिं तं नमिउं उपविट्ठो साहुणा इमो पुट्ठो। को भद्द ! तं सि? तो सो साहइ
निपवइयरं सव्वं ॥५७॥ "अह भणइ मुणी इहयं भद्द ! भवीणं भवंति भद्दाणि । पुण्णेण सुचिण्णेणं पावेणं पुण अभद्दाणि ॥१८॥
तथा "सुकुलुप्पत्ती सोहग्गरूवारुग्गतिरिद्विवलं। दीहाउ पहुत्तजसो सग्गसिवसुहाई धम्मफलं॥५९॥ दालिई
दोहागं उधेयविओपसोयसंताचं असमाहिवाहिदुहआवयाउ सबंपि पावफलं ॥६०|| जीवगईवि विचित्ता सुहासुहो
पावि जीवपरिणामो । बंधइ य तेण कम्मं तं पुण नेयं चउम्भेय॥६१॥ पुण्णअणुपंधि पुण्णं तहेव पावाणुबंधि पुण्णं च । पुण्णाणुपंधि
पारंपावं पावाणुवंधितहा॥६२॥ तत्थ विहियजिणधम्मा निरवायं निरुपमं च भवसायं । भरहुव्व लहंति जो पुण्णं पुण्णाणुबंधि
|वपं ॥२॥ नीरोगाइगुणजपा महिडिया कोणिउब्व पावरया । पावाणुवंधिपुना हवंति अन्नाणकडेण ।।६।। जं पुण पावस्सु-
दया दरिदियो दुखियापि पार्वति । जिणधम्मं तं पुण्णाणुपंधिपायोदयाइलवा ||६|| पावा पांडफम्मा निद्धम्मा निधिणा निर-
MITI IRRIRTANTalliill ID
PATTATIATRINTET NImmutam
॥२२२॥

.
श्रीदे
पैत्यश्री-
बन्धुदत्त
कथा
धर्मसंघा.
पारविधी
॥२२३॥
णुतावा । दुहियावि पापनिरया पावं पापाणुपंधि तयं ।। ६५ ॥ बहिरंतरंगरिद्धी जाणइ पुण्णाणुवंधिपुण्णेण | इक्कावि न जेसि
पुणो घिद्धी मणुयत्तणं तेसिं ॥६६॥ जे खंडभावणं पुण करंति न जिया अखंडियं पुणं । ते अन्नभवे पावंति संपया आवयाहिं
जुया ॥६७॥ ता भो णाऊणमिमं सुद्धे धम्मे विसुद्धभावेणं । उजमह झत्ति जइ इह मुहाई पुण्णाई पच्छेह ॥ ६८॥" सोउमिम
गिहिधम्मं गिण्डइ संमनमूलमह एसो । अणुमोयंतो सहलं तत्थ य निययं समागमणं ॥६९॥जओ-"तो आवयाउ संपयस-
माउ दुक्खंपि सुकावतुल्लं तं । पाविजइऽणंतसुहो जिणधम्मो जत्थ दयरम्मो ॥७०॥" तं दर्छ अह हो खयरो
चितंगओ भणइ भद! । तं परमबंधयो मे इमिणा जिणधम्मगहणेण ॥७१।। भणियं च-"अन्नुनदेसजाया अनुनाहारपड्डिय-
सरीरा। जिणसासणं पवना सधे ते बंधया नेया ॥७२॥ ता गयणगामिणि किं विज्जं तुह देमि नेमि व सठाणं । दावेमि
पपरकम र साह सादम्मिय! भणेसु ? ॥७३॥ जओ-"तं अत्थं तं च सामत्थं, तं विण्णाणं सुउत्तमं । साहम्मि.
पाण कसं मि, जं विशति सुसावया ॥७॥" अह भणइ यंधुदत्तो जा विजा तुम सा हु मज्झ यसा। जं बंधवाण अत्थो
साहीणो लोपसिभिणं ॥७५॥ मुतु इमं सुठाणं चित्ते अमं न मे चमकेइ । जत्थ किल एरिसाणं सुगुरूणं दंसणं होइ ॥७६ ॥
| "पुष्पकपसुकपविहिप भपिस्ससुहकारणं हरइ दुरियं। सुगुरूण दंसणं जं पपडेइ तिकालजोगित्तं ॥ ७७ ॥
इस कुत्तुं तुहिक राभि लिए खेपरो विनितेइ । अहिलसइ एस फवं अणिसेहे जं धुमाऽणुमई ॥ ७८ ॥ जा परिणीया संती कमा
इमिणा न संपर मरई। संभ विष्णाय लयं दाविस्समवस्समेयस्स ॥७९॥ इय निच्छिऊण तुरियं चित्तंगयखेयरो समणुपत्नो। वेयड्ढे
रगणपुरंमि पंधुदगं गहेअग ॥८॥सकारिय तं गुरुगउरवेण चित्तंगओ अह सहाए । पयडियतब्बुवंतो पुच्छइ विजाहरे एवं
॥२२३॥

बन्धुदत्त-
कथा
अत्यश्री
धर्म संघात
मारविधौ
॥२२॥
11८१|| भो अस्थि कावि कन्ना इमस्स जा अरिहइत्ति इत्ताहे । तन्भायअंगयसुया मयंफलेहा तहिं पत्ता ॥८॥ सा भणइ किं
न याणेह नाय! पियदसणा सही मज्झ । का सत्ति खेयरिन्देण जंपिए भणइ पुणवि इमा ॥८३॥ अस्थि हुवच्छाविसए कोसं-
वीप य पपरनयरीए । विहियारिमाणभंगो भूवालो माणभंगुत्ति ।।८४ा सिट्ठी य मुगियत्तत्तो बहुवित्तो आसि तत्थ जिण-
दत्तो। साहम्मियजिणभत्तो दढसंगचो परमत्तो ॥८॥ तस्स समुन्नयवंसा सुचन्नरयणा य मेरुमुत्तिव। वसुमइ नामेण पिया
धूया पियदसणा नाम ॥८६॥ स्वेण रइसुरूमा जम्पणाए सरस्सई सक्खा। लायण्णेण य लच्छी ललियपयन्नासजिणहंसी ॥८७॥
महियाए सहियाए महियाइ इमाइ मज्झ सहियाए । सम्मं अणुदिणकरणिज्जकजच्छक्केण जंति दिणा ।। ८८ ॥ भणियं च-
"देवपूजा गुरूपास्तिः, स्वाध्यायः संयमस्तपः। दानं चेति गृहस्थानां, पट् कर्माणि दिने दिने ॥८९॥" जा अन्नया उ
तीए सद्धिं मद्धम्मसम्मनिरयाहं । चिट्ठामि ता पविट्ठ मिक्खई तत्थ मुनिजुयलं ॥९०॥ अह नाणवरिटेणं जिद्वेणं साहुणा तयं
| दळं । सिट्ठो मुणी कणिदठो गरिहायणं इमं छण्णं ॥९१॥ जिणदत्तसिद्विधूया एसा पियर्दसणा सुर्य एगे। पसविय पडिवजि-
स्मद पवझं वजिम अवजं ॥९२|| तं सोउ हरिसियाऽहं मह सहियचिय जहा इहं सहिया। जाइह भवसुहमणुहविय पाविहिइ पर-
मयसुपि ।। ९३ ॥ इत्तियदिणाणि एवं कस्मवि न मयाइ साहियं ताय!। सा परमिमस्स जोगत्ति जमुचियं किजउ तमिहि
।।०४॥ तं मोउं अभियगईपमुहे चिगंगो भणइ खयरे । दावेह तत्थ गंतुं तं कन्नं बंधुदत्तम्म ॥१५॥ गहिऊण पंधुदत्तं कोसंबीए
इमे तओ पत्ता । सिरिपामनाहचेइयविभूसिए वाहिरुजाणे ।।९६काउं तत्थावासे ण्हापरिलित्तो अलंफियसुगत्तो।तत्तो य बंधु-
दलो विजाहरनियरसंजुनो ।।९७॥ गंधवणीयताइयफरकाहलरोलमुहलियदियंती। पररविमाणारूदो पत्तो जिणमंदिरदुबार ३९८॥
THo: uruaa" "oo is DEHLM
॥२२॥

पन्धुदत्त-
कथा
श्रीदे०
चैत्यश्री-
मि० संघा-
चारविधी
॥२२५॥
जिणदिछीगोयरे तो मुनु विमाणं तहिं पविसमाणो। कयपंचविहाभिगमो करेइ निसीहिया तिन्नि ।। ९९ ॥
भणि नमो जिणाणं काउं अद्घोणयं पणामं च । पूयंगपाणिपरियणजुओ पदंतो नमोकारे॥१००॥ करधरिय-
जोगमुद्दो पए पर पाणिरक्वणाउत्तो । देइ य पयहिणतियगं सुभत्तिजुत्तो इमो तत्तो ॥१०१॥ निसीहियाइ
पविसित्तु मंडवे काउ तह पणामतिगं । हरिसवसवियसियमुहो सम्म वियरेइ सुहकोसं ॥१०२॥ पहवणवि-
लेवणआभरणवत्थपुष्फफलधूवदीवेटिं। काउंजिणंगपूर्य नेवज्जेणगपूयं च ॥ १०३ ॥ दाहिणदिसा जहो-
चियअवग्गहे तिप्पमजिउंच भुवं । निसीहियं विहेउं मुद्दातियगं च सचवियं ॥१०॥अनिरिक्वंतो तिदिसिं
उपउत्तो वण्णमाइतियगंमि | भावंतोऽवत्थतियं वंदिय पासं इय थुणेइ ।। १०५॥ "जय जय जिणिंद ! तियसिं-
दविंदवंदियपयारविंदजुया। सिरिपासनाह मणवंछियत्वसंपायणसमस्थ ॥१०६॥ सामि! न याणामि अहं अहेसि तुह किलियं
तु लायणं । नयणाइगंति तुह नामधारए पत्थिवेऽवि चिरं॥१०७॥ नयणा निरत्थयाते जयदमयंजण न जेहिं दिछोऽसि । वायावि
वंचिया सा सुरसंधुय! जीइ नहु धुणिओ ॥१०८॥ हिययं हियआणदं हिययागंदं न जं तुमं झाइ । सवणावि सपणा ते नहु तुह
गुणमवणपवणा जे ॥ १०९॥ नाह! सिरं नं असिरं तिहुयणनमियस्स जं न ते पणयं । भालंपि भग्गभग्गं तुह पयपीढे न जं
लग्गं ॥१००॥ अकयत्था ते हत्था जे तुह कमकमलसेवअसमत्या। पायापि यहुअपाया गंतूण न वंदिओ जेहिं ॥१११॥ जम्मो-
ऽपि सो अरम्मो जमिन संमाणिओ तुम सामी । लच्छीवि सा अलच्छी तुहत्थवंझा न सच्छाया ॥ ११२ ॥ किं पहुना ? नाह
इहं तुह सेवायअियस्स जं किंपि । तं मछपि निरस्थयमणत्थसत्थप्पयाणाउ ॥११३।। ता चिन्नतो समिकरमधम्मकित्तिभर पास-
॥२२५॥

बन्धुदत्त-
कथा
थीदे०
चैत्यश्री
धर्मसंघा-
चारविधी
॥२२६॥
तित्थर ! । तुह सेवाए सहलाणि इंतु मह लोयणाईणि ॥ ११४ ॥" तं एवं पासजिणं बंदतं पुवमागओ तस्थ । दलु चिंतइ
साहमियप्पिओ सिद्धिजिणदत्तो ॥११५।। एयरस अहो वोहो अहो विवेओ अहो य बहुमाणो । विहिकोसल्लं च अहो जिणपूया-
आपरो अ अहो ॥११६।। अविय-धन्नाणं विहिजोगो विहिपक्रवाराहगा सया धन्ना । विहिबहुमाणी धन्ना विहि-
परग्यअदृसगा धन्ना ॥ ११७ ॥ एवं पहिवचित्तो साहम्मियवच्छलत्तउज्जुत्तो । अब्भत्थिय नियगेहे नेइ तयं खेयरेहिं जुयं
॥११८। जो-"साहम्मियाण वच्छल्लं,कायवं भत्तिनिम्भरं। देसियं सवदंसीहि,सासणस्स पभावणं ॥११९॥"
किंच-"धम्मियजणेहिं न विणा तित्थं तित्थं विणा न धम्मो ता। साहम्मियवच्छल्लेण तित्थसंघाणणा नूणं
॥१२०।। अविय-साहम्मियम्मि पत्ते नियगेहे जस्स होइ नहु नेहो । जिणसासण भणियमिणं सम्मत्ते तस्स
संदेहो ॥१२१।। तम्हा सवपयत्तेणं, जो नमुफारधारओ। सावओ सोऽवि दट्टयो, जहा परमबंधवो॥ १२२ ।।"
ता मजणभोयणमाइणा उ सम्माणिउं सबहुमाण । अवगयतव्युत्ततो सिट्ठी अब्भत्थए बंधु ॥१२३।। जह मह सुयाइ पाणिग्गहणेण
पसीयसुत्ति लहु तत्तो । जाणायइ अमियगई खयरो चित्तंगयस्स तयं ॥१२४॥ अह चित्तंगयखयरंमि जन्नजत्ताए आगए सिठ्ठी ।
| कारेइ पाणिगणं समुताए चंधुदत्तस्म ॥१२५॥ वित्त महसमिचिगयखेयरोसपरिवारो। सहाणे संपनो अणुसासिय बंधुदत्तं तो
॥१२६॥ पियदसणाएँ पियदंसणाए पियदसणाए तीऍ समं । विलसंतोसपियाए भोए सो तत्थ चेक ठिओ।।१२७॥ जिणधम्ममन्भसंतो
माधुजणं व पज्जुवासंतो । रक्खंतो पाणिगयं अहऽन्नया चिंतए एवं ॥१३०॥ अप्परस भावणाओ पभावणाओ फलं
परेसिपि । एएण पगारेणं पभावणा भावणाउ वरा ॥१२॥ इय चिंतिय कारयई एमो सिरिपासनाहरहजनं। सुरहिचउति-
॥२२६॥

बन्धुदत्त.
कथा
श्रीदे
नेत्य०श्री-
म०संघान
चारविधी
२२७॥
"
हमलेहि जिणरहे कुणइ फुल्छहरं ॥१२९॥ रहपुरओ नाणाविहफलेहि वरखअभुअगाईहिं । कारेइ स उकिरणे उकिरणेविष सपुत्तस्स
॥१३०॥ सिरिसयलसंपसहिओ मग्गणजणसहमरियभुषणयलो। भमई तत्य जिणरहो ततो तियचचराईसु ॥१३॥ सन्चायरेण
इस सो पहुसो जिणमासणं पभावितो। सम्माणतो साहम्मिए य तहिं यसइ चउयरिसे ॥१३२॥ कल्पेऽपि रथयात्राविधिरुक्तः-
"स्थानतिविम्पयुक्तं गीतयुक्तं सकलवाजियाधमानं दानदीयमानं बहुजीवरक्षणेन सकलजिनभक्तिक्रियमाणं यथा स्यात् सकल-
संघयतनापरिणामशुभोपयोगयुक्ताः सर्वर नगरे परिभ्रमन्ति प्ररचनविधिना जिनशासनं प्रमावयन्ति शोभां विदधति, पुनरपि
प्रोक्तं निशीथचूण्या-जाईकुलरूवधणपलसंपन्ना इड्ढिमंतनिरखंता। जयणाजुत्ता जइणो एवं तित्थं पभावंति ॥ १॥ जो जेण
| गुणेणहिओ जेण विणा या न सिज्झए जंतु । सो तेण तंमि कज्जे सचत्थामं न हावेइ ।।२।। इत्युक्तरीत्या रथयात्राऽभिहिता,अन्यदा
| च-अह पविसंते वयणे पासइ पियदंगणा तया सुमिणे। परपुत्तजम्मपिसुणं चउदसणं वारणं धवलं ॥१३३।। साहेइ बंधुदत्तो सठाणगम-
गुस्सुपं निपं चित्तं । अन्नमि दिणे पियदसणाइ तं सापि नियपिउणो॥१३४ा तो भूरिविभूईए संघाहित्ता पुरो तयं तस्स। पिपदंसणं
कि जिणदणं भणियमेयं ॥१३५॥ पुत्ति! पवित्तं सीलं पालिजसुमा करिबसु कुसंग। अणुमन्निजसु गुरुजणम-
वणिजसु दुश्चिणयभावं ॥१३६॥ सेविजसु नयमग्गं मियमहुरक्खरगिरं वयेजासि। आराहिजसु सपियं देवो
भत्ता कुलवहणं ॥१३७॥ बंधूवि इमं युत्तो एसा इका महं सुया इट्टा । मन सरइ तह फुजा इय भणिय विसजिओ सपिओ॥१३॥
| आपोसणाइ मिलियं जणमग्गे काउ नागपुरिमुवरि । गच्छंतो सो पत्तो पउमानाम महाअडविं॥१३॥ कत्तियहत्थनिसायरगुरुतम-
सीहमहचिगरिक्खजुया । विलसियधणुमियसिरकोडलुद्धया जा नहसिरिव ॥१४०॥ अइआयरेण सत्थं रक्खंतोसो दिणतएण तयं ।
॥२२७॥

श्रीदे
०
पन्धुदत्त-
कथा
चैत्यश्री
धर्म संघा-
चारविधी
॥२२८॥
अडवि लंघिय कस्सवि सरस्स तीरंमि आविठ्ठो ॥१४१॥ तत्थट्टियस्म सत्थस्स-तस्स रयणीइ चरिमपहरंमि । पडिया धाडी पल्ली-
वहस्स आह चंडसेणस्स ।। १४२ ।। चोरेहि बिलोडित्ता तत्थ गहियं च सत्थसब्यस्सं । पियदंदसणं च नेउं समाप्पिया चंडसेणस्स
॥१४३|| अह दुद्धरसोगभरावरुद्धकंठक्खलंतवयणा सा। निवडंतवाहसलिलप्पवाहधोयाणणा रुयई ॥१४४॥ रे दइव ! तस्स सिद्धि-
स्म जइ गिहेऽहं तए विपिम्मविया । ता कीस एरिसाऽऽवयमहण्णवे दुत्तरे खिता? ॥१४५॥ सा कत्थ सिरी सो जयणिजणय-
सम्भावनिम्मरो नेहो?। कह सव्वंपि पणटुं गंधवपुरंच वेगेण? ॥१४६॥ खणमुल्लसंति उर्दु खणेण निवडति हेट्टभो सहसा । खरप-
वणुधुयधययडसमाई रे तुदविलसियाई ॥१४२।। इय सोयसंकुलं दीणमाणसि पिच्छिऊण पल्लियई । चितेइ झाइ करुणो नेमि इम
किं सठाणमि ॥१४८।। इय चिंतंतो तप्पासवत्तिणि चेडियं स चूयलयं । पुच्छइ का एसा कस्स वत्ति? सावि य कहेड् इमं ॥१४९।।
कोसंबीए पियदंसणत्ति जिणदत्तसिद्विणो धूया । इय सोउं सो सहसा निमीलियच्छो गओ मुच्छं ॥१५०! सिसिरपवणाइणा तो
गयमुच्छो अहह मे कयमकज्ज । इय जपंतो पुट्ठो तीए किमिणंति ? सो भणइ ॥१५१॥ पियदंसणि ! मा यीहसुजहऽहं जीयाविओ
तुहं पिउणा। तह सुणसु इओ कइया उ निग्गओ चोरियाइ अहं ।। १५२ ।। पत्तो वच्छाविमए गिरिगामे निसिमुहे सचोरजुओ।
पियमाणो तत्थ सुरं पत्तो आरक्खिगनरेहिं ॥१५३॥ परिऊण माणभंगस्स निवडूणो तेहिं अप्पिओ तत्तो। तेणवि हणाविओऽहं तो
नीयंतो वहनिमित्तं ॥१४५।। पोसहपज्जते पारणाय गच्छंतएण ते पिउणा। दिवो दयालुणातो मोयाविय चित्तवत्थाणि ॥१५५il.
दाउँ विसज्जिोऽहं ता आइस भइणि ! किं करेमि तुह ? । सा भणइ इह विउत्तं मेलसु मे पंधुदत्तपई ॥१५६॥ ओमंति भणिय
मो तं गिहे सदा व मुत्तु भत्तीए। नीहरइ पंधुदत्तं पलोइउं चंडसेणो उ ॥१५७॥ अह भमिओ. पल्लिाई त अडवि चिरमपावित
1॥२२॥

पन्धुदत्त-
कथा
श्रीदे०
बंधु । गिहमागरम विलक्खो भणेइ पियदंसणाइ पुरो ॥१५८॥ जद से छमासमझें नाणेमि पिय विसामिताअगणिं । इस विहिय-
चैत्यभी-
पइनो तो सो पेसह साओ सनरे ॥१५९|| कोसंबीनागपुरीसुवंधुदत्तं पलोइउं ते उ ।आगम्म कइदिणेहि भणंति पंधू न लद्धोति
धर्मसंपा.
।।१६०॥ चिंतेइ चंडसेणो पिपविरहत्तो इमो मओ नूणं । चउरो पइन्नमासा गया विसामिण्डि ता अगणिं ॥१६॥ पियदंसणाउ
पारविणौ
अदया जा पसयइ ताव ठामि तीइ सुयं । कोसंपीए नेउं पच्छा अगणिमि पविमिस्सं ॥१६२।। एवं चिंतेमाणस्स तस्स आगम्म भणइ
॥२२९॥ / पतिवारी । पद्धापिज्जसि सामिय! जाओ पियदंसणाइ सुओ ॥१९३|| दाऊण तुहिदाणं तीइ तओ चंडसेणपल्लीसो। नामेण चंडसेणं
भणे पउमाई देवी ।। १६४ ॥ जइ मासं ससुयाए कुमलं भइणीइ गे तया तुम्भ । दाहं दसनरपलिमह पणनीसदिणा सिवेण
गरा ॥१६॥ तो परदिसि तेण नरा पहिया पलिनरकए इओ तइया। सत्थे लूडिज्जते नट्ठो बंधू सजियगाहं ॥१६६॥ पियविर-
दगो निता मह रहे सा मगाक्षीज नो । मन्झवि मरणं जुत्तं काए आसाइ जीवामि १ ॥१६७जा सत्तछए पासं दाही
सा फैमि सरवरे गर्ग। ईस मिरवणं पिद नसणमिलियदइयं ॥१६८॥ तं दठ्ठ बंधुदत्तो चिंतइ मे जीययो पियाजोगी।
होइ भनिय नरोगंजीतो निगरभदसए॥१६९॥ ता जामि नियं नयरि धणेण रहिओ व तत्थ कह गच्छे । कोसंबीइवि
पियदसणं विणा गुलहन गंतु ॥१७॥ पागतमांतीए समाउलाओ धणं गहिय दाउं । पल्लिवइणो सपियं मोयाविय जामि नाग-
पुरि ॥१७१ ॥ तो माउलरस दाई सगिताउ गति मिति पलिओ। पुमुदो इयदिणे पत्तो टाणे गिरिथलंमि ।। १७२ ।।
जागो गग्गासले जस्खगिहे सिमई तसार पनो पहिलो गगो सो पुठो पंधुदत्तेण ॥१७३।। कत्तो नगागो ? सो भणइ आं-
गो गई इसली। पणदनसत्मारामोशिशुला सो पुणरि पुरो॥१७४॥ तो दीणमुहो पहिओ भणइ गए क्यहरिनु धणदत्ते ।
॥२२९॥

बन्धुदत्त-
कथा
श्रीदे०
पैत्यश्री.
धर्म संघा-
चारविधी
॥२३०॥
तप्पटमसुएण गिहे पियाएँ सह कीलमाणेणं ॥१७५|| कइया उगच्छमाणो राया अवगणिओ तओ तेण । सहस्सहरणओसो खित्तो
गुत्तीऍ सकुडुबो ॥१७६ ॥ धणदत्तेणं दत्तो दंडो सकुडुचमोयणट्टाए। आणीय धणं सब न पहुप्पड़ एगकोडी से ॥१७७॥ तीइ
निमित्रं चलिओ स भइणिसुयबंधुदत्तपासंमि । आगच्छंतो मुक्को कल्लदिणे सो मए भदः ॥१७८॥ चिंतेइ बंधुदत्तो किमहो दइवेण
विहियमासा मे । अस्थासी सोऽविहु जेण पाडिओ वममजलहिमि ॥१७९।। अन्नह चिंतेइ नरोसदरिसकंडज्जएण हियएण।
परिणमए अन्नहचिय कजारंभो विहिवसेण ॥ १८० ।। होउ इहेव ठिओश्चिय मिलेमि नियमाउलस्म तस्सऽत्थ । साहिस्सं
नागपुरी गमोति चिंतिय ठिओ तत्थ।।१८१॥पंचमदिवसे सत्येण तत्य अह आगओ कइसहाओ। धणदत्तो जक्खगिहासन्नंमि ठिओ
तमालतले ॥ १८२ ।। उपलक्खेउं तं भणइ बंधुदत्तो समागया कत्तो । गमिहिह कत्थ व? स भणइ अयंतिओ जामि नागपुरि
।।१८२॥ तत्थऽस्थि पंधुदत्तो मे भइणिसुउत्ति अह भणइ बंधू । सो मज्झ पंधुदत्तो मित्नो अहमविय तत्थगमी ॥ १८४ ॥ नाउं
स माउलं तं गोवंती अप्पयं तओ बंधू । तत्थ ठिओ तेण समं मिलिओचिय भुंजई सुयह ॥१८५।। अह बंधूसोयत्थं गओ पभाए
नईएँ पासेइ । भूमि कयंपगहणे रयणच्छायाए रत्तरज॥१८६।।जा खणइ तं भुवं सो ताव करंडं निएइतबमय रयणविभूमणमरियं तं
| गहिय भणेइ धणदत्तं ॥ १८७॥ कप्पडियाउ पवित्ती तुह लद्धा मित्तमाउल ! मया ता। गिण्हसु सपुनलद्धं इमंति तं गंतुमुजेणिं
॥१८८ ॥ मोएमु माणुमाणि य नागपुरि जा स भणइ धणदत्तो । पिच्छिस्सं तुह मित्तं पढम तो सोच्चिय पमाणं ॥१८९।। अह
नमिय बंधुदत्तो नियवुन कहेइ जहवित्तं । धणदत्तो भणइ हहा विसमदसं कहमिमं पत्तो ? ॥ १९०॥ मोएया मिल्लेहिं वा!
परमं अणेण तुज्झ पिया । इस भणइ जाव सो ता उदाउदा निवमडा पत्ता ॥१९॥ सधे पहिया धरिया तत्थवि धानेहिं चोर-
॥२३०॥

वन्धुदत्त-
कथा
श्रीदे०
चैत्यश्री-
धर्मसंघा-
चारविधी
॥२३१॥
संकाए। पंधू समाउलो तेहिं करंडगोवणपरो दिवो ॥१९२।। किमिणति तेहिं पुच्छिय तुम्ह भया नियधर्ण ठएमृत्ति । जपंता सक-
रण्डा नीया ते मंतिपासंमि ॥१९३॥ मुत्तु परिक्खिय अन्ने पहिए मंती मणेइ ते के मे । कतुवा किमिणतिय? ते निति अवं.
तिओ पत्ता ॥१९४॥ चलिया मो पुजियधणमहुणा गहिय लाडदेसंमि | मंती मणेह जइ इय कहेह भो लहु किमित्थऽस्थि?
॥१९५।। खुहिया तमजाणता भगति ते चोरिओ इमो जइ ता । उम्घाडिय जोइजउ तमुग्घाडइ तो सयं मंती ॥१९६॥ पिच्छिय
करंडमझे निवनामंकियविभूसणे सरइ । चिरनधणाणमिणं निहीकयं नृणमेएहिं ॥ १९७ ॥ एएहिं ताडिएहि चोरा लहिहिति
चिंतिउं सत्थो । सो धराविओ सो नरेहिं ताडाविया ते उ ।। १९८॥ गाढप्पहारविहुरा भणंति ते मो समागया कल्ले । सत्थेण
जइ न एवं मारिज वियारि ताण ॥ १९९ ।। अह बंधुदत्तमुहिस्स ठाणपुरिसो पयंपए एगो। सत्थे इमंमि पंचमदिणमि दिट्ठो
इमो सल मे ॥२००।। जाणसि इमंति पुट्ठो सत्धाहो मंतिणा भणइ सत्थे । एरिसए कप्पडिए वहमाणे जाणई कोणु? ॥२०१।।
तं सोऊणं कुविओ मंती ते भाइणिअमाउलए । नरयावाससमाणे कारागारंमि पखिई ॥२०२॥ तत्थ य गिरिथलनपरे काराएँ
|ठियाण तैसि दुहियाण । माउलमाणिजाणं वोलीणा कहवि छम्मासा ॥ २०३ ॥ पत्तो महाभुयंगो निसाएँ आरक्खगेहिं अह
तइया । परिवायगो सदयो पंधिय मंतिस्स उवणीओ ॥२०४॥ परिवायगाण न धणं एरिसमिय तकरो धुवं एसो। इय निच्छिऊण
| मंती आइसइ वयं वहनिमित्तं ।।२०५।। नीयंतेण वहत्थं अणुसयमाणेण तेण चिंतित्ता । होइ न यत्नहा रिसिभासियंति पयर्डपितं
भगियं ॥ २०६ ॥ तं सोउ भणइ मंती किमिण ? स भणइ किमित्थ मे कजं । मं मुत्तुमिह न अन्नो चोरो ता कुणह जं इटुं
॥२०७॥ नवरं सर्व गिरिनहारामाईसु अस्थि हरियणं । तं अप्पिय धणियाणं निहणिजह मं तओ तुम्मे ॥ २०८|| ओमंति
॥२३॥

बन्धुदत्त-
कथा
श्रीदे.
त्यश्री-
धर्म संघा-
चारविधौ
॥२३॥
मंतिणुते सवं दरिसइ विणा करंडं सो । मंती भणइ इमा का चिट्टा ते दंमणविरुद्धा? ॥२०१॥ परिवायगोऽवि जंपइ विसयास-
नाण निद्धणाण अहो । इणमेव कम्ममुचि जइ अच्छरियं तओ सुणसु ।।२१०॥ इह पुंडवद्धणपुरे आसि सुओ सोमदेव विप्पस्स।
नारायणोति कइया स नियइ चोरित्ति धरिय नरे ॥२१॥ निहणह महाभुयंगे इमेत्तिभणियंमि तेण निकरुणं हा अन्नाणं कट्ठति
भणइ तइया गुणी एगो ॥२१२॥ किमनाणंति तओ तेण नमिय पुट्ठो मुणी भणइ जंभो। पीडाकरं परस्स उ असंतदोसाधिरो-
वणयं ॥२१३॥ पुजियकम्मवसा पडिया वसणंमि जइ इमे ता भो । पयडसि एसु असंतं महाभुयंगत्तदोसं किं ? ॥२१४ ॥ अन्नं
च-पुलियफलसेसं लहिहिसि अचिरेण ता अलियदोस । मा देहि परेसु तओ पुट्ठो किकिति? तेण मुणी ॥२१५|| अइमयनाणी
स मुणी करुणारससागरो भणइ आसी। गंजणपुरंमि पिप्पो आसाढो से पिया रज्जू ॥२१६॥ पुत्तो य चंददेवो पिउणा. वेओ
| पढाविओ सो उ । अइविउममापिणं तं बहु मन्नइ वीरसेणनियो ।।२१७|| परिवायगो अहेसी जोगप्पा नामओतहिं तस्स । भत्ता
उ पालविहवा वीरमई विणियसिद्विसुया ॥२१०॥ एसा उ गया सिंहलमालिएण सह दइयओ उ तंमि दिणे । जोगप्पावि अ-
कहिउँ निस्संगला कहिंचि गओ ? ॥२१९ ।। अह कत्थवि.वीरमई गयचि जायं पुरंमि सयलेऽवि । जोगप्पणा सह गया नूणं
चिंतइ स विप्पसुओ ।।२२०|| रायकुलेवि गिराए तीए जंपइ स एवमेवंति । दाराइसंगरहिओ सोनि नियुत्तेऽवि भणइ इनं ।।२२१।।
इत्तोचिय परदारे गिण्हइ पासंडधारओ सो उ । तं सोउ जणो जाओ थम्मे मंदादरो धणियं ॥२२२॥ तो जोगप्पा वज्झो विहिओ
परिवायगेहिं अन्नेहिं । कम्मं तिवविधागं निकाइयं चंददेवेण ॥२२३|| तो मरिउ एडिको जाओ कुल्लागसन्निवेसे सो। तक्कम्मदोसओ
तत्थ कुहिपजीहो दुहेण मओ ॥२२४॥ कुल्लागस्मऽडवीए होउं अंयू मओ कुहियजीहो! जाओ अ उम्भनिमारवेमकाममयापुचो
HAMITRINARMindTHATHRITESHARE
NDIPORTAL CHARTICOM THINA
॥२३२॥

श्रीदे०
चैत्यश्री-
धर्म० संघा-
चारविधी
॥२३३॥
MAIN
पन्धुदत्त.
कथा
.
॥२२५।। तरुणो ससुरामगो नियमायरमेगया उ सवमाणो । रायसुएणं सिहो स ह वो तंपि अहिययरं ॥२२६॥ तो तेण छिम-
जीहो लआए अणमणेण मरिऊण । तं नारायण! जाओ अस्थिऽअऽवि कम्मसेसं ते ॥२२७॥ तं सोउं मुणिवयणं सहिओ नारा-
यणो सुसंविग्गो। गहियपरिवायगतयो गुरुसुरसमणपरो जाओ ॥ २२८॥ मरमाणेण य गुरुणा तालुग्धाडिणिखगामिणीओ य ।
परवेआओ दाऊण सायर सिक्खिी एवं ।।२२९॥ धम्मनियदेहरक्खं मुतुं अनंमि गाढवसणेऽवि । ण इमा पोजियमा हासेऽवि
मुसं न वत्तव्यं ।।२३०॥ जश्य पमायाउ मुसं यइज तो नाहिपरिमियजलंमि । ठाऊणं उडभुओ अट्टमहस्सं जविज इमा।।२३१॥
विहियं विवरीयमिणं विसयामत्तेण तेण तह भणियं । कल्लादिमि असमं आरामठिएण य तहाहि ॥२३२॥ हाऊण गिहे जुबईउ
आगया काउ देवपूयस्थी । वयगहणकारणं सो वेरग्गं पुच्छिओ ताहि ॥ २३३ ॥ सहसा सिट्टो तेणं वयहेऊ इट्ठवल्लहाविरहो । न
को पुव्युत्तविही तु मंति । नारायणो सोऽहं ॥२३४|| सायरसिद्विगिहे चोरियाए दइयाउ अपिहियदुवारे । निसि माणुष्व पविट्ठो
गहिउँ कणगाइ गच्छंतो ।। २३५ ॥ आरक्खगेहिं गहिओ खगामिगी सुमरियापि नप्फुरिया । तं च सरिऊणं भणियं न अनहा
साहुभणियंति ॥ २३६ ॥ मंती भणइ वयं भो विस्सरियं कत्थ भूमणकरंडो। स भणइ निहत्तठाणा केणवि नाऊण सो गहिओ
॥२३७॥ अह सचिवपरो मुंबइ तयं न्यायगं सरेह तहा । ते माउलमाणिजे करंडगहरे पिचिंतइ य॥२३८॥ नूणमजाणतेहि तेहि
म लदो करंडओ नवरं । भीएहिं अन्नहु अभएणं पुछियव्या तो ॥२३९॥ आहूय तओ पुच्छिय सचिवेण जहातहं भयंती ते ।
मुसा खामेऊण उ दुदिणं ठाउं तो चलिया ॥२४०॥ दसनरपलोयगेहिं अह गहिआ चंडसेणपुरिसेहिं । खित्ता य चंदसेणावलि-
हे बंदिजणमझे ॥२४१॥ पियंदसणं सपुत बेडीजुत्तं गहित्तु पल्लिई। देवीपूयाहेउं समागओ तत्थ सपरिसणो ॥ १४२ ।।
॥२३३॥

बन्धुदत्त
कथा
श्रीदे०
चैत्य धी-
धर्म संपा
पारविधौ
||२३४॥
-
दटुं देवि एवं भीमं न खमा इमा पणियधूया । इस चीवरेण बंधइ एसो पिपदंमणानयणे ।।२४३॥ तीए सुयं सयं गहिय चंड-
सेणो उ दिहिसन्नाए । आणापइ दइवाओ पदम चिय बंधुदत्तं तो॥२४४॥ देवीपएसु पाडिय सुयमप्पिय रत्तचंदणाइ तओ। अवसु
देवि पियदसणेत्ति भणिया इमा तेण ॥ २४५ ॥ नित्तिसो नित्तिस कोसाओ कट्टिउं सयं तु ठिओ। पियदसणा उ दीणा चिंतइ
मह जीवियं घिद्धी । २४६॥ पियदंसणाकए नसलीकओ देवयाइ इय अयसो। पावेण सम मइ भो पमरिस्सइ रक्खसी इव मे
॥२४७॥ जाणितु बंधुदत्तो विसुद्धबुद्धी समागयं मरणं । कुणइ नवकारगुणणं दुहदलणं दुविहसिवजणणं ॥ २४८ ।। उक्तं च-
| "संग्रामसागरकरीन्द्रभुजंगसिंहदुर्व्याधियाहुरिपुर्वधनसंभवानि । चौरग्रहभ्रमनिशाकरशाकिनीनां, नश्यति
पंचपरमेष्ठिपदर्भयानि ॥२४१॥" तं सोउ झाडित्ति तओ अहह अकजं सुसाश्यविणासो। इय जंपिरीइ पियदंसणाएँ उग्धा-
डिया दिट्ठी ॥२५०॥ दटुं सपियं जंपइ पल्लिवई भाय ! सचसंधोऽसि । जेणेस बंधुदत्तो तुह भइणिवई इई पत्तो॥२५१शा पडिओ
पाएसु तओ पल्लिबई बंधुदत्तमिय भणइ । अन्नाणकयवराहं सहमु समाइमसु तं सामि ! ॥२५२॥ किमिणंति बंधुदवेण पुच्छिओ
भणइ चंदसेणोवि । उद्धाइयपजंतं तं वुत्तं समग्गपि ॥२५३।। अह भणइ बंधुदत्तो पल्लिवई भद्द! जुजइन हिंसा । सा सयलदुह-
निहाणं जेणुता सव्वसत्थेसु ॥२५४।। भणितं च महाभारते आनुशासनिकपर्वणि, वृहस्पतिः-अहिंसकानि भूतानि, दंडे-
नैव निति यः। आत्मनः सुखमन्विच्छन् , न स प्रेत्य सुखी भवेत् ॥२५५॥ भीष्मा-पशवो ये तु हिंसंति, गृद्धा द्रव्येषु मानवाः।
मृतास्ते नरकं यान्ति, नृशंसाः पापकारिणः ॥२५६।। व्यासः शांतिपर्वणि-यावंति रोमकूपानि, पशुगात्रेषु भारत ! । ताव-
| दर्पसहस्राणि, पच्यंते पशुपातकाः ॥२५७॥ भीमा-पातको बध्यते नित्य, तथा बध्येत बंधिका आक्रोष्टा शप्पते राजन् !, देष्टा
॥२३॥

श्रीदे०
चैत्यभी
धर्म संघा.
पारविधी
॥२३॥
देष्यमवाप्नुयात् ।।२५८॥ येन येन शरीरेण, यवत् कर्म करोति यः। तेन तेन शरीरेण, तत्तत्फलमाभुते ॥२५९।। अपिच-
प्रातारं नाधिगच्छति, रौद्राः प्राणिविहिसकाः । उद्वेजनीया भूनानां, यथा पालमृगास्तथा ॥२६०॥ आत्मोपमस्तु भूतेषु, यो बै
भवति पुरुषः । अस्तदंडो जितकोषः, स प्रेत्य मुखमेधते ॥२६१॥ रूपमत्यंगतामायुर्बुद्धिं सायं पलं स्मृतिम् । प्राप्तुकामर्नर हिंसा
वर्जितच्या कृपात्मभिः ॥ २६२॥ नहि प्राणैः प्रियता, लोके किंचन वियते । तसा ध्येयं नरः कुर्याद् , यथाऽऽत्मनि तथा परे
॥२६२।। तथाहि ग्रन्थान्तरे दयाखरूपमुक्तं-आत्मदया कथं स्याद् !, उच्यते, यः स्वकीयमात्मानं जानाति, निरावरणस्वरूपोऽय.
मात्मेत्यात्मस्वरूपं जानन मा ममात्मानं कर्मायणोत्विति जानन् कर्मबन्धहेतुतो पो जीवो यतनों करोति सा स्वदयेति, या परप्राण-
रक्षा सा परदया, यस्य खदयाऽस्ति तस्य नियता परदया, परदयायां तु वदया भाज्येति । मृत्युतो भयमस्तीति, विदुपां भूतिमि-
उत्ताम् । किं पुनहन्यमानानां, घेतसा जीवितार्थिना ॥२६॥ व्यास:-कंटकेनापि विद्धम्य, महती वेदना भवेत् । चक्रकुंवासि-
शपायभिधमानस्य किं पुनः १ ॥२६५॥ दीयते मार्यमाणस्य, कोटिं जीवितमेव था। धनकोटि न गृह्णीयात् , सर्यो जीवितु-
मिच्छति ॥२६६ ॥ यत:-अमेध्यमध्ये कीटस्य, सुरेन्द्रस्य सुरालये । समाना जीविवाकांक्षा, तुल्यं मृत्युभयं द्वयोः ॥ २३७ ॥
भीष्मः-देवदुत्तमं धर्म, अहिंसालक्षणं शुभम् । ये चरंति महात्मानो, नाकपृष्ठे वसति ते ॥ २६८॥ यता-धर्मस्यायतनं श्रेषु,
वर्गस्य च सुखस्य च । अहिंसा परमो धर्मः, तथाऽहिंसा परं तपः ॥२६९॥ अहिंसस्य तपोऽक्षय्यमहिंस्रो जायते सदा । अहिंस्रः
(सर्वभूताना, यथा माता यथा पिता । २७० ॥ किंच-अहिंसालक्षणो धर्म, इति धर्मविदो विदुः । यदहिसं भवेत्कर्म, तत् कुर्या-
दान्मयामः ।।२७१।। सर्वयज्ञेषु या दानं, सर्ववेदेषु वा श्रुतं । सर्वदानफलं वापि, नैतत् तुल्यमहिंसया ॥ २७२ ॥ वह देवयाण
॥२३५॥

बन्धुदत्त-
कथा
दि.
चैत्यश्री-
धर्मः संघा-
चारविधी
॥२३६॥
"
प्यानिमित्तमपि नेव जुजए हिंसा । कुगइगमत्ता तेसिं उपभोगाभावओ प तदा ॥२७॥ यदाह व्यास:-देवानामर्थतःकृत्वा,
घोरं प्राणवधं नराः । ये भक्षयंति मांसं च, ते ब्रजंत्यधमां गतिम् ॥ २७४ ॥ शुक्रशोणितसंभूतममेध्यं मांसमुध्यते । यस्माद-
| मेध्यसंभूतं, तस्मात् शिष्टैर्विवर्जितम् ॥ २७५ ।। अमेध्यत्वादभक्ष्यत्वान् , मानुपैरपि वर्जितम् । दिव्योपभोगभोंगित्वान् , मांस
देवा न भुंजते ॥२७६॥ भीष्मः-स्वाहासुधाऽमृतभुजो, देवाः सत्यार्जवप्रियाः । क्रन्यादान् राक्षसान् विद्धि, जिह्वाऽनृतपराय-
.णान् ॥२७७॥ किंच-नैतान् व्यालमृगा प्रति, न पिशाचा न राक्षमाः। मुंचंति भयकालेपु, मोचयंति च ये परान् ॥२७८॥ न भयं
विद्यते जातु, नरस्येह दयावतः। दयावतामिमे लोकाः, परे चापि तपखिनाम् ।।२७९॥ अभयं सर्वभूतेभ्यो, यो ददाति दयापरः।
अभयं तस्य भूतानि, ददतीत्यनुशुश्रुमः।।२८०॥ कृतं च स्खलितं चापि, पतितं क्लिष्टमाहतम् । सर्वभूतानि रक्षंति, समेषु विपमेषु
च ।।२८१॥ अवयरिऊणं पत्ते अह देवी भगइ चंडसेणाऽपि । अअप्पभिई पूया मह कुसुमाईहिं.कायका ।।२८२।। तं सोउं संजाया
भद्दगभावा खणेणं बहुमिल्ला । पडिवाई पल्लिवई हिंसामंमाझ्या विरई ॥२८३॥ तं पुच्छिय मोयावइ बंदिग्गहिए नरे तओ बंधू ।
पिपदसणाएँ पुगो समप्पिओ बंधुदत्तस्म ॥२८४॥ तेणविधणदत्तस्स उ भणिया सा माउलो मम इमोत्ति । कयनीरंगी पणमइ दूरस्था
मावि दो ससुरं ।।२८५॥ दत्तासीसो साहइ सोऽवि जहा नंदणस्म अभिहाणं । जुञ्जइ काउं.अजेव ते तो तं तह कुणंति ॥२८६॥
जीवियदाणाओ बंधाण जेणं अणेण आणंदो। विहिओ तो होउ इमो अम्ह सुओ यंधवाणंदो ॥२८७॥ तो सगिहे मुंजाविय
बंधुस्सऽप्पिय धणं क्या हरियं । पल्लिवई तह दोयइ चामरगयदंतमुताई ॥२८॥ बंधू तओ विमजद चंडं बंधुध उचियदाणेणं ।
कयकिचं धणदत्तं काउं पेसइ तह अवंति ॥२८९॥ मत्थजुओ पुत्तकलत्तसंजुओ चंदसेणसहिओ य । पत्तो य यंधुदत्तो नागपुरि-
DHHHTIRI
॥२३६॥

बन्धुदत्त.
कथा
श्रीदे०
चैत्यश्री-
धर्म संघा-
चारविधौ
||२३७॥
तयण नियनयरिं ॥२९०॥ अहिगम्ग हरिसिएहि सयणेहिं निवेण सुबहुमाणेणं । कुंजरमारोवित्ता पवेसिओ नयरिमझमि ॥२९१॥
सयणाण गुरुपमोयं दितो दाणं च मग्गणगणाणं । सगिहमि बंधुदनो संपत्तो गुरुपिभूईए ॥२९२।। भुत्तुत्तरंमि बंधू बंधृणं कहिय
निफ्ययुत्तं । साहइ अरिहंताई मुरुमसारमिह सबंपि ॥२९३॥ भणियं च -मुत्तूण जिणं मुलूण जिणमयं जिणमयहिए
मुत्तुं । संसारकत्तवारं चिंतिज्जतं जग सेसं ॥२९४॥ तं सोऊणा जाओ तो जिणसासणरभो वह लोओ। सकारिय पल्लियई
विसजिओ बंधुदण ।।२९५।। संपच्छराई वारस समइफंताई गंधुदत्तस्स । तत्थ ठियस्स सुहेणं अहागए सरयसमयंमि ॥ २९६ ॥
सइ अरुयअरयमलसेयरहिओ पररूवगंधसुइदेहो । चम्ममयचक्खुअद्दिस्समाणआहारनीहारो ॥२९७।। गोक्सीरधवलनिविस्सम-
सरुहिरो सुगंधनिस्सासो। सहजाइसयसमेओ समोसदो तत्थ पासजिणो ॥२९८|| गंतूण महिडीए सहिओ पियदंसणाएँ बधुति ।
बंदित पासनाहं एवं थोउं समाढतो ॥२९९॥ "जह तुह दंसणरहिओ कायट्टिइभीसणे भवारण्णे । भमिओ भवभयभंजण जिणिंद
तह विनविस्सामि ॥३००। अबवहारियमज्झे भमिऊण अणंतपुग्गलपरट्टे । कहवि ववहाररासि संपत्तो नाह! तस्थऽविय ॥३०१॥
उफोर्स तिरियगई असन्निएगिदिवणनपुंसेसु । भमिओ आवलियअसंखभागसमपुग्गलपरहा ।।३०२॥ सामन्नं सुझुमते उस्सप्पिणीउ
असंखलोगसमा । ममिओ तह सुहुमेगिदिपुढविजलजलणपरणवणे ॥३०३॥ ओहेण पायरने तह ' पायरवणस्सईसु ताउ पुण ।
अंगुलअसंखभागे दोसड्ढ परिट्टयनिगोए ॥ ३०४ ॥ बायरपुढविजलजलणपवणपत्तेयवणनिगोएसुं । सत्तरिकोडाकोडी अयराणं
नाह ! भमिओऽहं ॥३०५॥ संखिजवाससहसे पितिचउरिंदीसु ओहो य तहा। पजत्त्यायरेंगिदिभूजलानिलपरित्तेम् ।।३०६॥
बायरपजऽग्गिवितिचउरिदिसु संखदिणा वासदिणमासा । संखिजपासअहिया तसेसु दो सागरसहस्सा ।। ३०७ ।। अयरसहस्सं
.
॥२३७॥

--
बन्धुदत्त-
कथा
श्रीदे
त्यश्री
धर्म गंगा
पारपियो
१२३८॥
अहियं पंचिंदिमु इगभयो उ सुरनरप । मनिमु तह पुरिसेसुं अयरसयपुहुत्तममहियं ।।३०८|| सणितिरिनरेसु भवट्ठगंति पल्लमग
पुषकोडिमियं । दमहिय पलियमय थीम पुत्वकोडीपुहत्तजुयं ॥३०९॥ अस्थि नपुंसे समओ जहन्नु अंतोमुहुत्त सेसेसु ॥ अपजेसु-
पोसंपिय पजसुहमे धूलऽणंतेवि ।।३१०॥ इय कायठिई भमिओ सामिय ! तुह दंसणं विणा पहुसो। दिट्ठोऽसि संपयं ता अका-
यपयसंपर्य देसु ॥३११॥ मुरमरिजलपसरियमधम्मकिचिभरणं जिणं थुणिय एवं। उचियहाणनिसनो बंधू इय सुणइ धम्मकहं
॥३१२॥" "इह चउगइभरगहणे कहंपि लभ्रूण माणुसं जम्मं । जे नहु कुणंति धम्मं ते नूणं अत्तणो अहिया ।। ३१३ ।। जेणं
करयलपरिकलियसलिलविंदुन परिगलइ आउं । दारंति दारुणा दारुयं व रोगा पुणो देहं ॥३१४|| बहुविहकिलेसपत्नावि चोर-
| जलजलणनिरइपमहेहि। संपासंपायचला सणेण खल नासए लच्छी ॥३१५॥ पियमायपुत्तसुकलत्तमित्तसयणाइइट्ठसंजोगो। खण-
दिनहरूको जलनिहिकल्लोलसंकामो ॥३१६॥ पडुपाणुप्पाडियअक्तूलतरलं सयावि तारुण्णं । चंपयकुसुमुकररंगभंगुरं इत्थ विमय-
मुहं ॥३१७॥ वा मामयसुहहेडेमि मयलभवदुक्खलक्खदलणसहे । भविया! मुत्तु पमायं सद्धम्मे आयरं कुणह ॥३१८३" पहुमह
पुछ गंधू परिणियमित्ता मया पिया छ उ मे । कम्मेण केण भयवं! चंदिदुहं पियवियोगं च ॥३१९॥ भणइ पह इह भरहे भद्दासि
सिहरसेण सपरखई । विज्झगिरिसिहरसासी अइरो विसयलोलो य ॥ ३२० ॥ भजा तस्स सिरिमई तीऍ समं सो उ गिरि-
निउंजेगु। विलसेई हिंगंतो बहुप्पयारं विविद्दजीवे ॥३५॥ हरिणवराहाईणं जूहे सयचो विशओयंती । वह चकायतिचिरमपूर-
पमुहे मउणिरांपे ॥३२२॥ सत्थन्भट्ठो तेणं अन्नदिणे साणुकंपदियएण । मुणिगच्छो अडवीए भमिरो तत्थागओ दिवो ॥३२३॥
नमिउं मुणिणो पृहा कि इस मे भमह ? तेऽपि पचाहु । पहभहा मो तो तेण दंसिओ तेसि सरलपहो ॥३२४॥ मुणिणोऽवि तस्स
॥२३॥

|बन्धुदत्त.
कथा
चैत्यश्री
धर्म संघा
चारविधी
॥२३९॥
सपियस्स धम्ममकहिंसु जीवदयमूलं । तह पंचनमुकार विहिफलजुत्तं इह कहिंसु ॥३२५।। अत्र च पूर्वाचार्यप्रणीतगाथा:-"अरि-
हंताई पंचवि पयाई चीयाई परममंताणं । एमाणुवरि चूला एसो पंचत्ति एमाई ॥३२६।। तित्तीसक्खरमाणा इमा य तस्सत्तिपय-
| डणपहाणा । एवं इमो समप्पइ फुडमक्खरअह्रसट्ठीए ॥ ३२७ ॥ एवं पढिओ एसो विहीइ लक्खेण सेयसुरहीणं । कुसुमाणं पुण
जविओ भविएण तदेगचित्तेण ॥३२८॥ वियरइ भुवणन्भहियं तित्थंकरचफिगणहरपयंपि । जह तह सुलहाणं पुण का पत्ता सेस-
वत्थूणं ॥ ३२९ ॥ अनं च इमाउचिय न होइ मणुओ कयाइ संसारे । दासो पेसो दुहिओ नीओ विंगलिंदिओ चेव ।। ३३० ॥
अविय-अंतोऽरिहंतविनास दाहिणावत्तसिद्धमाईणं । झाणं च इत्य किचं निथं परमिटिमुद्दाए ॥३३१॥ करआवत्ते जो पंचमंगलं
साहुपडिमसंखाए। नववारा आवत्तइ छलंति नो तं पिसायाई ॥३३२॥" किंच-पक्खस्सेगम्मि दिणे भद! परिचत्तपावकम्मेण । रह-
सिटिएण तुमए सरियव्यो एस नवकारो ॥३३३॥ अवयारकारिणोऽविहु तया तुम मा मणपि कुप्पिा । इय तुह कुणओ धम्मो
होही मणवंछियाई तहा ।।३३४॥ भणितं च-ताव न जायइ चित्तेण चिंतियं पत्थियं च वायाए । कारण समाढत्तं जाव न सरिओ
नमुकारो ॥ ३३ ॥ ओमंति भणिय नमिऊण मुणिपरे सो गओ निए ठाणे । महुमजपाणविरओ मिगयावसणाओं विणियत्तो
॥३३६॥ नवकारसुमरणपरो कयापि सो सीहदसणाउ मिसं । भीय संठविय पियं गिण्डद कोदंडमुदंडं ॥३३७॥ सुमराविओ पियाए
नियम सो पुण विनिगलो जाओ। हरिणा असिया दोविहु जाया देवा सुहममि ।। ३३८ ॥ जओ-"जेणेस नमुपारो पत्तो
| पुण्णाणुयंधिपुपणेण । नारयतिरियगईओ तस्सावसं निदाओ ॥३३९।। अपिच-पंचनमुफारसमा अंते वचंति
जस्स दस पाणा | सो जइ न जाइ मुक्खं अवस्सममरत्तणं लहइ ॥३४०॥" चविउं अवरविदेहे चकपुरनिवस्स कुम-
॥२३९॥

बन्धुदत्त-
कथा
श्रीदे
पैत्यश्री
धर्मा० संघान
पारविधी
॥२४॥
मयंकस्म । सवरमयंकुत्तिसुभो जाओ सो सवरवइजीयो ॥ ३४१ ॥ तत्तो इयरीवि मुया तस्थ सुभूसणनिवस्स संजाया।
तणया पसंतसेणा सपरमयंकण परिणीया ॥ ३४२ ॥ जणयंमि गहियतावसवयंमि सो चेव नरवई जाओ। तीइ दइयाइ सद्धि
ललंतो चिट्टइ सुहेण ॥ ३४३ ॥ अन्नदिणे पल्लिपईभवुन्गवं तिरिविजोयणं कम्मं । उदएण समणुपत्तं सवरमयंकस्स नरवइणो
॥३४४ा तो विजयविभूमणजयपुरनाहेण वद्धण निवेणनिवारणकुद्धेणं भणाविओ सो नियनरेहिं ॥३४५॥ मह सासणं पडि-
च्छतु वहा पपच्छगु वसंतसेणं मे । तो भुंजसु निअरजं अमह जुज्झेसु मह सद्धिं ॥३४६॥ तो अमरिसेण नयरा निग्गओ गयतिओ
पलजुयो सो । असउणनिरिक्खणाउ पारितोवि लोएण ॥३४७॥ तइया पद्धणराया भग्गो समरंगणाओं लहु नट्ठो। तो ततो
नामनिवो तेण समं गुज्झिउं लग्गो ॥३४८॥ सवरमियंको नरवइ तत्तनिवेणं खणेण खीणवलो। निहणं गमिओ पत्तो छट्ठीए नर-
यपुटपीए ॥३४९॥ काउं जलणपवेसं वसंतसेणावि पियपिरहदुहिया । मरिउं तमपुढवीए उवरना नारयण ॥३५०॥ उपट्टित्ता
| ननो मालिग्गामे सुनंदसिद्विसुओ । सो सवरमियंकजिओ संजाओ पुन्नभदुत्ति ॥ ३५१ ॥ जाया वसंतसेणावि जसवई नाम
| नत्थ इन्भाले । सा दठ्ठ जायरागेण पुग्नभद्देण परिणीया ॥३५२।। अइपिम्मपरिगएहिं हम्मतले तेहिं कीलमाणेहिं । अनदिणे
विहरंतो समणीसंघाडओ दिट्टो ॥३५३।। पडिलाहिय सद्धाए पुट्ठो धम्मं स तेहिं तेणुत्तं । भो गोयरचरियाए धम्मो कहिउंन कप्पेइ
| ॥३५४॥ यदागमः-"गोयरम्गपपिहो उ,न निसीइज कत्थई । कहं च न पर्वधेजा,चिट्टित्ताण व संजए॥३५५॥" आणंदसिट्टि-
गेहे नरं अम्हति वालचंदुत्ति । गुरुणी सा धम्ममुपस्सयंमि पत्ताण भे कहिही ॥३५६।। अविय-धन्ना नियंति एवं धन्ना वंदति
परममनीए । धन्ना इमीइ वयणं निसुणंति कुणंति सत्तीए ॥३५७॥ अचमुयं च जीए सुरिसाले माणसे मनालीए । विमलदल-
॥२४०॥

बन्धुदत्त.
कथा
धीदें.
पैत्य०थी-
धर्म० संघा-
चारविधौ
॥२४॥
कलियंमिपि न रायसो पयं कुणइ ॥३५८॥ इय भणिय निग्गयाओ समणीओ तम्गिहाउ तेऽपि तओ। मज्झण्हे गंतमुवस्सयमि
वंदंति तं गुरुणि ॥३५९॥ तप्पासे गिहिधम्म सोउं सम्मत्तमूलमवि पि । सहाणे संपत्ता पालंति तयं निइयारं ॥३६०।। ता मरिय
दोऽविजायापंचमकप्पे सुरा तओ चनिउं । सो सिहरसेणजीओजाओतं पंधुदत्त इहं ॥३६१।। सो पुण सिरिमइजीयो पंचमकप्पाउ च.
विय तुज्झ पिया। जिणदत्तसिद्विधूया जाया पियदसणा एसा ॥३६२।। तो बंधुदन! तइया तुमए पल्लीवइस्स जम्मंमि । तिरिय-
विओयाई कम्म अइदारुणं विहियं ॥२६३॥ तफम्मसेसएणं जाओ इह तुज्झ छण्ह भजाणं । पाओ तह विरहाई पतं तुम्भेहिं गुरु
दुक्खं ।। ३६४॥ सोऊण पंधुदत्तो एवं पियदंसणाइ संजुत्तो । संजायजाइमरणो पत्तो संवेगवेरग्गं ॥ ३६५ ।। विसमिव विसए
लछि अलच्छिमिर पंधणं च पधुजणं । संसार चारंपिय पास व विमुत्तु गिहिवासं ।। ३६६ ॥ विनं सुपत्तपत्तं काउं पियदंसणाइ
संजुत्तो। सिरिपासनापासंमि बंधुदत्तो गहेइ वयं ।। ३६७ ॥ दुनिनि निधणचरणा पंचनमुकारगमरणप्पवणा। ते जाया सहसारे
महिडिअमरा सहस्सारे ॥ ३६८ ॥ तत्तो चुया विदेहे दुन्निवि भुजित्तु चकिचरभोए । चरिऊण चारुचरणं लहिहिति सिवं विगय-
कम्मा ॥३६९॥ इत्यचेत्य गतकर्मकश्मल,चंधुदत्तचरितं सुनिर्मलम् । हे जनाः! मस्त पंचमंगलं,सर्पदाऽपि कृतमर्वमंगलम् ॥३७०॥
इति पंधुदत्तकथा । इति व्याख्यातः पंचपरमेष्ठिनमस्कारः, सांप्रत ईपिथिकी व्याख्यायते, पाठक्रमायातत्वात् , ईर्यापधिकी
अतिक्रमणपुरस्सरं च सकलस्यापि चैत्यवंदनादेर्धर्मानुष्ठानस्योक्तत्वात् , इत्थमेव चिनोपयोगेनानुष्ठानस्य साफल्यभावात् , अन्यथा
प्रायश्चितकाग्रताया अप्यभागत् सूत्रप्रामाण्याच, तथा च महांनिशीथस्त्रं-"से भयवं! एवं जहुत्तविणओवहाणेणं पंचमंगल-
। सुयखंधमहिमिचाणं पुधाणुपुबीए सरवंजणमचाविंदुपयक्सरविरुद्धं घिरपरिचिप काऊण महया पपंधेणं सुत्तत्यं च विण्णाय
॥२४॥

r
पूर्वमी-
पथिकी
पत्यश्री-
धर्मसंघा
पारविधी
॥२४२॥
नोपणं किमहिअिज्जा ?, गोयमा! इरियापहिया,से भयवं केणटणं एवं बुचइ जहाणं पंचमंगलमहासुयक्खधं अहिजिवाणं
| पुणो इरियारहियं अहीए.?, गोयमा! जेणं एस से णं जया गमणागमणाइपरिणामपरिणए अयोगजीवपाणभूतसत्ताणं च अणुव-
उत्तपमने संपट्टणं अवदारणं किलामणं काऊण अणालोइयअपडिकंते चेव असेसकम्मक्सयहाग किंचि चिइवंदणसज्झायझाणाह-
पसु अनिमिन्ना नया मे एगग्गचिनसमाही हविज्जा न वा, जया उण गमणागमणाइअणेगअत्तमायारपरिणामामत्तचित्तयाए
कई पाणी नमा भातरमच्छनिय अट्टहट्टज्झयसिए य कंचि कालक्षणं विरतिक्षा ताहे तं तस्म फलेणं विसंवडजा, जया पुण
किंचिवि अघाणमोहपमायदोसेणं महसा एगिदियाईणं संघटणं परितावणं चा कयं हविजा तया य पच्छा हा हा दुटु कयं कम्म
| अम्हेहि घणरागदोसमोहमिछत्तअन्नाणधेहि अदिट्टपरलोगपञ्चवाएदि रकम्मनिग्धिणेहिंति परमसंवेगमावण्णे सुपरिफुडं आलो.
इनाणं निंदित्ताणं गरिहित्ताणं पायच्छित्तमणुचरित्ताणं नीसल्ले अणाउलचित्ते असुहकम्मक्खयट्ठा किंचि आयहियं चिइबंदणाड
गणुटिजा तया नयट्टे चेय उपउत्ते से भविआ, जया णं से तयट्टोवउत्ते भविआ तया तस्स पं परमेगग्गचित्तममाही हपिआ,
तया पेव गजगजीवाणभूयसनाणं अदिट्ठसंपत्ती हविजा, ना गोयमा ! णं अपडिकंताए इरियारहियाए न कप्पड चेय
किंचि निडबंदणमझायाइयं काउं फलामायममिकरवगाणं, एएणं अटेणं गोयमा ! एवं चुचइ जहा णं गोयमा! ससुस्थत्तोभयं
पंचमंगलं विपरिचियं काऊणं तओ इरियापहियं अज्झीएज"ति, भाप्य त्वेवं-"पुष्फामिमपूयाओ काउं थुइपूयकरणहेऊओ।
पिदिणा इरियावहियं पडिकमिय पदंति पणिवाय॥१॥"ति,तथा "जेणिह इरियावहियावण्णाई तेण तीइ पुर्व तु । चिइबंदणसज्झायाइ
कीरई जेण भणियमिणं ॥१॥ किंच-"अप्पटिकताए इरियावहियाएण कप्पड़ काउंचिडवंदणसज्झायाइफलासायामिकखीण"ति,
॥२४२॥

1 . श्रीदे० चैत्यश्री- धर्मसंघा- चारविधौ ॥२४३॥ मूलावश्यकेऽप्युक्त-दरियावहिया पडिकमिअइ, तओ चेइयाई बंदिजति," एवं च सिद्धान्तायुक्तत्वादीर्यापथिकीप्रतिक्रमणपू | लघुप्रणि- विकैर चैत्यवंदनेत्यायान,पद्धाः पुनरेवमाहु.-उत्कृष्टा चैत्यवंदना ईर्यापविकीप्रतिक्रमणपुरस्सरैव कार्येति, ईपिथिकी च क्षमा-13 पात: श्रपणपूर्विका प्रतिक्रम्यते इति नदक्षरमल्याप्रतिपादनसमर्थकं गाथापादमाह- पणिवाय अक्ग्वराई अट्ठावीसं इह प्रणिपातशब्दन धमाश्रमणमुच्यते, प्रायस्तत्पूर्वकत्वात् तम्या:, तनय प्रणिपाते-क्षमाश्रमणे अष्टाविशतिरक्षराणि, नया चैतत्सतम्-'इच्छामि ग्वमाममणो वंदिउ जावणिजाण निसीहिया मत्थापण वंदामि' इच्छामि, अनेन गुर्वादेशस- वष्णतायूचकस्वामिनायनिवेदनगर्भेण स्वच्छंदत्व परिहतं, यतः-"किचाफिचं गुरुणो वियति विणयपडिवतिहेउ च । ऊमामाई मुतु तयणापुच्छाड पटिसिद्धं॥१॥"ति, किच-खन्छदैन क्रियमाण शोभनमपि भवाय भवति, भणित च-"जिणाणाए पुर्णताण, नण निवाणकारण । सुदरपि मयुद्धीए,मध्य भानियंधण॥१॥"ति, परोपरोधादिना वंदनाकरण च,परोपरोधादिना च क्रियमाणस्य | द्रव्यवदनत्वात् इति, गुरोः म्याभिप्राय निवेद्य वमेवामंत्रयते-हे 'क्षमाश्रमण!' क्षमोपलक्षितदाविधश्रमणप्रधान माधो, उक्तं च-खती मद्दव अजय मुत्ती तय सजमे य गेद्धव्वे । सच मोय आकिंचणा च बंभ च जडधम्मो ॥१॥" अधा क्षमाया एव असे ग्रहणे 'अपी असी गत्यादानयोश्चेति वचनात् मनो यम्य स क्षमासमनाः तस्यामन्त्रणं हे क्षमासमन,यद्वाक्षमयैव नत्व शक्त्या शमनः-उपशमी स क्षमाशमनः, एपमेव यतिधर्मोपलंभान्, 'क्षमा मूलं तपम्विना मिति वचनात्, एतावता यतिधर्म- शून्यानां शाफ्यादिश्रगणानामालापनायपि निषेधयति, आह च-"आलायो संलावो वीसंभो संशवो पसगो य । हीणायारेहिं मम ॥२४३॥ -

लघुप्रणि-
पात:
"
धीदे०
चैत्यश्री-
धर्मसंघा-
चारविधौ
॥२४५॥
.
| गुणं, कधमित्याह-नैपेधिक्या-तन्या, उक्तं च चूणा-निसीहित्ति आलओ, सो ससरीरस्स वसही थंडिच, सरीरं तु जीपस्म"ति,
कायतः प्रणामेन, दुष्फरणेत्यर्थः, न तु यचोमात्रेण, किंविशिष्टया ?, यद्वा यापनीयया उतार्थया तन्वेति शेपः, किंविशिष्टया ?-
नैपेधिक्या-वामेयरपिंडीजाणुभूमियतलभूपाणिलेहणानिसेहियपायो इति वचनात् निपिद्धपापकर्मणा तन्या इत्यर्थः, एतेनाविधिना
चंदनकरण निषेधः, उक्तमावश्यकचूणीं-"जम्हा अपच्छंदेणं अविसए अराचस्स अविहीए करणं न चट्टई"ति, तदयं समुदायार्थ:-
हे क्षमाश्रमण साधो यतस्त्वं यथोक्तगुणः अहं चेदानीं शक्तियुक्ततनुः अतस्त्वां निषिद्धपापकर्मा सन् पंदितुमिच्छामि, एवं हि संजात-
सामग्याः साफल्यात् , यतः-'ओयह दडुकलेवरह, जं वहिहइ तं सारु । जइ उन्महि नो कुहइ, अह जुज्जइ तो सारु ॥१॥" तथा-
"मुतवस्सियाण पूया पणामे" त्यादि गाथाद्वयं, एवं मनोऽभिप्राय निवेद्याप्रतिषेधादिनाऽनुमते चाचा मस्तकेन वंदे इति वचनेन
| उचरन् कायेन पंचांगप्रणिपतितः सत्यापयति, सोमसूरवत्, तत्कथा चैवम्-
। बहुरयणे रयणउरे आसी कुरुदत्तनामसिद्विस्स । दो सोमसूरनामा पुत्ता भचा जमलजाया॥१॥दविणज्जणत्थमन्नंमि,
पासरे ते गहेवि बहुपणियं। चलिया पुवाहुतं पत्ता एगाइ अडवीए ॥ २ ॥तत्थ य खमाइनिलयं मद्दवदंभोलिदलियमाणगिरि ।
'अज्जवजवजलतुल्लं दुहावि गुत्तीइ कयचिचं ॥ ३ ॥ दित्ततवतेयतरणिं संजमपालणपहाणसंकप्पं । सच्चस्स केलिभवणं सयावि
सोएण कयसोहं ॥४॥ निकिंचणवणमेहं अजिंभयंभवएण रायंत । कयकाउस्सग्गमेगं चारणसमणं नियंति इमे ॥ ५॥ तं दटु
पहिहमणा महिमंडलललियलुलियपंचंगा। काउं पयाहिणतिगं वंदति नमंति भत्तीए॥६॥ जपंति वयं धन्ना जं पहु! तुह पणमियं
चलणजुपलं । दुल्लहवल्लहवंछियपयत्थसंपत्तिदारं च ।। ७ ।। तुह मुणिपहु पयपंकयपणामवसविप्फुरंतपुन्नभरा । न हु मनमो
॥२४५॥

ईपिथिकी धीदे० । गुगसंपर्गपि मपट वयं किंपि ॥ ८॥ एवं भुणिय मुणिन्दं अडवीड इओ तो परिभमंता । तरुनिग्गयपारोहेण निच्छिउँ कस्थति निहाणं ।।९।। ने जायलोहग्योहा तकालं गलियमयलपडिबंधा । असिघेणुकरा कडनिविडभिउडिणो मिडिउमाढत्ता ॥१०॥ अह धर्मशा- पारियो नाणेण विपाणिय नगरियं [ग्रन्धानम्-५०००] ने पयंपिया मुणिणा ! किंतु न मुएह अअवि भो वइरं पुत्वभवपभवं? ॥११॥ किं भी तुच्छमारमुग्लिोलिछलियसुदभार । काउं वइर नणु पापपुंजमज्जेह भूओऽपि ॥१२॥ तं सोउं मुणिपणमणपभा- ॥२४॥ यत्री सुमियनिरिडरियभराते गयवेग उज्झियछुरिया नमिऊण मुणिचरणे ॥१३॥ पुच्छति कहणु पहुणे एम पिरोहो पुरावि ? | नो म गुणी । पमणइ कोसंबीए विजयधणा धुणो आसि ॥१४॥ धणियं धणजणमणा कयावि ते रोहणायले पत्ता। घणखा- णिगोणिपणणेण महवि लडिउ रयणजायं ॥ १५॥ तं काउ गठियद्ध चलिया नियनयरसमुहं कमसो । पत्ता इह अडवीए उ- ललिओ मिटहलगेलो॥१६॥ नन्मयभरतरलच्छा निहुपं निहणंति रयणगंठिंजा । एयस्म तरुस्स तले ता पत्ता मिल्लसंधाया ॥१७॥ नम्मंता नेहि इमे परिउँ पट्टीपइसा उपणीया । परिवत्ता गुत्तीए दविणं किंपि हु अमन्नंता ॥१८॥ विणियारियऽनपाणा सेहि- अंना पहुं मरेऊण । इत्येव य निदिठाणे मुच्छाए मुसगा जाया ॥ १९ ।। अन्नुन्न मिडिय मया तत्थ धणो तागलिचिनयरीए । जाओ जयसत्याहो विइओ पुण इत्थ व हरी ॥ २० ॥ कइयावि दिघरमशो मत्थैणं जंतओ हो इहयं। हरिणा इपिओ जाधो रद निपदम्गामि वृळउनो ॥ २१ ॥ सीहोऽवि हओ मरहेण अहह इह चेव वानरो जाओ। अह कुलपुत्तो पत्नो कहया इत्येपेर दारूरए ।।२२।। तेणं कविणा मरनिसियनहरनियरेण मारिओ एसो। इमिणावि सियपरमुणा हओ कई तो मयादोपि ॥२३॥ जापा वराहदरिणा इहेय कायापि सूपरेण मिगो । हणियो उत्थ चरंतो इयरो पंचाणणेण पुणो ॥२४॥ पल्लागमत्रिवेसे जाया ते HIROINORTHATime ।

ईर्यापथिकी
श्रीदे०
चैत्य श्री-
धर्म० संघा
चारविधी
।।२४७॥
दोऽवि रोरदियपुत्ता । वितिनिमित्तं सत्धेण सह इहं अन्नया पत्ता ॥ २५ ॥ चिरसंनिहियं न निहिं मुणंति मणयंपि तहवि ताण
मणो । अन्नुन्नवहपरिणयं जायं खिचाणुभावेण ॥२६।। अन्नुन्नदिण्णनिरविक्खतिक्खअसिवुतिघायगा जीया। किंपि सुहमाणसा ते
| भो भद्दा ! इद तुमे जाया ॥२७॥ इय सुणमाणञ्चिय जायजाईसरणा रणाउ विणियत्ता । नियकम्मं निदंता भूमिलियसिरा नमंति
मुषि ।।२८।। पंति कहसु भयवं ! इमाउ पावाउ कह वयं इण्हि । मुचिस्सामो साहेइ साहुसीहो सुणह भद्दा! ॥२९॥ "अणव-
रयं मुणिनमणेण सिरिजिणिदाण पूयकरणेण । कोहाइनिग्गहेणं पावमिणं भे ग्वयं गमिही ॥३०॥" इच्छंति भणिय गिव्हिय तं
निहियं नियधणं गया सपुरे। तेण दविणेण विहिणा खिप्पं कारिति जिणभवणं ।। ३१ ।। ठावंति तत्थ सिरिरिमहपडिममंचंति
तिसु य संझानु । असरणभवियणसरणे वंदति सया समासमणे ॥३२॥ ते सोमसूरनामे सिद्विसुए सुबहुधम्मवयनिरए । दर्छ अच-
यंतीए पावाए मोमपत्तीए ॥३३॥ दिनं विममेएसि तव्वसओ दोवि मरणमासज । अवसहा जाया सिहंडिणो चित्तसेलमि॥३४॥
तत्थ पडिवनपडिमं निएवि तं चैव चारणमुणिदं । जाइमरा हरिसेणं ते गायंता नमंति मुणिं ॥३५॥ नाणवलेण वियाणिय तच्च-
रियं साहुणाऽणुकंपाए । संमं विदनअणमणनवकारा दोवि मरिऊण ।।३६।। वेयडनगे भद्दिलपुरपङसिरिरयणसेहरनिवस्स । जाया
तणया सुकलाण पारया पत्ततारुन्ना ॥३७॥ उजाणे कीलंता कयावि नंचिय णिरवि मुणिपवरं । संभरियपुबजाई हरिमवमुल्ल-
| सियरोमंचा ॥३८॥ कहकहमवि मोयाविय पिउणो तम्मुणिसमीवगहियवया । जाणियजिणागमत्था खमाइगुणरयणरयणनिहीं ॥३९॥
सुरुआराहणपरा कमसो संपत्तसूरिपयविहवा । निट्ठवियअट्ठकम्मा पत्ता अपुणन्भवं ठाणं ॥ ४० ॥ इत्यवेत्य गतकर्मकश्मलं,
सोमसूरिचरितं सुमेधसः।। मरक्षमादिगुणराजिराजिनः, सन्मुनीन् प्रणमन प्रयत्नतः ।। ४१ ॥ इति मोमसुरकथा । इति
ttlePATHTHHALS THAND
supar
॥२४७॥

थी.
मैत्यश्री.
भर्म संपा
पारविधी
॥२४॥
व्यापार धमाश्रमणग्यं, तदनंतरं च 'उद्वित्तु असंभतो तिविहं पायंतरं पमजिचा । जिणमुदाठिपचलणो इरियावहियं पडिक्कमइ )) ईर्यापथिकी
॥१।। (पृ. ३६४) तं च ईपिथिक्या वर्णपदसंपत्प्रतिपादनाय गाथापादत्रयमाह-
तहा य इरियाए। नवनउअ अक्ग्वरसयं दुतीस पय संपया अह ।। ३१ ॥
वधा ईपिथिक्यां नवनवत्यधिकमक्षराणां शतं ठामि काउस्सग्गमिति यावत् , एतदंतत्वादष्टम्याः संपदः, उक्तं च-"अट्ठमी
उस्म उत्तरी"त्यादि ठामि काउस्सग्गमिति पर्यतमिति, परतः कायोत्सर्गदंडकत्वाच, तद्वर्णसहितानि तु त्रीणि शतानि चत्वारि-
गदधिकानि भवंति, उक्तं च-"नवनवदमयं इरियावहियाए होइ वनपरिमाणं । उस्सग्गवन्नसहिआ ते तिन्नि सया उ चालीसा
| ॥१॥" अपरे तु मिच्छामि दुकडमिति पर्यवमानं चन्नाण सङ्कमयमिति भणति,तथाऽत्र द्वात्रिंशत् पदानि अष्टौ संपदो-महापदानीति
॥३१॥ अथ यस्यां संपदि यापन्ति पदानि संति तत्संख्या आद्यपदपरिज्ञाने च शेषपदानि सुखेन ज्ञायते इत्याद्यपदानि च ईर्या-
पधिकीसंपदा प्रतिपिपादयिपुराह-
दुग१दुगर इग३ चउ४ इग५ पणवइगार७ छग८ इरियसंपयाइपया।
इच्छा? इरि२ गम३ पाणा४ जे मे५ एगिदिद अभि७ तस्स८॥ ३२ ॥
देपद्वे च इत्यादि द्वंद्वः ततो द्विद्वकचतुरेकपंचैकादशपद् पदानि यासु ताथवा ईपिथिकीसंपदश्च ते लुग्वे ति पदंपथिकी-
शन्दयोर्लोपः, तामामाद्यपदानि यथा इच्छा च इरिथ इत्यादेवंद्वः इत्याद्यक्षरघटना, एवं अन्यत्रापि कार्या, भावार्थस्त्वयं-इच्छेति
वर्णद्वयगचिनायपदा इच्छामि पडिसमिउरमिति पदद्वयपरिमाणा प्रथमा संपन् , ईरीत्यक्षरद्वयपटिताद्यपदा ईरियारहियाए. १
1॥२४८॥

स्कन्दक-
मुनिवृत्तं
श्रीदे०
चैत्यश्री
धर्म संघा।
चारविधी
॥२४९॥
M
विराहणाए २ इति पदद्वयनिष्पना द्वितीया संपत् , गमेत्याद्याक्षरद्वयलक्षणा गमणागमणे इत्येकपदैव तृतीया संपत्, पाणेतिद्विवणे-
| वादिमपदा पाणकमणे १ वीयकमणेर हरियकमणे३ ओसाउत्तिंगपणगदगमट्टीमकडासंताणासंकमणे ४ इति पदचतुष्टयनिष्टं-
किता चतुर्थी संपन्, जे मे इत्यायव्यंजनद्वयव्यंजिता जे मे जीरा विराहिया इत्येकपदपरिमिता पंचमी संपत्, एगेंदीतित्यक्षर-
सचितायपदा एगिदिया १ वेइंदिया २ तेइंदिया ३ चउरिदिया। पंचेंदिया५ इति पदपंचफपरिनिष्ठिता पष्ठी संपत् ,अभीतिवर्ण-
द्वयवणिताद्यपदा अभिहया वत्तियार लेसिया३ संघाइया४ संघट्टिया ५ परियाविया ६ किलामिया ७ उदविया ८ ठाणाओ
ठाणं संकामिया ९ जीवियाओ ववरोविया १० तस्स मिच्छामिदुकडं११ इत्येकादशपदपरिच्छिन्ना सप्तमी संपत् , तस्मत्ति आद्य-
पदोल्लिंगिता तस्स उत्तरीकरणेणं १ पायच्छित्तकरणेणं २ विसोहीकरणेणं ३ विसष्टीकरणेणं ४ पावाणं कम्माणं निग्घायणढाए ।
| ठामि काउस्सग्गवमिति पदपटकघटिताऽष्टमी संपत् , परतः कायोत्सर्गसूत्रत्वाद् , भाष्यांतरेऽन्त्यपदोलिंगनेनाया एतदंतभणनाच
उक्तं च-"जीवा विराहिया पंचमी उ पंचिंदिया भवे छट्ठी । मिच्छामि दुकडं सनमी अट्ठमी ठामिकाउसग्गं ॥१॥" एवं चासां
पदैः परिगणनमर्थसांगत्येन यथार्थतापरिज्ञानात् , उच्यते-
अन्भुवगमो? निमित्तं २ ओहे ३ यरहेउ ४ संगहे पंच ।
जीव ६ विराहण ७ पडिकमण ८ भेयओ तिन्नि चलाए ॥ ३३ ॥
अस्या अर्थ उक्तानुसारेणोन्नेयः, वाचनांतराणि त्वर्थमांगत्याभावेन यादृच्छिकान्येवेति मत्वोपेक्षितानि ३३ ॥ अत्र चैवं
वृहद्भाप्योक्तो विधि:-"संनिहि भावगुरु आपुच्छित्ता समाममणपुवं । इरियं पडिकमिञा ठवणाजिणसखियं इहरा ॥१॥
-
॥२४॥

स्कन्दक-
मुनिवृचं
श्रीद
नत्यश्री
धर्म० संपा
चारविधौ
॥२५॥
.
.
(३६५) न तु जिनपिंवस्यापि पुरतः स्थापनाचार्यः स्थापनीयः, यतस्तीर्थकरे सर्वपदभणनात् तद्विवेऽपि सर्वपदस्थापना अवसीयत
एव, उक्तं च व्यवहारमाप्ये-"आयरियग्गहणेणं तित्थयरो इत्थ होइ गहिओ आकिं न भवड आयरिओ? आयारं उवइसंतो य
॥१॥ निदरिसणमित्थं जह खंदएण पुट्ठो य गोत्रमो भयवं!! केण तुहं सिहति य? धम्मायरिएण पचाह ।।२॥ स जिणो जिणा-
इसयओ सो चेव गुरू गुरूवएसाओ। करणा य विणयणाओ सो चेव मतो उवज्झाउ ॥३॥"त्ति, आचारांगचूर्णावयुक्तं-
"आयरिया तित्थयरा गुणे आयरियसंमए"ति सूत्रचूर्णेः आयरिया तिस्थयरति, स्कंदकमुनिकथानकं पुनरिद-तेणे कालेणं
तेणं समएणं कयंगला नाम नयरी हुत्था, पण्णओ, तीसे णं कयंगलाएर पहिया उत्तरपुरच्छिमे दिसीभाए छत्तपलामए नामं
चेइए हुत्था, वण्णओ, नए ममणे भगवं महावीरे उप्पननाणदंसणधरे १ अरहा २ जिणे ३ केवली ४ तीयपडप्पन्नमणागयवि-
याणए मध्यन्न ६ सम्बदरिसी ७ आगासगएणं चक्कणं १ आगासगएणं छत्तेणं २ आगासगयाहि चामराहिं उधुबमाणीहिं३
आगासगएणं फलियामएणं सपायपीटेणं मींहासणेणं ४ धम्मज्झएणं पुरओ पकढिज्जमाणेण ५ चउदसहि समणसाहस्सीहिं
छनीसाए अज्जियासाहस्सीहिं सदि संपरिखुडे युवाणुपुचि चरमाणे गामाणुगाम दुइजमाणे सुईसुहेणं विहरमाणे कयंगलाए
नयर छत्तपलासए चेइए. अहापडिरूवं उग्गहं उम्पिण्हिताणं संजमेणं तपसा अपाणं भावेमाणे चिहरड़, परिमा निग्गच्छइ,
गोयमाइ समणे ३ भयवं गोपनं एवं बयासी-दच्छितिथं गोपमा व्यसंगड्यं, के भंते १, वंदपं नाम, से काहे का
किह या ? मातादर्शनवः श्रवणतो वा कियचिरेण वा १, एवं खलु गोयमा ! इमीसेणं कयंगलाए नयरीए अदूरसामते सावत्थी
नार्म नयरी होत्था, वण्णओ, तत्य णं सायस्थीए नयरीए गहभालिस अंतेवासी ग्वंदा नाम कञ्चायणसगुत्ते परिवायए
1॥२५॥

स्कन्दक-
मुनिवृत्त
श्रीदे.
चैत्यश्री-
धर्म० संघा.
चारविधी
॥२५१॥
परिखमइ, रिउव्वेयजउव्वेपमामवैयपथब्वणवेयइतिहासपंचमाणं निग्पंदुछट्ठाणं चउण्हं वेयाणं संगोयंगाणं सरहस्साणं सारए धारए
पारए वारए सडंगरी सद्वितंतविसारए मंखाणे सिक्खाकप्पे वागरणे छंदे निरुत्ते जोइसामयणे अन्नेसु अ बहुसु वंभचएसु परिवा-
यएसु नएसु परिनिट्ठिए आवि भविस्मइ(भवइ), तत्थ णं सावत्थीए नयरीए पिंगलए नाम नियंठे वेसालिसावए महावीरशिष्यः
परिवसइ, तए णं से पिंगलए अन्नया कयाइ जेणेव खंदए कडा० तेणेव उवागन्छ २ खंदयं च इणमक्खेवं-प्रश्नं पुच्छेइ-मागहा!
किं सोते लोए अगंते लोए ? सांते जीवे अणंते जीवे? सअंता सिद्धी अणंता सिद्धी ? सते सिद्धे अणंते सिद्ध ? केण वा मरणेणं
मरमाणे जीवे वड्डइ ना हायइ वा? एताय ताव आइक्ख चुज्झमाणा एवं, अन्यदपि पश्चात् प्रक्ष्यामि, तएणं खंदए क० ३ पिंग-
लएणं ३ इणमक्खेवं पुच्छिए ममाणे संकिए कंखिए वितिगिच्छिए भेयसमावण्णे कलुससमावण्णे नो संचायइ पिंगलयस्स ३
किंचिपि पमुक्खं-उत्तरं अक्खाउँ, नुमिणिए संचिदृइ, तए णं से पिंगलए३ खंदणे क.३ दुचपि तचंपि इणमक्खेवं पुच्छे,मागहा!
किं सअंते लोए जाव युज्झमाणा एवं, तएणं से खंदए क० २ पेंगलएणं ३ दुचंपि तचंपि इणमक्खेवं पुच्छिए समाणे संकिए
जाव तुसिणिए संचिट्ठद, तएणं मावत्थीए नयरीए संघाडगतिगचउकचचरचउमुहमहापहेसु महया जणसंमद्देइ वा जणवूहेइ वा
जणपोलेइ वा जणकलकलेइ वा जणुम्मीइ वा जणुकलियाइ वा जणसंनिवाएइ वा बहुजणो अन्नमनस्स एवमाइक्खइ एवं भासइ
एवं पनवइ एवं परूवेइ-एवं खलु देवाणुप्पिया ! समणे भगवं महावीरे आइगरे जाव संपाविउकामे पुवाणुपुर्वि चरमाणे ३
आप विहरइ, तं महाफलं खलु भो देवाणुप्पिया ! तहारूवाणं अरहंताणं भगवंताणं नामगोयस्सवि सवणयाए, किमंग पुण अभि-
गमणचंदणनमंसणपडिपुन्छणपज्जुवासणयाए , एगस्सवि आयरियस्स सुवयणस्स मरणयाए, किमंग पुण विउलस्स अट्टस्स
॥२५॥

ईर्यापथिकी
श्रीदे०
मैत्यश्री
पर्म संथा
चारविधौ
॥२५२॥
गदणयाए ?, तं गच्छामीण देवाणुप्पिया! समणं ३ बंदामो नमंसामो सकारेमो सम्माणेमो कल्लाणं मंगलं देवयं चेइयं पज्जु-
वासेमो, एयं णे पेचभवे हियाए सुहाए खमाए निस्सेयसाए आणुगामियत्ताए भविस्सइत्तिकटु वहवे उग्गा उग्गपुत्ता एवं भो-
गार राइण्णार खचियार माहणार भडार जोहार मल्लई३ लिच्छई२ अन्ने य रहने राईसरतलवरमाईवियकोईचियइन्भसिडिसें.
पावइमत्यवाहपभिइओ अप्पेगइया वंदणवत्तियं ४ अप्पेगइया कोउहलवत्तियं अप्पेगड्या असुयाई सुणिस्सामो सुयाई निस्सं-
कियाई करिस्मामो पंचाणुवइयं सत्तसिक्खावइयं दुवालसचिहं सावगधर्म पडियजिस्सामो,अप्पेगइया जिणभत्तिराएणं अप्पेगइया
जीयमेयंतिकटु पहाया कयवलिकम्मा कपकोउयमंगलपायच्छित्ता सिरसाकंठेमालकडा आविद्धमणिसुवन्ना कप्पियहारद्धहारति-
सरयपालपपलंघमाणकडिसुत्यसोभाभरणा पवरपत्थपरिहिया चंदणुल्लित्तगतसरीरा अप्पेगइया हयगया एवं गपरहसिवियासंदमा-
णियागया अप्पेगइया पायविहारचारिणो पुरिसवग्गुरापरिसितामहया उकिद्विसीहनायबोलकलयलरवेणं पक्खुब्भियसमुद्द-
रवपित्र करेमाणा सारथीए नयरीए मझमज्झेणं निगगच्छति, तएणं तस्स खंदयस्स क० २ बहुजणस्स अंतिए एयमहूँ सुच्चा
निसम्म अयमेयारूवे अब्भत्थिए चिंतिए पत्थिए मणोगए संकप्पे समुप्पज्जित्था-सेयं खलु मे ममण३ वंदित्ता ४ कल्लाणं जाव
पज्जुवासिना इमाई च णं एयाख्याई अट्ठाई हेऊई पसिणाई कारणाई वागरणाई पुच्छित्तएतिकटु एवं संपहेइ२ जेणेव परिवाय-
| यावसहे नेणेव उवागच्छइ २त्ता तिदंदं च कुंडियं च कंवणियं च करोडियं च मिसियं च केसरियं च छनालयं च अंकुसयं च
पपत्तियं च गणेत्तियं च पाहणाओ य धाऊरचाओ य गेण्हेइ२ परिवायावसहाओ पडिनिक्खमइ रत्ता तिदंडकुंडिय जाव गणिनि:
पहत्थगए छत्तीगाणसंजुत्ते धातुरत्तवत्यपरिहिए मावत्थीए २ मझमज्जेणं निग्गच्छइ २ जेणेच कयंगला २ जेणेव छत्तपलासए
॥२५२॥

स्कन्दक- मुनिवृत्तं पैत्यश्री धर्म संपात चारविधौ ॥२५॥ , सिओ उ जो नव उ! माणुम्माणपमाणं तिविहं खलु लक्खणं एवं ॥१॥ सिरीए अईव २ उपसोहेमाणं चिदुइ, तएणं से खंदए क० २ समणस्स ३ वियडभोइस्स सरीरयं उरालं जाव उपसोभेमाणं पासइ २ हहतुडचित्तमाणदिए पीइमणे परमसोमणसिए हरिसबसविसप्पमाणहियए जेणेव समणे३ तेणेव उवागच्छइ२ समण३ तिखुचो आयाहिणं पयाहिणं करेइ२ जाव पज्जुवासइ, खंदयाइ समणे३ खंदयं क०२ एवं वयासी-से नूणं तुम खंदया! सावत्थीए न० पिंगलएणं३ इणमक्खेवं पुच्छिए, मागहा! किं | सांते लोए एवं तं चेव जाच जेणेव मम अंतिए तेणेव हत्वमागए, से नूणं खंदया! अढे समढे ?, हंता अस्थि, जेविय ते खंदया! अपमेयारूवे अन्भत्थिए४ संकप्पे समुप्पजित्था-किं सोते लोए (जोवे)अणंते लोए (जीवे)१ तस्सविय णं अयमहे, एवं खलु मए खंदया। चउबिहे लोए पं०,०-दवओष्ठ दधओणं एगे लोए सांते सित्तओणं एगेलोए असंखिजाओ जोयणकोडाकोडीओ आयामविश्वंभेणं असंखिजाओजोयणकोडाफोडीओ परिक्खेवेणं पं०, अत्थि पुण से अंते,कालओ णं लोए न कयाइ न आसि न कयाइ न भवति न कयाइ न भविस्सइ,भविंसु य भवइ य भविस्सइ य धुवे नियये सासए अक्खए अवहिए निचे,नस्थि पुण | से अंते ३. भावओ णं लोए अणंता घण्णपक्षवा एवं गंधरसफाससंठाणगरुयलहुपजवा, नस्थिणं से अंते, से तं दव्वओ | लोए सांते सित्तओ लोए सोते कालओ भावओऽवि अणते, जीवे य ते खंदया! अयमेयारूवे जाव अगंते जीवे तस्मऽवियणं अपमढे-एवं खलु जीवे दव्यओणं एगे जीवे सअंतेर खित्तओणं जीवे असंखेजपएसिए असंखिजपएसोगाढे अस्थि पुण से अंते२ कालओणं जीवे न कयाइ आसि जाय निचे, नस्थि पुणाइ से अंते ३ भावओणं जीवे अर्थतनाणपजया एवं अणंता दसणधरित्ता गरुपलहुपगरुपलहुया, नत्यि पुण से अंते, से तं दधओ खेत्तओ जीये सअंते, कालओ भाषओ अणते, जेविय ते खंदया! ॥२५॥ .

. श्रीदें चैत्यश्री- धर्म० संघा- चारविधी स्कन्दफा मुनिवृत्त अयं पुच्छा जार अणंता सिद्धी तस्सविय जाय दयोणं एगा मिद्धी सअंता१ खित्तओणं सिद्धी पणयालीसं जोयणमयसहस्साइ' आयामविक्खमेणं एगा जोयणकोडी वायालीसं च सयसहस्साई तीसं च सहस्साई दुनि य अउणापन्ने जोपणसए किंचिविसे- साहिए किंचिन्यूनगव्यूतद्वयाधिक इत्यर्थः परिक्वेवेणं पं०, अस्थि पुण से अंते, कालओ भावओ य जहा लोए, से तं दबओ खिचओ सिद्धी सअंता, कालओ भावओ य अणंता ३, जेवि य ते खंदया! अयं जार अणते सिद्धे तत्थवि य जान दपओणं एगे सिद्धे सस्ते, सिराओ णं सिद्धे असंखिअपएसिए जहा जीवे, कालोणं सिद्धे साइए अपअवसिए, नत्थि पुण से अंते, भारओणं सिद्धे अणंता नाणपअवा एवं दंगणचरित्तअनुरुपलहुयप० नत्थि पुण से अंते, से तं दबओ सितओ सिद्ध सते, कालो भाषओ य अणंता ३, जेविय ते खंदया। अयं जार केण वा मरणेणं मरमाणे जीविए बडुड वा हायइ वा वस्सविय जान खंदया०! मए दुविहे मरणे पण्णत्ते, तं०-बालमरणे य पंडियमरणे य, से कि तं वालमरणे १, २ दुनालविहे पं०, वं०-चलायमरणे १, नमट्टमरणे २, अंतोसल्लम० ३, तन्भरम० ४, गिरिपडणे ५, तरुपडणे ६, जलप्पवेसे ७, जलणपवेसे ८, विसभपखणे ९, सत्योपाडणे १०,वेहागसे ११, गद्दापढे १२, इचेतेणं खंदया! दुपालसविहेणं बालमरणेणं मरमाणे जीवे अणतेहि नेरदयभवग्गणेहि अप्पाणं संजोएइ, एवं तिरियमणुयदेव. अणाइयं च गं अणायगं चाउरतं संमारफतारं अणुपरिय- द्विहिह, से तं मरमाणे वडइ, से तंबालपरणे, से किं तं पंडियमरणे १,२ पंडियमरणे दुविहे पन्नत्ते, तं०-पाओगमणे य भत्तपा- णपगाखाणे य, से फि तं पाओगमणे १, २ दुविहे पं०, तं०-नीहारिमे य अनीहारिमे य अपडिकमे, से तं पाओगमणे, से कि तं मनपचाखाणे १ २ दुविहे पं० २०-नीहारिमेय अनीहारिमे य नियमा सपडिकमे,से तं भत्त०, इथेएणं खंदया! दुविहेणं . + २५५॥

.
स्कन्दक-
मुनिकृतं
थीदे०
पैत्य श्री-
धर्म० संघा
चारविधी
॥२५६॥
पंडियमरणेण मरमाणे जीवे अणंतेहि नेरइयभवग्गहणेहि अप्पाणं विसंजोएइ जाव वीइवयइ, से तं मरमाणे हायइ २,से तं पंडिय-
मरणे, इचएणं खंदया! दुविहेणं मरणेणं मरमाणे जीवे वडइ वा हायइ या, इत्थ णं से खंदए क० संबुद्ध समणं भगवं महावीर
वंदइ नमसइ २ एवं क्यासी-इच्छामिणं भंते ! तुझं अंतिए केवलिपन्न धम्मं निसामित्तए, अहासुहं देवाणुप्पिया, मा पडि-
बंध, तएणं समणे भगवं महावीरे खंदयस्स क० तीसे य महइमहालियाए सदेवमणुयासुराए परिसाए धम्म परिकहेइ, तए णं
से खंदए कचायणसगोत्ते समणस्स भगवओ महावीरस्स अंतिए धम्म सुच्चा निसम्म हट्ठतुढे जाव हयहियए उठेइ २ समर्ण भगवं
| महावीरं तिखुत्तो आयाहिणं पयाहिणं करेइ २ एवं वयासी-सदहामि गं भंते ! निग्गंथं पावयणं, पत्तियामि णं भंते ! निग्गंथं
पावयणं, रोएमि णं भंते ! निग्गंथं पावयणं, एवमेयं भंते ! तहमेयं भंते ! अपितहमेयं मंते ! असंदिद्धमेयं भंते ! इच्छियमेयं
भंते ! जहेयं तुझं वयहत्तिकटु समणं भगवं महावीरं वंदति नमसति २ उत्तरपुरच्छिमं दिसिभायं अवकम्मइ २ तिदंडं च कुंडियं
च जाव धाउरताउ य एगंते एडेइ २ जेणेव समणे भगवं महावीरे तेणेव उवागच्छइ २ समणं भगवं महावीरं तिक्खुत्तो आया-
हिणं पयाहिणं करेइ २ जेणेव समणे भगवं महावीरे तेणेव उवागच्छइ जाव नमंसित्ताणं एवं पयासी-आलिते णं भंते ! लोए
| जराए मरणेण य, से जहानामए कोई गाथावती अगारंसि झियायमाणंसि जे तत्थ भंडे भवइ अप्पसारे मुल्लगुरुए तंगहाय आया-
ए एगंतमंत अवकमइ एस मे नित्थारिए समाणे पच्छा पुरो य हियाए जाव आणुगामियत्ताए भविस्सइ, एवमेव देवाणुप्पि!
मज्झवि आया एगे मंडे इढे कंते पिए मणुण्णे मणामे थेन्जे वेसासिए संमए बहुमए अणुमए भंउकरंडगसमाणे मा णं सीयं मा
| णं उण्डं मा णं सुहा मा णं पिवासा मा णं चोरा मा णं वाला मा णं दंसा मा णं मसया मा णं वाइयपित्तियसें भियसनिवाइय
॥२५६॥

.
स्कन्दक
मुनिवृनं
श्रीदेव
चैत्यश्री-
धर्मसंघा-
चारविधी
॥२५७॥
विविहा रोगायक परिसहोपसग्मा फुसंतुचिकटु एम नित्थारिए समाणे परलोयंस्स हियाए सुहाए समाए नीसेसाए आणुगा-
मियत्ताए भविस्सइ, तं इन्छामि णं देवाणुप्पिया! सयमेव पयाविउं सयमेव मुंडाविउं सयमेव सेहाविउं सयमेव सिक्खाविउं
सयमेव आयारगोयरविणयवेणइयचरणकरणजायामायावित्तियं धम्ममाइरुखिउं, तएणं समणे ३ खंदयं क. २ सयमेव
पवावेद जाव धम्म आइक्खइ, एवं देवाणुपिया! गंतवं एवं निसीइपई एवं तुट्टियावं एवं भुजियवं एवं उहाय २ पाणेहिं ४
संजमेणं संजमियमं, अस्मि च णं अढे नो किंचि पमाइयवं, तए णं से खंदए क०२ समणस्स३ इमं एयारूपं धम्मियं उपएस
संमं संपडिवाइ, तमाणाए तह गच्छइ तह चिट्ठइ जाव नो पमाएइ, तए णं से खदए क० अणगारे जाए ईरियासमिए भामास.
मिइए एसणासमिइए आयाणभंडमत्तनिक्खेवणासमिइए उच्चारपासवणखेल्लजल्लसिंघाणपारिट्ठावणियासमिइए मणस० वयस० का.
यस गुत्तो मणगुतो वयगुत्तो कायगुत्तो गुचिदिए गुत्यंभयारी चाई लहू धण्णे खतिखमे जिइंदिए सोहिए अनियाणे अप्पुस्सुए
अपहिल्लेसे सुसामण्णरए दंते,इणमेव निग्गथं पावयणं पुरओ काउं विहरइ,तए णं समणे३ कयंगलाओ० छत्तपलासाओ चेइआओ
पडिनिक्खमइ पहिया जणवयविहारं विहरइ, तएणं से खंदए अणगारे समणस्स भगाओ महावीरस्म तहारूवाणं थेराणं अंतिए
सामाइयाई इफारस अंगाई अहिजइ२ जेणेव समणे ३ तेणेव आगच्छद २ समणं ३ वंदइ नममइ २ एवं वयासी-इच्छामि गं
भंते ! तुब्भेहि अभण्णाए समाणे मासियं भिक्खुपडिमं उपसंपजिचाणं पिहरित्तए, अहासुहं देवाणुप्पिया मा पडिबंधं, तए
णं से खंदए अणगारे समणेणं ३ अब्भणुनाए समाणे हट्ट जाव नमंसित्ता मासियं मिक्खुपडिमं उपसंपजिनाणं विहरइ, तए णं
से खंदए अ० मासियं मि० अहासुतं १ अहाकप्पं २ अहामग्गं ३ अहातचं४ अहासंमं५ संमें फासेइ१ पालेइ २ सोहेइ ३ तीरेइ
॥२५७॥

स्कन्दक
मुनिवृत्तं
श्रीदे०
चैत्यश्री-
धर्मः संघान
चारविधौ
॥२५॥
| तवोकम्मेहिं अप्पाणं भाषेमाणे विहरइ ॥ तए णं खंदए अ० २ तेणं उरालेणं ५ सिवेणं ६ धनेणं ७ मंगल्लेणंट सस्मिरीएणं ९
उदग्गेणं १० उदत्तेणं ११ उत्तमेणं १२ उदारेणं १३ महाणुभागेणं १४ तपोकम्मेणं १५ सुक्खे १ लुक्खे २ निम्मंसे ३ अद्वि-
चम्मायणढे ४ किडिकिडियाभूए ५ किसे ६ धमणिसंतए ७ जाये याविहुत्था, जीवंजीवेणं गच्छद १ जीवंजीवेणं चिट्ठइ२ भासं
भासिनावि गलाइ ३ भासं भासमाणे गिलाइ ४ भासं भासिस्सामित्ति गिलायइ य, से जहानामए कट्ठमगडियाइ वा १ पत्तसग-
डियाइ चार पत्ततिल्लभंगसगडिया इ चा३ एरंडकट्टसगडिया इ पा ४ इंगालकट्ठसगडियाइवा५ उण्हे दिण्णा सुझा समाणी ससई
गच्छइ ससई चिट्ठइ एवामेव खंदए अ०२ ससदं गच्छइ उपचिए तवेणं अवचिए मंससोणिएणं तवतेयसिरीए अईवर उपसोभे.
माणे चिट्ठइ । तेणं कालेणं २ रायगिहे २ समोसरणं जाय परिसा पडिगया, तएणं तस्स खंदयस्स अ० २ अनया कयाइ पुष-
| रत्तावरत्तकालसमयंसि धम्मजागरियं जागरमाणस्स इमेयारूवे अन्भस्थिए ५ जार समुप्पजित्था-एवं खलु अहं इमेणं एयारूपेणं
उरालेणं१५ क्वोकम्मेणं सुफेट जाव जीवंजीवेणं गच्छामि५ से जहा नामए जाव एपामेव अहपि ससदं गच्छामि ससई चिट्टामि,
तं अस्थि ता मे उठाणे १ कम्मे २ वले ३ विरिए ४ पुरिमकारपरफमे ५ तं जाव मे अस्थि उट्ठाणे ५ जाव मे धम्मायरिए
धम्मोवएसए समणे ३ जिणे सुहत्यी विहरए ताव ता मे सेयं कलं पाउप्पभायाए रयणीए फुल्लुप्पलकमलकोमलुम्मीलियंमि अहा-
| पंडुरे पभाए रचासोगप्पगासकिंसुयमुयमुहगुंजद्धरागसरिसे कमलागरसंडवियोहए उहियम्मि सूरे सहस्सरस्सिम्मि दिणपरे तेयसा
जलंते समणं ३ वंदित्ता नमंसिचा जाव पज्जुवासित्ता समणेणं ३ अन्मणुनाए समाणे सयमेव पंचमहद्ययाणि आरोविचा समणा
य समणीओ य खामित्ता तहारूचेहिं थेरेहिं कडाईहिं सद्धिं विउल पव्वयं सणिय २ दुरुहिता मेघणसंनिगासं देवसन्निवार्य
॥२५९॥

F-
श्रीदे
चैत्यश्री
.
स्कन्दक
मुनिवृत्त
चारविधी
||२५८॥
४ पूरेइ ५ किद्देइ ६ अणुपालेइ ७ आणाए आराहइ ८ एवं दोमासियाइ १२, [प्रत्यन्तरे सम्म काएण फासित्ता जाव आराहिता
जेणेव समणे भगवं महावीरे तेणेव उवागच्छइ २ समणं वंदइ नमसइ २ एवं वयासी-इच्छामि णं भंते ! तुम्भेहिं अन्मणुण्णाए
दोमासियं मिक्खुपडिम उपसंपजित्ताणं विहरिचए, अहासुहं देवाणुप्पिया! मा पडिबंध, तं चेर, एवं [दोमासियं ] तेमासियं ।
चउमासियं पंचछसत्त० पढमसत्तराईदियं दोचमत्तराइंदियं तच्चसत्तराईदियं अहोराइयं एगराइयं । तए णं से खन्दए अणगारे एग-
राइदियं मिखुपडिमं अहासुतं जाव आराहेत्ता जाओ-मासाई सत्ता ७ पढमा ८ विय ९ तइयसत्सराइदिणा १०। अहराय १
| एगराई २ भिक्खुपडिमाण वारसंगं ॥१॥ कमसो पइदिणमेगा दति सत्सु पुढो जलनाणं । तिसु य चउत्थपमाणं छहटम दोसु
चरिमासु ।।२।। उत्ताणयपासिल्लय नेसजिअआसणो उ अहमिए । उकुडलगंडसाई दंडाययए य नवमीए ।।३।। दनमीए गोदो-
हिय वीरासणिए य अवखुजे य । इगदसमी अवलंवियपाणी थाणुव्य उद्धतणू ॥४॥ साहटु दोवि पाए अलवियपाणि लुक्स-
अणुदिट्टी। अणिमिसनयणो ईसिंओणयकाओ य वारसमी ॥ ५॥ गच्छा विणिक्खमित्ता उपसग्गपरीसहाइसहणपरो । पडिपाइ
एयाओ धीरो इय मिक्खुपडिमाओ॥६॥ लेइ गुणरयणसंवच्छर तओ तस्थ सोलमासतवं । एगंतरोववासाइ होइ चउतीसइमअंतं
॥७॥ ठाणुफुड्डुओ य दिवा सूराभिमुहो य आयमाणो । रत्तिं तु अवाउडओ वीरासणिओ कुणेइ तवं ।। ८॥ पनरस १ दम २ :
| अह ३ छ४८पंच५ चउरदतिय ७ तिन्नि ८ तिनि ९तिय १० तिन्नि ११ । दुय १२ तिन्नि १३ दुनि १४ दुय १५ दुनि १६
पारणा सोलमासि कमा ॥ ९॥) तएणं से खंदए अ० २ गुणरयणसंच्छर तपोकम्मं अहासुतं ५ सम्म काएणं फासेइ ८ जार
आराहिता८ जेणेव समणे३ उपागच्छइ २ समण३ वंदइ नमसइ २ वहहिं छहमदममदुवालसेहिं मासद्धमासखवणेहिं विचित्तेहि
7-
२
॥२५८॥

.
स्कन्दक-
मनिष
श्रीदें
चैत्यश्री-
धर्म० संघात
चारविधौ
॥२५२॥
| तवोकम्मेहि अप्पाणं भाषमाणे विहरइ ।। तए णं खंदए अ० २ तेणं उरालेणं ५ सिवेणं ६ धन्नेणं ७ मंगल्लेणं ८ सस्सिरीएणं ९
उदग्गेणं १० उदत्तेणं ११ उत्तमेणं १२ उदारेण १३ महाणुभागेणं १४ तपोकम्मेणं १५ सुक्खे १ लुक्खे २ निम्मंसे ३ अट्ठि-
चम्मावणद्धे ४ फिडिकिडियाभूए ५ किसे ६ धमणिसंतए७ जाये याविहुत्या, जीवंजीवेणं गच्छइ १ जीवंजीवेणं चिट्ठइ२ भासं
भासित्तावि गलाइ ३ भासं भासमाणे गिलाइ ४ भासं भासिस्सामिति गिलायइ य, से जहानामए कट्ठमगडियाइ वा १ पत्तसग-
डियाइ पार पत्ततिल्लभंगसगडिया इ वा३ एरंडकट्टसगडिया इ वा ४ इंगालकट्ठसगडियाइवा५ उण्हे दिण्णा सुफा समापी ससई
गच्छइ ससई चिट्ठइ एवामेव खंदए अ०२ ससई गच्छइ उवचिए तवेणं अवचिए मंससोणिएण तयतेयसिरीए अईवर उवसोभे-
माणे चिट्ठइ । तेणं कालेणं २ रायगिहे २ समोसरणं जाय परिसा पडिगया, तएणं तस्स संदयस्स अ० २ अभया कयाइ पुध-
| रत्नावरत्तकालसमयंसि धम्मजागरियं जागरमाणस्स इमेयारूवे अभत्थिए ५ जाव समुप्पअित्था-एवं खलु अहं इमेणं एयारूपेणं
उरालेणं१५ तवोकम्मेणं सुफेट जाव जीवंजीवेणं गच्छामि५ से जहा नामए जाव एवामेव अहंपि ससदं गच्छामि ससदं चिट्टामि,
तं अस्थि ता मे उट्ठाणे १ कम्मे २ बले ३ विरिए ४ पुरिमकारपरक्रमे ५ तं जाय मे अस्थि उठाणे ५ जाव मे धम्मायरिए
| धम्मोवएसए समणे ३ जिणे सुहत्थी विहरए ताव ता मे सेयं कल्लं पाउप्पभायाए रयणीए फुल्लुप्पलकमलकोमलुम्मीलियंमि अहा-
| पंडुरे पभाए रत्तासोगप्पगासकिंसुयसुयमुहगुंजद्धरागसरिसे कमलागरसंडविचोहए उट्टियम्मि सूरे सहस्सरस्सिम्मि दिणपरे तेयसा
जलंते समणं ३ वंदित्ता नमंसिला जाव पज्जुवासित्ता समणेणं ३ अन्भणुनाए समाणे सयमेव पंचमहययाणि आरोविचा समणा
य समणीओ य खामिना तद्दारूचेहिं धेरैहि कडाईहिं सद्धि विउलं पचयं सणिय २ दुरुहिता मेहधणसंनिगारां देवसनिवार्य
॥२५९॥

थीदे० चैत्यश्री स्कन्दक- मुनिवृत्त धर्म० सघा चारविधी ॥२६॥ पुढविसिलापट्टय पडिलेहिता दम्भसंथारयं संथरिता संलेहणाझुसणाझुसियस्स भत्तपाणपडियाइक्सियरस पाओवगयस्म कालं अणखमाणस्स विहरिचएति कटु एवं संपेहेइ २ कल्लं पाउप्पभायाए २ जाव जलंते जेणेस समणं ३ पज्जुवासइ, खंदयाइ समणे ३ खदय अणगार एवं वयासी-से नूण तव खंदया ! पुवरत्तावरत्त जाव जागरमाणस्स इमे एयारूवे अब्भस्थिए जाच समु प्पजित्था-एव खलु अह इमेण एयारूवेणं उरालेणं १५ सुके ८ त चेव जाय कालं अणवकंखमाणस्स विहरित्तएतिकटु एवं सपे- | हेइ २ जेणेच मम अतिए तेणेव इच्चमागए, से नूणं खदया । अढे समढे १, हंता अस्थि, अहासुह देवाणुप्पिया! मा पडिबंधं, तएणं से खदए अणगारे समणेण ३ अब्भणुण्णाए समाणे हद्वतुट्ट जाव हियए उठाए उद्वेइ २ समण ३ तिक्खुत्तो आयाहिणं पयाहिणं करेइ, जाव नमसित्ता सयमेव पंच महव्ययाइ आरुहेइ २ समणे समणीओ य खामेइ स० तहारूवेहि थेरेहि कडाईहिं | सद्धिं विपुल पव्वयं सणिय २ दुरुहइ २ मेहघणसनिगाम देवसनिवार्य पुढविसिलापट्टयं पडिलेहेइ२ उचारपासवणभूमि पडिलेहेइ २ दब्भसथारय सथरेइ २ पुरच्छाभिमुहे सपलियंकनिसने करयलपरिग्गहिय दसनहं सिरसावत्त मत्थए अंजलिं कटु एवं वयासी- | नमोत्थुण अरिहताण भगवताण, जार सपत्ताण, नमोत्थु ण समणस्स३ जाव संपाविउकामस्स, चंदामिण भगवंतं तत्थ गयं इह गएत्तिकटु बंदइ २ एवं वयासी-पुविपि णं मए समणस्स ३ अते सव्वे पाणाइयाए पञ्चक्खाए जापजीनाए इयाणिपि य णं समणस्स३ अंतिए सव्व पाणाइनायं पञ्चक्खामि जापञ्जीवाए जार मिच्छादसणमल्लं पञ्चक्खामि जारजीनाए, सव्वं अमणं पाणं खाइम साइम चउविहपि आहार पञ्चक्खामि जावजीवाए, जपि य इम सरीर इट्ट कंतं पिय जाव फुसंतुत्तिक१ एयपि ण चरि | मेहिं उसासनीसासेहिं वोसिरामित्तिकटु सलेहणाझुमणाझुसिए भचपाणपडियाइक्खिए पाओवगए कालं अणकखमाणे विहरइ । २६०॥

मुनि
श्रीदे०
चैत्यश्री-
धर्म संघा
चारविधी
॥२६॥
वएणं से खदए अ०२ समणस्स३ वहारूवाणं थेराणं अंतिए सामाइयमाइयाई इशारस अंगाई अहिअिचा बहुपडिपुन्नाई दुवालस
पासाई सामनपरियागं पाउणिचा मासियाए संलेहणाए अप्पाणं झोसिजा सट्टि भनाई अणसणाए छेइना आलोइयपदिपोते समा-
हिपने आणुपुधीए कालगए । तएणं ते थेरा भगवंतो खंदयं अणगारं कालगयं जाणित्ता परिनिव्वाणपत्तियं काउस्सग्गं करेंति
२ पत्तचीवराणि गेहंति २ विउलाओ पयायो सणियं २ पचोरुति २ जेणेच सगणे ३ तेणेव उवागच्छंति २ समणं ३वंदंति
नमसंति २ एवं पयासी-एवं खलु भो देवाणुप्पियाणं अंतेवासी खंदए नाम अणगारे पगइमद्दए पगइउपसंते पगईय पयणुकोह-
माणमायलोहे मिउमदवसंपन्ने अष्ठीणे भदए विणीए, से णं देवाणुप्पिएहिं अभणुनाए स० जाव खामित्ता अम्हेहिं सद्धि विउलं
पव्ययं जार कालगए, इमे य से आयारभंडए । भंतेत्ति भयवं गोयमे समणं ३ बंदइ नमसइ २ एवं वयासी-एवं खलु भो देवा-
| णुप्पियाणं अंतेवासी खंदए णाम अणगारे कालमासे कालं किचा कहिं गए कहिं उपवणे ?, गोयमा ! समणे३ भपवं गोयमं एवं
वयासी-एवं खलु गोपमा मम अंतेवासी खंदए नाम अणगारे पगइभदए जाव से णं मए अन्भणुनाए जार कालं किया अच्चुए
| कप्पे देवत्ताए उपवण्यो, तत्थ अत्थेगइयाणं देवाणं बावीसं सागरोनमाइं ठिई पत्नत्ता,(खंदयरमवि सा चेय)से णं भंते ! खंदए ताओ
| देवलोयाओ आउपखएणं ठिईक्वएणं भवरखएणं अणंतरं घयं चइत्ता कहिं गमिइहि कहि उववअिहिइ ?, गोयमा! महाविदेहे
चासे सिज्झिहिइ युज्झिहिइ मुगिहिइ परिनिन्चाइहि सपदुक्खाणमंतं करेहिइ । एवं स्कंदमाधुपुंगरपुरः श्रीगौतमेनोदिताः,
श्रुत्वाऽद्गुरुतादिसर्वपदवीः श्रीवर्धमानप्रभोः। बुध्यधं भविका! स्फुटं तदरिद्वद्विम्वैपापि स्थापनाचार्यत्वादि तथा क्षमाश्रमणके-
दिविधि तत्पुरः।।१।। इति स्कंदमुनिकथा । इति श्रीमदर्हतामाचार्यत्वादिविधौ स्कन्धमुनिसंपन्धः। (प्रत्यन्तरे त्वियं व्याख्यैवं-
॥२६१॥

ईपिथि- कीव्याख्या श्रीदे | एवं साक्षात्समासन्नभावाचार्यसद्भावे क्षमाश्रमणपूर्व जिनविम्वाधन्यथाऽऽपृच्छय ईर्यापथिकी प्रतिक्रमणीया,न तु तद्विनाऽपि,यदा- चैत्यश्री-गमः-"गुरुविरहमि उ ठपणा गुरूवएसोवर्दसणत्थ तु । जिणविरहमि य जिणविसेपणामंतणं सहलं ॥१॥" तत्र 'एवं चिय सवा- धर्म संघा- यस्सयाई आपुच्छिऊण कआई । जाणावियमामंतणवयणाओ जेण सवेसु॥१॥ति वचनात् गुर्वादेशानुज्ञाद्यर्थ प्रथमं प्रस्तावनामृत- चारविधौ [मिदं-इच्छाकारेण संदिसह भगवन् ! इरियावहियं पडियामामि, इच्छ,” अस्यार्थ:-इच्छाकारेण प्रस्तावौचित्यादि- ॥२६२॥ वेदितयोत्पन्नतदादेशदानादीच्छया, न तु बलाभियोगोपरोधादिनाऽपीत्यर्थः, इत्थं चैन धर्मारस्थितेः, उक्तं च-"आणावलाभि- ओगो निग्गथाणं न कप्पए काउं । इच्छा पउंजियवा सेहे रायणिएवि तहा ॥१॥" 'संदिशत' आदेशं दत्त, भगवन् !-रिशिष्टज्ञा- नाद्युपेतत्वाद् अवसरादिज्ञानविद् , ईर्यापथिकी विराधनामिति शेपः । कर्माश्रयकारणा वा क्रियां प्रतिकामामीति निरर्तयामि १, | अ गुरुवचः-प्रतिकामत, (तवेप्सित) कुरुतेत्यर्थः, एतेन गुर्वादेशं विना न कल्पते किमपि कर्तुमित्यावेदितं, यदाह-"भिक्म्यू इच्छिञ्जा विहारभूमि वा वियारभूमि वा अन्नं या जं किचि पओयणं जान मज्झायं वा करित्तए नागरियं वा जागरित्तए काउ- स्मग्गं वा ठाण वा ठाउत्तए नो से कप्पइ अणापुच्छित्ता आयरियं वा उपज्झायं वा थेर वा पति वा गणिं वागणहर या गणा- वच्छेययं वा जं वा पुरओ काउं पिहरइ, क्षेत्रप्रतिलेखनादि, कप्पड़ से आपुच्छिउ आयरियं ८ जाब विहरिनए, इच्छामिणं भंते ! तुम्भेणं अब्भणुण्णाए समाणे विहारभूमि वा जाव ठाणं ठाइत्तए, ते य से वियरिजा एवण्हं कप्पइ, से किमाहु भंते ! आयरिया पञ्चायं जाणति", तथा "नियगमइपिगप्पियचिंतिएण" गाहा, एवं गुरुवचः श्रुत्वा स्मृत्वा ततः शिष्यः इच्छं-ईप्सितमेतदत्र भवदचनमित्युच्या अस्खलितादिगुणोपेतमीर्यापथिकीतं पठति 'इच्छामि पडिमिउ'मित्यादि, इच्छामि-अभिलपामि, अने- . ०६२।। "

श्रीदे
चैत्यश्री-
धर्म० संघा-
चारविधी
॥२६३॥
.
न निजवाछयाउंगीकृत्य धर्मः क्रियमाणो बहुफलः स्यादित्यावेदितं, किं कर्तुमित्याह-'प्रतिक्रमितुं निर्तितुं, इयं स्वाभ्युप-1000 ईपिथि-
गमार्था द्विपदा प्रथमा संपत् १, कुत इत्यारेकायां द्वितीयां कार्यसंपदमाह-ईरियावहियाग विराहणाए २ ईर्या-गमन कीव्याख्या
| तयुक्तः पन्था ईर्यापथस्तर भवा ईर्यापथिकी पिराधना-जंतुवाधा मार्गे गच्छता या काचिजीपविराधनेत्यर्थस्तस्याः, एतापता
ईपिथनिमित्ताया एव चिराधनायाः प्रतिक्रमणं स्यात्, न त्वशेपसाधुसामाचार्यतिक्रमादिरूपायाः अतोऽन्यथा व्याख्या-'ईया-
पथो-ध्यानमौनादिकं मिावत'मिति वचनादीर्यापथः-साध्याचारस्तत्र भवा ईर्यापथिकी विराधना-तदतिक्रमादिरूपा,नद्युत्तरणादि-
शयनादिनस्रवणपरिष्ठापनादि, किं ?, तस्याः प्रतिक्रमितुमिच्छामि इति योगः, यदागमः-"गगणागमणविहारे सुत्ते वा सुमिण-
दसणे राओ । नावानइरांतारे इरियावहियापडिकमणं ॥१॥" इत्यादि, इति निमित्तसंपत् ३, कथं या एवं विराधनेति तृतीयां
सामान्येन हेतुसंपदमाह-गमणागमणे' गमने च स्थातुं चिकीर्षादिना समाश्रितस्थानादन्यत्र हस्तशतात् परतः, तत्र च स्वाध्या-
| याद्यर्थ कश्चित्कालं स्थास्नुना ईर्यापथिकी प्रतिक्रमणीया, यदागमः-'नियालयाओ गमणं अन्नत्थ उ सुत्तपोरिसिनिमित्तं । होइ
विहारो तत्थवि पणवीसं हुंति ऊसासा ॥१॥" तथा 'भत्ते पाणेव सयणासणे य अरिहंतसमणसिआसु । उचारे पासवणे पणवीसं
इंति ऊसासा ॥१॥' आगमने च पुनरन्यतो व्यावृत्य स्वाश्रितस्थाने तनापीर्यापथिकी प्रतिक्रम्य 1, अथवा गमने च पथि नद्या-
दिपु च, पदाह-"हत्थसयादागंतुं गंतुं च मुहुत्तगं जहिं चिट्टे | पंथे वा भत्ते वा नइसंतरणे पडिकामई ॥१॥" अतिष्ठनपि,
नावाए उत्तरिउं वहमाई तह नईण एमेव । संतारेण चलेन व गंतुं पणवीस ऊमासा ॥ १॥ आगमने च हस्तशतमध्येऽपीत्यर्थः
भणितं च-"पडिलेहिउँ पमजिय भतं पाणं च पोसिरेऊण । वमही कयवरमेव तु नियमेण पडिक्कमे साहू ॥१॥" उमारं पासवणं ॥२६३॥

ईर्यापथि-
कीव्याख्या
श्रीदे०
पेत्य श्री
धर्मसंघा
चारविधौ
॥२६॥
भूमीण योमिरितु उपउत्तो । चोसिरिऊण य तत्तो इरियावहियं पडिकमइ ॥२॥ चोसिरइ मतगे जह तो न पडिकमइ मत्वगं जो
उ। साह परिहवेइ नियमेण पडिफमे सो उ ॥३॥ एवमन्यथापि जलादेश्चतुरंगुलमाने रिल्लकेऽपि जाते,अगमने वा शयनादिनाऽऽग-
नायोधे कुयोधे वा, नत्रः कुत्सार्थत्वादितस्ततो भ्रमणे चेत्येवमन्यत्रापि, यद्वा गमनामने तत्रैव प्रवृत्तिनिवृत्यात्मके नवरमौत्सुक्या-
|दिना बहिरीर्यापधिकी प्रतिक्रम्यैवागमने यथागर्म, इह च गमनागमने च गमनागमने चेति विगृहीकशेपे गमनागमनं तत्र,
एतावता च दिनमध्येऽनेकविषयत्वात् अनियतबहुवारप्रतिक्रमणीया ईर्यापथिकी प्रातःग्रदोपसंध्यानियमितैकैकवारकरणीयं रात्रिक
देवगिकमितिनामकं प्रतिक्रमणं न भवति इत्यारेदितं, अन्यञ्च-देवसिकरात्रिके सामायिकादिपडध्ययनात्मके व्रतातिचारविशोधि-
विपये च 'पडिफमणेणं वयछिड्डाई पिहेइति वचनात् , ईर्यापथिकी तु केवलाऽपि पृथक्श्रुतस्कन्धरूपा प्रायः प्राणातिपातविराध-
नानिवृनिविषया च, किंच-सर्वत्र सर्वदा सर्वेषामपि धर्मानुष्ठानानामादौ यथैपा प्रतिक्रम्यते न तथा देवसिकादिप्रतिक्रमणमित्यादि
| हद्विशेषात् मर्वथा पृथग अनुपानादुभयसंध्यावश्यकरणीयतालब्धयथार्थनामदेवसिकादिप्रतिक्रमणस्वरूपेयमिति वक्तुमपि न
युज्यते, किं पुनः तत्स्थाने कतुं , देवसिकादिनाम्ना कचिदपि आगमेऽन्नुपलभ्यमानत्वाच, विचारणीयमिदं मध्यस्थदृष्टथा सम्यम्
बहुथुतैरभिनिवेशादिविरहेण । एषा सामान्या हेतुसंपत् तृतीया । अथ गमनादौ सत्यपि कथं विराधनेति चतुर्थी विशेषहेतुसंपद-
माह--'पाणामणे वीयकमणे हरियकमणे ओसाउत्तिंगपणगदगमहिमाडासंताणासंकमणे' इह सदा (जीव)-
गतिममाघात्मविराधनानां जीवविराधना गरीयसी, जीवाश्च त्रमाः प्रायो लोकेशपि प्रतीता एव, यतः कृमिकीटपतङ्गादीन् दृष्ट्वा
यक्तारो भवन्ति-जन्तुकोऽयं गच्छतु यराकः, त्वं मा मारय, पापं स्यात् , मारय चैनं चैरिणमित्यादि,न चैवमाहुः-पञ्चभूतात्मकः
THEISTRITICIENTON
INUTHealtituRAINAMAIRAIL
,
॥२६४॥

ईपिथि-
कीव्याख्या
श्रीदे०
चैत्यश्री-
धर्म० संघा-
चारविधी
॥२६५॥
पिण्डोऽयं गच्छवित्यादि, इति वालादीनामपि बसेषु सुखेन जीवत्वप्रतिपत्तेः पश्चानुपूा प्रथमंत्रसविराधनार्थमाह-पाणकमण
उच्छासायुरिन्द्रिययोगयलरूपाः प्राणाः यथायोग्यं सन्त्येषां ते प्राणाः प्राणिनो वा जीवाः एकेन्द्रियाणामग्रे भणिष्यमाणत्वादन प्राणिन
कृमिकीटपतङ्गमण्डकिकायाः द्वीन्द्रियादयो ज्ञेवाः तेपामाक्रमणे वक्ष्यमाणअभिहयइत्यादिप्रकारेण पीडने या विराधना-प्रतिकूला-
चरणा तस्याः प्रतिक्रमितुमिच्छामीति योगः, तथा वीजानां सर्वकणकुलिकामिज्झादिरूपाणां पक्कापक्कशुष्काईविरूढादिभेदमिन्नानां
| पपरकायादिशसामुपहतानामिति शेषः आक्रमणे प्राग्य, तथा हरितानां-कन्दमूलत्वकाष्ठपत्रपल्लवकिसलयाकुरपुष्पफलत-
णायशेपवनस्पतीनां छिन्नादिभेदानामशस्त्रोपहताना, आक्रमणे पूर्ववत् , आभ्यां च सर्ववीजानां शेपवनस्पतीनाञ्च जीवत्वमाह,
प्रागुक्तबालगोपालागनादिप्रतिपन्नजीवत्वत्रसकायवत् , तथा चाचारांगसूत्रम्-“से बेमि इमंपि जाइधम्मयं एयपि जाइ-
धम्मयं इमंपि आहारमंतयं एयपि आहारमंचयं इमपि अनिययं एयपि अनिययं इमपि चओवचइयं एयंपि चओवचइयं इमंपि
विपरिणामयं एयपि विपरिणामयं" अत्र गाथा-"इह जाइबुड्डिधम्म चित्तं छिन्नं मिलाइ आहारं । अनियय चओवचइयं विप-
रिणमी तसतणुवर्णगं ॥१॥" प्रयोगशार-सचेतना वनस्पतयः आहारादिसद्भावे वृद्धिमत्त्वात् बालकशरीरवत् , इह य आहा-
रादिसद्भावे वृद्धिमान् स सचेतनो यथा वालकशरीरं, वृद्धिमन्तच आहारादिसद्मावे (वनस्पतयः) अतः सचेतनाः, इतथ-
| सात्मका वनस्पतयः सर्वत्वगपनयने मरणात् गर्दभवत् , एवं स्वापादिधर्मत्वादित्यादि, आहुच-"आगमचोपपत्तिश्च, संपूर्ण
युद्धिलक्षणम् । अतीन्द्रियाणामर्थानां, सद्भावः प्रतिपत्तये ॥१॥ आगमो याप्तवचनमाप्तं दोपक्षयाद् विदुः। वीतरागोऽनृतं वाक्यं,
न घ्यावेत्वसंभवात् ॥ २॥ रागाद्वा द्वेषाद्वा मोहाद्वा वाक्यमुच्यते धनृतम् । यस्य तु नैते दोपास्तस्यानृतकारणं किं स्यात् ?
,
॥२६५॥

ईर्यापथि-
कीव्याख्या
थीदे०
चैत्यश्री-
धर्म० मंपा-
पारविधी
२६६॥
.
| ॥ ३॥" अध गमनादौ प्रायस्तेजोपामोरविषयत्वात् तौ विमुच्य जलादिविराधनार्थमाह--"ओसे"त्यादि, अवश्यायः-वेहः
ठार इति यः प्रसिद्धः, प्रायः प्रातःप्रदोपनिशासु सदाऽऽपाती, यदागमः-"से नूणं भंते ! मया समियं सुहुमे सिणेहकाये पवडइ ?,
ईना पण्डहसे नणं भंते ! किं उद्धं पवडइ अहे पपडइ तिरिये पवडइ ?, गोयमा! उद्धं पवडइ अहोवि पवडइ तिरियपि पवडइ"।
| यक्ष्मा'फायोपलक्षणत्वादस्य, पणगेतिशब्दयोगाद्वा हिमकरगधूमरीहरतणुकाद्यपि ज्ञेयं, उक्तंच-"से किं तं सिनेहसुहुमे १, सिनेह-
मुहमे पंचविहे पण्णते, तंजहा करगा हरतणुए" एतत्संक्रमणे इति योगः, एवमग्रेऽपि पृथग् पृथग योज्यम् , एतद्ग्रहणं च
बहुजीराश्रयत्वेन समोऽप्पफायः परिहार्य इति ज्ञापनार्थ, यदाह-जत्थ जलं तत्थ वणं जत्थ वर्ण तत्थ निच्छिओ तेऊ। तेऊ-
पाऊ महगया तमा य पचरूखया चेव ॥ १॥" तथा "उदये पुढवी तस सेवालक" यथा बहाश्रयत्वात् सूक्ष्माकायः परिहार्यः
तथा अन्येऽपि जीरा नेपा इत्याह-'उत्तिंगा' जीवावस्थितिस्थानानि, तत्पश्चकं यथा, यदाह-से किं तं लेणसुकुमे?, लेणसुहुमे
पंचविहे पप्णचे, कीटिकानगरादीनि दरकानिश्रित्य पट्टिकादौ स्फुटिकाराजी वेलुकांतः संचरञ्जीवकृता दाली रेखेत्यर्थः गर्दभा-
कृतिजीयकता वृत्तगर्तका ये भूयाः इति प्रसिद्धाः, सघुणकाष्ठादि च, यद्वा पुनरावृत्या पणगत्ति पंचवर्णा फुल्लिा सेवालः सलिल-
मध्ये सेमलमित्यादि । दकं भौमान्तरिक्षाप्कायः, शेषजलं स्वपरकायादिशस्त्रानुपहतं, एतेनास्यापि सजीवत्वमुक्तं, यदागम:-
"आऊ चिनमंतमहखाया अनेकजीपा पुढोसत्ता अन्नत्य सत्थपरिगयेगं" "अन्येऽप्याहुः-"कुसुमकुंकुमांभोवनिचितं सूक्ष्मजंतुभिः।
न देनापि वयेण, शक्पं शोधयितुं जलम् ॥ १॥" युक्तिय सात्मकं जलं भूमिखानस्वाभाविकसंभवात् दर्दुरवत् , तथा मट्टीति
कृष्णपातरक्तधेतादिभेदान् अशसोपहतारजोरेणुकर्करशीलातुवरीलपणोपलाद्यशेषपृथ्वीकायोपलक्षणमिदं, एकग्रहणे तजातीयग्रहण-
.
॥२६६॥

मिति न्यायात्
| ईपिथि-
कीव्याख्या
श्रीदे
चैत्यश्री.
धर्म० संघा-
चारविधौ
२६७॥
अनेनासावपि सजीवेत्याह, यदागमः-"पुढधी चित्तमंतमक्साया अनेकजीवा पुढोसत्ता अन्नत्थ सत्थपरिणयेणं"
युक्तिय-सात्मका विद्रुमलवणोपलादयः पृथ्वीविकाराः समानजातीयाङ्करोत्पत्तिप्रत्युपलम्भात् देवदत्तार्शोमांसाहरवद, अथवा
दगमट्टित्ति क्षेत्रधाराद्यनुपहतभूमौ चिक्खिाल्लः तत्र सङ्कमणे, एवं वणमट्टितसमविणोदग तसोदगेत्यादयः शेपानव द्वित्रिकादि-
संयोगा ज्ञातव्याः, तदुपलक्षणत्वादस्य, मणितंच-"तेऊयाउविहूणा एवं सेसावि सबसंजोगा। नचा विराहणदुगं वजंतोजयसु उवउत्तो
॥१३." इह तेजोवाय्वोरग्रहणं गमनागमनादौ प्रायोऽसंभवाद, संभवेचा दावानलनद्यादौ सल्पविषयत्वेनाविवक्षणाद , एगेंदियेत्यत्र
जातौ ग्रहीप्यमाणत्याच,एतयोवंसात्मकत्व-सात्मकोऽग्निः यथायोग्याहारोपादानेन वृद्धिविशेषतद्विकारपत्चात् पुरुपवत् , आहारेण
| पृद्धिदर्शनाद् पालकवत् , तथा सात्मकः पवनः पराग्रेरितनिगततिर्यग्गमनात् गोवत् , अन्यैरप्येपां पण्णां सात्मकत्वमभिधाय वि-
राधनापरिहार उक्तः, तथा च भागवत पुराणे-"पृथिव्यामप्यहं पार्थ !, वासावनी जलेऽप्यहम् । वनस्पतिगतवाह, सर्वभूतगतो.
ऽप्यहम् ॥१॥ यो मां सर्वगतं ज्ञात्वा, नैव हिंस्पेत् कदाचन । तस्याहं न प्रणश्यामि, न चासौ मे प्रणश्यति ॥२॥" संयोगास-
सान्ता इहेति पुनस्तद्विशेपानाश्रियाह-मर्कटः लूताकोलिक इत्येकोऽर्थः निवेलिकारव्यो वृत्तपिपीलिकादि, लालाजंतूपलक्षणमिदं,
सन्तानस्तलालाजालकं, प्रारुतत्वात् सीलिंगा, यद्वा सन्तान:-परस्परानुलगा कृमिकीटिकादिश्रेणिः, हारीति याः प्रसिद्धा,यदुक्तं
आचारांगों-"अहया संताणओ पिपीलियाई"। तेषु संक्रमणे चंक्रमणे या विराधना तस्याः प्रतिक्रमितुमिच्छामीति विशे-
पहेतसंपत् ४ । अथ कियन्तः शृंगग्राहिकया कथयितुं शक्यन्ते इति पञ्चमी संग्रहसंपदमाह -'जे मे जीवा विराहिया' किं
पहुना ?-ये केचनान्येऽपि सूक्ष्मा बादराः त्रमाः स्थावरा शाता अज्ञाता लक्ष्या अलक्ष्या मे-मया इहाऽऽत्मनिर्देशेन स्वतफल-
.
॥२६७॥

.
ईर्यापथि-
कीव्याख्या
थीदे
पैत्यश्री
धर्म संघा-
चारविधी
॥२६८॥
.
.
भोजिनः प्राणिनः इति ज्ञात्वा स्वकृतपरिज्ञया आलोच्यमानं दुष्कृतं विफलीभवतीति ज्ञापयति, उक्तं च-"कयपावोवि मणुस्सो
आलोइस निंदिउं गुरुसगासे । होइ अइरेगलहुओ ओहरियभरव भारवहो ॥१॥"जीवा-उच्छासायुष्कादिप्राणभाजिनः विराधिताः-
प्रतिएलमाचरिताः आभोगानाभोगसहसाकारादिना दुःखे स्थापिताः, एतस्या विराधनायाः प्रतिक्रमितुमिच्छामीति पूर्वेण योगः,
तस्या या दुष्कतं मिथ्या मे भरवित्युत्तरेण या संबंधः, उक्तश्च-'आभोगमणाभोगे सहसाकारे य पडिकमण"इति सर्वसंग्रहसंपत् ५।
एताः प्रतिक्रमणथुतस्कन्धे पश्च मूलसंपदः, तिस्रश्च उक्तानुक्तार्थसंपत्संग्राहितया चूलिकासंपदा, उभयमीलनेवाप्टौ संपदः ।
| अभाणि च "अन्भुवगमो १निमित्तं २ओहे ३अरहेउ ४संगहे ५पंच । जीवविराहणपडिकमणभेयओ तिनि चूलाए॥१॥"तेच के
जीवा इति जीवभेदप्रतिपादका मूलतः पष्टीसंपदमाह-एगिंदया बेइंदिया तेइदिया चउरिदिया पंचिंदिया एकमेव स्पर्श-
नलक्षणमिन्द्रियं येपा ते एकेन्द्रियाः-पृथव्यप्तेजोवायुमाधारणप्रत्येकग्नस्पतयः, एवं स्पर्शनरसननामेन्द्रियद्वयोपेता द्वीन्द्रियाः |
| कृमिशंखदयः, स्पर्शनरसनघ्राणाख्येन्द्रियत्रयान्वितास्त्रीन्द्रियाः-मत्कुणयूकापिपीलिकादयः, स्पर्शनरसघ्राणचक्षूरूपेन्द्रियचतुष्टय-
युक्तावतुन्द्रियाः-कोलिकदृश्चिकनिहालादयः,स्पर्शनरसनघ्राणचक्षुःश्रोरसज्ञेन्द्रियपञ्चकोपेताःपञ्चेन्द्रिया:-मत्स्यपशुपक्षिसर्पनरामरा-
| दया,एषा जीवभेदसंपत्६,अमी एकेन्द्रियादयः कथं कथं विराधिता इति निराधनाप्रकारप्रख्यापिका सप्तमी संपदमाह-"अभिया
वत्तिया लेसिया संघाइया संघटिया परियाविया किलामिया उद्दविया ठाणाओ ठाणं संकामिया जीवियाओ
ववरोविया" सफेडयातपदास्फालिताः पश्चात्कता वा प्रतिस्खलिता वा प्रतिक्षिप्ता वेत्यादि, अभिहता पतिता अकनत् पुञ्ज-
पुजीना अक्षरयद्वा इतस्ततो न्यस्ताः कर्पासादिवत् गाढाकान्ता माकंटकादिवद् वा, धूल्यादिना निरुद्धा वृत्तिकताः, श्लेपिता भूम्पादौ
॥२६८॥

-
ईर्यापथि-
कीव्याख्या
,
"
श्रीदे०
चैत्यश्री.
धर्मसंघा-
चारविधी
॥२६९॥
.
लगिता ईपत् पिष्टा वा अन्योऽन्यगात्रादिभिर्वा लिङ्गनकादिवत् मीलिताः, संघातिताः घृतेलिकादिवत् पिण्डीताः, लोलावटीकता
इत्यर्थः निरुद्धाद्यर्थ स्वमल्लादिवद् वा मिथो गात्रैर्मीलिताः, संघट्टिता मनाक् पीडिताः, यदागमः-"जरजसरो य थेरो तरुणाणं
जमलपाणिगुच्छदओ। जारिस चेयण देहे पगिदियघडणे तय ॥१॥" परितापिताः सर्वात पीडिताः कृताल्पपीडाचा, फुमिता:
कृतगादपीडा ग्लानि प्रापिता,जीवितावशेषीकृता यावत् अद्राविताः,उष्टाविता वा-उत्त्रासिता गयात् केचित् उत्कर्णीभूय स्थिताः
| केचिच पलायन्ते सा केचिच्च पिण्डीकाचटनादिना मूच्छिता इव निश्चेष्टाः संजाताः इत्यर्थः, स्थानात् स्थानं स्थानादपस्थानं वा
संक्रामिता या-उत्पत्तिस्थित्यादिना ईप्सितत्वेन स्वस्थानात् शुभस्थानाद्वा अनुत्पत्यादिना अनाश्रितत्वेन परस्थानं सञ्चारिता-नीता:
स्थानभ्रष्टा कृताः, रोलविया भोलविया इत्येकोऽर्थः 'जीरितात् व्यपरोपिताः' प्राणेभ्य उत्पनिता भ्रंशिता मारिता इत्यर्थः, एपा
पिराधना ७, ततः किमित्याह-'तस्स मिच्छामिदुफङ' पूर्व यस्य विराधनाप्रकारस्य आलोचना कृता तस्याधुना मिच्छामिदुगडं,
| देमि इति शेषः,तस्स पडिकमामि इत्युक्तं भवति, आह च-"वोसिरिय पडिफमइ तस्स मिच्छुार्ड देई" यद्वा तस्य-उक्तार्थस्य
विराधनाप्रकारस्य मिथ्यावशात् मूढत्वेन यन्मे दुष्कृतं-दुष्ठु अयतनया विधानं तत्पुनरावृत्या दुष्कृतं-तदुत्थं पापं मिथ्या-चिफलं
भवत्वित्यर्थः, एपा विराधनाप्रकारसंपत् । इयं च अस्या गाथातः एवं व्याख्याता-"जीवा विराहिया पंचमी उ पंचिदिया भवे
छट्ठी । मिच्छामि दुकडं सत्तमीऽडमी ठामि उस्सगं ॥१॥" अन्ये तु चवरोविया इत्यन्तां सप्तमी मिच्छामिदुमडमित्यष्टमी-
माहुः, भवति च सम्यग् मिथ्यादुष्कृतक विक्रमकुमारस्येवाशुभकर्मक्षयात् समीहितफलावाप्तिः, तथा चागमे-"जया ऊण
किचि अन्नाणमोहपमाइयाइदोसेणं सहसा एगिदियाईण संघटाइ कयं हविआ तया य पच्छा हा हा हा दुद्रुकयमम्हेहिं घणराग-
.
॥२६९॥

ईपिथि-
कीव्याख्या
श्रीदे
त्य थी
धर्म संपा
चारपियो
||२७०॥
.
दोगगोदमिच्छन्नमाणधेहिं अदिट्टपरलोयपञ्चपायेहिं कूरकम्मनिधिणेहिंति परमसंवेगमावणे सुपरिप्फुटं आलोइता निंदिना
गरहिना पापच्छिन्नमणुचरिना नीसल्ले अनाउलचित्ने असुहकम्मक्खयट्ठा किंचि आयहियं चिइवंदणाइ अणुविजा तया तयढे
चैव उपउने से भविझा, नया य सेयतया तस्स णं परमेगग्गचित्तसमाही हवेआ, जया परतया चेव सव्वजगजीवपाणभूयस-
नाणं अदिवफलसंपनी दविजा" अत्र चैवं निरुक्तोऽर्थः-मित्ति मिउमद्दवत्ते छत्तिय दोसाण छायणे होइ । मिति य मेराइ ठिओ
दुनि दुगुंडामि अप्पाणं ॥१॥ कनि कहं मे पावं दुनिय देवेमि तं उवसमेणं । एसो मिच्छाउकडपयक्खरत्थो समासेणं ॥२॥)
अब ईर्यापधिकीय व्याख्यायते, तचेदम्-'इच्छामी'त्यादि, इच्छामि-अभिलपामि प्रतिक्रमितुं-निवतितुं, कुतः?-इरियावहि-
पाए १ विराहणाए २, ईर्या-गमनं तद्युक्तः पंथाः ईर्यापथः तत्र भवा ईर्यापथिकी विराधना-जंतुषाधा,मार्गे गच्छतां विराधनेत्यर्थः,
तस्याः, अम्मिच व्याख्याने ईपिधनिमित्ताया एव विराधनायाः प्रतिक्रमणं स्यात, नतु शयनादेरुत्थितस्य, अतोऽन्यथा व्याख्या-
नय र्यापधः-मानाचारः यदाद-"पिथो ध्यानमौनादिकं मिावत" तत्र भवा ईर्यापथिकी विरोधना नद्युत्तरणशयनादिमिः
प्राणातिपातादिका माधाचारातिक्रमरूपा तस्याः प्रतिक्रमितुं इच्छामीति योगः, क सति विराधना ?-गमणागमणे, गमने च खस्था-
नादन्पन्न आगमने च पुनः तत्रैव, तत्रापि कथं विराधना ?-पाणकमणे इत्यादि, प्राणिनो द्वीन्द्रियादयः तेषामाक्रमणं-संघट्टनं एवं
वीयफमणे०, पीजानि-शाल्यादीनि हरिपकमणे-दरितानि-शेषवनस्पतयः, आभ्यां च मर्ववीजानां शेपवनस्पतीनां च जीवत्व-
माद, प्रयोगधाव-सचेतना वनस्पतयः आहारादिमद्भाचे वृद्धिमच्चाद्वालकशरीखत् , यो य आहारसद्भावे घृद्धिमान् स स सचेतनो
यथा बालकारीरं, दिमंतश्चैते आहारसद्भावे अतः सचेतना इति, इतथ-सात्मका वनस्पतयः मर्वत्वगपहरणे मरणात् गर्दभवत् ,
.
॥२७॥

ईपिथि-
कीव्याख्या
श्रीदे०
चैत्य श्री-
धर्म० संघा
चारविधौ
॥२७॥
"
तथा ओसेत्यादि अवश्यायः-हा,अस्य च ग्रहणं बहुजीवाश्रयत्वेन सूक्ष्मोऽप्यप्कायः परिहार्य इति ख्यापनार्थ,यदाह-जत्थ जलं
तत्थ वर्ण जत्थ वणं तत्थ निच्छओ तेऊ । तेऊ याऊ सहगया तसा य पचक्खया चेव ॥१॥ उदए पुढवितसवालकंटयेत्ति, उसिंगा-भूमौ
| वृत्तविवरकारिणो गर्दभाकारा जीवाः कीटिकानगराणि वा, हरतनुकान्यन्ये,पनका-पंचवर्णा फुल्लिः,तथा दगमृत्तिका अनुपहतभूमौ
चिक्खिल्लः, यद्वोदकमप्कायो मृतिका पृथ्वीकायः, एतेनानयोरपि सजीवत्वमुक्तं, तथाहि-सात्मका विद्गुमलवणोपलादयः पृथि-
वीविकाराः समानजातीयांकुरोत्पत्युपलभादेवदत्तार्शोमांमांकुरवत् , तथा सात्मकं जलं भूमिखातम्वाभाविकसंभवात् दर्दुरवत् ,मर्कट-
संतानः-कोलिफजालं यद्वा संतान:-कीटिकासमुदायः, यदुक्तमाचारांगचूर्णी-"अहवा संताणओ पिवीलियाईण"ति, तेषां
संक्रमणे-आक्रमणे,एतावता च पृथ्वीजलवनस्पतित्रसेति चतुर्जीवनिकायविराधनोक्ता,न तु तेजोवातयोः, तयोर्गमनाममने प्रायेणा
संभवात् , एतयोस्त्वेवं सात्मकत्वं-सात्मकोऽनिर्यथायोग्याहारोपादानेन वृद्धि विशेषतद्विकारयचात् , पुरुषवत् , आहारेण वृद्धि-
दर्शनात् पालकवत् ,तथा सात्मकः पवनः पराप्रेरिततिर्यगनियतगमनात् गोवदिति, अन्यैरप्येषां पण्णां सात्मकतमभिधाय विराधना-
| परिहार उक्तः, यथा-पृथिव्यामप्यहं पार्थ!, वायावनौ जलेऽप्यहम् । वनस्पतिगतचाहं, सर्वभूतगतोऽप्यहम् ॥१॥ यो मां सर्वगतं
। ज्ञात्वा, न च हिंस्यात् कदाचन । तस्याहं न प्रणश्यामि, स च मे न प्रणश्यति ॥ २॥" इति, अथ कियन्त्यः शृंगग्राहिकया
| कथयितुं शक्यते इत्याह-'जे मे जीवा विराहिया', किंबहुना ?-सर्वथा ये केचन मया जीवा विराधिताः-दुःखे स्थापिताः, ते च
के इत्याह-एगिदियेत्यादि,एकमेव स्पर्शनलक्षणमिंद्रियं येषां ते एकेन्द्रिया:-पृथिव्यादयः एवं स्पर्शनरसनोपेता द्वीन्द्रिया:-
शंखादयः स्पर्शनरमनप्राणयुक्तास्त्रीन्द्रियाः-कीटिकादयः स्पर्शनरसनप्राणचक्षुस्समन्विताश्रतुरिन्द्रियाः-धिकादयः स्पर्शनरसन-
,
.
॥२७॥

विक्रम-
सेनकथा
थीदे.
त्यश्री
धर्म संपा
पारविधी
॥२७२॥
क
| माणाधुःश्रोत्रसहिताः पंचेन्द्रियास्तिर्यग्नरामरादयः, विराधनाप्रकारमाह-'अमिहये त्यादि, अभिमुखमागच्छंतो हताः-पादेन
वाहिनाः उत्क्षिप्य क्षिप्ता या अमिहताः,पतिवाः-पुंजीकृता धूल्यादिना वा स्थगिता गाढाक्रांता वा श्लेपिता-भूम्यादौ लगिता ईपर
पिटा या अन्योन्यालिंगनं या कारिताः संघातिता-मिथो गात्रैः पिंडीकृताः पुंजीकृता वा संघट्टिता-मनाक् स्पृष्टाः परितापि-
ता:-मर्मतः पीडिता ईपत् कवपीडा वा लामिता:-कृतबहुपीडाः ग्लानि प्रापिता जीवितावशेषाः कृता इत्यर्थः, अपद्राविता-
उपासिताः मतमूर्छा या स्थानाद स्थानान्तरं संक्रामिता:-स्वस्थानात् परस्थानं नीताः, जीवितायपरोपिताः मारिता इत्यर्थः,
'तस्म'नि अमिदयेत्यादिविराधनाप्रकारस्य 'मिच्छा मे दुकर्ड'ति मिथ्या मे दुष्कृत, एतदुष्कृतं मिथ्या-विफलं मे भवत्वित्यर्थः,
अस्प नैननिरुक्तं-"मिति मिउमदात्ने छत्तिय दोसाण छायणे होइ । मेति य मेराइ ठिो दुत्ति दुगुंछामि अप्पाणं ॥११॥ कत्ति
कटं में पायं डनिय डेवेमि तं उपममेणं । एसो मिच्छादुकडपयक्सरत्थो समासेणं ॥ २ ॥" सम्यगमिथ्यादुष्कतकर्तुविक्रमसेन-
उमारस्येर शाम्येत अशुभं कर्म, तत्कथा -
अस्थि सपलामरहियं मुरपुरमिय सुरपुर जईक लियं । तत्कासि नमिरनरवर वको चकाउहो राया ॥ १ ॥ कमलदलच्छी
लच्छीव नदीणया नम्मया पिया तस्स । विफमसेणो पुत्तो सो उण जूएण रमइ सया ॥ २ ॥ मनपसंगी वेगाइ परिगओ
मंगभक्पणपयट्टो । पारिद्धीद्धबुद्धी विडंवए परकलचाई ॥३॥ मित्ति काऊण तलवरेण निसि पट्टणं मुमावेइ । गुत्तनरेहिं नाओ
| उनंतो एस नरवपणा ॥४॥ ततो निडालतडपडिययुडिलफुडभिउडिभासुरमुहेण । रन्ना भणिओ कुमरो रे पार ! अणज निलज
| ॥५॥ दुआय मुक्मझाप मायापिउलोयजणियदुक्खोहो । ओमर ओमर बहु मह दिद्विपदाओ महापान ! ॥६॥ इय तसिओ
॥२७२॥

श्रीदे० चैत्यश्री- धर्म० संघा चारविधौ ॥२७॥ स पिउणा लहु नयरा निग्गओ अमरिसेण । पत्तो कमेण एगं पलि पल्लीवई तत्थ ॥ ७॥ तस्सागिइउन्भडभणियवयणरयणाइरं विक्रम- जिओ पाढं । तं पल्लिवई भणइ भो इह चिट्ठसु सया सुहिओ ।।८। कइयावि हरिणाइणा विणासिए तंमि पल्लिनाहं मि। भिल्लज सेनकथा णपणयचलणो जाओ सो चैव तत्थ पह ॥९॥ अणरयसत्तसंघायघायउप्पजमाणगुरुहरिसो। थोबालवुड़वीससियपमुहजणवं- चणप्पवणो ॥१०॥ पयईइचिय निस्संमचिट्ठओ पावत्थबुद्धी य । किं पुण तविहबहुपारपयइजणजणियसंतोसो ॥११॥ इचो कुसुमपुराओ वेसमणो नाम सत्यवाहवरो । उग्धोसणपुष्व चलिय विविहजणनिवहसंजुत्तो ॥१२॥ बहुपणियपुनखरकरहवसह- | गुरुगंतिवेसरसमूहो । नियजीवियं व सत्यं महया जत्तेण रक्खतो ॥१३॥ कयतोसो बहुमुणिणा मुणिवइणा सिरिसमंतभद्दे- ण । कुंभपुर पइ चलिओ तं पल्लिपएसमणुपत्तो ॥ १४ ॥ अह उड्डामरतडिदडडंवरो जलहरो जलभरेण । सबत्थ पसरिएणं करेइ जलहिं व महिवलयं ।। १५॥ तो मुणियइणा मुणिणो भणिया भो नियह महियलं एयं । पयपरहनवयअंकुरपूरतससहससं- किन्न ।।१६।। एयारिसमि काले समणाणं नेव विहरि जुत्तं । तो इहयं पल्लीए उपस्मयं किंपि जाएह ॥१७॥ इय जा कर्हिति गुरुणो ता विकमसेणसंतिया धाडी । पडिया तीइ खणेणवि सत्थो गलहत्थिओ सबो ॥१८॥ नवर विकमसेणस्स वडणाभिह- पहाणपुरिसेण । पिउणो गुरुत्ति काउं भिल्लेहिं रक्खिया गुरुणो॥१९॥ नियनियपल्लिपएसे मुका एगंमि समुचियगिहमि । मुणिवइणा सह मुणिणो उति तहि विविहतमनिरया ॥२०॥ सिरिमममंतभद्दस्स सूरिणो सुक्कझाणजोगेण । अनदिणे उप्पन्नं संपुन्नं केवलं नाणं ॥२१।। अह सन्निहियसुरेहिं पहयाओ दुंदुहीउ गयणमि । पणवनकुसुमबुट्ठी मुका झणझणिरभसलउला ।।२२।। सुरसुंदरीहिं नटुं पय- ट्टियं तयणु पल्लिनाहेण । पुट्ठा पल्लिनरा किमिणति तेऽवि तं कजममुणंता ॥२३॥ अनुनमुहनिरिक्खणनानारा जाव किंपि नहु विति। ||२७३।। s विक्रम- सेनकथा श्रीदे० पत्मश्री धर्म संपा पारविधी ॥२७॥ ता पदणेण युगं एगमणो सुणसु निमपुत्त! ॥२४॥ पुचुल्लूरियसस्थस्स मज्झओ इय ठिया इमे मुणिणो । एसिं गुरुणो जायं संपर फिर केवलं नाणं ॥२५॥ तम्महिमकए एए देवा इत्थागया सदेवीया। तो विम्हयरसभरिओ पल्लिबई तत्थ लहु पत्तो॥२६॥ दट्टुं मुणिंदचंद बदन किरणेहिं तममवहरन्तं । तह अमरोहं सोहंतकुंडलं परमसुंदेरं ॥ २७ ॥ तो नमिय केवलिमुणिं निवतणी पुरुए कह मुणिंद!। गम्मइ एरिसअमरेसु वहय नरतिरिक्खजोणीसु॥२८॥"आह गुरू नियनंदण जिपरक्सासचवयणभेहि। | मंमाइपअपेण य गम्मद एपारिसमुरेम् ।। २९ ।। पयईइ तणुकसाओ दाणरओ सीलसंजमविहूणो । मज्झिमगुणेहिं जुनो जीवो अइ नरजम्मं ॥३०॥ उम्मग्गदेसओ मग्गनासो गूढहिययमाइल्लो । सढसीलो य ससल्लो तिरिआउं बंधए जीवो ।।३१।। जी- यवहणेण पलमक्सणेण पारिद्धिपमुहवसणेहिं । परधणहरणाईहि य गम्मद जीवेहिं नरएस ॥३२॥" इस सुणिय गुरुगिरं गुरूऽणु- तापपरिगपमणों भणइ कुमरो । गंतवं केवलपावकारिणा मे धुवं नरए ॥३३॥ नस्थिहु कोऽवि उवाओ जेणं एयाउ पाचपडला- ओ। अपाणं सोधाविय पडेमि नहु नरयकूमि ॥ ३४ ॥ "गुरुराह मुण उवायं कुमार ! तं देसु पारखवयकए । नियदुक्कडेसु मिछामि दुमट अपुणकरणेण ||३५|| जहा विसं कुट्ठगय मंतमूलविसारया । विजा हणंति मंतेहिं, तो तं हवइ निविसं ॥१॥ एवं अहविहं कम्म, रागदोससमलियं । आलोयंतो य निंदतो, सिप्प हणइ मुसावओ | आवस्सएण एएण सापओ जइवि बहुरओ होइ । आलोयंतो य निंदतो सिप्पं हणइ सुम्रावो ॥३॥ तचाहि-पाणिवहालियचोरियमेहुणधणमुच्छरयणिभत्तेहिं । कुमर । विहिपंमि पावे तं मिच्छादुकडं देसु ॥ ३६॥ महुमंसभक्खणेणं सुराइपाणेण सत्तवसणेहिं । कुमर! विहिपंमि पाये तं मिच्छादुमडं देसु ॥३७॥ गुरुकोयमाणमायालोभेहिं रागदोसमोहेहिं । कुमर ! विहियमि पावे २७४॥

विक्रम
सेनकथा
चैत्यश्री-
वर्म० संघा
चारविधी
॥२७५॥
तं मिच्छावुझाडं देसु ॥ ३८॥ जिणदिनाणदंसणधरणगुणाइसु पओसकरणेहिं । कुमर ! विहियंमि पावे तं
मिच्छावुफर्ड देसु ॥३९॥ साहूण साहुणीण यधम्मिपलोयाण धम्मभंसेण । कुमर! विहियंमि पावे तं मिच्छा-
| दुधाडं देसु ॥४०॥ मिच्छत्तं अहिंगरणं अन्नपि हुजं कयं तए पावं । असुहमणवयतणूहिं सव्वत्थवि तत्य नि-
वतणय ! ॥४१॥ हा दुटु कयं हा दुटु कारियं अणुमयंपि या दुटु । इय पच्छायापपरो तं मिच्छादुफाडं देसु
॥४२॥ इय मिच्छादुफाडसुद्धसुगुरुपयडियविसल्लसोहीए । तरणिपहाए व तमं तुह पावं खिजिही नणं ॥४३॥ किंच-मिच्छादु-
|क्कडदाणमि विहियचित्तस्स पाणिणो सययं । सम्गापवग्गलच्छीवि दुल्लहा होइ नहु मद ! ॥४४॥ यदागम:-"जस्स य इ.
च्छाकारो मिच्छाकारो य परिचिया दोवि । तइओ य तहकारो न दुल्लहा सोगई तस्स ॥४५॥" ततो अतुच्छप-
च्छायायो गुरुणा जहा जमाइ8 । तह तं सघं काउं कुमरो गिण्हेई गिहिधम्मं ॥४६॥ यजइ सत्तवि वसणे नियसीमाए करायइ
अमारिं । अणवरयं केवलिणो सुस्मसाए दिणे गमइ ॥४७॥ विने वासारते अन्नत्थ विहारउज्जुए गुरुणो। किचियमिपि भुवं
अणुवइउं भगइ दीणमणो ।। ४८ ॥ मुणिपहु नहु पुवभवे पुण्णमखंड मए कयं नूणं । जं होउ तुम्ह जोगो पुणवि विओगो इमो
होइ ॥४९॥ यता-"महद्भिः पापात्मा विरलमपि संग न लभते,वियोगं प्राप्नोति क्षणमपि न तैः पुण्यसहितः।
अतः किंचित्पापं सुकृतमपि शंके स्वविपये, भवद्भिः संसर्गः कथमथ कथं चैप विरहः ॥५०॥"ता अंसुपुण्णन-
यणो पुणो पुणो नमिय सरिणो मुणिणो । पच्छामुहं नियंतो कुमरो पत्तो सए थाणे ॥५१॥ निचं पसंसए धम्मवर्ण पद्धणं निय-
पहाणं । परोक्यारकारिचणेण जणयं व तं नियह ॥५२॥ पुवायदुक्कए सरिय सरिय मिच्छामिदुक्कडं देह । निदेइ निपयच-
॥२७५॥

विक्रम-
सेनकथा
1
श्रीदे०
चैत्यश्री-
धर्म०संघा
। गारविधी
||२७६॥
रियं गरिहइ धिजीवियं पुचि ॥ ५३ ॥ पिचिगिच्छइ निचअकिचकारिणं वेरिणं पिव कुसंगं । खिसई पल्लिनिवासं स मणोरहे
कुणइ इय हियए ॥ ५४ ॥ कइया सुतित्यपडिमा मुणिणो संनाणिणो अहं नमिहं १ । मंदरगिरिसिहरसिरं कयाइ
निणमंदिरं दच्छं ॥५५|| कुसमयमइनिम्महणं जिणपवयणमहं कया निसामिस्सं । कइया पूइस्सं धम्मका-
रिलोयं वरालोयं ॥५६॥ इय फुरियसुद्धभावो जिणधम्मे ठविय निययपरिवारं । जा गमइ दिणे कुमरो ता पत्ता तत्थ पिउपु-
रिमा ॥५०॥ ते वेत्तिणा विमुक्का काउं उचियं कुमारमिणमाहु । रायसुय तुज्झ चरियं चित्तकरं सुणिय देवेण ॥५८।। तुम्हाण-
यणनिमित्तं अम्हे इद पेसिया तओ तुम्भे । लहु एह निययनयरे नीईए कुणइ निपरजं ॥५९।। तो बद्धणमंतेणं पल्ली मुत्थं करेवि
कुमरसरो । जणयपुरिसेहिं सहिओ सपरियणो सुरपुरं पत्तो ॥६०॥ पणो पिउचलणेसुं गाढं आलिंगिऊण हरिसेण । भणिओ
पिउणा मिउणा ययणेणं बच्छ ! तुह कुमलं ॥ ६१ ॥ अम्हचिय पुनेहिं जाओसि तमिल्हि एव धम्मपरो । अइदुक्करं च पयईइ
रंभणं ते कयं किहणु ? ।। ६२ ।। यता-उन्भडसडाकडप्पो हरीवि रुंभई करीवि गुरुदप्पो। गुरुएहिवि नहु तीरइ
पयईए भणं काउं ॥६३॥ आह कुमारो तायप्पसायओ कुसलमत्यि मज्झ सया। गुरुपायपसाएणं पयईए रंभणं जायं ॥६४॥
पिउया पुट्ठो म निययुतंतं कहेइ जा कुमरो । ता सिरिसमंतभद्दा सरिखरिट्टा तहिं पत्ता ॥६५॥ अह चक्काउहराया विकम-
सेणो अमंदाणंदो। सारपरिवारसहिया पत्ता गुरुचरणनमणकरा ॥६६॥ हरिसंसुपुन्ननयणो वियसियवयणो पसन्नमणकरणो।
भत्तियहुमाणसारो धुणेइ गुरुणो इय कुमारो॥ ६७ ॥ तथाहि-"संकल्पोऽपि न कल्पतल्पजतरी चिंता न चिंतामणी,
फामः कोऽपि न कामकुंभविषयो नो चित्रकृचित्रमा मन्ये कांचनपुरुषोऽपि पुरुपो नो कामधेनौ मनो, यत्ते श्री-
॥२७६॥

विक्रमसेन-
वृत्तं
श्रीदे०
पैत्य धी-
धर्म० संघा-
चारविधौ
॥२७७)
मुनिराजपादकमलद्वंद्वं मया वंदितम् ।।६८ अंहःसंहतिमाशु लुपति धृति धत्ते विधत्ते शिपं, चारित्रं चिनुते
निहंति कुमति भिन्ते भृशं दुर्गतिम् । पुष्णात्यद्भुतशुद्धबुद्धिमहिमा: श्रीधर्मकीर्तिप्रभाः,श्रीवाचंयमराज! भ-
व्यभविनां पादप्रसादस्तव ।। ६९ ॥" तयणु-निवकुमरप्पमुहाए सयलपरिसाइ गरुयहरिसाए। दुंदुहिउद्दामसरं इय धम्मकई
कहइ भयवं ॥७०॥ "भो भो भवण्णवे इह निमजमाणाण सबसत्ताणं । निधारणे समत्थो धम्मुच्चियऽतुच्छरोहित्थो ।।७१।। सो
दुविहो मुणिगिहिधम्मभेयओ तत्थ समणधम्मो य । सावजफजपजणनिरवजासेवणपहाणो ।। ७२ ॥ इच्छा मिच्छा तहकार
आवरसहिया तहय निसीहियया । पडिपुच्छ छंदण निमंतणा य उवसंपमा दसमी ॥७३॥ इय सामायारिपरो
(प्र० तहकारो आवस्सिया य निसीहिया। आपुच्छणा य पडिपुच्छ छंदणा य निमंतणा ॥७४॥ उवसंपया य
संमं गामकुलाइसुममत्तपरिहारो। अपडियंधविहारो आहारोवहिपमुहसंसुद्धी॥७॥ गुरुभत्ती तवसत्ती निट्ट-
कियनिचकिचअणुरत्ती । अत्यमियविसयतत्ती सव्वत्थाणुचियविणियत्ती ॥७६ ।। बालाईपडियरणं उवसग्ग-
परीसहाण निरुसहणं । एमाइ समणधम्मो सिग्धं सियलच्छिसंजणगो ॥ ७७ ॥ एयअसचाणं पुण सत्ताणं वीयओ
दुपालसहा । होइ गिहीणं धम्मो कमेण सिवदायगो सोऽवि ॥७८॥" तो संवेगोयगओ पिउणोऽणुनविय कवि पवङ । केवल-
नाणिसमीचे विक्कमसेणो पवजेइ ॥७९॥ गुरुणा सह विहरंतो पंचविहायारहारकयसोहो । मिच्छामि दुक्कडं मुहुदितो थोवेऽवि
अपराहे ॥८॥ निम्नग्गमयणसेणो विक्कमसेणो मुणी समयविहिणा । परिचइऊणं पाणे पाणयकप्पे सुरो जाओ। तो चविलं
महिलाए पुरीइ नमिणो निवस्स संजाओ। पुत्तो जसोहराए पियाइ सो वारिसेणुचि ॥४२॥ यहुनिवइतणयसहियो सिरि-
॥२७७॥

तस्स उत्त-
रीव्याख्या
श्रीदे
चैत्यश्री-
धर्मसंधान
पारविधी
॥२७८॥
पामजिणिंदस्स पास गहियवओ ! होउं गणहरदेवो सिद्धि पत्तो धुयकिलेसो ॥८॥ एवं विक्रमसेनवृत्तमतुलं संचित्य चित्ते चिरं,
पभानापहुनाशभाएरशिखानिर्दग्धपापद्रुमाः। निःशेषार्जितकर्मजालहतये मोक्षकबद्धस्पृहा, मिथ्यादुष्कृतमावधानमनसो भव्या!
| भातु स्फुटम् ।।८३॥ इति मिथ्यानुष्कृते विक्रमसेनकुमारदृष्टांतः ॥२६॥ एमालोचितप्रतिक्रांतः कायोत्सर्गप्रायश्चित्तेन
| पुनरात्मविशुद्ध्यर्थं प्रतिक्रमणविशेषरूपां अष्टमीसंपदमाह-तस्स उत्तरीकरणेणं (पायच्छित्तकरणेणं) विसोहीकरणेणं
विसल्लीकरणेणं पायाणं कम्माणं निग्घायणट्टाए ठामिकाउम्सग्गं॥ तस्य-आलोचनाप्रतिक्रमणादिनाऽशुद्धातिचारस्यो.
तरीकरणादिना ठामि काउस्सग्गमिति योगः, यद्वा तस्सत्ति प्राकृतत्वात्तेपा गमनादिनभरानां पापानां कर्मणां निर्यातनार्थ कायो
| सर्ग क्रोमीति योगः, यद्गाप्यं-तमि गमागमाईसमुत्यपानाण घायणनिमित्तं । उस्सगे ठामि अहं उत्तरफरणाइहेऊहिं ॥१॥
(३८३) वनानुत्तरस्योचरस्य करणं पुनः संस्कारद्वारेणोपरिसरणं शलाकादिशोधितदेहनणादेः पिंडीबंधालेपादिवत् उत्तरीकरण
तेन हेतुना, तदर्थमित्यर्थः, 'अराइसल्लपभयो भावणो होइ नायव्यो' इति वचनात् तस्यालोचनाप्रतिक्रमणादिना शोधितस्य
विराधनाप्रसाराग्यभारणस्य संरोहणार्थ प्रलेपादिकल्पं ध्यानमौनांगचेष्टानिवृत्यादि करोमि १, एतच प्रायः प्रायश्चित्त करणेन
गरि स्यात्, प्रायश्चित्तं च यथा द्रव्यत्रणे कृतेऽपि ग्रलेपादौ लापणिकायुद्भाव्यदोपप्रसंगमीत्या रक्तचंदननीलितिलकादि
क्रियते तधावाप्यनस्यायनुत्पत्नये पंचविंशतिउच्चामादिना कायोत्सर्गाख्य पंचमं प्रायश्चित्त, मणितं च-"तस्स य पायच्छित्तं जम्म-
ग्गविऊ गुरू उपइसति । तं तं आपरियवं अणपत्थपसंगमीएणं ॥१॥इक्केण कयमझजं० गाहा,तथा-करोत्यादौ तावत् सघृणहृदयः
रिनिदगुभ, द्वितीयं सापेक्षो विमृशति कार्य च कुरुने । तृतीय निश्शंको विगतघृणमन्यन् प्रकुरुते, ततः पापाम्यामात् सततम-
-
1॥२७८॥

तस्स उत्त- रीव्याख्या थीदे० चैत्यश्री धर्म० संघा चारविधी २७९॥ शुभेपु प्ररमते ॥१॥ निरुत्तोऽर्थस्त्वयं-पावं छिंदइ जम्हा पायच्छित् तु भन्नए तेण । पाएण पावि चि जीपमओ पावि सोहेइ ॥१॥ तेण पायच्छित्तं आपत्वात् फल्काधंधुना प्रक्षालनात् भूतमाविकृत्यादिशुद्धिः क्रियते, तथा अगापि निंदागर्हादिनाऽतिचारम- लक्षालनतः आत्मनो नैर्मल्यकरणं तेन हेतुना,न विशोधिः कृताऽपि विशल्यत्वं विना किंचिदित्याह-चिसोहीकरणेणं विसालीकरणेणं, यथा दीपांकूरकिलीकापातादि विना धाग्यमानमपि व्रणादि न प्रसरन् निरोढुं शक्यते तथेदमपि भावतः परिचितं सनिदानमिथ्या- | भाव वाऽऽलोचनानिंदादिविधानं पूत्यादिकल्पदुर्लभयोधित्यादि कृत्या दीर्घसंसारतया प्रसादुर्निवार्यमित्यविशल्यस्य विशल्यस्य करणं विशल्पीकरणं, मायादिशल्यानुद्धृत्येत्यर्थः, उक्तं च-"ता उद्धरंति गारवरहिया मूलं पुणब्भवलयाणं । मिच्छादसणसल्लं मायासलं नियाणं च ॥१॥" तेन हेतुना किं ?-पावेत्यादि, पापानां-अशुभानो अशुभबंधहेतूनां कर्मणां प्राणाक्रमणाभिहननादिक्रियालक्ष- णानां तन्कार्याणां वा शानावरणीयादीनां निर्यातनार्थ-विनिमूत्यर्थ चिलातिपुत्रवतिष्ठामि, धातूनामनेकार्थत्वात् करोमि कायो- त्सर्ग, 'ठिओ निसन्नो निवनो वेति वचनाद्धसित्याचासनविशेष,उक्तं च-"प्रलंवितभुजद्वंद्वमूर्ध्वस्थस्यासितस्य या। स्थानं काया- नपेक्षं यत् , कायोत्सर्गः प्रकीर्तितः ।।१।। नागंगव्यापारनिषेधेनाशुभकर्मच्छित्यै दुएनेष्टितस्य कायस त्यागं करोगीत्यर्थः,यदाद- "काउस्सग्गे जह सुट्टियस्स भांति अंगमंगाई । इअ मिति सुविहिया अहविहं कम्मसंघायं ॥१॥ जह करगो निकितइ दारूं इंतो पुणोवि वचंतो। इअ कति सुविहिया काउस्सग्गेण कम्माई ॥२॥ पूर्वगचितचिलातिपुत्रचारप्रमिदम्- रायगिहे भहाए धणसिद्धिस्सासि सुंसुमा दुहिया। पणमुपअणुजाया तीइ बालहारो चिलाइसुओ॥१॥ यह बहुवेराई जणे कुणंतो धणेण मो गयरा । नयराइआउ निकासिगो गो सीहगुहपलिं ॥२॥ तहिं पलिमइंमि मए जामो पालीवई कयाइ तओ। - ||२७९॥

चिलाति-
पुत्रकथा
श्रीदे
भैत्यश्री
धर्म संपा-
पारविधी
॥२८॥
चोरे भणइ उह धणो रायगिहे अस्थि भूरिधणो ॥३॥ धृया य सुसुमा से सा मज्झ धणं तुहंति वुत्तु गओ । तेहिं समं रायगिहे
रायगिहे सपललच्छीणं ॥४॥ ओसोवणिं पउंजिय जा पविसइ धणगिहे धणो ताव । पणसुअसहिओ नट्ठो मुट्ठो से तकरहिं धरो ॥५॥
तह करगद निचिसो निनिसो गहियकमलनिचिसो। तं सुसुमं चिलाइव लाउ गओ भणिय इस सई ॥६॥जो अन्नमाउदुई पाउमणो
एउ सो इहं मुहडो। सधणं हरिय धणमुझं एसो गच्छइ चिलाइसुओ ॥७॥ अह आणेह सुयं मे हरिअधणं वोत्ति भणिय पुररक्खे ।
| पुहिं तलपरेहि य सह तप्पुट्ठीइ जाइ धणो ॥८॥ इय पीय इय वुत्थं इय भुत्तं सुत्तमित्ति भणिरेहिं । पइएहि लहुनीया चोरासन्न
तलवरा से ॥९|| अह हण अह हण अह गिण्ह २ सोउं तु तग्गिरं चोरा । मिल्हिा धणं पलाणा सबस्सवि वल्लहं जीअं॥१०॥
तं गहिय धणं विउल पलिआ आरक्खगा तओ शति । ज होइ सिद्धकजो सबोऽविहु अन्नहामइओ॥११॥तरुणो लयाथलं
जलमन्नपितु सुसुमामयं पस्सं । पीयकणउव्व कणयं चलिओ पुरओ धणो ससुओ॥१२।। अह आसनंमि धणे मा हवउ इमा इमस्स.
| वित्ति युद्धीए। छित्तु सिरं से गहि गओ निअंतो चिलाइसुओ ॥१३॥ तो सुसुमाकबंधं दछु धणो विलवए पहुं ससुओ।नयणं-
जलीहि दिती तीइ जलं चंऽसुपूरेण ॥१४॥ हा सुअणवच्छले ! धच्छि! उच्छवं मोइओ सुवच्छल्लो। काहं नियवच्छीए इअ चंछा
आसि मह पच्छे ! ॥१५॥ हा जइ न दुडु बुद्धि अकरिस्सं ता कयाइ बहुधणओ। निपुत्तिममोइस्सं ता कह जायचि अमई में
॥१६॥। इस सोगसंकुकीलिअहिययो सो झुरि पडिनियत्तो। पत्तोरणं जंजिणगिहं व बहुसाधयाइयं ॥१७॥ चिंतइ सव्यस्सखओ
कह? कह व मया सुया य पाणपिआ। कह आवया व ससुअस्स मह हा हा विलसि विहिणो ॥१८॥ सो असमत्थुण्हतण्हा-
मज्झदिसतावताविओ पत्तो। संतविअपणग्गिववो तो रायगिहं व रायगिहं ॥ १९ ॥ अह तत्थ समोसरिअं वीरजिणं नमिय
॥२८॥

चिलाति-
पुत्रकथा
श्रीदे०
चैत्यश्री-
धर्म० संघा
चारविधी
॥२८॥
"
"
विनवे धणो। पह! केण कम्मणा एअमावयं सुंसुमा पत्ता? ॥२०॥ भणइ पहू आसि पुरे खिइप्पइटुंमि जण्णदेवदियो । पंडि-
अमाणी निंदइ जिणं च जिणसासणं च पहुं ॥२२॥ अह तं पयोहखुड्डो असहंतो सुत्थियायरियसीसो । गुरुणा वारिअंतोवि
उवडिओतस्स वाएण ॥२२॥जो जेण जिप्पई सो तस्सीसो ठाविउंइय पइन्नं । भण किंचित्ति अखुडेण तो खुडेणं भणइ इमो ॥२३॥
नथि धुवं सम्बन्नू इति पक्षः, पमाणपंचगअगोयरत्तेण इति हेतुः। जं जं पमाअगिज्झं तं तमसंत इति व्याप्तिः खपुष्फ व इति
दृष्टांतः ॥२५।। उवलन्भइ न पमाहिं सन्वन्नू इत्युपनयः, तेण नस्थि नूणं सो इति अवसायः। अथ दोपोद्धार:-एस अदूसो पक्खो
लोयविरुद्धाइरहिओ जं ॥ २५ ॥ हेऊवि असिद्धाईरहिओ देसाइअंतरेवि जओ । नत्थि परो सव्वन्नू इति नासिद्धः, तहऽणेण न
सिज्झइ विरुद्धं इति न विरुद्धः ॥२६॥ तह तस्स नत्थि सत्ता अविय सदा अणुक्लन्भमाणस्स इति नानैकांतिकः । सञ्चमयशिय
वित्थरदिद्रुतोवणयअवसाया ॥२७॥ तह नह पचखेणं उपलन्भइ इत्थ कोइ सव्वन्नू । जं सदरूपरसगंधफासरूयो न इटो सो ॥२०॥
ता सद्देण न सुबइ भंभाइसरुव्य सोउ चक्खूहि । तह रूवन्च न दीसइ आसाइआइ नहु रसुव्व ॥२९॥ गंधय न जिंपिजह चेइ-
अइ नेव धूलिफरिसुन्य। इस पचरखाविसओ अणुमाणेणवि न सो गिज्झो ॥३०॥ जं हेउभाषओ र नस्थि अ सजन्नुसाहगो
हेऊ। धुत्कयनन्नविरुद्धआगमो साहइ न एअं ॥ ३१ ॥ कह सारिस्सअभावा पहाइ उवमावि एयसिद्धि । अत्थापत्तीविन
अत्थसाहगा गुणअदंसणओ ।। ३३ ।। इअ पंचपमाईओ जिणो अभावप्पमाणविसयगओ। तदभावे किं जिणसासणंति चिल्लय !
पइण्णा मे ॥३३।। युल्लेइ चिल्लो जन्नदेय! इह किं तया न सहन्न । दिट्ठो उय अन्नेहिवि ? जइ भवया तो नणु सदोसो ॥३४॥
(जं माउविवाहपियामहादि दिट्टा न ते न ते जाया इति विरुद्धः। तह दूरदेससंठिअगिरिनगराई न कि संति ॥३५।। इय सान्नूवि
.
॥२८॥

चिलाति.
पुत्रकथा
श्रीदे०
चैत्यश्री.
धर्मसंघा.
चारविधी
॥२८॥
थोपक्खरेहि मह कहसु अन्नहा तुहवि । सकिवाणेण किवाणेण छिदिहं सिरमिमीएव्य ॥५३॥ सालिद योहिवीयं सितं इह पल्लले
व पडिहिइ । इय मुणिमणियं उवममविवेयसंवर इह विहेया ॥ ५४ ॥ चारणमुणी लहु गओ गयणे गरुडुप तो इमस्स इमे ।
मंतुछ परावतंतस्सुल्लसिओ इमो अत्थो॥५५॥ कोहाईण उत्समो खममउ पजवविमुत्तिओ कियो । दवचयणं विवेओ स हवउ
असिए य सिरचाया ।। ५६ ॥ मणकरणाण निवित्ति विसएहिं संवरो करेमि तया।इय चिंतिरो अविचलं काउस्सग्गा इमो ठाइ
॥५७|| सरुहिरमंगति तओ व कीडीहिं कयं घुणेहिं दारुव । कयपावकम्मघाओ दिवं गओ सट्टदुदिणं सो ॥५८|| जो तिहि पएहिं
| सम्मं समभिगओ संजमं समभिरूदो । उपसमविवेयसंनर चिलाइपुतं नमसामि ॥ ५९ ॥ अहिसरिया पाएहि सोणियगंधेण जस्स
कीडीओ। खाइति उत्तमंगं तं दुकरकारयं वंदे ॥६०॥धीरो चिलाइपुत्तो मूइंगलिआहिँ चालिणिन्च कओ। जो वहवि सजमागो
| पडिबन्नो उत्तम अटुं ॥३१॥ अड्डाइजेहिं राईदियेहिं पत्तं चिलाइपुत्तेण । देविंदामरभवणं अच्छरगणसंकुलं रम्मं ॥६२।। थुत्वा चिला-
| तेस्तनयस्य कायोत्सर्गादहो पातककर्मघातम् । कुर्वीत चेष्टामिभवस्वरूपे, द्विधापि वसिन् करणाय यत्नम् ॥३३॥इति कायोत्स-
| गर्गात् पापनिर्घात चिलातिपुत्रचरित्रम् ॥ कि सर्वथा कायोत्सर्ग करोति ?, नेत्याह-'अनत्य ऊससिएण'मित्यादि, एतदर्थ-
चैत्यस्तवदण्डकेमिधास्यते, 'इरिउस्सग्गपमाणं पणवीसुस्सासे'ति वचनात पंचविंशत्युच्छासपूरणार्थ 'चंदेसु निम्मलपरा' इत्यंत
चतुर्विंशतिस्तवं मनसा विचिंत्य नमो अरिहंताणंति भणन् कायोत्सर्ग पारयित्वा पुनवतुर्विंशतिस्तरं सकलं वाचोचरति । एवमी-
पथिकी प्रतिक्रम्प क्षमाश्रमणं दचा इच्छाकारेण संदिसह भगवन् ! चैत्यवंदन करूं?, इन्छति भणिया नमस्कारांब शक्रस्ता-
दिमिचैत्यवंदना निधचे, यदागमः-"समत्थयाइयं चेइयवंदणं ति, तत्र शकस्तयसंपदासंख्यां आयपदानि च प्रतिपिपादयिपुराह-
॥२८॥

.
चिलाति-
पुत्रकथा
भी०
पैत्यश्री
पर्म संघा
चारविधी
॥२८२॥
सया अस्थि विदेहेसु इत्यनैकांतिको अह न दिट्ठो सो। अन्नेहिवि नणु एवं विऊ तुमं चेव सवन्नू ॥३६॥ इय तुह सज्झनिरासे
निरस्सिआ चेय तह पइण्णाई । तो सिद्धो सपन्नू अस्थि धुवं तत्थ पचक्खो ॥३७॥ अणुमेओवि इमो जं अणुभावो जोइसोसहा-
ईणं । पयडो न होइ तं विणु जह धूमधयं विणा धूमो ॥३८॥ इय जुत्तिजुत्तमुत्तो दिओ जिओ गाहिओ य जइणवयं। खुड्डेण
तओ सामणदेवीइ थिरीकओ एवं ॥३९॥ भो भो मुक्ख! पचक्खसक्खिणिं दुक्खलक्खखयकरणिं । पचं दिक्खमसट्ठाणनाणाओ
माऽवमाणेसु ॥४०॥ तो जाओ चरणरओ सो तवनिरओवि विहियजाइमओ। निदइ वत्थंगमलं सुदुचया पुचपगई जं ॥४१॥
वंजुलसंगा व अही नगरा नगरासया जणा जाया। सग्गापवग्गजायाणुलग्गया तस्स संसग्गा ॥४२॥ अह जन्नदेवदइया अणुरइया
पुण गिहागमणहे। बहुजोगकम्मुणा तस्म कम्मणं देइ पारणए ।॥४३॥ जिज्झंतो कम्मणकम्मुणाऽमुणा किण्हपक्ख इव चंदो । स
मओ मुणी लहु गओ पढमदिरं तरणिवियं व ॥४४॥ तो चइअ जन्नदेवो देवोजाइमयऽतुच्छमललेवो । तुह दासिचिलाइसुओजाओ
एसो पहुअदोसो ॥ ४५ ।। तह जन्नदेवमरणा गयसरणा सिरिविधायसंसरणा । जायाऽणुतारओ सा जाया से संजई जाया ॥४६॥
णालोअपडिपंता कालं कत्ताऽऽदिमं दिवं पत्ता । तवसोनत्विदुरप्पंदुस्सझं नयदुरारज्झं॥४७॥ तो सा चइअ सुहम्मा
चइपमुईमा इमा तुमं जाया। मआए भदाए धूमा धूमाखिलसुदोहा ॥ ४८॥ अह रिसिबहुत्थपावेण तेण पत्ता इमं नणु अवत्थं ।
धण! तुह दुहिया दुहिया जाया भमिही भवडिल्ले ॥४९॥ इय सोउ भउबिगो गहिअ जिणते वयं सुवेरग्गा। अच्छरविहिय
सुरगे सो धणमाहू गओ सग्गे ॥५०॥ अह सो चिलाइपुत्ती मुहूं मुहूं सुसुमामुहं पस्सं । अमुणिअपरिस्ममोजार जाइ दक्खिणदिसं ।
कंपि ।५१।। ता पिच्छिय विच्छायं तं उदिग्गो मणमि सज्झायं । छायावरं व पिच्छइ संतापहर मुणिं मग्गे ॥१२॥ भणइ य धम्म
॥२८२॥

चिलाति-
पुत्रकथा
श्रीदे०
चैत्यश्री-
धर्मसंघा-
चारविधी
॥२८३॥
धोवस्वरेहिं मह कहसु अन्नहा तुहवि । सकिवाणेण किवाणेण छिंदिहं सिरमिमीएव्य ॥५३॥ सालिब चोहिवीयं खितं इह पल्लले
व वडिहिए । इस मुणिमणियं उपसमविवेयसंवर इह विहेया ।। ५४ ॥ चारणमुणी लहु गओ गयणे गरुडुल तो इमस्स इमे ।
मंतुव परावतस्फुल्लसिओ इमो अत्यो॥५५॥ कोहाईण उपसमो खममउ पजयविमुत्तिओ किचो। दवचयणं विवेओ स हवउ
असिए य सिरचाया ।। ५६ ।। मणकरणाण निवित्ति विसएहि संवरो करेमि तया।इय चिंतिरो अविचलं काउस्सग्गा इमो ठाइ
॥५७॥ सरुहिरमंगंति तओ व कीडीहिं कयं घुणेहिं दारुव । कयपावकम्मघाओ दिवं गओ सदुदिणं सो ॥५८॥ जो तिहिं पएहि
| सम्मं समभिगओ संजमं समभिरूढो । उवसमविवेयसंवर चिलाइपुत्रं नमसामि ।। ५९ ।। अहिसरिया पाएहिं सोणियगंधेण जस्स
| कीडीओ। खाइति उत्तमंगं तं दुफरकारयं वंदे ॥६०|| धीरो चिलाइपुनो मूइंगलिआहिं पालिणिन्य कओ । जो तहवि खजमाणो
|पडिवनो उत्तमं अढें ॥११॥ अड्डाइजेहिं राईदियेहि पत्तं चिलाइपुत्तेण । देविंदामरभवणं अच्छरगणसंकुलं रम्मं ॥३२॥ श्रुत्वा चिला.
तेस्तनयस्य कायोत्सर्गादहो पातककर्मघातम् । कुर्वीत चेष्टाभिभवस्वरूपे, द्विधापि तसिन् करणाय यत्नम् ।।६।। इति कायोत्स-
र्गात् पापनिर्घात चिलातिपुत्रचरित्रम् ॥ किं सर्वथा कायोत्सर्ग करोति ?, नेत्याह-'अनत्य ऊससिएणमित्यादि, एतदर्थ-
थैत्यस्तपदण्डकेमिधास्यते, 'इरिउस्सग्गपमाणं पणवीसुस्सासे ति वचनात् पंचविंशत्युच्छासपूरणार्थ 'चंदेसु निम्मलयरा' इत्यंत
चतुर्विंशतिस्तवं मनसा विचित्य नमो अरिहंताणंति भणन् कायोत्सर्ग पारयित्वा पुनचतुर्विशतिस्तवं सकलं वाचोचरति । एवमी.
पिथिकी प्रतिक्रम्प क्षमाश्रमणं दचा इच्छाकारेण संदिसह भगवन् ! चैत्यवंदन करुं १, इच्छंति भणित्वा नमस्कारांश्च शकस्तवा-
दिमिश्चैत्यवंदनां विधत्ते, यदागमः-"सफत्थयाइयं चेइयवंदण ति, तत्र शक्रस्तवसंपदासंख्या आद्यपदानि च प्रतिपिपादयिषुराह-
HTAR
॥२८॥

श्रीदे. शक्रस्तव- पदादीनि चैत्यश्री धर्म संघान चारविधौ ॥२८४॥ दुरतिर चउ३ पण४पण५पणदु७चउ८ति९ पयसकत्थयसंपयाइपया। नमु? आइगर पुरिसो ३ लोगु ४ अभय ५ धम्म६५७ जिण८ सव्वं ९ ॥ ३४ ॥ अक्षरपटना प्रागुक्तानुसारेण कार्या, भावार्थः पुनरयम्-नमोत्थुणं अरहंताणमित्याद्यपदा पदद्वयप्रमाणा प्रथमा संपत् १, आइगराणमित्यादिपदत्रयनिष्पन्ना द्वितीया २ पुरिसुत्तमाणमित्यादिपदचतुष्कवचिंता तृतीया ३ लोगुत्तमाणमित्यादिपंचपदपूरिता चतुर्थी ४ अभयदयाणमित्यादिपदपंचपरिमाणा पंचमी ५ धम्मदयाणमित्यादिपदपंचकनिष्पन्ना पष्ठीद अप्पडिहतेत्यादिपदद्वय- निविता सप्तमी ७ जिणाणमित्यादिपदचतुष्टयघटिताऽटमी ८ सम्पन्नूणमित्याद्यालापकनिकपरिकलिता जियभयाणमिति पर्यंता नयमी संपत् ९॥ अथास्यैव वर्णादिसंख्यार्थ गाथापूर्वार्द्धमाह- दो सगनउआ वपणा नव संपय पय तित्तीस सकत्थए । द्वे शते सप्तनपत्यधिक वर्णाः-अक्षराणि शक्रस्तवदण्डके इति योगः, सव्वे तिविहेण चंदामीति यावत् , एतदंतस्यैव वर्णगण- स्थापना चेयं-२९७ | शक्र० नस्य वृद्धसंग्रदायेन प्रणिपातदण्डकतया रूढत्वात् , तथा च चैत्यवंदनाचूर्णी तिविहेण वंदा- २३० चैत्य० मीत्येतदंतं व्याख्याय भणितं 'सफत्थयविवरणं सम्मत्तं', श्रीलघुभाष्येऽप्युक्तम्-दो दो ४९. नामचउ चउ तिसया सगनवई तीस नवइ अब्भहिया । अडतीसा छायाला दंडेसु जहकमं चण्णा ४३८ श्रुत० ॥१॥ अस्सार्थः स्थापनातोयसेयः-तथा नव संपदः पदानि च त्रयस्त्रिंशत् शास्तवे । अथ सूत्रं ३४६ | सिद्ध० व्याख्यायते, तचेदम्-नमोत्युणं अरहंताणं भगवंताणमित्यादि, इह नम इति नमस्कार- २८४॥

शकस्तवार्थः
पारवियो
पार पर्व, नमस्कारम द्रव्यसंकोचमापरांफोनभेदाद् द्विधा, तत्र द्रव्यसंकोचनं शिरोनमनांजलिनंधपादपिन्यासादि, मापसंकोचनं
समीतिमणिपानादिविधानसो विशुनमनसा नियोगा, एतेन नमस्कारचातुर्विध्यमुक्तं, तथाहि-द्रव्यतो नामैको नमस्कारो न
भागतो शिक्षणशिशिपालफादीनामगुपगुफसम्पाट्यादीनामपि च 'अनुपयोगो द्रव्य'मिति वचनात् १ अन्यस्तु मानतो नम-
कारोबारादीनां ग्लानाधुपयुक्तसम्यग्रष्टवादीनां च २ दन्यतो भावतच नमस्कारो यथाविधि शिरोनमनादि-
क्रियानिधोपगुफराम्गरम्यादीनामेन नो द्रणतो नो भावतः कपिलादीनामिव नमस्काराभाव एव ४, उक्तं श्रीभद्रबाहु-
स्वामिना-विवाह या भावोउत कुज सम्मदिट्ठी उ । नेपाइयं पदं दवभावसंकोयण पपत्थो॥१॥" अस्तु-भवत्विति प्रार्थ-
गालिया, पुरापो हि परमार्णमालो भागनमस्कार इत्थमाशंसापीजाधानेन साध्यते इति ज्ञापनार्थ, आह च-"अत्युत्ति पत्थणा
Tो उगोसभागनमुकारो । सम्भा पीगाहाणा इय आसंसाइ सं नु भवे ॥१॥" भावनमस्कारप्रकर्षांश वीतरागो 'नमस्ती-
परिनिरासभेवेति भणति, उपशातगोहादी दि पूजाकारके अविकलातोपदेशपरिपालनरूपप्रतिपक्ष्यमिधानचतुर्थपूजायाथ
भावात, मणित ग-"मिति प्रणासंसनिय तित्यस नमोति उनसमजिणाई। अविगलआणापालणपहाणपडिवत्तिपूयपरा ॥१॥"
पायारागपने-अरहंता तिथपरा, तेसिं पेन भनी कायव्या, सा पूभायंदणाईहिं भवइ, पूमि पुष्फामिसशुईपडिवत्ति-
भिगो पापिपिजहासपीए शुजा"राधान्या "पुष्पामिपस्तुतिप्रतिपत्तिपूजानां यथोत्तरं प्राधान्यं" णमितिवाक्यालंकारे, केभ्यः-
'भाईजाणे 'पााः पपीति माउतपशेनाल पष्ठी, नमोऽईद्भ्यः सुरासुरादिकृताशोकक्षायष्टमहाप्रातिहार्यरूपधर्मध्वजधर्म
(पातिगतरुपतिनाविधायिमहिमाभ्यः, उक्तं च-"जिणअट्ठपाडिहेरा असोगतरू चमर कुसुम जलघुट्ठी। दिव्यगुणी
-
-
॥२८५॥

'शकस्तवार्थः
धीदे०
पत्यश्री
धर्म संपा
पारविधी
॥२८६॥
.
मिहासण छत्तत्तय मेरि मावलयं ॥.१ ॥ तथा-"झय१ चफार पउम३ मुरकोडि४ सुमनाई५ चउसुहंगय६ तिवप्पा ७/ रिउ ८
विगय९ अंयु१० कंटय११ पाणऽणुकूलका १२ नहठिई १३ ॥१॥" यद्वा मांदिविहितवंदनाघहेभ्यः, भणितंच-"अरहंति
चंदणनमंसणाणि अरहंति पूअसकारं । सिद्धिगमणमरिहंति जे ते अरिहंत तेर्सि नमो ॥१॥" अहोतेभ्योवा-सहजातिशयादिसर्यो-
ममगुणसंपूर्णतया सर्वान्यस्तवनादियोग्यानां मध्ये प्रधानेभ्यः, अभ्यधायि च-"अरहा जुग्गा उचियत्ति सुगुणपुण्णत्तणा थया-
ईणं । नेमुपि अंता पगरिमपत्ता जमिहेरिसा नन्ने॥१॥ अथवा 'अरहद्भय सिद्धिगतावप्यनतज्ञानमयत्वात् आत्मस्वभावमत्यजदयो
| 'रह त्याग' इतिवचनाद्, अनेकार्थत्वाद्वा धातूनां अरहनाथः, भणितं च-"न रहंति न चयंति गाणाई सिवेवि तेऽवि अरहंता ।
न रहंति न चिट्ठति व भवंमिज देण अरहंता ।।५।। अरहोंतेभ्यो वा, सर्वत्र सर्वथा सर्वदा सर्वतोऽप्यपगतप्रच्छन्नभावाभावज्ञानम-
येभ्यः स्तपनीयत्वाद्, अभाणि च-नत्थि व रहो य छन्नं अंतो नामोति जेसि नाणस्स । ते अरहंता तेसि नाणाइमयाण होउ नमो
॥१॥" अरहंतेम्यो या, यदाह-'नस्थि य रहो उ छन्नं अंतो मज्झं च सयलयत्धूणं । परअवरभागवेइत्तणेण जेसि अरहंता ते॥१॥"
एवं अरथातभ्यः, रथाद्युपलक्षितवाहनांतसंगरहितेभ्यः, भणितं च-“संगुवलक्खणभूओ रहो अ जाणं न जेसि अंतो या तो सो
जराइउपलक्षणं तु ते टुति अरहंता ॥१॥ अरभमानेभ्यो या अतुल्यस्वच्छत्वादिभावमयत्वेन राभसिकवृत्त्यादिनियुत्तेभ्यः, इत्या-
दिव्याल्पांतराण्यपि भापनीयानि, अरिहंताणमिति या पाठः, इंद्रियविपयायरिहंतभ्यः 'इंदियविसयकसाए परीसहे वेयणा य
उपमग्गे । रागहोसे कम्मे अरी हणंतीति अरिहंता ॥१॥" अरिणा वा-धर्मचक्रेण भांत्यरिभांतस्तेभ्यः, अरिमनु(पदो)पल-
क्षिनासिलादिनहेतिसंहतिहानिकन्यो या, आह च-"अरिणा.व धम्मचकेण मंति सोहंति ते उ अरिहंता। असिउपलक्षण-
TOP
॥२८६॥

अश्वाव-
पोषः
श्रीदे०
चैत्यश्री-
धर्म० संघान
चारविधौ
॥२८७॥
सत्थे जहंति च चयंति अरहंता ॥१॥ अरुहंताणं ति या पाठः, न रोहंति दग्धकर्मवीजत्लात् पुनः संसारपल्वले न जायंत इत्यरो-
हंता, उक्तं च-"दग्धे धीजे यथाऽत्यंत, प्रादुर्भवति नाकुरः । कर्मबीजे तथा दग्धे, न रोहति भवाङ्कुरः॥१॥" अरुरुपलक्षित-
पीडादिकृद्रोगादितत्कारणभूतकादि वा मंतीति वा अरुहंतृभ्यः अरुंधद्यो वा, चरणाभावे न पुनर्भवोऽवरोधाभाषादित्यादि,
| बहुवचनं क्षेत्रकालभेदेनाईबहुत्वख्यापनार्थ, एते च नामायनेकधेति नामाईत्प्रतिपयर्थमाह-'भगवंताणं' भगः-ऐश्वर्यादिः
| पइविधो येषां ते गगवंतस्तेभ्यः, भणितं च-"ईसरिअ जसो रूवं सिरी य धम्मो तहा पयचो य । एए जेसि पगट्ठा ते भगवंते
| नमो तेसिं ॥१॥" तत्र-"ईसरियमिह पहुतं ससुरासुरमणुयजीवलोगस्स । तिहुयणगिज्झो चंदुअलो जसो रूवमरम्मं॥२॥"यदा-
गम:-"सासुरा जइ रूवं अंगुट्ठपमाणयं विउधिमा । जिणपायंगुहें पद न सोहए तं जहिंगालो ॥३॥ पहिलच्छी ओसरणाइ अंत-
| रंगा उ केवलाईआ। धम्मो फलरूवो जं न जिणचा धम्मफलमन्नं ॥ ४ ॥ धम्मुजमो पयतो पयडोचित सो जिणाण संपुन्नो।
करसंठिएवि मुक्खे परोपयारिफनिरयाणं ॥५।। अत्र संप्रदाय:-
एकदा समवसापति ,प्रतिष्ठानपुरे प्रभुः। श्रीसुव्रतजिनो विश्वगेयोज्ज्वलयशोभरः॥१॥स शानचक्षुपाऽद्राक्षीन् ,मित्रं प्राग्जन्मनः
| स्वकम् । भृगुकच्छपुरेशस्य, पोधयोग्यं तुरंगमम् ॥२।। ततोऽमितगतिभन्यराजीराजीवभास्करः । प्रतस्थे भुवनस्वामी, भृगुकच्छपुरं
प्रति ॥३।। आक्रम्यैकनिशा पष्टियोजनी भृगुकच्छके । प्राप कोरंटकोद्यानं, कोटिसंख्यसुरैर्वृतः॥४॥ तत्र योजनमात्रे च, क्षेत्रे वायु-
फुमारकैः। शोधिते समवस्ती, रचितायां सुरासुरैः।। ५॥ राजमानो महानातिहार्यैर्वयः सदाऽएभिः । सिंहासनमलंचक्रे, धर्मचक्री
भवांतकृत् ।।६१३ गत्वाऽयोद्यानपालेन, तत्पुरेशाय सत्परम् । जिनागमनमानंदान्यवेदि जिवशत्रये ॥७॥ तत्रस्थोऽपि जिनं नत्वा,
..
॥२८७॥

अश्वाववोध:
श्रीदे०
पेत्य श्री
धर्म० संघात
चारविधौ
॥२८॥
.
दवाऽसे पारितोपिकम् । तमारुह्य हरि राजा, नंतुमर्हन्तमभ्यगात् ॥ ८॥ मुस्वाऽश्वं रूप्ययप्रांता, प्रविवेश विशां पतिः। भक्क्या
M'समरसृत्यवर्ववंदे विधिपञ्जिनम् ।। ९ ।। क्रमेण च निषण्णासु, पर्षत्सु द्वादशस्वपि । दिदेश धर्म विश्वेशः, सुत्रतः सुबतो जिनः
॥१०॥ सुधाभां कर्णयोनीमाकाकर्ण्य भारतीम् । उत्कर्णः सोऽभवत् तूर्ण, हयो हर्षाश्रुपूर्णदृक् ॥११॥ प्रभुं पुनः पुनः पश्य-
नुत्पश्यः पशुरप्पसौ । तदन्ते जातपा जातिस्मृत्या प्राग्जातिमस्मरत् ॥१२॥ हर्षप्रकर्पतस्ताक्ष्योऽनिमेषाक्षस्तथोन्मुखः । हेपा-
निर्णोपमातन्यन् , ययौ मन जिनांतिकम् ॥१२॥ सोनमत्स्यामिनं भूमौ,न्यस्तमौलिमुहुर्मुहुः। स्ववाचोवाच दुःखार्तविश्वरक्षक !
| रक्ष माम् ॥१४॥ जितशत्रुरथोवाच, नैतचित्रीयते विभो ! । यत् तिर्यचोऽपि युध्यते, भारत्या श्रीमदर्हतः।।१५।। हरेहेप्रकर्पोऽयं,
| किंनु तद्हेतरत्र कः। इत्यादिश मम स्वामिन् !,सर्ववेदी ततोऽवदत् ।।१६। राजन् ! जन्मांतरे मित्रमेष वाजीममाजनि। योधाया-
स्यागमो मेऽत्र, पूर्वजन्माधुना शृणु ॥१७॥ श्रेष्ठी सागरदताख्यः, स्वमित्रं नैगमाग्रणी । त्यागी महेश्वरी माहेश्वरचोवास त.
रपुरे ॥१८॥ शिवसायतनं पूर्व, कारयामास सोऽन्यदा। उपसाधु गतः सार्द्ध, सख्याऽश्रीपीदिदं यथा ॥ १९ ॥ जिनानां मंदिरं
| कुर्यान् , यो जितातरवैरिणाम् । स प्रेत्य लभतेऽवश्यं, योधिरत्नं सुदुर्लभम् ॥२०॥ श्रुत्वेत्यकारयत् सोऽथ, मुंदरं जिनमंदिरम् ।
तत्र चाप्रतिमां जैनी, प्रतिमा प्रत्यतिष्ठपत् ॥२१॥ जिनधर्मस संसर्गाजिनधर्ममतिस्ततः। मिथ्यात्वमथनं सोऽथ, बोधिषीजमुपार्ज-
| यत् ॥२२॥ शिवगेहेऽन्यदा शैवैः, सर्पिपा लिंगपूरणे । कृतेऽसौ द्रष्टुमाहूतस्तत्र गत्वा निपेदिवान् ।। २३ ।। तदा च तत्र सर्पती-
श्रुतगंधा घृतेलिकाः । शैवानां चरणन्यासात् , मृताः प्रेक्ष्य सहस्रशः।। २४ ॥ युक्तमेतद्यतीनां कि, ताने सोऽनवीननु । भवतां
पादपातेन, कीटिकाः कोटिशो मृताः ॥२५॥ क्रुद्धास्तमभ्यधुस्तेऽपि, त्यक्त्वा धम्म क्रमागतः। स्वेद्रियेभ्योऽपि जिहेपि, कि न
॥२८८॥

अश्वाववोधः - श्रीदें चैत्यश्री- धर्म संघा चारविधौ ॥२८९॥ . धर्म नवं दधत् ॥२६॥ त्वयैवं कुर्वता सर्वे, नूनमय वपूर्वजाः । पालिशाधक्रिरे तत्ते, अहो नत्कुलीनते ॥२७॥ हिंसास्थानेन धर्मिष्ठ!, रवमागात् त्वद्विनेश्वरः। न विश्वार्यो बनर्व्यः स्यादुचिष्ठ स्वगृहं बज ।।२८।। सुप्रतिष्ठोऽपि तैः श्रेष्ठी, सोऽप्रतिष्ठं प्रजल्पितः। लआम्लानमुखांभोजी, निर्ययौ सपरिच्छदः ॥२९॥ मिथ्यात्वमपि संशीतिगतं सोऽथ दधत्ततः। तद्वाचिकापमानं च, सरन्नत्यत्ति- | संगतः ॥३० ॥ यया तिर्यग्भवायुष्कं, स्वायुःशेपमतीत्य च । श्रेष्ठी सागरदत्ताख्यो, मृत्वा तिर्यगजायत ॥ ३१ ॥ भवान् भ्रांत्वाऽथ भूयिष्ठानार्तध्यानाद्भवोदधौ। राजन्नजनि स श्रेष्ठिजीवोऽयं तेऽधुना हयः॥३२॥ यः कारयति जिनानामित्यादि प्राग्भव- श्रुतम् । असन्मुखान्निशम्यासो, जातिसरणमाप्तवान् ॥३३॥ इत्याकर्ण्य नृपो वाजिचरित्रं चिचमत्कृतः। संवेगाद्गद्दध्वानः, प्रति- हारं समादिशत् ॥३४॥ द्रागुत्सारय पर्याणमसादश्वात्तथा कविम् । इतःप्रभृत्यसौ धर्मबांधयो नस्तुरंगराट् ॥ ३५ ॥ सोऽथोऽथ स्वामिपार्श्वे चागहीद्धर्ममगारिणाम्। संन्यासेन विपयाभूत् , सहस्रारेऽष्टमे सुरः ।। ३६ ।। प्राच्य जन्मावर्ज्ञात्वा, भत्या चैत्य जिनं स तु । वंदित्वा विधिवन्नाटय, विदधे वियुधः सुधीः ॥३७॥ कांचनैः कुसुमैस्तीर्थभूमि तां परिपूज्य च । स्वं प्रकाश्य च तीर्थेशं, पुनर्नत्वा दिवं ययौ ।। ३८ ॥ अश्वजीयस्ततस्तत्र, स्वःसुरयान्यनुभूय सः । व्युत्वाऽत्रैव समुत्पद्य, लप्स्यते पदमव्ययम् ॥३९॥ अथ लोकोपकाराय, भगवान् भृगुकच्छतः । विजहार महीमेनामहीनमहिमा प्रभुः ॥४०॥ भृगुकच्छे तथा स्वामी, स्वां- विभ्यां यामपावयत् । भुवं तत्र सुराः स्तूपं, स्वर्णरत्नैर्वरयंधुः।।४१।। प्रतिमा स्थापयामासुः, तत्र श्रीसुव्रतार्हतः। तीर्थमश्चावबोधं तत्, प्रावर्तत ततश्विरम् ॥४२॥ सुदृशाममृतांजनमिति सुयशा मुनिसुव्रतः प्रभुः श्रीमान् । मुचिरं दिदेश धर्म परोपकतये प्रय. | तमानः ।।४३।। इति मुनिसुव्रतस्वामिकथा ।। ॥२८९।।

शकस्तव- व्याख्या . पैत्यAN श्रीदे० धर्मसंघा- चारविधौ ॥२९०॥ एवंविधा एव भगवंतो विवेकिनों स्तोतव्या इत्याभ्यामालापकाभ्यां प्रथमा स्तोतव्यसंपदा उक्ता, संप्रत्यस्या एव द्वितीयां त्रिपद्या हेतुसंपदमाह-'आइगराण'मित्यादि,केवलज्ञानोत्पत्यनंतर स्वस्वतीर्थवादौ-प्रथमतः समस्तनीतिचारित्रहेतुश्रुतधर्मस्य करणशीला: तदर्थप्रणायकत्वेनादिकरास्तेभ्यः, यदागमः-अत्थं भामइ अरिहा मुत्तं गंथंति गणहरा निउणं । सामणस्म हियट्टाए तओ सुत्तं पवनई ॥१॥ (आ० नि०) आदिकरत्वाचामी किंविधा इत्याह-'तित्थयराणं' तीर्थः-प्रवचनाधारश्चतुर्विधः संघः प्रथमगणधरो वा तत्कर्तृभ्यः, यदागमः-"तित्थं भंते ! तित्थं तित्थयरे तित्थं ?, गोयमा ! अरिहा ताय नियमा तित्थगरे तित्थं पुण चाउवण्णे समणसंघे पढमगणहरे व"त्ति, तीर्थकृचं च एषां नान्योपदेशादित्याह-'सयंसंबुद्धाणं' स्वयं-परोपदेशमंत- रेणैव सम्यग्-अविपर्ययेण युद्धा-ज्ञाततचाः स्वयंसंयुद्धास्तेभ्यः३ संपद् , एतचामीपां न प्राकृतत्वे सति इत्याद्याया एव हेतुविशेपसं- पदमाह-'पुरिसोत्तमाण'मित्यादि, पुरुषाणां-विशिष्टसंसारिमचानां मध्ये तथास्वाभाव्यात् सर्वकालमसाधारणगांभीर्यादिगुण- प्रामयोगादुत्तमा:-पूज्याः, संसारेऽपि तीर्थकरजीवानां तथा प्राधान्यात् पुरुषोत्तमास्तेभ्यः, उत्तमत्वमेवोपमानत्रयेण समर्थयति- 'पुरिससीहाणं' पुरुषाः कर्मशत्रुन् प्रति सूरतया सिंहा इव पुरुपसिंहाः तेभ्यः, यदा-"वीहंति न चेव जी उपमग्गपरीसहाण घोराणं । वियरंति असंयमणा भन्नति ततो पुरुषसीह।।१३"त्ति ३ 'पुरिसवरपुंडरीयाणं' पुरुपा वरपुंडरीकाणीव-प्रधानसितप- पानीप, यथैतानि पंके जातानि जले प्रवृद्धानि तवयं विहायोपरि वर्तते तथाऽईतोऽपि कामपंके जाता भोगजले प्रवृद्धास्तद्वयं विहाय वर्तते इति पुरिसवरपुंडरीकाणि, धवलत्वं चैपां सर्वाशुभरहितत्वात् मश्च शुभानुभावैः सहितत्वात् तेभ्यः३, यद्वा "पुरि- मावि जिणा एवं पत्ता परपुंडरीयउवमाणं । सामाइसुरभिगंधे वहति वरपुंडरीयत्तं ॥१॥ वटृति य उवयारे नरतिरिआणं निरीहपरि- dilliAPIN ॥२९०11:

.
शकस्तव
व्याख्या
श्रीदे
चैत्यश्री-
धर्म संघा.
चारविधी
२९१॥
,
पामा । धारिखते सिरसा नरामरेदि नमिरेहिं ।।२।" अथवा पुरुषाणां वत्सेवकादीनां परपुंडरीकमिव यरच्छत्रमिव ये संतापासप-
निपारणसमर्थत्वात् छायाकारणत्वाच । पुरिसवरगंधहत्यीणं पुरुषायरगंधहस्तिन इव पुरुपवरहस्तिनस्तेभ्यः४ यद्वा गंधहस्ति-
गंधेनेव क्षुद्रगजा भज्यंते तद्वदीतिदुर्भिक्षाघुपद्रवगजाः सपादयोजनशतमध्येऽईविहारपरनगंधादेव नश्यति, उक्तं चेत्युपमात्रयात्
| पुरुषोत्तमाः, संपन् ३, न चैवं लोकस्यागिति, किंतु लोकस्याप्युत्तमा इति आयाया एवं सामान्येनोपयोगसंपदमाह-'लोगुत्त-
माणमित्यादि, लोकस्य-भग्यप्राणिरूपस्य मध्ये उत्तमाः-सकलकल्याणसमासम्मसिद्धिगामित्वलक्षणतथाभव्यत्वभावात् ऊर्ध्व-
| वर्तित्वात् प्रधानाः लोकोत्तमास्तम्यः 'लोगनाहाणं' लोकानां-विशिष्टासन्नसिद्धिकभव्यसायानां सम्यक्त्ववीजाधानादियोजनेन
| रागाधुपद्रचरक्षणेन च योगक्षेमकारिणः अलन्धयोधिवीजादिलाभलब्धसद्दर्शनादिगुणग्रामरक्षाविधायिनो नाथा लोके नाधारस्तम्या,
नाथत्वं च हितकरणात् स्यादित्याह-'लोगहियाणं' लोकाय-सकलेन्द्रियादिनाणिवर्गाय पंचास्तिकायात्मकाय वा सम्यग् लक्ष.
पप्ररूपणादिना(रक्षादिना)वा लोकहितास्तेभ्यः, हितत्वं च यथावस्थितवस्तुप्रकाशनादेयेत्याह-'लोगपईवाणं' लोकस्य-विशिष्ट-
संज्ञितिर्यग्नरामररूपस्य सद्देशनांशुभिमिथ्यात्वादितमोऽपनयनेन यथावस्थितपदार्थसार्थप्रकाशनेन च प्रदीपा इव लोकप्रदीपास्ते-
भ्यः, इदं च विशेषणं द्रष्ट्टलोकमाभित्योक्तं, अथ दृश्यलोकमाश्रित्याह-'लोगपजोअगराण' लोकस्य-लोक्यत इति व्युत्पच्या
लोकालोकस्वरूपस्य केवलालोकपूर्वकप्रपचनप्रभाफ्टलेन सूर्यवत् प्रद्योतकराः तेभ्यः ५, अत्र संप्रदायः-
पारस वासे छम्मास अद्धमासं च तवमणुचरित्ता। निजिअउवसग्गपरीमहस्म सिरिवद्धमाणस्स ।। १ ।। जंमिययहि उजुवा.
लियतीरि वियावत्तसामसालअहे। छटेणुफड्डयस्स उ उप्पन्नं केवलं नाणं ॥ २॥ चउविहसुरेहिं रइए ओसरणे तत्थ कप्पमिइ
-
॥२९॥

गणधरवाद:
थीदे
पैत्यश्री
धर्म० संघा.
पारविधी
॥२९२॥
| काउं । सायं पह अभावियपरिसाइवि कुणइ धम्मकहं ॥३॥ जओ-सव्वं च देसविरई संमं घिस्थइ व होइ कहणाओ । इहरा अमूढ-
लक्खो न कहेइ भविस्मइ न तं च ॥४|| चउविहसुरपरियरिओ रयणीए पारजोयणेहिं तओ। पत्तो मज्झिमपावा बहि महसेणय-
| वणुआणे ॥५॥ तहिं भुवणबईवंतरजोइमवेमाणिआवि ओसरणे । सविडोइ सपरिसा कासी नाणुप्पयामहिम ॥ ६॥ तत्थ किर
सोमिलोति माहणो तस्स दिक्खकालंमि । पउरा जणजाणवया समागया जन्नवाडंमि ॥७॥ तह इंदभूतिऽगणिभूइवाउभूइवियत्चय
| सुहम्मा । मंडियमोरियपुत्ता अकंपिओ अयलभाया य|| मेयजपहासा इय इगार वेयाइविउ महुज्झाया । उन्नयविसालवंसा समागया
जन्नवाडं तं ॥९॥ तं दिवदेवघोस सोऊणं माणवा तहिं तुट्टा । अहो जनिएहिं जुटुं देवा किर आगया इहयं ॥१०॥सोऊण कीर-
भाणिं महिमं देवेहि जिणवरिंदस्स । अह एइ अर्हमाणी अमरिसिओ इंदभूइत्ति ॥११॥ मोजूण ममं लोगो किं धावइ एस तस्स
पामूलं । अन्नोऽवि जाणइ मए ठिमि ? कत्तोचयं एयं ॥१२॥ वञ्चिज व मुक्खजणो देवा कहऽणेण विम्हयं नीया ? । वदंति
संधुणंति य जेणं सबन्नुयुद्धीए ॥१३॥ अहवा जारिसउचिस सो नाणी तारिसा सुरा तेऽवि। अणुसरिसो संजोगो गामनडाणं व
मुक्खाणं ॥१४॥ काउं हयप्पयावं पुरओ देवाण दाणवाणं च । नासेहं नीसेसं खणेण सबन्नुयायं से॥१४॥ इय वुत्तूणं पत्तो दद्हें
तेलोकपरिखुडं वीरं । चउतीसाइसयनिहिं स संकिओ चिडिओ पुरओ ॥१५॥ भणियं च-"साक्षादृष्ट्वेन्द्रभूतिः समवसतिभुवो भूप-
णस्यांतिकस्थानायातानंगनामिः सह विबुधवरान् पंचवर्णैर्विमानैः। रूपं चाचर्यरूपं जगति दश दिशो भासयन् स्फारकांत्या, तस्थौ
क्षोभात् सशंको मुनिपतिपुस्तो हा किमेतत् किमेतत् १ ॥१७॥ हे इंदभूइ गोयम सागयमुत्ते जिणेण चिंतेइ । नामपि मे विभा-
पाइ अहवा को मं न याणेइ १ ॥१८॥ जइ वा हिययगयं मे संसयमुनिज अहव छिंदिजा। तो हुआ विम्हओ मे इय चिंतंतो पुणो
॥२९२॥

गणधरवाद:
.
श्रीदे०
चैत्य० श्री.
धर्म० संघा
चारविधी
॥२९३॥
,
भणिओ ॥१९॥ किं मनि अस्थि जीवो उआहु नस्थित्ति संमओ तुज्झ । वेयपयाण य अस्थं न यागसी तेसिमो अत्थो ॥२०॥हे
इंद्रभूते किं मन्यसे-अस्ति जीवः, स वै आत्मा ज्ञानमय इत्याद्युक्तत्वात् , उताहो किं वा नास्ति, यतो विज्ञानघन एवैतेभ्यो
भूतेभ्यः समुत्थाय तान्येवानु विनश्यति, न प्रेत्य संज्ञाऽस्तीत्युक्तं, विज्ञानं-चैतन्यं तदेव घनो नीलादिरूपत्वात् समुत्थाय-उत्पद्य
पुनस्तान्येवानुसृत्य विनश्यति-तत्रैवाव्यक्ततया संलीयते, न प्रेत्यसंज्ञा-मृत्वा पुनर्जन्म, भूतानां परलोके गमनाभावात् , इत्युभ-
यास्तित्वे किं प्रमाणमितिसंशयः, अर्थ पूर्वापरवाक्याविरोधलक्षणं चशब्दाद्युक्तिं हृदयं च, अयं अंतःस्फुरत्तयाऽध्यक्षः विज्ञानं
ज्ञानदर्शनोपयोगरूपं ततोऽनन्यत्वादात्मा विज्ञानधनः, एवावधारणे, समुत्थाय कथंचिदुत्पद्य, यथा घटादिविज्ञानपरिणतो ह्यात्मा
घटादिर्भवति तद्विज्ञानक्षयोपशमस्य तत्सापेक्षवाद् अन्यथा निरालंबनतया तस्य मिथ्यात्वप्रसक्तः, तान्येवानु विनश्यति तेषु
| विवक्षितेषु भूतेषु व्यवहितेपु अपगतेषु वा आत्मापि तद्विज्ञानधनात्मना उपरमते, अन्यविज्ञानान्मना उत्पद्यते, यदिवा सामान्य-
चैतन्यरूपतयाऽवतिष्ठते इति न प्रेत्यसंज्ञाऽस्ति-प्राक्तनी घटादिविज्ञानसंज्ञावतिष्ठते,मांप्रतीनविज्ञानोपयोगविमितत्वात् , छिन्नमि
संसयंमी जिणेण जरमरणविप्पमुकेणं । सो समणो पपइओ पंचहि सह खंडियसएहि ॥ २१ ॥ तं पवइयं सोउं सुह(युत्तं)अग-
णिभूइणा अमरिसेणं । बचामि णमाणेमी पराजिणित्ताण तं समणं ॥२२॥ छलिओ छलाइणा सो मन्ने माईदजालिओ वावि । को
व मुणइ कह वत्तं इत्ताहे वट्टमाणि से ।।२३।। सो पक्खंतरमेगंपि जाइ जइ मे तओ मि तस्सेव । सीसत्तं हुआ गओ वुत्तुं पत्तोजिण-
सगायं ॥२४॥ हे अग्गिभूइ गोअम! सागयमिइ नामगोअओ वुत्तो। विम्हइओ पुरिमिल्लो व चिंतिरो पुण जिणेणुनो ॥२५॥ किं
मन्ने अस्थि कम्मं उपाहु नस्थिति संसओ तुज्झ । वेयपयाण य अत्थं न याणसी तेसिमो अत्थो ॥२६॥ हे अमिभूते ! किं मन्यसे
| ॥२९॥

श्रीदे०
चैत्यश्री
धर्म संपा
नारविधौ
॥२९४||
कर्मास्ति, यथा पुण्यः पुण्येन पापः पापेन कर्मणेत्यादि, उत नास्ति यतः कर्मप्रकृतीश्वरादिसर्वव्युदासेनोक्तं 'पुरुष एवेदं नि सर्व गणधरवादः
| यद्भूत यच भाव्यं उतामृतस्येशानो यदन्नेनातिरोहति यदेजति यन्नेजति यद् दूरे यदु अतिके यदंतरस्य सर्वस्यास्य बाह्यत' इत्यादि,
इदं प्रत्यक्षं वर्तमान निं वाक्यालंकारे सर्व चेतनादि उतोऽप्यर्थे अमृतत्वस्य-मोक्षस्येशानः-प्रभुः अन्नेन-आहारेण तिरोहति-
अतिशयेन वृद्धि याति एजने अश्वादि नैजते पर्वतादि आपलादिष्टरूपं दूरे मेदि अतिके-समीपे यदन्तः-मध्ये अस्य चेतना-
चेतनस्य सर्वस्यास्य बाह्यतः सर्वपुरप एवेति कर्मसत्ता न श्रद्धयेति ते संशया, अर्थ विषयविभागात्मकं, यथा त्रिधा वेदपदानि
'अग्निहोत्रं जुहुया'दित्यादीनि विधिनादपराणि, स्तुत्यर्थनिन्दार्थवादार्थाद् द्विधा, तत्र स्तुत्यर्थवादप्रधानानि यथा 'स सर्वविद्यस्यैपा
महिमा सुविदितेत्येव ब्रह्मपुरे घेष व्योनि आत्मा सुप्रतिष्ठितस्तमक्षर चेतयते अथ स यस्तु मर्वज्ञः सर्ववित् सर्वमेवाविश इत्यादि,
निन्दावादप्रधानानि यथा-एप नः प्रथमो यज्ञो योऽग्निष्टोमः, यो नेनानिष्ट्वा अन्येन यजते स गर्तामभ्यपतदि'त्यादि, अन
पशुमेधादीनां करणं निंद्यते इत्ययं निन्दार्थवादः, द्वादश मामाः समत्सरः अग्निरुप्णोऽग्निहिमस्य भैपजमित्यादीनि त्वर्थनादप्रधा-
नानि, लोके प्रसिद्धस्पैवार्थस्पैतैरनुवादः, ततश्च पुरुप एवेत्यादीना जप्ययमों-यदेतानि पुरुपस्तुतिपराणि, यदिवा जात्यादिमद-
त्यागायतद्भावनाप्रतिपादकानि न कर्ममताप्रतिषेधकानि, इत्थ चैतदंगीकर्तव्यं, न सत्यकर्मण आत्मनः कर्तृत्योपपत्तिः एकां-
तशुद्धतया प्रवृत्तिनिबंधनाभागात् गगनात । छिन्नंनि समयमी जिणेण जरमरणविप्पमुक्केण । सो समणो पन्चइओ पंचहि सह
खंडियसहिं ॥२७॥ ते पहइए मोउं अपसेसा नावि विति चिंतति । वच्चामो वदामो तं सुमुणिं पज्जुपासामो ॥२८॥ सीसत्तेणोव-
गया संपइ इंदगिभूइणो जस्म । तिहुयणस्यप्पणामो ग महाभोगोऽभिगमणिजो ॥२९॥ तयमिगमरवणनमंमणाइणा हुज अपाना है
.
.
*ARMANANTICs Im
॥२९४॥

.
गणधरवादः
चैत्यश्री-
मि०संघा-
पारविधी
।।२९५॥
मो। चुच्छिन्नसंसया या युतुं पत्ता जिणसगासं ॥३०|| आभट्ठा य जिणेणं नामगोएहि सागयंति इमे। विम्हइया पुण धुत्ता चिरसंसय-
पयत्थकहणेण ॥३१॥ जीवे१कम्मेरतजीवभूय४ तारिमय५बंधमुक्खो य६। देवानेरइयाविय८ पुण्णे९ परलोप१०निवाणे११
| ॥३२॥ तत्रैवं तृतीय उक्तः-हे बाउभूइ गोयम ! मनसि तज्जीयतच्छरीरंति । संमइओ वेयत्थं न याणसी तं इमं जाण ॥३३॥ स एव
| जीवस्तदेव शरीरं इति माननान् 'विज्ञानघन एवैतेभ्य' इत्यादि प्रामदर्थः, नारं न प्रेत्यसंज्ञाऽस्ति-न देहातिरिक्त आत्मसंज्ञाऽस्ति
अभेदागौरतादिवद् भूतसमुदायमात्रधर्मत्वाचैतन्यस्येति वेदार्थक्लप्तेः, संशयश्च सत्येन लभ्यस्तपसा ह्येप ब्रह्मचर्येण नित्यं ज्योतिर्मयो
हि शुद्धो यं पश्यन्ति धीरा यतयः संयतात्मान'इत्यादिमुत्रात् देहातिरिक्तात्मप्रतिपादनपरात् तथारूपोपचाराच, तत्र देहे आत्मोपचारो
यथा किंचित् पिपीलिकादि सत्वं प्रतीत्य यथा ब्रवीति लोको यथैतं जीवं मा मारयेति शरीरव्यतिरिक्ते च यथा कंचिन् मृतं दृष्ट्वा लोको
मपीति-गतः संज्ञी यस्येदं शरीरमिति, तथा वासांसि जीर्णानि यथा विहाय, नवानि गृह्णाति नरोऽपराणि । तथा शरीराण्यपरापराणि,
जहाति गाति च पार्थ! जीवः ॥१॥ इत्यादेश, अस्त्येतत् सौम्य !, भगवनस्त्येतत् , वेदपदानामयं परमार्थः-विज्ञानधन एवात्मा
प्रतिप्रदेशमनंतशानदर्शनपर्यायात्मकत्वात् , भूतेभ्यः क्षित्युदकादिभ्यः कथंचिद्भूत्वा घटाद्यर्थाश्रयेण विशेषतो नीलादिविज्ञानोत्पत्तेः
अनु पिनश्यति, पटादिनाशे तदाश्रितोद्भूतनीलादिविज्ञानोपरगाव, शेपं प्राम्यत् इति, देहेन्द्रियच्यतिरिक्तवात्मा तद्विगमेऽपि
तदुपरान्धार्धानुमरणात् , मया दृष्टं श्रुतं स्पृष्टं, घातं आस्वादितं स्मृतम् । इत्येककर्तृका भावा, भूतचिद्वादिनः कथं ॥१॥ निर्वाधोऽस्ति
ततो जीतः, स्थित्युत्पत्तिव्ययात्मकः। ज्ञाता द्रष्टा गुणी भोक्ता, कर्ता कायप्रमाणकः॥२॥ चतुर्धस्त्वेवं-भारदायवियत्ता! मनसि
पण भूप अस्थि नस्थित्ति । संमइयो न वियागसि वेयत्थं तं इमं सुणसु ॥३४॥ स्वप्नोपमं वै सकलमित्येप ब्रह्मविधिरंजसा विज्ञेय'
॥२९॥

गणधरवाद:
श्रीदे.
त्यश्री-
धर्म संपा-
নাৰিখ
॥२९६॥
इत्यादि तथा 'चापापृथिवी' इत्यादि 'पृथिवी देवता आपो देवते'त्यादि भूतासत्तासचापराणि वेदवाक्यादीनि ते संशयहेतुः,
ब्रदाविधिः-परमार्थप्रकारः अंजसा-प्रगुणन्यायेन विज्ञेयो-भाव्यः, तत्रायं भावार्थ:-स्वमोपमं इत्यादि अध्यात्मचिंतायां मणि-
| कनकांगनादिसंयोगस्यानियतत्वादस्थिरत्वादसारत्वाद् विपाककटुकत्वादास्थानिवृत्चिपरं, नतु तदत्यंताभावप्रतिपादकं, स्वमचु-
| ढेरप्यनेकनिबंधनत्वाद , अणुभूय दिट्टचिंतिय सयपयइवियार देवयाऽनूवा । सुविणस्स निमित्ताई अणुतरो चेव नाभावो ॥३५॥
पंचमययम्-सुहमा अगणिविमायण ! मनसि जो जारिसो इह भवेऽवि । सो तारिसो परभवे वेयपयत्थेसु संसइओ ॥३६॥ यथा
'पुरुषो वै पुरुषत्वमभुते पशवः पशुत्व मित्यादि, युक्तं चैतत् , कारणानुरूपकार्यत्वात् , कथं त्वेतत् , तथा 'शृगालो वै एप जायते'
इत्यादि, तथा 'ब्रह्मादिषु तृणांतेपु, भूतेषु परिवर्तते । जले भुवि तथाऽऽकाशे, जायमानः पुनः पुनः ।।१।। इत्यतः संशयस्ते,तत्र
नार्ग नियमः,कारणाननुरूपकार्यस्यापि दर्शनात् ,यथा शृंगाच्छरो जायते, तस्सादेव सर्पपानुलिप्तात् तृणानि गोलोमविलोमभ्यो दूर्वा
गोमयाच्छालूरः,इयं तु वस्तुस्थितिः-आयुष्कर्मापेक्षया जीवानां गतिः,तस्य नरकायुष्कत्वादिचित्रत्वात् कार्यवैचित्र्यं, यथा-मिच्छा-
| दिट्ठी महारंभपरिग्गहो तिबकोहनिस्सीलो। नरयाउयं निबंधइ पायमई रुद्दपरिणामो॥३७॥ उम्मग्गदेसओ मग्गनासओ गूढहिययमा-
इस्लो । सदसीलो अससल्लो तिरिआउंबंधए जीवो॥३८॥ पपईइ तणुकसाओ दाणरओ अजवाइगुणजुत्तो। तह सञ्चयाइनिरओ मणुाउं
पंधई जीरो॥३९॥ अणुवयमहाएहिं पालतवोऽकामनिजराए उ । देवाउअंनिबंधइ सम्मदिट्ठी यजो जीवो ॥४०॥ तथा-रज्जुग्गहणे
विसमक्सणे अजलणे अजलप्पवेसे या तण्डाछुद्दाकिलंना मरिऊण हवंति वितरिया ॥४१॥ तथा-जया मोहोदओ तिवो अन्नाणं खु मह-
भयं । अमारं वेपणिअंतु,तया एगिदियत्नणं ॥४२॥ अविय-भूदगवणसुरनिरया दोगइया चउगई तिरिपणिंदि । संखवासाउ मणुआ
॥२९६॥

गणधरवादः
श्रीदे०
चैत्यश्री
धर्म० संघा-
चारविधी
॥२९७॥
पणगइआ सेस इगगइया ॥४३॥ एवंदानदयादि सर्वमेय वैयर्यमिति सधः।। वासिह भंडियसुआ कि मनसि बंधमुक्ख अस्थि नना।
। ससइओ वेपत्थे परमत्थं तस्थिमं सुणसु ॥४४॥ स एप विगुणो विभुर्न बध्यते संसरति वा न मुच्यते मोचयति वा',न वा एप यायम-
| भ्यंतर वा वेद'इत्यादि, विगतमचादिगुणो विभुः सर्वगो न बध्यते पुण्यपापाभ्या,न मुच्यते-कर्मणा न वियुज्यते बंधाभावात्, न
| मोचयत्यन्यमकर्तृत्वात् ,बाह्यमात्मभिन्नमहंकारादि अभ्यंतर-स्वरूपं वेद-विजानाति प्रक्रतिधर्मत्वात् ज्ञानस्य, प्रकृतेश्याचेतनत्वाद्वं-
धमोक्षाभाव इति ते मतिः सशरीरस्य ससारिणः अन यतः, तन्न, मुक्तिजीनापेक्षमिदं,तत्र भावार्थ:-स एप मुक्तात्मा विगतच्छा-
| अस्थिमज्ञानादिगुणो विभुः-ज्ञानात्मना सर्वगो न बध्यते मिथ्यात्वादिबंधकारणाभागात् , ततो न संगरति भवे कर्मवीजा-
भावात् , 'दग्धे बीजे यथेति श्लोकः, न मुच्यते मुक्तत्वात् , न मोचयति तदा खलूपदेशादानात् , सांसारिकसुखनिवृत्यर्थमाह-
न वा एप मुक्तात्मा वाह्य स्रश्चंदनादिसुखं अभ्यंतर मानमादि न वेद-नानुभवात्मना जानाति, संमारिणः बंधमोक्षौ स्तः, आह
च-"न ह वै सशरीरस्य नियाप्रिययोरपहतिरस्ति, अशरीर वा वसंतं नियाप्रिये न स्पृशत' इत्यादि, तन सशरीरस्य-संसारिणः,
अशरीर-मुक्तं वसंतं-मुक्तं प्रियाप्रिये-पुण्यपापे न स्पृशतः, कारणाभागादित्यर्थः, तथा जीवकर्मणोरप्यनादिमानेन संयोगो, धर्मा
स्तिकायाकाशसंयोगवत् , वियोगस्तु यथा कांचनोपलयोः क्षारमृत्पुटपाकादिना तथा जीवकर्मणोरपि ज्ञानतपःसंयमादिना, मूर्ता-
मूर्तसंयोगघटना तु घटाकागसंयोगात् , कपायादिपरिणामाभाराच मुक्तानां पुनः कर्मबंधाभानः, उच्यते-जोगा पयडिपएसं ठिए
अणुभाग कमायओ कुणइ ।" न चेत्थं भव्योच्छेदः, अनागतकालपत् तेपामा च्यात् , परिमितक्षेरे चैपामास्थितिरमतत्वात्
प्रतिद्रव्यमनतकेवलज्ञानादिसंतानवत् , नर्तकीनयने विज्ञानाद्वा, उच्यते च-"आसंसार सरियासहस्सलक्रोहि युज्यमाणापि ।
॥२९७॥

.
गणधरवाद:
पैत्यश्री-
गर्म संपा-
पारविधी
॥२९८॥
पुसी न निद्वियपिय उदहीविधली नसंबायो॥६५॥ यथाऽतीतकालो वर्तमानत्वमनुभूय जातः अनादिः एवं वार्तमानिकः,मिथ्या.
त्यादिराव्यपेक्षात्मोपात्तं कर्म कृत्यमनादि कोच्यते, इति षष्ठः संबंधः । मंडियपुत्ता ! कामव मनसि देवा किमत्थि वा नथि।
वेपत्ये संमइओ दुहाविऽणुवलंमसब्भा॥४६॥ स एप यज्ञायुधी यजमानोऽजसा स्वर्गलोकं गच्छती'त्यादि 'अपाम सोमं अमृता
अभूम अगमाम जोतिरविदाम देवान् कि नूनमग्मान् वणवदरातिः किमधूतिरमृतमय॑स्येत्यादि,सोमं सोमलतारसं ज्योतिः स्वर्गा
| अविदाम देवान देवत्वं प्राप्ताः सः अस्मान् तृणवत् किं करिष्यतीति गम्यं,अरातिः-व्याधिः धुचिः-जरा अमृतमय॑स्य-अमृतत्वं
प्राप्तस्य पुरुषस्य, अमृतधर्मणो मनुष्यस्य किं करिष्यतीत्यर्थः यदीदं सत्यं तदेतत् कथं ?'को जानाति मायोपमान गीर्वाणान इद्र-
पमारुणकुबेरादी'नित्पादि द्विधाऽप्यनुपलब्धिः सतां परमाणुमूलोदकपिशाचादीनां असतां शशचिपाणादीनामिति ते मतिः, नैनान्
अमस्याः, शृणु देवस्वरूपानागमागमहेनन्-अणिमिसनयणा मणकजसाहणा पुप्फदामअमिलाणा । चउरंगुलेण भूमि न छिविंति सुरा
जिणा विवि ॥४७॥ संकंतदिवपेमा विमयपसत्ता समत्तफतव्या । अणहीणमणुअकझा नरभवमसुहं न इंति सुरा ॥४७॥पंचसुजिण-
पहाणेगु र महरिसितवाणुभाषाओ। जमंतरनेहेण य आगच्छंती सुरा इहयं ॥४८॥ यथा चेदानी इमे तवापि प्रत्यक्षाः, तथा
गेपकालमपि चंद्रादिविमानालयदर्शनात् तथा सिदिः, यम को जानाति मायोपमा नित्यादि तत् परमार्थचिन्तायां सर्वधा सर्वमनित्यं
मापोपमं इति शेषर, नतु देवनास्तित्वस्यैवेति संयुद्धः सप्तमः ७ ॥ है गोयमा अकंपिय! मनसि निरया किमस्थि नत्थी वा ।
वेपत्यो संदिदो दुहाविष्णुलमसन्गागा ॥४९॥ 'नारको वै एप जायते यः शूद्रान्नमश्नाति' इत्यादि 'एप ब्राह्मणो नारको भवति
यः शूद्रानमानि 'नह मेत्य नरके नारकाः संवी'त्यादि गताः निलं सन्मतिः-देवा हि चन्द्रादय हा भवंतु प्रत्यक्षाः अन्ये-
.
॥२९॥

गणधरवादः
श्रीदें.
चैत्यश्री-
धर्म० संघात
चारविधी
॥२९९॥
.
.
ऽप्युपयाचितादिफलदर्शनानुमानतो अवगम्यंते,नारकास्त्यभिधानव्यतिरिक्तार्थशून्याः कथं गम्यंत इति ?, तत् प्रकृष्टपुण्यफलभाजि-
सिद्धिबदुत्कृष्टपापभाजिनस्ते मंतव्या इत्यष्टमः संबुद्धादहे अयलभाय हारिय! किं मनसि पुनपार अस्थि न वा । वेयत्थे संस-
इओ विपडिवत्तीहि य वहहिं ॥५०॥ पुरुप एवेदग्नि इत्यादि विधिवादस्तुत्यर्थवादानुपादादिपरतयाऽनेकधा वेदवाक्येष्विदं जात्या-
दिमदत्यागापाद्वैतभावनार्थ पुरुषस्तुतिपर, परमेकान्तशुद्धतयाऽऽकाशवत् प्रवृत्त्याद्यभावात् कर्मसचिवस्यैवैजनादिकर्तुत्वं नात्मनो
जाघटीतीत्यस्तु कर्म, केवलमेतत् कथं 'पुण्यः पुण्येन पापः पापेने'त्यादि यदेवं विप्रतिपत्त्यः-आचार्यमतानि तत्राहुः केचित्-
पुण्यमेवैकं चयापचयक्षयैः सुखासुखापपर्गदं आरोग्यानारोग्यमृतिप्रदपथ्याहारवत् , अन्ये त्वाहुः पापमेवैकमपथ्यवत् वैपरीत्यदं,
अन्ये उभयमपि संमिश्रफलं संसारिणामेकान्ततः सुखाद्यभावात् , नारकाणामपि पंचेद्रियादिपुण्यप्रकृत्यनुभानात् , अपरेतु स्वतंत्र-
मुमयं विविक्तमुखासुखहेतुः क्षयाच मुक्तिरिति किमन तवमिति तेऽभिप्रायः, सौम्य ! स्वल्पमपि पुण्यं न दुःखाय, पापं च न
| सुखाय, स्वभागानतिवृत्तेः, उभयमिथ तु सर्वथाप्यसंभवि, अत्यंतपुण्यापुण्यातिशये युगपत्स्वर्गनरकादिसुखदुःसानुभवभावात् ।
विविक्तपुण्यापुण्ये तु संगते एव सस्योदयोपशमनतो जंतूनां सुखदुःखयोर्वैचित्र्यसिद्धेरिति नवमः संयुद्धा९।। मेया कोडिन्ना !
किं मनसि अस्थि नत्थि परलोओ। वेयपयाण य अत्थं विसयं च न याणसी सुणसु ॥५१॥ स वै अयं आत्मा ज्ञानमय'
इत्यादि मेत्य-मृत्वा न पुनर्जन्म-परलोकसंज्ञाऽस्ति विज्ञानघनात्मनो भूतान्यनु विनाशादित्यभिप्रायस्ते, तन्न, फचिद् देहोपलब्धा
वपि चैतन्यसंशयादिति, प्रेत्य-परन स्वान्येहाश्रिता संज्ञा नास्तीति, देहादन्यच्चैतन्यं चलनादिचेष्टानिमित्तत्वात् मारुतः पादपादि-
नेति, चैतन्यमात्मधर्मस्तस्य चानादिमत्कर्मसंतत्यालिंगितत्वेन कर्मपरिणामापेक्षमनुष्यादिपर्यायांतरावाप्तिः अविरुद्धा, आरण्य-
॥२९९॥

गणधरवादः
श्रीदे०
पेत्य श्री
धर्म० संघा-
चारविधी
॥३००||
केपि प्रमादिषु तृणांतेषु श्लोकः, तथा वामांसि जीर्णानि यथा विहाय, नवानि गृहाति नरोऽपराणि | तथा शरीराण्यपरापराणि,
जहाति गृहाति च पार्थ ! जीवः॥१॥ इति दशमः१०॥ हे कोडिन पभासा! मनसि निवाणमत्थि किंवा नो । अमुणंतो वैयत्थे विस-
यविभागं तयं मुणम् ॥५२ ॥ 'जरामयं वा एतत्सर्व यदग्रिहोत्र'मिति, अवाभ्युदयफलमग्रिहोत्रमिति, सदाकरणोक्तेः शिवावाप्तेः
फियारंभालाभावात् मोक्षामायः, उक्तथासौ-'दे ब्रह्मणी वेदितव्ये परमपरं च, तत्र परं सत्यं, अपरं च ज्ञानमनंतं ब्रह्मेति ते
मतिः, तम, यतो 'जरामर्य या' चाऽप्यर्थो यारजीनमपि, नतु नियोगत इति,शिवावाप्तिहेतुज्ञानादिक्रियाकालास्तिता दुर्वारेत्यस्ति
मोक्षा, उच्यते च-'नाणं पयामगं सोहो तवो संजमो अ गुतिकरो । तिण्डंपि समायोगे मुक्खो जिणसासणे भणिओ ॥ १ ॥
(प्रा०नि०) तिर्यगादिभवस्य चात्मपर्यायत्वेन भवनिहत्तौ न सर्वथा निवृत्तिः, कुंडलनिनो हेन इव इति भवनिवृत्तावप्यनि-
नर्मादन्यो मुक्तात्माघारो वस्तुरूपो मोधोऽस्ति, शुद्धपदवाच्यत्वात् , जीपादिपदार्थयत्, व्यतिरेके खरविपाणादीत्येकादशोऽपि
संयुद्धः ११ ।। इस छिन्नमंमया ते जिणेण पब्याविया पुणो पुच्वं । चउरो सह पंवसरहिं धुढेहि य तिहिं सएहि कमा ॥५३॥
तिर पुन्हा पुन्चयवारसंगा असंगिणा पहुणा । भुवणन्भहिए गणहरपयंमि संठाविआ गव्ये ॥ ५४ ॥ इय गणहरलोयस्स व
मुहुमपपत्थप्पयामणेण जिणा । लोगप्पझोयगरा ने हुँति रविन्न तेसि नमो ॥ ५५ ॥ एवंविधा मिहिरादयोऽपि वीथिकमतेन
स्युरिति नविशेषाय उपयोगसंपद एव हेतुसंपदमाह-'अभयदयाण'मित्यादि, अमय-इहलोकपरलोकादानाकम्माजीवितमर-
गालोरलक्षणमप्तमयामा दयंत इत्यभयदास्तेभ्यः ३ 'सरणदयाणं' रागादिभयमीतसचानां शरणं-त्राणं दयंत इति शरण-
दयास्तेभ्यः ४ 'योहिदयाणं' घोधि-भवांतरे शुद्वधर्ममंग्राप्तिं दयंत इति बोधिदयास्तेभ्यः ५, एतानि च यथोतरं पूर्वपूर्व-
.
॥३०॥

शकस्तव-
व्याख्या
थीदे०
चैत्यश्री-
धर्मसंघा-
चारविधौ
॥३०॥
फलभूतानि, तथाहि-अभयफलं चक्षुः चक्षुःफलं मार्ग इत्यादि संपत्, अथाद्याया एव विशेपोपयोगसंपदमाह-'धम्मदयाण'-
| मित्यादि, धर्म-देशसर्वचारित्रलक्षणक्रियापरिणामगर्भ यथार्ह दयंत इति धर्मदयास्तेभ्यः ३ अत्र हेत्वंतराणां सद्भावेऽपि भग-
| वन्त एव धर्मप्रदाने प्रधानहेतव इति, धर्मदयत्वं च धर्मदेशनयैव स्वादित्याह-'धम्मदेसयाणं' धर्म प्रस्तुतं यथायोग्यमवन्ध्य-
तया देशयन्तीति धर्मदेशकास्तेभ्यः, 'धम्मनायगाणं' धर्मस्य वशीकरणात् फलभोगात् प्रवर्धनात् व्याघातरक्षणाच नायका-
| स्तेभ्यः 'धम्मसारहीण' प्रस्तुतधर्मस्य भव्यापेक्षया सम्यग्दर्शनप्रवर्तनपालनयोगात् सारथयो धर्मसारथयस्तेभ्यः, जह सारही
| सुकुसलो रहं तुरंगे तहा पयट्टेइ । जह नवि होइ अवाओ तुरंगमाणं रहस्सावि॥ ५६ ॥ एवं जिणुत्तमेहिवि उस्सग्गववायपमुहजु-
| चीहिं । एगंतहिओ धम्मो उवइट्ठो धम्मधम्मीणं ।।५७॥ इह धम्मो होइ रहो तुरंगमा तस्स धारगा पुरिसा। उभयहियमुवइसंता
जिणनाहा धम्मसारहिणी ॥५८॥ (३३७-३३८-३३९) 'धम्मवरचाउरंतचपावट्टीणं' धर्म एव वरं-प्रधानं चतसृणां
गतीनामंतकरणाचक्रमिव चक्रं मिथ्यात्वादिभावशत्रुलवनाद्धर्मचक्रं तेन वर्तत इत्येवंशीला धर्मवरचातुरंतचक्रवर्तिनस्तेभ्यः ४,
'अतः समुद्ध्यादावा' इति (हैम०८-१पा०) प्राकृतसूत्रवादाचं, यथा-उत्तरओ हिमवंतो पुपावरदाहिणा तओ अंता । लवणसमुदं
पत्ता तो भरहं चाउरंतमिणं ।। ५९ ॥(३४१)एयस्स सामिणो जह भरहाई चयट्टिणो हुंति । धम्मवरचाउरंतस्स तह जिणा चफ-
वद्वितमा ॥६॥(३४२)अहवा चउदिसि धारं चउरंतं चकमुचा तहेव । दाणतपसीलभावणचउधारं धम्मचकमिणं ॥६१।। (३४३)
संपन्द। अयाध्ययोरेख सकारणस्वरूपसंपदमाह-'अप्पडिहये'त्यादि, अप्रतिहते-सर्वत्राप्रतिस्खलिते वरे-क्षायिकत्वात् प्रधाने
ज्ञानदर्शने-विशेपसामान्यावयोधरूपे घारपतीत्यप्रतिहत्वरज्ञानदर्शनधराः तेभ्यः, 'वियदृछउमाणं' छादयतीति छद्म-ज्ञानावर-
,
॥३०॥

श्रीदे.
पैत्यश्री
पर्म०संघा
पारविधी
॥३०२॥
"
.
णीयदर्शनावरणीयमोहनीयांतरायेतिपातिकर्मचतुष्टयं तद्वयावृत्तं-अपगत येभ्यः ते व्यावृत्तच्छमानः तेभ्यः२, नणु अट्ठवि कम्माई शुक्रस्तव-
जिणाण नट्ठाई किं चउफेण ? । सचं ओसरणत्थे पड्डुच छउमराओ भणि मी ॥६२॥ संपत् ७) अथ स्वतुल्यपरफलकर्तृत्वमाह- 1 व्याख्या
'जिणाणमित्यादि, जिनेभ्यः-स्वयं च रागादिजेतुभ्यः, जापकेभ्यः अन्येपामप्युपदेशादिना रागादिजयकारयितुभ्यः, तीर्णेभ्यः
स्वयं भवार्णपारगतेभ्यः परेषामपि ततस्तारयितृभ्यः युद्वेभ्यः स्वयंज्ञाततचेभ्यः योक्केभ्यः अपरेपामपि तचज्ञापकेभ्यः मुक्तेभ्यः
सयं भयहेतुर्मपाशनिर्गतेभ्यः मोचकेम्य इतरेपामपि ततः प्रमोचयितुभ्यः४, संपत् ८, एतावता केल्यवस्थाभावनोक्ता, सांप्रतं
सिद्वारस्थामाश्रित्य नवमी संपदमाह-'सधन्नूण मित्यादि, सर्व वस्तु सामान्यविशेषात्मकमपि प्रथमसमये विशेपात्मकतया जानं.
तीति सर्वज्ञास्तेभ्यः, तो द्वितीयसमये सर्व वस्तु सामान्यात्मकतया पश्यंतीत्येवंशीलाः सर्वदर्शिनस्तेभ्यः, आह-इत्थमेपां
दर्शनसमये ज्ञानम्यासधादसर्वज्ञताप्रसंगः, नैवं, सर्वस्य केलिनः सदैव ज्ञानदर्शनलब्धिसद्भावेऽपि तत्स्वाभाव्यान्न युगपदेकसिन्
समये उपयोगद्वयसंमाः, क्षायोपशमिकसंवेदनेऽपि तथा दर्शनात् , न च चतुर्मानिनोऽप्येकसिन् ज्ञानोपयोगे सति शेषज्ञानाभावः
स्यात् , अत्र बहु वक्तव्यं, तत्तु नोच्यते (तच वृहत्कल्पतो ज्ञेयं) ग्रंथगौरवभयात् , तथा अप्रतिहतवरेत्यायुक्त्या पुनरिह विशेषण-
दपोपादानं मुक्तायसापेक्षं 'सिवमलयं चेत्यादि,शिव सर्वोपद्रवाभवात् अचलं साभाविकप्रायोगिफचलनक्रियाविरहात् अरुजं रोग-
वजितत्वात् , अनंत अनंतसिद्वमानात् (अनंतज्ञानान्मत्वाद्वा), अक्षयं विनाशहेत्वभावात् अव्यापापं देहमनोव्यायाधारहितं अमूर्त-
सात् न पुनर्भवे आवृत्तिः-आगमनं यम्मात् तदपुनरावृत्ति भवभ्रमणहेतुफाभावात् , उक्तं च-दडमि जहा बीए न होद पुण
पुरस्स उम्पत्ती। वह कम्मपीपरिरहे भांउरस्सानि नो भा॥६३॥(२८६)ति, सर्वत्र मिद्धिगतजीनानामिति गम्यं, आवेयवशा-
-
॥३०२॥

शकस्तव-
व्याख्या
"
श्रीदे०
चैत्यश्री-
धर्मसंघा-
पारविधी
॥३०३॥
.
दाधारस्यापि तद्वथपदेशो न दुष्ट आधाराधेययोरभेदोपचारात् मंचाः क्रोशंतीत्यादिव्यपदेशवत् शिवगतिनामधेयं लोकाग्रं स्थान-
निवासं सम्यक् सर्वकर्मोन्मूलनेन, नतु एकेद्रियादिवत्सकर्मकत्वेऽपि, प्राप्ता-गतास्तेभ्यः 'नमो जिणाणं जियभयाण'मिति
तृतीय आलापकः सुगम एव, अन च भाष्य-"सबन्नूयाइ पढमो वीओ सिवमयलमाइ आलायो । तइओ नमो जिणाणं जिय-
भयाणंति निदिट्ठी॥शाति, एवं च त्रयस्त्रिंशदालापकप्रमाणोऽयं जीवाभिगमादिसिद्धांतललितविस्तरावृश्यानुसारेण व्या-
ख्यातः, पुनरंते नमस्काराभिधानं मध्यपदेप्वप्यनुवृत्त्यर्थ, अत्र च स्तुतित्वान्न पौनरुत्य, यदागमः-"सज्झायझाणतयओसहेसु
| उवएसथुइपयाणेसु । संतगुणकित्तणेसु य न हुँति पुणरुत्तदोसा उ ॥ १ ॥ अनेन च जिनजन्मादिषु शको जिनान् स्तोतीत्ययं
सस्तवोऽप्युच्यते, अथ चूर्णि:-"एस भावारिहंतसम्भूयगुणकित्तणति पढमो अहिगारो, इयाणिं कालत्तयवत्तिदद्यारिहंतसंथवणंति
पीयोऽहिगारो भन्नइ, यद्भाष्यम्-"विसयवहुत्ते किरिया भावुल्लासाउ बहुफला होइ । पणिवायदंडगोवरि भन्नइ तम्हा इमा
गा॥१॥(३६२)॥जेय अइयासिद्धाजेय भविस्संतीऽणागए काले । संपइ य वट्टमाणा सब्वे तिविहेण वंदामि ॥१॥
पअनंजा अनि बिनाः अतीताः सिद्धाः-अनंता अतिक्रांतकाले मुक्ताः, ये च अनंता जिना भविष्यति सिद्धा इत्यत्रापि योज्यं
नागामिनि काले. संप्रति वर्तमानाः, इदानीमपि येऽनासादितभावार्हत्पदा वर्तते, छद्मस्था इत्यर्थः, एतेन छमस्थभावनमप्युक्तं,
(रथा चलाभाष्पन्-जे प जइयगाहाए बीयहिगारेण दवअरिहंते । पणमामि भावसारं छउमत्थे तिसुवि कालेमु॥१॥ति, तान्
सानि विविधन-विकरमार वंदे नमामि स्तवीमि च, ननु किं द्रव्याहतो नरकादिगतिगता अपि भावार्हद्ववंदनाहाः?, काम,
ममिति चेर् उन्ले-आगमानापार, तथा चावश्यकचूर्णिष्वपि उक्तं-'उकोसपएणं सत्तरं तित्थयरसयं जहष्णयपएणं
-
-
.
॥३०॥

.
मरीचि-
दृष्टान्तः
प्रत्ययी-
पर्मसंपा.
मारविधी
॥३०४॥
.
पीस तिस्पयरणं नाय एगकाले भवंति, अइया अणागया अणंता, ते तित्थगरे नमसामि"ति, किंच-सर्वत्र नामस्थापनाद्रव्या-
हंतो भाईदाम्या हदि व्यवस्थाप्य नमस्कार्याः, एतद्ज्ञापनार्थमेव च पूर्वाधिकारोक्ता अतीता अरिहंता जे य अइया सिद्धा इति
पुनर्भणनं, भणितं च चैत्यवंदनाचूर्णी-"पुदाहिगाराभिहियअतीतारिहंताणं पुणो जे य अइया सिद्धत्तिपएण भणणं भविस्स-
बमाणजिणा हि पत्तभागारिहंतमापा एव वंदेयवा, न नरगाइभववत्तिणोति जाणापण"ति, भरताधिपेनापि च इत्थमेव नम-
| फतवान् , तदृष्टांतवायम्-
अस्यि अउज्झानपरी नव्यालालंकिया नवपुरिव्य । जाए करवालुप्पाडणं तु समणाण न जणाणं ॥१॥ अविय-सत्तमुणि-
मिनगचियमणेगाणिसाला सुरणुरिपि । एगवुहं भूरिहा हसइव जा तूररसिएहिं ॥२॥ साहियअखंडछक्खंडभारहो तत्थ भरह-
चाई । आसंडलुज्य अपखंडमायणो पालए रजं ॥ ३ ॥ तथा 'छन्नवइगामकोडीण पाणवइदोणमुहसहस्साणं । विसयरिपुरसह-
माणगापट्टणमदस्माणं ॥ ४ ॥ तहय चउवीसकपडसहसाणं सोलखेडसहसाणं । वीमाऽऽगरसहसाणं चउदससंबाहसहसाणं
||५|| छप्पन पुराणं गुणपन्नासंतरोदयाणं च । सामित्तं कुणइ तहा चउवीसमडंवसहसाणं ॥ ६ ॥ सवणसुहकारिदसदिसिविसा-
रिजयमपंचमो कइया । उच्छलिओ गयणयले पउबिहाऽऽउअगहिरमरो ॥७॥ तं सोउ संभमुम्भंतलोयणेणं निवेण पडिहारो।
किमिणंति पुन्छिो मणइ इय सिरे अंजलि काउं ||८|| देवाणुपिया सइजस्म दंसणं अहिलसंति कखति ।जन्नामस्सरणेणविहय-
हिमपा हुँति ग उपगुरू |९|| आगामगेण छत्तनयेण चमरेहिं धम्मचकेण । सह पायपीढसीहासणेण धम्मज्झएण तदा ॥१०॥
कमरमलयानिद्वियफपयनलिणनग्गेण नमिरमियरेहि। परणेणऽणुकूलेणं पयाहिणायत्तसउणेहिं ॥१॥ दिहमुहम्टएहि य गयण-
॥३०४॥

मरीचि-
दृष्टान्तः
श्रीदे.
चैत्य०थी-
भर्म० संघान
नारमियो
॥३०५॥
| यलविसारिदुंदुहिसरेण । इह अट्ठावयसेले सिरिरिसहजिणो समोसरिओ ॥ १२ ॥ तं सोउ हद्वतुट्ठो अद्धत्तेरम सुवन्नकोडीओ।
| पीईदाणं दलयइ भरहो वितिस्स तस्स तओ ॥१॥ सह अंगरक्खलक्खेहिं अंगरक्खेहि तह य जखेहिं । सोलमहिं सहस्सेहि य
परियरिओ सहसकिरणोय ॥१४॥ देसाण विमाणाणव सामीणं गउडवद्धराईणं । बत्तीससहस्सेहिं सेविओ सहसनयणोय॥१५॥
| रयणेहिं चउद्दसहि मणोरमेहि विरायमाणोसो। कयदेहसंगहोविय जंबुद्दीनो महनईहिं॥१६॥ तत्थ-चम्ममणि कागिणी सिरिहरम्मि
| दंडासिचकछत्ताणि । जायाणि आउहगिहे इय सत्तेगेंदिरयणाणि ॥१७|| उत्तरसेढीए धीरयणं हयगय वियद्यगिरिमूले । सेणापइ
गाहानइ पुरोहि बडुइ विणीयाए ||१८|| पयतलगेहि निहीहि य विहरंतजिणुष नाहिं कमलेहिं । तिसएहिं तिसढेहि य स्वेहि
दिणेहिं वरिसोय ॥१९॥ बत्तीसहि लक्खेहिं बत्तीमतिबद्धपवरनट्टाणं । तह निरपरकनाणं जणयकलाणयाण तहा ॥२०॥ हय-
गयरहाण चुलसीलक्सेहिं छन्नातिकोडी । पाईफाण तहऽट्ठारसेहिं सेणिप्पसेणीहि ॥ २१ ॥ अन्नेहिवि राईमरतलपरकोडंविसि-
हिमाईहिं । परियरिओ भरहनियो नमणत्थं निग्गओ नयरा ।। २२ ॥ पविसित्तु समोसरणे विहीऍ भरहो नमिय जपनाहं । सुणइ
इय सयलमलमलिलसंनिहं देसणं पहुणो ॥ २३ ॥ "भत्तिवहुमाणपूयाथुइसेपानमणचंदणाईहिं । लहइ जिणाईण जियो तित्थयर-
ताइवररिद्धी ॥२४॥ नियमइ य तित्थगुत्तं नियमा मणुओ तिहानि सुहलेसो। आसेपिएहिं पहुसो वीमाए अन्नयरएहिं ॥२५॥
जओ-जिण १ सिद्ध २ पवयण ३ गुरू ४ थेर ५ बहुस्सुय ६ तपस्सी ७ वच्छल्लं । नाणु ७ वओगो ८ सण ९ पिनया?
| वसयविहि ११ सीलवयं १२ । ३०।। अणइफमो खणलव १३ तर १४ चय १५ वेयायच्च १६ विहिसमाही य १७ । अप्पुन-
नाणगहणं १८ सुयभत्ति १९ पभावणा वीसं २० ॥ ३१ ॥ अह नरवाणा पुट्ठो पह कहित्थित्थ भावजिणचकी। तहय अपुढे
0-
॥३०५॥

मरीचि दृष्टान्तः श्रीदे. चैत्यश्री- पर्म सपा चारविधौ ॥३०६॥ 3 बलहरिपडिहरि तह किंपि जपेमि ॥३२॥ तथाहि-नमिय जिणं उच्छं जिण १ चक्कि २ हरि ३ नलाणनाम? पुररपि गरो ४ । सुमिण५ कुल६ गुत्त७ बन्ने८ माणा९यु१० गई११ तराईणि१२ ॥१॥ उमभो अजिओ संभा अभिनन्दण सुमइ सुप्पह मुपामा। चदप्पह सुरिहि सीयल सिजंसो वासुपुञ्जो य ॥२॥ विमलमनंतइ धम्मो संती कुंथू अरो य मल्ली य। मुनिसुव्वय नमि नेमी पामो वीरो य जिपानामा ||३|| जम्मपुरी दो रिणिया सावत्यी दो अउज्झ कोसंबी। वाणारसी चंदरी कायंदी भदिलपुर च ।। ४ ॥ सिंहपुर चप कंपिल्ल उज्ज्ञ रयणउर तिगयपुर मिहिला। रायगिह मिहिल सोरियपुरगाणारसी य कुंडपुर ॥ ५॥ नाही जियमतु जिआरि सवरो मेह धर पईट्ठनियो । महसेन सुगीर दढरथ विण्ह पसुपुञ्ज कयवम्मा ॥६॥ सिंहरह भानु विमसेण सूर सुदरिसण कुंभ य सुमित्ता। विजये समुद्दविजयाऽऽससेण सिद्धत्थ जिणपिअरो॥७॥ मरुदेवी विजयादेवा सेणा सिद्धत्य मंगल मुसीमा । पुहनी लसण रामा नदा विण्हू जया सामा १८॥ सुजमा सुव्यय अइरा सिरिदेवि पभाई य पउमबई । पप्पा मिया य चामा तिमलादेवी य जिणमाया ॥९॥ गयवसहसिंहअमिसेय दाम ससि दिणयर झयं कुम्भं । पउमसर सागर विमाणभरण रयणऽग्गि सुमिणत्ति ॥१०॥ निरउव्याण इह भवणं सग्गच्चुआण उ विमाण । वीरुपहसेमजणणी नियंसु ते हरिसमहगपाई ॥११॥ दुनरय कम्पगिविजा हरि य तिनरयविमाणएहिं जिणा । पढमा चक्कि दुनरया वला चउसुरेहि चक्कियला ॥ १२ ॥ जिणचक्कीणं जणणी नियंति चउदस गयाइ वरमुमिणे । सगवउतिगएगाइ हरिवलपहिहरिमडडियमाया ॥१३॥ गोयमगुना हरिवससंभवा नेमिसुदया दोवि। कामयगुत्ता इक्खागवराजा सेसवावीस ॥१४॥ पउमासुपुञ्ज रत्ता ससिसुविही सेय नमिमुनी काला । पामो मल्ली नीला कण- यनिहा सोल सेसु जिणा ॥१५॥ पणधणुमय पनऽदृसु दम पणमु पनद्वसु य धणुहाणी । नामत्तकरुस्सेहे आयगुलिपीससउ सव्वे म 5 atm ||३०६॥

मरीचि-
दृष्टान्तः
श्रीदे.
चैत्यश्री
धर्म०संघा
नारविधी
॥३०७॥
॥१६॥ चउधणुपारसदुगागयमायंगुलपमाणअंगुलयं । ते उसहो वीससयं वारंगुलहाणि जा मुविही ॥१७॥ चीसंसदुअंगुल जाव
हाणिऽनतो तयधु जानेमी। सगवीसंसा पासो इगवीसंसो महावीरो॥१८|| आऊचुलसी विसयरी मट्ठी पन्नाय चत्त तीस वीस । दस
दो इगपुष्पलक्सा सग चुलसी विसयरि सट्ठी ॥१९॥ तीस दस एग लक्खा वंरिमाणं सहसपणनयह चुलसी। पणपन्ना तीम दस
एणु सहस सय च दुगसयरी ॥२०॥ चुलसीइ परिसलक्खा पुव्वंगं तग्गुणं भवे पुवं । सचरिकोडी लकवा परिसा छप्पन्न सहस
कोडि ॥२१॥ पुन्वगहयं पुव्वं तुडियंगं वासकोडिकोडीओ । गुणमहि लाखसगीस सहस्स चत्तारि य सया उ ||२२|| अट्ठा-
वयंमि उसहो वीरो पापाइ रेचये नेमी। चपाएँ पासुपुजो सम्मेये सेसजिणमिद्धा ॥२३॥ इह पन तीस दस नकोडिलक्खा कोडि
सहस नग्नवई । नन अयरकोडिमई नवकोडि नवकोडि इगकोडि ॥ २४ ॥ अयस्मयारिसछावहिलक्खडब्धीससहस्म ऊणयर ।
चउपन तीस नव चउ तिय अयरा पउणपलिऊणा ॥२५॥ पलियद्धं कोडिसहस परिससऊणो य पलियचउभागो। वरिसाग कोडि-
सहसा लकख चउपन्न छप्पंच ।।२६।। पउणचुलसीइ सहमा अड्डाइसयति अतरतिवीसे । अयरेगोडिकोडि बायालसहस्तवरिषणो
॥२७।। इगइगतिगइगतिय इगइगसयरी इगार पलियचउभंगो। सुविहाइसगतरयमि तित्थच्छेओ न सेसेसु ॥ २८॥ चक्की भरहो
सगरो मघव सणंकुमर संतिकुंथुअरा । सुभुम महपउभ हरिसेण जउनियो बंभदत्तो य ।। २९ ।। चकिजमपुरि विणीया अउज्झ
सावथि गयउरे पंच । वाणारसी कंपिल्ले रायगिहे चेव कंपिल्ले ॥३०|| चकिजणणी सुमंगल जसपइ भ६ सहदेवी अइर सिरिदेवी।
देवी तारा जाली मेरा वप्पा य चुलणी य ॥३१॥ उसमे सुमित्तविजए समुद्दरिजए य आससेणे य । तह वीससेण सूरे सुदरिसणे
कित्तिविरिए य ॥३२॥ पउमुत्तरे महाहरि विजये मे पिया उ चकीणं । इक्खागर्नसकास गुत्ताण मुवन्नवन्नाणं ।।३३।। पणधणु-
॥३०७॥

मरीचि-
दृष्टान्तः
श्रीदे०
चैत्य०थी
धर्म० संघा
चारविधी
॥३०८॥
-
पण्णमय मट्ट दुचन सढेगचत्त पणतीमा । तीस अडग्रीस वीसा पनरस वारमयधणुतणुणो ॥ ३४ ॥ निनआऊ चुलसी विसयरि
पुच्चलकखाण तिएग समलक्खा । पणनवड चुलसी सट्ठी तीस दस तिसहस विति सत्सया ॥३५।। अड चक्की पत्त सिवं सुभूम
वभो य अप्पइटाणे । मघनं सणंकुमागे सणंकुमारगया कप्पं ॥३६॥ उसमे भरहो अजिए सगरो मघवं सणंकुमारो य । सिरिधम्म-
संतिअतरि संतिकुथुअरजिण चको ॥३७॥ अरमल्लिमल्झि सुहुमो सुपए पउमो नमिम्मि हरिसेणो । नमिनेमिअंतरि सुजओ नेमि-
पासंतरे बंभो ॥३८॥ नेसप्पे पंडयए पिंगलए सबरयण महपउमे । काल महकाल माणव संखे चकीण नानिहिणो ।। ३९ ।।
पलिओवमाउ तनामसुरगिहा वेरुल्लियमणिकवाडा । ककेयणमयमञ्जूससंठिया जण्हवीड मुहे ॥४०॥ घरधन्नभूसणमणीपत्थकालद्ध-
जुनदृविही। चशठिया जोयण अड नगारुच पिहुऽडदिहा ॥ ४१॥ सेणावइ गाहारह पुरोहि वइ गयस्थिहयचकं । दंडासि
छत्तकागिणि चम्माणि पणिदिगिदी सग ॥४२॥ असि बत्तीसंगुल दुकर चम्मु वाममम चक्क छगुदंडं । हुँति पुण चारजोयण चम-
छत्ता चविणा पुट्ठा ।।४।। चउरगुलप्पमाणो सुपनारकागिणी छलंसो य । चउरगुलमणि तस्सद्धवित्थडोरयणचउदसगं ॥४४॥
जक्ख सोल सोलसहसदुगुणानि निवि३२यर३२ कन३२ वेस३२ देमपुरा । छन्नवइ कोडिसुद्दढा गययरहचकचुलसीई ॥४५॥
बत्तीमसहस्सा नाडयाण बत्तीसविहिनिवद्धाणं । सूबा तिमयतिमहा अढार सेणी पसेणी य॥४६॥ कबडमडंपचउबीसमहस दुति-
| गुणिय पट्टणाइपुरा । छप्पन अतरोदग गुणपन्न कुरज तह भरहे ।। ४७ ॥ छन्नाई गामकोडी दोणमुहा९९ऽऽगरय२० सेड१६
संवाहा १४ । नवनाइ वीम सोलस चउदसहसाइ छरखंडा ॥४८॥ एयाण वियहस्सवि दसहियसयदेसपुरदुसेढिस्स । सामित्ताइ
करता चकधरा हुंति इय वलिणी ।। ४९ ॥ बत्तीस निरसहस्मा सयालेणं तु संकलनिबद्ध । अञ्छति चयष्टुिं अगडवडंमी दियं
॥३०८॥

श्रीदे मरीचि. दृशान्तः चैत्यश्री धर्म संघा. चारविधौ ॥३०९॥ संतं ॥५०॥ चित्तूण संकलं सो वामगहत्थेण अंछमाणाणं । भुंजिज विलिम्पिज व ते तंयुठिया न चायति ॥५१॥ विण्ड तिविट्ठ दुविठ्ठ सयंभु पुरिसुत्तमे पुरिससीहे । तह पुरिसपुंडरीए दत्ने लक्खमण कण्हे य ॥५२॥ विण्हुवलजम्मनयरे पोयणपुरबारबई- तिगऽस्सपुरं। चकपुरं वाणारसी रायगिहं महुरनयरी य ॥५३॥ हरिमायाउ भिगारद उमा य पुहवी य सीय अम्मयया । लच्छि- वई सेसई केगई देवई चेत्र ॥५४॥ हवइ पयावइ बंभो रुदो सोमो सिवो तह सिवो य । अग्गिसिहो य दमरहो वसुदेवो विण्ड- पलपियरो ॥५५|| कासवगुत्ता इक्खागवंसजा पउमलक्खणा दोनि । हरिवंसकुला गोपमगुत्ता सेसहजुयलाओ ।। ५६ ॥ चक्कि- रिद्धिवलिया चकधणुगयासिसंखमणिमाला । सग रयणा गरुडझया नीलतणूसी(पी)ययमण हरी ॥ ५७ ॥ विण्डवलदेहमाणं असीइ सत्तरी य सहि पन्नासा | पणयाला गुणतीसा वीस सोलस दस धणूणि ॥ ५८ ॥ हरिआउ परिगलक्खा चुलसी दुग- | सपरि सहि तीस दस । सहस्साई पंचसट्टी चउम्पन्ना वारसेगं च ॥ ५९॥ पदमो अपइदाणे पंच य छट्ठीइ पंचमी एगो । एगो | य चउत्थीए चरिमहरि वालुयपभाए ॥६०॥ सेयंसंमि तिवट्ठ वसुपुझि दुविठ्ठ सयंभु विमलंमि । पुरिसुत्तमो अणंते धम्मजिणे पुरिमसीहहरी ॥६१।। अरमल्लिमंतरे सुभुम मल्लोए पुरिमपुंडरिय दत्ता । मुणिसुन्वयनमि अंतर लक्खमणो कण्ह नेमिमि ॥२॥ ॥६२॥ चकिदुगं हरिपणगं चक्की पण केसयो य चकी य । केमय चकी केसय दुचकि केसी य चकीय ॥६॥ जिण चक्कीदुग अड जिण जिणहरिपण दुचक्कितिजिण हरि चक्की । हरि जिण जिण जिणचक्की चक्कि चक्किजिण हरिचक्की जिणा॥६॥ हरिजिहभायरो नव बलदेया अयल विजय भद्दा य । सुप्पम सुदंसणाऽऽणंद नंदणा राम बलभद्दा ।। ६५॥ बलजणणीओ भद्दा | मुभद्द मुप्पह सुदंसणा विजया । विजयंती य जयंती अपराजिय रोहिणी चेव ॥६६॥ हरिअखंतपुराईबला बला नीलवसण ताल- ॥३०९॥ MAHERIES

मरीचि-
दृष्टान्त:
श्रीदे०
चत्य श्री
धर्म० संघा
चारविधी
11३१०॥
| झया । हलमुसलवामकुंडलमणिमालारयणी सेयतणू ॥६७॥ पंचासी पन्नत्तरि पणसट्ठी पणपन्न सचरसमलक्खा। पणसि पणट्ठी
पनरम सहस सय वारसवलाऊ ||८|| अह बलदेव सिद्धा नमो उ दसायराउ वंभ चुओ। नियभायकण्हजियअममतिथि इह
सिज्झिही भरहै ॥६९॥ चउपन्नुत्तमपुरिसा इह एवं हुंति जीवपन्नासं । नवपडिविण्हूहि जुआ तेसहि सलागपुरिस भवे।।७०॥ इह
आसगीय तारग मेरय महु केढवे निमुंभे य । बलि पल्हाए रापण जरसिंधू हुंति पडिविण्हू ॥७१॥ पुन्वुत्तहरीण अरी एए वल-
सामिणो य चक्कधरा । पजतसमयंमि य चक्कि हरिहया नरयमुवयंति ॥७२॥ भणियं च-"अनियाणकडा रामा सव्वेविय केसमा
| नियाणकडा । उडगामी रामा केसव सव्वे जहोगामी ॥७३॥ पणपती तीसघरा तिरि उई छ चउतीसरेहाहि । आइघरपणगि अरिहंत
चकी हरि नाममाणाउ ॥ ७४ ॥ आइमपंतीइ जिणा पनरस दो सुन्न तिजिण सुन्नतिग। दोनि जिणा सुन्नजिणा सुनजिणो सुन्न
जिण सुन्नं ।।७५|| बीयाइ दुचक्की सुन तेर पण चक्कि सुन्न चक्की य । दोमुन्न चक्किसुनं दुचक्किसुन्नं चक्किदुसुन्नं ॥७६॥
तियपंती दस सुन्नं केमवा पच पच सुन्न हरी । सुन्न हरि दोसुन्ना हरि दोसुन्ना हरि तिसुन्ना ।।७७॥ भरहुसहा सगराऽजिय समग
मुणिपउम नेमिहरिरोणा । सिर्जमाइतिवडाइ पणसम नेमिकण्हा य ॥७८॥ अडसंभवाइ संति रितिग मल्लिपासद्गपिहुघरा एए ।
| तिचउ अडिगार वारस चक्क छसगट्टमहरी य ॥७९॥ मघासणं धम्मतित्थे अरनमिनेमीण सुभुम जय बंभा । अरतित्थि पुरिस-
| पुडरिय दत्त लक्खणुसुजयतित्थे ॥८०॥ पणसय धणुपनऽहसु दस पंचसु पण अढाइ एगूणा । चत्तपणतीसतीसे गुत्तीस अडवीस
छब्बीसा ।।८१॥ पणवीस तीस सोलस पनरस बार दस सत्त धणूणि नव । सगरयणी तणुमाणं दुतीसघर एस तह आऊ ॥२॥
चुलसी विसरि सट्ठी पन चत्ता तीस वीस टस दु इंगं। पुष्पलक्ख परिसलक्खा चुलसी विहत्तर सहि तीस दस ॥ ८३ ॥
॥३१०॥

मरीचि-
दृष्टान्तः
श्रीदे०
चत्य श्री
धर्मसंघा-
चारविधी
॥३१॥
पणतिगलखु महसा पणनवई चुलसी पणसट्टी सट्ठीय । छप्पन्न पणपन्ना तीस बार दस तिनि इग सहसा ॥८४॥ सयसचएगु
हरि सविस विहत्तरि एवमिह समासेणं । उत्तमनरपंचासी सिरिविजाणंदररिथुया ॥८५॥ इय गुणसविजियाणं इमाण तेसहिसला-
गपुरिसाणं । चउपन्नुत्तमपुरिसा सोउमइहरिसिओ हिपए ॥८६॥ (प्रत्यन्तरे अरिहंत१ सिद्ध२ पवयण३ गुरुध्धेर५ बहुस्सुए६
तवस्सीसु७ वच्छल्लया य एसिं अभिक्खनाणोवओगेटय ||८७॥सण९ विणए१० आवस्सए११ य सीलबए१२ निरइयारो । खण.
लव १३ तव१४चियाए१५ वेयायचे१६ समाही१७य॥४८॥ अप्पुवनाणगहणे१८सुयभत्ती१९पवयणे पभावगया २०। एएहिं कार-
णेहिं तित्थयरतं लहइ जीवो ॥८९॥" अह नरवइणा पुट्ठो जिण चकी इत्थ भाविणो भयवं! 1 इय कहइ तहा य अपुच्छिएवि पल-
विण्हुपडिविण्हू ॥९०॥ तथाहि-होही अजिओ संभव अभिनंदण सुमइ पउमपह सुपासो। चंदप्पह सुविहि सीयल सिजंसो वासुपुञ्जो
अ॥९॥ विमल अणंतइनाहो धम्मो तह संति कुंथु अर मल्ली। मुणिसुव्यय नमि नेमी पासो चउवीसमो वीरो ॥१२॥ होही
सगरो मघवं सणंकुमारो य संति कुथु अरो। चक्की सुभूम महपउम तहय हरिसेण जय चंभा ॥९३।। अयले विजये भद्दे, सुप्पमे
| य सुदंसणे । आणंदे नंदणे पउमे, रामे य नवमे बले ॥१४॥ विण्डू-तिविठू य सयंभू, पुरिसुत्तमे पुरिससीहो । तह पुरिसपुंड-
रीए, दचे नारायणे कण्हे ॥९५॥ आसग्गीवे तारय मेरय महु केढवे निमुंभे य । बलि पल्हाय दससिरे पडिविण्हू तह जरासिंधू
॥९६॥ गुणसद्विजियाण इमाण कहइ तेसहिसलागपुरिसाणं । पियमाइपुरपमाणाउवण्णपरियायगुत्तगई ।।९७) पुण भणइ नियो
| नणु पहु ! इमीइ सुरअसुरमणुयपरिसाए । सो अस्थि जिओ जो इहवसप्पिणीए जिणो होही ? ॥९८ ।। भणइ पह तुह पुत्तो
पदमपरिवायगो मरीइ इमो । होही चउवीसइमो तित्थयरो इह महावीरो ॥१९॥ पढमो य वासुदेवो तिविठुनामेण पोयणा-
DEFUR
॥३१॥

मरीचि-
दृष्टान्तः
बैत्यश्री-
धर्मसंघा
चारविधौ
॥३१२॥
हिदई । मूकापुरीइ चक्की पियमित्तो तं (मह) विदेहेसु ॥१००|| तं चयणं सोऊणं राया अंचियतणूरुहसरीरो। अभिवंदिऊण पियरं
मरीइमभिवंदिउं जाइ ।। १०१ ॥ तं भणइ गंतुमिय ते न य वंदे चक्किअद्धचक्कित्तं । नवि ते पारिवजं वंदे न इमं च ते जम्म
॥१०२।। किंतु जमुनो ताएण तंसि चरिमो जिणो महावीरो । इण्हिपि तुज्झ वंदे तं अरिहनं तिजयपुब्वं ॥१०३।। यदागम:-
"सो विणएण उवगओ काऊण पयाहिणं च तिक्खुत्तो । चंदइ अभित्थुणंतो इमाहिं महुराहिं वग्गूहिं ॥१०४|| लाभा हु ते सुलद्धा
जसि तुमं धम्मचक्कवट्टीणं । होहिसि दसचउदसमो अपच्छिमो वीरनामोति ॥ १०५ ॥ एवं हं थोऊणं काऊण पयाहिणं च
तिक्युनो। आपुच्छिऊण पियरं विणीयनयरि अह पविट्ठो॥१०६॥ श्रुत्वैवं भरताधिपेन विहिता द्रव्याहतो वंदना, श्रीनामिप्रभव-
प्रमोर्वचनतथाष्टापदे स्थापनाम् । तद्भो भन्यजनास्त्रिकालभविनामेपां सदा वंदनां कुर्वीचं प्रतिमाच भावनिताध्यारोपतो यत्नतः
॥१०७॥ इति भरतकथा ।। तदेवं द्रव्याहतां नमस्करणीयत्वात् भाष्यकारादिभिः समर्थित्वादावश्यकचूर्णिकद्व्याख्यातार्थ-
वाद् संवेगादिकारणत्वात् सम्यक्त्वनैमल्यहेतुत्वादशठपहुबहुश्रुतपूर्वाचार्याचरितत्वात् जीतकल्पानुपातित्वाच युक्तेयं जे य अइ-
येति गाथेति । 'एष द्रच्याईद्वंदनार्थ द्वितीयोऽधिकारः, शक्रस्ताविवरणं समाप्त'मिति चूर्णिः, एवं शक्रस्तवाख्यप्रथमदंडकेन
माषद्रव्याहतोऽभिवंय स्थापनाईबंदनार्धमुत्थाय साधुः श्रावको वा चैत्यस्तवदंडकं विधिवद् भणति, उक्तं च-"उद्विय जिणमुद्दा-
ठियचलणो विहियकरजोगमुद्दो य। चेइयगयथिरदिट्ठी ठवणाजिणदंडयं पढइ ॥ १॥ (३३२)" तबास्य संपद्तपदसंख्याध.
पदपरिवानार्थमाह-
कुछसगनवतियछचउछप्पय चिइसंपया पया पढमा। अरिहं वंदण सद्धा अन्न सुहुमा एव जा ताव ॥३०॥
॥३१२॥

चैत्यस्तर-
-
दंडकार्थः
--
चैत्य श्री
धर्म सघा-
चारविधी
॥३१३॥
अक्षरघटना प्राग्वत् , भावार्थस्त्वयं-अरिहंतचेइयाणमित्याद्यपदद्वयनमाणा प्रथमा संपत्, वंदगपत्तियाए इत्यादिपदपदक-
परिमाणा द्वितीया संपत् , सद्धाए इत्यादि सप्तपदमाना तृतीया संपन्, अन्नत्थ ऊमसिएणमित्यादिपदनव निर्मिता चतुर्थी रांपत् ,
सुगुमेहिं इत्यादिपदत्रययुता पंचमी संपद, एवमाइएहिं इत्यादिपट्पदपूरिता पष्ठी संपत् , जाव अरिहंताणमित्यादिपदचतुष्कप्रमाणा
सप्तमी संपत् , ताच कायमित्यादिपदपकघटिताऽष्टमी संपत् इति । अथ सूत्रं वित्रियते, तभेदम्-'अरिहंतचेइयाण'मित्यादि,
नरादिकृतं वंदनपूजनादि सिद्धिगतिं च अर्हतीत्यर्हतः, यदागम:-"अरहंति बंदणनमंसणाणि अरिहंति पूयसकारं । सिद्धिगमणं
च अरिहा अरहंता तेण वुभंति ॥१॥" यद्वा-नत्थि च रहो य छन्नं अंतो य खउत्ति जेसि नाणस्स । ते अरहंता जं या न रहंति
भवे न चिटुंति॥१॥"त्ति, तेपा चैत्यानि-प्रशस्तचित्तसमाधिजनकानि विबानि अरिहंतचेइआणि, जिनसिद्धप्रतिमा इत्यर्थः, तथा
| चावश्यकचूर्णि:-"सिद्धाई अरहंता, चेइआणि य तेसिं चेव प्रतिकृतिलक्षणानि"इत्यादि, एतापता च सिद्धप्रतिमानामप्यग्रेऽयं
दंडको भणनीय इत्यायातं, तेषां किं ?-'करेमि काउस्सग्गं' करोमीत्याद्याभ्युपगमं दर्शयति, कायो-देहस्तस्योत्सर्गः-स्थान-
मौनध्यानकियां विना अन्यक्रियामाश्रित्य परित्यागस्तं, कायेन क्रिपांतर न करोतीत्यर्थः २ संपत्, जिनादिप्रतिमानां किमर्थ
कायोत्सर्गः क्रियत इत्याह-'यंदणवत्तियाए'इत्यादि, चंदन-नमनन्तवनानुचिंतनादिप्रशस्तकायवाथानःप्रवृत्तिस्तत्प्रत्यय-तन्नि-
मित्तमिति तत्फलं, यादग्वंदनात् कर्मक्षयादि फलं स्थान तादृग् कायोत्सर्गादेव मे भूयादित्यर्थः, एवं सर्वत्र भाव्यं, पत्तियाएति
| आपत्वात्सिद्धं १,'पूयणवत्तियार' पूननं-गंधमाल्यादिभिरम्पर्चनं, उक्तं चोमास्वातिवाचकमुख्येन-'पूजा च गंधमाल्या.
धिनासधूपप्रदीपायैः" तत्मत्ययं, 'सकारयत्तियाए' सत्कार:-प्रवरवस्त्राभरणादिमिरलकरणं तत्प्रत्ययं, नवा पूजासत्कारी
-
.
॥३१३॥

चैत्यस्तव-
दंडकार्यः
'मैत्यश्री.
धर्मसंगा-
नारविधी
॥३१४॥
द्रव्यस्तत्त्वात् साधोः छजीवकायसंजमो इत्यादिवचनप्रामाण्यात् कथं नानुचितौ?, श्रावकस्य तु 'विहवस्स फलं सुपत्नविणिओ-
| गिनि वचनात् द्रव्यस्तयप्रधानतया साक्षात् ते कुर्वतः कायोत्सर्गद्वारेण तत्प्रार्थने कथं न नैरर्थक्यं ?, उच्यते, साधोव्यस्तव-
निषेधः स्वयं करणमाथित्य, नतु कारणानुमती, यतः-'अकसिणपवत्तगाणमित्याधुपदेशदानतः कारणसद्भावः भगवतां च पूजादि-
दर्शनतः प्रमोदादिनाऽनुमतिरपि, भणितं च-"पूयाफलपरिकहणा पमोयणा चोयणाउ कारवणं । अणुमोयणावि जायइ पमोय-
| उवयूहणाईहिं ॥ १॥ (४११ पृ०) सुव्वइ य वइरिसिणो कारवणपिय अणुट्टियमिमस्स । वायगगंथेसु तहा एयगया देसणा
व ॥१॥ जह मप्पभए माया सुयस्स गनाउ कडणोवायं । लहु अन्नं अलहंती पिंसंतीविहु न दोसिल्ला ॥२॥ तह दोसवन साहू
गिहिणो दव्वत्थयं उचइसंतो। बहुपावइंदियस्थाइदोसनियर निवारितो ।।३।। जं पुण सुत्ते भणियं दन्नथए सो विरुज्झई कसिणो।
| तविसयारंभपसंगदोसविणियारणत्थं तं ॥४॥ (४१४ वृ०) श्रावकस्य भावस्तवांगतया सदारंभरूपत्वेन यथाविभवं तो संपादय-
तोऽपि भपतिशयादाधिक्यसंपादनार्थ प्रार्थयमानस्य न नैरर्थक्यं, जिनपूजादिकारणाकांक्षातिरेकस्वभावत्वात् श्रावकधर्मस्व, श्रूयते
च-सुश्रावकाणां सिद्धांतादिपु भानुश्रेष्ठिन इव पुष्पप्रदीपादिभिर्द्रव्यपूजां विधाय स्तुत्यादिभिर्भावपूजायां प्रवृत्तिरिति, भानुश्रेछि.
कथा त्वियम्-तेणं कालेणं तेणं ममएणं चंपा नाम नयरी होत्था, चण्णओ, तत्थ णं पाए नयरीए भाणू नामा सिट्टी समणो.
वामओ परिवसइ, अड्डे दित्ते वित्ते विउलभवसयणासणजाणवाहणाइण्णे बहुधणबहुजायरूवरपए आओगपओगसंपउत्ते विच्छ-
पिपउरभत्तपाणे पहुदासीदासगोमहिसीगवेलगप्पभूए अहिगयजीवाजीवे उवलद्धपुण्णपावे आसवसंवरनिञ्जरकिरियाहिगरण-
पंधमुक्राकुगले अमहिअदेवासुरनागसुवण्णजक्खरखमकिंनर किंपुरिगगरुलगंधव्यमहोरगाइएहिं देवगणेहिं निग्गंथाओ पवय-
॥३१४॥

| भानुकथा:
श्रीदे०
पैत्व० श्री.
धर्म० संघा
चारविधी
॥३१५॥
णाओ अणइफमणिले निग्गंधे पावयणे निस्संकिए निकंखिए निखितिगिन्छे लद्धढे गहियढे पुच्छियढे अभिगयढे अट्टिमिंजपे-
म्माणुरागरचे अयमाउसो ! निग्गंधे पावयणे अटे, परमढे, सेसे अणद्वे, ऊसियफलहे अवंगुयदुवारे २१ चियचंतेउरपरघरप्पवेसे
चाउद्दसट्टमुद्दिदुपुंनिमासिणीसु पडिपुन पोपहं सम्म अणुपालेमाणे २ समणे निग्गंथे फासुरमणिणं असणपाणखाइमसाइमेणं
वस्थपडिग्गहकंबलपायपुच्छणेणं ओसहभेसजेणं पाडिहारिएण य पीढफलगसिआसंथारएणं पडिलाहेमाणे २ वहहिं सीलब्धय-
गुणवेरमणपचक्खाणपोसहोववासेहिं अप्पाणं भावमाणे विहरई' इत ऊर्ध्व घसुदेव हिंडिअक्षराणि लिख्यते-"तस्स णं तुल्लकुल-
संभवा भद्दा नाम भारिया हुत्था, सा उचप्पसवा, सा सुतमलभमाणी देवयनममणतवस्सिपूयणनिरया पुतथिणी विहरइ, कयाई
च सिट्टी सह घरणीए जिणपूर्य काऊण पालिएसु दीवेसु पोसहिओ दम्भसंथारगओ थयधुइमंगलपरायणो चिट्ठइ, भयवं च
गयणचारी अणगारो चारुनामा ओवइओ, सो कयजिणसंथवो कयकायविउस्सग्गो आसीणो सिट्टिणा पञ्चभिण्णाओ, तओ ससं-
भमुहिएण सायरं वंदिओ चारुमुणिणोति भणंतेण, तेणवि महुरमणिएण भणिओ-सावग! सुहसमाहाणोसि अविग्धं च ते भवउ
वयविहीसुत्ति, सिटिणा भणियं-तुम्ह चलणपसाएणं, तओ तित्थयरस्स नमिसामिणो चरियसंबद्धं कहं कहिउमारुद्धो, यथा-
| जंबुद्दीवे भरहे सावत्थीए निवो उ सिद्धत्थो। नंदगुरुं पडिलाहिय पन्वयइ इगारसंगधरो ॥१॥ वीसयराऊ पाणयकप्पा आसोय.
पुनिमाय चुओ। मिहिलाए वप्पाविजयनिसुओ नमिजिणो जाओ ॥२॥ सावणकसिणट्ठमीए नीलुप्पललंछणो सुवण्णाभो। कास-
| चगुत्तो इक्खागवंसओ पणरसधणुचो ॥३॥ कुमरत्तं पणवीसं वासमए पण्ण पालिउं रजं । आसाढकसिणनवमी अवरण्हे देवकुरु-
मिवियं ॥४॥ चडिउं सहसंबवणे पन्चइओ छट्टएण सहसजुओ। बीयदिणे वीरपुरे दिन्नो पारसइ परमन्नं ॥५॥ मिगसिरसिया
,
॥३१५॥

श्रीदे
चैत्यस्तव-
दंडकार्थः
चैत्यश्री.
धर्मसंघा-
चारविधी
११३१४॥
.
द्रव्यस्तवत्वात् साधोः छजीवकायसंजमो इत्यादिवचनप्रामाण्यात् कथं नानुचितौ ?, श्रावकस्य तु 'विहवस्स फलं सुपत्तविणि ओ-
गित्ति वचनात् द्रव्यस्तवप्रधानतया साक्षात् ते कुर्वतः कायोत्सर्गद्वारेण तत्प्रार्थने कथं न नैरर्थक्यं ?, उच्यते, साधोव्यस्तव-
निषेधः स्वयं करणमाश्रित्य, नतु कारणानुमती, यतः-'अकसिणपवत्तगाण'मित्याधुपदेशदानतः कारणसद्भावः भगवतां च पूजादि-
दर्शनतः प्रमोदादिनाऽनुमतिरपि, भणितं च-"पूयाफलपरिकहणा पमोयणा चोयणाउ कारवणं । अणुमोयणावि जायइ पमोय-
उबवूहणाईहिं ।। १ ॥ (४११ वृ०) सुन्वइ य वइररिसिणो कारवणंपिय अणुट्टियमिमस्स । वायगगंथेसु तहा एयगया देसणा
चेव ॥१॥ जह सप्पभए माया सुयस्स गत्ताउ कडुणोवायं । लहु अन्नं अलहंती बिसंतीविहु न दोसिल्ला ||२|| तह दोसवन्न साहू
गिहिणो दव्वस्थय उवइसंतो । यहुपावइंदियस्थाइदोसनियरं निवारितो ॥३॥ जं पुण सुत्ते भणियं दबथए सो विरुज्झई कसिणो।
तविसमारंभपसंगदोसविणिवारणत्वं तं १४॥ (४१४ वृ०) श्रावकस्य भावस्तवांगतया सदारंभरूपत्वेन यथाविभवं तौ संपादय-
तोऽपि भन्यतिशयादाधिक्यसंपादनार्थ प्रार्थयमानस्य न नैरर्थक्यं, जिनपूजादिकारणाकांक्षातिरेकम्खभावत्वात् श्रावकधर्मस, श्रूयते
|च-सुश्रावकाणां सिद्धांतादिपु भानुश्रेष्ठिन इब पुष्पप्रदीपादिभिर्द्रव्यपूजां विधाय स्तुत्यादिभिर्भावपूजायां प्रवृत्तिरिति, मानुष्ठि.
कथा स्वियम्-तेणं कालेणं तेणं समएणं चंपा नाम नयरी होत्था, वण्णओ, तत्थ णं पाए नयरीए भाणू नामा सिट्ठी समणो.
वासओ परिवसइ, अड़े दित्ते वित्ते विउलभवसयणासणजाणवाहणाइण्णे बहुधणबहुजायरूवरपए आओगपओगसंपउत्ते विच्छ-
हियपउरभत्तपाणे यहुदासीदासगोमहिसीगवेलगप्पभूए अहिगयजीवाजीवे उपलद्धपुण्णपावे आसवसंवरनिजरकिरियाहिगरण-
बंधमुक्सकुसले अमहिलदेवासुरनागसुचण्णजक्खरक्खसकिनरकिंपुरिगगरुलगंधचमहोरगाइएहिं देवगणेहिं निग्गंथाओ परय-
"
॥३१४॥

भानुकथा: श्रीदे चैत्यश्री धर्म० संघा चारविधी ॥३१॥ - णाओ अणइकमणिजे निग्गंधे पावयणे निस्संकिए निकंसिए निचितिगिच्छे लढे गहियढे पुच्छियढे अभिगयढे अद्विमिंजपे- म्माणुरागरचे अयमाउसो ! निग्गथे पावयणे अढे, परमद्वे, सेसे अगढे, ऊसियफलहे अवंगुयदुपारे २१ चियत्तंतेउरपरपरप्पवेसे चाउद्दसट्टमुद्दिद्वपुनिमासिणीसु पडिपुन्नं पोसहं सम्मं अणुपालेमाणे २ समणे निग्गंथे फासुरमणिजेणं असणपाणखाइमसाइमेणं वस्थपडिग्गहचलपायपुच्छणेणं ओसहभेसजेणं पाडिहारिएण य पीढफलगसिजासंथारएणं पडिलाहेमाणे २ बहूहिँ सीलव्वय- गुणवेरमणपञ्चक्खाणपोसहोरवासेहिं अप्पाणं भावेमाणे विहरई' इत ऊर्ध्व वसुदेवहिंडिअक्षराणि लिख्यते-"तस्स णं तुल्लकुल- | संभगा भद्दा नामं भारिया हुत्था, सा उच्चप्पसवा, सा सुतमलभमाणी देवयनममणतवस्सिपूयणनिरया पुत्चत्थिणी विहरइ, कयाई च सिट्ठी सह घरणीए जिणपूर्य काऊण पालिएमु दीवेसु पोसहिओ दम्भसंथारगओ थयथुइमंगलपरायणो चिट्ठड, भय च | गयणचारी अणगारो चारुनामा ओवइओ, सो कयजिणसंथवो कयकायविउस्सग्गो आसीणो सिटिणा पञ्चमिण्णाओ, तओ ससं- भमुट्टिएण सायर वंदिओ चारुमुणिणोत्ति भणंतेण, तेणवि महुरमणिएण भणिओ-सावग! मुहसमाहाणोसि अविग्धं च ते भवउ वयविहीसुनि, सिविणा भणियं-तुम्ह चलणपसाएणं, तओ तित्थयरस्स नमिसामिणो चरियसबद्ध कह कहिउमारुद्धो, यथा- जवुद्दीवे भरहे सावत्यीए निवो उ सिद्धत्थो। नदगुरु पडिलाहिय पव्ययइ इगारसंगधरो ॥१॥ वीसयराऊ पाणयकप्पा आसोय पुनिमाय चुओ। मिहिलाए वप्पाविजयनिवसुओ नमिजिणो जाओ ।। सावणकसिणहमीए नीलुप्पललंछणो सुवण्णाभो । कास वगुत्तो इक्खागवंसओ पणरसधणुच्चो ॥३॥ कुमरत्तं पणवीसं वासयए पण्ण पालिउं रजं। आसाढकसिगनवमी अवरण्हे देवकुरु मिविय ॥४॥ चडिउ सहसवणे पब्वइओ छट्टएण सहसजुओ। बीयदिणे वीरपुरे दिन्नो पारसइ परमन्नं ॥५॥ मिगसिरसिय ॥३१५३ भानुकथा श्रीदे चैत्य श्री धर्म संघा चारविधौ ॥३१६॥ इकारसीपुचण्हे वउलतरु अहो नाणं । छट्टेणुप्पन तो गधारीभिउडिजक्सनओ ॥६॥ वीसं समणसहसे काउ इगचत्त सहमसम- पीओ । सनरस गणहरेऽविय पणवीसं वामसय अते । ७॥ समेए सहसजुओ वग्धारियपाणि मासमतेण । पंचऽस्मिणि सिद्धिगओ विमाहसियदसमिरररने ८॥ कहते व भाणुधरिणीए यजलीडडाए विण्णानिओ भयवं! अस्थि णे रिउलो अत्थो, जो तस्म कुलसताणहेऊ लोगदिटिए सो पणे पुत्तो हुञ्जा?, सदिसह, तुम्भे अमोहदंसी, तओ भयवया चारुमुणिणा भणिय-भद्दे ! भविस्सइ ते पुत्तो अप्पेण कालेणति वुत्तूण सावय! अप्पमाई हुजा सीलव्यएसुत्ति गओ अदरिसणं, तओ केणइ कालेण परिणीए आओ गम्भो, तिगिच्छगोवइट्टेण भोयणविहिणा वड़िओ, अपिमाणियदोहला य पमवनमए पयाया दारय, कयजायकम्मस्म य नाम करणदिरसे कयं च से नाम गुरुणा चारुमुणिणा वागरिओ दारओ भाउ चारुदत्तोति, गहियविजो य पिउणा सारयधम्म - || गाहिओ, पणरयससहिओ अच्छइ,रुयाइ च कोमुइयचाउम्मासिणीए वासुपुञ्जजिणाययणपुष्फारुहणनि मेतं निग्गओ समयमो अग- मदिर उजाणं, तत्थ चेइअमहिमा रदृइ, उपगओ अगमंदिर, पविट्ठा जिणाययणं, चेडेहिं उपणीयाणि पुण्फाणि, कयं अचण | पडिमाण, धुईहिं बंदण कर्य,निग्गओ जिणभरणाउनि। जह अमियगई खपर कासि मिलु जहा परिणिोवि । सोयाइभोगवि- मुहो खित्तो दुल्ललियगुट्ठीए ॥११॥ दिण्ण पसु सोलकोडी वसंतसेणाइ बारवरिसते । अाइ कडिओ जह भमिओ देसेनु अत्थत्यं ॥ १२ ॥ त चारुदत्त चरियं सवपि धम्मरयणवित्तीओ। नेयं इह पुण पगयं पईवथुइमाइपूयाए ॥ १३ ॥ इय देसविहिय दयणादि भावचणो वणी भाणू । पडिवजियपन्वजो आओ मन्जियसुगयस्जो ॥१४॥ स्तुत्यादेरिति भावपूजनमहं पुष्पप्रदी- पादिभिः, सद्व्यार्चनपूर्वमत्र विधिना श्रुत्वा कृतं भानुना । कुर्मध तदिदं पिशुदमनमः श्रद्धादिमिर्वर्द्धिभिः, भो भव्या ! उप- , ॥३१६॥ . ८

चैत्यस्तव.
व्याख्या
श्रीदे०
चैत्यश्री
धर्म० संघा
चारविधी
॥३१७॥
-
सर्गवर्गहतये सदोधिलागाय च ।। १५ ।। इति भानुश्रेष्ठिकथा ।
तथा 'सम्माणवत्तियाए' सन्मानो-मानसप्रीतिपरिगतोचित विनयप्रतिपत्तिः, स्तवादिमिः सद्गुणोत्कीर्तनमित्यन्ये,
अथ वंदनाद्याः किमर्थमित्याह-योहिलाभवत्तियाए' योधिलाभा-प्रेत्यजिनधर्माचाप्तिस्तत्प्रत्ययं, यद्यप्पयं साचादेरस्त्येव
तथापि क्लिष्टकर्मोदयवशेन योधिलाभस्य प्रतिपातसंभवात् ,जन्मान्तरे युक्तैवास प्रार्थना,किंनु प्राप्त भ्रष्टस्यापि?,यत्नप्राप्यत्वात् तस्य,
संभवति चैवं भावातिशयेन रक्षणमपि, तदाशंसाऽपि किमर्थमित्याह-'निरुवसग्गवत्तियाए' निरुपसर्गो-जन्मायुपसर्गरहितो
मोक्षस्तत्प्रत्यय, संपत् २ । अयं च कायोत्सर्गः श्रद्धादिभिर्विना क्रियामाणोऽपि नेष्टार्थसाधक इत्यत आह-सद्धाए' इत्यादि,
श्रद्धया-स्वामिलापेण, न परोपरोधमलाभियोगादिना १ मेधया-जिनोक्तमर्यादातितया, नासमंजसतया, हेयोपादेयपरिशान-
रूपया वा, नतु जडतया, हृदयपटुतयेत्यर्थः २ धृत्या-मनःस्वास्थ्येन, मनःसमाधिविशेषितप्रीत्येत्यर्थः, न तु रागायाकुलत्वेना-
न्यचित्ततया ३ धारणया-अहंदादिगुणाविसारणरूपया,न तन्यूनतया४ अनुप्रेक्षया-अर्हद्गुणानामेव पुनःपुनश्चिंतनेन, न तद्वै-
कल्येन ५ वर्धमानया-वृद्धि गच्छन्त्या, नानयस्थितया, प्रत्येकं चैतत् श्रद्धादिभिः संवध्यते, यथा वर्धमानया श्रद्धयेत्यादि, एवं
| चैपामुपन्यास इति लाभक्रमेण,यथा श्रद्धासनावे मेधा तत्सद्भावे धृतिरित्यादि,पृद्धिरप्यासामेवमेव,एवमेतैर्हेतुभिस्तिष्ठामि-करोमि
कायोत्सर्ग स्थानादि, अन्यव्यापारयच्छरीरत्यागमित्यर्थः,इह यत् प्राक् करोमि कायोत्सर्गमित्युक्तं तत् 'सत्सामीप्ये सद्वद्वे'ति (है.
५-४-१) सूत्रात्, करोमि-करिष्यामीति क्रियाभिमुख्यमेवोक्तं, संप्रति त्वासनतरत्वात् अस्य करणमेवाह । 'अकए काउस्सग्गे
नणु कयकरणंति भन्नए एत्य । अइआसन्नत्तणओत्ति कजमाणं कडं जम्हा ॥ १ ॥' (४२५ अर्थतः) अनेनान्युपगमपूर्व श्रद्धादि-
॥३१७॥

.
भानुकथा
==
श्रीदे०
इकारसीपुमण्हे पउलतरु अहो नाणं । छट्टेणुप्पन्न तो गधारीमिउडिजक्खनओ ॥६॥ वीसं समणसहसे काउ इगचत्त सहयसम-
चैत्यश्री
णीओ। सत्तरस गणहरेऽविय पणवीसं वामसयअते । ७॥ समेए सहसजुओ चम्पारियपाणि मासमतेण पंचस्सिणि सिद्धिगओ
धर्मः संघा में सिाहसियदसमिवररत ।। कहते व भाणुयरिणीए कयजलीडडाए विष्णरियो भयव ! अस्थि णे पिउलो अत्यो, जो तस्म
चारविधी
कुलसताणहेऊ लोगदिहिए सो णे पुत्तो हुजा, सदिसह, तुम्भे अमोहदंसी, तओ भयवया चारुमुणिणा भणिय-भद्दे ! भविस्सइ
॥३१६॥
ते पुत्तो अप्पैण कालेणति युत्तूण सावय! अप्पमाई हुजा सीलबएसुति गओ अदरिसणं, तओ केणइ कालेण परिणीए आहूओ
गम्भो, तिगिच्छगोवइटेण भोयणविहिणा वड़िओ, अरिमाणियदोहला य पमवनमए पयाया दारय, कयजायकम्मस्म य नाम
करणदिवसे कयं च से नाम गुरुणा चारुमुणिणा वागरिओ दारओ भाउ चारुदत्तोति, गहियविजो य पिउणा सारयधम्म
गाहिओ, पणरयससहिओ अच्छइ,कयाइ च कोमुइयचाउम्मासिणीए वासुपुञ्जजिणाययणपुप्फारुहणनि मतं निग्गओ सवयसो अग-
| मंदिर उजाणं, तत्थ चेइअमहिमा वइ, उपगओ अगमंदिर, पविट्ठा जिणाययणं, चेडेहि उमणीयाणि पुष्फाणि, कयं अचण
पडिमाणं, थुईहिं बंदण कयं निग्गओ जिणभरणाउत्ति। जह अमियगई खयर कासि पिमल्लं जहा परिणिोवि । सोयाइभोगवि-
मुहो खित्तो दुललियगुट्ठीए ॥११॥ दिण्ण बसु सोलकोडी वसंतसेणाइ वास्वरिसंते । अकाइ कडिओ जह भमिओ देसेजु अत्थत्थं
॥ १२ ॥ त चारुदत्त नरिय सपि धम्मरयणवित्तीओ। नेय इह पुण पगयं पईवथुइमाइप्याए ॥ १३ ॥ इय देसविहिय
दरवणादि भावचणो वणी भाणू । पडिवञ्जियपव्वजो जाओ मञ्जियसुगयरञ्जो ॥ १४॥ स्तुत्यादेरिति भावपूजनमहं पुष्पप्रदी-
पादिभिः, सद्रव्याचनपूर्वमत्र निधिना श्रुत्वा कृत भानुना । कुर्मीध तदिदं विशुदमनमः श्रद्धादिमिद्धिमिः, भो भव्या ! उप-
॥३१६॥

चैत्यस्तव.
व्याख्या
श्रीदे०
चैत्यश्री
धर्म० संघा.
चारविधौ
॥३१७॥
सर्गवर्गहतये सदोधिलाभाय च ॥ १५ ॥ इति भानुष्ठिकथा ॥
तथा 'सम्माणवत्तियाए' सन्मानो-मानसप्रीतिपरिगतोचितविनयप्रतिपत्तिः, स्तवादिभिः सद्गुणोत्कीर्तनमित्यन्ये,
अथ वंदनाद्याः किमर्थमित्याह-'योहिलाभवत्तियाए' बोधिलाभ:-प्रेत्यजिनधर्मावाप्तिस्तत्प्रत्ययं, यद्यप्ययं साध्वादेरस्त्येव
तथापि क्लिप्टकर्मोदयवशेन वोधिलाभस्य प्रतिपातसंभवात् ,जन्मान्तरे युक्तैवास प्रार्थना,किंनु प्राप्तभ्रष्टस्यापि ?,यत्रप्राप्यत्वात् तस्य,
संभवति चैवं भावातिशयेन रक्षणमपि, तदाशंसाऽपि किमर्थमित्याह-'निरुवसग्गवत्तियाए निरुपसर्गो-जन्मायुपसर्गरहितो
मोक्षस्तत्प्रत्यय, संपत् २ । अयं च कायोत्सर्गः श्रद्वादिभिर्विना क्रियामाणोऽपि नेष्टार्थसाधक इत्यत आह-सदाए' इत्यादि,
श्रद्धया-स्वामिलापेण, न परोपरोधवलाभियोगादिना १ मेधया-जिनोक्तमर्यादार्तितया, नासमंजसतया, हेयोपादेयपरिज्ञान-
| रूपया वा, नतु जडतया, हृदयपटुतयेत्यर्थः २ धृत्या-मनास्वास्थ्येन, मनःसमाधिविशेषितप्रीत्येत्यर्थः, न तु रागायाकुलत्वेना.
न्यचित्ततया ३ धारणया-आईदादिगुणाविसरणरूपया,न तन्यूनतया४ अनुप्रेक्षया-अर्हद्गुणानामेव पुनःपुनधितनेन, न तद्वै-
कल्येन ५ वर्धमानया-वृद्धि गच्छन्त्या, नानवस्थितया, प्रत्येकं चैतत् श्रद्धादिभिः संवध्यते, यथा वर्धमानया श्रद्धयेत्यादि, एवं
चैपामुपन्यास इति लाभक्रमेण,यथा श्रद्धासद्भावे मेधा तत्सद्भावे धृतिरित्यादि,पृद्धिरप्यासामेवमेव,एवमेतैहेतु मिस्तिष्ठामि-करोमि
| कायोत्सर्ग स्थानादि, अन्यव्यापारवच्छरीरत्यागमित्यर्थः,इद यत् प्राक् करोमि कायोत्सर्गमित्युक्तं तत् 'सत्सामीप्ये सद्वद्वेति (है.
५-४-१) सूत्रात् , करोमि करिष्यामीति क्रियाभिमुख्यमेवोक्तं, संप्रति त्वासन्नतरत्वात् अस्य करणमेवाह । 'अकए काउस्सग्गे
नणु कयकरणंति भन्नए एत्थ । अइसन्नत्तणओत्ति कजमाणं कडं जम्हा ॥१॥ (४२५ अर्थतः) अनेनाम्युपगमपूर्व श्रद्धादि-
"
॥३१७॥

"om भानुकथा श्रीदे० इकारसीपुधण्हे बउलतरु अहो नाण । छट्टेणुप्पन्न तो गधारीभिउडिजक्खनओ ॥६॥ वीसं समणसहसे काउ इगवत्त सहमसम- चैत्यश्री-पीओ। सत्तरस गणहरेऽविय पणवीसं वामसयअते । ७॥ समेए सहसजुओ वग्धारियपाणि मासमतेण । पचस्सिणि सिद्धिगओ धर्म० ० सपा विमाहसियदसमिवररत्ते ॥८॥ कहते य भाणुषरिणीए कयंजलीडडाए विणनिओ भयो ! अस्थि णे पिउलो अस्थो, जो तस्म चारविधी तुलसताणहेऊ लोगदिहिए सोणे पुत्तो हुन्जा ?, सदिसह, तुम्भे अमोहदंसी, तओ भयवया चारुमुणिणा भणिय-भद्दे ! भविस्सइ ॥३१६॥ ते पुत्तो अप्पेणं कालेणति चुत्तण सावय! अपमाई हुजा सीलच्चएसुत्ति गओ अदरिसर्ण, तओ केणइ कालेण परिणीए आओ गम्भो, तिगिच्छगोवइटेण भोयणविहिणा वडिओ, अपिमाणियदोहला य पमवनमए पयाया दारयं, कयजायकम्मस्म य नाम * करणदिवसे कयं च से नाम गुरुणा चारुमुणिणा वागरिओ दारो भाउ चारुदत्तोति, गहियविजो य पिउणा सारयधम्म गाहिओ, पणश्यससहिओ अच्छइ,कयाइ च कोमुइयचाउम्मासिणीए वासुपुञ्जजिणाययणपुप्फारुहणनि मतं निग्गओ सरयसो अग- | मंदिर उजाणं, तत्थ चेइअमहिमा पदृइ, उपगओ अगमंदिर, पविट्ठा जिणाययणं, चेडेहि उवणीयाणि पुफाणि, कयं अचणं पडिमाणं, थुईहिं बंदणं कयं,निग्गओ जिणभवणाउत्ति। जह अमियगई खयर कासि पिमल्लं जहा परिणिोवि । सोयाइभोगवि- मुहो खित्तो दुल्ललियगुट्ठीए ॥११॥ दिण्ण पसु सोलकोडी वसंतसेणाइ वारवरिसते । अाइ कडिओ जह भमिओ देसेनु अत्थस्थं ||॥ १२ ॥ त चारुदत्त चरियं सम्बपि धम्मरयणवित्तीओ । नेयं इह पुण पगय पईवथुइमाइपूयाए ॥ १३ ॥ इय देसविहिय दपचणादि भावचणो वणी भाणू । पडिवजियपव्वजो जाओ मजियसुगयफलो ॥ १४॥ स्तुत्यादेरिति भावपूजनमहं पुष्पप्रदी- पादिमिः, सव्यानपूर्वमत्र विधिना श्रुत्वा कृत भानुना । कुर्मी, तदिदं विशुद्धमनमः श्रद्धादिमिर्वद्धिभिः, भो भव्या ! उप- .

चैत्यस्तव
व्याख्या
श्रीदे०
चैत्यश्री
धर्म० संघा
चारविधी
॥३१७॥
सर्गवर्गहतये सदोधिलाभाय च ।। १५ ।। इति भानुष्ठिकथा ।।
तथा 'सम्माणवत्तियाए' सन्मानो-मानसप्रीतिपरिगतोचितविनयप्रतिपत्तिः, स्तवादिमिः सद्गुणोत्कीर्तनमित्यन्ये,
अथ वंदनायाः किमर्थमित्याह-'योहिलाभवत्तियाए' बोधिलाभ:-प्रेत्यजिनधर्मावाप्तिस्तत्प्रत्ययं, यद्यप्ययं साध्यादेरस्त्येव
तथापि क्लिटकर्मोदयवशेन वोधिलाभस्य प्रतिपातसंभवात् ,जन्मान्तरे युक्तैवास्य प्रार्थना,किंनु प्राप्तभ्रष्टस्यापि ?,यत्नप्राप्यत्वात् तस्य,
| संभवति चैवं भावातिशयेन रक्षणमपि, तदाशंसाऽपि किमर्थमित्याह-'निरुवसग्गवत्तियाए' निरुपसर्गो-जन्मायुपसर्गरहितो
मोक्षस्तत्प्रत्यय, संपत २ । अयं च कायोत्सर्गः श्रद्धादिभिर्विना क्रियामाणोऽपि नेष्टार्थसाधक इत्यत आह-सदाए' इत्यादि,
श्रद्धया-खामिलापेण, न परोपरोधपलामियोगादिना १ मेधया-जिनोक्तमर्यादावर्तितया, नासमंजसतया, हेयोपादेयपरिज्ञान-
रूपया वा, नतु जडतया, हृदयपटुतयेत्यर्थः २ धृत्या-मनःवास्थ्येन, मनःसमाधिविशेपितप्रीत्येत्यर्थः, न तु रागायाकुलत्वेना-
न्यचित्ततया ३ धारणया-अर्हदादिगुणाविसरणरूपया,न तन्न्यूनतया४ अनुप्रेक्षया-अर्हद्गुणानामेव पुनःपुनधितनेन, न तद्वै-
कल्येन ५ वर्धमानया-वृद्धि गच्छन्त्या, नानवस्थितया, प्रत्येकं चैतत् श्रद्धादिभिः संवध्यते, यथा वर्धमानया श्रद्धयेत्यादि, एवं
चैपामुपन्यास इति लाभक्रमेण,यथा श्रद्धासद्भावे मेधा तत्सद्भावे तिरित्यादि,द्धिरण्यासामेवमेव,एवमेतैहेतुमिस्तिष्ठामि-करोमि
| कायोत्सर्ग स्थानादि, अन्यव्यापारवच्छरीरत्यागमित्यर्थः,इइ यत् प्रार करोमि कायोत्सर्गमित्युक्तं तत् 'सत्सामीप्ये सद्वद्वेति (है.
५-४-१) सूत्रात् , करोमि करिष्यामीति क्रियाभिमुख्यमेवोक्तं, संप्रति त्वासन्नतरत्वात् अस्स करणमेवाह । 'अकए काउस्सग्गे
| नणु कयकरणति भन्नए एत्थ। अइआसन्नत्तणओति कक्षमाणं कडं जम्हा ॥१॥' (४२५ अर्थतः) अनेनाभ्युपगमपूर्व श्रद्धादि-
॥३१७॥

NE
चैत्यस्तव-
व्याख्या
श्रीदे० समन्वितं च सदनुष्ठानं भवतीति श्रद्धादिमानेव चास्याधिकारीति च दर्शितम् संपत्३ । किं सर्वथा कायोत्सगों?,नेत्याह-'अन्नत्थ
चैत्यश्री-
}}| ऊससिएण'मित्यादि,अन्यत्र व्यापार इति शेपः, कायोत्सर्ग करोमि,कुतः१-उच्छृसिताद्-ऊर्ध्वश्वासग्रहणात् , पंचम्यर्थे तृतीया,
धर्म संघा-
उच्छासादन्यं व्यापार न करोमीत्यर्थः१ उसितेन तु अभनोऽविराधितो भवेत् मम कायोत्सर्ग इति योगः,एवमुत्तरत्रापि योज्यं,
चारविधौ
निश्चसिता-श्वासमोक्षणात्र कासितात्३ क्षुतात्४ प्रतीतावेती, जृमायितात्-विवृतवदनस्य प्रबलवातनिर्गमात् ५ उड्डायितात्-
||३१८॥
| वातोगारितात् ६ वातनिसर्गाद्-अधोनिर्गमात् ७, कासितादिपु च जीवादिरक्षार्थ मुखे हस्तदानादियतना कार्या, 'भमलीए'
| अकस्मादेहस्य भ्रमणानिपतनाद्वा८ 'पिसमुच्छाए' पित्तसंक्षोभाद् मूर्छा-ईपन्मोहो,भ्रमसहितं चैतन्यमित्यर्थः,पित्तमूर्छा तस्याः९,
एतयोः सत्योरुपवेष्टव्यं, मा भूत् सहसा पतने संयमात्मविराधनेति, संपत् ४ । 'सुहुमेही त्यादि, सूक्ष्मेभ्यः-अल्पेभ्यो लक्ष्या-
लक्ष्येभ्य इत्यर्थः अंगसंचारेभ्यः-रोमोत्कंपादिभ्यः, सूक्ष्मेभ्यः खेलसंचालेभ्यः खेला-श्लेष्मा तचलनेभ्यः, सूक्ष्मेभ्यो दृष्टिसंचा-
| रेभ्यो-निमेषादिभ्यः,संपत् ५। एवमाइएही'त्यादि,एवं-पूर्वोक्तप्रकारा आकारा आदिउँपामग्यादिस्पर्शनपंचेन्द्रियच्छेदनचौरादि-
| संभ्रमसर्पदशनाद्यन्यापवादानां ते एवमादिकास्तैः, तत्राग्यादिस्पर्शने प्रावरणं गृङ्गतोऽन्यतो वा गच्छतोऽपि मार्जारादेः पुरतो
| गमनेऽग्रतः सरतोऽपि हस्तं या पुरः कुर्वतोऽपि राजचौरादिसंभ्रमे पलायमानस्यापि अस्थानेऽपि च नमस्कारमुच्चारयतोऽपि सर्प-
दष्टे आत्मनि परे वा साध्वादौ अपूर्णमपि कायोत्सर्ग पारयतोऽपि न भंगः,यदागमः-"अगणीओ छिदिज व बोहीखोभाइ दीह-
डको य। आगारेहि अभग्गो उस्सग्गो एवमाईहिं ॥१॥" किमुक्तं भवति ?-एतैरुच्छसितादिभिराकार:-छिडिकामिरभन्नः-सर्वथा
अखंडितः अविराधितो-देशतोऽप्यविनाशितः भवेन् मे-मम कायोत्सर्गः,संपत्६। सर्वोपाधिविशुद्धं धर्मानुष्ठानं निःश्रेयसनिवन्धन-
MAHITIERSITHILIPEANIHITHAIRTESEDIED THITAB
,
६
TEENURADIftinian
HECHEHRIHITISATIRural
TnIATAPERHITTHAN
VALERIE
॥३१८॥

"
चैत्यस्तव-
व्याख्या
श्रीदे०
घेत्य० श्री-
धर्म० संघान
चारविधौ
॥३१९॥
.
मिति ज्ञापनार्थ इहाकारोपन्यासः यथार्थः, 'पयभंगे गुरुदोसो०' इत्यादि, कियंतं कालं यावत् तिष्ठामीत्याह-'यावदिति काल-
प्रमाणावधौ, यावता कालेनेत्यर्थः, अरिहतां भगवतां संबंधिनां नमस्कारेण-'अरिहंताणं' इत्युचाररूपेण न पारयामि-न पारं
| गच्छामि कायोत्सर्गस्येति शेपः,तावत् किमित्याह-'तावे'त्यादि,तावंतं कालं यावत् कार्य-देहं स्थानेनोर्ध्वस्थानादिप्रकारेण कृत्वा
एवं मौनेन-वाग्निरोधन ध्यानेन-नमस्कारादिशुभवस्तुचिंतनादिजनितमनासुप्रणिधानेन 'अप्पाणं'ति आर्पत्वादात्मीयं काय
व्युत्सृजामि-स्थानादि मुक्त्वा शेपव्यापारनिषेधेन त्यजामि । इयं अत्र भावना-नमस्कारपाठं यावत् ऊर्ध्वस्थानादिः प्रलंबभुजो
निरुद्धवानसरः प्रशस्तध्यानानुगतस्तिष्ठामीति ८ संपत् । ततोऽष्टोच्छासमानं कायोत्सर्ग करोति, अध्येष्यति च 'ऊसास अट्ठ
सेसेसुत्ति, कायोत्सर्गे एकोनविंशतिर्दोपाः याः, तथाहि-नाश्ववद् विपमपादस्तिष्ठेत् १ वाताहतलतावत् न कम्पेत् २ स्तम्भ
| कुडथे वा नावष्टक्षीयात् ३ माले नोत्तमाङ्गं निदध्यात् ४ अवसनसवरीवत् नाग्रे करौ कार्यो ५ नववधूवन्नावनाम्यं शिरः६ निग-
डितपत् पादौ न विस्तायौं, न या मेळनीयौ ७ नाभेरुपरि जानुनोः अधश्च प्रलंबमानं निवसनं न विदध्यात् ८ दंशादिरक्षार्थ
अज्ञानाद्वा हृदयं न प्रच्छायं ९ शकटोधिवद् अंगुष्ठी पाणी वा न मीलयेत् १० संयतीवत् न प्रावृणुयात् ११ कवीकवनाग्रे रजो.
हरणं कार्य १२ चलचिचवायसवत् चक्षुर्गोलको न भ्राम्यौ १३ कपित्थवत् परिधान न पिंडयेत् १४ यक्षाविष्टवत् न शिरः कम्प-
नीयं १५ मूकवत् न हूहूकुर्यात् १६ आलापकादिरांख्यानार्थ नाङ्गुली भ्रुयो वा चालयेत् १७ सुरावत् न पुडबुडये १८ अनु-
प्रेक्षमाणो वानरवत् न ओष्ठौ चालयेदिति १९, अत्र गाथा:-घोडग १ लय २ थंभाई ३ माल ४ वह ५ सपरि ६ नियलि ७
थण ८ खलिणे ९। लंयुत्तरु १० द्वि११ संजइ १२ भमुहंगुलि १३ यायस १४ कविढे १५ ॥१॥ सिरकंप १६ मूय१७ वारुणि
॥३१९॥

.
श्रीदे
चैत्यश्री-
धर्मसंघा.
चारविधी
॥३२०॥
नामस्तवा-
दिसंपत्प-
दादि
"
,
१८ पेह१९त्ति चइज दोस उस्सग्गे। संयुत्तर १ थण २ संजई ३ न दोस समणीण सड़ीणं ॥२॥ ततो 'नमो अरिहंताणंति
मणित्वा पारयति, स्तुति च पठति, अत्र भाव्यं-अठ्ठस्सासपमाणा उस्सग्गा सव्य एव कायन्या । उस्सग्गसमत्तीए नवकारेणं तु
पारिजा ॥१॥ परिमिहिनमुकारं सक्कयभासाइ पुण भणइ पुरिसो। चरिमाइमथुइ पढमं पाययभासाइविन इत्थी ॥२।। जइ एगो देइ
सयं अह वहवे ता थुई पढइ एगो। सेसा उस्सग्गठिया सुगंति जा सा परिसमत्ता ॥३॥ विवस्स जस्स पुरओ पारद्धा वंदणाथुई तस्स ।
चेइयगेहे सामन्नवंदणे मूलविम्बस्स ॥४॥ इत्थ य पुरिसथुईए वंदइ देवे चउविहो संघो। इत्थीथुइए दुपिहो समणीओ साविया चैव
॥५॥ (पृ०४९८ तः ५०१) व्याख्यातं वंदनाकायोत्सर्गसूत्र,एप स्थापनाद्वंदनाख्यस्तृतीयोऽधिकारः, द्वितीयो दंडकः।
| स्तुत्यनंतरं चास्यामेवावसर्पिण्या ये भारते तीर्थकृतोऽभूवंस्तेपामेवैकक्षेत्रनिवासादिनाऽऽसन्नतरोपकारित्वेन नामोत्कीर्चनाय चतु-
विंशतिस्तवं पठति, तत्र प्रथमस्य लाघवार्थ च श्रुतस्तवादेरप्येकयैव गाथया संपदादिप्रमाणमाह-
नामथयाइसु संपय पयसम अडवीस सोल वीस कमा।
अदुरुत्त वन दोसह १ दुसयसोलर नउयसयं ३ ॥ ३९॥
नामस्तवः-चतुर्विंशतिस्तवः आदिशब्दात् श्रुतस्तवसिद्धस्तवग्रहः, एषु दंडकेपु संपदो-विश्रामाः पदसमा:-श्लोकादिचतुर्थ-
भागसमानाः, यावन्ति पदानि तावन्त्य एव संपदा,अष्टाविंशतिर्नामस्तवे एकश्लोकगाथापदकमानत्वात् १,पोडश श्रुतस्तवे गाथा-
द्वयवृत्चद्वयरूपत्वात् २ विंशतिः सिद्धस्तवे गाथापंचकप्रमाणत्वात्३, तत् क्रमात्-यथाक्रम, तथा अद्विरुक्ताः ये एकवेलया गणि-
तास्ते पुनर्न गण्यते इति भावः, वर्णा-अक्षराणि दंडकाये क्रमेण भवंति, तत्र द्वे शते पप्यधिके नामस्तवदंडके, सबलोए इत्य-
MITA
LanATRINAASHTRIASIS
॥३२॥

चतुर्विश. तिस्तवः श्रीदे० चैत्यश्री- धर्म० संघा- चारविधी ॥३२१॥ वरचतुप्फप्रक्षेपात् , अग्रेतनवर्णानां अर्हचैत्यस्तवे गणितत्वाद् अद्विरुक्ता इति प्रतिज्ञानाच, एवमग्रेऽपि भाव्यं १, तथा द्वे शते पोडशाधिके श्रुतस्तयदंडके सुअस्स भगवत्ति सप्ताक्षरसहितगणनात् दंडकांतःपातित्वादेपा २, तथा अष्टनात्यधिकं शतं सिद्ध- स्तपदंडके, सम्मदिटिममाहिगराणमिति यावत् , पंचाधिकारप्रमाणत्वात् पंचमदंडकस्य, 'सिद्धथवे पंच अहिगारा' इति वगनात् | शेपभावना प्रागपत् , अथ सूत्र व्याख्या-तत्र नामस्तवस्तमिदं-'लोगस्स उज्जोअगरे' इत्यादि, लोफस्य-धमधिकिाश- जीवपुद्गलेतिपंचास्तिकापात्मकस्य उद्योतकरान्-केवलालोकेंन तत्पूर्वकवचनदीपेन वा प्रकाशनशीलान्, अनेन वचनातिशय उक्तः, लोकोद्योतकरत्वं च तच्छ्रा(स्ता)वकानामुपकाराय, न चानुपकारिणः कोऽपि स्तोतीत्युपकारित्वप्रदर्शनार्थायाह-'धर्मतीर्थकरान्' धर्म:-श्रुतचरणात्मकस्तत्प्रधानं तीर्थ नद्यादेः शाक्यादेवाधर्मबहुलस द्रव्यतीर्थस्य निरासेन भनार्णनोत्तारकं संघादि भारतीर्थ, आह च-कुप्पययणाइ नइआइ तरणसमभूमि दवभो तित्थं । युद्धति तत्थवि जओ संभाइ य पुणवि उत्तरणं १॥ संघाइ भातित्थं जं तत्थ ठिया भवण्ण नियमा। भविया तरति नय पुणवि भवजलो होइ तरियन्यो ।।२।" तत्करणशीलान् , एतेन पूजातिशय- योक्तः,अपायापगमातिशयमाह-'जिनान्' रागादिजेतॄन् , अर्हतः अष्टमहाप्रातिद्वार्यादिपूजार्हान् , विशेषणपदमेतत् ,कीर्चयिष्यामि- स्वनाममिः स्तोष्ये, चतुर्विंशतिं भरतक्षेत्रोद्भवान् , अपिशब्दात् भारतः शेपक्षेत्रसंभवांश, ते न राज्यापस्थासु द्रव्याहतोऽपि भां तीति भागाईत्प्रतिपादनायाह-केलिनः' उत्पन्न केवलज्ञानान् , भाताईत इत्यर्थः, एतेन ज्ञानातिशयमाह, एवं च सम्बपरसंपत्- | सर्वखाल्पातिशयचतुष्टयोपेतानहनः स्तोप्यामीत्यावेदितं भाति । यदुक्तं 'कीर्नयिष्यामीति तत् कुर्वन् गाथाायमाह-'उसमें- त्यादि, सुगमाः, नामार्थस्तु सामान्यतो विशेषतयोच्यते, तर गामान्यत 'उसहो ति दुर्गहसंयमधुरोद्वहनाद् गृपम झ वृषभः, . ॥३२॥ -

.
श्रीदे०
बैत्यश्री
धर्म संघा
चारविधौ
॥३२२॥
धूपेण-धर्मेण वा भातीति धृषभः, वर्षति-सिञ्चति वा देशनाजलेन दुःखाग्निना दग्धं जगदिति वृपभः, यद्वा ऋपति-गच्छति । चतुर्विंश-
तिस्तवः
परमपदमिति ऋषभः, एवं सर्वेऽप्यस्तो वृपभाः, प्रथमजिने को विशेषः १, उच्यते,ऊोरन्योऽन्याभिमुखधवलवृपभयुगललाञ्छ-
नत्वात् मातुचतुर्दशस्वमेषु पूर्व वृषमदर्शनाच वृपभः१ एवं सर्वेष्वपि भावनीयं, तत्र परीपहादिभिरजित इत्यजितः गर्भस्थेऽसिन्
जननी द्यूते राज्ञान जितेत्यजितः२ संभवन्ति चतुर्विंशदतिशया असिन्निति शं-सुखं भवत्यसिन् थुते वेति संभवः गर्भस्थेऽस्मिन्
पृथ्व्यामधिका सस्यसंभूतिर्जातेति संभवः३ अभिनंद्यते देवेंद्रादिमिरित्यभिनंदनः, गर्भात्प्रभृत्येवाभीक्ष्णं शक्रेणाभिनंदित इत्यभि-
नंदनः ४ शोभना मतिरस्येति सुमतिः गर्भस्थेऽसिन् सपत्नीद्वयचियादच्छेदात् निपुणा मातुर्मतिरभूदिति सुमतिः ५
अत्र संप्रदायः-अचिरागयवणिमरणे दुण्ह सवनीण दारओ एगो । बालग्गहणविवाओ जाओ सिं मेहनिवपुरओ ॥१॥ जा
केणपि न मुणिजइ अमुगीइ सुश्री इमोचि ता रणो। विनवियं दासीए जह नाह! विणस्सई भत्तं ॥ २ ॥ तइयंपिहु विनविभो
भणइ नियो सरइ भोयणं देवी । न मुणइ मइरहियंति य रजं विष्फुरिहिइ अ अयसे ॥३॥ दासीमुहाउ नाउं तयं तओ मंगलाइ
देवीए। आगम्म सहामझे इय ताओ दोऽवि भणियाओ ॥ ४ ॥ रायंगणमि चिट्ठह एसो अहिणवममुग्गय असोओ। पुत्तो य
भज्झ उदरे अस्थि महाबुद्धिसंपन्नो ॥५॥ एसो जोधणपत्तो इमस्म वरपायवस्स छायाए । एयं तुम्ह विवायं छिंदिस्सइ नेत्थ संदेहो
||६|| तत्तियमित्तं कालं ता चिट्ठह ताय निव्वुया तुम्भे । पडिवन्नममायाए माया न खमइ मुहुत्तपि।।७।। भगइ य पिऊइ गेहं एवं
दोडं विमिन्नचित्ताणं । जं वा तं वा दाउं अप्पिजउ देवि ! मम पुत्तो ॥ ८ ॥ एसा सगित्ति नाउं पुत्तो वित्तं च तीऍ दिनाई ।
निद्धाडिया य इयरी स्ना अलियत्ति कुविएण ॥९॥ गन्भगए जं जाया मंगलदेवीए एरिसा सुमई। तुद्वेग तओ रण्णा जिणस्स
॥३२२॥

चतुर्विंश-
तिस्तवः
श्रीदे०
चैत्यश्री-
धर्म० संघान
चारविधौ
॥३२३॥
.
सुमई कयं नामं ॥१०॥ निष्पकतामाश्रित्य पद्यस्येव प्रभाऽस्येति पमप्रभः,गर्भस्थे प्रभोर्मातुः पमशयनदोहदो देवतया पूरित इति
पद्मवर्णवेति पद्मप्रभः६ शोभनानि पार्शनि अस्येति सुपार्थः गर्भस्थेऽसिन् माताऽपि सुपार्धा जातेति सुपार्श्व७ चंद्रवत् सौम्या
प्रभाऽस्येति चंद्रप्रभः, गर्भस्थेऽस्मिन् मातुश्चंद्रपानदोहदोऽभूदिति चंद्रप्रभः८ शोभनो विधिरस्येति सुविधिः गर्भस्थेऽस्मिन् माताऽपि
| सर्वविधिपु कुशला जातेति मुविधिः९ समस्तसच्चानामांतरतापोपशमकत्वात् शीतलः गर्भस्थेऽस्मिन् पितुः पूर्वोत्पन्नोऽचिकित्स्यः
| पिचदाहो राज्ञीकरस्पर्शदेवोपशांत इति शीतल १० विश्वस्यापि श्रेयान् हितकर इति श्रेयांसः गर्भस्थेऽस्मिन् केनाप्यनाक्रांतपूर्वा
देवताधिष्टिता शय्या जनन्या आक्रांता श्रेयश्च जातमिति श्रेयांसः ११ वसवो-देवविशेषास्तेषां पूज्यो वसुपूज्यः, स एव वासु-
पूज्यः, गर्भस्थेऽस्मिन् वसनि-रत्नानि तैरभीक्ष्णं वासयो राजकुलं पूजितवान् वसुपूज्यस्य गोत्रापत्यमिति वा वासुपूज्य:१२ विम-
लानि ज्ञानादीन्यस्येति विगतमलो वा गर्भस्थेऽस्मिन् मातुर्मतिस्तनुश्च विमला जातेति विमलः १३
अत्र संप्रदायः-पइमरणमि सवत्तीदुगस्स कयवम्मनिवपुरो जाए। पुत्तग्गहणविवाए सामादेवीइ तं नाउं ॥१॥ आणाविय
| सहमज्झे पुत्तस्सद्धे दवाविउं सुतं । आणावइ करवत्तं ता जणणी भणइ किमिणंति ॥२॥ देवी जंपइ दाहं पुत्तं वित्तं च णे दुहा काउं।
| पडिवन्नममायाए मायाए जंपियं देवि! ॥३॥ मा माऽऽणवेसु देवि! एवं पुर्वपि वित्तमेयाए। अप्पेह मज्झ पुत्तं जीवंत जेण पिच्छामि
॥४॥ तो विमलनियमईए सामा नाऊण तासि परमत्थं । छिंदइ तं ववहारं पुवुत्तकमेण नीसेसं ॥६॥ एवं विमलं घुद्धि कयमन-
| राहिषेण नाऊण । एसो गब्भपभावो मुयस्स विमलो कयं नाम |७|| अनंतकाशजयादनतानि वा ज्ञानादीन्यस्येति अनंतः गर्भ-
| स्थेऽस्मिन् मात्रा रत्नखचितमनंतं महत्प्रमाणं दाम खमे दृष्टमित्यनंतः १४ दुर्गतौ पतंत सचसंघातं धारयतीति धर्मः, गर्भस्थे-
HTTARAN
॥३२३॥

चतुर्विंश- तिस्तवः चैत्यश्री धर्म० सघा- चारविधी ॥३२४|| ऽस्मिन् माता दानादिधर्मपरा जातेति धर्मः१५,शात्यात्मकत्सातकर्तृत्वाद्वा शांतिः अस्मिन् गर्भस्थे पूर्वोत्पन्नाशिरस्य शांति- जतिति शातिः १६ कौ-पृथिव्या स्थितवानिति निरुक्तात् कुथुस्तूप दृष्टवतीति कुंथुः १७ 'सर्वो नाम महासया, कुले य उपजा यते । तस्याभिवृद्धये वृद्धैरसावर उदाहृतः ॥१॥ इत्यरः, गर्भस्थेऽस्मिन् मात्रा सर्वरत्नमयोऽरो दृष्ट इत्यरः १८ परीपहादिमल्ल जयान्मल्लिा, आपत्वादिकारः, गर्भस्थेऽस्मिन् मातु' सर्चतुककुसुममालाशयनीये दोहदो देश्तया पूरित इति मल्लिः१९ मन्यते । जगतत्रिकालावस्थामिति मुनिः सुष्टु व्रतान्यस्येति सुनतः, मुनिश्चासौ मुनतश्चेति मुनिसुव्रतः,गर्भस्थेऽस्मिन् माता मुनिरिस सुनता जातेति मुनिसुव्रत २० परिपहादिनामनानमिः, जन्ममहेऽस्मिन् प्रत्यतनृपैरसरुद्ध नगरे भगवत्पुण्यशक्तिप्रेरितां प्राकारोपरिस्थितां भगवन्मातरमवलोक्य ते वैरिनृपाः प्रणता इति नमिः २१, तथा च वृहदभाष्यम्-"मिहिलाए नयरीए विजयनरिंदस्स मदिरे सोउ । विबुहनिरहेहिं विहिय सुयजममहामह रम्म ॥१॥ ईसाम छरगरुयत्तणेण आगामिपरिभरभयाओ । रुद्धा पचंतियपत्थिवेहि तुरिय पुरी मिहिला ||३|| पट्टिय(चंचलोचिचे रोए विजयनरिंदमि याउलीभूए । मूढंमि मत्तिनग्गे अइधोरे कोडरोहंमि॥३॥ चिंतइ वप्पादेवी सुरवइमहियस्स मज्झतणयस्स । मज्झण्हदिणयरस्स च तेय चिसहति कह रिउणो? ॥४॥ तम्हा दसेमि इम गोसे सव्वेसि दुहराईण ! पणमति पलायति य सपराह जेण सव्वेऽवि ।।५।। मग्गाणुसारिपरिणामियाए बुद्धीए भाविउ एव । उच्छगध रियवाला सूस्दए सालमारूढा ॥६॥ दट्टण जिणारिंदं रायाणो माणमच्छरविउत्ता। पणमंति विणयसार सेपगभाव पपन्नत्ति ॥७॥ ज पणया वेरिनिया दसियमित्ने जिमि तेण नमी । इय नाम एगवीसमजिणस्स विहिय विजयरना चा" अरिष्ठस्य-दुरितस्य नेमि.-चम्पारवेत्यरिष्ठ नेमिः गर्भस्वेऽस्मिन् माता महानरिष्ठरत्नमय उत्पतन्नेमिष्ट इत्यरिष्टनेमिः, अकारोऽत्र पश्चिमादिशब्दवत् mmM ||३२|| चतुर्विश- तिस्तवः श्रीदे० चैत्यश्री धर्म० संघात चारविधी ॥३२५|| २२ सर्वभावान् पश्यतीति निरुक्तात्पार्थः, गर्भस्थेऽस्मिन् माता शयनीयस्था निशि तमसि सर्पमपश्यदिति पार्श्वः,उत्पचेरारभ्य ज्ञानादिमिरमिवद्धत इति वर्द्धमानः, गर्भस्थेऽस्मिन् ज्ञातकुलं धनधान्यादिभिवृद्धि गतमिति वर्द्धमानः२४,एवं कीर्तयित्वा चित्त- शुद्धये प्रणिधानमाह-एव'मित्यादि,एवं-पूर्वोक्तप्रकारेण मयाऽभिदता-आभिमुख्यतः स्तुताः सादरमितिभावः, किंविशिष्टाः १- विधूतरजोमलाः, यध्यमानं यद्धं ऐपिथं वा कर्म रजः, पूर्वबद्ध निकाचितं सांपरायिकं वा मलं,ते विधूते-अपनीते यैस्ते विधूत- रजोमलाः, अत एव प्रक्षीणजरामरणाः,कारणभावात् , चतुर्विशतिरपि जिनवराः, अपिशब्दः प्राग्वत् , जिनवरा:-श्रुनादिजिनेभ्यः वरा:-प्रकृष्टास्तीर्थकरा मे-मम प्रसीदंतु-प्रसादपरा भवतु । यद्यप्येते वीतरागादित्वान्न प्रसीदंति तथापि तानचिंत्यमाहात्म्योपेतान् चिंतामण्यादीनि मनःशुझ्याऽऽराधयन्नमीष्टफलमवामोति, तथा 'कित्तिये' त्यादि, कीर्तिताः-खनाममिः प्रोक्ताः वंदिता- वाग्मनोभिः स्तुताः महिता:-पुष्पादिभिः पूजिता, मइयत्ति वा पाठः, अत्र मयका-मया, क एते इत्याह-य इति प्रत्यक्षा एते पभाया लोकस-प्राणिवर्गस्य कर्ममलाभावेनोत्तमाः-प्रकृया उच्छिन्नतमसो वा सिद्वार-निष्ठितार्थाः अरोगस्य भाव आरोग्यं- सिद्धत्वं तस्मै बोधिलाभ:-अद्धिर्मावाप्तिः आरोग्ययोधिलाभस्तं, स चानिदानो मोक्षायेत्यतस्तदर्थमाह-'समाधिवरं, समाधिः- परमस्वास्थ्यरूपं भावसमाधिमित्यर्थः, सोऽप्यनेकधा तारतम्येनात उत्तम-सर्वोत्कृष्ट ददतु, भावसमाधिगुणाविर्भावकं जिनद- ताख्यानकं, तथाहि- छमस्थ एकदा वीरो, वैशाल्यामाययो पहिः । तस्थौ प्रतिमया देवकुले काले धनागमे ॥१॥ तत्रासीत् परमश्राद्धो, जिन- दत्तामिधः सुधीः । च्युतः छिपदाजीर्णश्रेष्ठित्वेन स विश्रुतः ॥२॥ वीरं संवीक्ष्य पंदित्वा, कृत्वोपास्ति चिराद् गृहम् । आगा. ॥३२५॥ , CLAI

चतविंश-
तिस्तवः
श्रीदें।
चैत्यश्री-
धर्म० संघा-
चारविधी
॥३२॥
दहिंडनेनास्य, नर्फयन्नुपवासिताम् ॥ ३ ॥ एवं प्रतिदिनं कुर्वन् , वारामतीत्य सः 1 दध्यो स्वाम्यद्य मद्गेहे पद्यागच्छेत् परेण
किम्? || ध्यायन्निति गृहस्यांवस्तस्थौ स्वस्थमनाचिरम् । मध्याह्न तु गृहद्वारे, सोऽथ स्थित्वेत्यचिंतयत् ॥ ५ ॥ यात्रैष्यति
वीरोऽध, कल्पद्रुरिव जंगमः । संमुखस्तस्य यास्यामि, मूर्धवद्धांजलिस्तदा ॥६॥ तं निः प्रदक्षिणीकृत्य,वैदिष्ये सपरिच्छदः। ततो
नेय्ये गृहस्यान्तनिपानमिव जंगमम् ॥७॥ अथानपानमनोहः,प्रासुकैरेपणीयकै भत्त्यात पारयिष्यामि,संसारांभोधितारकम् ।।८।।
पुनर्नत्याऽनुपास्यामि, पदानि कतिचिनतः । धन्यमन्यः स्वयं भोक्ष्ये, शेपमुद्धरितं मुदा ॥ ९॥ एवं मनोरथयेणी, जिनदत्तस्य
कुर्वतः । श्रीवीरोऽभिनवश्रेष्ठिगृहे मिक्षार्थमागमत् ॥१०॥ कुल्मापा दापितास्तेन, चेट्या चटुकहस्तया । सुपात्रदानतस्तत्र, पंच
दिव्यानि जज्ञिरे ॥ ११ ॥ नृपाया मिलितास्तत्र, श्रेप्ठ्यसो तैः प्रशंसितः । पारयित्वा ततोऽन्यत्र, विहाँ प्रभुरप्यगात् ।। १२ ।।
जिनदत्तो निशम्याथ, ध्वनंतं दिवि दुन्दुभिम् । दध्यौ धिग् मामवन्योऽहं, यन्नायान्मद्गृहं प्रभुः ॥ १३ ॥ तत्पुर्यामथ तवाहि,
केवली समवासरत् । नृपाद्या एत्य तं नत्वाऽपृच्छत् कः पुण्यवानि ॥ १४ ॥ सोऽप्याख्यजिनदत्तं तं, राज्ञोचेऽनेन नो जिनः।
पारितः पारितः किंतु, थेष्ठिनाऽमिनवेन सः ॥१५ केवली कथयित्वाऽस्य, भावनां मूलतोऽपि हि विमापे भावतोऽनेन,पारितः
परमेश्वरः ॥१६|| दयानेन समाधि तं, प्रधानं धीमता तदा । द्वादशस्त्रर्गसंसर्गयोग्यं कर्म समर्जितम् ॥१७॥ किंचान्यद्यदिनाश्री-
| प्यत्तदाऽसौ देवदुंदुभिम् । ततस्तदैव संग्राप्स्यत् , केवलज्ञानमुज्ज्वलम् ॥१८॥ अनेन भावशून्येन, नूतनश्रेष्ठिना पुनः। सुपात्र-
दानतः प्राप्त, स्वर्णवृष्ट्यादिकं फलम् ॥१८॥ समाधिरहितो जीपः, साल्लभेतैहिक फलम् । समाधिना पुनर्युक्तः, स्वर्गमोक्षायपि
क्षमात् ॥२०॥ जिनदत्तं प्रशस्याथ,ते सर्वेऽगुर्यथागतम् । जिनास्तदेवं विज्ञेपा, नूनं भावममाधिदाः ॥२१॥ तथा 'देसु इत्यादि,
,
RIGatifiPATAN
॥३२६॥

चतुर्विश-
तिस्तवः
श्रीदे०
चैत्यश्री
धर्म० संघा
चारविधौ
॥३२७||
.
पंचम्यर्थे सप्तमी, यत् चंद्रेभ्यो निर्मलतराः कर्ममलकलंकापगमात्, आदित्येभ्योऽधिकं प्रकाशकराः, केवलोद्योतेन
लोकालोकप्रकाशकलात् ,यदागमः-"चंदाइगहाणं पभा पयासेइ परिमियं खेतं । केवलियनाणलंभोलोयालोयं पयासेश"नि,
सागरवर:-स्वयंभूरमणांभोधिस्तवद् गंमीराः परीपदापक्षोभ्यत्वात् , सिद्धा:-क्षीणाशेपकर्माणः सिद्धि-परमपदावाप्तिं मम
| दिशंतु-प्रयच्छन्तु । एष चतुर्विंशतिजिनस्तयाख्पश्चतुर्थोऽधिकारः । इह मौलं चैत्यं समाधिकारणमिति मूलप्रतिमायाः प्राक्
| स्तुतिरुक्ता, सांप्रतं सव्वेऽप्यतस्तुल्यगुणा इति सर्वलोके अहंश्चैत्यानां वंदनाद्यर्थ कायोत्सर्गकरणायेदं पठति-सव्वलोए अरि-
इंतचेइयाणमित्यादि, यावद् योसिरामि' अर्थः प्राग्वत् , नारं सर्वलोके ऊर्ध्वाधस्तिर्यग्रूपे त्रैलोक्य इत्यर्थः तत्र ऊर्घलोके
सौधर्मादिस्वर्गगतविमानेषु यथा-वत्तीमलक्ख चेइय सोहम्मे अट्ठवीम ईमाणे । पारस सनक्कुमारे माहिंदे अट्ट चउ यंभे ॥१॥
पंचाससहस लन्तगि सुझे चालीस छच सहसारे । आगयपाणय चउसय तिनि सया आरणच्चुयए ।। २ ।। हिट्ठिमतिगे इगा-
रुत्तरं सयं मज्झिमंमि सनहियं । गेविज्जुपरि तिगि संयं पणऽणुत्तरइए वंदे ॥३॥ चुलसी लक्खा सगनवइ सहस तेवीस उपरि-
लोमि । घेइयपडिमा वंदे चउ पडिहारद्वसउ मज्झे ॥ ४ ॥ कप्पेसु पापनमयं कोडी चउणवइ लक्खछसहस्मा। गेविस पडिम-
सहसा अडतीसं सरसयसट्टा ॥५॥ अधोलोके चमरादिभवनेपु, तच-चउतीस तीम असुरे नागे चउचत्त चत्त चिइलक्सा पाउनु
पंन छायाल कणगे अडतीस चउतीसा ।।६।। दीयोदहिविज्जुदिसाथणियग्गिसु बिहु चत्त छत्तीसा । वंदे अह जम्मुत्तर चेइ विस.
यरिलक्ख सगकोडी ।। ७ ॥ कोडी सगसतकोडी तीस असी लक्ख पडिम अहलोए । जम्मुत्तरि कोडिमयं छकोडि अडलक्स
असीई प ।। ८॥ तिर्यग्लोके द्वीपानलव्यंतरनगरज्योतिष्फविमानादिपु, तथाहि-मेरुमि सतर अडदिग्गएगु नउदस नईमु कुरुमु
॥३२७॥

थुतस्तवः
थीदे०
गैत्यश्री
धर्म संघान
चारविषौ
॥३२॥
दृगं । तरूम दुसय उतीसा वक्खारदहेसु सोल पुढो ॥९॥ दो सय कणयगिरीसुं कुंडेसु छहत्तरी छ कुलगिरीसु । अडतीसं वेयड्डे
पउरगपदंतजमगेसु ॥१०॥ तिरिलोइ जंयूदीवे नमामि इह चेइए छपणतीसे । धायइ १२७० पुक्खरि १२७० दुगुणा चउ रइइसु-
| यारमणुसनगे ॥११॥ नरखित्त यहिं वाणवइ चेहए रायहाणिसु दुतीसा । चउरो कुंडलरुयगे नमामि बावन्न नंदिसरे ॥१२॥ तिय
लक्ख महस छासी नव सपहीणा नमामि जिणपडिमा। नरखिचे वाहिं पुण इगारसहसा दुसय असिया ।।१३।। वंतर सासयचेइय
असंसता जोइसेसु संखगुणा। वंदे असासयाओवि भरहाइकया व दुविहाओ ॥ १४ ॥ स्तुतिश्चात्र सर्वतीर्थकरसाधारणा, एप
प्रैलोक्यस्थापनार्हत्स्तवरूपः पंचमोऽधिकारस्तृतीयो दंडकः । अथ येन तेऽहंतस्तदुक्ताच भावा ज्ञायते तत्प्रदीपकल्पं
सम्परुथुतमर्हति कीर्तनं, तत्रापि पिवभूततया तत्प्रणेतॄन् प्रथमं स्तौति-'पुक्खरवरदीवड़े' इत्यादि, पुष्करघरद्वीपस्तृतीयस्तसाढे
मानुपोत्तरपर्वतादर्वाग्भागवचिनि, तथा घातकीखंडे द्वितीयद्वीपे जंयूद्वीपे प्रथमे, महत्तरक्षेत्रप्राधान्याश्रयणात् पश्चानुपूर्व्या निर्देशा,
प्रीणि भरतैरावतमहाविदेहानि पंचदश क्षेत्राणि तेषु,प्राकृतत्वादेकवचनं,धर्मस्य-श्रुतधर्मस्सादिकरान्-सूत्रतः प्रथमकरणशीलान
नमसामि-स्तौमि। एतेन च सर्वत्रामीष्टवस्तुनि प्रपर्वमानैः शिटैरमीष्टदेवतास्तुतिपूर्वकमेव प्रवर्तितव्यमित्यावेदितं भवति,एप पष्ठो-
ऽधिकारः। एवं दर्शनविशुद्धिं कृत्वा ज्ञानविशुद्धयर्थ श्रुतधर्म स्तौति-'तमितिमिरे' त्यादि,तमः-अज्ञानं तदेव तिमिरं तयोर्वा |
पटलं-दं सद् विष्पंसयति-विनाशयतीति तमस्तिमिरपटलविवंसनस्तस्य, अज्ञाननिरासेनैवास्य प्रवृत्तेः, 'सुरगणनरेंद्रमहितस्येति
आगममहिमा कुर्वन्त्येव सुरादयः सीमां-मर्यादां धारयतीति सीमाधरः, प्रक्रमात् श्रुतधर्मस्तस्य, धारयंत्यागमवंतो मर्यादाम् ,
कर्मण्यत्र पष्ठी, अतस्तं वंदे, तस्य वा यन्माहात्म्य तद्वंदे इति संबंधे पष्ठी,अथवा तस्प चंदे-वंदनं करोमीति । प्रण फोटितं-
MATHENTIENTATITIATERanandwainmillitings
AUCHARIAN Ansuranius AutOuuurni
"
॥३२८॥

श्रुतस्तवे
अशकटा-
पिता
श्रीदे०
चैत्यश्री
धर्म० संघा-
चारविधौ
॥३२९॥
"
.
विदारितं मोहजालं-मिथ्यात्वादिरूपं येन स तथा, श्रुतधर्मे हि सति विवेकिनां मोहजालं विलयमुपयात्येव, इत्थं श्रुतममिवंद्य
तस्मैच गुणोपदर्शनद्वारेणाप्रमादगोचरतां प्रतिपादयन्नाह-'जाईजरामरणे'त्यादि, कः सचेतनो धर्मस्य-श्रुतधर्मस्प सारं-
सामर्थ्यमुपलभ्य-विशाय श्रुतधर्मोदितेऽनुष्ठाने प्रमाद-अनादर कुर्यात् ?,न कश्चिदित्यर्थः,जातिः-जन्म जरा-पोहानिः मरणं-
| प्राणनाशः शोको-मानसो दुःखविशेपस्तान् प्रणाशयति-अपनयति जातिजरामरणशोकप्रणाशनस्तस्य, श्रुतधर्मोक्तानुष्ठानाद्धि
जात्यादयः प्रणश्यंत्येव, अनेनास्यानर्थप्रतिघातित्वमुक्तं, कल्यं-आरोग्यं अणति-शब्दयति इति कल्याण, पुष्फलं-संपूर्ण, न च
तदल्पं, किन्तु विशालं-विस्तीर्ण, एवंभूतं सुखमानहति-प्रापयतीति कल्याणपुष्कलविशालसुखावहस्तस्य, श्रुतधर्मोक्तानुष्ठानादु-
|क्तलक्षणमपार्गसुसमनाप्यत एव, अनेन चास्य विशिष्टार्थप्रापकत्वमाह, 'देवदानवनरेद्रगणार्चितस्येत्येतत् सुरगणनरेंद्रमहि-
तस्यैवानुवृत्तिफलसमर्थनं व्यक्तं च ।
अब संप्रदाय:-प्रमाद्यन् सरिरेकोऽत्र,प्रेत्याभूद् विगतश्रुतः। तत्रोद्यच्छन् स एवाभूत् , पारदृश्वा श्रुतांबुधेः॥१॥ तथाहि-एक-
सिन् भ्रातरौ गच्छे, गंगाकूलनिवासिनी । व्रतं जगृहतुः शांती, तनैकोऽभूत् पहुथुतः ॥२॥ सरिर्जज्ञे क्रमेणासौ, शिष्यैः सूतार्थ-
मिच्छुमिः । सेव्यमानो दिन सर्व, विश्रामं नाचते कचित् ॥३॥ निशायामपि सत्रार्थ, चिंतनपृच्छनादिभिः । नामसाद सुखान्नि-
द्रामन्वहं व्यग्रमानसः ॥ ४॥ भ्राता तस्य द्वितीयस्तु, नित्यमास्ते यथासुखम् । तं च पश्यन्नसो सरिर्दध्यौ दुर्बुद्धिवाधितः ॥५॥
अहो मे यांधवो धन्यो, योऽयमास्ते सदा सुखी । ज्ञानविज्ञानहीनत्वात् , केनाप्यायास्यते नहि ।।३।। अजाकृपाणकल्पेन, ज्ञानेनाई
स्वराप्नुयात् । दुःखं तनोत्र केनापि, विदुषा सदितं यदः ॥७॥ मूर्खत्वं हि सखे ! ममापि रुचितं तस्यापि चायौ गुणा, निवितो?
..
॥३२९॥

थीदे० बहुभोनोरज्वपमना३ नक्तंदिवाशायका४ । कार्याकार्यविचारणांधवधिरोप मानापमाने समः६ प्रायेणामयवर्जितो७ दृढवपुटमूर्खः श्रुतस्तवे
चैत्यश्री- सुखं जीवति ॥८॥ न पुनर्भावयति यथा-नानाशाखसुभाषितामृतरसैः श्रोत्रोत्सवं कुर्वतां, येषां यांति दिनानि पंडितजनव्यायामखिना- : अशकटा-
धर्म संपा।
पिता
स्मनाम् । तेषां जन्म च जीवितं च सफलं तैरेव भू पिता,शेषैः किं पशुवन विवेकरहितै भारभूतैर्नरः॥९॥ ज्ञानप्रवेपतथैवं,ज्ञानमा-
चारविधौ
शातयन्नमौ । दुष्टबुद्धिः प्रमादेन, ज्ञाननं कर्म बद्धवान् ॥१०॥ ज्ञानाचारातिचार तमनालोन्य विपधच । देवोऽभूद् देवलोकेऽसौ,
॥३३॥
सचारित्रप्रभावतः ॥१२॥ च्युत्वाऽऽभीरकुले कसिन् , भरतेऽत्र सुतोजनि । पितृभ्यामात्मरूपां स, कन्यामुद्राहितो युवा ॥१२॥
तस्यैकदा सुता जज्ञे, सुरूषा भद्रकन्यका । यौवनं प्राप सा यूनां, मनोनयनहारकम् ।। १३ ॥ अनोधुरि निधायनां, तत्पिता
नगर प्रति । प्रतस्थे मममाभीरघृतं विक्रेतुमन्यदा ॥१४॥ तामेव पश्यता तेपामनांसि च मनांसि च। उत्पथस्थान्यभज्यंत, सद्यः
अस्वल्प कुत्रचित् ॥१५॥ विलक्षीभ्य संभ्य, तैरित्यौच्यत तावता । नाम्नाऽशकटाऽशकटापितेति च मुहुर्मुहुः ॥ १६ ॥ शृण्वत-
स्तस्य पैराग्यं, बभूव लघुकर्मणः। मुतामुद्वाध केनापि, दत्त्वा तम धनादिकम् ।।१७।। गच्छे कसिन् स निष्क्रम्य, योगोदह-
नमादृतः। कुर्वन्नध्यैप्ट सुस्पष्टमुत्तराध्ययनत्रयम् ।।१८।। पठतोऽसंस्कृताख्यं च,तुर्याध्ययनमंजसा । तद् ज्ञानावरणीयाख्यमागात्क-
र्मोदयं ततः ॥ १९ ।। अधीयानस्य तत्तस्याचामाम्लाभ्या दिनद्वयम् । नैकोऽप्यालापकोऽस्यागात्कृच्छेणाण्यभियोगतः ॥२०॥ ।
ततोऽसौ गुरुमिः प्रोचे, किं तेऽनुज्ञाप्यतामिदम् । स प्राह भगवन्नस्य, योगः कीदृग् ? ततो गुरुः ॥२१॥ ऊचे यादिदं नैति, ३
तापदाचाम्लमस्य तु । स साह कृतमन्येन,श्रुतेन तपसा च मे ॥२२॥ आचाम्लान्यथ सोऽकाद् द्वादशाब्दी समाहितः। क्षयमापै-
तकन् कर्म,सुखेनाध्यैष्ठ तच्छुतम् ॥२३॥ शेषं चापि श्रुतं क्षिप्रमधीते स्म महामतिः । श्रुतभक्तेरिहामुन,सर्वन मुखभागभूत् ॥२४॥
॥३३॥

श्रुतस्तवः
श्रीदे
चैत्यश्री-
धर्म० संघा-
चारविधी
॥३३॥
"
यतः सकर्णस्य चारित्रधम्म प्रमादः कर्तुं न युज्यते ततः किमित्याह-'सिद्धे भो पयओ' इत्यादि, सिद्धे-फलाव्यभि-
चारेण परिनिष्ठिते, नातो विधिप्रवृत्तः फलेन वंच्यते इति भावः१, सर्वनयव्यापकत्वेन च प्रतिष्ठिते२ विधिप्रतिषेधानुष्ठानार-
भिधेया३ विरोधलक्षणकप१च्छेदर तापाख्य३त्रिकोटिपरिशुद्धत्वेन च प्रख्याते३,भो इत्यतिशयिनामामंत्रणे,पश्यतु भवंतःप्रयतो-
यथाशक्ति प्रकर्षेण यतोऽहं, लोकव्यवहारवत् धर्मोऽपि ससाक्षिकः सम्यक् स्यादिति ज्ञापनार्थ 'भो' इत्युक्तं, नमः अस्त्वितिशेपः,
जिनमते-चतुर्थ्यर्थेऽत्र सप्तमी, यस्मिन् मते किं ?-नंदिः-समृद्धिः सदा संयमे-चारित्रे, भवति इत्युपस्कारः, यदा-"पदम
नाणं तओ दया" इत्यादि, किंविशिष्टे संयमे -"देवनागसुवन्नकिन्नरगणसम्भूअभावचिए इति, देवतानागसुवर्णकि-
नरगणैः सद्भूतभावेन अचिंते, संयमवंतो ह्यय॑न्ते एव देवाचैः, तत्र देवा वैमानिका नागा-धरणादयः शोभनवर्णाः सुवर्णाः-
ज्योतिप्काः किंनरा-व्यंतरविशेषास्तेषां समूहः, अत्र वकारेऽनुस्वारः प्राकृतत्वात् सकारस्य द्वित्वं च, किंभूते जिनमते ?-लोको
ज्ञानं यत्र प्रवचने प्रतिष्ठितःतद्वशीभूतः तथा जगदिदं ज्ञेयतया प्रतिष्ठितमिति योगः केचिन्मर्त्यलोकमेव जगन्मन्यंत इत्याह-
'त्रैलोक्यमर्यासुरं' आधाराधेयरूपं,तत्र त्रैलोक्यं-ऊधिस्तिर्यग्लोकलक्षणं तस्मिन् , मर्यासुरमित्युपलक्षणत्वान्नारकतिर्यगादि-
परिग्रहः, अथ इत्थंभूतो धर्म:-श्रुतधर्मो वर्धतां-पृद्धि यातु, शाश्वतोऽर्थतो नित्यः विजयतः-परवादिविजयेन धर्मोत्तर-
चारित्रधर्मस्य प्राधान्यं यथा भवति एवं वर्द्धता, पुनर्वृद्ध्यभिधानं प्रत्यहं मोक्षार्थिना ज्ञानवृद्धिविधेयेत्युपदेशार्थ । प्रणिधानमिदं
मोक्षवीजकल्प परमार्थतोऽनाशंसारूपमेवेति,भवति चेत्थं विवेकजलसिक्तं प्रार्थनारोपणाभ्यासेन शालिवृद्धिवत् थुतधर्मवृद्धिः,एवं
प्रणिधानं कृत्वा तत्पूर्विका क्रिया फलायेति श्रुतस्य वंदनाद्यर्थ कायोत्सर्गाय पठत्ति-'सुयस्स भगवओ इत्यादि,वोसिरामीति
-
॥३३१॥

LATIER
श्रुतस्तवे
अशकटा-
पिता
नेत्यश्री
धर्म० संघा-
पारपियो
॥३३॥
बहुभोजनोऽत्रपमनाई नक्तंदिवाशायका४ । कार्याकार्यविचारणांधवधिरोप मानापमाने समा६ प्रायेणामयवर्जितो७ दृढवपुटमूर्खः
मुसंजीवति ।।८ान पुनर्भावयति यथा-नानाशाखसुभाषितामृतरसैःश्रोत्रोत्सवं कुर्वतां, येपो यांति दिनानि पंडितजनव्यायामसिना-
स्मनाम् । तेषां जन्म च जीवितं च सफलं तैरेव भूर्भूपिता,शेपैः किं पशुव विवेकरहितैर्भूमारभूतैर्नरः॥९॥ज्ञानप्रद्वेपतश्चैवं,ज्ञानमा-
शातपन्नमो। दुष्टयुद्धिः प्रमादेन, ज्ञानानं कर्म बद्धवान् ॥१०॥ ज्ञानाचारातिचारं तमनालोच्य विपद्य च । देवोऽभूद् देवलोकेऽसौ,
संचारित्रप्रभावतः ॥११॥ च्युत्वाऽऽभीरकुले कस्सिन् , भरतेऽत्र सुतोऽजनि । पितृभ्यामात्मरूपां स, कन्यामुढाहितो युवा ||१२||
तस्यैकदा मुना जो, मुरूपा भद्रकन्यका। यौवनं प्राप सा यूनां, मनोनयनहारकम् ॥ १३ ॥ अनोधुरि निधायनां, तत्पिता
नगरं प्रति। प्रतस्थे सममामीरेधूतं विक्रतुमन्यदा ॥१४॥ तामेव पश्यतां तेपामनांसि च मनांसि च। उत्पथस्थान्यभज्यंत, सद्यः
प्रस्खल्य कुत्रचित् ॥१५॥ विलक्षीभूय संभ्य, तैरित्यौच्यत तावता । नाम्नाऽशकटाऽशकटापितेति च मुहुर्मुहुः ॥ १६ ॥ शृण्वत-
स्तस्य पैराग्य, बभूव लघुकर्मणः। मुतामुद्वाह्य केनापि, दचा तम धनादिकम् ॥१७॥ गच्छे कसिन् स निष्क्रम्य, योगोयह-
नमानः। कुर्वन्नध्यैष्ट मुस्पष्टमुत्तराध्ययनत्रयम् ॥१८॥ पठतोऽसंस्कृताख्यं च,तुर्याध्ययनमंजसा । तद् ज्ञानावरणीयाख्यमागाक-
मोदयं ततः ।। १९ ।। अधीयानस्य तत्तस्याचामाम्लाम्यां दिनद्वयम् । नैकोऽप्यालापकोऽस्यागात्कृच्छ्रेणाण्यभियोगतः ॥२०॥
ततोऽसौ गुरुभिः पोचे, कि तेऽनुज्ञाप्यतामिदम् । स प्राह भगवन्नस्य, योगः कीटग् ? ततो गुरुः ॥२१॥ ऊचे यावदिदं नैति,
तापदाचाम्लमस्य तु। स साह कृतमन्येन,श्रुत्तेन तपसा च मे ॥२२॥ आचाम्लान्यथ सोऽकादि द्वादशाब्दी समाहितः। सयमापै-
तक कर्म,मुसेनाध्यैष्ठ तच्छुतम् ॥२३॥ शेषं चापि युतं क्षिप्रमधीते स महामतिः1 श्रुतमक्तेरिहामुत्र,मर्वत्र सुखमागभूत् ॥२४॥
"
॥३३॥

श्रुतस्तवः
श्रीदे
चैत्यश्री
धर्मसंघा
चारविधौ
१॥३३१॥
यतः सकर्णस्य चारित्रधम्म प्रमादः कर्तुं न युज्यते तवः किमित्याह-'सिद्धे भो पयओ' इत्यादि, सिद्धे-फलाव्यभि-
चारेण परिनिष्ठिते, नद्यतो विधिप्रवृत्तः फलेन पच्यते इति भावः१, सर्वनयव्यापकत्वेन च प्रतिष्ठिते२ विधिप्रतिषेधानुष्ठानार-
भिधेया३ विरोधलक्षणकपच्छेदर तापाख्य३त्रिकोटिपरिशुद्धत्वेन च प्रख्याते३,भो इत्यतिशपिनामामंत्रणे,पश्यतु भवंतःप्रयतो-
यथाशक्ति प्रकर्षेण यतोऽह, लोकव्यवहारवत् धर्मोऽपि ससाक्षिकः सम्यक् स्यादिति ज्ञापनार्थ 'भो' इत्युक्तं, नमः अस्त्वितिशेपः,
जिनमते-चतुर्थ्यथैव सप्तमी, यस्मिन् मते कि ?-नंदिः-समृद्धिः सदा संयमे-चारिने, भवति इत्युपस्कारः, यदाप-"पढमं
नाणं तओ दया" इत्यादि, किंरिशिष्टे संयमे -"देवनागसुवन्नकिन्नरगणसन्भूअभावचिए इति, देवतानागसुवर्णकि
बरगणैः सद्भूतभावेन अचिंते, संयमरतो ह्यय॑न्ते एव देवाद्यैः, तत्र देवा वैमानिका नागा-धरणादयः शोभनवर्णाः सुवर्णाः-
ज्योतिष्काः किंनरा-व्यतरविशेपास्तेपा समूहः, अत्र वकारेऽनुस्वारः प्राकृतत्वात् सकारस्य द्वित्वं च, किंभूते जिनमते ?-लोको
ज्ञानं यत्र प्रवचने प्रतिष्ठितः-तद्वशीभूतः तथा जगदिद ज्ञेयतया प्रतिष्ठितमिति योगः,केचिन्मर्त्यलोकमेव जगन्मन्यत इत्याह-
! 'त्रैलोक्यमासुर' आधाराधेयरूपं,तत्र त्रैलोक्य-ऊर्ध्वाधस्तियंग्लोकलक्षणं तस्मिन् , मासुरमित्युपलक्षणत्वान्नारकतिर्यगादि-
परिग्रहः, अथ इत्थंभूतो धर्मः-श्रुतधर्मो वद्धतां-पृद्धिं यातु, शाश्वतोऽर्थतो नित्यः विजयता-परवादिविजयेन धम्मोत्तर-
चारित्रधर्मस्य प्राधान्य यथा भवति एव पद्धता, पुनर्वृद्ध्यभिधानं प्रत्यहं मोक्षार्थिना ज्ञानवृद्धिर्विधेयेत्युपदेशार्थ । प्रणिधानमिदं
मोक्षनीजकल्प परमार्थतोऽनाशंमारूपमेवेति,भवति चेत्थ विवेकजलसिक्तं प्रार्थनारोपणाभ्यासेन शालिवृद्धिवत् श्रुतधर्मवृद्धिः,एवं
प्रणिधानं कृत्वा तत्पूर्तिमा क्रिया फलायेति श्रुतस्य वंदनाद्यर्थ कायोत्सर्गाय पठति-'सुपस्स भगवओ इत्यादि,घोसिरामीति
.
॥३३१॥

श्रीदे०
.
पार,
सिद्धस्तवः
गायी-
धर्म० संघा-
चारविधी
॥३३२॥
.
अर्थः प्राग्वत् , नवरं श्रुतस्येति प्रवचनस्य-सामायिकादिचतुर्दशपूर्वपर्यतस्य भगातः-समग्रैश्वर्यादियुक्तस्य, स्तुतिश्चात्र
श्रुतस्य दातव्या ।। एवं श्रुतस्तवाख्यः सप्तमोऽधिकारश्चतुर्थो दंडकः। ततश्चानुष्ठानपरंपराफलभूतेभ्यः सिद्धेभ्यो नमस्क-
रणायेदं पठति-'सिद्धाणं युद्धाणं' इत्यादि, सिध्यति स्म सिद्धाः ये येन गुणेन निष्पन्नाः-परिनिष्ठिताः सिद्धोदनवत् , न पुन:
माधनीया इत्यर्थः,तेभ्यो नमः इति योगः,ते च सामान्यतः कर्मादिसिद्धा अपि भवंति,यथोक्तं-'कम्मे१ सिप्पे यर विजाए३,
| मते जोगे य४ आगमे६अत्थ७ जत्ता८ अमिप्पाए९ तवे१० कम्मक्खए इअ ११ ॥ १ ॥ अत्रोदाहरणानि-सज्झगिरिसिद्ध १
कोकामर सवुड ३ थंभनमि४ अञ्जसमियगुरू५ । गोयम६ मंमण७ बुद्धिय ८ अभए ९ दढपहारि१० मरुदेवा ११ ॥ १ ॥ अथ
| कादिसिद्धव्यपोहेन कर्मक्षयसिद्धप्रतिपयर्थमाह-'बुद्धेम्यो' ज्ञाततत्त्वेभ्यः, बुद्धत्वानंतरं कर्मक्षयं कृत्वा सिद्धेभ्य इत्यर्थः,
'पारगतेभ्यः' पारं-पर्यन्तं संसारस्य प्रयोजनवातस्य वा गतास्तेभ्यः, 'परंपरागतेभ्यः' परंपरया-चतुर्दशगुणस्थानक्रमारोह-
| रूपया पढ़ा कथंचित् कर्मक्षयोपशमादेः सम्यग्दर्शनं ततो ज्ञानं ततश्चारित्रमित्येवंभूतया गता-मुक्तिस्थान प्राप्ताः लोकाग्रं-सिद्धिक्षेत्रं
| उप-मामीप्येन तदपरामिन्नदेशतया सर्वकर्मक्षयपूर्व गतास्तेभ्यः, इह लाउब्ध असंगा एरंडफलं व बंधणच्छेया । सरमिव पुन्व-
पओगा गइपरिणामाउ धूमर ।। १ ।। सिद्धो गच्छइ उडुं जा लोयग्गमिगसमयमविरुद्धं । लोयग्गाओ परं पुण नय जाइ उवग्गहा-
भाषा ॥२॥ तह जोगपओयाणं अभावमओ नविय गच्छइ तिरिच्छं। गउरखविगमाओ असंगमावओ नेव हिट्ठपि।।३॥ नमोऽस्तु सदा
मर्वमाध्यं सिद्धं येषां ते सर्वसिद्धास्तेभ्यः, यद्वा तीर्थसिद्धादिपंचदशभेदेभ्यः, तथाहि-जिण १ अजिण २ तित्य३ऽतित्था४ गिहि
५ अन्न ६ सलिंगयी८ नर९नपुंसा १० । पत्तेय ११ सयंबुद्धा १२ युद्धबोहि १३ इग १४ अणेगा१५ ॥१॥" स्खलिंग-साधु-
MAHARA
TUTULAR weitet were
॥३३२॥

सिद्धस्तवः
+
श्रीदे०
चैत्यश्री.
धर्मसंघा-
चारविधी
॥३३३३॥
.
वेपः, प्रत्येकस्वयंयुद्धयोधिप्रत्ययभावाभावबोधि १ कल्पश्चर्जितनवधाचोलपट्टमात्रकरहितद्वादशोपधिर पूर्वभवाधीवथुवनियमा-
नियम ३ देवतागुरुदत्तलिंगकृतो विशेषः, बुधैः-आचार्योधिताः संतो ये सिद्धास्ते बुद्धबोधितसिद्धाः, प्रत्येकयुद्धाः पुंल्लिंग एव,
जिनाः स्त्रीलिंगेऽपि, शेपास्तु नपुंसकेपि,एप सिद्धस्तुतिनामाष्टमोऽधिकारः । अथ आसनोपकारित्या वर्तमानतीर्थाधिपति श्रीवीर
| स्तुपनाह-'जो देवाणवि' इत्यादि, यो भगवान् देवानामपि-भुवनपत्यादीनां,न मनुष्याणामेवेत्यप्यर्थः,देवः-पूज्यः,अत एवाह-
'जं देवा पंजली' इत्यादि,प्रांजलयो-विनयरचितकरसंपुटा नमस्पति,एवं शकाद्योऽपि स्यादित्याह-तं त्रिभुवनख्यातमहिवं देव-
देवैः-शनायैः महित-पूजितं, शिरसा-उत्तमांगेन, आदरप्रदर्शनार्थमिदं, महावीरं भगवन्तं,यद्वा देवदेवं-अधिकं देवं देवाधिदेव-
मित्यर्थः, स्तुमच-"पाल्ये जयेच्छुलघुयानपणायमानः, क्रीडन् सुरैर्युतिसमेत इति स्तुतो यः। देव ! त्वमेव भगवन्नसि देवदेवो,
देवाधिदेवमुदुर्शति भवंतमेव ॥१॥" शिरसा-उत्तमांगेन,आदरप्रदर्शनार्थमिदं,महावीरं-भयानकमटैरप्यक्षोभ्यतयेत्यमरकृतनामानं-
अत्र संप्रदाय:-अह ऊणअट्ठवासस्स भगवओ सुरवराण मज्झमि। संतगुणुकित्तणयं करेइ सको सुहंमाए ॥१॥ वालो अबाल-
भावो अवालपरकमो महावीरो । नहु सका भेसेउं देवेहिं सईदएहिपि ॥२॥ तं वयणं सोऊणं अह एगसुरो असहंतोय । भणई निसु-
| णेह अमरा! केरिसमिह साहए सामी ? ॥३॥ मर्यः कोऽपि समस्ति मांसनयनो नद्धांगभूतिभिः, सच तस्य तु देवताभिरपि
चाचाल्यं किमप्यद्भुतम् । अश्रद्धेयमिदं सुधर्मणि सभापीठे बुवागः स्वयं,गीर्वाणाधिपतिर्न कस्य कुरुते सक्रोधबोधं मनः ||४||
किंच-सर्वत्रोक्तिय युक्तिश्व,वस्तुतत्चानपेक्षिणी । प्राणाः प्रभुत्वं संपत्तिः,प्रथने खलु निश्रिताः।।५।। अह्वा-खाइ जंवा तं वा जंपि-
अइ जं मणस्स पडिहाइ । किञई जं वा तं वा पहुत्तणं तेण रमणीयं ॥६॥ वा तं लहु भेसेउं इहागय मं रिएह इय भणिउं । एइ
JITENA
॥३३३॥

महावीर-
नामकृतिः
थीदे.
पत्यश्री.
धर्मपा.
पारविषो
॥३३॥
निणरांनिगास तुरियं सो भेसणहाए णा आमलकीकीलाए कीलइ कुमरेहि सह पहवि तया । स कुणइ कसिणभुयंग फडाकरालं
मिहरिमिहरे ॥८॥ कुमरेसु मीयतत्थेसु अहपहू पहसिय गहिय तं सप्पं । रज्जु व खिचिय खिप्पं आरूढइ रविच्च पुग्यतरे ॥९॥
जो पडइ पदममिह सो वाहइ सम्वेचि इय पणाओ य । जा बाहइ ते कुमरे ता कुणइ सुरो कुमररूवं ॥१०॥ तो पिढिगेण पहुणा
करालवेयालकालरूपधरो। पढेंतो स सुरो हणिय मुद्विणा यामणो विहिओ ॥११॥ इय सकसंसियं सो पहुसत्तं ददछु पयडियस-
स्वो। तमिहागि महावीरोनि कित्ति नमिय सग्गमिओ ॥ १२ ॥
अथ परोपकारात्ममावयुद्धये च स्वामिन एव नमस्कारफलप्रदर्शनायाह-'इकोऽवी'त्यादि,एकोपि,आसतां बहवः, नमस्कारो,
द्रव्यमानसंकोचमयत्वात् , क्रियमाणः सन्निति शेपः,कस्मै ?-'जिनवरयपभाय' जिना:-श्रुतावधिजिनादयस्तेषां पराः केवलिनस्तेपां
गृपमा-तीर्थकरनामकर्मोदयादुनमस्तस्मै, मच प्रापभादिरपि भवतीत्याह-बर्द्धमानाय-अपथिमतीर्थकराय, किं १-संसरणं संसार:-
तिर्यग्नरनारकामरभयानुभयः स एव भवस्थितिकायस्थितिभ्यामनेकधाऽवस्थानेनालन्धपारत्वात् सागर इच संसारसागरस्त-
स्मात् तारयति-पार नपति, की-नरं या नारी वा, नरग्रहणं पुरुषोत्तमधर्मप्रतिपादनार्थ, नारीग्रहणं तासामपि तद्भव एव मुक्ति-
गमनमापनार्थ, अयमन भाष:-गति मम्यग्दर्शने परया भावनया क्रियमाण एकोऽपि नमस्कारः तथाभूतस्य भावंचरणरूपशु-
माप्यवसायम्स हेतुर्भवति यादृशान् श्रेणिमवाप्य निस्तरति भवोदधि, अतः कार्ये कारणोपचारात् एवमुन्यते । एप चीरस्तुति
नामा नयमोऽधिकारः । अथ 'एएवि तिनि सिलीगा मन्नति य सेसया जहिच्छिए' इत्यावश्यकणिवचनादन्यदपि पट्यत्ते,
यथा 'उर्जितसेलसिहरे' इत्यादि, कंट्या,नवरं निसीहियत्ति मोक्षः, तदुक्तमाचारांगपूर्णी-'निसीहियनि निमाणं, जहा उनि-
॥३३४॥

.
उअयंते ध.
निश्रेष्ठीकथा
श्रीदे०
चैत्यश्री-
धर्म संघा-
चारविधी
॥३३५॥
सेलसिहरे', अथात्र धृद्धसंप्रदायागतं किमप्युच्यते-
आसी गयपुरनयरे अणेगकोडीमरो धणो सिही। जिणसमये लहो गहियहो पुच्छियट्ठो य ।।१॥ सो कश्यावि निसाए
जागरमाणो इमं विचिंतेइ । पुषकपसुकयवसो पत्तं मे मणुयजम्ममिणं ॥२॥ तत्थवि आरिपखितं जाईकुलरूपविहवरांभारो।
रोरेण निहाणंपिव लद्धो सिरिवीरजिणधम्मो ॥३॥ किंतु घरपरिणिपुरुपउरनिवइसयणाइकअवग्गेण । न मए सईपि नमिओ रिस-
हजिणो विमलगिरिसिहरे ॥४॥ तह गिरिनारगिरिवरे जायवकुलविमलनयलमयंको । सिरिनेमिनिणयरिंदो वंदिओ पूइओ नेय
||५॥ इय चिंतिय विनविउ निरई कारेवि घोसणं नयरे। बहुगामागरनगराइएहि मेलेवि बहू संघे ॥६॥ सिरिवीरनाइपडिमालं-
कियदेवालयं अणुवयंते । पुरओ पयहमागहमंडलगिसंतकित्तिभरो॥७॥ महया विच्छडेणं नारीगणगिजमाणमंगल्लो। संघजुओ धण-
सिट्ठी विणिग्गओ हत्थिणपुरीओ ।।दा ठाणे२ महया इडीए चेइयाई पूर्यतो । गामागरनगराइसु मुणिकमकमलं पणिवयंतो॥१०॥
साहम्मिअपच्छल्लं कुणमाणो भत्तिनिभरो धणियं । दाणं दितो दुत्थिजणाण करुणाइ अनिपाणं ॥१॥ सहजउदारगुणेणं मणोरहे
मग्गणाण पूरंतो । सव्यस्मवि बहुमाणं जणयंतो उचियविनीए ॥ १२ ।। दसणविमुद्धिजणगं कुणमाणो पक्यणुन्नई परमं । पत्तो
सुहंसुहेणं कमसो सित्तुअसेलमि।।१३।। तत्थ जुगाइजिणंदं वंदिय पूइय महाविभूईए । अहाहियं व काउं पत्तो उअिंतसेलमि ॥१४॥
अह सत्य मुत्तु वादणमाई पितूण सघसामगि । आरुहिउँ उजिते पत्तो सिरिनेमिजिणभवणं ॥१४॥ जयजयरवं भणतो तम्मन्थे
पविसिओ सपरिवारो। अइउर्फठियहियशो पसारियच्छो नियइ नेमि ॥१५॥ तो तंपि पयाहिणिउं भत्तिभरल्लसियवहलरोमंचो।
पणमितु सुरहिसलिलेण हविय भत्तीह नेमिजिणं ॥१६॥ गोसीसचंदणेणं सरसेणं मुरहिणा चिलिंपिना। मणिकणयभूसणेहिं भूसित्ता
॥३३५॥

MIC
उज्जयंते ध-
नश्रेष्ठीकथा
पत्य श्री.
भर्म संघा-
पारविधी
॥३३६॥
-
भुणभूमणयं ॥१७॥ सवत्वविय पसत्यं सकारिता पसत्यवत्थेहिं । पूयइ तिहुयणपुजं दसवन्नेहि कुसुमेहिं ॥ १८॥ सयला-
मंगल निलयस्म अग्गयो नेमिजिणयरिंदस्स । सियसालितंदुलेहिं आलिहइ मंगले अह ॥१९।। कुसुमेहिं पंचवन्नेहिं पूयए अमंगले
तत्तो। मरसेण चंदणेणं दलेइ पंचंगुलीतलयं ॥२०॥ सिवसुहफलयं पवरप्फलेहिं नालेरकेलमाईहि । सीलसुगंधं च पहुं सुगंधिगंधेहि
पूइत्ता ।।२।। पहुणो तिहुयणदीवस्म देइ मणिरयणदीवयं पुरओ। कणयकडुच्छयहत्थो धृवं उसिवइ भत्तीए ।।२२।। चंदोदयं
न दाउं महाधयं छत्तचमरचिंधधयं । आरत्तियाई काउं नियए जा नेमिसुहकमलं ।।२३।। ताव मरहट्ठमंडणमलयपुरा बहुसुवन्न-
कोडिपह । मियपक्सुपओसी बोडियाण भत्तो वरुणसिट्ठी ॥ २४॥ भडचडगरेण महया नियसंघेण य जुओ तहिं पत्तो। तं
दठ्ठ नेमिपूर्य अमरिसवियसो इय भणेइ ।।२५।। हा सियवडभत्तेहिं सड्डेहि इमेहि तत्तविमुहेहिं । निग्गंथवरिट्ठोऽविहु मग्गंथो
कह को सामी ? ॥ २६ ॥ तो सिप्पं लंखावइ सो वत्थाभरणकुसुमाइ तया। गयपयपयसा सहसा पक्खालावेइ विवपि ॥२७॥
वरुणस्म धणस्म तो महंताओहणं तहिं जायं । असरिसअमरिमविवसा तुरिय सेलाओ ओयरिङ ॥२८॥ नियनियउन्भडसुड-
पायगुहडतुरुवारपारपरिपरिया । ते विक्कमनिवहिद्वियगिरिनयराभिहपुरे पत्ता ॥ २९ ॥ तेण दुहेणं दुखियमणमि निदं अपा-
पमाणस्म | धणसिद्विस्म निसाए सासणदेवी भणइ एवं ॥३०॥ वरसिट्टि सिट्ट धम्मिजिठ सुपइसमयलद्धठो। भवतह मा मणा-
गवि निययमणे कुणसु दुक्खमिणं ।। ३१ ॥ जंचिइवंदणमझे गाहं उअिंतसेल इच्चाई । पक्खिविय निवसहाए जयं धुवं तुज्झ
दाहामि ॥३२॥ मयलनियसंघमहियो मुदिहिदेवाण काउ उस्सग्गं । पत्तो धणो मृतुट्टो निस्स पासंमि वरुणोवि ॥३३॥ साहिय-
निययुत्ता भणिया रना दुयेऽपि जह भदे। दुनिवि जिणसमयविऊ दुवेवि जिणधम्ममद्धालू ॥३४॥ दुनिवि जिणवरपययणपभा-
॥३३६॥

अष्टापद- स्तुतिः श्रीगौतमः - . श्रीदे पत्यश्री पर्मसंधान गासीपी ॥३३८॥ तथा 'पत्तारि अदसे'त्यादि, 'परमनिटिअट्टत्ति परमार्थेन, न तु कल्पनामात्रेण, निष्ठिता अर्था येषां ते तथा,शेष नयतं, अवापि संप्रदाय:- नंपायां प्रस्थितं वीरं, नत्वाऽऽपृच्छय सगौतमौ । साधू शालमहाशालौ, पृष्ठचंपां समैयतुः ॥१५॥ स्वसीयो राट् तयोस्तत्र, पिवम्यां सह गागलिः । यशोमतीपीठस्काभिधाभ्यां व्रतमाददे ।। १ ॥ आगच्छतां ततः शालादीनां प्रभुपदान्तिके । केवलज्ञा- नमुत्पेदे, पंचानामपि वर्मनि ॥ ४ ॥ गौतमोऽपि जिनप्रान्ते, ययौ यावद् ववंदिपुः। प्रचेलस्तेऽथ शालाधास्तावत् केवलिपपदि ॥४॥ वतस्तान गौतमोऽवादीन, वन्दचं किं न भो विभुम् १ । स्वाम्यूचे केवलज्ञानभाजो माऽऽशातयतकान् ॥५॥ श्रुत्वेति गौत- | मेनेते, धमयांचक्रिरे तत। शुश्रुये प्राग जिनाख्यातमर्थमेवं जनो बुबन ॥६॥यो भूमिगोचरो देवान् ,वंदेताष्टापदाचले । केवलना- नमामाय, सः सिध्येत् तत्र जन्मनि ।।७। चक्रे मनोरथं यावद्, गौतमस्तावदर्हता। आदिष्टोऽष्टापदे देवानंतु लब्धिनिधे ! बज H८॥ सोऽचालीदय तन्नत्यै, श्रुत्वा तद् जनवार्तया । मुक्तीच्छचोऽचलंस्तत्र, कौडिन्याद्यास्तपस्विनः ।।९।। तत्र पञ्चशतीयुक्तः, कौडिन्याख्यमतुर्थकत् । आर्द्रमूलफलाहारः, प्रथमा मेखलां ययौ ।१०।१ दिनः कलापतिः पष्ठभोजी पंचशतीयुतः। शुद्धमूलफ- लाहारी, द्वितीयामारुरोह सः।।११। सेबालीत्यष्टमासेवी,शुष्कसेवालभोजकः सोऽपि तावत्परीवारोऽध्यारुरोह तृतीयकाम् ॥१२॥ तमक्षमा गर्नु, निरीक्ष्याथ गौतमम् । दप्युः स्थूलधियः स्थूलः, कथमेपोऽधिरोक्ष्यति ? ॥ १३ ॥ सूर्यस्यांशन समाश्रित्य, तेपामुत्पश्यतामपि । स गरुत्मानिवोडीय, ययौ मंच गिरेः शिरः ॥१४॥ गौतमस्येति शक्त्या ते, विस्मिता इत्यचितयन् । अस्य शिष्या भविष्यामः,प्रत्यापाते महात्मनः॥१५॥ गौतमोऽथ चतुर, चैत्ये दक्षिणदिस्थितान् । शंभवादीन जिनांस्तत्रचतुरचतुरोऽन- ||३३८॥

श्रीदे०
चैत्यश्री-
धर्म० संघा.
चारविधी
॥३३९॥
अष्टापद-
स्तुतिः
श्रीगौतमः
मत् ॥१६॥ प्रत्यगाशास्थितानष्टौ,सुपार्वादीन् जिनांस्ततः। ततोऽप्युत्तरदिक्संस्थान ,धर्मादींच दशाईतः॥१७॥ ततः पूर्वदिशासीनं
नाभेयमजितं तथा । मानवर्णयुतामेवं,चतुर्विंशतिमहतः॥१८॥ वर्षदे विधिवद् वृंदारकवृंदाभिवंदितान् । ईद्रभूतिदिनं सर्व,ततः सायं
विनिर्ययौ ॥१९॥ सोऽथ पृथ्वीशिलापट्टे, निपसाद विशारदः । कुबेरोऽथ तदागत्य, तं वंदित्वा निपेदिवान ॥२०॥ तस्याने गौत-
मोऽत्युग्राननगारगुणान् जगौ। शंकाहृद पुंडरीकाख्यं, तथाऽध्ययनमुत्तमम् ॥ २१ ॥ ततः सामानिको दधे, सहस्राईमितं सुरः ।
| सम्यक्त्वं च क्रमात् सोऽभूद्, वनोऽत्यो दशपूर्विणाम् ॥२२॥ द्वितीयेति जिनानत्वाऽवतरन्नथ गौतमः। विज्ञसस्तापसैर्भक्त्या,देहि
दीक्षां मुनीश्वर ! ॥२३॥ दीक्षितास्तेन ते तसादुत्तेरुः पर्वतादथ । केवलज्ञानमापुश्च,तदिने शुभभावतः॥२४॥ गौतमस्तु जिने वीरे,
निर्वृत्ते प्राप केवलम् । तदेवं गौतमेनेत्थं, चतुराया जिना नताः॥२५।। एपोऽष्टापदादितीर्थवंदनाख्य एकादशोऽधिकारः।
एवमेतत् पठित्वोपचितपुण्यसंभार उचितेष्वौचित्यप्रणिधानपुरस्सरा प्रवृत्तिरितिज्ञापनार्थमाह-'धेयायचगराण'मित्यादि,
वैयावृत्यकराणां-प्रवचनार्थ व्यापृतभावानां गोमुखचक्रेश्वरीप्रभृतियक्षावादीनां शांतिकराणां क्षुद्रोपद्रचेपु सम्यग्दृष्टीनां सामान्येना.
न्येषामपि समाधिकराणां स्वपरयोनिसादिदुःखाभावकरणार्थ,स्वभावोऽयमेवैपामिति वृद्धाः, तेषां संबंधिनं सप्तम्यर्थे एतद्विपयं
एतान् वाऽऽथित्य करोमि कायोत्सर्ग, अत्र च वंदनादिप्रत्ययमित्यादि न पश्यते, तेषामविरत्वात् , सामान्यप्रवृत्तेरित्यमेव त-
भाववृद्धरुपकारदर्शनात् ,वचनप्रामाण्यात् ,अन्यत्रोच्छसितेनेत्यादि तु पूर्ववत् , स्तुतिश्च नवरं वैयावृत्यकराणां, अथ वृहद्भाप्यं-
पारियकाउस्सग्गो परमिट्ठीणं च कयनमुकारो। वेयावचगराणं देइ थुइं जक्खपमुहाणं ॥१॥ (७८८) संविग्गभावियभणो
(अलमेत्थ पसंगेणं) वंदिय सन्निहियचेइयाणेवं । अवसेसचेइयाणं बंदणपणिहाणकरणथं ॥२॥ (८३४) पुत्रविहागेण पुगो भणिउं
॥३३९॥

साधुनतिः
थीदे०
मेयधी-
धर्म संपा.
पारपियो
॥३४०॥
समययं तओ कुणइ । जिणचेइयपणिहाणं संविग्गो मुत्तसुत्तीए ॥३॥ (८३५) 'जावंति चेइयाई' इत्यादि, यावन्ति-यत्न-
माणानि चैत्यानि-आधाराधेयरूपत्वेन जिनानां गृहाणि बिंबानि च, क ?-ऊधिश्च तिर्यग्लोके च, तत्र जिनगृहाण्येवं-"सग-
कोडिलासचिसयरि अहो य तिरिए दुतीस पणसयरा । चुलसीलक्खा सगनवइसहम तेवीसुधरिलोए ॥१॥" प्रतिमास्तु-तेरस
कोडिमया कोडिगुणनाई महि लका अहलोए । तिरिय तिलक्ख तेणवइ सहस पडिमा दुसयचत्ता ॥२॥ वावन्नं कोडिमयं चउ-
| गाई लाख सहम चउयाला । सत्तसया सहिजुया सासयपडिमा उवरिलोए ॥२॥ किमित्याह-सर्वाणि तानि वंदे, यथा-सवेवि
| अट्ट कोडी लखा मगपन्न दुसय अडनउया। तिहुयणचेइय वंदे असंखुदहिदीपजोइवणे ॥४॥ पनरस कोडिमयाई कोडियायाल
लाख अडवना । अडतीस सहस बंदे सासयजिणपडिम तियलोए ॥५।। कथं ?-इह-स्वस्थाने सन्-तिष्टन् तत्र-ऊर्चलोकादिपु
सन्ति-पियमानानि 'समत्थएण इमिणा एयाई घेइयाई चंदामि । वियसकत्थयभणणे एवं खु पओयणं भणियं ॥ ६ ॥ (८३७)
पुणरुपि न दुई ददृच्वमिणं जिणागमग्नूहि । जिणगुणथुहरूपना कम्मक्खयकारणत्तेणं ॥२॥ (७९०) जह विसविधायणत्थं पुणो
पुणो मंतमंतणं मुहयं । तह मिउत्तपिसहरं विष्णेयं चंदणाईवि ॥३॥(७९३) तत्तो य भावसारं दाऊण थोभवंदणं विहिणा । साहुगयं
पणिहाणं करेइ एयाइ गाहाए ।।४।। (८३८) 'जावंति केवि साह' इत्यादि, यारन्तः केचित् उत्कृष्टतो जघन्यतश्च यथा-नवको
डिसहम साहू उफोसं काली उ नपकोडी । चंदे दुकोडी कैवली दुकोडिसहमा मुणि जद्दण्णं ॥१॥ साधवः,क ?,भरतैरवते महाविदेहे
च, पंचदशर्मभूमिपित्यर्थः, कि?-सर्वेषां तेषां प्रणतो-नम्रः त्रिविधेन कायवाश्मनोमिः त्रिदंडविरतानां-मनोदंडादिरहितानां,
भागाधूनामित्यर्थः, 'ततो अतिनचित्तो जिणिदगुणपन्नणेण भुञोऽपि । मुकइनिधं सुद्धं थयं च श्रुतं च वञ्जरइ ॥१॥ (८४०)
भATMAITAN Aur
॥३४०॥

प्रणिधान-
सूत्रं
श्रीदे०
चैत्यश्री-
धर्म संघा.
नारविधी
॥३४१॥
सफायभासाबद्धो गंभीरत्थो थउचि विकखाओ। पाइयभासापद्धं धुतं विविहेहि छंदेहि ॥ २॥ (८४१) चिइयंदणकियकिची
पमोयरोमंचामिहसरीरो । इटफलपत्थणपरं इय पणिहाणं कुणइ वइयं ।। ६ ।। (८४५) 'जय वीयरायेत्यादि, जय वीतराग!
| जगद्गुरो इति भगवतः त्रिलोकनाथस्य बुद्धौ प्रणिधापनार्थमामंत्रणं, भगवन् ! जायतां ममेत्यात्मनिर्देशः तप प्रभावतः-
सामर्थेन भगवनिति पुनः संबोधन भत्यतिशयरूपापनार्थ, किं तदित्याह-भवनिर्वेद:-संसारनिर्वेदः, नदि भवादनिर्षिण्णो
मोक्षाय यतते, अनिर्विष्णस्य च प्रतिबंधात् मोक्षाय पत्नोऽयत्न एच, निर्जीवक्रियाकल्पत्वात् , तथा 'मार्गानुसारिता' अस-
ग्रहविजयेन तयानुसारिता, तथा 'इष्टफलसिद्धिः' अभिमतार्थनिष्पत्तिः ऐहिकी ययोपगृहीतस्य चित्तस्सास्थ्यं भवति, तसा-
देवपूजाधुपादेयप्रनिः, तथा 'लोकविरुद्धत्यागः' सर्वजननिंदादिवर्जनं, यदाह-"सबस्स चेव निंदा विसेसओ तहय गुणस-
मिद्धाणं । उजुधम्मकरणहसणं रीदा जणपूयणिजाणं ॥१॥ बहुजणविरुद्धसंगो देसादाचारलंघण चेप। उनणभोओ अ तहा दाणाइ
पयडमने उ ॥२॥ साहुक्सणंमि तोसो सइ सामत्थंमि अपडियारो अ। एमाइयाई इत्थं लोगविरुद्धाई णेआई ॥३२॥ महदपाय-
स्थानमेतत् , गुरुजनस्य-मातापित्रादेः पूजा-उचितप्रतिपत्तिः 'परार्थकरणं च' परहितार्थकरणं, जीवलोकसारं पौरुपचिवमेतत् ,
सत्येतावति लौकिके सौन्दर्ये लोकोतरधर्माधिकारी भवति, 'सुहगुरुजोगो' विशिष्टचारित्रयुक्ताचार्यसंबंधः,अन्यथा अपान्तरालस-
दोपसिद्धिलामतुल्योऽयमिति अयोग एव, तथा तद्वचनसेवना-सद्गुरुवचनसेवा, न जातुचिदयमहितमुपदिशति आम-आस-
सारं अखंडा-पूर्णा,भवतु ममेति शेषः,एतावत्कल्पाणावाप्तौ द्रागेवापवर्गः,फलति चैतद् अचिन्त्यचिन्तामणेभगवतः प्रणिधानेनेति,
इदं च प्रणिधानं न निदानरूपं,प्रायेण निस्संगामिलापरूपत्वात् ,एतचाप्रमचर्सयतादर्याक् कर्तव्यं,अप्रमत्तादीनां मोक्षेऽप्यनमिलापात् ,
|॥३४॥

.
दर्दुरांक-
कथा
मैत्यन्थी-
पा.
अब भाप्पं-पणिहाणाणि इमाणि य इह कायाणि निच्छएणेव । पणिहाणंता जम्हा संपुन्ना बंदणा भणिया ॥१॥(८५०) उवएस-
विरोगायोइनो अहिंगपि चिनउत्तीहि । पपडियभावाइसयं कीरतं गुणकरं चैव ॥२॥(८५१) उक्तं च-मिच्छादसणमहणं सम्मई-
सणविमुदिहेउं च । चिइयंदणाइ विहिणा पनि वीयरागेहिं ॥३॥(७८४) भावुल्लासेण विणा अहिगपवित्ती न हुआ धम्ममि । सो
सलु मुप्पणिहाणं भण्णद विनायसमएहिं ॥४॥ (८१३) वंदणपणिहाणाओ सुविसुद्धाओ पपडुमाणाओ। सुबइ जिणिदसमए देवचं
ददुरो पत्तो ॥१॥ (८१५) कपमित्थ पसंगेणं एवं पणिहाणसंगया एसा । संपुष्णा उकोसा निदिहा चंदणा लट्ठा ॥६॥ (८७४)
| दर्दगंकदेवकथा त्वियं-
रायगिहे गुणसिलयंमि चेइए अन्नया समोमरिओ। वीरजिणो जा धम्मं कहइ सुरासुरनरसहाए॥१॥ता चउसहस्ससामाणिएहि
नउगुणाइ आयरक्खेहिं । अग्गमहिसीहि चउहिं नियनियपरिवारजुत्तेहि ॥२॥ अन्नेहिं बहुदेवीदेवेहि जुओ महाविभूईए । पटुपडह-
निययाईयरवेण पूरंतो गयणं ॥ ३॥ तत्थेगो वरअमरो पत्तो तिपयाहिऊण वीरजिणं । वन्दित्तु नमंसित्ता धम्मकहते भणइ एवं
॥ ४ ॥ अविगलनिम्मलकेवलपलेण सयलंपि मुणह पह! तुज्झे । गोयमपमुहमुणीणं नट्टविहिं पुण पयंसेमि ॥ ५॥ दव्वत्थ-
यंतिकाउं मोणं मुणिपुंगो विहेसी अप्पडिसिद्ध अणुमयमिय विहिणा नाडयं काउं ॥ ६ ॥ पुणवि नमंतो भणिओ सो पद्गुणा
अमरपर! जीपमिणं । कियमिणं तो हिडो एसो पचो मठामि अह नमिय जिणं पुच्छइ गोयमसामी सुरेण पहु! इमिणा।
कि कासि पुरा मुझय जं लद्धा एरिसी रिद्धी ॥८॥ जिणयंदणपणिहाणा इमस्स रिद्धी इमत्ति जिणभणियं । पुणरवि गोयमपुहो
नयरिनं काइ इन मामी ॥९॥ इह रायगिहे नपरे मह पासे गहिय मुद्धगिहिधम्मो । दमणिआरसिट्टी पोसहसालाई कहयामि
॥३४॥

दर्दुरांक-
.
कथा
श्रीदे
चैत्यश्री-
धर्मसंघान
चारविधी
॥३४३॥
॥१०॥ कयअट्ठमभत्तो गहियपोसहो अइतिसाय परिभूओ। घने जलयरजीवे मन्नंतो गमिय कहवि निसा॥११॥ गोसे सेणिय-
| निवई विनाविउं विचिऊण बहु दव्यं । चउदिसि चउवणसंडेहिं मंडिअं करइ.सो वाविं ॥१२।। सोलसरोगभिभूओ मुको वेज्जेहिं
| अड्डझाणेण | मरि सो ददुरओ उप्पन्नो निययवावीए ॥१३॥ धन्नो स नंदसिट्ठी जेण इमा कारिया पवरवावी । बहुजणसंतावहरा
वणसंडच्या महुरसलिला ॥१४॥ इअ नरनारिमुहाओ निसमिय सो निययपुवभवनामं। संजायजाइसरणो अणुतावा इय विचितेइ
॥१५॥ अहह अहोऽहमभग्गो हा हारियनरभवो अकयपुनो । भट्ठो भट्ठपइन्नो निग्गंथाओ परयणाओ॥१६॥ तो सयमेव पवजे
गिहिधम्ममभिग्गहं च गिण्हेइ । कप्पइ मे जा जीवं छटुंछद्रेण पारेउं ॥१७॥ पारणदिणेवि फासुअउपणियाहि धोणनीरेण ।
कप्पइ मह वित्ती खल सचित्तआहारनियमो मे ॥१८॥ अह अम्हे रायगिहे समोसदा सुणिय अम्ह आगमणं । लोअमुहा सो तुहो
चलिओ मे चंदणनिमित्वं ॥१९॥ इत्तो वंदणहेउं अम्हाणं सेणिोऽवि नरनाहो। चलिओ भडचडगरचाउरंगसेणाइ परियरिओ ॥२०॥
तस्सेगेण हएणं अकंतो सो उ वामचलणेणं । निग्गयअंतो तुरियं एगंतमवकमेऊणं ।।२१।। अम्हे वंदिय सकथएण उच्चरिअ पुणवि
गिहिधम्मं । जिणवंदणपरिणामा मरिउं अणसणविहाणेणं ॥ २२ ॥ सोहम्मदेवलोए सुविमाणे दहुरावडंसंमि। नामेण ददुरको
चउपल्लठिई सुरो जाओ ॥२३।। असुअं अदिद्वपुच्वं सुरलच्छि पिच्छिऊण तारिच्छं। अह चिंतिउं पयट्टो अइविम्हियमाणसो एसो
॥२४॥ किं मन्ने हुअ मए अइउग्गतरं तवं समायरिजन कि मयलंछणसच्छहमणुचरिअमणुत्तरं सीलं? ॥२५॥ किंवादाणं दिनी
साहसु तवनिश्रमसंयमुज्जुएसु। धणियं सुभावणाए किंच मए भाविओ अप्पा ? ॥२६॥ इय सुबहु वियप्पिय संममोहिणा मुणिय
भणइ हुँ लद्धा । वीरजिणवंदणाए पणिहाणेणं इमा रिद्धी ।। २७ ।। ता वीरजिणं तिहुअणमामि चंदामि तह नमसामि । सो मम
॥३४३॥

चैत्यश्री-
धर्म०संघा-
पारविधी
॥३४२।।
अन भाष्य-पणिहाणाणि इमाणि य इह कायवाणि निच्छएणेव । पणिहाणंता जम्हा संपुन्ना वंदणा भणिया ॥१॥८५०) उपएस दर्दुरांक-
विसेसामोइत्तो अहिगपि चिचउचीहि । पयडियभावाइसयं कीरत गुणकर चेव ॥२॥(८५१) उक्तं च-मिच्छादसणमहणं सम्मई-
कथा
सणविसुद्धिहेउं च । चिइयंदणाइ विहिणा पन्नत्तं वीयरागेहि ॥३॥(७८४) भावुल्लासेण विणा अहिगपवित्ती न हुआ धम्ममि । सो
सलु सुप्पणिहाणं भण्णइ पिनापसमएहिं १४४ (८१३) वंदपपणिहाणाओ सुविसुद्धाओ पवड्डमाणाओ। सुबइ जिणिंदसमए देवच
दहुरो पत्तो ॥॥ (८१५) कयमित्थ पसगेणं एवं पणिहाणसगया एमा। संपुण्णा उक्कोसा निदिट्टा चंदणा लट्टा ॥६॥ (८७४)
दर्दुरादेवकथा त्वियं-
रायगिहे गुणसिलयमि चेइए अन्नया समोमरिओ। वीरजिणो जा धम्मं कहइ सुरासुरनरसहाए॥१॥ता चउसहस्ससामाणिएहि
चउगुणाइ आयरक्खेहिं । अग्गमहिसीहि चउहि नियनियपरिवारजुत्तेहिं ।।२।। अन्नेहिं बहुदेवीदेवेहि जुओ महाविभूईए पडुपडह- :
नियवाईयरवेण पूरतओ गयण ॥ ३ ॥ तत्थेगो वरअमरो पत्तो तिपयाहिऊण वीरजिणं । वन्दित्तु नमसित्ता धम्मकहते भणइ एवं
॥ ४ ॥ अविगलनिम्मलकेवलबलेण सयलंपि मुणह पहू ! तुझे । गोयमपमुहमुणीणं नट्टविहिं पुण पयसेमि ॥ ५॥ दन्वत्थ-
यंतिकाउं मोण मुणिपुंगो विहेसी । अप्पडिसिद्ध अणुमयमिय विहिणा नाडयं काउं ॥६॥ पुणवि नमंतो भणिओ सो पद्गुणा
अमरपर! जीयमिणं । किचमिणं तो हिहो एसो पत्तो मठाणंमि ॥७॥ अह नमिय जिणं पुच्छइ गोयमसामी सुरेण पहु! इमिणा।
किं कासि पुरा सुकय जं लद्धा एरिसी रिद्धी ॥८॥ जिणवंदणपणिहाणा इमस्स रिद्धी इमत्ति जिणभणियं । पुणरवि गोयमपुट्टो
तचरिज कइइ इअ सामी ॥९॥ इह रायगिहे नयरे मह पासे गहिय सुद्धगिहिधम्मो । नंदमणिआरसिट्टी पोसहसालाइ कइयावि ॥३४२॥

दर्दुरांक-
कथा
थीदे०
चैत्यश्री-
धर्मसंघात
चारविधी
॥३४३॥
| ॥१०॥ कयअहमभत्तो गहियपोसहो अइतिसाय परिभूओ । धन्ने जलयरजीवे मन्नतो गमिय कहवि निसा॥११॥ गोसे सेणिय-
निवई विनविउं विचिऊण बहु दव्वं । चउदिसि चउवणसंडेहिं मंडिअं करइ.सो वाविं ॥१२॥ सोलसरोगभिभूओ मुको वेज्जेहिं
| अबुझाणेण । मरिउं सो ददुरओ उप्पम्रो निययवावीए ॥१३॥ धन्नो सनंदसिट्ठी जेण इमा कारिया पवरवावी । बहुजणसंतावहरा
वणसंडजुया महरसलिला ॥१४॥ इस नरनारिमुहाओ निसमिय सो निययपुरभवनामं । संजायजाइसरणो अणुताया इय विधितेइ
॥१५॥ अहह अहोऽहमभग्गो हा हारियनरभवो अकयपुन्नो । भट्ठो भट्ठपइन्नो निग्गंथाओ पवयणाओ।।१६।। तो सयमेव पवजे
गिहिधम्ममभिग्गहं च गिण्हेइ । कम्पइ मे जा जीवं छटुंछद्रेण पारेउं ॥१७ ॥ पारणदिणेवि फासुअउबदृणियाहिं धोणनीरेण ।
कप्पइ मह वित्ती खलु सचित्तआहारनियमो मे ॥१८॥ अह अम्हे रायगिहे समोसदा सुणिय अम्ह आगमणं । लोअमुहा सो हो
चलिओ मे बंदणनिमित्तं ॥१९॥ इत्तो वंदणहेउं अम्हाणं सेगिओवि नरनाहो । चलिओ भडचडगरचाउरंगसेणाइ परियरिओ ॥२०॥
तस्सेगेण हएणं अतो सो उ वामचलणेणं । निग्गयअंतो तुरियं एगंतमयकमेऊणं ।।२१।। अम्हे वंदिय सफत्थएण उच्चरिअ पुणवि
गिहिधम्मं । जिणवंदणपरिणामा मरिउं अणसणविहाणेणं ॥ २२ ॥ सोहम्मदेवलोए सुविमाणे ददुरावडंसंमि । नामेण दडुरंको
| चउपल्लठिई सुरो जाओ ॥२३॥ असु अदिट्ठपुच्वं सुरलच्छि पिच्छिऊण तारिच्छं। अह चिंति पयट्टो अइविम्हियमाणसो एसो
॥२४॥ किं मने हुआ मए अइउग्गतरं तवं समायरि? । किं मयलंछणसच्छहमणुचरिअमणुत्तरं सील? ॥२५॥ किंवा दाणं दिन्नं?
साहूसु तपनिअमसंयमुज्जुएसु। धणियं सुभावणाए किंच मए भाविओ अप्पा ? ॥२६॥ इय मुबहु वियप्पिय संममोहिणा मुणिय
भणइ हूं लद्धा । वीरजिणवंदणाए पणिहाणेणं इमा रिद्धी ॥ २७ ॥ ता वीरजिणं तिहुअणमामि वंदामि तह नमसामि । सो मम
॥३५३॥

दर्दुरांक-
कथा
श्रीदे
पैत्यश्री.
पर्मसंपा.
पारविधी
॥३४२॥
अब भाप्यं-पणिहाणाणि इमाणि य इह कायवाणि निच्छएणेव । पणिहाणता जम्हा संपुन्ना वंदणा भणिया ॥१॥(८५०) उवएस-
| विसेसाशोइनो अहिगपि चित्तउत्तीहि । पपडियभावाइसय कीरतं गुणकर चेव ॥२॥(८५१) उक्तं च-मिच्छादसणमहणं सम्मई-
सविसुद्धिहेउं च । चिइवंदणाइ विहिणा पनत्तं वीयरागेहि ॥३||(७८४) भावुल्लासेण विणा अहिगपवित्ती न हुज धम्मंमि । सो
सल मुप्पणिहाणं भण्णद विनायसमएहि ॥४॥ (८१३) यंदणपणिदाणाओ सुविसुद्धाओ पवडमाणाओ। सुबइ जिणिंदसमए देवत्त
दहुरो पचो ॥०॥ (८१५) कयमित्य पसंगेणं एवं पणिहाणसंगया एमा। संपुष्णा उक्कोसा निद्दिट्टा वंदणा लट्ठा ॥६॥ (८७४)
दर्दगरदेवस्था त्वियं-
रायगिहे गुणसिलयमि चेहए अन्नया समोमरिओ। वीरजिणो जा धम्म कहइ सुरासुरनरसहाए॥१|| ता चउसहस्ससामाणिएहि
पउगुणाइ आपरक्खेहिं । अग्गमहिसीहि चउहिं नियनियपरिवारजुत्तेहिं ॥२॥ अन्नेहिं बहुदेवीदेवेहि जुओ महाविभूईए । पडुपडह-
| नियवाईयरवेण पूरतओ गयणं ॥ ३ ॥ तत्थेगो वरअमरो पत्तो तिपयाहिऊण वीरजिणं । वन्दित्तु नमंसिचा धम्मकहते भणइ एवं
॥ ४ ॥ अविगलनिम्मलकेवलरलेण सयलंपि मुणह पह! तुज्झे । गोयमपमुहमुणीणं नट्टविहिं पुण पयंसेमि ॥ ५॥ दन्नत्य-
यंतिकाउं मोणं मुणिपुंगो विहेसी । अप्पडिसिद्ध अणुमयमिय विहिणा नाडयं काउं ॥ ६ ॥ पुणवि नमंतो भणिओ सो पहुणा
अमरपर! जीयमिणं । किचमिणं तो हिहो एसो पत्तो मठाणंमि ॥७॥अह नमिय जिणं पुच्छइ गोयमसामी सुरेण पहुः इमिणा।
| कि कामि पुरा मुकप ज लद्धा एरिसी रिद्धी ॥८॥ जिणवंदणपणिहाणा इमस्स रिद्धी इमत्ति जिणभणियं । पुणरवि गोयमपुट्टो
तगरि कदइ इस मामी ॥९॥ इह रायगिहे नयरे मह पासे गहिय सुद्धगिहिधम्मो । नंदमणिआरसिद्धी पोसहसालाइ कइयापि
॥३४२॥

दर्दुरांक- कथा श्रीदे० ॥१॥ कयअट्ठमभचो गहियपोसहो अइतिसाय परिभूओ । धन्ने जलयरजीवे मन्नतो गमिय कहवि निसा॥११॥ गोसे सेणिय- चैत्यश्री- निवई विनविउ विश्चिऊण बहु दन्छ । चउदिसि चउवणसडेहिं मंडिअं करइ सो चापिं ॥१२॥ सोलसरोगमिभूओ मुझो वेज्जेहि धर्म संघा- अशाणेण । मरिउं सो दहुरओ उप्पनो निययवापीए ॥१३|| धन्नो सनंदसिट्ठी जेण इमा कारिया परवावी । बहुजणसंतापहरा चारविधौ वणसडजुया महरसलिला ॥१४॥ इअ नरनारिमुहाओ निसमिय सो निययपुवभवनाम। संजायजाइसरणो अणुतावा इय विचितेइ ॥३४३॥ ॥१५॥ अहह अहोऽहमभग्गो हा हारियनरभवो अफयपुन्नो । भट्ठी भट्ठपइन्नो निग्गंथाओ परयणाओ॥१६॥ तो सयमेव पबजे गिहिधम्ममभिग्गहं च गिण्हेइ । कप्पइ मे जा जीवं छटुंछद्रेण पारेउं ॥१७॥ पारणदिणेवि फासुअउत्पणियाहि धोणनीरेण । कप्पा मह वित्ती खलु सचित्तआहारनियमो मे ॥१८॥ अह अम्हे रायगिहे समोसदा सुणिय अम्ह आगमणं । लोअमुहा सो तुट्टो चलिओ मे वंदणनिमित्त ॥१९॥इत्तो वंदणहेउं अम्हाणं सेणिओऽवि नरनाहो । चलिओ भडचडगरचाउरगसेणाइ परियरिओ ॥२०॥ तस्सेगेण हएणं अकंतो सो उ वामचलणेणं । निग्गयअतो तुरियं एगंतमवकमेऊणं ।।२१।। अम्हे वंदिय सफथएण उचरिअ पुणवि गिहिधम्म । जिणयंदणपरिणामा मरि अणसणरिहाणेणं ॥ २२ ॥ सोहम्मदेवलोए सुविमाणे ददुरावउंसमि। नामेण ददुरको चउपल्लठिई सुरो जाओ ।।२३।। असुअ अदिट्ठपुव्वं सुरलछि पिच्छिऊण तारिच्छं। अह चिंतिउ पयट्टो अइविम्हियमाणसो एसो १०४॥ कि मन्ने हुन्ज मए अइउग्गतर तवं समायरि । फि मयलछणसच्छहमणुचरिअमणुत्तर सील? ॥२५॥ किंवा दाण दिन्न? सासु तानिअमसयमुज्जुएसु । धणियं सुभावणाए किंच मए भाविओ अप्पा ? ॥२६॥ इय मुबहु वियप्पिय संममोहिणा मुणिय भणइ हूं लद्धा । वीरजिणवंदणाए पणिहाणेणं इमा रिद्धी ॥ २७ ॥ ता वीरजिणं तिहुअणमामि वदामि तह नमसामि । सो मम SHTHAN ॥३५३॥ MITHALI

वर्णाःगुरवः
थीदे
त्यश्री
धर्म० संघान
चारविधौ
॥३४४||
.
बंदणहेउं सपरियरो इत्थ लहु पत्तो ॥२८॥ भनीए मं बंदिय सो एसो कासि नट्टविहिमेवं । तं सोउं तुट्ठमणो गोयमसामी नमह
प्रणिधानेपु
चीरं ॥२९॥ अन्नोवि पहुअलोओ जाओ जिणवंदणाइपणिहाणो । सठ्ठयरमुज्जुपतमो पहूवि अन्नत्थ विहरित्था ॥३०॥ सत्प्रणि-
धानादेवं सुसंपदं दईरस विनिशम्य । भो भवत सावधानाः प्रणिधानेऽखिलसुखनिधाने ॥ ३१ ॥ इति दर्दुरांकदेवकथा ।
अथ प्रणिधानत्रिकवर्णसंख्याख्यापनाय गीतिगाथाप्रथमपादमाह-
पणिहाणि यावनसयं
पणिहाणेति जातावेकत्वं, ततश्च त्रिषु प्रणिधानेपु द्विपंचाशदधिकं शतं वर्णानां भवति, तत्र जावंतीत्यादिके जिनवंदनारूपे
प्रणिधाने पंचत्रिंशत् , जावंत केवि इत्यादिके द्वितीये मुनिवंदनालक्षणे त्रिंशत् , जयवीरायेत्यादिगाथाद्वयात्मके तृतीये प्रार्थना-
स्वरूपे त्वेकोनाशीतिः,सर्वमीलिते द्विपंचाशंशतमिति । एपा च चैत्यवंदना गुरुलघुवर्णपरिज्ञानमंतरेण क्रियमाणा न विशुद्धिकारणं
सात् , आइ च-गुरुलघुमेदज्ञानं न विद्यते यस्य सर्वथा चित्ते । स विचक्षणोऽपि रक्षां न वृत्तभेदस्य कर्तुमलम् ॥ १॥ किंच-
व्यंजनभेदादर्थभेदोऽर्थभेदे च नाभीएसिद्धिः प्रत्युतानर्थप्राप्तिः स्यात् , कुणालकुमारवत् , ततोऽवश्यं गुरुलघुत्वं वर्णानां ज्ञातव्यं,
एकस्य च परिज्ञाने द्वितीयं सुखेन परिज्ञायते, तत्र चाल्पत्वात् गुरुवर्णसंख्यासंख्यापनार्थ गीतिगाथापादत्रयमाह--
कमेण सगतिचउवीसतित्तीसा । गुणतीस अहवीसा चउतीसिगतीस बार गुरुवन्ना ।। २९ ।।
गीतिः,क्रमाद्-यथाक्रम एषु नमस्कारक्षमाक्षमणेर्यापथिकी३ शक्रस्तव४ चैत्यस्तव५ नामस्तव६ श्रुतस्तव७ सिद्धस्तव८
प्रणिधानेषु ९ नवस्थानेषु गुरुवर्णा ज्ञातव्याः इति शेपः, कियंत इत्याह-सप्तश्त्रयः२ चतुर्विशतिः३ त्रयस्त्रिंशत् ४ एकोनत्रिंशत् ॥३४४॥

गुर्मादि-
चणा:
श्रीदे०
चैत्यश्री-
धर्म० संघा-
चारविधौ
॥३४५॥
| ५ अष्टाविंशतिचतुस्त्रिंशत् ७ एकत्रिंशत् ८ द्वादश९ गुरवो-द्विगुणितरूपाः, नतु संयोगे पूर्वो गुरुरित्यादिलक्षणलक्षिताः वर्णा-
अक्षराणि, तत्र नमस्कारे द्वितीयपदे द्धाप४ ज्झा प ५ यप ६ का १७ व्यापाप ८ व्वे इति सप्त, अन्ये तु पणासणोनि पस्य
लघुत्वात् पद गुरून् भणति, आह च-छपूणसेस लहुआ नवकारे अक्खर दुसदृति, च्छेआत्थ इति क्षमणाश्रमणे प्रयः, ऐर्या-
पथिक्यां प्रथमपदे च्छा प २ क प ६७८ प ९ तिट्टीक्क प १७ ति प २० दि १२३ ६ प २६ स्सन्छाक्क प२७ स्स त
२८ च्छित्त ५ ३०ल्ली प ३१ माग्घाटा ३२ स्सग्गं इति चतुर्विंशतिः। केचित् ठाणाभो हाणंति पंचविंशतितम भणति ३ ।
शक्रस्तवे प्रथमपदे त्थु प ४ स्थ प ५ द्धा प ६ त प ९ थी प १० त प १४ ओ प १६ फखु प १७ ग प २० म्म
प २१ म्म प२२ म्म प २३ म्म प २४ म्मकही प २५ प प २६ ६ प २८ ना प २९ द्धा प ३० ता प३१ धन्नूप प ३२
क्रव्यातिद्धिचा इत्येकान्नत्रिंशत् । तथा जे य अईआ सिद्धेत्यादिगाथायां प १ द्धा प २ सं ३ १ प ४ व्वे इति चत्वारः,
उभये मिलिताः सकलशकस्तवदंडके त्रयसिंशत् , केचितुस्त्रिंशत्तम विअच्छउमेति च्छकारं मन्यते ४ । चैत्यस्तवदंडके १२
स्सग्गं प३ ति प ४ ति प ५ काति प ६ म्माति प ७ ति प ८ ग्गत्ति प ९ द्धा प १३ प्पे १४ ड्ढ प १५ स्सग्गं १६ म
स्थ प २१ इड्ड प २२ ग्गे १२४ राच्छा २७ ट्ठि प ३० ग्गो प ३१ ज प ३२ स्सग्गो प ३३ का प ४२ पा इत्येको.
नविंशत् , एके तु काउसग्गेत्यत्र सकारस्य लघुत्वं मन्वानाः पटविंशति भणंति, तथा च-पगयोगं चउवीसं अउणनीसं च पंच-
तीसा य । गुणतीसं इरियावहिसफथयाईसु गुरुपण्णा ॥१॥ नागस्तवदंडके प १ सज्जो प २ म्मत्थ प ३ तस प७ प प
८प्प प ९ क प १० अंज प १२ म्म प १३ ल्लिं प १४ व १५४ १६ द्ध प २० स्थ प २? ति प २२ स्सत्तद्धा प २३
,
॥३४५॥

गुर्वादि-
वर्णाः
पत्य धी-
धर्मपा-
चारविधी
॥३४३॥
ग्ग ५ २४ त प २५ म्म २६ थे प २८ द्वाविं, सबलोए इत्यर व्य इत्यष्टाविंशतिः, अपरे तु चउदीसपि कालीत्येकोनशिं
पटंति ६ ॥ श्रुतस्तपदंडक प १ खड्डे प ४ म्मा प ५ द्धंस्म प ६ स्स प ७ स्स प ८ फोस्स प ९ स्स प १० लाक्खस्स
५ ११ चिस्म प १२ म्मस्सभ प १३ द्धे प १४ नन्नस्मभूचि प १५ स्थठिकचा प १६ म्मोड्ढम्मुत्तड्ड, मुअस्स भगवओ
इत्या स्म इति चतुस्त्रिंशत्, इतरे तु देवनागेति पंचत्रिंशद् वदंति, यथा-'सम्भूयनागसद्दक्सराण पढमाणमित्थ दुब्भावो'त्ति ।
मिस्तपदडके प १ द्वाद्धा प ३ ग्ग ४ बद्धा प ९ कोका प १० सिद्धस्स प १३ जि प ४ क्खास्स प १५ मक्कटिं प
१६४ प १७ नाट्ट प १८ धी प १९ हहिहा प२० द्धादि इति पंचविंशतिः,वेयानचेत्या च १ मदि३ हि ४ इति चत्वारः,
उभयमेकोनविंशत् ८। जाति चेदयेत्या देवात्थ इति त्रयः, जाति केवि इत्या वे इत्येकः, जय वीयराय इत्यत्र वेग्गादृद्धी
इति चत्वारः लोकपिरद्धेत्या ६ घ्यायव इति चत्वारः,सर्वे च प्रणिधाननिके द्वादश गुरुरर्णाः,एवं च अपुनरुक्ता नवसु स्थानेषु
संवें गुरुरणा एकोने दे शते, शेपास्तु चतुर्दशशतान्यष्टचत्वारिंशदविकाश्च लघरः-सयोगरहिता, न त्वेकमात्रिका एव, तथाहि-
नमस्कारे ६१ क्षमाश्रमणे २५ ईर्यापथिक्या १७५ शकस्तये २६४ चैत्यस्तवे २०० नामस्तवे २३२ श्रुतस्तवे १८२ सिद्धस्तवे
१६९ प्रणिधाने १४०, अत्र संग्रहगाथा-इगमहि१ पंचपीनार पणसयर३ दुचउस४ दुसयलहू ५ । दो यत्तीसा ६ तिवासी ७
गुणमयरिमया य ८ चालसयं॥१॥ति, स्तुतिस्तयनमस्कारादिगतास्तु वा अनियतत्वान्न विचार्यते, तया चैत्यवंदनायाः सम्यक-
करणांच्या अईदादिद्वादशपदानामुचारविशेषोऽपि वायव्यः, स चैपचस्थान के प्रभुश्रीररि भद्रसूरिपादैरुता-द्विविधमुकं-
शब्दोक्तमर्थोक्तं च, तदेतदर्थोक्तं वर्तते, सक्षिप्य तदुक्तार्थप्रतिपादनात् , तथाहि-अरिहं अरदं अरुहं १भयभयां च२ उत्तमुत्ति-
.
॥३४६॥

कुणालकथा
चैत्य० थी-
-
धर्म० सघात
चारविधी
॥३४७॥
वयं ॥ देसण दरिसण४ जाणय जावया५ मुत्तमुक्काण६॥१॥ अप्पं अप्पाण७ होइ नवा मइआ महियाटपयासग पहासा९। आइचेसुं
आइचेहि१०य चदेसु चंदेहिं ११ ॥२॥ सासयमहवा तह सासओ य पारम य इत्य आलाया। अरिहपए तिविगप्पा दुविगप्पा इंति
| सेसेसु ॥३॥ वारसपएसु एसु य पण पुणरुचाई सत्त पय इयरे। अरिहं१ भय२ उत्तम३ दंसण४ अप्पाण नोसंत ५॥ ४ ॥ ते
| पुण पुणरुत्तपया दसपहरचउरेदु४पण ५ वार जहसंख । भयवंतपयवियप्पो तत्थ य राईसुविय नेओ।।५।। संपदगतविशेषस्तु पूर्व
| मेवोक्तः। कुणालकुमारकथा चै-इह पाडलिपुरनयरे नयरेहिल्ले निवो असोयसिरी । पुत्तो तस्स कुणालो अइमेहाची कला-
कुसलो ॥१॥ मयमायत्ता रन्नो सो अइइट्ठो सपत्तिजणणिभया । दिनाइ कुमरमुत्तीइ वमइ उज्जेणिनयरीए ।।२।। से सिक्खत्थं
| पेसइ राया बहुसो सयं लिहिअ लेहं । अन्नदिणे पुण एर लिहइ अघीयतु कुमारवरो ॥३॥ एमेन मुत्त लेहं कहिचि कजे समुहिओ
निवई । विअरइ सवत्तिजणणी अगारउपरि अणुस्सार ॥४॥ पुण आगओ नरिदो आइउ चेर मुद्दिज लेहं । पेसह कुमरस्स न चेर
वायए जा निउत्तनरो ॥५॥ ता नस्स करा गिण्हइ लेह सयमेव वाइउं कुमरो। जाणितप्परमत्थो थिरमत्तो चिंतइ मणमि ॥६॥
तइलुकपसिद्धाण मोरियवंसुम्भवाण अम्हाणं । न हु केणइ गुरुआणा विलधिया पुधपुरिसेण ॥७॥ तो साहसिक्कभरणं वारिजंतोवि
| मंतिपमुहेहिं । वत्तसिलागाइ लहु नयणजुअ अजए कुमरो ॥८॥ इय सोउ सोयजुतोऽसोयसिरी झूरए अहो कहूँ । किह कूडलेह-
| गेण विणासियं पुरिसरयण मे ॥ ९॥ कुमरोऽवि मुणिय जणणीइ विलसिय मरिसिओ मणे धणिय । तस्सऽत्थि पिया सस्यब्भ-
| सुद्धसीला य सरयसिरी ॥१०॥ कइयावि तीइ कुसुमियचूयसुमिणसइओ सुओ जाओ। अह सो कुणालकुमरो गंधव्यफलाइ
अइकुमलो ॥११॥ अणवरयगीयवसणी गायंतो महियलंमि परिभमइ । तइआ नाउ अपमर पत्तो पाइलिपुरे नयरे॥१२॥ हाहा-
-
॥३४७॥

कुणालकथा
श्रीदे०
चैत्यश्री-
धर्मसंधा-
चारविधी
॥३४८॥
हहतंबुरुकंठो मंतीहिं साहिओ रन्नो । कत्लोवि सामि ! पत्तो अप्पुवो गायणो कोवि ॥१३शा नवरं नयणविहूणो इय सुणिय कोउगा
नि भणइ । आगच्छउ को दोसो ? गायउ मह जवणियंतरिओ ॥१४॥ अह तेण सरससरगाममुच्छणाललियमहुरगीएण। हयहियओ
भणइ नियो वरसु वर भणइ तो कुमरो ॥१५॥ चंदगुत्तप्पपुत्तो उ, विंदुसारस्म नत्तुओ। असोयसिरिणो पुत्तो, अंधो जायइ कागणि
॥१६॥ अह नाउ नियसुयं तं अपणेउं जमणियं निउच्छंगे। आरोविऊण गग्गरमरेण इइ जंपए राया ॥१७॥ किंवच्छ! विहि-
वसेणं एयमवत्थंतरं तुम पत्तो ? । तेणुत्तं तायपयपमायओ णत्थि मिह खूणं ॥ १८ ॥ किंतु मह गीयवमणं तेणं सहरं ममामिऽहं
| घणियं । ता किं पसायदाणं थोवं ते मग्गिय ? यच्छ! ॥१९॥ इयजा वुत्तोवि इमो न किंपि जंपेइ भणइ ता मंती। कागिणिसदेणं रज-
| माहियं देव ! निवईणं ॥२०॥ रायाऽऽह यच्छ ! ठविउं तुमं विणा को णु जुञ्जए मज्झ । जइ तुह अच्छिविणासो न हुज? सो आह
अह कुमरो ॥२१॥ ताय! सुओ मह काही रजं रायाऽऽह सो कया जाओ ? । कुमरो जंपइ संपइ तो आणाविय तयं राया ॥२२॥
र ठवेइ तह जं संपइ जाओत्ति जंपियं पिउगा । एयस्स संपइत्तिय नामपि तओ निवेण कयं ॥२३॥ सो वडिओ कमेणं पयाव-
अवतमयलदिसिचफो । उजेणीनयरीए ठियो पसासेइ रजधुरं ॥२४॥ जीवंतसामिपडिमं चंदिउकामा कयावि तहिं पत्ता । भवतरु-
| भंजणहत्थी गुरू सुहत्थी मपरिवारा ॥२५॥ तइआचउविहआउञ्जमअपिच्छणयजणियजणहरिसो। ठाणे ठाणे पयडियपयडपुरनारि-
हल्लीसो ॥२६।। सद्धाधुरमवियणपयपयकयलगुडरासमगहरणो। चउदिसि सुसाविगागिन्जमाणमुमहल्लमंगल्लो ।।२७॥ सो रहिएहिं
भविगाहें सणिय पकढिजमाणओ पुरओ। पइहट्ट पइगेहं गुरुयं पूर्व पडिच्छंतो।।२८ अणुगम्मतो गुरुणा मुहस्थिणा सपलसंघ-
| सहिएणं । भमिरो तत्थ जिणरहो पत्तो निरभवणदारंमि ॥२९॥ अह राया तज्जूहे सकम्मविवरित वट्टमाणो सो । दळू सुहस्थिरि
SURATI
॥३४८॥

اس المنام
MENDAR
कुणालकया
श्रीदे०
त्यश्री
धर्म संघान
चारविधौ
॥३४९॥
तुट्ठमणो चिंतए चित्ते ॥ ३० ॥ मन्ने कत्थवि दिह्रो एस मुर्णिदो मया दयाभवणं । ज मह मणजलनिहिणो इंदुब जणेइ उल्लासं
| ॥३१॥ इय चिंतिरस्स तस्सासु भासुर जाइसरणमुप्पन्न। तो मुत्तु सव्वको पत्तो गुरुचरणनमणत्थं ॥३२॥ नमिउं गुरुणो पुन्छ।
जिणधम्मो किंफलो ? भणइ सूरी। सो सम्गमुक्खफलओ पुच्छेइ पुगोवि नरनाहो ॥३३॥ किं फलमवत्तसामाइयस्स? रजाइ ससई
मुणिंदो। तो तुट्ठो मणइ नियो कि उपलक्खह ममं ? भयक! ॥३४॥ तयणु अणुत्तरसुयनाणसुद्धउवओगओ मुणिय सूरी । जपइ
सपइ! नरवर आसि पुरो मन्स त सीसो ॥३५॥ तथाहि-कइयावि मासकप्पेण विहरमाणा सम महागिरिणा । अम्हे कोसंविपुर
पत्ता दुभिक्खकालमि ॥३६॥। सकडभावा वसहीण वहुप्रभावेण मुभिजणस्म तह । सिरिअजमहागिरिणो क्यच वसहीसु वीसु ठिआ
॥३७॥ सुत्तट्टपोरिसिकमेण मिक्सवेलाइ साहुसघाडो। अम्हं कम्मिवि ईसरगिहमि मिक्खत्थमणुपत्तो॥३८॥ अत्ताणं सत्ताणं तो
| मनतेण तेण धणवइणा । भत्तीइ भत्तपाण पउर उवढोइयं तस्स । ३९।। दिट्ठ च तमेगेणं भिक्खयरेणं तहिं पविद्वेणं । चितइ इमिगो
भत्ते अहो अहो धम्ममाहप्पं ॥४०॥ तुल्ले मिक्खयरत्ते इमे सउन्ना लहंति सव्वत्थ। अहय तु पुनरहिओ लहामि जइ नपरमकोस
॥४१॥ इय चितिय सो लग्गो मुणीण मग्गमि मग्गए बहुसो। भयत्र ! तुम्भे सम्वत्य लहह ता देह मह किंचि ॥४२॥ तो मुणि
वरेहि मणियं भो भद्द ! न अम्ह सतिय भत्त । अम्ह इमस्स य पहुणो गुष्णो चिट्ठति वसहीए ॥४३॥ तेणासाविवसेण वसहि
आगतु जाइया अम्हे । साहूहि तेण कहिओ सब्योवि हु मग्गवुतो ॥४४॥ तो नाउ सुएण क्य भावि परयणसमुनदकर त । सामा-
इयसुत्तुच्चारपुवग झति दिक्खिसु ॥४५॥ भोपाविओ जहेच्छ मणुन्नमाहारमा निसाए सो। सुद्धमणो गूढविसइयाड पंचत्तमणुपत्तो
११४६॥ इगविंदुयसमहियलेहदोसउप्पनअंधभास्स ! कुमरकुणालस्स स एस भूव ! त नदणो जाओ।॥४७॥ इय सोऊणं राया पहु-
HTIN
॥३४९॥

Mor
श्रीदे०
कुणालकथा
पत्य श्री
पर्मसंपा
पारविधी
MAIN
परमाणुस्खसंगरोगनो। भालत्वलमिलियकरो एवं धुणिउं समाढत्तो ॥४८॥ जय जय नागदिवायर परोक्यारिकपञ्चल मुणिंद ! ।
गुरकरुणारममायर नमो नमो तुन्भ पायाणं ॥४९॥ दारिदअमुद्दसमुदमज्झनिवडतजंतुपोयाणं । सकलकमलालयाण नमो नमो तुम्भ
पापाणं ॥५०॥ सग्गापपग्गमग्गाणुलग्गजणसस्थाहपायाणं | भवियावलंबणाणं नमो नमो तुम्भ पायाणं ॥ ५१ ॥ चकंकुसंक-
परफलमलिमकमलाइलक्सणजुयाणं । असरणजगसरणाणं नमो नमो तुज्झ पायाणं ।। ५२ ॥ इय थोडं सो गुरुणो गिहिधम्म
गयि मगिदमणुपनो । सम्बत्यवि नियरले रहजत्ताओ पयत्तेइ ॥५३॥ यदुक्तं निशीथचूणौं-अयंतीजणवए उज्जेणी नयरी, 'अणु-
जाणे अणुयाई पुष्फारुहणाई उफिरणगाणि । पूर्य च चेझ्याणं तेवि सरजेसु कारंति ॥१॥ अणुजाणं-रहजना तेसु सो राया अणु-
जाई-भडबडगरमहिओ रहेण सह हिंडइरहेसु पुष्फारुहर्ण करेइ,अम्गओ य विविहफले खडगे कवडगवस्थमाई य उकिरणे करेइ,
अग्नेमि च वैगइयघरठियाणं पूर्श करेइ, तेऽवि रायाणो सरजेसु कारविति । जह सुमरिअ रंकत्तं सत्तागारा करावित्रा तेण । जह
चोहिआ अणजा तहा निसीहाउ नेयम् ॥५४॥ जिणसासणं पभाविय सुइर सुगुरुसु सुवहुमाणपरो । सो संपइनरनाहो जाओ
वेमाणिएमु गुरो १५५१ धम्मफलं पपडेउं भणियं संपइनरिंदरचरियं । इहयं वन्नहिगारे पगयं तु कुणालकुमरेण ।। ५६ ।। एवं
रुगालस निशम्य वृत्तं, नमस्कृतीपिथिकादिवर्णान् । ज्ञात्वा सदोनाधिकदोपमुक्तान्, विधत्त शुद्धं जिनवंदनादि ॥१॥ इति
फुगालकुमारकथा । इत्युक्तं 'पन्ना सोलसअसीआला १॥ इगसीय सयं तु पयार सगनउई संपयाउ.य३'त्ति, अट्ठमनवमदस-
मेति द्वारत्रयं । संप्रति पणदंडेत्येकादर्श द्वार गाथापूर्वार्द्धनाह--
पण दंदा सफत्थयचेश्यनामसुयसिद्धत्थय इत्थं ।
PHILIARIE ITTANAIRHITALITHVANI
॥३५॥

गुणसागर
कथा
श्रीदे०
चैत्यश्री-
धर्म संघा-
चारविधी
॥३५१॥
"
दंडका:-प्रागुक्तशब्दार्थाः, ते च पंचात्र चैत्यवंदनायां, गुणसागरनृपतिवत् सत्यापनीयाः। तत्र प्रथमो दंडकः शक्रस्तवः
नमोत्थुणमित्यादि सम्बे तिविहेण यंदामीत्येतदंतः, यतश्चैत्यवंदनाचूपर्णावेतत्सर्व व्याख्याय भणितं एवं पणिवायदंडगं
भणिता तओ पंचगपणिवायं करेइनि, द्वितीयः चैत्यस्तवः अरिहंतचेइयाणमित्यादिः, तृतीयो नामस्वयः लोगस्स उजोअगरे
इत्यादिः ३ चतुर्थः श्रुतस्तयः पुखरवरदीवेत्यादिः४ पंचमस्तु दंडकः सिद्धस्तवरूपः,सिद्धाणं बुद्धाणमित्यादिः यावत् अप्पाणं
वोसिरामीत्येतत्पर्यतः,तथा श्रीहरिभद्रसूरिपूज्यललितविस्तरायामेतदंत व्याख्याय भणितं यथा 'व्याख्यातं सिद्धेश्य इत्यादि
सूत्र'मिति । अथ गुणसागरनृपकथा-वरदंडो परदंडइ गोरक्सपरो य अस्थि रणवीरो । इह गोवालो गोवालउच्च नयरंमि
वीरपुरे ॥१॥ तस्स गुणसायरो सायरु आसी सुओ सुसत्तजुओ। तस्स य मित्तो धरणो मइसागरमंतिवरपुत्तो
|॥२॥ कइयाइ रायवाडीइ अइगओ सहसुयाइपरिवारो। पिच्छइ गुणधरमुणिं राया कुसुमागरुजाणे ॥३॥ उत्तरिय करिवरा तो
विगएण मुणीसरं नमइ निवई । परउपयारिकमई मुणीवि इय देसणं कुणइ ।। ४ ॥ "ज इह जियाण जायइ मणोरमं रूवरिद्धि-
माईयं । तं धम्मफलं नूणं विवरीयं पुण अहम्मस्स ॥ ५॥ धम्माभासेहि समाउलंमि लोए जहडिअं धम्मं । आसन्नभाविभद्दा
विरलचिय केइ जाणंति ॥६॥ विरलाणवि ते विरला धम्मविसेसं वियाणिउं सम्मं । जं जह भणियं तं तह कुणंति जे देहनिरवेखं
॥७॥ सो पुण धम्मो पंचमपुरिससमो इह अणोवमो नेओ । राजा भयवं! को सो पंचमपुरिसोवमो धम्मो ||८|| मुनिः-नरवर
जह वीयंगे भणिों वीरेण गोअमाईणं । पंचमपुरिससरूवं तहेगचित्तो निसामेहि ॥९॥ तथाहि-से जहानामए पुक्खरिणी सिया
| बहुउदया बहुसेया यहुपुक्खला लट्ठा पुंडरीगिणी पासाईया दरिसणिजा अभिरुवा पडिख्या ९, तीसे णं पुपखरिणीए तत्थर
॥३५१॥

गुणसागर-
कथा
श्रीदे०
नत्यश्री-
मि०संया.
नारविधी
॥३५२॥
देसे २ नहिं २ बहुला पउमवरपुंडरीया बुद्दआ अणुपुच्चुट्टिया १ ऊसिया २ रुइला ३ वनमंता ४ गंधर्मदा ५ रसमंता ६ फास-
मंता ७ पासाईया ८ द ९ अ १० पडिरुवा ११, तीसे णं पुक्खरिणीए बहुमज्झदेसभाए एगे महं पउमवरपुंडरीए बुइए अणुपु.
न्मुट्ठिए जारपडिरूवे १२,अह पुरिसे पुरिच्छिमाउ दिसायो आगम्म तं पुक्खरिणीए तीरे ठिचा पासइ तं महं एगं पउमवरपुंदरीयं
अणुपुन्मुठियं जाव पडिरूनं ११, तएणं से पुरिसे एवं वयासी-अहमंसि पुरिसे खेयन्ने १ कुसले२ पंडिए३ वियत्ते ४ मेहावी५
अवाले ६ मग्गत्ये७ मग्गविऊ८ मग्गस्स गइपरक्कमप्णू९ अहसेयं पउमवरपुंडरीय उन्निविखविस्मामित्तिक? इहागतः,इय वचा
से पुरिसे अभिकमे तं पुनखरिणिं जावं जावं च णं अमिकमेण तदवतरणाभिप्रायेण भवे तावं च णं तीसे पुक्खरिणीए महंते
| उदए महंते सेए पहोणे तीरं अपत्ते पउमारपुंडरीयं नो हन्याए नो पाराए, किंतूभयभ्रष्टो मुक्तोलीवदनायैव प्रभवति, अंतरा
पुक्सरिपीए सेयंसि निमन्ने पढमे पुरिमजाए। अहावरे दुचे पुरिसजाए, अह पुरिसे दाहिणाए आगम्म तं पुक्खरिणि तीसे
पुक्खरिणीए तीरे ठिचा पासइ तं महं एगं पउमवरपुंडरीयं अणुपुबुट्टियं जावपडिरूचं,तं च इत्थ एगं पुरिसं जाव पासइ ५ पहीण-
तीर अपत्तं पउमवरपुडरीयं नोहचाए नो पाराए, पासइ अंतरा पुक्खरिणीए सेयंसि निसन्नं, तए णं से पुरिसे एवं वयासी-अहो
| णं इमे पुरिसे अभिकमे पुक्सरिणिस्स गइपरकमप्णू ९ जण एस पुरिसे एवं मण्णे, अहमंसि पुरिसे खेययो ९ जान अहमेयं
| पउमवरपुडरीयं उविक्सिविस्मामि,नो य खलु एय पउमवरपुंडरीयं एवं उनिखेवेयन्वं जहाणं एस पुरिसे,मन्ने अहमंसि पुरिसे
| खेयपणे जाव परक्कमप्Y९ अहमेयं पउमपरपुडरीयं उन्निक्खिविस्सामि इय वुच्चा से पुरिसे अमिकमे तं पुक्खरिणि जाव सेयसि
| निगन्ने दुचे पुरिमजाए। अहावरे तचे पुरिसजाए, अह पुरिसे पञ्चच्छिमाओ दिमाउ आगम्म तं पुक्स जान पासइ तं महं पउम०
॥३५२॥

गुणसागर- कथा श्रीदे० चैत्यश्री धर्म संघात पारविधी ॥३५३॥ जाव पडिरूवं ९, ते य तत्थ दुनि पुरिसजाए पहीणे तीरं अपने पउमवरपुंउरीयं नो हवाए जार सेयसि निसन्ने,तए णं से पुरिसे एवं क्यासी-अहो णं इमे पुरिसा अक्खेयण्णा जाव नो मग्गस्स गइपरकमण्णू ९, जण्णं एए पुरिसा एवं मन्ने-अम्हे तं पउमवर- | पुंडरीयं उनिक्सिविस्सामो,न य खलु एयं पउमवरपुंडरीअं एवं उन्निक्खेवेयवं जहाणे एए पुरिसा,मन्ने अहमसि पुरिसे खेयण्णे जाव परकमष्णू ९ अहमेयं जाव उन्निखिविस्सामि इस क्या अभिकमेतं पुक्ख० जाव सेसि निमण्णे, तचे पुरिसजाए। अह पुरिसे उचराउ दिमाउ आगम्म तं पुक्ख जाव पडिरूवं ९ ते य तत्थ तिन्नि पुरिसजाए पासइ पहीणे तीरे अपत्ते सेयंसि निसन्ने, तए णं से पुरिसे एवं वयासी-अहो णं इमे पुरिसा अखेयग्णा१ जाव परफमण्णू९ जणं एए पुरिसा एवं मन्ने अम्हे तं पउम उन्निक्खिविस्सामोनो य खर एवं पउमं एवं उन्निक्खेवेषव्वं, जहाणं एए पुरिसा मण्णे, अहमंसि पुरिसे खेयपणे १ जाव परकमण्णू ९ अहमेयं पउमं | उमिक्सिविस्सामि इइ बुचा से पुरिसे अभिकमे तं पु० जाव सेयंसि णिसण्णे, चउत्थे पुरिमजाए । अह मिक्खू १ लूहे२ तीरत्थी २ खेयाणे ४ जाप परकमण्णू १२ अन्नयरीए दिसाओ अणुदिसाओ आगम्म तं० तोसे पु० तीरे ठिचा पासइ तं महं एगं पउम जान पनिरूपं ११, ते य तत्थ चचारि पुरिसजाए पासह पड़ीणे तीरं अपने प० नो हव्याए जार निसण्णे, तएणं से भिक्खू एवं वासी-अहो णं इमे पुरिसा अखेयण्णा जाय अपरक्कमण्णू जणं एए पुरिया एवं मन्ने-अहं एवं पउमं उनिक्खिविस्सामो नो य खत एवं पउभं एवं उमिक्खिवेयव्वं जहाणं एए पुरिसा मन्ने, अहमंसि भिक्खू रहे२ तीरत्थे ३ खेयण्णे ४ जाय परकमण्णू १२ अहमेयं पउमं उबिक्सिस्सामित्तिकटु इय वच्चा से भिक्खू नोअभिकमे तं पुक्खरिणिं,तीसे पुक्खरिणीए तीरे ठिच्चा सदं कुञा उप्पयादि खलु भो पउमवरपुंडरीया उप्पयाहि०, अह से उप्पइए पउमवरपुंडरीए । तदेवं दृष्टांत उपदर्य दार्शतिक दर्शयितुकामः ॥३५३॥ .

गुणसागर-
कथा
पैत्यश्री.
धर्म पानी
पारविधी
॥३५४॥
"
श्रीमन्महावीरवर्द्धमानखामी स्खशिष्यानाह-कहिए नाए समणाउसो! अढे पुण से जाणियब्वे भवइ भवद्भिरिति गम्यते, अस्स पर-
मायं यं न जानीनेत्यर्थः, भगवं हि समणं मयचं महावीर निग्गंधीओ निगगथा य वंदति नमसंति चंदित्ता नमंसित्ता एवं वयासी-
फिट्टिए नाए समणाउमो, अढे पुण से नो याणामो, तएणं समणे भगवं महावीरे ते य बहवे निम्गथा य निग्गंथीओ य एवं वयासी-
हंसा ममणाउसो भाइक्वामि विमावेमि कित्तेमि एवं इमं सअट्ठ सहेउं मनिमित्तं सवाकरणं भुओ२ उचदंसेमि, लोयं च खलु भए
अप्पाहदु समणाउसो ! सा पुक्रवरिणी बुइया १ कम्मं खलु अप्पाहटूटु मए समणाउसो से उदए घुइए २, कामभोगा य जाव
से संग घुइए ३ जणनाणययं च जार ते वहवे पउमवरपुंडरीया वुइया ५ अन्नतिस्थिया य जार ते चत्तारि पुरिसजाया बुइया,
इमेए चनारि पुरिसजाया नाणापन्ना णाणाछंदा नाणासीला नाणादिट्ठी नाणारुई नाणारंभा नाणज्झवसाणसंजुत्ता पहीणा पुन्च-
संजोगा आयरियं मग्गं असंपत्ता, इय ते नो हत्याए नो पाराए अंतरा कामभोगेसु निमन्ना६, धम्मं च जाव से भिक्खू वुइए ७
धम्म नित्धं च जान से सारे युइए ८ धम्मकहं च जाय से सद्दे युइए ९ निव्याणं च जाव से उप्पाए वुइए १०, एवमेव खलु मए
अप्पाइददु रमणाउगो से एवमेवं बुइयं ।। स इमो पंचमपुरिसो नरवर! जेणोवमिअए धम्मो । जद्दगिहिमेया दुविहस्स मूलमिमस्स
संमतं ॥१२॥ अरिहंतो मह देवो जावजीवं सुसाहुणो गुरुणो। जिणपन्नतं तत्तं इइ बुद्धी विंति संमत्तं ॥१३॥ अंतोमुहुत्तमित्तपि
फासियं हु जेहिं संमत्तं । तेमि अबडुपुग्गलपरियट्टो चैव संसारो॥१४॥ किंच-संमत्तमि उल ठड्याई नरयतिरियदाराई । दिवाणि
माणुमाणि प मुक्पमुहाई महीणाई ॥१५॥ मनुष्यानाश्रित्य पुनरेवं-संममि उ लद्धे विमाणवतं न बंधए आउं। जइवि न संमत्त-
अहो अहव न बद्धाउओ पुष्धि ॥१६॥ कायव्वा सुद्धिकए तस्स उ चिहवंदणा जहामत्ती। पणदंडाईहि उ सा संपुग्णा होइ भणियं
॥३५४॥

गुणसागर कथा श्रीदे० त्य०श्री- म० संघा गरविधी ।३५५॥ च ॥१७॥ चिहवंदणे तु नेयं सुत्तत्थुवओगओ समाहीओ। अक्खलियाइगुणजुयं दंडगपंचगममुचरणं ॥ १८॥ पदमो सक्कथों इह भणियं पणिवायदंडअं अहवा। चेइयवंदणदंडो धीओ पुण होइ नायव्यो ॥ १९ ॥ चउवीसथओ तइओ सुयनाणथओ भवे पउत्थो उ। पंचमओ सिद्धथओ दंडगपंचगमिमं होइ॥२०॥ इय सोउ हरिसियमणो रणवीरनिवो सनंदणोधणियं । गिण्हइ निहत्थ- धम्मं चिइवंदणमाइवरनियमं ॥२१॥ नंमिउं गुणंधरगुरुं तत्तो पत्तो नियो सठाणमि । अह कीलिउंसमित्तो पत्तो कुमरो कयाइ वणे ॥२२॥ तत्थ जुगाइजिणगिहे पविसिय मुकासिदंडकोदंडो । बंदिय पणदंडविहीद गयतियदंडं जिणवरिंदं ॥२३।। जा निग्गच्छइ पिच्छइ अच्छरअच्छेरपिच्छपियरूवं । अंदोलियाधिरूवं एगं कुमरिं वणसिरिं व ॥ २४ ॥ निद्धन्छितनियच्छणवरं कुमारं निएवि अह धरणो । भणइ सहयारछायाइ इत्थ छणमेगमच्छामो ॥ २४ ॥ तत्थवि यागच्छंतं नियंति रमणिदुगमुत्तराहुतं । आगच्छंतं च खणा ताहि समं तह वरविमाणं ॥२५॥ ओयरिय तओ एगो खयरो आरोविउं च ते उ तहिं । रणवीरनिवगिहे जाइ रायकयउचिय- | उवयारे ॥२६॥ भणइ निव! मणि किरीडो खयरोऽहं रयणपुरपहू मज्झ । रयणावलित्ति धूया तदुचियवरमलहमाणस्स ॥२७|| दिव्यन्नुणा य कहियं रणवीरसुओ मणोरमुजाणे । वंदतो रिसहजिणं हरिही तीसे मणं स वरो ॥२८॥ इय सोउ पेसिया सा इह जायं तस्य सव्वमवि भणियं । लग्गमवि अज ता दुण्हमेसि जोगो हवउ जोगो ॥ २९ ।। कुमरस्म य संगयमिमं लहु कुणउ पहुचि सवण- मूलंमि। ठाउं धरणेणुत्ते मन्नइ निवई खयरवपणं ॥३०॥ परिणयणमहे विचे तओ सठाणंमि खेयरो पत्तो। अह कइया विन्ननो निवई उजाणपालेण ॥३१॥ सिरिअमरचंदसूरी बहुसुरविसरेण अमरसूरीव । पुअंतो संपत्तो इह अज मणोरमुजाणे ॥३२॥ इय सोउम• मयसित्तोव नरवरो जाइ तन्नमणहेउं । नमिय मुणिंदं निसुणइ इय मुणिणा देमणं विहियं ।।३३॥ "जत्थ य विसयविराओ कसाय- ||३५||

गुणसागर-
कथा
श्रीदे०
त्य श्री-
धर्म० संघा-
पारविधी
॥३५६॥
चाओ गुणेमु अणुरायो । करुणाएँ अप्पमाओं सो धम्मो सिवसुहोवाओं ।। ३४ ॥ जइधम्मो तत्थ समग्गसंगविगमे गयंगिवग्ग-
वहो । विहियअसायकसायचाओ सिवगमणपवगगुणो॥३५॥ तदसवाणं सत्ताणऽगारधम्मोऽवि होइ गुणहेऊ। लहुभोयणं व लंघण-
करणासत्तस्स रोगिस्स ॥ ३६ ॥ इय जाणिय जे सम्म धम्मं धारेंति ते सया धना। जे निरइयारमेयं पालंती ताण किं भणिमो ?
॥३७॥ जयो-धनाणं विहिजोगी विहिपकसाहारगा सया धना । अन्यच्च-विहिबहुमाणी धन्ना विहिपक्खअदूसगाधना ॥३८१
भणियं च-आसनसिद्धियाणं विहिबहुमायो उ होइ सयकालं। विहिचाओ अविहिभत्ती अभव्यजियदूरभव्वाणं ॥३९॥" इय सोउ
नियो रज्जे पुत्तं ठविउ विमोइउं गुत्ति । भवगुत्तिमोइणि गिहिऊण दिक्खं गो मुक्खं ॥४०॥ गुणसायरनिवई पुण मित्तजुओ
सापरो गुणग्गहणे । गिहिय गिहत्यधम्म नमिऊण गुरुं गओ सगिहं ॥४१॥ निसि नियइ कयाइ निवो रमणि तणुकंतिहयतमं
इमं । वसुदंडडमरुयकरं सियवत्थं पाउयारूढं ॥४२॥ इय काऽसि कओ केण व आगया इत्थ ईसि हसिरा सा । कहइ तुह पुग्वभव-
| माहियम्हि पचंगिरा विजा ॥४३|| जा सिज्झिस्सं विहिविहियपुब्बसेवस्स तुज्झ ता सहमा। निहणं गओसि संपइ धणियं जिण-
धम्मनिरयस्स ॥४४॥ चिइवंदणापरस्स य उचियपवित्तस्स तुह अहं नूणं । पना किंकरभावं कजविसेसेसु सरियव्वा ।। ३६ ।। राजा
अणणहागाविणओ अन्नाणभवो महेह खमियतो। देवीको अविरयाइ मइ इह गुणाहियाणं अविणओ भे॥ ३७ ।। नियकंठा निवकंठे
सिता मुत्तावलि भणिय तहिम। एयाउ अरीवि वसं जंतित्ति तिरोहिया सहसा ॥३८॥ तो मित्तीकयअनंतपञ्चणीयाहियो नियो निचं ।
उविउं धरणामञ्चे रअधुरं कुणइ जिणधम्मं ।। ३९ ॥ धरणो सहसाऽभक्खाणरहस्सम्मकखाणमाइ दाउ इओ । गिण्हइ लोगाउ
पहुं दधमनीईइ अह कइया ॥४०॥ पउरेहि विनते स निवेणुत्तोत्ति किं इमं सच्चं?। भगइ भरंता भंडारमिह तुहाम्हि चिय न
॥३५६॥

अधिकाराः श्रीदे० वैत्यश्री- बर्मसंघा- चारविधी ॥३५७॥ सचा ॥४२॥ पागयजणवयणेहि मनसि मं अनयमप्प ता मुदं । सनयस्स इमंति भणितु खिवइ सकराउ तं दूरे॥४२॥ राजा- किं मुयसि इमं तुह किंतु होइ इय पीयवयऽइयारोवि। संसिजइ य पयाओ नएण भंडारवड्डीचि ।। ४३ ।। यतः-अत्रिवर्ग- निष्पत्तिायोपार्जितवर्द्धनात् । अधर्मानर्थशोकाना, विपरीतात् समुद्भवः।।४४॥तो सो अणक्खभरिओ उद्विय सगिहं गओ हओ | तइआ। फेणय पुन्चविराहियनरेण छुरियाइ लहिय छलं ॥४५॥ अहवसट्टो मरि तइए नरयंमि नारओ जाओ। तो भमिउं भूरिभवे कयाइ पाविहिइ मुक्खपि ॥४६॥ अह ठवियावरसचिवो निवो करावेइ पवरजिणभवणे । तेसु अअन्भुयभुयं पूअ च महाविभूईए ॥ १७ ॥ वंदइ तिदंडसुद्धं देवे पणदंडएहिं मिउदंडो । नियविसयंमि अमारिं तह रहजत्ता पवत्तेइ ॥४८॥ कयपवयणबहुमाणाण चोहिलाभं जिणाण वटुंतो। साहम्मियवच्छल्लाई धम्मकम्माई कुणमाणो॥४९॥ सुइर पालिय रज पञ्जते गिहिऊण पयजं । पत्तो | सुहम्मकप्पे तइयभवे सिवसुई लहिही ॥५०|| एवं निदंडपिरतं शिवदंडकल्पं, यः श्रीजिनं नमति दंडकपंचकेन । शीघ्रं विलंध्य भवदंडमसायदंडं, स्थानं प्रयाति गुणसागरभूमिभृद्वत् ।।५१ ॥ इति गुणसागरपतिकथा ॥ इत्यभिहितं पणदंडेत्येकादशं द्वार, साप्रत 'वार अहिगार'त्ति द्वादशं द्वार गाथोत्तरार्दुनाह- दो इग दो दो पंच य अहिगारा बारस कमेण ॥३०॥ पूर्वार्दोक्त इत्थगन्द इहापि सवध्यते, ततथ इस्थति एषु दंडकेष्वधिकाराः-स्तोतव्यविशेषविपयाः प्रस्ताविशेषा अधि- क्रियते-समाश्रीयते चंदना कर्तुकामैरिति व्युत्पत्तेः, ते च द्वादश क्रमेण भवंति, तत्र प्रणिपातदंडके द्वारधिकारी, एकोऽर्हचैत्य- स्तवदंडके, द्वौ नामजिनस्तवदंडके, द्वौ श्रुतस्तवदंडके पंच सिद्धस्तवदंडके च, एतानेवाथ पदोल्लिंगनया दर्शयति- - " ॥३५७|| अधिकार श्रीदे० चैत्यश्री. धर्म संघा पारविधी ।।३५८॥ नमु१ जे अइ२ अरिहं३ लोगष्ठसव पुखर्वतमसिद्धट जो देवो उर्जित १० चत्ता ११ वेयावचग १२ अहिगारपढमपया ॥ ३१ ॥ इह सर्वत्र पदैकदेशे पदसमुदाय उपचरितव्यः,ततश्च नमोत्थुणं इति भावाहवंदनाख्यस्य प्रथमाधिकारस्य प्रथमं पदं,एवम- न्यत्रापि यथायथं प्रयोज्यं, जे अ अईया सिद्धति द्वितीयस्य २ अरिहंतचेझ्याणमिति तृतीयस्य३ लोगस्स उझोअगरे इति चतु- धस्य४ सबलोए अरिहंतत्ति पंचमस्प५ पुक्खस्वरदीवेति षष्ठस्य६ तमतिमिरपडलेति सप्तमस्य सिद्धाणं युद्धाणमित्यष्टमस्य८ जो देवाण वीति नवमस्य९उजितसेलसिहरे इति दशमस्य१०चत्तारि अवदसेत्येकादशस्य११वेयावच्चगराणमिति द्वादशस्य१२,एतानि फिमित्याह-अधिकाराणां--प्रागुक्तगव्दार्थानां प्रथमपदानि उल्लिंगनपदानीत्यर्थः३१॥ अन संप्रदायः-इह आसी रासीकयमणिरयणो तामलिनिनयरीए । इन्भो जिणदत्तमिहो भद्दा से पणइणी भद्दा ॥१॥ बहुओवाइयलद्धो पुत्तो एएसि यंभदतुत्ति । अहि- गयकलाकलायो कमेण तरुणत्तमणुपत्तो ॥२॥ अह दठ्ठ हीयमाणं नियविहवभरं दिणे दिणे इब्भो । पागलमच्छुव्य इमो सुवि- गाओ नितए चित्ते ॥३॥ किं मह पुचभयुभवदुकयकम्मेण अहय पुत्तस्स । एयं धणं पणस्सइ पडुपवणेणं व घिणपडलं ॥४॥ गत्थमगुणियंपिच कह अणिसं मह गलइ रायसंमाणो ? । मुणिमिव चरणविणं कह नाढायंति सयणावि ॥५॥ किह परियणोवि एमो पहिओविय घयंमि मइ विमुहो । धणभंसमिसेण विही किह किह मं नणु विडंवेही १॥६॥इस चिंताउलियमणं जणयं दद्लैं पयंपए भो। कि ताया ! दीसह मे घणकसिणमुहा निरुच्छाहा ? ॥७॥ इमोवि गग्गरगिरं वागरए यच्छ ! इण्हि विवभरो। नियसकाराइजुभो इकपइचिय महं नहो ॥ ८॥ याहप्पवाहधोइयवयणो भो भणे किं ताया! ! मह पुचकुकम्मेणं उपट्टिी ||३५८॥

नादत्त-
कथा
श्रीदें
चैत्यश्री-
धर्म संघा-
चारविधौ
॥३५९॥
एस धणनासो १ ॥९॥ इब्भो तं पड़ जंपइ संकसु मा बच्छ! तुममिममजुत्तं । उदयक्खयाइभावा कस्सवि जायंति कइयावि ॥१०॥
यदागम:-"उदयखयखओवसमोवसमाई जं च कम्मणो भणिया। दव्वं खित्तं कालं भावं च भवं च संपप्प ॥ ११ ॥ निचा-
वट्ठियभावा तणुभवभविणो भवंति न भवमि। ता असुहपचओ धणक्खउत्ति इय जुआई वुत्तुं ॥ १२॥ निययववसायअफलत्तण
इय निच्छएमि ताय ! इमो । मह पुच्चदुकपहेऊ दोसो इय आह पुण बंभो ॥१३॥ इन्भोऽवि आह हे वच्छ ! सच्छं नहु निच्छियं
भवे जमिह । भावियनिणवयणाणं तं कथवि बोतु नो जुत्तं ॥१४॥ जइ पुण हिययचहुदा तुह नो हदेइ वच्छ ! संका तो।ता एहि
कंचणपुरं केवलिणं जेण पुच्छामो ॥१५॥ आनंति सुएणुत्ते ते जणयसुया तओ तहिं गंतुं । तं वुत्तं सयलं नमिउं पुच्छंति वर-
नाणि ॥ १६ ॥ भणइ मुणी भो जिणदत्त! आसि इह कोसलाइ नयरीए । सिरिहरिसनिवस्स सुओ सुविस्सुओ सिद्धदेवुत्ति
॥१७॥ तस्स य पालवयंसो धम्मजसो नाम सुजससिद्विसुओ। ते कइयावि वसंते पता कीलेउमुजाणे ॥१८॥ अइदाणविला-
सपरं तत्थ जणं दछु भणइ निवतणुओ । मित्त ! कह धणियतणयव्य इह जणा दिति विभवंति ॥ १९ ॥ पडिभणइ सिद्विपुत्तो
कुमार! सारमिणमेव कमलाए । दाणं भोगा य तहा अन्नह नासुचिय हविजा ॥२०॥ किंच-पायं अदिन्नपुव्वं दाणं सुरतिरिय-
| नारयभवेमु । मणुयत्तेऽवि न दिजा जइ तत्तो तपि नणु विहलं ।।२१।। अन्नयवियोवि अल(कुलु)ग्गओऽवि समलंकिओपि रूबीपि ।
पुरिसो न सोहइ चिय दाणेण विणा गयंदुन्न ॥२२॥ किंतु सिमुत्ते सोहइ न जुष्यणे दुगमिणं सुपुरिसस्स । जणणीइ दुद्धपाणं
पिउलच्छीए य परिभोगो ॥ २३ ।। अह साहइ निवपुत्तो मित्त ! तए जुत्तमेयमुल्लवियं । देसंतरे अहं खलु गमिहं विहवे समजेउं
| ॥२॥ इयरोऽवि आह एवं अहंपि काउं भणह तो कुमरो। भो मित्त ! सत्तमंदिर वीसु देसेसु गंतव्वं ॥२५॥ बीए महुमासे पुण
॥३५९॥

ब्रह्मदत्त-
कथा
थीदे
मैत्यश्री.
पर्मसंपा-
गारपियो
॥३६॥
इह मंतब्बति तणवि पपरहे। कुमरो परियणमवगणिय निग्गओ तयणु नयरीओ ॥२६॥ वचंतो पुनदिसाहुत्तं पत्तो कुसग्गनयरंमि।
उस्म पहिं उजाणे दलु सिरिसंतिजिणभवणं ॥ २७ ॥ तम्मज्झे विहिपुव्वं पविसिय संमंभिवंदए देवे । सिवनयरवारअहिगार-
चिंतणे पाहमुवउचो ॥२८॥ इत्थंतरंमि उपलक्खिऊण एगेण मागहसुएण। गंतुं कुमरो सिट्ठो नरवइणो विजयदेवस्स ॥२९॥
वो तेण हरिमिएणं अइमहया गउरवेण वाहरिओ । भणिओ सुपुरिस ! मह जोइणा पुरा आसि इह कहियं ॥ ३०॥ पुत्तरहियस्स
तुन्म कंचणमालामुयाइरसस्स । होही सामी सिरिहरिसनिवसुओ सिद्धदेवुत्ति ॥ ३१ ॥ ता णे धूयं एवं परिणेउ निन्दुए कुणसु
आम्हे । दक्सिनमारयाए कुमरोऽवि तहा कुणइ सव्वं ॥३२॥ अह निपअणेअकारि फरेणुदत्तं निवं विणिग्गहिउँ। महया संरंभेणं
पलिय गिरिदेवविजयनि ॥३॥ कवि निसेहिय हियकरणपउणचउरंगपवरवलकलिओ। कुमरो नियदेसंते पत्तो अक्खलियपयाणेहिं
॥३४॥ इयरोऽवि ठिओ समुहो फयावि कि ग्वत्तियारणे विमुहा? । सो तयणु निवसुएणं दएण भणाविओ एवं ॥३५॥ जइ
किंपि चिंतिउं विजयदेवरना उपेक्खिओ तंसि । तो किं तुह जुत्तमिणं असमिक्खियकमनिम्मवणं ॥३५॥ अञ्जवि किंपि नहु गर्य
पडिबुज्समु मासु अप्पणो गेहं । सरहं सरहसमणुसरिय मरसि किं मयगुलव्य तुम ? ॥३७॥ इस सोउं दूयवयणं करेणुदत्तो समु-
च्छलियकोयो। तिपलियतरंगभंगुरवपणो इय भणिउमारद्धो ॥३८॥ अहह भमंतो मिक्ख समागओ देसिओ इमो कोई । दासीधूया-
दाणेण तोमियो पोसियो य मिसं ॥३९॥ उम्मायग इव संपइ पिच्छह अह किहणु जंपए पायो ?। अह्वा निम्मेराणं हवंति
एवंविहुलाया ।। ४० ॥ता रे याहम दुद्द घिट्ट ओसरसु मज्झ दिट्ठिपहा। साहेहि तस्स वइदेमियस्स गंतुं इमं वयणं ॥४१॥
एगोऽहमागोषिय मडफियं मा गहेवि नस्सिहिसि । कप्पडियाणं वइदेसियाण पाय मुलहमेयं ॥४२॥ अह यमुहा कुमरो सोउ
॥३६०॥

ब्रह्मदत्त-
कथा
इमं समरसजसयलवलो। वजंतविजयढको पत्तो लहु तस्स पासंमि॥४३॥ तो सो अजुज्झसो रणसजं पिक्खिऊण निवपुतं । खुद्धो
श्रीदे०
त्य श्री विमुत्तु सव्वं शचि पलाणो चडिय तुरयं ॥४४॥ अह गहिउँ रिउलच्छि हत्थे पत्तो कुसग्गनयरंमि। तुट्ठो विजयनरिंदोजुवरायपयंमि
धर्म० संघात
तं ठवइ ॥४५॥ कइयावि महिंदजरेण परिगयं अप्पयं मुणिय राया । तं ठाविय नियरज्जे एवं अणुसासणं कुणइ ॥४६॥ वच्छ ! तुमं
चारविधौ। रजमिमं पालिअमु तह कहपि सयकालं। जह मह न देइ दोसं सहावकुडिलो खलो लोओ॥४७॥ अनायसहावेणं देसंतरिओ
॥३६२॥ नियो को रना । इय जपिरं जणमिमं इहरा को वारिउं सको ?॥४८|| परिभाविजसु सययं रजं च कुलं च नायमग्गं च। धम्म
च पुवपुरिसफर्म च किं सुबहुभणिएण? ॥४९॥ इय तं सिक्खविऊणं परलोयपहं गओ विजयदेवो । सोगाउलेण तेणं विहिओ से
देहसकारो ॥५०॥ कमसो अ अप्पसोगो धम्महिगारे जणं कुणइ अकरं । वंदेइ जिणे पालइ रजं नीईइ सिद्धनियो॥५१॥ इत्तो सो
धम्मजसो पत्तो वीयभयनयरमह तत्था जं जं करेइ किरियं सा सा से बहुफला होइ ॥५२॥ यतः-अइगरुयपुनपन्भारपरिगया
जे हवंति इह पुरिसा। करगोयरं उविति तेसिंजह तह समिद्धिओ।।५३|| तविवरीया पुण गुरुसमिद्धिजुत्ताविति
दोगचं । ववसायं च कुणंता लहंति मरणं अणत्यंच॥५४॥ अह रायसुओ नियरजसुत्थयं काउ सरिय चिरमेरं । सचिड्डीए
पत्तो महुमासे कोसलपुरीए ॥५५॥ एवं चिय सिद्विसुओ तो ते दिता मणिच्छियं दाणं । लोएण पुजमाणा नियनियभवणं अणु-
पविट्ठा ॥५६॥ तुहा अम्मापियरो वद्धावणयं पयटियं नयरे । सवत्थवि विथरिओ अक्खलिओ तेसि जसपसरो ॥ ५७ ॥ अह
अवसरंमि एमत्थ संगया सिद्धदेवधम्मजप्ता। अकहिंसु हरिसियमणा पुच्चुत्तं निययवृत्तंतं ॥५८॥ तो भणइ निवइतणओमित्त! मए
निच्छियं इमं हियए । पुमं निमित्तमिक मणवंछियअत्थसिद्धीए ॥५९।। ता तं चेव य पुनं जहा जहा जाइ परमवित्यारं । तह तह
॥३६॥

ब्रह्मदत्त-
कथा
पेत्यश्री
धर्मसंघान
पारविधी
॥३६२॥
अहं संपइ जुञ्जइ खल उजमो काउं 180}} अह तत्थ पहासगुरू समोसढा इय निसम्म ते हिंहा । तेसिं नमणाय पत्ता एवं
निसुगंति धम्मकह ॥६१॥ "जंबुद्धीण अविसयं अगोयरं जं च पुरिसयारस । जं इह अइदुसज्झं जं च ठियं दूरदेसमि।।६२॥
तंपि हु पुस्रोदयश्री संपाइ पुज्यविहियसुकयाणं । नहि हेउमंतरेणं कयावि किर जायए कजं ॥ ६३ ॥ तं पुण पुन्नं
अहिगारसुद्धचिहवंदणाविहाणेण । जिणनाहपूणेणं दाणाईधम्मकरणेणं ॥६४॥ सुमुणिपयसेवणाए निच्च चिय धम्मसत्थसवणेण ।
इंदियविणिग्गहेणं निम्मलसमनधरणेणं ॥६५॥ आसववेरमणेणं साहम्मियवग्गवच्छलतेण । कल्लाणमित्तजोगेण गच्छई उवचयं
परमं ॥६६॥" इस सुणिय पमुइयमणा निवसिटिसुपा गहेवि गिहिधम्मा । अहिगारसुद्धचिंदचंदणाइनियमे बहुपयारे ॥ ६७ ॥
पत्ता नियभवणेसु कमेण अन्नस्थ विहरिया गुरुणो । अन्नदिणे सिरिहरिसो राया रज्जे ठविय पुतं ॥६८॥ विहिणा काउ अण-
मणं जाओ अमरो मुहम्मकप्पमि । अह सिद्धदेवराया रज्जदुर्ग पालमाणोऽवि।।६९चिइवंदणाइ किचं णिच्चं आयरइ न कुणइ
पमायं । धम्ममि मुथिरचित्तो अखोहणिजो सुरेहिंपि।।७०।। धम्मजसो पुण पइदिणवडूंतधणोवि लोभदोसेण । धम्ममिपमायतो
दहं नरिदेण इय चुत्तो ॥७२॥ 'दुल्लहो माणुसो जमो, धम्मो समनुदेसिओ । साहुसाहमियाणं च, सामग्गी पुण दुल्लहा ||७२॥
चलं जीयं धणं धन्न, बंधुभित्तसमागमो। खणेण दुकए वाही, ता पमाओ न जुत्तो ॥७३॥ न तं चोरा विलुपंति, न तं अग्गी
|विणासए । तं जपवि हारिआ, जं धम्ममि पमत्तओ ।। ७४ ॥ ता सोम! तं वियाणंतो, मग्गं समनुदेसियं । पमायं जं न
मिल्हसि,नं सोइमि भवनवे ॥७॥ सो भणइ देव ! अच्छा लच्छिविच्छडमंडिया तुम्भे पिडिपुनपुन्नपसरा न दुत्थयं जाणह
परस्म ।।७६॥ राया जंपइ नियभुयसमलिए पुचपुरिसपत्ते य । संतेवि पउरविभवे का तुह मणदुत्थया? मिन! |७७॥ किंच-
ANIELDSKHATAMILITY
॥३६२॥

.
अझदत्त-
कथा
भीदें
बैत्यश्री
धर्म० संघा-
चारविधी
॥३६३॥
निस्सो धणं धणी रजं, राया चकित्तमिच्छइ । एवं अच्छिन्नवित्तिच्छा, खयं वचंति वालिसा ||७८॥ता संतोमसमंतेण लोहदोसं लहुं
विणिग्गहिउं। मित्त! चइत्तु पमायं समुजओहोस धम्ममि ॥७१॥ पूयस जिणपडिमाओ चंदसु देवेऽहिगारपरिसुद्धे । रमो दक्खि-
नेणं एवंति पवजए सोऽपि ||८०॥ विहिसुद्धधम्मरसिओ संनासं काउ सिद्धदेवनियो । अच्चुयकप्पमि गओ महाविदेहम्मि सिझि-
हिइ ॥८॥ जणलझाए रायाणुवित्तिओ भावणविहीइ विणा । चियंदणाइ धम्मं जहा तहा काउ धम्मजसो ॥ ८२ ॥ मरिऊणं
उबरनो सोहम्मे आभिओगियो तियसो। पलियाऊ पउमुत्तरविमाणवासिस्स देवस्म ॥८३॥ अणिसं आणाकारी अणुतप्पंतो पए पए
मुपहुं। हा हा किमवरजमे मए कर असुहकम्मंति? ॥८४॥ एमाइ झूरमाणो गुत्तीखित्तव्य पूरिय नियाउं। तो चविउं सो जाओ
जिणदत्त ! तुहेस अंगरुहो ॥८५॥ भो भदत्त ! तुमए नरवरमित्ताणुवित्तिवसगेण । भावेण विणा विहिविरहिओ पुरा जंकओ
धम्मो ॥८६॥ सो निरणुबंधयाए सुहलेसं दाउ किंपि अमरेसु । इम्हि पुण तुन्म दोगवदाणेण परिणओ एवं ।। ८७ यत:-
"विहियपि भावरहियं कपि ईसि मुहं विहिय पुन्नं । जणइ दुरंतमरस्सं भववित्थारं जो भणियं ।। ८८ ॥ कायकिरियाइजोगा
। खविया मंडुपचुन्नतुल्लति । ते चैव भावणाए विदट्टतच्छारतुल्छति ॥ ८९ ॥ किंच-विहिसुद्धमणुट्ठाणं मुभाषणाभावियं भवीण
| सणा। निहणेइ कम्मजालं सिद्धस्स व सूरदेवस्स ॥९०॥" को एसो ? इय पुट्ठो जिणदत्तसुएण जंपए नाणी । आसि कुणालानय-
| रीइ सूरदेवुनि पुरसिट्टी ॥११॥ वामित्तम रिपासे वाहुसुबाहुत्ति भायरो दिक्ख । विगइअभिग्गजु गिते नियइ स कयावि
॥९२॥ अह ते मुणिणो गुरुणा पसंसिया सयलसंघपचक्खं । बच्छा! तुम्भे धन्ना जेहिं कओ विगइनियमोऽयं ।।९३॥ यत:-'
-"विगई
विगईभीओ विगइगयं जो उ भुंजए साहू । विगई विगयमहावा विगई विगयं बला नेइ॥९४॥ वियई पररिणयधम्मो मोहो जमु.
| ॥३६३॥

थीदे०
ब्रह्मदत्त-
कथा
नैत्यश्री
धर्म० संघा
पारविधी
॥३६॥
दिजए उदिने या मुट्ठवि चित्तजयपरो कहं अफजे न यदिहिह ।।१५।। किंच-विभूसा इस्थिसंसग्गी,पणीयं रसभोयणं । नर-
स्मऽनगवेमिस्म, विसं तालउडं जहा ॥ ९६ ॥ ता सबहावि धन्नाण चैव रसचागवासणा होइ। जित्ते इमंमि रसणिदियंपि अवलं
किनेर ।।९७।। अवले य तंमि पायं सवेसि इंदंदियाण अवलतं । दट्टई तप्पचइयमेव जं तेसि सामत्थं ॥९८॥ किंच-
अरुखाण रमणी कंमाण मोहणी तह क्याण संभवयं। गुत्तीण य मणगुत्ती चउरोऽवि दुहेण जिप्पंति ।।९९॥" ता निचला हविजह
पत्थुपमम्मकम्मविमयंमि । तेऽपि तहत्ति पडिच्छंति सीसवीसंतकरकमला ॥१०॥ तामूरदेवसिठो गिहिधम्म गहिय नमिय ते
मुणिणो। पत्नो नियंमि गेहे अन्नत्य य विहरिया गुरुणो ॥१०१।। किच्चिरकालं वाहि विहरिय पत्ता तहिं पुणो गुरुणो। तत्थेगेणं
मणिणा पडिमन अणमणं विहिणा ।। १०२ ॥ तं नंतुं गच्छन्तं राईसरपमुहबहुजणं दटुं । जिणपवयणपडिकूलो पुरोहिओ भणइ
ममरनिरं ॥१०॥ देव! महतमजुत्तं पारटुं इत्थ सेयमिहि। राजा-नणु पयइउवसमीहिं इमेहिं किं कीरइ अजुचं? ॥१०४॥
पुरो-एगो मुणी अझाले मन्नासेणं करेइ इह कालं । राजा-तं निस्सेयसब्भुदयकारणं गिजए सत्थे ॥१०५।। तथाहि-द्वावेव पुरुषो
लोक, चंद्रमण्डलमेदिनौ । परियायोगयुक्तश्थ, मूरश्चाभिमुखो हतः ॥१०६॥ ता इह किंपि अजुत्तं न अस्थि पुरो-नणु दठ्ठ
किंपि उपपापं । मह वयणं मनिस्सह इय भणिय ठिो स मोणेण ॥१०७॥ अह निवपुत्तो मुत्तो डको रयणीइ कसिणसप्पेण ।
मुमो नरिंदविंदारएहिं नणु कालडक्कुत्ति ।। १०८ । गुरुसोयभारविहुरो राया बुत्तो पुरोहिएणेवं । तं देव ! अजुत्तमिणं जं वो
कहियं मए आसि ॥१०॥ जइ पुण अअयि एए निदाडसि समणगे सदेसाओ। ता तुह सुयस्स रक्सा काविहु कइयावि किर होइ
॥११०॥ सोउं मूढेणं नरवक्ष्णा वलयरो समाइहो । लगु गंतु इमे समणे नीहारसु मज्झ देसाओ ॥१११॥ जमपुरिससरिस-
॥३६४॥

-
बन्धुदस-
कथा
श्रीदे
पेत्य श्री.
धर्मसंघा-
पारविधी
॥३६५॥
असरिसअमरिसवसमिसिमिसंतजोहजुओ। समणे नियासेउं उवडिओ तलवरो जाव ॥११२॥ विहि विहियभावसम्भावसारदुःकर-
तवाणुभावेण । ताव समुप्पन्नअगण्णलद्धिवहुसिद्धिकलिएण ॥१९३॥ चुन्निज चकवादि उत्पन्ने सिंगनादकशमि । जइ तं न करेइ
| मुणी भवे तयाऽणतसंसारी॥११४॥ इय सुयमणुमरमाण माणअवमाणतुल्लमणसाऽवि। कुमयगहराहुणा बाहुसाहुणा थंमिआ ते उ
॥११५॥ तं सोउं भयभीओ संतेउरपरियणो नियो तुरियं । गंतूण तत्थ गुरुणो मुणिणो खामेइ पुणरुतं ॥११६॥ भणिओ नियो
गुरूहि तं धन्नो जस्म तुज्झ देसंमि । मुणिणो निप्पच्चूहं कुणंति परलोयहियमेवं ॥११७॥ मा संकेजसु नरवर ! जइजणकिच्चेण
जायए असि । पुव्यकयअसुहमेवं अवरज्झइ सयललोयस्स ॥११८|| एवंति भणिय राया राहुमुणिं खामए विसेसेण । उत्तंमिओ
तओ तेण तलवरो सपरिवारोऽवि ॥११९॥ तं दठु मुणिपभावं तप्पयसंफुसियरेणुनियरेण । तच्छायाविय कुमरो रणा सवंग-
मामुट्ठो ॥१२०॥ पीऊसपोससित्तुध निवसुओ विसवियारपरिमुको । सुत्थो खणेण जाओ राया पुण सावएसु बरो॥१२१॥ इत्थं-
तरमि अणसणपवनसाहू महिडियजणेण । कीरंतमहामहिमो मरिउं पत्तो तइयकप्पे ॥१२२ ॥ विहिया परमा जिणपवयणउन्नई
रायपमुहलोएण । तो सूरदेवसिट्ठी नमिय गुरुं विनवइ एवं ।। १२३॥ मुणिनाह ! किहणु वाहूसाहुणो बहुविहाउ लद्धीओ। एवं
विहाउ सुतवे समेऽवि न उणो सुबाहुस्स? ॥१२४॥ आह गुरू एए खलु लद्धिविसेसा हवंति सुतवेण । विहिभावणापरेणं न कयावि
जहानहकरण ।। १२५ । विहिभावविगलयाए कहाणुट्टाणकारिणोऽपि भिसं । सिहि ! इमालद्धीओ सुबाहुमुणिणो कह हवंतु ?
॥१२॥ इय मुणिय सूरदेवो संवेगगओ गहेइ पन्यझं । वसुमित्तगुरुसमीवे विहिभावपरो य कुणइ तवं ॥१२७॥ कमसो अहिजि-
यमुओ विहरतो संपयं इह पत्तो । उत्पन्न विमलनाणोधम्म साहेइ सो उ अहं ॥१२८॥इममायनिय जणयं पुच्छेउं केयलिस्स पासमि।
॥३६५॥

D श्रीदे पैत्यश्री धर्म संपा चारविधौ ॥३६६॥ गिण्हेइ भदत्तो दिक्सवं सुविमुद्धपरिणामो ॥ १२९ ॥ भावणपहाणविहिपुब्वधम्मअहिगारसारतवनिरओ। केवलकलाइ कलिओ वन्दनीय- सिर्व गओ भदत्तमुणी ।।१३०॥ इत्येवमाकर्ण्य सकर्णलोकाश्चित्रं चरित्रं जिनदत्तसुनोः। सदाधिकारस्मरणादिशुद्धे. यत्नं कुरुध्वं चतुष्क जिननंदनेऽसिन् ।। १३१ ॥ इति ब्रह्मदत्तकथा, इत्युक्तं 'पार अहिगार 'त्ति द्वादशं द्वार, संप्रति 'चउवंदणिज'ति त्रयोदशं | द्वार समधिकपूर्ण पदेनाह- चउ वंदणिज जिणमुणिसुयसिद्धा इह चत्वारो वंदनीयाः सुमतिकन्यायेव मंगलोत्तमशरणविधायित्वेन स्तुतिप्रणामाग्रहः, के ते इत्याह-जिनाश्चतुर्विधा वक्ष्य- माणस्वरूपाः१, मुनयश्व-साधवो गच्छगतादिभेदभिन्नाः, आचार्योपाध्याययोस्तु साधुत्वाव्यभिचारात् साधुग्रहणात् ग्रहः, उक्तं च-"साहुत्तसुट्टिया जं आयरियाई तओ य ते साहू । साहुगहणेण गहिय"त्ति २, श्रुतं च-अगानंगप्रविष्टं ३ सिद्धाच-क्षीणा- | शेषकर्माणः४, इहेति संपूर्णचैत्यवंदनाया जिनशासने वा, यद्वा त्रैलोक्येऽपीति,सुमतिकन्याकथा चै-अस्थिह पुष्यविदेहे सीया- नइदाहिणेषा वरक्जिए । रमणिजे वरनयरी सुभगा सुभगामिमणलोया ॥१॥ सरभमनमंतसोलसनिवसहसकिरीडधिट्ठपयवीढा । पालंति तमपराइयअनंतवीरियत्ति बलविण्ह ॥ २॥ पावकरणाउ चिस्या निरया निचंपि धम्मरणम्मि । विरयत्ति अग्गमहिसी . आसी अवराइयबलस्स ।। ३ ।। तीसे धूया सुमई चालनाओवि धम्मकरणमई । दुञ्चरताचरणरई चिरण्णलावन्नविजियसई ॥४॥ अहिगपजियाइतत्ता जिणमुणिसुयसिद्धवंदणपसत्ता। जिणधम्मरागरत्ता निरुपमरूवेण संजुत्ता ॥ ५॥ पालियवरजीवदया सिसु- भावेविहु गहियगिहिसुक्या। आवस्सयाइनिरया भावइ सुहभाषणाओं सया॥६।। उवासपारणे गंतु चेइए सा कयावि जिणनाहं । ॥३६६॥ E सुमतिक- न्याकथा श्रीदे. चैत्यश्री. मि० संपा पारविषौ ॥३६७॥ इय पडिपुग्नविहिए वंदिउँ काउ पणिहाणं ॥७॥ आगम्म नियावासंमि पारणट्ठा इमा समुव विट्ठा। चिंतइ पसन्नचित्ता एवं दारं पलोयंती ॥ ८॥ जइ इत्थ मज्झ गुरुपुनपेरिओ कोवि एइ सुमहप्पा । अन्नं धम्ममन्ना ता एवं दाउ पारेमि ॥९॥ इत्तो य गय. ममनो दुधरतवचरणकरणआसत्तो। मलमहलवत्थगचो सयपत्तपरित्तचारित्तो ॥१०॥ इरिआए आउत्तो चंदुअलसीलपालणु. ज्जुनो । तस्स दुवारे पनो साह नामेण वरदत्तो ॥१२॥ तं द अहो मह पुनपगरिसो एरिसो मुणी जेण । इद इण्हि आगओ | रयणवृष्टिसरिसो दरिदगिहे ॥१२॥ इय मन्नंती उद्विय ससंभमं गहिय थालमशुगिह । भयवं! ममंति भणिरी तं पडिलाभइ पवर- | सद्धा ॥१३॥ तो चिचवित्तपताण जोगओ तत्थ पंच दिव्याणि । पाउन्भूयाई इओ गओ सठाणं तु स महप्पा ॥१४॥दखूण रयण- पुहि समागया रामकेसया तत्थ । चिंतंति विम्हियमणा धनमपुन्ना इमा कन्ना ॥१५॥ जम्माउवि अलंका दुरुज्यिसयलपायमल- पंका । संमते निस्संका मुहनिजियपुंनिममयंका ॥१६॥ देमो सयंवरं वा इमीइ इपचिंतिउं समाहूया। विजयद्धनिशामिनिरा ममा- | गया शनि तेऽपि नहिं ॥१७॥ थंभसयसंनिविद्वो लीलद्वियसालभंजियपरिद्वो। अमरमणाणवि रइओ सयंवरामंडयो रइओ ॥१८॥ वो फणयकलसण्हाया परहरिचंदणविलित्तसव्वंगा। परपत्याभरणधरा सिरउपरि घरियसियछत्ता ।। १९ ।। पीइज्जती मियचा. मराहि करकलियविमलवरमाला । पडिहारदसियपहा पता सुमईवि तम्मज्झे ॥ २० ॥ इतय-वेरुलियगरुपयनं नामीयरचार- पेपालमा धुबनधयपडागं उज्जोतिं दसदिसागं ॥ २१ ॥ नयणमयपिच्छणिज्नं आगच्छत नहमि रमणिज्ज । पिउंति | वरविमाणं ते रायाणो अपमाणं ।। २२ ।। तमो वरमणिरयणजडियसीहामणमि उपपिट्ट। एगं देव नियतिनिउज्जोइयदि- यंतं ॥२३॥ अह मा मुमई ते रामकेमया भूमिवासवा ते उ । विम्हइयमणा उईकयययगा जार पिछनि ॥२४॥ फिणिफिणिर-

सुमति-
कन्याकथा
चैत्यश्री-
धर्मसंघा-
चारविधौ
॥३३८॥
किंकिणीजालमालमागय विमाणमह तत्थ । तो देवी ओयरिया किंनरगिज्जंतविमलगुणा ॥२५|| ठाउ संयंवरमंडवमझे सीहा-
सणे तओ देवी । उक्खिविय कमलदलकोमलं करं दाहिणं भणइ ॥ २६ ॥ हे धणसिरि मुद्धे युज्झ धुज्झ मा मुज्झ मज्झ निसु-
माहि। एगग्गमणा धणियं खणमेग हियंकरं वयणं ॥ २७ ॥ किंनु कहिस्सइ एसा उ भयवती इय निवावि ते जाया । सकल-
| कलाविहु असकलकला तहिं सावहाणमणा ॥२८॥ अह सा देवी जंपइ पुक्खरदीवड्डपुष्यभरहमि । नंदणवणमस्थि पुरं बहुप्पियं
नंदणवणं व ॥२९॥ तत्थ पभूयसुरयणो अस्थि महिंदो निवो महिंदुध । तस्स पिया गंतमई न तम्मई सीलभरवहणे ॥३०॥अंक-
| गयसुरहिवरकुसुमदामदुगसुमणसूइया धूया। जाया तीहऽमिरामा कणयसिरीधणसिरी नाम ॥३१॥ अन्नुन्नसिणेहाओ गयाउ
| ताओ कयावि कीलेउं । सिरिपव्ययवरसेले फुरंतकरुणं मुणिमणं व ॥३२।। तत्थ सुहज्माणठियं नियंति नंदणगिरंति अणगारं ।
माणससरं व सच्छासयं सया संवरसमेयं ॥३३॥ तं दठ्ठ तुहियया हियावहं तिहुयणस्सवि मुर्णिदं । वदंति ताउ भत्तीइ इय धम्म
कहइ साहवि ॥३४॥ "दुलहं लहिय नरभवं भविया! भवियत्तयानियोगेण । चिइवंदणाइधम्मं करेह जइ महह सिवसंमं ॥३५।।
यतः-पूया जिणिदेसु रई वएसु, जत्तो य सामाइयपोसहेसु । दाणं सुपत्ते सवणं सुतित्थे, सुमाहुसेवा सिवलोयमग्गो ॥३६॥" तो
ताओ पडिवज्जिय संमं संमत्तमूलगिहिधम्म । नमिय मुणिं गंतु गिहं कुणंति इय धम्ममपमत्ता ॥३७॥ पूर्यति जिणे सेवंति मुणिगणे
तह पदंति सिद्ध । पालंति वए सिद्धे नमति चितंति तत्ताई ॥३८॥ कीलंतीउ कयाविहु असोगवणियाइ ताउ रागवसा । तिपुरा-
हिरवीरंगयखेयरपावेण अवहरिया॥३९॥ अह सपियसामलाए भणिओ ता कहवि मुयइ स नहत्थो । वंसकुडंगीउवरिं भूयोऽवि
वरुणनइतीरे ॥४०॥ पडिहारेणं पहयाउ ताउ दुनिवि य अप्पणों तत्तो। मरणंतमावयं जाणिऊण चिंतंति इय चिने॥४१॥ रेजीच!
॥३६८॥

सुमतिक-
न्याकथा
श्रीदे०
त्य० श्री.
धर्म संघा-
चारविधी
॥३६९॥
कयं तुमए जं पुधिं तं उबागपं इहि । परितावेण न छुसि सुहपरिणामेण सह सव्यं ॥४२॥ जइ पुरविहियदुक्यवसेण तुह आगयं
इमं दुखं । ता रे जिय! मा कुप्पमु परेसु वीरंगाईसु ॥४३॥ तं पत्थियपि जत्तेण होइ नहु इह न जं कयं पुछि । तो दुहमुहाण
नूणं निमित्तमित्तं परो होइ ।। ४४ ]] जंन को पुत्वभवे धंमो रे जीव ! सुंदरो विउलो । तेण तुहं इह दुक्खं संजायं दारुणं दुसरं
॥४५॥ संविग्गमावियाओ इय ताओ अणसणं विहेऊण । जिणसिद्धसाहुधम्मे चउरो सरणं पयजति ॥४३॥ नाकारसुमरणपरा कण-
गसिरी मरिउ तत्थ उवयन्ना। इंदस्स अग्गमहिसी नवमिया नाम सा य अहं ॥४७॥ वेसमणअग्गमहिसी धणसिरी नाम तं पुणुप्पना।
तो चविय तुम जाया बलदेवसुया सुमइ भद्दे ! ॥४८॥ इय आसी णे तइया संकेओ जा इओ चाइ पढमा । इयरीहिं योहियन्या
सा भवसयदुलहजिणधम्मे ॥४९॥ ता तुह पडियोहकए इहागया भइणि ! तुज्य मा मुज्झ । इह विसयसुहलयेणं सरेसु पुष्पकय-
सुकयाई ॥५०॥ तथाहि-जिणजमणमहिमाओ जा चिहियाउ सुमेरुसिहरमि । जं नंदीसरदीवे सासय इयराओ जलाओ ॥ ५१ ॥
तथा चागमः-दो सासयजनाभो तत्थेगा होइ चित्तमासंमि । अट्ठाहियाउ महिमा बीया पुण अस्सिणे मासे ||१२|| तह नउमासि-
पतिपगे पज्जोसवणाइ तह य इय छ । जिणजम्मदिक्सफेवलनियाणाइसु असासइआ ॥ ५३ ॥ जे वंदिया य दुभरतवचरणा
पारनाइवरसमणा । जं तम्मुहाउ निसुयं चीयभवे सिज्झिहिह तुज्झे ।। ५४ ॥ जं हवियपूइयाओ जयंतमुणिमाइसिद्धपडिमाओ।
वंभीर ननियं दुवालसंगपि सिद्धतं ॥५५॥ भद्दे ! घणसिरि युज्झसु एवं सब्यपि अहह मा मुज्झ । जंमंतरियाइ तए भो कह
विस्तारितं नवं? ॥५६॥ सा सद्धा तुह धम्मे ताई तुमे जंपियाई विविहाई । किं वीसरियाई तुमे जेणं मंदादरा धम्मे ॥५॥
जह निति पहिजो नमारमहासमुद्दमज्ज्ञमि । परजाणवत्ततुलं ता पयज्ज पयज्नेहि ।।५८॥ इय भणिउं उप्पइया देवी आरू-
॥३६॥

सुमति- कन्याकथा श्रीदे० चैत्यश्री- धर्मसंघा- चारविधी ॥३७०॥ हिय नियविमाणमि । मुच्छानिमीलियच्छी पडिया धरणीइ ता सुमई ॥५९॥ हा किमिणति ससंभमचंदणसित्ता पुणागयसचित्ता। | तो एवं सा सुमई तं निवनिवई भणइ मुमई ॥६॥ भो ! भो! उत्तमनखरकुलणहयलविमलपुन्निममयंका। निसुणेह नरवरिंदा ! विन्नति मज्झ एगमणा ॥ ६१ ॥ जं जंपियं इमीए महाणुभावाइ सकदेवीए । तं जायं पचक्खं सव् मह जाइसरणेण ।। ६२ ॥ ता गिहिस्सं दिक्खं संपइ न रमइ मणं मह भवंमि । अणुजाणावेवि तुमे जमागया मह कए सव्वे ॥६३। तेऽवि भणंति नरिंदा होउ अविग्यं तुहं सुयणु धम्मे। अम्हेहिं अणुनाया पावेसु मणिच्छियं ठाणं ।। ६४ ॥ तो तुट्ठा बलहरिणो सोउं तीए अणुत्तरं चरियं । दिक्खामहिम परमं कारंति असेसनिवसहिया ॥६५॥ सकस्स अग्गमहिसी उ तहय वेसमणअग्गमहिसीओ। पूर्य करिति तीसे न तारिसे को णु पूइजा ? ॥६६|| कन्नासएहिं सत्तहिं समन्निया सुवयजपासंमि। निक्खंता खायजसा गिण्हइ दुविहं च सा सिक्खं ॥६५॥ इगतीसं सिद्धगुणा झायंती जिणवरे य सुमरंती। पणविहसज्झायपरा बहुमाणा सा मुणिजणंमि ॥६८॥ उल्लसियसिय- ज्झाणानलदहियअसेसकम्मसंताणा। पडियोहिय भवियजणे सिद्धा सुमई अर्णतगुणा ॥६९॥ इति हि सुमतिकन्यावृत्तमाकर्ण्य धन्याः!, श्रुतजिनमुनिसिद्धान् विश्वविश्वप्रसिद्धान् । भवजलनिधिसेतून्मोक्षहेतून समस्तान् , प्रतिदिनमसपत्नं वंदितुं धत्त यत्नम् ॥७०॥ इति सुमतिकन्याकथा ।। इत्युक्तं चत्वारो वंदनीया इति त्रयोदशं द्वारं, संप्रति 'सरणिजति चतुर्दशं द्वारं गाथाद्वितीयपादा नाह- | इह सुरा य सरणिज्जत्ति । इहशब्दः पूर्वद्वारे संयोजितोऽपि डमरुकमणिन्यायेनात्रापि संबध्यते, ततश्च इहेति संपूर्णचैत्यवंदनायां क्रियमाणायां सुराश्च सुर्यश्चेति 'पुरुषः स्त्रिये'त्येकशेपे सुरास्ते चात्र यक्षांबाप्रभृतयः सम्यग्दृष्टिदेवताज्ञातव्याः,नत्वहतः,तेपां प्राग्वंद- नीयत्वेनोक्तत्वाद् अनुशासकत्वात् स्मारकत्वाच,एते च किमित्याह-सरणिञ्जत्ति,सरणीयास्तद्गुणानुचिंतनोत्कीर्तनादिनोपवृहणीयाः, PATTENTIOMUTAININDIRAYINHERITHITERTAININETILL MATEUPANTHRITI RAPILIBHAIRANILIHINCHALIINIHIANAVITAII ॥३७०॥ "

"
सुरस्मर-
णादि
श्रीदे०
चैत्यश्री-
धर्मसंघा-
चारविधी
॥३७१॥
.
.
स्तवनीया इत्यर्थः, श्लाघ्यश्च जिनप्रवचनस्थः स्वल्पगुणोऽपि, सम्यग्दृष्टिप्रशंसायाः कर्मक्षयकारणत्वात् , उक्तं च-"गुणपगरिस-
बहुमाणो कम्मक्खयकारणं जेण"ति, नैवं चेत् तदोतरसंयमस्थानवत्तिभिः साधुमिर्जयन्यनरादिसंयमस्थानवर्तिनः साधवोऽप्यनु-
पवृहणीयाः स्युः, तैश्च नियमादिषु दृढाः श्रावकाः, न चैतदागमे दृष्टमिष्टं वा यद् गुणिनां गुणा न प्रशस्याः, दर्शनमालिन्याद्य.
याप्तः, आह च-"नो खलु अप्परिवडिए निच्छयोऽमइलिए व सम्मले। होइ तो परिणामो जत्नी अणुक्हणाईय॥१॥"नि,
देशविरतानां या अविरतानां वा अविरतसम्यग्दृष्टयः श्राद्धाः सत्कारावहीं न स्युः, तथा च सति "तम्हा सव्यपयनेणं, जो नमु-
फारधारओ। सावओ सोऽपि दद्वन्यो,जहा परमपंधवो ॥१॥" इत्याद्यपार्थकं स्यात् , एवं च सकलागमव्यवहारलोपाद्, विमर्शनी-
| यमिदं सक्ष्मधियेति,यद्वा सारणीयाः-सरणादिषु प्रेरणाहः,तत्र पम्हुढे गाहा, अयमर्थः-चयावृत्यादिकारका गीयंते, तत्र चाना-
| दरवतां भवतां तत् किं स्वकृत्यमपि विस्मृतं ?,न युक्तमत्र प्रमादयितुं, दुर्लभा हि पुनरियं सामग्री,दुःखदः प्रमादारिदुरंतो भयो-
| दधिविनिपातः स्वनामैव सत्यापयतीत्यादिव्यंग्यार्थगर्भतद्विशेषणद्वारेण मारणादि क्रियते, अथवा सारणीयाः संपादिकत्ये वैया-
घृत्यप्रभावनादावुभयलोकसुखावहे प्रेरणास्तित्करणशक्तियुक्तत्यातेपा,इदमुक्तं भवति-यदाऽमुकं संघप्रभावनादि करिष्यथ तदाऽहं
| कायोत्सर्गादिकं पारयिप्यामीत्यादिना सुदर्शनप्रियामनोरमाया इव तत्र २ सयकृत्ये प्रवयितव्याः, अत्र चायं निशीथचूर्युक्तो
विधिः-पुवं अणुसिट्ठी फिजइ, थुइति भणिय होइ,अणुसिट्ठी थुइचि एगट्ठति भाप्यवचनात् ,साहु कयं ते एवं युगइ,जहा चंपाए
सुभद्दा नागरजणेण अणुसहा धन्ना सपुण्णा सत्ति, तो उवालंभो दिअइ,साणुणओवएसपयाणं कीरतित्ति वुत्तं भवइ२ पच्छा सोउ
उपगहो किज्जइ ३, भणियं च-दाणे दवावगे कारणे य करणे य कयमणुनाए । उपहियमणुवहियं वा जाणाहि उवग्गहें एय-
.
॥३७१॥

श्रीदे०
मनोरमा-
कथा
चैत्यश्री-
धर्म० सघा
चारविधी
॥३७२॥
शान्ति,सुदशनश्रेष्ठिप्रियामनोरमाकथा त्वियं-चंपायां पुरि दधिवाहनस्य नृपतेर्द्विधा दयितकीर्तेः । अभयाख्याऽभूदेवी देवीय
मुरूपरूपधरा ॥१॥ तत्रैव अपभदासः श्रेष्ठी श्रेष्ठककर्मफरणचणः। अहवासी भार्या महिषीरक्षाकरः सुभगः।।२। सोऽन्येद्युः
शिशिरत्ती दिनात्यये सरिमीः समादाय। वनतो निवृत्त उत्सर्गसंस्थमैक्षिष्ट मुनिमेकम् ॥३॥ तमगणितहिमानीपातवेदनं क्षणमुपास्य
समययौ। ध्यायंस्तमेव रानि निनाय निद्रादरिद्रोऽसौ ॥४॥ गत्वा प्रगे मुनि तं यावदयं नमति पर्युपास्ते च । स नमो अरिहंताणं
इत्युक्त्वा ख ययौ तावत् ।।५।। नून सगामिनीयं विद्येति पपाठ मततमशठमनाः। तमपीपठदथ लष्टः श्रेष्ठी सकलं नमस्कारम् ।।४।।
वर्पासमयेऽन्येधुर्महिपीः परतीरगा निवारयितु । सरिदंतरदाझंपा गुणयन्नुच्चैनमस्कारम्।।७।। चिकणचिक्खल्लचहुट्टकीलगिद्धोदरः
क्षणात् प्राप । मृत्यु पंचनमस्कारस्तुति गुणयन् मुभगाशयः सुभगः ॥८॥ तन मपभदासाहदास्योः प्राररूपलापण्यः । सूनुः
| सुदर्शनाख्योऽजनि रजनिकरावदातयशाः॥९॥उपयेमे सुमनोमुकुलाकृति स तु मनोरमा कन्याम् । असपलशीलरलालंकारा जिनमते
निपुणाम्॥१०॥ कपिलः पुरोहितस्तस्य मित्रमभवत्ततोभृश श्रुत्वा। कपिलाख्या तद्भार्या सुदर्शगुनणान् मुरूपादीन्।।११।। अनुरक्ता
ग्रामगते भरि तत्तन्यपाटपमिपेण । निन्ये तं निजसअनि रिरसुरथ तमार्थयत बहुधा ॥१२॥ स तु मोचितवास्तस्या अपंडिते!
|| पंडकोऽहमित्युक्त्वा । नैको गंता परगृहमित्यमिजग्रहे तढा सुमनाः ॥१३॥ कपिलसुदर्शनसहितो राजारतुंगतोऽन्यदोद्याने। कपिला
पसुतसंयुतमनोरमायुगभयाऽपि मुदा ॥ १४ ॥ कपिला प्राक्षीदभया मनोरमा वीक्ष्य देव ! केयं स्त्री ?। साऽऽह सुदर्शनगृहिणी
कपिलोचे तर्हि कथमस्याः॥१८॥ एतावंतस्तनया ? यत्पतिरस्या नपुंसको राज्ञी । आह कथं वुवुधे त्वं ? कपिलाऽऽख्यत् पूर्व-
तान्तम् :१६॥ प्रोचे विहस्य राज्ञी सत्यं पंढोऽयमन्यवनितासु । नून विदग्धधुर्येण तेन त्वं वंचिता मुग्धे ॥१७॥ कपिला सम-
॥३७२॥

मनोरमा-
कथा
श्रीदे.
चैत्य थी
धन संधान
चारविधी
॥३७३॥
न्युरले मसि! रमयसि पय विदग्धांताम् । तन्मन्ये साऽने लगु रमितमिमं मया विति ॥ १८ ॥ इति ते रिवादविवशे
क्रीडित्वा निजनि गने घाम । अय पंडितया धाग्या सद् मात्या राश्यदो जगदे ॥ १९ ॥ फणिफणरत्नं लातुं मटाकट हरेः
ममुन्सनितुम् । गजपतिरदो ग्रहीतुं परं प्रतिमा कता यत्म ! ॥२०॥ परमाईतधोरेयं सुदर्शनं रमपितुं न तु कदाचित् ।
| अहहह हा ही मुन्धे! तमनु वृहदंतरे मूहा ॥२१॥ अमयाऽऽह राहतं मे ममर्पयानीय तदनु मलिताऽहम् । तस्यानयनोयायान्
मुरहून् मा चिनयंत्पस्थात् ॥२२॥ माऽय निशि चतुर्माम्यां राजी पूजामिपाद समानिन्ये । वेश्मन्यस्मलितनसनच्छन्ना यक्षादिलेप्या-
चाः॥२३॥ पथात् शून्यगृहस्थं सुदर्शनं रिहितपौपधातिमम् । आजानुलंपिभुजयुगमानीय पुरोऽमुचद् देव्याः॥२४|| कुमुमशरश-
परसरमिन्नहृदयया पापविभययाऽभयया । उपमगितः स बहुगोऽप्यचलन महामनाः शीलान् ॥२५॥ अथ वीक्षापन्ना स्वतनुमत.
| नुकोपा रिलिज्य नसपिशिसः। पूचक्रे कोऽपि बलात्कारममौ मयि चरीकति ॥२६॥ श्रुत्वेदं प्रादरिफास्तयागुतीक्ष्य सुदर्शनं नूनम् ।
अवासंभामिदमित्युच्या राते ममानरयुः ॥२७॥ राजाऽभया पृष्टा जगदेऽस्मन् कुतोऽप्ययमिहेन्य । प्राटितचटुकोटिमा रंतु-
मयाचिष्ट पापिष्ठः॥२८॥ ऊचे मयैप मैपीरमतीसि रे मतीरपि हताश !! किं नयंते चणका यथा तथा मूढ ! मरिचानि ॥२९॥
लातदनु न बलिनाऽप्यमुना कतमेतत् पूरकृतं मयाऽप्युगः । न घटत इह खलिदमिति पुनः पुनस्तं नृपोत् ।। ३० । म तु
कृपया न किमप्याह नृपतिनाऽचिंति न सलु शुद्धोऽयम् । यल्लक्षणमाद्यमिदं परललनालोलचौराणाम् ॥ ३१ ॥ कोपाटोपाचलपर
आदिष्टो पिहितमध्यमंडनकम् । खरयानं प्रेष्ठिर पारेमे प्रमयितुं नगरे ॥३२॥ कृतशुद्धांतागस्को निहन्यते न्यायचंचुना राया।
श्रेष्ठी मुदर्शनोऽमावित्युचै|पयामास ॥३३॥ ध्रुवमिह न घटत इदमिति पूत्कुर्षति पुरजने हहाकारम् । स भ्रममाणो ह्येवं निजस.
PHATA
॥३७३॥

मनोरमा-
कथा
श्रीदे
वैत्यश्री
धर्म-संघा
चारविधौ
॥३७॥
दनद्वारदेशेऽगात् ॥३४॥ दृष्ट्वा मनोरमा तं दभ्यो खलु मम पतिः सदाचारः। दयिताचारश्च नृपो विधिव॒वं तदुराचारः ॥३५॥
इदमप्यसदथमा ध्रुवमिदमस्य महात्मनः समुपतस्थे। ग्रागशुभकर्म कर्मणः फलमनास्ति नहि प्रतीकारः॥३६॥ एप तथापि भवि-
पति निश्रित्येति प्रविश्य सदनातः । अभ्यर्य जिनेद्रार्चाः कृत्वा व्युत्सर्गमित्यूचे ॥ ३७॥ सुदृशां समाधिकर्व्यः प्रवचनभक्ताः
सुशातिकरणपराः । शाशनदेव्यो मद्भर्तुरस्ति नहि दोपलेशोऽपि ॥३८।। श्राद्धजनमस्तकमणेः सानिध्यं यदि करिष्यथास्य लघु ।
| कायोत्सर्गमिममहं तदाधु पारयिष्यामि ॥३९।। एवं व्यवस्थिताया ममान्यथाकारमनशनं भवतु । तलवरनररितश्च प्राक्षेपि सुद-
र्शनः शूल्याम् ॥ ४० ।। शाशनदेव्यनुभावात् सा सपदि वर्णकमलता भेजे । कौशेयकप्रहारास्तत्कंठे कुसुममालाऽभूत् ।। ४१॥
तं दृष्ट्वा तैर्विसितचकितैनरनाथ एत्य विज्ञप्तः। मंक्षु सुदर्शनपार्थ प्रययारधिरुह्य वरकरिणीम् ॥४२॥ तं सरभसमालिंग्यानुतापतप्तः
क्षितीश इत्यूचे । श्रेष्ठिनासि विनाशो दिष्टयाऽऽत्मीयानुभावेन ॥४३॥ तावत्पापेन मया कि राज्ञा ? त्वं विनाशितोऽसि हहा । संचि-
तसुकृतभराणां जागर्ति मतां परं धर्मः ॥४४॥ स्त्रीणां निकृतिगृहाणां प्रत्ययतस्त्वां निदंति यो मूढः। अविमृश्यकरः स
पापो न परो दधिवाहनाजगति ॥४५॥ किं वाऽहमसि किंचित्पापमिदं कारितस्त्वया साधो यद् बहुधाऽपि हि पृष्टो न किम-
प्याख्यस्तदा मह्यम् ।।४६॥ इत्यालपवा राज्ञा करिणीमारोप्य मागधैरुचैः। व्यापर्ण्यमानशीला श्रेष्ठी निजमंदिरे निन्ये ॥४७॥ तदनु
स्नातविलिप्तो वस्त्रालंकारभूपितो भुक्तः । राज्ञा पृष्टो रावृत्तं न्यगदद्यथावृत्तम् ॥ ४८ ॥ अभयाऽऽदिष्टा हंतुं विमोचिता श्रेष्ठिना ।
नृपं प्रार्य । उद्वंध्य तथापि मृता पचति हि खलु पापिनां पापम् ।। ४९ ॥ तदनु तनुमतनुपुलझांकुरनिकरां विधता महा-
भूत्या । इभमारोह्य श्रेष्ठी राज्ञा तन्मंदिरे प्रैपि ।।५०॥ नष्टा दुश्चरितभरैकखंडिता पंडितास्थ कुसुमपुरे । अगमत्तस्थौ पार्चे गणिकाया
॥३७४॥

मनोरमा-
कथा
श्रीदे
पैत्यश्री
धर्म संपा.
चारविधौ
३७५॥
देवदत्तायाः ॥५१॥ तत्रापि तथाऽशंसत् सुदर्शनं शुद्धदर्शनं नित्यम् । भृशमुत्सुका यथाऽभूत् सुदर्शने देवदत्ता सा ॥ ५२ ॥
| संमृतिविरक्त आयतः सुदुस्तपातपःकृशः क्रमशः । विहरन् मुदर्शनमुनिः कुसुमपुरं प्रापदेकाकी ॥ ५३ ॥ भैक्ष्यते स कृती
तत्र पर्यटन वीक्ष्य सपदि पंडितया। कथितोऽसौ देवदत्ता अजूहवतं तया साऽपि ॥५४॥ भिक्षाव्याजात् स तयाऽऽहूतस्तत्राप्यगाद
पिघायापि। द्वार दिनं समग्रं कथितो देवदत्तया बहुधा ॥५५॥ मुक्तः स तया सायं प्रययावुधानमीक्षितस्तत्र । अभयाव्यतर्याऽसौ
| बहुविधमुपसम्गितः कोपात् ॥५६॥ शुक्लध्यानवशेन प्राप सुदर्शनमुनिवरं शानम् । तस्य च केवलिमहिमा विधिना विदधे विपुध-
बूंदैः ॥५७॥ अथ तेन महामुनिना देशनया विहितया पर्लोकः । अभयादेवी धात्री प्रतियुयुधे देवदचाऽपि ॥५८॥ मनोरमासं-
स्मृतशुद्धदृष्टिदेवैः कृतं श्रेष्ठिवरस्य सम्यक् । सादिव्यमेवं विनिशम्य भव्यास्तेपां स्मृतौ धच सदाऽपि यत्नम् ।।५९।। इति सुदर्शन-
श्रेष्ठिकथा ।। इति निगदितं 'मुरा य सरणिति चतुर्दशं द्वारं,अथ 'चउह जिणति पंचदशं द्वारं विभावयिपुर्गायोचरार्द्धमाह-
चउह जिणा नामढवणदव्वभावजिणभेएणं
चतुर्धा-चतुष्प्रकारा जिनाः, कथमित्याह-नामेत्यादि, जिनशब्दोऽत्र पृथक् संवध्यते, ततथ नामजिन १ स्थापनाजिन २.
द्रव्यजिन ३ भावजिन४ भेदेन-नामजिनादिप्रकारेणेति॥ एतानेव भेदान् विभावयिपुराह-
नामजिणा जिणनामा ठवणजिणा पुण जिणिदपडिमाओ।
दवजिणा जिणजीवा भावजिणा समवसरणत्था ॥ ४ ॥
नामैन नामप्रधानतया वा जिना नामजिनाः, कथमित्याह-जिनः अर्हन् पारगत इत्यादिनामानि, यद्वा जिनानां-तीर्थकता
॥३७५॥

ईश्वरराज-
कथा
-श्रीदे०
चैत्य श्री-
धर्म० संघा-
चारविधी
॥३७६॥
नामानि उसभ अजितेत्यादीनि, स्थापनया-लेप्यकादिरूपया जिनाः स्थापनाजिना, जिनेंद्राणां प्रतिमा, विवानीत्यर्थः।। पुन:-
| शब्दो हि न्यस्तानाकारस्थापनाजिनपरिग्रहार्थः । द्रव्यं-दलिकं भूतभाविभावकारणं तदाश्रित्य जिना द्रव्यजिना-ये अर्हत्पदवीं
प्राप्य सिद्धा ये च तां प्राप्स्यति ॥ इह रायपुरे रायासि ईसरो ईसरुव गयवसणो। कुसुमुजाणे पत्तो कयावि सो रायवाडीए॥१॥
तत्य नवहत्यमाणं नीलुप्पलमामलं मलविमुकं । सच्छसिरिवच्छलंछियवच्छं बछियपयाणपड़े ॥२॥ अछुत्तरअसरिससहसलपखणं
अस्ससेणवंसमणिं । निम्मियकाउस्सग्गं सिरिपासपहुं नियच्छेइ ॥३॥ हरिसभरपुलइयंगो तुरियं ओयरिय तुरयरयणाओ । महि-
मिलियमउलिकमलो मत्तीए नमिय पासजिणं ॥ ४ ॥ अमयमइंपिय उस्मवमयं व तइलोयमित्तिमइयं वा । अणमिमनयणो राया
| पिच्छंतो पासपहुमुत्तिं ॥५॥ ईहापोहवसेणं च मुच्छिओ पुणवि लद्धचेयन्नो । जाइसरो सचिवेणं पुट्ठो इय कहिउमारद्धो ॥६॥
| आसि वसंतपुरंमी दत्तो दियनंदणो स कइयावि । कुट्टभरविहुरदेहो गंगाइ गओ मरिउकामो ॥७॥ सुरसरिजले पडतो चारणसमणेण
जंपिओ एवं । किं दत्त! दत्तहत्थो धम्ममि मरेसि मुहयाए? ॥८॥ किं पंचासवविरमणजणियं नीसेसरोगहरणखमं । सिरिजिण-
यणरसायणमेयं न करेसि ददमूह ! ।। ९ ।। तो दत्तो जंपइ पहु! मं जाणावसु रसायणं एयं । तह चेव कए मुणिणा सो जाओ
सावओ भवो ॥१०॥ अन्नदिणे गुणसायरकेवलिणं नमिय पुच्छए एसो। किं सुलहयोहिओऽहं नवत्ति? गुरुराह निसुणेसु ॥११॥
भो भद्द! भद्दपयगमणऊसुओ जइवि तंसि तहवि तुमं] तिरिगइनिकाइयाऊ धुवमंते दंसणा विमुहो ॥१२॥ यतः-संमत्तंमि उ लद्धे
विमाणवजं न बंधए आउं । जइ न विगयसंमत्तो अहव न बद्धाउओ पुर्वि ॥१३॥ इय दत्तो गुरुवयणं सोऊण अणूणदुक्खसंपत्तो।
किह बोहिवजिओऽहं होइं इय रोइउं लग्गो ॥१४॥ ज बोहिरयणरहिओ चउदसरयणाहियोऽवि रोरुध । योहिरयणेण
१
॥३७६॥

ईश्वरराज-
कथा
श्रीदे०
चैत्यश्री-
धर्म० संघा-
चारविधी
॥३७७॥
सहिओ नूर्ण रोरोऽवि चकिय ॥ १५॥ किंच-चकित्तं इंदत्तं अहमिंदत्तं जणाण इह सुलहं। अकयसुकयाण न
उणो जिणिंदवरसासणे बोही ॥ १६ ॥ तो गुरुकरुणारससायरेण गुणसायरेण मुणिवइणा । भणिओ सो महरगिरा कीस
परितप्पसे ? भद्द! ॥ १७ ॥ जं पुव्वभवञ्जियकडविवागफम्माण वेयणं मुत्तुं ।अन्नो न अस्थि तक्खवणसंभवो किमिह रुनेण?
॥१८॥ सोसिजइ चरममहोयहीवि चालिजइ सुरगिरीवि । नहु छुट्टिजइ पुन्यजियाउ ता किमिह रुनेण? ॥ १९ ॥ किर चकि-
| णोऽपि चकं खलिजए बज्जिणोऽवि किर पज्जं । नहु पुन्चकयं कम्मं केणवि ता किमिह रुनेण? ॥२०॥ तो रोयणा पधरिओ
दत्तो पुच्छइ कहेसु मह भयवं ! । कत्थ कहं वा वोही होही भुज्जो ? भणइ नाणी ॥ २१॥ तं मरिउं रायपुरे पुरोहिघरकुकुडीइ
गम्भंमि। रूवेण उक्कडो होसि कुक्कुडो भो महाभाग ! ॥२२॥ मुणिदंसणाउ पुचि जाई सुमरिय करेवि संनासं । तत्थेव पुरे राया
तं होही ईसरो नाम ॥२३॥ तत्थ य कुसुमुजाणे तमालदलसामलं नवकरचं । सिरिआससेणतणयं वंमातणुसरसिकलहंसं ॥२४॥
फणिवइचिण्हियचलणं काउस्सग्गे ठियं जिणं पासं । दट्टुं सरि जाई भुज्जो होही तुहं वोही ।। २५ ॥ एवं सुच्चा दत्तो पहिठ्ठ-
| चित्तो दुहेण परिचत्तो। सुमरंतो अहरीकयकप्पतरूं पासजिणनामं ॥२६॥ पासजिणनामसुमरणवसेण खसखासकुट्ठपरिमुको। पूर्यतो
य तिमझं जहविहवं पासपहुपडिमं ॥ २७ ॥ निव्याणगामिणं तिजयसामिणं भाविणंपि पासजिणं । कयपाडिहेरसोहं चउतीसा-
तिसयपरिकलियं ॥२८॥ वाणीए जोयणगामिणीइ बोहं नयंति जयलोयं । एगग्गमणो सुमणो झायंतो निचमुवउत्तो ॥ २९ ॥
वरनाणिकहियविहिणा भो मंतिम एसऽहं इह जाओ। सिरिपासदसणाओ संपत्तो जाइसरणं च ॥३०॥ पुन्वभवे नामठवणदव्यभावा-
रिहंतसरणेण । अज्जियगुरुपुन्नेणं पत्तं मे बोहिवररयणं ॥३१॥ तो कुकुडेसराभिहमीसरराया पमोयभरभरिओ। कारावइ जिण-
॥३७७॥

ईश्वरराज- कथा श्रीदे० चैत्य श्री- धर्म० संघा- चारविधी 1॥३७६॥ नामानि उसभ अजितेत्यादीनि, स्थापनया-लेप्यकादिरूपया जिनाः स्थापनाजिना, जिनेंद्राणां प्रतिमा, विंबानीत्यर्थः ॥ पुनः- | शब्दो हि न्यस्तानाकारस्थापनाजिनपरिग्रहार्थः । द्रव्यं-दलिकं भूतभाविभावकारणं तदाश्रित्य जिना द्रव्यजिना-ये अर्हत्पदवीं प्राप्य सिद्धा ये च तां प्राप्स्यति ।। इह रायपुरे रायासि ईसरो ईसरुव गयवसणो । कुसुमुजाणे पत्तो कयावि सो रायवाडीए॥१॥ तत्थ नवहत्यमाणं नीलुप्पलसामलं मलविमुकं । सच्छसिरिवच्छलंछियवच्छं वंछियपयाणपहुं ॥२॥ अठुत्तरअसरिससहसलक्खणं अस्ससेणवंसमणि । निम्मियकाउस्सग्गं सिरिपासपहुं नियच्छेइ ॥३॥ हरिसभरपुलइयंगो तुरियं ओयरिय तुरयरयणाओ । महि- | मिलियमउलिकमलो भत्तीए नमिय पासजिणं ॥ ४ ॥ अमयमइंपिक उत्सवमयं व तइलोयमित्तिमइयं वा । अणमिसनयणो राया पिच्छंतो पासपहुमुत्ति ॥५॥ ईहापोहवसेणं च मुच्छिओ पुणवि लद्धचेयन्नो । जाइसरो सचिवेणं पुट्ठो इय कहिउमारद्धो ॥६॥ आसि वसंतपुरंमी दत्तो दियनंदणो स कइयावि। कुट्ठभरविहुरदेहो गंगाइ गओ मरिउकामो॥७॥ सुरसरिजले पडतो चारणसमणेण जंपिओ एवं । किं दत्त! दत्तहत्थो धम्ममि मरेसि मुहयाए ? ॥८॥ किं पंवासवविरमणजणियं नीसेसरोगहरणखमं । सिरिजिण- | वयणरसायणमेयं न करेसि दढमूह ! ॥ ९॥ तो दत्तो जंपइ पहु! मं जाणावसु रसायणं एयं । तह चेव कए मुणिणा सो जाओ सावओ भवो ॥१०॥ अन्नदिणे गुणसायरकेवलिणं नमिय पुच्छए एसो। किं सुलहबोहिओऽहं नवत्ति? गुरुराह निमुणेसु ॥११॥ | भो भद्द! भद्दषयगमणऊसुओ जइवि तंसि तहवि तुमं । तिरिगइनिकाइयाऊ धुवमंते दंसणा विमुद्दो ॥१२॥ यतः-संमत्तंमि उ लद्धे विमाणवजं न बंधए आउं । जइ न विगयसंमत्तो अहव न बद्धाउओ पुर्वि ॥१३॥ इय दत्तो गुरुवयणं सोऊण अणूणदुक्खसंपत्तो। किह घोहियजिओऽहं होहं इय रोइउं लग्गो ॥१४॥ जं योहिरयणरहिओ चउदसरयणाहिवोऽवि रोरुध । योहिरयणेण ETITINATANAHITITIONAL HTHEIRETIRETITIHIROHITHILITANINTHI !!३७६॥

ईश्वरराज- कथा श्रीदे० चैत्यश्री- धर्म० संघा- चारविधी ॥३७७॥ १ सहिओ नूर्ण रोरोऽवि चविध ॥ १५॥ किंच-चमित्तं इंदत्तं अहमिंदत्तं जणाण इह सुलहं। अकयसुकयाण न उणो जिणिवरसासणे योही ॥ १६ ॥ तो गुरुकरुणारससायरेण गुणसायरेण मुणिवइणा । भणिओ सो महुरगिरा कीस परितप्पसे ? भद्द! ॥ १७ ॥ जं पुन्यभवजियकडुविधागकम्माण वेयणं मुत्तुं ।अन्नो न अत्थि तक्खवणसंभवो किमिह रुन्नेण? ॥१८॥ सोसिजइ चरममहोयहीवि चालिअइ सुरगिरीवि । नहु छुहिजइ पुव्यजियाउ ता किमिह रुनेण? ॥ १९ ॥ किर चक्कि- णोऽपि चकं खलिजए वज्जिणोऽपि किर यज्जं । नहु पुवकय कम्मं केणवि ता किमिह रुन्नेण ? ॥२०॥ तो रोयणा पधरिओ दत्तो पुच्छइ कहेसु मह भयवं ! । कत्थ कहं वा बोही होही भुज्जो ? भणइ नाणी ॥ २१॥ तं मरिउं रायपुरे पुरोहिघरकुकुडीइ गम्भंमि । स्वेण उकडो होसि कुक्कुडो भो महाभाग ! ॥२२॥ मुणिदंसणाउ पुब्धि जाई सुमरिय करेवि संनासं । तत्थेव पुरे राया तं होही ईसरो नाम ॥२३॥ तत्थ य कुसुमुजाणे तमालदलसामलं नवकरुचं । सिरिभाससेणतणयं वमातणुसरसिकलहंसं ॥२४॥ फणिवइचिण्हियचलणं काउस्सग्गे ठियं जिणं पासं । दटुं सरिउं जाई भुज्जो होही तुहं वोही ॥ २५ ॥ एवं सुचा दत्तो पहिट्ठ- चित्तो दुहेण परिचत्तो। सुमरंतो अहरीकयकप्पतरूं पासजिणनामं ॥२६॥ पासजिणनाममुमरणवसेण खसखासकुट्ठपरिमुको। पूर्यतो य तिमझ जहविहवं पासपहुपडिमं ॥ २७ ॥ निव्वाणगामिणं तिजयसामिणं भाविणंपि पासजिणं । कयपाडिहेरसोहं चउतीसा. तिसयपरिकलियं ॥२८॥ वाणीए जोयणगामिणीइ बोहं नयंति जयलोयं । एगग्गमणो सुमणो झायंतो निचमुवउत्तो ॥ २९ ॥ वरनाणिकहियविहिणा भो मंतिस एसऽहं इह जाओ। सिरिपासदसणाओ संपत्तो जाइसरणं च ॥३०॥ पुन्वभवे नामठवणदव्यभावा- रिहंतसरणेण । अज्जियगुरुपुन्नेणं पत्तं मे बोहिवररयणं ॥३॥तो कुक्कुडेसराभिहमीसरराया पमोयभरभरिओ। कारावइ जिण- HttamuTIPTITION PAHIRIT ॥३७७||

अधिकार-
विषयः
श्रीदे०
पैत्यश्री
धर्म० संघा
चारविधी
॥३७८॥
.
भवणं अलंकिय पासपडिमाए|३२|| तत्थ य अन्भुयभूयं पूर्व कारइ महाविभूईए । चायावइ आउजे सओ सब्जियमहापूओ ॥३३॥
गोसे नियपासाए सिरिपासपहुस्स पूडउं पडिमं । सामंतमंतिसुद्धंतकुमरचउरंगबलकलिओ ॥३४॥ गयखंधगओ सिरिउपरिधरिय-
छत्तो चलंतसियचमरो । कित्तिज्जती मागहगणेण परमारिहंतुति ॥३६॥ कयपवयणबहुमाणाण बोहिलामंजणाण वटुंतो। सन्बिड्डीइ
| समेो राया बच्चेइ चेइगिहे ॥३६॥ विहिणा पूएवि सुपुनपुन्नचिइवंदणाइ वंदित्ता । सिरिपासपहुं पत्थेइ होसु मह बोहिलाभाय
॥ ३७ ।। सुचिरं ईमरराया सिरिजिणवरपवयणं पभावित्ता । पासपहुपासगिहियपव्यज्जो सुगइमणुपत्तो ॥३८॥ इतीश्वरक्षोणि-
भृतचरित्रं, निशम्य सम्यग् भविकाः ! पवित्रम् । नामाकृतिद्रव्यसुभावभेदान् , चतुर्विधान् ध्यायत तजिनेंद्रान् ॥३९॥ इती-
|श्वरनरेश्वरकथा ।। उक्तं 'चउह जिण'त्ति पंचदशं द्वारं, एवं च द्वादशद्वारे उक्ता द्वादशाधिकाराः,त्रयोदशचतुर्दशपंचदशेतिद्वार-
ज्येऽधिकारिणय प्रतिपादिताः। अथ यत्राधिकारे य: स्तूयते तत्प्रतिपादनाय गाथात्रयमाह-
पढमहिगारे वंदे भावजिणे वीययंमि दवजिणे। इगचेइय ठवणजिणे तइय चउत्थंमि नामजिणे ॥३२॥
तिहुअण टवणजिणे पुण पंचमए विहरमाणजिण छट्टे। सत्तमए सुयनाणं अट्ठमए सव्वसिद्धयुई ॥३३।।
तित्थाहियवीरथुई नवमे दसमे य उज्जयंतथुई। अट्ठावयाइ इगदसि सुदिहिसुरसुमरणा चरिमे ॥ ३४ ॥
प्रथमे-आये शक्रस्तवरूपेऽधिकारे-स्तोतव्यविशेपस्थाने वंदे-सद्भूतगुणोत्कीर्तनेन स्तवीमीति, भावजिनान्-भावाईतश्चतुस्त्रि-
शदतिशययादिमचमहगावं प्राप्तानुत्पन्न केवलज्ञानान् समक्मरणस्थांस्तीर्थकृत इत्यर्थः, तथैव संपूर्णमहद्भावभारात् ,भणितं च-
'भावजिणा समवसरणत्यत्ति १, तथा द्वितीये 'जे अ अईयति गाथालक्षणेऽधिकारे वंदे इति सर्वत्रापि योज्यं, द्रव्यजिनान्-
॥३७८॥

| अधिकार-
विषयः
श्रीदें.
चैत्यश्री
धर्म० संघा.
चारविधौ
॥३७९॥
द्रव्याहतो येऽष्टमहापातिहार्यादिका तीर्थकल्लक्ष्मी प्राप्य सिद्धाः ये च तसिन्नन्यसिन् वा भवे तो प्राप्स्यंति, न च तदानीं प्राप्त-
वंतस्तान्, अर्हत्वद्रव्यान् जिनजीवानित्यर्थः, उक्तं च -"भूतस्य भाविनो वा भावस्य हि कारणं तु यल्लोके । तद् द्रव्यं तचः
सचेतनाचेतनं कथितं ॥२॥ तथा 'एकचैत्यस्थापनाजिनान् यत्र देवगृहादौ चैत्यवंदनं कर्तमारब्धं तत्र स्थापितानि यानि जिन-
| विवानि तानीत्यर्थः तृतीये 'अरिहंत चेइयाण मितिदंडकरूपे ३, तथा चतुर्थे-चतुर्विंशतिस्तवात्मके नामजिनान् जिननामानि,
अस्यामवसपिण्यां भरतक्षेत्रातितयाऽऽसन्नत्यादिनोपकारित्वाचतुर्विंशतिमपि जिनानामोत्कीर्तनेन स्तौमीत्यर्थः ४ ॥ ३२ ॥
त्रिभुवने ऊर्धास्तिर्यग्लोके स्थापनाजिनान् शाश्वताशाचतश्चैत्यस्थापिताइसिद्धप्रतिमारूपान् पंचमके 'सबलोए अरिहंतचेइया-
'मितिकायोत्सर्गदंडकलक्षणेऽधिकारे वंदे इति योज्यं, अत्र चाईत्सिद्धप्रतिमारूयानिति प्रकारांतरसूचकः पुनःशब्द इत्यायातं,
| भणितं चावश्यकचूर्णिकारेण सिद्धप्रतिमानामपि वंदनपूजनादि, तथा च प्रतिक्रमणाध्ययने 'सब्बलोए अरिहंतचेइयाण'मिति
दंडकचूर्णिः-जे सबलोए सिद्धाई अरिहंता घेइयाणि य तेसिं चेव प्रतिकृतिलक्षणानि, चिती संज्ञाने, संज्ञानमुत्पद्यते काष्ठकर्मा-
| दिपु प्रकृतिं दृष्ट्वा जहा अरिहंतपडिमा एसत्ति, सिद्धादिप्रतिमेत्यर्थः, अन्ने भणंति-अरिहंता तित्थयरा तेसिं चेइयाणि अरिहंत-
चेइयाणि, अर्हत्प्रतिमेत्यर्थः अनच अन्ने भणंति अरहंता तित्थयरा इत्यादि भणता चूर्णिकृता पूर्वव्याख्याने सिद्धप्रतिमाः पृथर
स्पष्ट निटंकिताः, अन्यथा द्वितीयव्याख्यान निष्फलं स्यात् , एवं च सिद्धप्रतिमासिद्धी तामां वंदनपूजनाद्यपि करणीयपथायातं,
तत्प्रत्ययं च कायोत्सर्गायपि, उक्तं चैतदावश्यकचूण्णों, तथाहि-'पूज्यत्वात्तेपा पूजनार्थ कायोत्सर्ग करोमि श्रद्धादिमिर्वर्द्धमानः,
सद्गुणसमुत्कीर्जनपूर्वकं कायोत्सर्गस्थानेन पूजनं करोमीत्यर्थः, जहा कोइ गंधचूर्णवासमलाइएहिं समभ्यर्चनं करोतीति । एवं
"
,
॥३७९॥

सिद्धपूज
श्रीदे
चैत्यश्री-
धर्म० संघा-
चारविधी
॥३८॥
.
सकारवत्तियाए संमाणवत्तियाएवि भावेयवं, नवरं सकारो जहा वत्थाभरणाईएहिं सकारणं, संमाणो संमं मन्नण ति। एतावता च
सिद्धप्रतिमानामप्यग्रे अरिहंतचेझ्याणमित्यपि दंडकः पाठाय संगच्छते,शब्दार्थयोस्तत्रापि समानत्वात् ,पर्युपास्या इहार्थे बहुश्रुताः,
तथा श्रीजिनभद्रगणिक्षमाश्रमणैरपि विशेषावश्यके साक्षेपं स्थापिता सिद्धपूजा, तथा च-कुजा जिणाण पूया परिणाम-
विसुद्धिहेउओ निच्चं । दाणादओ सम्मम्गप्पभावणाओ य कहणं च ॥१॥ तट्टीका कार्या जिनसिद्धपूजा स्वपरिणामविशुद्धिहेतुत्वाद्दा-
नादिक्रियावत् , अथवा कार्या जिनसिद्धपूजा मार्गप्रभावनात्मकत्वाद्धर्मकथावत् ॥१॥ चोयग-पूयाफलदोय न सो नह व कोवप्पसा-
| यविरहाओ। दिद्रुतो वेहमेण माहम्मेणं निवाई य ॥२॥ आचार्य:-कोचप्पसायरहियपि दीसए फलयमन्नपाणाई । कोवप्पसायरहियत्ति
निष्फलत्ते अणेगंतो ॥३॥ इत्यादि । पूजिता च मरुदेवास्वामिनी प्रथमसिद्ध इतिकृत्वा देवैः, कारिताच सिद्धप्रतिमा भरतेनाष्टापदो-
परि, एतयोः प्रबंधवाय-आर्यानार्येषु मौनेन, पिहृत्याब्दसहस्रकम् । पुरे पुरिमतालाख्ये, ययौ श्रीवृपभोऽन्यदा ॥१॥ उद्याने तत्र
शकटमुखे वटतरोरधः। उत्तरापाढभे कृष्णैकादश्यां फाल्गुने विभुः ॥२॥ पूर्वाण्हेऽष्टमभक्तेन, केवलज्ञानमासदत् । महिमानं वत.
श्रक्रुः, सर्वे देवाः सुरादयः ॥३॥ भरतस्यायुधागारे, चक्ररत्नं तदाऽजनि । युगपत्केवलं तच, राजे घुमिनिवेदितम् ||४|| अचिंत-
यत्ततो राजा, किं पूज्यं प्रथमं मया ?। क्षणानिर्णीतवांस्तातः, पूज्यः प्रेत्यसुखावहः ।।५॥ रुदंती पुत्रशोकेन, नीलच्छन्नदृशं ततः।
सिंधुरस्कंधमारोप्य, मरुदेवीं स्वयं नृपः ॥६॥ जिनं नंतु ब्रजन्नूचे, मातः ! पश्य प्रभोः श्रियम् । अनन्यसदृशीं देवासुराणामपि
दुर्लभाम् ।। ७ ॥ हर्षाश्रुप्रगलच्छाया सा पश्यंती प्रभुश्रियम् । क्षणात् कर्मक्षयं कृत्वा, निर्वृत्ता शुभभावतः ॥ ८॥ ततः प्रथम-
सिद्धोऽयमित्यभ्यर्च्य कलेवरम् । तस्याः क्षीरमहांभोधौ, चिक्षिपेऽनिमिपैर्मुदा ॥९॥ उक्तं चावश्यकचूर्णी-'भयवओ य
PRITA
॥३८॥

सिद्धपूजा
श्रीदे०
चैत्यश्री
धर्म० संघा-
चारविधी
॥३८॥
छत्ताइछत्तं पिछतीए चेव केवलनाणं उप्पन्न, तंसमयं च णं आउयं खुर्द, सिद्धा, देवेहि य से पूया कया पढमसिद्धोतिकाऊणं'
अथ छायातपाभ्यां हि, शरत्काल इव क्षणात् । नृपो हर्षविपादाम्यां, युगपत् ससजेतराम् ॥१०॥ ततः समवसृत्यंतर्गत्वा नत्या
जगद्गुरुम् । निषद्य च यथास्थानमश्रौषीदेशनामिति ॥११॥ जीवाः सुखैपिणः सर्वे, तन्मोक्षे मुख्यमक्षयम् । स च ज्ञानक्रियाभ्यां
हि, यतध्वं तत्र वजना: ॥ १२ ॥ थुत्वेमा देशना भर्तुः, प्राबाजीद्भरतात्मजः । पुंडरीकस्तथाऽन्येऽपि, साधयो बहवोऽभयन्
॥१३॥ साध्व्यो वाइम्यादिकाः श्राद्धा, भरताधास्तु सुंदरी । प्रताय तेन नो मुक्तास्तदाद्याः श्राषिकास्ततः॥१४ा कृत्वेत्यायं विभुः
संघ, विजङ्गेऽन्यत्र तीर्थकृत् । भरतस्तु गृहं गत्वा, चक्रमानर्च कृत्यवित् ।।१५।। विहृत्यान्दसहस्रोनं, कैवल्ये पूर्वलक्षकम् । दिशन्
|पंच यमान् पंचधनुःशतमितिः प्रभुः॥१६॥ नष्टापदग्रणीःशैलेज्यापदेष्टापदद्युतिः। कम्र्मेभाएपदोऽष्टापदादिव्यसनहृद् ययौ ॥१७॥
युग्मं ॥ तृतीयारे स साटिमासन्यष्टावशेषके । मायकृष्णत्रयोदश्यां, पूर्वाण्हेऽभीचिगे विधौ ||१८|| चतुर्दशेन भक्तेन, दशसाधु-
सहस्रयुक् । पुरैर्नवनवत्याऽमा, मोक्ष प्राप वृषध्वजः ॥ १९॥ सुरासुराश्च चक्रो च, पूर्वायातास्ततः प्रभोः । विधिपञ्चक्रिरे मोक्ष-
महं कृत्वा चितित्रयम् ॥२०॥ पूर्वापाच्यपराशास्त्रहत्तद्वंशजजन्मिनाम् । शेषाणां च क्रमाद् वृत्तां, त्रिकोणां चतुरस्रिकाम् ॥२१॥
चैत्यं सिंहनिपयाख्यं, च किं चक्रयकारयत् । चतुरिं चतुर्द्वित्रिकोशदीर्घपृथूचकम् ।।२२।। तन्मध्ये वृपभाद्यर्चाः, स्वखवर्णप्रमा-
गतः। चतुर्विंशतिमेकं च, पहिस्तूपं प्रभोवरम् ॥२३॥ स्तूपशतं तथैकोनभातृणां प्रतिमाशतम् । भच्या स्वार्चा च तत्रादौ, दंडेनायौ
पदानि च ॥२४॥ उक्तं चावश्यके श्रीभद्रयाहुस्वामिपादैः-"धूमसय भाउयाणं चउवीसं चेच जिणहरे कासी। सजिणाणं पडि-
मा वण्णापमाणेहिं संजुत्ता ॥१॥ एतच्चूर्णि:-भाउयसयस्स तत्व पडिमाओ कारवेइ,अप्पणो य पडिमं पज्जुवासंतियं, सयं च धूमाण,
॥३८१॥

RELATED सिद्धपूजा - चैत्यश्री- धर्मसंघा- चारविधी । ८२॥ HICLEThe एगं तित्थयरस्म अबसेमाण एगूणस्स भाउयसयस्स, मा तत्थ कोइ अइगम्मिस्सइत्ति लोहमणुया अइगंतुं न सकंतित्ति, अयमेव |च स्तूपशतविपयोऽथों महापुरुषचरिताख्यग्रंथे श्रीऋषभदेवनिर्वाणोद्देशके व्यक्ततरमेवं भणितः,तथाहि-बड़इणा कारवियं तत्थुत्तुंगे नगमि धूहसयं । मणिकणयरयणचित्तं कंचणपडिमाहि संपुन्नं ॥१॥ पंचधणूसयमाणा इकिका पडिम तत्थ मज्झमि। नामाविहरय- णविभूसियत्ति इफिकाइकिके ॥२॥ अद्वमहापडिहेरा पडिमा उसहस्स पढममह भूवे। सेसा अणुक्कमेणं केवलिपडिमाओ कारेइ ॥ ३ ॥ सकसहाओ राया सुमेरुसिहरेव्व कणयकलसेहिं । अहिसिंचिउंसयंचिय हरिचंदणचच्चए देइ ॥४॥ पुष्फोक्यारवलिधूवचंदणं | देवराय जोएवि। विम्हइओ चित्तेणं थूहा सेलो विभावेति ॥५।। सयसिंगो इन सेलो दीसइ धयधूबमाणसिहरेहिं । रयणावलीसमु- हिअगयणंगण सक्कचावेहिं ॥६॥ अन्यत्राप्युक्तं-'चउबीसं तित्थयरा फुरंतवररयणपंचवन्नेहि। एवं विहीइ भाउयसपस्स थूमाणि कारेइ |७|| पडिमाउ तत्थ तेसिं पइडिया हवणमाइ सक्कारं । पूयंतकयपणामो भत्तीइ सपरियणो भरहो।।८॥"त्ति । कारयित्वेति तत्तीर्थ,चक्रयागत्य निजा पुरीम् । भेजे भोगान् चिरं पूर्वपुण्योपात्तान् यथासुखम् ।।९।। श्रुत्वेति सिद्धप्रतिमार्चना, विनिम्मितं श्रीभर- ""मराद्यैः। भो भव्यभावा भविकाः! प्रयत्नमेतद्विधाने विधिना विधत्त ॥१०॥ इति मरुदेवादिप्रबंधः। तथा 'विहरमाणजिनान् 'पंचदशकर्मभूमिपु विहारं कुर्वाणान् स्त्रार्थकथनपरायणान् भावार्हत इत्यर्थः, उक्तं च-"पढमे छडे नवमे दसमे एगारसे य जिणे"। चंद इति तत्र प्रकृतं,ते च जघन्यतो विंशतिरुत्कृष्टतः सप्ततिशतं भवति,आह च-"सत्तरिसयमुक्कोसं जहन्नओ विरह- म जिण वीसें । जम्मं पइ उक्कोसं वीसं दस हुँति उ जहन्न।।१॥"ति, आवश्यकचूणों तु द्रव्याहतोऽप्यत्र व्याख्याताः, तथा- पक्ति-उक्कोसपएणं सत्चरिं तित्थयरसयं जहण्णपएणं बीसं तित्थयरा, एए ताव एगकाले भवंति, अईया अणागया अणंता ते HalfHTS ॥३८२।

अष्टापदा-
दिस्तुतिः
श्रीदे०
चैत्यश्री-
धर्म संघा
चारविधी
॥३८३॥
तित्थगरे नमसामित्ति पष्ठे पुक्सरवरदीनडे इति गाथात्मके६, तथा सप्तमे 'तिमिरे' त्यादिस्वरूपे श्रुतज्ञानम्-अंगानंगप्रविष्टं सिद्धांत
वंदे इति पूर्वगाधातो योज्यं ७, तथा अष्टमके सिद्धाणमिति गाथायां सपा तीर्थसिद्धादिभेदमिन्नानां नामस्थापनादिरूपाणां वा
सिद्धानां-क्षपितकाशाना स्तुतिः क्रियत इति गम्यं ८ तीर्थाधिपस्य-वर्तमानतीर्थस्य प्रवर्तकत्वान्नाथस्य वीरस्य-वर्द्धमान-
खामिनः स्तुतिर्विधीयते, आमन्नतरतया महोपकारित्वात् नामेऽधिकारे 'जो देवाणी'त्यादिगाथाद्वयरूपे९, तथा दशगे च 'उजिं-
तसेले'तिगाथाप्रमाणे उजयंतत्ति 'तात्थ्यात्तव्यपदेश' इति न्यायात् उजयंतपर्वतालंकरणस्य श्रीनेमिनाथस्य स्तुतिर्विधीयते, च-
शब्दो विशेपरस्तेनाय जिनस्तुतित्वात् दर्शननिशोधकत्वात् कर्मक्षयादिकारकत्वात् संवेगादिकारणत्वात् बहुवहुश्रुतानिधारितत्वात
जीवव्यवहारानुपातित्वात् भाष्यकारादिभिर्व्याख्यातत्वात् आवश्यकचूर्णिकृतोऽप्यनुमतत्वात् अनिपिद्धत्वात् पारपर्यागतस्यार्थस्य
स्वमत्या निषेधुमशक्यत्वात् निषेधे निद्वनमार्गानुपातित्यात् आज्ञाप्रकारत्वाचेत्यतो युक्त एवायमेवमग्रेतनोऽपि१०,तथा एकादशे
चत्तारि अट्ठ दसेतिगाथास्वरूपे अट्ठापयत्ति सूचनात् अष्टापदपर्वतोपरिभरतनिर्मापितपर्तमानचतुर्विंशतिजिनस्तुतिः क्रियते, निग-
| मार्थत्वात् अस्येति, यद्वा 'अहापयत्ति उपलक्षणं तेनान्यनगा अपि जिना अनया गाथया वंद्यन्ते, तन ययेय वृद्धाख्याता
| तथा भव्याना भाववृद्धये किंचिद् दयते-चत्तारि अट्ट दम दो य वदिवाजिणवरा चव्वीस । परमट्ठनिद्विअट्टा सिद्धा सिद्धिं मम
| दिसंतु ॥१॥ दाहिण दुवारे चत्तारि पच्छिमे अट्ठ उत्तरे दम पुचओ दो य एवं अट्टावए चउवीसं जिणारा वदिअंति,अन्ने भगति-
अरिममेहलाए चचारि, मज्झिमाए अट्ठ, हिट्टिमाए दस दो य १२, मिलिया चउवीसं जिणपडिमाओ अट्टापए वंदिजति १
चत्ता अरओ जेहिं ते चत्तारओ एवं विसेसणं, अट्ठ ८ दस १० दो य २ एवं वीस, चतुश्चशब्दौ विशेषज्ञापकाधर्थेषु यथायोगं
॥३८३॥

श्रीदे० चैत्यश्री- धर्म सपा चारविधी ॥३८२॥ 2 TE एर्ग तित्थयरस्म अवसेसाण एगूगस्स भाउयसयस्स, मा तत्थ कोइ अइगम्मिस्मइति लोहमणुया अइगंतुं न मकंतित्ति, अयमेव सिद्धपूजा च स्तूपगतविषयोऽर्थो महापुरुपचरिताख्यग्रंथे श्रीमपभदेवनिर्माणोद्देशके व्यक्ततरमेवं भणिनः,तथाहि बड्डइणा कारवियं तत्थुत्तुंगे नगमि धूहसय । मणिकणयरयणचित्रं कंचणपडिमाहि संपुत्रं ॥१॥ पंचधणूसयमाणा इकिका पडिम तत्थ मज्झमि। नामाविहरय- * णविभूसियत्ति इकिकइफिके ॥ २ ॥ अहमहापडिहेरा पडिमा उसहस्स पढममह धूवे । सेसा अणुकमेणं केलिपडिमाओ कारेइ ॥ ३ ॥ सकसहाओ राया सुमेरुसिहरेव्य कणयकलसेहि । अहिसिचिउंसयंचिय हरिचदणचच्चए देइ ॥४॥ पुष्फोवयारचलिधूपचंदणं | देवराय जोएपि। विम्हइओ चित्तेणं धूहा सेलो विभावेति ॥५॥ सयसिंगो इन सेलो दीसइ धयधूपमाणसिहरेहि । रयणालीसमु- | द्विअगयणगण सक्कचावेहि ॥६॥ अन्यत्राप्युक्तं-'चउवीसं तित्थयरा फुरतवररयणपंचवन्नेहि। एवं विहीइ भाउयसपस्स थूमाणि कारेइ ॥७॥ पडिमाउ तत्थ तेसिं पइडिया ण्हवणमाइ सक्कार । पूर्वतकयपणामो भत्तीइ सपरियणो भरहो।।८॥"त्ति । कारयित्वेति तत्तीर्थ,चक्रथागत्य निजा पुरीम् । भेजे भोगान् चिर पूर्वपुण्योपात्तान् यथासुखम् ।।९।। श्रुत्वेति सिद्धप्रतिमार्चनाग्रं, पिनिम्मितं श्रीभर- तामरायः। भो भव्यभाना भविकाः। प्रयत्नमेतद्विधाने निधिना विधत्त ॥१०॥ इति मरुदेवादिप्रबंधः। तथा 'निहरमाणजिनान् | पष्ठे' पंचदशकर्मभूमिपु विहार कुर्वाणान् सूत्रार्थकथनपरायणान् भावार्हत इत्यर्थः, उक्तं च-"पढमे छडे नवमे दसमे एगारसे य , भावजिणे" 1 चंद इति तत्र प्रकृतं,ते च जघन्यतो विंशतिरुत्कृष्टतः सप्ततिशतं भवति,आह च-"सत्तरिसयमुक्कोसं जहनओ विरह- माण जिण वीसं । जम्मं पइ उक्कोसं वीसं दस हुँति उ जहन्न।।१॥"ति, आवश्यकचूर्णौ तु द्रव्याहतोऽप्यत्र व्याख्याताः, तथा चोक्त-उक्तोसपएण सत्तरि तित्थयरमय जहण्णपएणं वीसं तित्थयरा, एए ताव एगकाले भवंति, अईया अणागया अणंता ते ॥३८२॥ E " . -

,
अष्टापदा-
दिस्तुतिः
श्रीदे०
चैत्यश्री.
धर्मसंघा-
चारविधी
॥३८३॥
.
तित्थगरे नमसामित्ति पष्ठे पुक्खरखरदीवड्ढे इति गाथात्मके६, तथा सप्तमे 'तिमिरे त्यादिस्वरूपे श्रुतज्ञानम्-अंगानंगप्रविष्टं सिद्धांत
वंदे इति पूर्वगाथातो योज्यं ७, तथा अष्टमके सिद्धाणमिति गाथायां सर्वेषां तीर्थसिद्धादिभेदमिन्नानां नामस्थापनादिरूपाणां वा
सिद्धानां-क्षपितकाशानां स्तुतिः क्रियत इति गम्यं ८ तीर्थाधिपस्य-वर्तमानतीर्थस्य प्रवकत्वान्नाथस्य धीरस्य-वर्द्धमान-
| स्वामिनः स्तुतिर्विधीयते, आसन्नतरतया महोपकारित्वात् नवमेऽधिकारे 'जो देवाणवी'त्यादिगाथाद्वयरूपे९, तथा दशमे च 'उजि-
तसेले तिगाथाप्रमाणे उजयंतत्ति 'तात्थ्यात्तद्व्यपदेश' इति न्यायात् उजयंतपर्वतालंकरणस्य श्रीनेमिनाथस्य स्तुतिविधीयते, च-
शब्दो विशेषकस्तेनायं जिनस्तुतित्वात् दर्शनविशोधकत्वात् कर्मक्षयादिकारकत्वात् संवेगादिकारणत्वात् बहुवहुश्रुतानिवारितत्वाद
जीतव्यवहारानुपातित्वात् भाष्यकारादिभिर्व्याख्यातत्वात् आवश्यकचूर्णिकृतोऽप्यनुमतत्वात् अनिषिद्धत्वात् पारंपर्यागतस्यार्थस्य
खमत्या निषेधुमशक्यत्वात् निषेधे निहबमार्गानुपातित्यात् आज्ञाप्रकारत्वाचेत्यतो युक्त एवायमेवमग्रेतनोऽपि१०,तथा एकादशे
चत्वारि अह दसेतिगाथास्यरूपे अट्ठावयचि सूचनात् अष्टापदपर्वतोपरिभरतनिर्मापितवर्चमानचतुर्विंशतिजिनस्तुतिः क्रियते, निग-
| मार्थत्वात् अस्येति, यद्वा 'अट्टावय'त्ति उपलक्षणं तेनान्यत्रगा अपि जिना अनया गाथया वंद्यन्ते, तत्र यथेयं वृद्धाख्याता
तथा भव्यानां भाववृद्धये किंचिद् दर्यते-चत्तारि अट्ट दस दो य वंदिवाजिणवरा चव्वीसं । परमट्टनिटिअट्ठा सिद्धा सिद्धि मम
दिसंतु ॥१॥ दाहिण दुवारे चत्तारि पन्छिमे अट्ठ उत्तरे दस पुव्यओ दो य एवं अट्ठावए चउवीसं जिणवरा वंदिअंति,अने भणंति-
| उपरिममेहलाए चत्तारि, मज्झिमाए अट्ठ, हिडिमाए दस दो य १२, मिलिया चउवीसं जिणपडिमाओ अहावए वंदिति ?
चत्ता अरओ जेहिं ते चत्तारओ एवं विसेसणं, अट्ठ ८ दस १० दो य २ एवं वीस, चतुश्चशब्दो विशेषज्ञापकार्थेषु यथायोगं
॥३८३॥

. | अष्टापदा- दिस्तुतिः श्रीद० पत्यश्री- धर्म संपा- पारपियो ॥३८॥ :- भ योन्यौ, एए संमेयपव्यए वंदिया, परमटेण, न उपयारेण, निहियहा समाप्तप्रसोजनाः, सिद्धाः-शिनं गताः,'पिधू गत्या मिति वच- नान् २ चत्वारि पयं पुवंर, अह दमन मिलिता १८ दोयत्ति द्योपाः-सर्गपाः इंद्रा इत्यर्थः, चउहि वीसं भइया लद्धा पंच, ते अट्ठारसमु मेलिया तेवीसं, एए मित्तुजे वंदिअंति, कह ?,परा-पहाणा मा लच्छी ममोमरणाइया तत्थ ठिया,समोमग्यिा इत्यर्थः, निट्टियहा संपन्नफला केवलनाणसंपत्तीए,यदागम:-"जस्सहाए कीरइ नग्गभावे मुंडभावे अण्हाणए अदंतपणे इत्यादि", सिद्धाः- शास्तारो पभुः मंगलभूनाश्च 'पिधू शास्त्रमागल्लयोरितिवचनात् ३, चउहि अह गुणिया३२ दोहि य दस २०, मिलिया पानना नंदीसरजिणाययणा बंदिज्जंति, चउमद्दा मयंतरेण पुण वीस, अह्मा चउरहिया वीसं १६, एए नंदीसरे सोहम्मीसागिंदग्गमहि- | सीरापहाणीमुं संति, मयंतरे पुण चउरीसं पर अट्ठमहिया३२,एवं नंदीमरे दीवे ५२-२० पा रायहाणीसु१६+३२ वा, परमद्वेण, न वर्णनामात्रेण, निट्ठिया-निष्ठां प्राप्ताः आस्था-आम्थानं रचनेत्यर्थः येषां ते तथा, सिद्धा-नित्या अपर्यवसानस्थितिकत्वात् ४ गत्तारि जंबुदीवे अट्ट धायइसंडे दम नारं दो य रहिया पुक्सरवर एवं वीसं जिणा संपइ जहन्नओ विहरमाणा बंदिज्जति, जम्म | पइ उफोसओ चा, चतुथशब्दो प्रामत , परमदुनिटिअट्ठा भाविनि भूतनदुपचारात् मिद्धाः-प्रख्याता भव्यरुपलब्धगुणसंदोहत्वात्५ चना अरी जेहिं ते चनारि जमाणे कडे इत्यादि पचनात् , के अरी-भट्टकम्माणि, के चत्तारि -दस, ते उदो यत्ति दुहि मेएहिं इंति, जहन्ननम्मपयभरहेरसयदमगविहरमाणजिणभेएहि, च पूरणे, 'उन्मीसं'ति उर्चीशा:-पृथ्वीम्यामिनः शेषं प्राग्मत् ६, अह दमहिं गुणिया ८० सा दोहिं गुणिया १६०, सेसं पुव्यंग, एवं समपिहरमाणजिणा वंदिया ७, अह अहहि गुणिया ६४ दम दमहिं गुणिया १००, तओ चचारि ४ दो य २ मचे मेलिया जायं सत्तरिमयं १७०, एए पन्नरसफामभूमिनु उकोसओ - ॥३८४।

अष्टापदा- दिस्तुतिः भीदे० पत्यश्री. भर्म०संभा- मारविधी ॥३८५॥ विहरमाणा वंदिति ८, अठदस १८ गउहि गुणिया ७२, एएहि तिथि नउवीसीओ भवंति, ताओ य इह भरहे अतीयाणाग- यपरमाणा पउवीसिगतिगतरूपी तित्थयरा बंदिअंति, नचारि अट्ठ मिलिया १२ ते दसगुणिया १२० एए पंचउवीसी पंना भरदे परमाणाउ पंपिज्जति १०, अट्ठ दसहिं गुणिया ८० ते पेय दसमिलिया ९० सा चउहिं गुणिया ३६०,एए पनरस पउजीसीमो पंगा भरहेसु फालसयरांभनाउ विज्जति ११, एए पेष तिमि पगारा जहा७२, १२०,३६० दोहिंगुणिज्जति जाया १४४,२४०,७२० पउपिसी फिज्जति जापा ६,१०,३० पउपीसीउ, ताशो कमसो पुणमणियत्थेण मरहेरवएसु समगं वंदिअंति १२, अणुपरेगु १ गेपिज्जेगु २ फापेरा ३ जोइसिएगु ग ४ एवं उ{ पचारि भेया, अहो य यंतरेसु अट्ठभेएसु अट्ट ८ दस: | भरणपासीसु दस १० महिपले सासयभसासमभेगा दो य२ एवं तिहुगणे जिणाययणेसु नउवीसजिणाययणेसु नउवीसं जिण- रादिगा १३, जदा पुण जंगदीचे ६३५ भागदराडे १२७२ पुरखरखरखे १२७६ मणुयलोयवहिं ९२ तिरियलोए वा सव्व- संसाए ३२७५ पेइगरागाई ताई ताई सयमेव तक्षा नियसंसाए आणिऊण गंदेयमा, विस्तारभयाच नोच्यते, एवं अणेगहा एगा- (समि अदिगारे जिणारा विज्जति, पचारि अद्वगुणिया ३२ ते दगगुणिया ३२० ते य दोहिं गुणिया ६४०, वीसं चाहिं भरपा लका ५तेहिं रहिया६३५ एए जंयुतीये ११॥ राधा सुटिशुराणा-सम्यग्दृष्टिदेवताना सरणात् तत्तप्रवननादिविपपवैयापु- पादिकार्यविभानोपयोगाभूतिगुणगणानुनितनायोत्कीर्तनादिनोपयूषणाय वा,धन्याः पुण्यवंतो लब्धजीवितादिफला भवंतो यदेवं IMPानोपना, युक्तमेपेदं भवाशी सुसानपिनियोगफलत्वात् संपदः, उक्तं न-"तं नाणं तं च विन्नाणं, तं कलासु य कोसलं । सा Anोरिग ग, देवाजेणत्यादिप्रसारण हत्यप्रोत्साहनेत्यर्थः, अथवा सरणा संघादिविपये प्रमादिनां ॥३८५॥ ---

मथुराक्ष-
पककथा
श्रीदे०
जैव-श्री-
धर्मसंघा.
चारविधौ
॥३८६॥
श्लषीभूतपैयारयादितत्कृत्यानां संसारणा चरमेद्वादशेऽधिकारे वैयावञ्चगराणमित्यादिकायोत्सर्गकरणतदीयस्तुतिदानपर्यते,
क्रियते इति शेषः, औचित्यप्रवृत्तिरूपत्वात् धर्मस्य, अवस्थानुरूपन्यापाराभावे गुणाभावापः, यतः-"औचित्यमेकमेकत्र, गुणानां
कोटिरेकनः। विपायते गुणग्राम, औचित्यपरिवर्जितः ॥१॥" अपिच-अनौचित्यप्रवृत्ती महानपि मथुराक्षपकवत् कुवेरदत्ताया
भवत्यल्पानामपि प्रत्युचारणादिभाजनं, आह च-"आरंकाद् भूपतिं पावदौचित्यं न विदंति ये । स्पृहयंतः प्रभुत्वाय, खेलनं ते
सुमेधसाम् ।।१।। इदमत्र तात्पर्य-सर्वदापि स्वपरावस्थानुरूपयेष्टया सर्वत्र प्रतिव्यमिति, उक्तं च-"सदौचित्यप्रवृत्त्या सर्वत्र
प्रयनितव्यमित्यदंपर्यमस्ये"ति ।। मथुराक्षपककुवेरदत्तादेव्योः संविधानकं त्विदं-इह कुसुमपुरे नयरे दढधम्मो दढरहो निवो आसि ।
उचियपडियत्तिवल्लीपखवणे सजलजलवाहो ॥१॥ सरए कयावि सो अन्भमंडलं गयणमंडले जाव | परिसप्पिरं समंता पामायत-
लहिलो नियइ ॥ २ ॥ ता सहसा तं पडुपवणपडियं द? चिंतइ विरतो। खगदिनहरूवा अहह कहं सव्यभावठिई १ ॥३॥
| तथाहि-संपगंपकपुष्परागति रतिर्मत्तांगनापांगति, स्वाम्यं पद्मदलाग्रवारिकणति प्रेमा तडिइंडति। लावण्यं करिकर्णतालति वपुः
कल्पांनवातामहीपच्छायति यौवनं गिरिनदीवेगत्यहो देहिनाम् ॥ ४ ॥ इय चिंतिउं सविणयं विणयंधरसुगुरुपासगहियवओ।
गीयत्यो विहरंतो पत्तो स कयावि महुरपुरि ॥५॥ तत्थ ठिओ चउमासं कुबेरदत्ताइ देवयाइ गिहे । दुत्तयतवचरणरओ
| निरओ आयाषणविहाणे ॥६॥ विगहानिदाइपमायवज्जिओ उज्जुओ सुहज्झाणे। वासीचंदणकप्पो समो य माणावमाणेसु ॥७॥
तं दठु हतुहा कुवेरदत्ताऽऽह भो। मुणिवरिह। पसिय मह कहसु किं ते करेमि मणइच्छियं कज्ज॥ ८॥ भणइ मुणी
| उचिपन्नू भावन्न दवसिनकालन्न। में वंदावसु भद्दे! मुमेरुसिहरहिए देवे ॥९॥ देवी भणेइ एवं करेमि करसंपुढे ठवेऊण । नेउं
॥३८६॥

मधुराक्ष-
पककथा
श्रीदे.
चैत्यश्री
धर्म० संघा-
चारविधी
॥३८७॥
सुमेरुसिहरे लहु वंदावेमि तं देवे ।। १० । आह मुणी जइ हुज्जिह थीसंघट्टो वयाइयारकरो। ता मज्झ धम्मसीले ! अलमित्थ
मणोरहेणिमिणा ॥११॥ तो सविसेसं तुद्वा कुपेरदत्ता यहिं विणिम्मेइ । गयणयलमणुलिहंत सुकिंकिणीजालकयसोहं ॥ १२ ॥
जिणारसुपामअप्पडिमपडिमसमलंकियं अइपिसालं। उत्ताणनयणघणपिच्छणिजतियमेहलाकलियं ॥१३॥ वरसयरयणमइयं सुमेरु-
नामंकियं महाधूभं । तं दठ्ठ निम्हियमणो स मुणी वंदइ तहिं देवे ॥१४॥ तं धूभरयणमभुयभूयं ददटूण मिच्छदिट्टीवि । तइया
हरिमुफरिसा जाया जिणसासणे भत्ता ॥१५॥ इय तंमि धूभरयणे सुपामजिणकालसंभवंमि सया। सुरकिजमाणपिक्खणखणंमि
सुबह गमो कालो ॥ १६ ॥ इत्थंतरमि खपणो सुदंसणो नाम उग्गताचरणो विहरइ वसुहावलए महुराखवगुत्ति सुपसिद्धो
||१७|| भरणे कुवरदत्ताइ संठिो सो कयाइ चउमासे । आयारमाइनिरओ दुकरतवचरणकिसियंगो ॥ १८॥ तत्तिव्यतयाकंपिय-
हियया सा देवया भणइ सुमुणिं ! । मह कहसु किंपि कन्जं जेणं तं लहु पसाहेमि ।। १९ ।। मुणिराह अणुचियन्नू किं मह कज्ज
असंजईइ तए । साऽऽह मए तुह कज्जं असंजईइपि धुवं होही।।२०।। इय भणिउ अणुचियापणसवणउप्पनमनुविवसमणा । देवी
गया सठाणं मुणीवि अन्नत्थ विहरित्या ॥२१॥ अह तत्थ निवसहाए थूभकए सेययुद्धभिक्खूणं । जाओ महं विवाओ छम्मासे
जान नहु छिन्नो ॥२२॥ संघेण तओ भणियं को छित्तुमलं विधायमेयं तु । हुं हुं मथुरासनगो तत्थ इमो झत्ति आहूओ॥२३॥ तेण
इस तवेणाकंपियहियया पत्ता कुवेरदत्ताऽऽह । किं ते करेमि कज्ज ? स भणइ तं कळमाह इमा ॥२४॥ किं तुह असंजईएऽवि इण्हि मए
नणु पओयणं जायं । तो अणुताना साहू से मिच्छादुकड देइ ॥२५॥ सा भगइ खरगपुगव! सेयपडागाइदंमणा थूभो । गोसे तहा
जइस्सं जह जिणइ इमो निययसंघो ।। २६ ।। इइ देण्याइ वयण सोउं खागो कहेइ संघस्स । संघोवि गंतु माहइ एवं रन्नो जह
॥३८७॥

मथुराक्ष-
पककथा
श्रीदे०
नैत्यश्री
मर्म संपा
पारविधी
॥३८॥
---
नारद! ।। २७ ॥ जइ अम्ह एस धूमो तो इह होही पए सियपडागा । अह मिक्खूणं तत्तो रचा इय सुणिय नरनाहो ॥ २८ ॥
तं धूमं रक्खायइ समंतओ नियनरेहिं अह देवी। पवयणभत्ता घट्टइ थूमे गोसे सियपडागं ॥ २९॥ तं पिच्छवि अच्छरियं अतु-
हरिसो निवो पुरीलोओ। उकिटिकलयलवं कुणमाणो भणइ वपणमिणं ॥ ३०॥ जयउ जए सइ कालं एसो जिणनाहदेसिओ
धम्मो। जयउ इमो जिणसंयो जयंतु जिणसासणे भत्ता ॥३१॥ दटुं सुदिद्विसुरसुमरणे उच्छप्पणं पश्यणस्स । थिरयरओ खरगो
पालिऊण चरणं गओ सुगयं ॥ ३२ ॥ मथुराक्षपकचरित्रं श्रुत्वेत्यौचित्यचंचवो भव्याः! । प्रवचनसमुन्नतिकरी सुदृष्टिसुरसंस्मृति
कुरुथ ॥३३॥ इति मयुराक्षपककथा । अथ येऽधिकारा यत्प्रमाणेन भण्यंते तदसंमोहाय प्रकटयन्नाह-
नव अहिगारा इह ललियवित्थरावित्तिमाइअणुसारा । तिनि सुयपरंपरया वीयो दसनो इगारसमो।। ३५ ।।
इह द्वादशस्वधिकारेषु मध्ये नव अधिकाराः प्रथमतृतीयचतुर्थपंचमपष्ठसप्तमाष्टमनवमद्वादशस्वरूपा या ललितविस्तराख्या
| चैत्यवंदनामूलघुत्तिस्तस्या अनुसारेण-तत्र व्याख्यातसूत्रप्रामाण्येन, भण्यंत इति शेपः,तथा च तत्रोक्तं "एतास्तिस्रः स्तुतयो नियमे-
नोच्यते, केचिचन्या अपि पठति, न च तत्र नियम इति न च तद्व्याख्यानक्रिया, एवमेतत्पठित्वा उपचितपुण्यसंभारा उचि-
तेप्पयोगफलमेतदिति ज्ञापनार्थ पठति-वेयावचगराणमित्यादि", अत्र च एता इति सिद्धाणं युद्धाणं १ जो देवाणवि २ इफोऽपि
इति ३, अन्या अपीति उजितसेल १ चत्तारि अट्ट २ तथा 'जे अ अईये त्यादि ३, अत एवात्र बहुवचनं संभाव्यते, अन्यथा
द्विवननं दद्यात् , 'पठंति सेसा जहिच्छाए' इत्यावश्यकणिवचनादित्यर्थः, न च तत्र नियम इति न तव्याख्यानक्रियेति तु
भर्णतः श्रीहरिभद्रगरिपादा एवं ज्ञापयंति-यदत्र यदृच्छया भण्यते तन्न व्याख्यायते, यत्पुननियमतोभणनीयं तद् व्याख्यायते,
.
SIRUTHIMIHIRENTIREDITATRINATIN
NamittIMEIATTRITICILLINITISHTIL
॥३८८॥

सुरस्मरण-
सिद्धिः
श्रीदे०
चैत्यश्री
धर्म० संघा
चारविधी
॥३८९॥
.
| तद्, व्याख्यातं च यावच्चगराणमित्यादिपत्रं,तथा चोक्तं-"एवमेतत्पठित्वेत्यादि यावत्पठंति वेयावनगराणमित्यादि", ततश्च स्थि-
(तमेतत्-यदुत यावच्चगराणमित्यप्यधिकारोऽवश्यं भणनीय एव,अन्यथा व्याख्यानासंभवात्, यदि पुनरेपोऽपि वैयावृत्यकरा-
धिकार उजयंताधिकारवत् कैश्चिद् भणनीयतया यादृच्छिकः स्यातदा उजितसेलेत्यादिगाथावदयमपि न व्याख्यायेत, व्या-
ख्यातच नियमभणनीयसिद्धादिगाथाभिः सहायमनुविद्धसंबंधेनेत्यतोऽत्रुटितसंबंधायातत्वात् सिद्धाधधिकारखदनुस्यूत एव भण-
नीयः, अथ न प्रमाणं तत्र व्याख्यातसूत्रमिति चेत् एवं तर्हि हत सकलचैत्यवंदनाक्रमाभावप्रसंगः,तत्रैवास्या एवं क्रमस्य दर्शित-
त्वात् , तदन्यत्र तथा तद्व्याख्यानाभावात् , व्याख्यानेऽप्येतदनुसारित्वात् तस्य, पश्चात्कालप्रभात्तात् , नव्यकरणस्य तु सुंदर-
स्यापि भवनिवधनत्वात् ,तत्रोक्तस्य तूपदेशायाततया स्वच्छंदकल्पितताऽभावादिति परिमाननीयं बह्वत्र माध्यस्थ्यमनसा, विमर्श-
| नीयं सूक्ष्मधिया, विचिंतनीयं सिद्धातरहस्य, पर्युपासनीयाः श्रुतवृद्धाः, प्रवर्तितव्यं अमदाग्रहविरहेण, यतिवव्यं निजशत्पानुकू-
ल्यमिति । एव द्वितीयदशमैकादशवर्जिताः शेपाः प्रथमाद्या द्वादशपर्यता ना अधिकारा उपदेशायातललितविस्तराव्याख्यातसूत्र-
| सिद्धा इति सिद्धं, आदिशब्दात् पाक्षिकसत्रचूादिग्रहः, ता -'देवसक्पिय'त्ति, अ चूणिः-विरइपडिवत्तिकाले चिइवंद-
णाइणोवयारेण अवस्सं जहासंनिहिया देवया संनिहाणमि भवन्ति,अओ देवसक्खियं भणियति, अयमन भावार्थ:-तापद् गणधरै-
दार्थ पचसाक्षिकं धर्मानुष्ठानं प्रतिपादितं, लोकेऽपि व्यवहारदाढयस्य तथा दर्शनाव , ता देवा अपि साक्षिण उक्ताः, ते च
चैत्ववंदनाद्युपचारेणासनीभूता साक्षिता प्रतिपद्यते, चैत्यवंदनामध्ये च तेपामुपचारः कायोत्सर्गस्तुतिदानादिः क्रियते, अन्यस्य
तपासंभवादश्रुतत्वाच्च, ततश्चैवमाया-यथा चैत्यवदनामध्ये देनकायोत्सर्गादि करणीयमेव, अन्यथा तत्रान्यत्तदुपचाराभावे देव
,
॥३८९॥

. श्रीदे पेत्य धी- धर्म संघा चारविधी ॥३९॥ साक्षिकत्यासिद्धेः,चूर्णिकारेण तथैव व्याख्यातत्वानिवीयते,तच्चैतद् देवसक्खियंतिसूत्रप्रामाण्यात् ,एवमेव पूर्वापरविरोधाभावाद्, सुरस्मरण- उक्तं च सूनकत्वं ललितविस्तरायामप्यस्य, तथा चोक्तं "व्याख्यातं सिद्धेभ्यः इत्यादि सूत्र"मिति, तथा इदमेव वचनं ज्ञापक सिद्धिः मिति, यननं सूत्रं च पर्यायौ, एवं च सूत्रसिद्धा अप्येते नव अधिकारा इति सिद्ध, ननु च ज्ञातं तावत् प्रथमदतीयचतुर्थपंचम- पष्टमप्तमाष्टमनवमद्वादशेति नवाधिकारा एवं सिद्धांतानुसारेण भण्यंते,परं भवद्भिर अहिगारा इति प्राक् प्रतिज्ञातं ततः शेषाः कुतः प्रामाण्यात् पठयते इत्याशंक्याह-'तिन्नि सुर्य'त्यादि, योऽधिकाराः पुनः 'सुयत्ति 'ते लुन्चेति पूर्वपदस्थबहुशब्दलोपात् ये बहुश्रुतास्तेषां पारंपर्येण-गीतार्थपूर्वाचार्यसंप्रदायेन भण्यंते,पारंपर्यागतस्यार्थस्य स्वमत्या निषेधयितुमशक्यत्वात् ,तन्निपेधे नि- बमार्गानुयायितापत्तेः, उक्तं च द्वितीयांगनियुक्ती-आयरियपरंपरएण आगयं जो उ अप्पबुद्धीए । कोवेइ छेयवाई जमालि- | नासं स नासिहि ॥१॥नि, अशठाचरित्वेन च आनारूपत्वात् , तथापि निषेधे जिनाशातनाप्रसंगात् , तथा च कल्पभाप्य-आयर- | णाविहु आणा अविरुद्धा चेव होइ आणनि । इहरा तित्थयरासायणत्ति तल्लक्खणं चेय॥शामित्यादि, अथवा मुयपरंपरयत्ति यथा श्रुतस्प व्याख्यानं नियुक्तिस्ततोऽपि भाप्यचूर्णादयः एवं श्रुतपारंपर्यंग,अयमर्थः-यथा सूत्रे चैत्यवंदनातपः श्रुतस्तवं यावदुक्तं, नियुक्तौ तु सिद्धाण थुई य फिडकम्मति श्रुतस्तवस्योपरि सिद्धस्तुतिर्भणिता, चूण तु सिद्धस्तुतेरप्युपरि श्रीवीरस्तुतिद्वयं व्याख्याय भणितं-'जहा एए तिन्नि सिलोगा भन्नति,सेसाजहिच्छाए'त्ति,ततश्च यथा नियुक्त्यादिव्याख्याताः सिद्धादिगाथास्तिस्रो भयंते नधा उज्जयंतायपि भण्यते, चूर्णिणकारेणानिपिद्धत्वादिच्छाद्वारेणानुज्ञातत्वाच्च, तथाहि-सेसत्ति, अनेन उज्जयंतादिगाथा- स्तिस्रो प्रतिपादिताः, असतो भणनाभावात् , जहिच्छाए इत्यनेन तु वंदनकरणेच्छावतां उजितादिगाथाभणने स्वामिमतत्वं द. 2 ॥३९०॥ .

अधिकार
प्रामाण्यम्
श्रीदे०
चैत्यश्री-
धर्म० संघा-
चारविधी
॥३९॥
अयमर्थ:-यस्य
र्शयति, अनभिमतस्येच्छायोगाभावात् , येषां हि उज्जयंतादिवंदितुमिच्छातिशयस्ते गणंतु नाम उज्जयंतादिगाथा:, नात्र दोपो,
जिनवहुमानतया कर्मक्षयहेतुत्वात् तत्प्रवृत्तेरित्यर्थः, अथ के ते प्रयोऽधिकारा एवं श्रुतपारंपर्येण भण्यते इत्याह-बीओ' इत्यादि,
द्वितीयो 'जे अ अईये'त्यादिरूपः दशमः 'उज्जिते'त्यादिलक्षणः एकादशः 'चत्तारीत्यादिस्वरूपः, एते त्रयः इत्यर्थः।। अमुमेवार्थ
भाष्यकृत् स्पष्टयनाह-
आवस्सयचुण्णीए जं भणियं सेसया जहिच्छाए। तेणं उर्जिताइवि अहिगारा सुयमया चेव ॥४९॥
आवश्यकचूण्णौ प्रतिक्रमणाध्ययने यद्-यस्माद् भणितमिदं, तद् भणितमेव दर्शयति-सेसया जहिच्छाए,भण्णंतीति प्रकृतं,
शेपा:-सिद्धाणं १ जो देवाणवि २ एक्कोऽवीति ३ गाथाभ्यो अन्या गाथा उज्जितसेलेत्यादिका यदृच्छया,
| भावनातिशयतो नेमिनाथादि वंदितुं वांछा वर्त्तते स भणतु नामैतां गाथां, न दोपः, संवेगादिकारणत्वेन दर्शनविशुद्धिहेतुत्वात् ,
तस्याव मोक्षांगतया कर्त्तव्यत्वात् , मोक्षस्य चाक्षेपेण प्राप्तुमिष्टत्वात् , तदर्थमेव च सकलधर्मानुष्ठानप्रवृत्तेः,यतथैवं शेपा गाथा-
| पूणिकता भणितास्तेन कारणेनेदं निश्चीयते यदुत पूर्वोक्ता नवाधिकारास्तावत् सूत्रसिद्धा एव,येऽपि चोजतादयोऽधिकारास्तेऽपि
श्रुते-चूर्णादिरूपे श्रुतविवरणे पदेऽपि पदसमुदायोपचारात् मता एव अभिमता एव, अनभिमते सतां प्रवर्तयितुं योगाभावात्
इच्छायां भणितत्वात् , अन्यथाऽनाप्तत्वप्रसंगात्, अनिपिद्धत्वात् ॥३८॥ आह-उजिताइवित्यत्रादिशब्देन चत्तारीत्येकादश एवा-
धिकारोऽनुमीयते क्रमानुविद्धत्वात् न पुनर्द्वितीयः, तस्यान्यत्र पाठाद् , अतः स कथं भण्यते इत्याशंक्याह-
पीओ सुयत्थयाइइ अत्यओ वण्णिओ तहिं चेव। सकस्थयंते पढिओ पुवायरिएहिं पयडत्यो ॥५०॥
+
-
॥३९॥

अधिकार ग्रामाण्यम् थीदे नेत्यश्री धर्मगंधा पारविधी ॥३९२।। . " न केवलं दसमैकादशावधिकारी चूर्णिकारभणितत्वात् मण्येते,किंतु द्वितीयोऽपीत्यपिगम्यः,जे य अईयेत्यादिलक्षणोऽप्यधि- कारः श्रुतस्तवस्य चतुर्धदंडकस्य आदौ पुक्खरखरदीतिगाथायां अर्थतो-अर्थमाश्रित्य वर्णिणतो-व्यावणितस्तत्रैव-आवश्यकचू- | विव, अयमत्र भावार्थ:-द्वितीयाधिकारार्थो द्रव्याऽहवंदना, सा च तत्र भणिता, तथाहि-उक्कोसपएणं सत्तरं तित्थयरसयं जहण्णपएण वीसं तित्थयरा, एए तार एगकालेणं भवंति, अईया अणागया अणंता ते तित्थयरे नमसामित्ति एवं चूर्णिणव्याख्या- नार्थस्वरूपत्वेन चूर्युक्त एवायमपीति भण्यते, ननु यद्येवं चूयुक्तार्थतयाऽयं मण्यते तर्हि तत्रैव भण्यतां, किमन्यत्र पाठेनेत्याह- शकस्तयांने-प्रणिपातदंडकानंतरं पठितो-भणितः पूर्वाचा:-पूर्वैरनुयोगद्भिः, शक्रस्तांतेऽस्य स्थानात् , भावार्हवंदनानंतर द्रव्याईबंदनायाः क्रमप्राप्तत्वात् , प्रथमाधिकारेऽपि नवमसंपदि किंचित्तद्भणनात् ,अस्य तु तद्विस्तरार्थत्वाद् , इत्थमेव च बहुभ- प्योपकारदर्शनात् भाषप्राधान्याश्रयेण च पश्चानुपूर्व्या चैत्यवंदनायाः प्रारंभात् , तस्या अध्यागमेऽनुज्ञातत्वात् , श्रुतस्तवादौ त्वस्य पाठेऽनानुपूर्ध्या अप्यसंभवात् तन्मध्यपाठेऽपि व्यत्याम्रोडेतदोपप्रसंगात् , शक्रस्तांतभणने तु दोपासंभवात् , दंडकांतेन्न्यस्यापि स्तुप्तिस्तपादेर्भणनादित्येवं निर्दोपत्वेन पूर्ववृद्धैः शक्रस्तांते अयं पठितस्तथैव भण्यते, वृद्धाचरितस्य जीतव्यवहाररूपत्वात् ,उक्तं |च-"जीयंति वा करणिज्जति वा आयरणिज्जंति वा एगहा" तथा "वत्तणुवत्तपवत्तो बहुसो जासेविओ महाणेण। एसो य जी- यकप्पो पंचमओ होइ यवहारो ॥१॥ वत्तो नाम इकसि अणुवत्तो जो पुणोवि वियवारं । तइयट्ठाण पवत्तो सुपरिग्गहिओ महा- रोणाति, वृत्त एकदा नयो जातः पाप्रबंधग्रंथ्यादिवदित्यादि, तथा, प्रकटोऽर्थः-सुगमार्थः, कृत इति शेषः,वालादिनाऽप्येवं शुभभाववृद्धः, चूर्युक्तमर्थ हि केचदेव जानते, एवं तु पाठे मंदमतीनामपि भवति यथा वयं त्रिकालभाविनो जिनानधुना वंदामहे, BUR . HITIANILISAP ॥३९२||

आचरणा-
धिकारः
श्रीदे०
चैत्यश्री-
धर्मसंघा.
चारविधौ
॥३९३॥
ततथ सुलभ एवं शुभभाववृद्धिः, बोधनिमित्तत्वात्तस्य इत्यलं प्रसंगेन ।। ३७ ।। एवं च द्वादशाधिकारस्वरूपं निरुप्य तद्भणने
तात्पयार्थ प्ररुपयन्नाह-
असदाइनरुणयनं गीयत्थअवारियंति मज्झत्था। आयरणाविहु आणत्तिवपणओ सुबहु मन्नंति॥५१॥
अशठेन-निर्मायेन, एतेन चास्याविप्रतारकत्वमाह, आ इति मर्यादया सूत्रोक्तया गुरुलाघवचिंतयेत्यर्थः, अनेन चाचीर्ण-
| कर्तुः प्रमाणत्वं दर्शयति, अगीतार्थस्य प्रमाणत्वायोगात्, आचरितस्य तु सूत्रानुसारित्वं गुरुलापातिया कृतस्य सूत्रेण सहपूर्वा-
परविरोभावात् , चीण-चरित देशकालाद्यपेक्षया गुणाधायित्वेन बहुभव्योपकारीतिकृत्वा अशठाचीर्ण, वथा अनवयं-निर्दोपं जिन
स्तुत्यादिरूपतया कर्मक्षयहेतुत्वात् , तथा गीतार्थः-तदन्यैस्तत्कालवत्तिभिर्न निवारितं, शोभनत्वादेव, दर्शनादिविशोधकत्वाद्
जिनस्तुत्यादेः इति-एवं यत् बहुवहुश्रुतसंविनपूर्वाचार्यसंमतमित्यर्थः, तद् मुबहु मन्यते इति गााते संबंधः, के इत्याह-मध्यस्थः
मुग्रहकलंकाकलपितचेतोवृत्तित्वेन रागायस्पृष्टाः, उक्तं च-"जो नपि वट्टइ रागे नवि दोसे दुण्ह मज्जयामि । सो हवई मन्झत्यो
सेसा सव्वे अमज्झत्था॥१॥"ति, अन्यथा धनिहत्वाद् , आह-"रत्तो दुट्ठो मूढो पुचि बुग्गाहिओ य चत्तारि । एए धम्मश्रण-
| रिहा अरिहो पुण होइ मज्झत्थो।।१।"चि, आचरणापीति, न केरलं सूत्रोक्तमेवाज्ञा, किंतु आचरणापि संविनगीतार्धाचरितमपि
आजैव हुरेपार्थे, सूत्रोपदेश एव, आतीर्थानुपतिजीताख्यपंचमव्यवहाररूपत्वात् , आह च-"यहुसुयरुमाणुपत्ता आयरगा धरइ
सुत्तविरहेऽपि । विज्झाएऽवि पईवे नइ दिदं मुदिट्ठीहि ॥१॥ जीवियपुवं जीवइ जीविस्सइ जेण धंमियजगम्मि । जीयंति तेण
भन्नइ आयरणा समयकुसलेहिं ॥२॥ तम्हा अनायमूला हिंसारहिया सुझाणजणणी य । सूरिपरंपरत्ता सुत्तं व पमाणमायरणा ॥३॥
॥३९३॥

धीटे. मैत्यश्री पर्म गया . বিগ १३९२॥ न केरलं दममैकादशाधिकारौ चूर्णिकारभणितत्वात् भण्येते, किंतु द्वितीयोऽपीत्यपिगम्यः,जे य अईयेत्यादिलक्षणोऽप्यधि अधिकार मारः युतस्तास्प चतुर्थदंड कस्य आदौ पुस्खरमरदीतिगाथायां अर्थतो-अर्थमाश्रित्य चणितो-व्यावणितस्तपैर-आवश्यकचू प्रामाण्यम् पि, अयमा भाषा:-द्वितीयाधिकाराथों द्रव्याऽहवंदना, सा च तर भणिता, तथाहि-उक्कोमपएणं सत्तरि तित्थयरसयं अण्णपएण पीसं तित्यपरा, एए तार एगकालेणं भवंति, अईया अणागया अणंता ते तित्थयरे नमंयामित्ति एवं चूर्णिणव्याख्या- नार्यस्वरूपत्वेन चूयुक्त एपायमपीति भण्यते, ननु यद्ये चूर्युक्तार्थतयाऽयं मण्यते तर्हि तत्रै भण्यता, किमन्यत्र पाठेनेत्याह- शकस्तगने-प्रणिपातदंडकानंतर पठितो-भपितः पूर्वाचा:-पूरनुयोगद्भि', शक्रस्तांतेऽस्य स्थानात् , भागाहवंदनानंतर द्रव्यासंदनायाः क्रमप्राप्तत्वाद, प्रथमाधिकारेऽपि नामसंपदि फिचिनभणनात् ,अस्य तु तद्विस्तरार्थत्वाद् , इत्थमेव च बहुम- व्योपगारदर्शनात् भावमाधान्याश्रयेण न पभानुपूा चेत्यांदनायाः प्रारभात , तस्या अप्यागमेनुज्ञातत्यात् , श्रुतस्तवादौ त्वस्य पाठेश्नानुपूर्ध्या गप्यसंभपात् वन्मध्यपाठेऽपि व्यत्याग्रेडितदोपप्रसंगात् , शक्रस्तांतभणने तु दोपासंभवात् , दंडकांतेन्न्यस्यापि म्तुप्तिस्तपादेर्भणनादित्येव निर्दोपत्वेन पूर्ववृद्धः शक्रस्तपाते अयं पठितस्तथैव भण्यते, वृद्धाचरितस्य जीतव्यपहाररूपत्वात् ,उक्तं न-"जीयंति या करणिति मा आयरणिज्जति वा एगहा" तथा "पत्तणुपत्तपरत्तो बहुसो जासेविओ महाणेण । एसो य जी. याप्पो पंचमओ होइ पहारो ॥१॥ पत्तो नाम इकसि अणुवत्तो जो पुणोचि वियवार । तइयट्ठाण पबत्तो मुपरिग्गहिओ महा- णेण||२||नि, पृा एकदा नवो जातः पारगंधग्रंथ्यादिदित्यादि, तथा, प्रकटोऽर्थः-सुगमार्थः, कृत इति शेपः,बालादिनाऽ. शुभभाषः, युक्तमथं हि कैचदेव जानते, एवं तु पाठे मंदमतीनामपि भाति यया वयं त्रिकालभापिनो जिनानधुना दामहे, ॥३९२॥ . -

| आचरणा-
धिकारः
श्रीदे०
चैत्यश्री-
धर्म०संघा-
चारविधौ
॥३९३॥
ततच सुलभ एव शुभभाववृद्धिः, बोधनिमित्तत्वात्तस्य इत्यलं प्रसंगेन ।। ३७ ॥ एवं च द्वादशाधिकारस्वरूपं निरुप्य तद्भणने
तात्पयार्थ प्ररुपयन्नाह-
असदाइन्नऽणवलं गीयत्थअवारियंति मज्झत्था । आयरणाविहु आणत्तिवयणओ सुबहु मनंति॥५१॥
अशठेन-निर्मायेन, एतेन चास्याविनतारकत्वमाह, आ इति मर्यादया सूत्रोक्तया गुरुलाघवचिंतयेत्यर्थः, अनेन चाचीर्ण-
कर्तुः प्रमाणत्वं दर्शयति, अगीतार्थस्य प्रमाणत्वायोगात्, आचरितस्य तु सूत्रानुसारित्वं गुरुलाघवचिंतया कृतस्य सूत्रेण सहपूर्वा-
परविरोभायात् , चीर्ण-चरितं देशकालाद्यपेक्षया गुणाधायित्वेन बहुभव्योपकारीतिकृत्वा अशठाचीर्ण, तथा अनवयं-निर्दोपं जिन-
स्तुत्यादिरूपतया कर्मक्षयहेतुत्वाद, तथा गीतार्थैः-तदन्यैस्तत्कालवत्तिमिन निवारितं, शोभनत्वादेव, दर्शनादिविशोधकत्वाद्
जिनस्तुत्यादेः इति-एवं यत् बहुबहुश्रुतसंविमपूर्वाचार्यसंमतमित्यर्थः, तत् सुबहु मन्यते इति गार्थाते संबंधः, के इत्याह-मध्यस्था
कुग्रहकलंकाकलुपितचेतोवृत्तित्वेन रागाधस्पृष्टाः, उक्तं च-"जो नवि वढइ रागे नवि दोसे दुण्ह मज्झयारंमि । सो हवई मज्झत्थो
सेसा सव्वे अमज्झत्था॥१॥"त्ति, अन्यथा धर्मानर्हत्वाद्, आह-"रत्तो दुट्ठो मूढो पुधि चुग्गाहिओ य चत्तारि । एए धम्मअण-
| रिहा अरिहो पुण होइ मज्झत्थो।।१॥"त्ति, आचरणापीति, न केवलं सूत्रोक्तमेवाज्ञा, किंतु आचरणापि संविगगीतार्थाचरितमपि
आज्ञैव हुरेवार्थे, सूत्रोपदेश एव, आतीर्थानुवनिंजीताख्यपंचमव्यवहाररूपत्वात् , आह च-"बहुसुयकमाणुपत्ता आयरगा धरइ
| सुचविरहेऽपि । विज्झाएऽवि पईवे नाइ दिदं सुदिट्टीहिं ॥१॥ जीवियपुत्वं जीवइ जीविस्सइ जेण धंमियजणम्मि। जीयंति तेण
भन्नइ आयरणा समयकुसलेहिं ॥२॥ तम्हा अनायमूला हिंसारहिया सुझाणजणणी य । सरिपरंपरत्ता सुत्तं व पमाणमायरणा ॥३॥
॥३९३॥

मत्य श्री धर्म० संघा गारविधी ॥३९४॥ इत्येवं यद् वननं-पूर्व तथा कल्पनियुक्तिः-आपरणाविहु आणा अविरुद्धा चेव होइ आणत्ति । इहरा तित्थयरासायणत्ति तल्लक्खणं स्तुति- चेयं ॥१॥ असढेण समाइण्णं जं कत्थइ केणई अमावअं । न निवारियमन्नेहिं बहुमणुमयमेरमाइण्ण||२||न्ति, तस्मात्तद्वचनप्रामाण्यात् चतुष्कम् | मुष्ठु-पथातथ्यम्य प्ररूपणाघतिशयेन 'बहुमानो मानसी प्रोति' रिति वचनात्, यत उक्तं-"अवलंविऊण कसं किंचिवि आय- रति गीयत्था । थोपापराहमहुगुण सन्वेसि तं पमाण||१॥"ति, यतः-"संविग्गा विहिरसिया गीयत्थतमा सरिणो पुरिमा । न यते मुनविरुद्ध सामायारिं पारिति ॥२॥ अविय-जं बहुखायं दीसइ न य दीसइ कहवि भासियं सुत्ते । पडिसेहोवि न दीसइ मोणं , चिय तत्य गीयाणं ॥३॥" मित्यादि । सांप्रतं चउरो थुइत्ति पोडशं द्वारं विवृण्वन्नाह- अहिंगगजिणपढमयुई पीया सव्वाण तइय नाणस्स। वेयावच्चगराणं उवओगत्यं चउत्थथुई ॥ ५२ ।। यस्य मूलरिंधादेः पुरतश्चैत्यवंदना कर्तुमारभ्यतेऽसामधिकृतजिन उच्यते तमाश्रित्य प्रथमा स्तुतिर्दातव्या, तन्नामादिगर्भा मामान्येन जिनगुणोत्कीर्चनरूपा वैत्यर्थः, उक्तं च ललितविस्तरायां-"अत्रेवं वृद्धा वदति-यत्र किलायतनादौ चंदनं चिकीर्पित नत्र यस्य भगवतः संनिहितं स्थापनारूपं तं पुरस्कृत्य प्रथमः कायोत्सर्गः स्तुतिश्च,तथा शोभनभावजनकत्वेन तस्योपकारित्वा". दिति१, तथा द्वितीया स्तुतिः सर्वेषां जिनानां, प्रायो बहुवचनादिगर्भा सर्वजिनसाधारणेत्यर्थः, अन्यथाऽन्यकायोत्सर्गेऽन्या स्तु- तिरिति न सम्यग्, अतिप्रसंगादिति, तथा तृतीया स्तुतिमा॑नस्य श्रुतज्ञानमाहात्म्यवर्णनपरेत्याम्नायः,तथा च ललितविस्तरा- "ऐतिसमेतदि"ति वृत्तिः, पंजिकापां-संप्रदायश्चायं यदुत तृतीपास्तुतिः श्रुतस्ये"ति३,चतुर्थी स्तुतिः पुनर्वयावृत्यराणां-यक्षांवा- प्रभृतीनां सम्यग्रष्टिदेवतानां, फिमर्थमित्याह-उपयोगार्थ-सकृत्येषु तेषां सावधानतानिमित्तं, भाति च गुणोपहणतस्तद्भाव ॥३९४॥ .

स्तुति-
ATHI
.
श्रीदे०
चैत्यश्री-
धर्मसंघा-
चारविधी
॥३९५॥
वृद्धिः, ततय सकार्यकारित्वोपयुक्तता, जगत्प्रसिद्धमेतत् यत्प्रशंसातः सोत्साहं कार्यकरणादर इति, तुशब्दो विशेषकस्तेन याः
श्रुताहीशासनदवतादिविषयाः स्तुतयस्ताः सर्वा अपि चतुर्थस्तुतौ निपतंति, गुणोपबृंहणद्वारेण तासामप्युपयुक्ततादिफलत्वात् ,
स्तुतियुगलेषु तथानिबंधनात्, गुणोत्कीर्तनस्य द्वितीयस्तुतिरूपत्वात् , तथाहि -जिनशानस्तुतिवंदनाद्यात्मकत्वादेका गण्यते,
वैयावृत्यकरादिस्तुतयस्तु द्वितीया गुणोत्कीर्तनादिरूपत्वाद् ,एवमेव युगलत्वसिद्धेः, भावितं चैतत् पंचमे वंदनाद्वारे, अत एव
कचित् युगले चतुर्था स्तुतिः 'सर्च यक्षाविके'त्यादि चैयायुत्पफराणां, फापि च 'भूयासुः सर्वदा देवा देवीमि'रिति सामान्यतः
सर्वदेवतानां, कुत्रापि 'गौरी सैरेमेति विद्यादेवतानां, अन्यत्र 'निष्पंकव्योमनीले ति देवविशेषविपया 'एकत्र विकटदशने ति देव्या
एप, कुत्रचिञ्च 'आमूलालोलधूली'त्यादि श्रुतवतायाः, इत्यादि परिभावनीयमिदं सूक्ष्मधिया कुग्रहविरहेण । कायोत्सर्गविपयेऽपि
बहु विमर्शनीयं यतो दैवसिकावश्यकमध्ये सामान्यतो वैयावृत्यकरान् विमुच्य केवलबुतदेवतादेः कायोत्सर्गकरणं, पाक्षिकादौ तु
| भुवनदेच्या', दीक्षादौ तु शासनदेच्यादीनामपि, इत्यलं प्रसंघेन, तचं तु परमर्पयो विदंतीति । स्तुतयश्चैताः-जिनं यशःप्रतापास्त-
पुष्पदंतं समंततः। संस्तुवे यत्क्रमौ मोहपुष्पदंत समंततः॥१॥ प्रातस्तेऽहिद्वयी येन, सरोजास्य समानता । त्वयाऽस्तु जिनध
मजिसरोजास्य समानता ।।२।। वंदे देव । च्युतोत्पत्तिवतकेवलनिर्वृतिम् । विश्वाचिंतच्युतोत्पत्तिततकेलनितिम् ॥३॥ चतुरास्यं
चतुष्कार्य, चतुर्धापसेवितम् । प्रणमामि जिनाधीशं,चतुर्धावृपसेवितम् ॥४ा जिनेन्द्रानंजनश्यामाकल्याणाजहिमप्रभान् । चतु-
| विंशतिमानौम्यकल्याणाजहिमप्रभान् ॥५॥ विलोक्प विकचांभोजकाननं नाभिनंदनम् । द्रष्टुमुन्कायते कोऽपि,काननं नाभिनंदनम्
॥३॥ तवानीश! सदा पश्याजितनिष्कोप नापति । अहितो न हि तं स्वाभाजितनिष्कोऽपनाथति ॥७॥ सदातनाय सेनागभव-
.
॥३९५॥

स्तुतयः
श्रीदे०
चैत्यश्री-
धर्म०संघा.
चारविधौ
॥३९६॥
संभव संभव ! । भगवन् भविकानामभव शंभवसंभव ॥८॥ दुष्कृतं मे मनोहंसमानसस्याभिनंदन !| श्रीसंवरधराधीशमानसस्याभि-
नंदनः।।९।। अज्ञानतिमिरध्वंसे,सुमते ! सुमतेन ते। क्रियते न नमः केनसुमते ! सुमतेन ! ॥१॥त्वां नमस्यंति येऽकस्थपन पद्मप्रमेश!
ते। त्रैलोक्यमनोहारिपअपमानभेशते ॥११॥ सद्भक्त्या यः सदा स्तौति,सुपार्श्वमपुनर्भवम् । सोऽस्तजातिमृतिर्याति,सुपार्श्वमपुनर्भवम्
॥१२॥ सहर्प ये सभीक्षते, मुखं चंद्रप्रभांग ! ते । विदुः सकलसौख्यानां, मुखं चंद्रप्रभांगते ! ॥१३॥ सदा खपादसलीन, सुविधे!
सुविधेहितम् । येन ते दर्शनं देव !, सुविधे! सुविधेहितम् ॥१४॥ यथा त्वं शीतलस्वामिन् !, सोमः सोममनोहरः । भव्यानां न
तथा माति, सोमः सोममनोहरः ॥१५॥ तं वृणोति स्वयंभूष्णु, श्रेयांस बहुमा नतः। जिनेशं नौति यो नित्यं, श्रेयांसं बहुमानतः
॥१६।। वाक्यं यस्तव शुश्राव, वासुपूज्य ! सनातनम् । भवे कुर्यातमोदाववाः सुपूज्य ! सनातनम् ॥ १७ ॥ कय प्रमोदमन्यत्र,
विमलात् परमात्मनः। हृदयं भजते देवाद्, विमलात् परमात्मनः ॥१८॥ दृष्ट्वा त्वाऽनंतजिद् भावपराजितमनो भवम् । भविनां
नाथ ! नामैत्यपराजिनमनोभवम् ॥१९॥ श्रीधर्मेण क्षमारामप्रकृष्टतरवारिणा। सनाथोऽसि तृपावल्लीप्रकृष्टतरवारिणा ॥२०॥ त्वया
| द्वेधाऽरिवर्गो यत्पदी श्रीशांति नाथ ! ते। शरणं तद् भवध्वस्तापदी श्रीशांतिनाथ! ते ॥२१॥ वीतरागं स्तुवे कुंथु, जिनं शंभुं
स्वयंभुवम् । सरागत्वात् पुनर्नान्यं, जिनं शंभुं स्वयंभुवम् ॥२२॥ विजिग्ये लीलया येन, प्रद्युम्नो भवताऽदरः। भविनां भवनाशाय,
प्रद्युम्नो भवतादरः ॥२३॥ यः स्यात् मल्ले नमल्लेखो, मल्लस्य प्रतिमल्ल! ते । क्रमो मनसि यो देहमल्लस प्रतिमल्लते ॥२४॥ विधत्ते
सर्वदा यत्ते, समुद्(सुजतसमुन्नतिम् । समासादयते स्वामिन् !,समुद्(सु)प्रतसमुन्नतिम् ॥२५॥ दृष्ट्वा समवसृत्यंत मीशं चतुराननम् ।
पश्येत् कोऽजिनखं धीमानमीशं चतुराननम्? ॥२६॥ श्रीनेमिनाथमानौमि,समुद्रविजयांगजम् । हेलानिर्जितसंप्राप्तममुद्रविजोगजम्
॥३९६॥

श्रीदे
स्तुतयः
धर्म० संघा-
चारविधौ
॥३९७॥
शिवार्थी सेवते ते श्रीपार्थ! नालीककोमलोन क्रमानिशं नम्मपार्थ नालीककोऽमली ॥२८॥ परिवस्यति यः श्रीमन्महावीर
| महोदयम् । सोऽश्नुते जितसंमोहमहागीरं महोदयम् ॥ २९॥ श्रीसीमंधरतीयेशं, सादरं नुननिर्सरम् । योऽज्ञानं भिन्ते भरमसादरं
| नुतनिर्जरम् ॥३०॥ ये चंदंतेऽहतो भारतैरावतविदेहकान् । प्राप्यते प्रबरोदो, तै रा यत विदेहकान् ॥ ३१ ।। सातिशतं जिना-
| नामुत्कृष्टपदवर्तिनाम् । वंदे मनुष्यलोकेऽहमुत्कृष्टपदयतिनाम् ॥३२॥ श्रीमनंदीश्वरद्वीपेऽप्रतिमाः प्रणुताच्युताः। द्विपंचाशति
चैत्येपु, प्रतिमाः प्रणुताच्युताः। ॥ ३३ ॥ यद्यात्मनिच्छसि स्थानगतत्रिममकत्रिमम् । नविन तन्योमकनिममकृत्रिम
॥३४॥ ये जिनेंद्रान्नमस्पन्ति, सांप्रतातीतभाविनः । दुष्कृतात्ते विमुच्यते, सांप्रतातीतभायिनः ॥३५॥ परात्मानो जिनेंद्रा यैर्नी-
यंतेऽमा न संप्रति । पदं यान्ति जगन्माननीयं तेऽमानसं प्रति ॥३६॥ सोऽस्तु मोक्षाय मे जैनो, नयसंगत आगमः | अपि यं
युध्यते विद्वानयसंगत आगमः।।३७॥ त्वन्नामाज्ञानमिन्दर्म कीर्तये श्रुतदेवते!। यन कोऽपि त्वदने स्वकीये श्रुतदेवते ॥३८॥
| यक्षांवायाः सुराः सचे, पैयाहत्यारा जिने । भद्रं कुर्धन्तु संघाय, वैयावृत्त्याराजिने ।। ३९ ।।-अभिवंद्य वंदनीयान् निःशेपान
मक्तितः समासेन । स्त्रोपनसुपमयमकस्तुतिविपमपदानि विशृणोमि ॥१॥ तत्रादौ सामान्येन जिनानां सिद्धानां च स्तुतिमाह-'जिनं
पश' इत्यादि, जिनं जितरागाधारं अर्हद्भट्ठारकं सामान्येन पुंडरीकादिसिद्धं वा यशसा प्रपापेन चास्ती-तिरस्कृतौ पुप्पदंती-
शशिभास्करौ येन तं, सम-सश्रीकं,ततस्तं, 'आधादिभ्य' इति द्वितीयार्थे तस्, पुष्पदंतं-कुसुमरदनं समंतत-सम्यग् मोहं वनीत ।
| सिद्धार्हत्माधारणा प्राभातिकस्तुतिमाह-'प्रातस्तेऽही'त्यादि,सह मया-श्रिया या सासमा अज!-अजनगन । कल्याणकैः स्तौति-
'वंदे देव'मित्यादि,च्युतोत्पत्तिः-गतजन्मा यतस्य कं-सुसं तस्य ई-श्रीर्यस्य स बतके पला-पुण्या निवृत्तिर्यस्य सः प्रतकश्रिया
॥३९७॥

स्तुतयः
श्रीदे०
चैत्यश्री-
धर्मसंघा-
चारविधी
||३९८॥
वलनितिर्यस्य सः, ततो द्वंद्वः, च्युतं-व्यवनं । समवसरणस्थं सौति-'चतुरास्यमित्यादि,चतुष्प्रकारैर्नृपभैः-इंद्रैः सेवितं देवानां
चतुर्विधत्वेन तत्स्वामिनामपि चातुर्विध्यमुक्तं, यद्वा देवानां पाणः-इंद्राः पाणः 'ते लुग्वेति देवपदलोपः, चतुर्विधो धर्मो
यम्य सः,सहेया-श्रिया यः स से अविता-कांतिमान, ततो द्वंद्वः।। अष्टापदस्तुतिमाह-'जिनेंद्राणां जिने'त्यादि,श्यामा-प्रियंगुः
| कल्याणं-स्वर्ण अन्ज-रतोत्पलमत्र गाह्यं अकल्याणं-अशिवं हिमनभः-चंद्रः। प्रत्येकं चतुर्विंशति जिनान् स्तौति-'विलोक्य
विकलचांभोज'मित्यादि,विकचं-अमणभावेन लुंचिवकेशं यद्वा विकचं-विकसितं अंभोज-पद्म तद्वत् कनति-शोभते यत्तदंमोज०
ततो बहुचीहिः,उत्कायते-उत्सुको भवति॥'तवानीशे'त्यादि,नाति-नाथ इवाचरति योगक्षेमकारी भवति अहितो-वैरी स्वाभया--
खदेहप्रभया जितं निष्कचूर्ण येन,अपनाथति-पीडयति । 'सनातनाये'त्यादि, सनातनाय-शाश्वताय शश्वत्सुखाय अभव-असंसार
शंभो असंभव-अजन्मन् । 'दुष्कृत'मित्यादि,स्य-छिद्धि।। 'अज्ञानतिमिरध्वंसे'त्यादि,शुद्धमते-शासनमते इनते इनवत् आदित्य-
बच्चस्तीति इनत् तस्मै, असुमता-प्राणिना इन-स्वामिन् ते-तुभ्यं । 'त्वां नमस्यंती'त्यादि,मनोहारिणी प्रभा यस्य पद्मवत् प्रभा-
रुचिर्यस्पारुणेत्यर्थः ईशते-नाथीमति । 'सद्भत्तया य' इत्यादि, शोमने पायें यस्य, न पुनर्भवः संसारस्य जन्म वा यस्य,
| अस्ते जन्ममरणे अपुनर्भवं-मोक्षं । 'सही' इत्यादि, अंगेति कोमलामंत्रणे हे तप मुख-उपाषं चारित्राद्यात्मकं तन्मूलत्वात् स्व-
गपिवर्गादिसौख्यानां चंद्रप्रभावत् निर्मलं अंगं यस्य, ते भव्याः। 'सदा स्वपादेत्यादि, शोभन विधे सुष्ठु विधया-सुप्रकारेण ५
ईहितं-बांछितं चेष्टितं या क्रियाद्वारेण समाचरति । 'यथा त्व'मित्यादि, सोमः-शीतलः, सह उमया-की- सोमः अहर:-
हृतवान् सोमो-रौद्रः सोमो-गौरीयुतः। 'तं वृणोती'त्यादि, स्वयंभुष्णु-अप्रार्थितमपि स्वयंभवनशीलं श्रेयो-भद्रं यस्य तं, बहु
an"
॥३९८॥

स्तुतयः . श्रोदे. चैत्यश्री- धर्मसंघा- चारविधी ॥३९९॥ अत्यर्थ मा लक्ष्मी नतो-नमः आंतरप्रीतितः। 'वाक्यं यस्तवेत्यादि,वा:-पानीयं अनंत-अगमनं । 'कस्य प्रमोदे'त्यादि,विम- लात्-निर्मलात् परं-प्रकृष्टं त्वात्मनः। 'दृष्ट्वा त्वनंते'त्यादि,भावपरैः-आंतरवैरिभिः,भव-हरं अपराजितमनोभयं । 'श्रीधर्मेणे'- | त्यादि, प्रकृष्टेन प्रकर्पणानिनाशिना इत्यर्थः, तरवारिः-खड्गविशेषः। त्वया द्वेधारी'त्यादि,वेधा बाह्यांतरच आंति-वबंध नाथत्ते- आशास्ते ते-तव । 'वीतराग'मित्यादि,जिनं-कृष्णं शंभु-शिवं सयंभुवं-बह्माणं । 'विजिग्ये लीलये'त्यादि,प्रद्युम्न:-कामः अदर- | निर्भय प्रयुक्तं घुम्नं-द्रव्यं येन स त्वं भवतात्-भव अरजिन । 'सस्यान्मल्ले त्यादि,नमंतो-नमनशीला लेखा-देवा यस्य सः 'मदैन् | | हर्षे' मदनं मत् 'कुत्संपदादिभ्यः' फिप् मद-हर्ष लाति-ददाति 'कचिवः' मल्लः हर्ष इत्यर्थः, यद्वा मल्लस्य अहंकारभावयक्तव्यं प्रति मल्लते-धारयति ते-तव । 'विधत्ते' इत्यादि, सह शोभनैतैर्यः स समुत्-सहर्षः। 'दृष्ट्वा समवेत्यादि, नमीशं-नमिनाथं जितख-जितेंद्रियं अजितख-अजितेंद्रियं अविभु ईशं-हरं चतुराननं-प्रजापति । 'श्रीनेमिनाथ'मित्यादि,संप्राप्त आसमुद्रं विजयो येन अंगजेनस हेलया निर्जितो येन नमिना। 'शियार्थी'त्यादि,नालीकं-पमं नमः पाश्चों यक्षो यस्य,नालीक:-असत्यरहितः अमलो- | निर्मलौ । 'परिवस्थती'त्यादि, महानुदयो यस्य तं अश्नुते-प्राप्नोति महोदयं-निर्वाणं । 'ये जिनेन्द्रा'नित्यादि, सुगमा (३५) 'ये चंदंते' इत्यादि,भरतैरावतविदेहेपुवा कनंति-शोभते 'कचिड' प्रवरोदर्का-शुभायतिफला पुण्यानुवंधिपुण्यफलेत्यर्थः,रा-लक्ष्मी: | यतेत्यामंत्रणे । 'सप्ततिशत'मित्यादि,उत्कृष्टपदयतिनः-सर्वोत्कर्पतो युगपदेककालभाविनः उत्कृष्टपदे । 'श्रीमन्नंदीश्वरे'त्यादि, प्रणुताच्युताः-नतेन्द्राः अप्रतिमा:-प्रधानाः प्रणुत-स्तुत अच्युत-शाधत । 'यद्यात्मनिच्छसी'त्यादि,अकृत्रिमं-कौटिल्यादि- | रहितं प्रशस्तभारमित्यर्थः तनु-'अमर्वभावेन यदृच्छया वापरानुवृत्या चिकित्सया चेत्यादिनेतियावत् भज-सेवस्वेत्युक्तं भवति । ॥३९९॥ HTTurn PPINNERA ar श्रीदे० चैत्यश्री उत्सर्ग- निमित्ताः धर्म० सपा चारविधौ ॥४०॥ 'श्रीसीमंधरे'त्यादि, नतनिर्जर-प्रणतसुरं । 'परात्मानो जिनेंद्रा' इत्यादि, परात्मानः-परमात्मस्वरूपाः ते भव्पाः अमा-- निश्रिका न संपत्यपि,अपिगम्यः,यद्वा अमाना-अपरिमिता सा-श्रीः यत्र तदमानसं पदं तत्प्रति यांति । 'सोऽस्तु मोक्षाय' इत्यादि,नयः-नैगमादिमिः संगतः-संमतः समंतादनुगताः आसमंतात् गमा:-सदृशपाठा यत्र स आगमः, विद्वानपि-सुधीरपि अयः-शुभारहं देवं तस्य संगाव-संयोगात् । 'त्वन्नामा' इत्यादि, अज्ञानमिद्धर्म-अज्ञानभेदभावं कीर्तये-सगुत्कीर्चयंतं प्रयुंजे ग्राहयामीतियावत् यं पुरुष हे थुतदे अवते ! भेदनदनो न कोऽपीति योगः स्वकीर्चये-निजस्फूर्तये । 'यक्षायाद्या' इत्यादि, वै स्फुटं यद्यत्प्रकारादयः ।। उक्त 'चउरो थुइति पोडशं द्वार, अधुना निमित्तमिति सप्तदशं द्वार विधृण्वन्नाह- पावखवणत्थ इरियाइ वंदणवत्तियाइ छ निमित्ता। पवयणसुरसरणत्वं उस्सग्गो इय निमित्तष्ट ॥४२॥ पापानां-गमनागमनादिसमुत्थानां क्षपणार्थ-निर्यातनार्थमीर्यापथिक्याः कायोत्सर्ग इति योगः, यदागमः-"गमणागमण- विहारे सुत्ते वा सुमिणदंमणे राओ | नावानइसंतारे इरिसहियाएँ पडिकमणं ॥१॥" गमनागमनादिसमुत्थपापक्षयरूपं फलमीर्याप- विकाकायोत्सर्गाद्भवति इति, तथा वंदनप्रत्ययादीनि पट् निमित्तानि-फलानि येभ्यस्तु, तथा त्रय उत्सर्गा इति शेषः, वंदन?- पूजनर सत्कार३ सन्मानष्ट चोधिलाभ निरुपसर्गेइति पद फलानि चैत्यवंदनादिकायोत्सर्गेभ्यः, तर-सुमरणथुइनमणाई सुभम- णाइतणुपवित्ति बंदणयं १श पुप्फाईहिं पूयणर मिह वत्थाईहि सकारो३ ॥१॥ संमाणो मणपीईइ विणयपडिपत्ति घोहिलामो उपेनजिणधम्मसंपत्ति५ निरुपसगोउ निव्याण६ ॥२॥ अरिहाइवंदणाइसुजं पुन्नफलं हवेउ तंमज्झ । उस्सग्गाउश्यि तप्फलेहि वोही तओनि सियो ॥३॥ तथा प्राचनसुरा:--सम्यग्दृष्टयो देवास्तेषां सरणार्थ-वैयावृत्यकरेत्यादिविशेषणद्वारेणोपहणार्थ 21 ॥४०॥ स

श्रीष्ठि-
कथा
श्रीदे०
चेत्यश्री
धर्म० संघा
चारविधी
॥४०१॥
"
क्षुद्रोपद्रवविद्रावणादिकते तसद्गुणप्रसिया प्रोत्साहनार्थमित्यर्थः, यहा तत्कर्तव्यानां वैयावृत्यादीनां प्रमाहादिना श्लथीभूतानां
प्रवृत्यर्थ अश्लथीभूतानां तु खैर्याय च सारणा-ज्ञापना तदर्थ, सारणार्थ वा-प्रवचनप्रभावनादौ हितकार्ये प्रेरणार्थ, कि ?-उत्सर्गः-
| कायोत्सर्गः, चरम इति शेषः, इत्येतानि निमिचानि-प्रयोजनानि फलानीतियावद् , अष्टौ चैत्यवंदनायां भयंतीति शेषः । इह च
ययापि वैयावृन्यकरादयः स्वीयमरणार्थ क्रियमाणं कायोत्सर्ग न जानते तथापि तद्विषयकायोत्सर्गात् कर्तुः श्रीगुप्तश्रेष्ठिन इव
विनोपशमादिषु श्रुतसिद्धत्वेन आप्तोपदिष्टत्वेनाव्यभिचारित्वात् यथा स्तंभनीयादिमिरपरिज्ञानेऽप्याप्तोपदेशेन स्तंभनादिकर्मकर्तुः
स्तंभनायभीष्टफलसिद्धिः, चूर्णी-तेसिमविन्नाणेऽविहु तपिसउस्सग्गओ फलं होई । विग्धजयपुन्नबंधाइकारणं तनाएण।ात्ति,
ज्ञापयति चैतदिदमेव कायोत्सर्गप्रवर्तकं वेगावचगणराणमित्यादि सूत्रं, अन्यथाऽभीष्टफलासिद्धौ प्रवर्तकत्यायोगात् , उक्तं च
ललितविस्तरायां-"तदपरिज्ञानेऽप्यसाचच्छुभसिद्धाविदमेव वचनं ज्ञापक"मिति । श्रीगुप्तश्रेष्ठिकथा त्वियं-इह भरहे सरहे इस
| रुहरट्ठपए पुरीइ विजयाए । अन्नयवणगहणदवानलो नलो नाम आसि निवो ॥१॥ सुपइट्ठो वरवंसो महीधरो इव महीधरो सिट्ठी।
वसणित्ति बहु विगुत्तो सिरिगुत्तो नंदणो तस्स ॥२॥ कइयावि निवसमीवे पाहुडहत्थो महीधरो पत्तो । किं दीससि उधिग्गुव सिद्धि
इय निवइणा पुट्ठो ॥३॥ साहइ सिट्ठी सामिय! सिरिगुत्तो नाम अस्थि मह पुत्तो। वेसाइवमणभवणं जूएणं पुण सया रमइ ॥४॥
हारेइ बहुं दव्यं नहु विरमइ वारिओऽपि वेसाहिं । मुत्तू भोयणमित्तं पडिसिद्धं से गिहे सव्वं ॥ ५ ॥ कल्ले पुण तेणं ज़्यवइयरे
हारियमि बहुदन्वे । इह सोमसिद्विभपणे रयणीए पाडियं खित्वं ॥६॥ गहियं पभूपदव्यं दिन्नं जं जेसि आसि दायचं। तम्मित्तेहिं
इमो मे कहिओ सयोऽवि चुतंतो ॥७॥ जायजवि न उ फुट्टइ इय चुनंतो जणमि ताव सयं । कहिउँ इहागओ पहु! इत्तचिय अम्हि
॥४०१॥

श्रीश्रेष्ठि-
चैत्यश्री-
धर्म संघा
चारविधौ
॥४०२॥
उबिग्गो १८॥ ता सामिसाल जो इह सुधावराहमि हुन्ज मह दंडो। तं कुणह आह राया सिद्धि! तुम होसु वीसत्थो ॥९॥ इप
भणिय जाव सिद्धि विसजए ताव तत्थ सोमोऽवि । पत्तो केणवि अयं मुट्ठो मुट्टोत्ति जंपन्ती॥१०॥रायाऽऽह मा विसीयसुगयं
धणं कहसु सोम ! सो भणइ । देव! पणवीससहसा कणगस्स गिहा ममञ्ज गयं ॥११॥ नियसिरिघराउ राया तषियमितं दया-
विउं दवं । जहउचियं सकारिय विसजिय तयं सठाणमि ॥ १२ ॥ तेडाविय सिरिगुत्तं रोसारुणलोपणो पयंपेइ। रे सोमसिटि-
दव् अवहरियं झति अप्पेठ ।॥ १३ ॥ सो आह देव! एवंविहमवद्वंतयि कोऽवि किं भगइ । कि अम्ह कुले केणवि अजमे
विहियपुवं? ॥१४॥ नत्थि खलु दुजणाणं किंपि अवतव्वयंति मनेमि । अहवा सामिय! इतो जलंपि पाहामि सुद्धोऽहं ।।१५।।
पचक्खनिण्हयुप्पन्नमच्चुणा तो निवेण कारणिया । पुरिसा एवं वुत्ता भो भो एवं दुरायारं ॥ १६ ॥ फालेण विहियसुद्धि लहु मह
अप्पेह तेऽवि एवंति । वुत्तुं उच्छालंती दिवट्ठाणसुपरि एयं ।। १७ । सो आह गिहिहमहं फालं को पुण सिरंमि इह होही ।
कोवकरालो राया जंपद अहयं सिरे होहं ॥१८॥ वुड्डा तत्थ नयकहा जत्थ सयं नरवरो सिरे ठाइ । इय भणिरं निति तयं कार
णिया दिवठाणमि ॥१९॥ फालं फुलिंगजाले मुयमाणं सव्वलोयपञ्चक्खं । काउं सचेलण्हाणं कामे सावित्तु सो लेइ॥२०॥ पुत्र-
पढियरिंगभगमंतस्सरणा अदडगत्तोवि । सत्तमए मंडलए फालं लहु मुयइ सिरिगुत्तो ॥२१॥ सुद्धो सुद्धति तओ पडिया वाला
निउसपुरिसेहिं । से कंठे पक्खिता माला सियसुरहिकुसुमाणं ॥२२॥ य वुत्तो स्नो निवेइओ से घसक्किो चित्ते । अविभाविय
सि(म)स्थागहविहियपइनो विचिंतेइ ॥२३॥ दिवग्गहणेण सुद्धमि वकरे सिरयसंठिओ. पुरिसो.। चोरोविच दंडिसह निवेण नय-
| धम्मकलिएण ॥२४॥ सयमेव सिरयपक्खं गहिय अहं सयललोयपञ्चपरवं । जइ अप्पमप्पणधिय,नेव निगिण्हामि चोरव्य ॥२५॥
॥४०२॥

श्रीष्ठि-
कथा
श्रीदे
वा सञ्चवाइणो राइत्ति दिजह इमीइ वाणीए। सलिलंजली तह जए आससिवरं भमउ अजसो ॥ २६ ॥ पयलं जाउ नयकहा
चैत्यश्री- कलमउ कलिकालकलिलमखिलजणं । उत्तमजहन्नमज्झिममग्गोऽपि समनणं लहउ॥२७॥ ता किंबहुणा मह जीविएण दीहेण नय.
धर्म० संघा
विहीणं । वरमिहि चिय मरणं पावि अवस्समरियन्वै ॥२८॥ इय निच्छिऊण राया मंतीण कहेइ नियमभिप्पायं । तेऽविद्
चारविधौ विसायविहुरा एवं विमविउमादत्ता ॥ २९ ॥ देव! न जुआइ कहमवि चिंतिउमवि अप्पणो अहियभागो। जं अप्पणाऽमुणा खल
॥४०३॥ तायन्या मेइणी सयला ॥ ३० ॥ किंच-अवितहरयणो सिट्टी सुद्धो दिव्वेण उयह सिद्विसुओ । ता अस्थि जलणथंमिणी कावि
सत्ती धुवमिमस्म ॥३१॥दिधस्स देवयाओ उपसंनिहियाओ कयाइ नहु हुआ। इतुचिय मणियमिणं दिधस्स गई अहो दिया॥३२॥
वा सामि ! इमस्स पुणो विसिट्ठतरमंतवाइपक्वं । दिव्वं दाउं जुजइ इय जाव भगंति मंतिवरा ॥३३॥ ता विनवेइ वित्ती पहु!
दसणऊसुओ पहिं अस्थि । सिद्धबहुमंततंतो जोगिवरो कुसलसिद्धित्ति ॥६४ ॥ रनोऽणुनाए वेतिणा तहिं आणियस्स तस्स
लहुं । विहिओचियस्स कहिओ मंतीहि फालयुनंतो ॥३५॥ सो चिंतिय भणइ तयं फालं गाहेह मज्झ पचक्खं । मुणिहह सचम-
सचंपि वेंति मंतीवि एवंति ॥ ३६ ।। तेडाविय मंतीहि सिरिगुतो पभणिओ विइयदिनसे। जइ रे सुद्धो सचं पुणरवि गिण्हेसु तो
फालं ॥३७॥ गहिउं इमो पयहो अह चउदिसि तस्स अक्खए खिवह । परविझाविच्छेयगमंतेणऽमिमंतिउं जोगी ॥३८॥ तम्मा-
हप्पेण इमस्स विगलिए सबहावि मंतवले । फालफुलिंगुष्व जलगजालिया पाणिणो दट्टा ॥३९॥ खुडो खुड्डोति जणेण सहरिसं
पाडिया य से ताला । भुत्तुत्तरसुवपीओ मंतीहि निवस्स सिट्ठिसुओ॥४०॥ रत्ना भणिओ रे रे जहद्वियं कहसु पुन्ययुतंतं । अनह
मरेसि नूर्ण भयभीओ भणइ तो एसो ॥४१॥ सामिय! पुयाहियजलणथंभमंतेण दिव्यथंभो मे। आसि कओ संपइ पुण कत्तो.
॥४०३॥

श्रीश्रेष्ठि- कथा त्याधीन भर्म०मपा गारपियो ॥४०॥ ऽपि न फुरिओ मंतो ॥४२॥ तो रना सकारिय संमाणिता विमजिओ जोगी। कुद्धेणं आणतो निब्धिमओ झत्ति सिरिगुत्तो ॥४३॥ दुस्सहरणहदेहो गयपुरपत्तो कहंचि तं जोगिं । दछ सुरुहो निठुरछुरीइ लहिउँ छलं हणइ ॥४४॥ पतो निहणं जोगी पलायमाणो इमो तलरेणं 1 पंधिय कारणियाणं समपिओ तेहि पुट्ठो य ॥४५॥ साहइ मे एम वेरी चिराउ पत्तो विणासिओ वेणं । तो फारमियनरेहिं युतं जाविय इमं तहवि ॥ ४६ ॥ पिअंते नरनाहे नायवियारंमितह पुरंतंमि। सहसाकरणमजुत्तं सेसं- पिड किं पुण विणामो?।।। ४७ ॥ दोमाण संभवेऽविहु जण नुचिओ परुप्परविणासो | सच्छेदं चिय इहरा अमाणुसं जायइ जपि ॥४८॥ जई रे तुहेम वैरी ता पार ! कहेसि कीम नो अम्ह १ । सयमेन कुणमि दंडं एवं मह तंसि दोसिल्लो ॥४९॥ तो दंडपासिरिमा वहुँ विडंविय पुरे भमाडित्ता। संझाए उल्लं विय तरुमि पत्ता सठाणेसु ॥५०॥ दिव्यवसेणं तुटो पामो सो निव- डिओ महीपट्टे । पुण पावियचेयनो नहो तत्तो पएमाओ ॥५१॥ एगमि वणनिगुंजे भयमीओ जाव पविमए एसो। सज्झाय- परस्म पुरिसस्म नाव ययणं इमं सुणइ ॥५२॥ जीवनहअलिअभासण परधणहरणं परिस्थिपरिहासो । निसिभ महुमंमाण भक्खणं मसपाणं च ॥५३॥ रमणं दुरोदरेणं संगो ज़्यारवेसमाईहिं । साहुक्मणमि तोसो रायाइविरुद्धमायरणं ॥५४॥ इनाइ यावपुंज कार्ड जीवा वयंति कुगईए । इत्तो पुणो नियत्ता लहंति सग्गापयग्गसुहं ।। ५५ ।। इय सोउ इमो चिंतइ अहो मुणी सुन्दरं पढइ किंपि । इत्तो य तत्व पनो नरमासामासिरो कीरो ॥५६ ।। पुट्ठो तेणं स मुणी पहु ! पसिय कहेसु मज्झ पुषभयं। कहइ इमोवि जयपुरे परुणो नामासि इन्भाओ ।। ५७ ॥ तेणऽनदिने पुट्ठी सागरचंदो गुरू कहसु मंते ।। समणाण सावयाण य किं मूल मन्ध- किमु ? ॥५८॥ सामाइपाइछबिहमारस्मयमिय गुरुाहें कहिए सो।पुच्छेइ किनिमिन एवं कीरइ १ भणइ पूरी ।। ५९ ।। गायल- H४०४॥

श्रीदच-
चरित्रम्
श्रीदे०
चैत्यश्री
धर्म० संघा-
चारविधी
॥४०५॥
जोगविरइनिमित्तमुत्तं जिणेहिं सामइयं । दमणमुद्धिनिमित्त चउवीसथओ विणिहिटो ॥ ६०॥ गुणवंताण गुरूगं पडियतिनिमित्त
मित्य वंदणयं ! अइयारविमुद्धिनिमित्तमाहियं फुडं पडिकमणं ।। ६१ ।। चारित्तनाणदंसणसुद्धिनिमित्तं तु निययउस्सग्गा। पाव-
क्खवणनिमित्तं कीरइ इरियाइउस्सग्गो ॥६२॥ वंदणमाइनिमित्तं सुदिद्विअमराण सुमरणनिमित्तं । चिइवंदणउस्सग्गा कीरंतऽन्नेवि
बहुहेऊ ॥६३।। तण्हाछेयनिमित्तं पचक्खाणंति सोउ मुणिययणं । वरुणो संवेगगओ तकरणेऽमिग्गहं लेइ ॥६४॥ कइयावि पमा-
इल्लो माइलो बहुपलोयपचक्ख । आवस्सय विसुद्धं करेइ विवरीयमिहरा उ ॥६५॥ चिइवंदणाइ किचं सव्वंपि समायमायरिय
वरुणो। पजंतेऽवि हु तदकयपडियारो वंतरो जाओ ॥६६॥ तो चविय तेण मायादोसेणं कीर मह ! तं जाओ । इय सोउ सुजो
| मुमरियपुन्वभवो विनयइ साई ॥६७॥ मय! किमिहि कीरइ ? कीरोऽहं तुम्ह पायसेवाए। दूरमजोग्गो नय सबविरइरयणस्स
जुग्गम्हि ।।६८॥ नय तिरियजीवियत्वे रमइ मई मज्झ नेव पहु! सको । इमिणा तिरिदेहेणं अकलंको काउ जिणधम्मो ॥६९॥ ता
पसिय कहसु पहु! मज्झ किं तित्थं सुप्पस्सत्यमचत्यं । उज्झामि जत्थजीयं ? भणइ मुणी भद्द! विमलगिरी ।।७०॥ तत्थ पदम-
चफिस्स नंदणी पढमजिणवरविणेओ। सिद्धो पुंडरियरिसी सहिओ मुणिकोडिपणगेण ॥ ७१ ।। नामिविनमिखेचरवरा जत्य य
सिद्धा दुकोडिमुणिनुत्ता । जत्यनाउवि सिद्धा असंखया समणकोडीओ ॥७२।। जो रिसहाइजिणाहिवनिम्मलकमकमलजुअलफ.
रिसेणं । सययं पवित्तसिहरो सो विमलगिरी महातित्थं ॥७३।। (प्रत्यंतरे-अपरं च-सुयधम्मकिचियं तं तिथं देविंदवंदियं पवरं ।
पाहुडए विजाणं देसियमिगवीसनामं जं ॥१॥ विमलगिरि१ मुत्तिनिलो २ सित्तुञ्जो ३ सिद्धसितु ४ पुंडरिओ ५। सिरिसिद्ध-
सेहरो६ सिद्धपचओ ७ सिद्धरामो य८ ॥२॥ याहुबली९ मरुदेवो१० भगीरहो११ महसपत्नु१२ सयक्त्तो १३२ कूडसयठुत्तरओ
.
॥४०५॥

श्रीदत्त- चरित्रम् पोदे. त्यायी- पर्मसंपा। चारविधी ॥४०६॥ १४ नगाहिरामो १५ सहसकमलो१६॥शा ढंके१७ काडिनिवासो १८लोहिच्चो१९ तालओ२० कयंवृत्ति २१ । सुरनरमुणिकय- नामो मिरिविमलगिरी जयउ तित्थं ॥४॥ रयणागरविवरोसहिरसकूविजुया सदेवया जत्थ । ईकाइ पंच कूडा सो विमलगिरी जपउ तिनं ५) जोगछगम्मि असीइ सत्तरी सट्ठी पनरवारजोयणए । सगरयणीविच्छिन्नो सो विमलगिरीजयउ तित्थं ॥६॥ जो यहजोअणुचो पना दस जोयणो उ मुलुवरि । विच्छिन्नो रिसहजिणे सो विमलगिरी जयउ तित्थं ॥७॥ सिरिरिसहसेगए मुहा असंपतित्थंकरा समोसरिया । सिद्धा य जत्थ सेले सो विमलगिरी जयउ तित्थं ॥८॥ तह पउमनाहपमुहा समोसरिस्संति जस्थ भारजिणा । सिद्धसितनाम सिरिविमलगिरी जयउ तित्थं ॥२॥ सिरिनेमिनाहवा जत्थ जिणा रिसहपमुहवीरता। तेवीस समो- सरिया सो रिमलगिरी जयउ तित्थं ॥ १० ॥ जहिं रुप्पकणयमणिपडिमतियमुसहचेइयं भरहविहियं । सदुवीसजिणाययणं सो रिमलगिरी जयउ तित्थं ॥११॥ बाहुबलिणा उ रम्मं सिरिमरुदेवाइ कारियं भवणं । जत्थ समोसरणजुयं सो विमलगिरी जयउ तिथं ॥१२॥ उस्सप्पिणीइ पढम सिद्धो इह पढमचकिपढमसुओ । पदमजिणस्स य पढमो गणहारी जत्थ पुंडरिओ ॥ १३ ॥ चित्तस्म पुनिमाए समणाणं पंचकोडिपरिभरिओ। निम्मलजसपुंडरिओ जयउ तयं पुंडरियतिस्थं ।। १४ ॥ सस्थसिद्धिपत्थडअं- नरिया पनकोडि लक्ख दह । सेढीहिं असंखाहिं चउदसलक्खाहिं संखाहि ॥ १५ ॥ जत्थाइयजसाई सगरंता रिसहवंसजनरिंदा । सिद्धिं गया असंसा जपउ तयं पुंडरियतिथं ॥१६॥ यासासु चउम्मास जत्थं ठिया अजियसंतिनिणनाहा। वियसोलधम्मचकी जपउ तयं पुंडरियतित्यं ॥१७॥ दसकोडिसाहुमहिया जत्थ दविडवालिखिल्लपमुहनिया सिद्धा नगाहिए जयउ तयं पुंडरिय- तित्यं ॥१८॥ जहिं रामाइ तिकोडी इंगनबई नारयाइ मुणिलक्या । जापा उ निराया जयउ तयं पुंडरियतित्थं ॥१९ । नेमि- ४०६॥

| श्रीदत्त-
चरित्रम्
श्रीदे
नेत्य भी.
गर्म संपा.
पारपिधौ
॥४०७॥
वयणेण जत्तागएण जहिं नंदिसेणगणपणा । विहिओऽजियसंतिथओ तयं जयउ पुंडरियतित्थं ॥२०॥ पज्जुनसंवपगुहा कुमरवरा
सङ्कअट्ठकोडिजुपा । जत्थ सिवं संपन्ना जयउ तयं पुंडरिपतित्थं ॥ २१॥ अनेऽपि भरहसेलगवायचासुपसुपाइआऽरांसा। जहिं
कोडिकोडिसिद्धा जयउ तयं पुंडरियतित्थं ॥ २२ ॥ असंखा उद्धारा असंखपडिमाओं चेइयाऽसंखा। जहिं जाया जयउ तयं
सिरिसितुंजयमहातित्थं ॥२३॥ कयजिणपडिसुद्धारा य पंडवा जत्थ वीसकोडिजुया। सिद्विगया जयउ तयं सिरिसितुंजयमहा-
तित्य ॥२४॥ भरहकराविपिवे चिल्लतलाईगुहाठिए नगतो। जहिं होइ इगव्ययारी तं सितुंजयमहातित्थं ॥२५। संपइ१ विगाम
२ अपक्ष २ हाल ४ पलिता५ऽऽमदचरायाइ ७ । जं उद्धरिहंति तयं सिरिसितुंजयमहातित्थं ॥२६॥ जे कालयसरिपुरो सादर
सुपिडी राया गयेहेपि। इणमिय (पणमइ) सगेणु तं सितुंजयमदातित्थं ॥२७॥ जावडविंयुद्धारे अणुयमसरमजिगइयहाणे। जाहिं
मोदी जपतप सिरिसियुंजयमहाति॥२८॥ मरुदेविसंतिभवणं उद्धरिही जत्थ मेहयोतनियो। कतिपपुनो तं इह सिरिसिगुंजय-
महातिरभं ॥२९॥ पशिममारकरो जस्स पिमलपाहणो निको होही। दुप्पसहगुरुभएसा तं सिजपमहातित्थं ॥३०॥ पुच्छिन्नेऽपि
यतित्ये होही पूर्ज गर्यमुसहर । जापउमनाइतिस्थ सिरिसिजयमहातित्थं ॥३१॥ पायं पापविमुगा जत्थ निवासी उ जंति
तिरिगापि । सुगईए जपउ रा सिरिसिजगमशातिक २२॥ जस्सऽइसयाइ कप्पे पक्खाए शाइए गए सरिण। होइ सि तइय:
भो सिरिसिएंजयमवातित्यं ॥ ३३ ॥ इस भइसापुरमा कप्पा सितुवकपमादप्पं । सिरिखइरपद्धरियं जं पालिचेण संसवियं
॥ ३४ ॥ राजा सुगंधुयं मे पदतनिसुतसंभरेताण । सिएशकप्पधुतं देउ लहुं ससुजयसिद्धिं ॥ ३५ ॥) गोउ राशो हिटो
द गालिजा गमिस्सइ कहिचि। ता फरियविवेएवं सिरिगुत्तेणे इमो चुनो॥४॥ भो कीर!.सीरममहुरखयण ! धन्नो सितं
॥४०७॥

श्रीदत्त-
चरित्रम्
धीदे०
पत्यधीन
धर्मांपा.
पारविणो
॥४०८॥
कपत्यो गि। जंतुद इस मणभवणे विवेयदीयो समुल्लसिओ ॥७॥ दिजउ तुहेव रेहा धम्मधुरीणेसु सव्वपुरिसेसु । तुज्झ समी-
हियगिद्धी भद! लहं होइ निबिग्घा १७६॥ नमिय मुणि संभासिय तं च सुओ हिययइच्छिए ठाणे । पत्तोतो सिरिगुतो मुणिणो
माहेति नियरियं ७७|| नमिउं पुन्छइ धम्मं परहियनिरओ मुणीवि वजरइ । देवगुरुधम्मतचाइसंगयं समुचियं तस्स ।। ७८ ॥
भ६ ! निमितविमुद्दे चिहवंदणपमूहनिधकिमि । उज्जुत्तो होसु सया तहत्ति पडिवजह इमोऽपि ॥७९|| नमिय मुणिं भयतरलो
मोमरि सिरिपुर कमा पनी । गिहिधम्म परिपालइ चिइयंदणकिचमाईअं ॥ ८० ॥ कइयापि रिसहमवणे देवे वंदंतओ हमो
पिउणा। परहारत्धं तत्थागरण दिट्ठो तहा नाओ ।।८१॥ सिरिगुत्तेणवि जणो नाओ पडिओ य तस्स चलणेसु । पिउपुढेण य
पहिलो जहाठियो नियययुत्तो ।। ८२ ॥ तो असरिसहरिसपरेण सिटिणा धम्मिउत्तिकाउमिमो । नलरन्नोऽणुनाए नीओ विज-
गाइ नपरीए ॥८॥ मिट्टी कुटुंबभारं ठविय मुए धम्मउज्जुओ जाओ। लज्जा धम्मेसु य इमो धुरंधरो विजियवसणोऽवि ॥४॥
कपचिरपंदणावस्मयाइकिरियो कयाइ स निसाए । सुमरंतो सुपचरिय अभिमवउस्सग्गमल्लीणो॥८॥-इनो सो वरकीरो विमल-
नगे काउ अणगणं धीरो। जाओ सणंसुमारे देवो तं नाउ ओहीए ॥८६॥ से धम्मथिरीकरणथमागओ भणइ मद ! पारेसु । उस्सग्गं
कीरजियो मोऽहं नितेमि जहियाए ॥८७॥ पारइ काउस्सग्गं सिरिगुत्तो हरिसबसवियासिमुहो। कहह सुरो नियरियं तस्स तहा
देह भूरि घणं ।। ८८ ॥ को पुण समरिजतु इय भणिय मुरो गओ सठाणमि । इयरोऽवि विसेसरओ जिणधम्मे गमइ बहुकालं
॥८९॥ कयारि अगिलाणो काउस्सग्गेण सरइ कीरमुरं । सोऽपि लहु तत्थ पत्तो कहेइ से आउ सत्तदिणे ॥९० ॥ तो सिरि-
गुनो सिप विनियोजित निराधणं मुसिनेसु । जिणचेइयायपूशे पुन्छिय रायाइनपरजणं ॥११॥ सिरिविमलयोहगरुणो पारो
॥४०८॥

आकारा-
धिकारः
श्रीदे०
चैत्यश्री.
धर्म० संघा-
चारविधी
॥४१३॥
अचिरेण गमी विलयं सीयंपिय तरणिकिरणहयं ।। ४५ ॥ इय सोउ पमुइयमणा मंतिनरिंदा पवनगिहिधम्मा। तं गुरुगिरं पडि-
च्छंति सीसवीसंतकरकमला ॥४६॥ अह पच्छागयनियसिन्न पत्थिओ मंतिसंजुओ राया। केवलिकमकमलमलं पणमिय पत्तो सन.
यरंमि ।।४७॥ मंसिनिवा य खवेउं पुन्वन्जियतिक्खदुक्खरिछोलि । पूर्यति सया देवे वंदंति य हेउसुविसुद्धं ॥ ४८ ॥ चिर पालिय
गिहिधम्मं अगसणघणचूरिउग्गबहुकम्मा । अच्चुअकप्पमि सुरा ते जाया फुरियतेयभरा ॥ ४९ ।। तयणु विदेहे नरम लहिय
नयहेउसहसपरिसुद्धं । समं जिणिदधम्म काउ लहिस्संति सिवसंमं ॥ ५० ॥ इत्यवेत्य भवदत्तमंत्रिणः, -श्रीसुदर्शननृपस्य वृत्तकम् ।
व्योमरत्नमितहेतुसुंदरं, सजनाः कुरुत चैत्यवंदनम् ।।५१॥ इति भवदत्तमंत्रिसुदर्शनपकथा। इति प्ररूपितं 'वारहेऊ यत्ति
अष्टादशं द्वारम् , इदानीं 'सोलस आकार'त्ति एकोनविंशतितमं द्वारमाविष्कुर्वन्नाह-
अन्नत्थुआइ पारस आगारा एवमाइआ चउरो।अगणि१ पणिदिच्छिदण२ योहिरवोभा यई डको ४ य॥४४॥
अन्नत्थुत्ति वचनात् अन्नत्य ऊससिएणं १ आदिशब्दान्नीससिएणं इत्यादिग्रहो यावत् दिद्विसंचालेहिंति, एतदर्थः-अन्नत्थ
य वावारे.काउस्सग्गं करेमि इय जोगो। ऊमासाईहिंतो करेमि नो अन्नवाचारं ॥ १॥ इय पंचमीइ अत्थे तइया अहवा उसास.
माईहिं । हुज अभग्गो अविराहिओ य मह काउसग्गोति ॥ २ ॥ तत्थ-ऊससियं सासगहो १ नीससियं सासमोयणं २ पयडा।
खास ३ खुप ४ जंभ ५ उड्डुय ६ वायनिसग्गो अहोवाओ ॥३॥ भमलीइ अकम्हा उ सभंतमहिंदसणं निवडणं च । पित्तोदयाउ
मुच्छा विचेयण भमणरहियं ।। ४ ।। सुहुमा लक्खालक्सा रोमुकंपाइअंगसंचारा १० खेले कफाइ अंतो ११ दिट्ठीइ निमेसमा.
ईया १२ ॥५॥ ऊसासाइनिरोहे मरणाई तेण सुहुमओससई । पवणमसगाइरक्षणहेउं खासाइसु य हत्थो।॥ ६॥ उडुयवायनिस-
॥४१३॥

नरसुन्दर-
कथा
त्य भी
संपा.
नारपियो
॥४१४॥
गेगु नदजयणावि भमलिमुच्चासु । निविसई विराहणभया रोमुझपाइ दुनिवारा ॥७॥ एते च द्वादश आकारा:-कायोत्सर्गापवाद-
प्रकाराः साधाव र प्रतिपादिताः, तथा 'एवमाइय'ति एवमाइएहीविपदेन चत्वारः सूचिताः, तानेवाह-'अगणी'त्यादि, अग्नि-
वियुदीपादिस्पर्मनं, प्रदीपनामन्ये, पंन्द्रियैः-नरमार्जारादिमिः छिंदनं तस्य कायोत्सर्गालवनस्य च गुदिरंतरालभुवोऽति-
क्रम २ पोधिका-मानुपचौराः क्षोभः-खराष्ट्रपरराष्ट्रकृतः, आदिशब्दाद्वंदिकराजभयमित्तिपातादिग्रहणं ३ दष्टश्च सप्पादिना
सः परो या साप्यादिः, चशब्दात् सप्पदिरेच संमुखमासनं का गच्छति ४, अत्र पतना-फुसणमि वस्थगहणाइ छिंदणे अग्नहत्थ-
फरणाई। पारणपलायणाई बोहिपखोभाइ डको य ॥टा उभयेऽपि मीलिताः पोडश । इह कंचीनयरीए अहेसि नरसुंदरुति नर-
नाहो । मुग्गाहगाहजलही नाहियवाई किलिट्टमणो ॥१॥ गयमिच्छत्तकुपोहो सुचिसुद्धागारधम्मक्खोहो। सुमत्ति तस्स मंती
नियमइनिजिगिय मुरमंती ।। २ । इत्तो चंदपुरंमी सामंतो चंडसेणअभिहाणो। अन्नदिणे नरसुंदरनरिंदसेवाइ निधिन्नो ॥ ३ ॥
नियवालमित्तमि जोगिं यहुमंतवतकुसलमई । भणइ मह हिययसलं निहणसु नरसुंदरनरिंदै ।। ४॥ जंपइ जोगी एवं करेमि.तो
नरग पंडरोणनियो। हिहो वियरइ सव्वं नियंगलग्गं अलंकारं ॥५॥ तयणु म पत्तो कंचीपुरिमुचिनो ममि एगत्य । मंतकुहे-
उपमाईहि रंजए सरतपुरिलोयं ॥ ६ ॥ एतो परं पसिद्धिं तो रत्ना कोउगेण तेडेउं । उचियासणे निवेसिय सो पुट्ठो सविणयं एवं
AN कनो जोगिंद! तुम इहागो ? सो भणइ तह भक्ति । जोगिजणे सुणिय इहं पत्तोसिरिपव्ययाउ अहं ॥८॥ कि कावि दिव्य-
सनी तुम असफला फुडं अत्यिएवं निवेण भणिए जोगी वरद चादति ॥९॥ तथाहि रत्तीएवि दिणं दिणेऽवि रयणि
दंसेमि सेलेसिले, उप्पाडेमि नहंगणे गहगणं पाडेमि भूमीयले 1 पारावारमहं तरेमिज़लणं थंभेमि रंभेमि वा, दुबार परचकमस्थि
॥४१४॥

नरसुन्दर
कथा
श्रीदे०
चैत्यश्री
धर्म० संघा|
चारविधौ
॥४१५॥
न जए तं मज्झ जं दुफरं ॥१०॥ अह भणइ नम्मसचिवो गुरुगलगअिं करेसि जोगिंद। किं पाडिएहिं उप्पाडिएहिं गहसेलमाईहिं
॥११॥किंतु मह रूसिऊणं विप्पी गामंमि कंमिवि पउत्था।जीइ विणा मे भवणं न केवलं भुवणमवि सुन्न ।।१२।। जइतं आणेसि लहुं
| तोऽहं ते सदहेमि सव्वंपि । आगिद्विमंतसरणेण जोगिणा झत्ति अह तत्थ॥१३॥ समियाविलितहत्था कुणमाणी मंडए समाणीया।
|सा माहणी पट्ठिो पणचिओ नम्मसचिवो तो॥ १४ ॥ गिण्हसु दिक्खं जेणं तयपि देमो तो निको मूढो । तपासे तं गिण्हइ
| उवइ8 जोगिणा एवं ॥१५॥ नियदेहे वारसअंगुलाई नीहरइ पविसइ दसेव । पवणो तन्निवरीयं जो कुणइ स वंचए कालं ॥१६॥
| इस कूडब्भममोहियमणस्स मिच्छत्ततिमिरछन्नस्स । जीववहपमुहआसवपरस्स परलोयविमुहस्स ।। १७ ॥ विम्संभगयस्स निवस्स
तस्स कइयावि भत्तमझमि। विसमविसं दाउ लहुं नहो तुट्टो सयं जोगी॥१॥ तेणुग्गपिसेण निवोऽविपीडिओ नहचेयणो जाओ।
हाहारयमुहलमुहा सव्वे मिलिया पुरपहाणा ॥ १९ ॥ आहूया एएहिं सपचया मंतवाइणो यहवे । विसनिग्गहोवयारो सव्यपयत्तेण
तेहिं को ॥२०॥ नवरि स जाओ विहलो तरुणिकडखुल्य वीयरायमि । आदनो मंतिजणो मिसं विसनो पुरीलोओ ॥२१॥
अकंदरद्दमुहलं सयलं अंतेउरं तहिं पत्तं । काउं मउत्ति नीओ सिवियं आरोपिय मसाणे ॥ २२ ॥ उपिओ चंदणदारुयनिचियाइ
चियाइ जाव वा सहसा । उम्मिीलियनयणजुओ तकालुप्पन्नचेपन्नो ॥२३॥ चइ चियं किमेयंति पमणिो नरवई तओ सुमई।
भणइ तुह देव! दाउं विसमविसं जोगियो नहो॥२४॥ विहिया यहूवयारा नय चेयन्नं कपि णे जायं। तेण परं जं कीरइ तं
काउमिणं समारद्धं ॥२५|| वणपणेणवि किह संपयं वयं निविसा इहं जाया । इह निवपुट्ठो सुमई भोइ दइवं वियाणेइ ॥२६॥
किंतु तवुप्पन्नविसिट्टलद्धिमुणिभंगलग्गपवणेण । अवि जंतूणं जिज्झंति आमया विसवियारा य ॥२७॥ एयं मे सुयपुवंति मंति-
॥४१५॥

नरसुन्दर-
कथा
प्रत्यधी-
धर्मसंधा-
पारविधौ!
॥४१६॥
युगो नियो भणइ सुहडा । । उपरिमभागे पिच्छह कंचण निकंचणं समणं ॥२८॥ तेवि गवेसितु लहुं कहंति रनो जहा इहं देव।।
पुफिरंडाणे सुरअसुरनरिंदनभियकमो ॥२९॥ निम्मलकेवलकलिओ बहुसमणजुओ अगलद्धिनिही । अजेय समोसरिओ ससि-
हो नाम पायरियो ॥३०॥ राया तबप्पमा एयं संभवाएमिजं इत्थ जाओ म्हि निन्धिसोऽहं ता तप्पासंमि गच्छामि ॥३१॥
तो गो गपरीवारो गयो नमिनु पुरो समुपनिट्टो। कहइ मुणी इय धम्मं नवजलहरगहिरसदेण ॥३२॥"दुलहं लहिय नरभवं भविया!
भक्यिच्चयानियोगेण । इहपरलोयहियकरं जहसत्तीए कुणह धम्म ॥ ३३॥" इय सुणिय जंपइ निवो परभवगामी घडेइ कह जीयो ।
जं भूयपरममित्तं दीसइ नहु तदहियं किंपि ॥ ३४ ॥ भणइ गुरू जडपणभूयसमहिओ जइ जिओ न हुजा तो। भो सुहृदुहाई
को मुणइ? को व अहयंति उल्लवह ? ॥३५॥ किंच-निसुयं दिटुं जिंघियमासाइयपुट्ठचिंतियाइ मए । इय इगकत्तारकया इमे विग-
प्पेऽपि कह हुआ? ॥३६॥ इन्चाइजुत्तिजुत्तं संसयरयहरणपणपडिरूपं । गुरुणो क्यणं सोउं युद्धोराया इमं भणइ ॥३७॥ इचिरकालं
कुग्गहगहगहियमणेण मे समणनाह !! के के जिया न हणिया! किं किं अलियं न मे भणिय ? ॥३८॥ किं किं न परस्स धणं.
गहियं ? किं किं न मइलियं सीलं ?। किं किं अतुच्छमुच्छारसेण न व मीलियं दविणं? ॥३९॥ किं कि नहु निसि भुत्तं ? किं किं
महुपिसिपमाइ नहु असिय? किं बहुणा? नत्थि जए तं पाजंन मे विहियं ॥४०॥ इण्हि मिच्छत्तविसं पहुवयणामयरसेण न8मे ।
नवरं नाहियरायं कमागय कह चएमि अहं १ ।। ४१ ।। आह मुर्णिदो नरवर ! एयं नहु किंपि सइ विवेगमि। वाही दारिदं वा
कमागयं मुगए किं न १ ॥ ४२ ॥ तथाहि केइ भमंता वणिणो धणस्थिणोऽणुकमेण दहण । लोहतउहप्पकणए पुव्वगहिए
पमुतण ।। ४३ ॥ वित्तूण पवररयणे पगरिससिरिसुक्खभायणं जाया । अन्ने तहा अकाऊण दुस्थिपा सोअमशुपत्ता ॥ ४४॥ एवं
॥४१६॥

नरसुन्दर- कथा श्रीदे० पैत्यश्री म० संघान पारविभौ ।४१७॥ तुमंपि निय! कुलकमागयं कुग्गहं अमुंचती। मा पुधिपिय इण्हिपि दुस्सहदुइभारमसु ॥४५॥ आह नरिंदो कह पहु! दुस्सह- दुहभरमहं सहियपुचो । भणइ गुरू निर! निशुणसु नवगामो अस्थि वरगामो॥४६॥ तत्थासी कुलपुत्तो ददमिच्छचो अधम्म- कयचित्तो । कयग्गहपंकजलनिमाणो अज्जुणो नाम ।।४७॥ विनायसत्ततत्तो दढसंमत्तो जिणिंदमुणिभत्तो। नियाग्गहपरिलतो सुहंकरो नाम से मिगो ॥४८॥ पत्ता सुहंमगुरुणो पहुआगमसंगया कयापि तहिं । गित्तेण पेरिओ अज्गुणोऽपि पारा गोवेसि ॥४९॥ अह नमिय गुरुपयजुयं गुहकरो अइमुहंकरं संमं । उयविसइ उचियठाणे इय धम्म यागरइ गरी॥५०॥ "पउिपुभाभिमानंद- सुमिणदंराणमिवेह अइदुलहं । भविया! लहिय नरभवं फरेह धम्म निरइमारं ॥५१॥ एणुप जलगाउलं गुहगहुगारामण गणरा. मह । जे गुरुगभर भंगद धम्मे पेगोऽवि अगारो ॥५२॥ राराउप्प रासि सोशुष्ण गुणगणं गरिरगुरुग.सिगरी पोनि ईमारो जम्मं रम्मपि दसे ॥५३॥ पेशेऽपि निरगारो गम्मो सिगमं गणेर सिधिनु रामहनि सादगारो पग्मोनलजणगो॥५४॥ इतपिप गिणरामए भामारा गरम गरम निदिशा । मारे परिहरि गाय पाहे ॥ १५ ॥ Anil गुरदीगो गरापि पालणा गुणफरी ग । गुरुपी प नेगं गमि गंगो ग भागास ॥ rulfr-TERTII गोलग आगारा पेर-

नरसुन
कथ
भीदे.
पत्यधी-
धर्मपा-
पारपियो
॥४१८./
पासे । पडिबगिय पयझं सुगईए भायणं जाओ ॥६२ ॥ आगमहीलाम्लं अज्जुणओ अजिउं असुहकमं । कालंमि काउ कालं
छगलो तत्व उपपनो ।। ६३ ।। अन्नदिणे तणएणं मुल्लेणं किणिय पियरकमि। गहिओ दुहेण हणिओ कुंमारघरे खरो जाओ
॥६४ ।। सीउण्हगुप्पिासावासाइसुतिक्खदुक्खरिछोलि । सो सहमाणो सययं बहुकालं दुत्थिओ गमइ ।। ६५॥ कइयावि गुरु-
भरेणं पडिओ भग्गेमु सयलभंडेसु । कुविएण कुलालेणं लउडेण हओ गओ निहणं ॥६६॥ विद्याभक्खणनिरओ तो गड्डासयरो
समुप्पनो। आहेडयसुणएदि विणासिओ करहओ जाओ ॥ ६७॥ गुरुभारवहणखिनो नइदुत्वडिपडणदलियसव्यंगो। अइविरस-
मारसंतो दुस्सहपीडाइ मरिऊणं ॥३८॥ गुबरगामे जाओ गोधणवणियस्स नंदणो मूओ। अविवेयजणेहि मिसं विनडिअंतो यहु-
पयारं ॥६९॥ नियजीचियनिचिन्नो पडित कूमि मरणमणुपत्तो । नंदिग्गामे जाओ ठक्कुरगेहमि दासिसुओ ॥ ७० ॥ कइयावि
मअमनो परमप्पयं तदुभयं च अमुणंतो। पुणरुत्तं अकोसइ असरिसक्योहिं नियसामि ॥७१|| कुविएण ठकुरेणं जीहा छिदा-
विया अहह तस्स । पीडाभरविहुरंगो विरसंतो कनकदुआई ।।७२ ।। केवलकरुणाठाणं तं भूमिपले लुठंतयं दर्छ । अइसयनाणी
साहू महुरगिराए इमं भणइ ॥ ७३ ।। किं भद्द! कुणसि एवं खेयं अइदुसहदुहभरकंतो । जम्हा तद्दचिय कयं जं कर्म तस्स फल-
मेयं ॥७॥ तथाहि-अज्जुणजम्मविणिम्मियआगमनिंदाफलेण जाओ सि। छयलो खरो पराहो करहो वह सूयरो दासो । ७५ ।।
इस सोउ सरिय जाई सो भनीए नमेइ मुणिपवरं । पच्छायावपरिगओ अप्पाणं सुबहु निंदतो ॥ ७६ ।। मरिऊणं सो जाओ तुम-
मिद नरगुंदरो महीनाही । पुल्वभवन्भासाओ नाहियवाए य तुह रंगो ॥७७|| इस सुणिअ पुन्वभवे सरिउ निव्वेयपरिगओ राया।
कुमरंमि अमरसेणे रसभरं झत्ति संठपिउं ॥ ७८॥ आगमहीलामूलस्स पापपुंजस्म निहवणहे। कारेवि चेइएसुं आगमपुत्थेसु
॥४१८॥

कायोत्सर्ग-
दोपाः
श्रीदे०
चैत्यश्री-
धर्मसंघा-
चारविधी
॥४१९॥
पूयाओ ॥७९॥ सुमइवरमंतिकइवइसामंतजुओ महाविभूईए । पडिवजइ पयज ससिप्पहायरियपयमले ।। ८० ॥ नरसुंदरराय-
रिसी समागमे पढमआगमं गुणइ । आगमपुरस्सरं चिय करेइ सयलाउ किरिया ॥८१॥ आगमविहिणा बहुआगमाण भत्तीइ
स बहु बटुंतो । आगारुस्सग्गविऊ विऊण संगमि गुरुहरिसो ॥८२॥ कमसो गुरुप्पसाया सयलागमजलहिपारगो जाओ। गुरुणा
गुणगणकलिओत्ति जापिउं नियपए ठविओ ॥८३॥ मवियाण उग्गकुग्गहविणिग्गहं निययवयणमंतेहिं । कुवंतो सो भयवं सुइरं
वसुहाइ विहरित्था |८४॥ निष्फाइऊण सीसे वरसीसं नियपयंमि ठविऊण । अंते काउ अणसणं पतो सबट्ठसिद्धमि ।।८५।। तो
चविय विदेहे निवपुत्तो होउं दुहावि दधम्मो । नरमुंदरनिवजीवो धुयकम्मो पाविही मुक्खं ॥८६॥ श्रुत्वेति वृत्तं नरसुंदरस्य, सदा-
गमाराधनसुंदरस्य । साकारशुद्धौ जिनवंदनायां, साकारसज्ज्ञानकृते यतध्वम् ।।८७|| इति नरसुंदरनरेश्वरहष्टांतः। प्रकटित
'सोलस आगार'ति एकोनविंशं द्वारं, सांप्रतं 'गुणवीसदोस'त्ति विंशतितम द्वारं प्रादुष्कुर्वनाह-
घोडग १ लया य २ खभे कुडे३माले य ४ सयरि ५ बहु ६ नियले ७ ।
लंवुत्तर८ थण९ उद्धी१० संजइ११ खलिणे य१२ वायस१३ कविढे १४ ॥४५॥
सीसोकंपिय१५ नई१६ अंगुलिभमुहाइ१७ वारुणी१८ पेहा१९। एगूणवीस दोसा काउस्सग्गंमि वजिजा॥४६॥
एतदर्थः-आसुन्य कुणइ विसमं पय? मनिलाहयलयन कंपेइ २। थंभे कुडे अपथंभइत्ति३ माले य निहह सिरं॥१॥ अव-
सणसवरिव्य करे करइ पुरो५ कुलपहुय नमइ सिर ६ । वित्थारइ मेलइ वा दुन्निति पाए नियलिउत्प७॥२॥ लंयुत्तरं च हवई
जाणु अहो नाहिउपरि वा पट्टे पण छायइ थणे ममाइरक्खह व अनाया९ ॥३।। याहिरउद्घी मेलइ पण्हीउ पसाई पुरो पाए ।
॥४१९॥

नागदर
रामकथ
धीदे०
पैत्यब्धी-
धर्मसंपान
चारविधी
॥४२०॥
पहिपमारणअंगुठमिलणे अभितरा उद्धी १० ॥४॥ पाउणइ संजईविव ११ पुरओ खलिणव्य घरइ स्यहरणं १२ । चलचित्तवा-
यसोवित्र चाहुं विरुखियइ दिसिविदिसि १३ ॥५॥ छप्पइयभया पट्ट कुणइ कविढे व१४ कंपइ य सीसं जक्खगहिउव्य १५
मृगव्य हहूयह छिंदणाईसु १६ ॥६॥ अंगुलिभमुहे चालइ आलावगगणणजोगठवणत्थं १७ । बुडबुड्डुइ अहव मुरन्च १८ वान-
रोगिय चलइ ओढे १९ ॥७॥ इह लंबुतर १ थण २ संजइत्ति दोसा न हुँति समणीणं । लंयुत्तर १ थण २ संजइ ३ वह य ४
दोगान सद्धीणो ।। ८॥ सलिणकविहृद्गं पुण अगीयसेहाइयाण संभवइ । संभवइ मिहत्थाणवि कथाइ एगत्तभावंमि ।। ९॥
इह देवदमउरपुरे दो मित्ता रामनागदत्तमिहा । हुत्या सयावि दुत्था अमुददारिदविहगदुमा ॥१॥ कयकट्टपाणवित्ती कहाण
कए कयापि ते पत्ता । मिवदेहे इव ससिवे सगुहे सेलंधसेलंमि ॥२॥ अज्झीणझाणलीणं थिमियं निव्यायजलनिहिजलं च । काउ-
स्मग्गेण ठियं मंदरसिहरं व निपं ॥ ३॥ पावरयपसरहरणे महायलंपित्र महाबलं नाम । नामियअंतरसत्तुं तत्थ नियच्छति
मुणिपरं ॥ ४ ।। जा सणमेगं ते कोउगेण उट्ठिया नियंति तयं । तावञ्चिय कुहराओ घणकसिणो निग्गओ भुयगो ॥५॥ सो
ममिय तुरिय तुरिप इओ तओ किंपि भक्रयमलहंतो। गुरुकोवो तं साहुं दसिय पविछो सयम्मीए ॥ ६ ॥सो तहवि मुणिनरिंदो
नेण विसेणं मपि नतो। नय झाणाओ चलिओ तो गाढं विम्हिया एए॥७॥ चिंतंति अहो एस मुणि अणप्पमाहप्पभवणमम्हेहिं ।
दिट्ठो दोगहरो पुनहिं कप्परुपयुष ८ पारियकाउस्सग्गो जा भणिओ तेहिं मुणी कहसु भयवं!। लंवंतभुया निचलदिट्ठी
केयं अपत्या मे ॥९॥ एइ अवस्थाए न तु तुभं भुयगाइणोऽवि पहवंति । इय अम्ह दिट्टपुव्यं तो वअरए इमं साहू ॥१०॥
काउस्मगाररथा भद्दभदाण कारिणी सा उ। मियोसिसाइमेएहि गहा वनिया समए ॥ ११ ॥ उसिओ १ उसिओ २
॥२०॥

नागदत्त.
रामकथा
तइओउसियनिसनओ चेव ३॥ निगन्नूसिओ४ निमनो५निसन्नगनिसनओ चेव६ ॥१२॥ निपन्नूसिओ७ निरनोट नियन्नगनिर-
श्रीदे०
चैत्यश्री.
नगो य नायव्यो ९। एएसि तु पयाणं पत्तेयपरूपणं चुच्छं ॥१३॥ धम्मं सुकं च दुवे शायइ झाणाई जो ठिओ संतो। एसो काउ-
धर्म-2 स्मग्गो उसिओसिअ होइ नायव्यो ॥ १४ ॥ धम्मं सुधं च दुवे नवि झायइ नविय अट्टरुदाई। एसो काउस्सगो दव्युसिओ होइ
चारविधौ नायव्यो । १५॥ अट्ट रदं च दुव्वे झायइ झाणाई जो ठिओ संतो। एसो काउस्सग्गो दव्युसिओ भावउ निसन्नो ॥१६॥ धम्म
॥४२१॥ सुफ च दुवे झायइ झाणाई जो निसन्नो उ । एसो काउस्सग्गो निसन्नुसिओ होइ नायव्यो ।॥ १७॥ धम्म सुकं च दुवे न झायइ
नविय अट्टरुदाई । एसो काउस्सग्गो निमन्नओ होइ नायव्यो ॥१८॥ अट्ट रुदं च दुने झायइ झागाई जो निमन्नो उ । एसो काउ.
स्सग्गो निसन्नगनिसन्नओ चेर॥१९॥ धम्म सुकं च दुवे झायइ झाणाई जो निपन्नो य । एसो काउस्सग्गो निरन्नुसिओहोइ नायबो
॥२०॥ धम्मं सुपं च दुवे नवि झायइ नविय अट्टरुदाई। एसो काउस्सग्गो निवन्नओ होइ नायव्यो ।।२१।। अट्ट रुदं च दुवे झायइ
झाणाई जो निरन्नो य। एसो काउस्सग्गो निपन्नगनिपनओ नाम ॥२२॥ निम्मियदुग्गइपोसा,दोसा घोडगलयाइया जत्था जत्तेण
वजियया जिणपडिकुट्ठतिकाऊणं ॥ २३ ॥ देहमइजहसुद्धी मुहदुक्खतितिक्खया अणुप्पेहा । झायइ सुहं झाणं एगग्गो काउ-
स्मग्गंमि ॥२४॥ जह करगओ निकितइ दारुं इन्तो तहेर जंतो य । इय कति सुविहिया काउस्सग्गेण कम्माई ॥२५॥ काउ-
| स्सग्गे जह मुट्टियस्स भजति अगमंगाई। इय भिंदति मुविहिया अट्टविहं कम्मसंघायं ॥२६॥ दित्तता तत्ततवा महातमा काउ.
| सग्गथिरचित्ता । आमोसहिपमुहाहि लद्धीहि जुआ हवंति मुणी ॥ २७॥ गयगण्यरुदसद्लसीहभुयगाइ दुट्ठजंतुगगा। थिरकय-
फाउस्सग्गरस साहुणो नेर पभांति ॥ २८ ॥ काउस्सग्गमि ठिो जिणवियं सुत्तमत्थमुभयं च। सुहमारवुड़िहेउं अनपि सुई
॥४२॥

नागदत्त-
रामकथा
पत्य थी-
धर्मांपा
पारपियो
॥४२२॥
रितिनिशा ॥२९॥ पाउस्मगधिरमणा गिहिणोऽपि परमाणसुहझाणा | चंदवडिंसयपमुहा भविया तियसालयं पत्ता ।। ३० ॥
नमाहि-आसी साण्यपुरे चंदरडिसयनिरो परमसड्डो। स कयावि निपाइ मुहे अभिग्गहं गिहए एवं ॥३१॥ एसो जान पईयो
जला ता मे न पारिपन्योऽयं । राउस्मग्गो उग्गो लहुवियरियसग्गअपरग्गो ॥ ३२ ॥ मा होउ सामिसालस्स तिमिरभरपस-
ग्यो होतो। इस सिझापालीए तिल्लेण स परियो दीनो ॥३३॥ एवं चउसुवि जामेसु तीए दीवे पदीविए वाह । लग्गो पहविउं
ने सापपईयो निरस्मादि ॥३४॥ गोसे पुण पिज्झाए दीवे मणि नमोऽरिहंताणं । पारइ काउस्सग्गं निवो अविज्झायसुहझाणो
(१३५६६ कुडगुडियसधिवंधणतणुरतणुतुहमपन्भारो। चंडांडिसो सुरसुंदरीण नयणातिही जाओ ॥३६॥ इप रामनागदत्ता काउ-
म्नग्गरमणप्पमाहप्प। सोउं पमुइयमणमा मुणिपवर विनाति इम ।। ३७ ॥ दोगनमिया मो रपणनिहाणं व तुम्ह पयकमलं ।
पन्चागहणेणं इन्छामो सेचिउँ समं ॥३८॥ जपेइ मुणी भद्दा! न एगदोगवदोसनिम्महणी। एसा जिणिददिक्खा अपुयकप्पहु-
मलपत्र ॥३९॥ सेमाणपि फितु मणिच्छियाण संपायणिकपतहा । दिवा पशखं चिय तदेगचित्ताण सत्ताणं ॥४०॥ एयं चिय
पडिाजिय निणगणहरनम्हिलहरप्पमुद्दा। पुरिमारा संपत्ता ठाणं गयमयलदोगच ॥४१॥ तयणु घणहरिमपुना ते दोऽवि मुणिस्स
Tम्म पारामि । दिपसं गिण्हति समजिणंति पहुचरणकरणधणं ।। ४२॥ चित्ते चिंतता पुन्यपिच्छियं काउसग्गमाहप्पं । अमिभव-
पाउस्मग जया तया ते परसंति ॥ ४३ ॥ नपर पमायभावेण नागदत्तो ठिोऽपि उस्मग्गे । घोडलयाई दोसे सुहमोसे आय-
रह पहुमो ॥४४॥ पनविओम गुरुहि धिट्ठो पछुत्तराई पफरे । चरणं विराहिय मओ भवणवईसु सुरो जाओ ।। ४५ ।। राम-
मुगी उण निषणतरणो जागो सुरो पदमकपणे। ता निपनियठाणायो ते चविउ रामनागजिया ॥४६॥ इह मरहे कुसुमपुरमिदत्त.
Ame
॥४२२॥

नागदत्त रामकथा भीदे० प्रत्याशी धर्मसंपा पाशीपो ॥४२॥ सिद्विस्स नंदणा जाया। जयविजयति पसिद्धा अनुषं निविडपडिवंधा ॥४७॥ समसुहराहिया समदुक्खदुक्खियाते कयावि उजाणे । ददलुनमंतिष्ठा केवलिणमणंतनामाणं ॥४८॥ तेणपि तेसिं कहिओ दुहापि धंमो हिओ पयंघेणं । जाओ जओ खणेणं विपरसागणिामपरिणागो ॥४९॥ विजयस्स उ पुष्पमवाइयारदुपाम्मसिपमणमि । ना लग्गा मुणिवपर्ण सुगुमरागुन मलिणमि ॥५०॥ जागा कालिपपर्ण परिसर विजयस्त सपणादरंगि । सह यह अणप्परकप्पराहुलं अदह होइ मणं ॥५१॥ अहऽणुमपिओ पिणारामिणो समीपनि। विपसं गहिऊण जओ जाओ सुक्खाण आभागी ॥ ५२ ॥ गिजओ गुण जिणा आणतो फपातभारंभो । गरि गयो एगई पुरओ भागिही भातडिले ।। ५३ ।। रामोरणं शतदलपलगोगल पारम्प, थुत्या प्रातिमलिनं नागदगम सत् । गप्पा ! लोकाः एत रशियं पावनलगादियोगः, फागोत्रार्ग स्फुटविटिशागरानुष्कर्मणाला ॥५४॥ इति रामनागपणाल्या 'गूणीरायोलि निशातिरानं पार, संगति 'फाउस्सग्गगाण'लिशिंगारे प्पानिल्गातुर्मानापूर्णिमाद- शरिउस्राग्गपगाणं पणपीराराम गह सेरोसु। इपिविषयाः कायोत्सर्गस्य प्रमाणे करणकालाषिपंगाशतिरुमा रगाविनिपगगगनागगनातिगारवियोधारणात्, (गा गागण:-"गो पाणे सगणासणे गभरितसगणसिजाय । उपारे पाराणे पीस ति जसासा ॥१॥"शामागे 'गणा- Acा रिमापदिगाह उत्साि से पाणिशतिस्पेन 'गंदेशु निम्मलगरा' इरमरोन निशतिपदा यो, 'पापगमा a, TAM Pारेण पारपिला संपूर्ण तितिर पटाते पति या पर पारस देगसिफातिक्रमण- ५

शशिनृप-
कथा
धोदे.
पेत्य श्री-
गर्मपा
पारविधी
॥४२४॥
.
वापभारः, तेषां दिवमायतिचारविशोधकवादितयतुर्गुणााच्छासादिमानत्यानियतकायोत्सर्गत्वाद् , अस्य त्वनियतत्वात् , तथा
चाप-"माय मयं गोसद्धं तिने सया हवंति परखंमि । पंच य चाउम्मासे अहसहस्सं च चारिसिए ॥१॥ चत्तारि दो दुवालस
पीसं चना य हुँति उझोया । देसियराइयपकसिय चाउम्मासे य परिसे य ॥२॥देसियराइयपाखिय चाउम्मासे तहेव वरिसे य।
एएमु हुँति नियया उस्मग्गा अनियया सेसा ॥ ३ ॥ शेपा-गमनागमनादिविपया, विचारणीयं यत्र सूक्ष्मधियेति, तथा अष्टौ
उन्हामाः पु-चैत्यवंदनाकायोत्सर्गेषु कालमानमिति, यदागमः-''अद्वैव य ऊसासा पट्ठवणपडिकमणमाईसु" न चावामी न
गृहीता इति वाच्यं, आदिशब्दाक्षिप्तत्वाद, उपन्यस्तगाथासूत्रस्योपलक्षणत्वात् , अन्यत्रापि चागम एवंविधमत्रादनुक्तार्थसिद्धेः,
उक्तं च-गोगमुदणंतगाई त्यादि, अब मुखवत्रिकामायोक्ते आदिशब्दाच्छेपोपकरणादिपरिग्रहोऽवसीयते, सुप्रसिद्धत्वात् प्रतिदि-
यगोपयोगाग न भेदेनोक्त इति, इहोपटासमानमित्यं, न पुनध्येयनियमः, यथापरिणामेन हि तत्, स्थापनेशगुणतत्वानि या
स्थानपर्णालियनानि या आत्मीयदोपप्रतिपक्षो या, प्रतिविशिष्टध्येयध्यानं हि विवेकोत्पत्तिकारणमित्यलं प्रसंगेन । इह सिहपुरे
नपरे भासी सूरप्पहो महीनाहो । कपकुवलय उमरिसो ससिव्य पुत्तो ससी तस्म ॥११॥स कयावि नियाराम भजते सोउ वण-
पराहेण । तं रक्सिउं हयगो सपरियणो निग्गओ नयरा ॥२॥ सो कोलो दढदादाकडप्पकप्परियतुरयचरणसरो। घणयोरघुरुघु-
रारापगरमरमरियभुवणयलो ॥३॥ हयमहियं कुमरपलं इओ तो अफमूललीलाए । परणोविव क्खियंतो अडवीहत्तं स उच्चलिश्रो
॥४॥ कुमरोपि तस्म पुढीइ पहिलो वाउवेगतुरगेण । इकोवि चंडकोदंडकंडवरिसं करेमाणो ॥५॥ चणसूयरो उ कत्थवि गयरू-
यधरो कहिपि हरिस्यो । दूर गंतु खणेणं कस्यवि को वणनिउने । जा तस्थ रायतणो पविसइ ता नियइ मुणिवर इयो ।
.
॥४२४॥

शशिनृप- कथा श्रीदे० चैत्यश्री धर्म० संघा चारविधी ॥४२५॥ काउस्मग्गोवगयं न उणो तं वणराहति ॥७॥ किमिणति चिंतिऊणं तुरियं तुरगाउ ओयरिचाणं । भत्तिभरनिम्मरो सो पडिओ मुणिणो चरणजुयले गावापारियउस्सग्गेणं उचिए समयंमि तेण वरमुणिणा। दत्तासीसो सीमुन्न तस्स पासेस आसीणो ।।९।। तकहियं धम्मकहं सवित्थरं सोउ गुरुपमोयजुओ । मन्नंतो कयकिन अप्पं गिण्हेइ गिहिधम्मं ॥१०॥ पुच्छेइ पुणो भयवं! को एसो सूयरुनि आह मुणी । पुन्वभावेरिओ खुद्दवंतरो तं छलिउकामो ॥११॥ कयवणवराहरूबो बहुरूवेभाइयं तु पयडित्था । इह जा पत्नो अक्खुहियचित्तं नाउं निलुको य ।। १२ ॥ पुण पुढे कुमरेणं हिट्ठामुहलंयमाणभुयजुपलो। को एस तवविसेसो भयवं! किमिमस्स परिमाणं ॥१३॥ "भगइ मुणी भो निवसुया दब्बुसियप्पमुबहुविहविगप्पो। एसंतरंगरूपो काउस्सग्गत्ति पवरतवो॥१४॥ नवरमिमो दुविगप्पो चिट्ठाए अमिभवे य नायव्यो। चिट्ठाएऽणेगविहो कालपमाणं च से बहुहा ।।१५। तथाहि-देसियराइयपक्खिय चाउम्मासिय तहेव वरिसे य। नियया काउस्सग्गा इरियाइसु अनियया इंति॥१६॥ सायमयं गोसद्धं तिनि सया पक्खियंमि ऊमा- सा। पंचसया चउमासे अट्ठसहस्सं च वारिसिए ॥१७॥ अनिययउस्सग्गेमु य इरियाइसु.पंचवीस ऊसासा । पट्टवणपडिकमणाइसु उद्देसाईसु सगवीसा ॥१८॥ अमिभविउं दुकम्मं कुद्धेण सुराइणा व अमिभविओ। जं कुणइ काउमग्गं सो अभिभवकाउसग्गत्ति ॥१९॥ कालपमाणं च इई उकोसं परिसमवहिमाईसु । बाहुबलिप्पमुदाणं जहनमंतोमुहुत्तं तु ॥२०॥ नवरं अभिभवउस्सग्गवत्तिणो अगणिसप्पमाईहिं । खोभेऽवि अकयकजस्स जुअए नेव परिचइउं ॥२१॥ वासीचंदणकप्पो जो मरणे जीविए य समदरिसी। देहे अ अपडियद्धो काउस्सग्गो हवति तस्स ॥२२॥ तिविहाणुवसग्गाणं दिवाण य माणुमाण तिरियाणं । संममहियासणाए काउस्सग्गो हवइ सुद्धो ॥२३॥" उदिओदयस्स रन्नो पञ्चक्खं फलमिमस्स य तहाहि । इह पुरिमतालनयरे राया उदिओदओ आसी॥२४॥ ॥४२५||

थीदे.
त्य०थी.
मर्मसंगा
पारपिशी
॥४२६॥
शशिनृप-
कथा
amavamiN
मो निष्पममए बुसलो आस्मयमाइनिचकिचरओ। बाहिरविचीइ चिय रज रटुं च चितेइ ॥२५॥ सिरिकंता से कंता ओरोहग-
यार तीइ कइयापि । जिणममए कुसलाए निम्मलसुइसीलसोयाए ॥२६॥ जलसोयकहणपवणा एगा पव्वाइया जिया वाए। दासीहिं
| निल्दा ओरोहा सा तो रहा ॥२७|| लहु चित्तपट्टियाए तीसे रूवं लिहेवि साइसयं । वाणारसीइ पत्ता धम्मरइनिवस्स पासंमि
॥२८॥ दरोइ चितपहिं गो तं रूपं निएचि पुच्छेइ । जिपमयणधरिणिरुवं नु कीइ रुवं इमं १ भद्दे ! ॥२९॥ सा जंपइ उदिओद-
पनरिंदकंनाइ पुरिमतालपुरे। सिरिफताए रूवं लेसुद्देसेण मे लिहियं ॥३०॥ अह राया थीलोलो सिरितं मग्गए स दूरण । उदि-
मोदओ न वियरइ धम्मरुई फुरियगुरुकोयो ।। ३१ ॥ चउरंगवलसमेओ तं नयरं वेढि समंतेण । आवासिओ बर्हि तो चिंतइ
उदिओदयो एवं ॥३२॥ अहह सउन्ना केवि हु गिण्हंति वयं चएवि रजंपि। अन्ने तश्विरीयं कुणंति एमुव्य ही मोहो ॥३॥
कुणहपयचिना मितियमत्वं कयापि न लहंति । एपंपि इमो न मुणइ हहा सया कामगहगहिओ ।। ३४ ।। अचंतधम्मवज्झेण
जाविय अणुचियमिणं कयं इमिणा । मुणियतत्तस्स तहविहु नहु मह कप्पइ पडिकरेउं ॥३५॥ बहुमनसंवसंघायणाण संपाइयाण
फरणं । फलमपि तप्पडिस्वं मारिधुवं ता कहि ते हि ? ५३६१ सो अत्थो तंजीयं ते भोगा सो य सयणसंबंधो।सा किती तं
पल पोरिसंपि न हुअ रजपि ।। ३७ ॥ धम्मस्स विरुद्धं न होइ कइयावि कहवि कत्थविय। तन्निवरीयत्ते पुण तल्लाभोऽबिहु
अलाभुति ॥ ३८ ॥ इय निन्छिऊण परिणामियाइ संमं मईइ स महप्पा । वड्डमराभिभवत्थं काउस्सग्गं पक्जेइ ।। ३९।। तस्सत्तरं-
जियमणो ममणो जलहलंतआहरणो । पचपसीहोउ खणेण आह भो रायसद्ल १४०॥ पारेसु काउसम्गं आदेस देसु जेण
तुह गनिहणेमि सपलमेयं रसायले या सिलेमि लहुं 11४१॥ तो पारिय उस्सगं निाई कारुननीरनीरनिही । धम्मजुयं वयणमिणं
NASALUntitany
॥४२६॥

शशिनृप-
कथा
श्रीदे.
चैत्य श्री.
धर्म० संघा-
पारविधौ
॥४२७॥
कहेसि हे जक्सरायवर ॥ ४२ ॥ एगस्स कए नियजीवियस्स पहुयाउ जीवकोडीओ | दुक्खे ठवंति जे फेह ताण किं सासयं
जीय? ॥४३॥ जेवि मुभूमप्पमुहा तिसत्तखुत्तो करिसु जीववहं । तेसिपि दुग्गदुग्गइपडणाउ परं न किंपि फलं ॥४४॥ ता जह
अम्हं धम्मो न हायई मणपि जह व सत्तुरलं । पावह अपत्तपीडं नियठाणं कुणसु तह तुरियं ॥ ४५ ॥ एवंति भणेऊणं जं जत्तो
आगयं तयं तत्थ । मुत्तुं परवलमखिलं गओ सठाणमि जक्सपहू ॥ ४६ ॥ उदिओदयरायाऽविहु निचं उस्सग्गकरणउजुत्तो।
धम्म काउ विमुद्धं जाओ सुक्खाण आभागी ॥४७॥ इय सोउं निवपुचो उस्सरगुप्पन्नगाढपरिवंधो। पच्छा पहुत्तनियबलसमन्निओ
नमियमुणिचरणो ॥४८॥ पत्तो नियंमि नयरे गिहिधम्मं पालए निरइयारं । अह सरप्पहराया बेसावसणेणमभिभूओ ।। ४९ ।।
| अइमझपाणमचो रमाइअचिंतगो पहाणेहिं । कारेवि मअपाणं कयावि चत्तो अरन्नमि॥५०॥ ठविओ कुमरो रज्जे तेहिं सुविसुद्ध-
धम्मकम्मपरो । दुफम्मक्खयहेउ उस्सग्गमभिक्खणं कुणइ ॥५१॥ इत्तो सूरप्पहनरनाहो खणमित्तलचेयनो । वेरग्गोवगयमणो
| तावसदिक्खं पवजिता ॥५२॥ जाओ वंतरदेवो पउत्तओही निएवि नियपुत्तं । रिद्धिसमिद्धं रझं पालंतं वसणपरिहीणं ॥५॥तो
फुरियपवलकोवानलो चिंतिउं समाढत्तो । पिच्छह मह विरहे हयसुयस्स सोगाइरेगत्तं ॥५४॥ मन्ने इमिणचिय पावपंकमलिणेण
रसतिसिएण । अडवीनिवाडणे मह करावियं विगयलओण ॥५५॥ जइविहु सपहुविहीणे रजे रायंतरं पयद्वंति। राभिलासिणो
हुँति मंतिणो तहवि नवराहो ॥५६॥ता नत्थि ताण दोसो दोसो एयस्स चेव कुसुयस्स । इणमेव अओ पावं सोऽणज्जं निगिण्हामि
॥५७॥ एवं चिंतिउ अतो पसरंतमहंतअमरिसुफरिसो । सो वाणवंतरो ससिनिवस्स पासे लहुं पत्तो ।।५८ा रायाविरताकाई चिं.
तिउं विहियदेवगुरुपूओ। एगग्गमणो विजणे काउस्सग्गं समल्लीणो ।। ५९ ॥ तस्संमुहमचयंतो दडंपि झडत्ति तो पडिनियत्तो।
॥४२७॥

मीदे०
विजयकु-
मारकथा
प्रत्यधी
धर्मगंगा-
पारविधी
॥४२८॥
,
कमिचि काले पनो पुणोऽवि तह व तं दटुं ।। ६० ॥ झत्ति नियत्तो स पुणोपि तइयवेलाइ तं तहुस्सगे । लीणमणं पासित्ता
इस नितर यागयामरिमो ॥६१ ॥ धन्नो एस नरिंदो जो एवं रजदंडपडिओऽवि । सययं सुधम्मकम्मे समुज्जुओ चिट्ठइ महप्पा
॥६२॥ तो चालकुंडलधरो पचक्सी होउ कहिय नियचरियं । बहुसो खामित्नु निवं पत्तो अमरो सठाणमि ॥६३॥ ससिरायाविहु
मरिसेपकाउस्मग्गाइमुद्धधम्मपसे । इह परभवे य परमं कालाणपरंपरं पत्तो ॥६॥एवं भव्या! शशधरकर श्लोकसंभारसारं, श्रुत्वा
पूर्ण विशदमदमः श्रीशशिक्षमापनींदो। कायोत्सर्ग प्रमितिकलिते क्लिष्टदुष्पाटमेदस्फूर्जत्कर्मप्रचयदलनप्रत्यले धत्त यत्नम् ॥६५॥
पति शशिराजज्ञातं । प्रतिपादितं 'उस्मग्गमाणंति एकविंशं द्वार,इदानीं 'थुत्तं चति द्वाविंशं द्वारमाविष्कुर्वन् गाथोत्तरार्द्धमाह-
गंभीरमहुरसई महत्वजुत्तं हवइ थुत्तं ।। ५८ ॥
गंमीरा व्यंग्यार्थान्योक्तिपक्रोक्तिकठोरोक्यादिगर्भा मधुराः-सुशिष्टाक्षराः शन्दा यत्र तत्तथा, यद्वा मधुरो-मालयकैशिक्या-
दिग्रामरागानुगतः शन्द:-परो यत्र, अस्ति सकलामरहिता वरंमा हरिपुरीव चक्रपुरी। तत्थ निवो बलभद्दो पुरिसुत्तमहिय-
पहरिसकरो ॥१॥ इदगाहप्रतिबंधः श्रीगुप्ताख्यः कुवेरसमविभवः । महमुकीलिओ तस्म आसि मित्तो महाकिविणो ॥२॥ न
ददाति स्वजनेभ्यः किंचिन व्ययति किंचिदपि धर्मे । धणमुच्छाए वनइ गमागर्म सपठाणेसु ॥३॥ नवरं चिरपुरुषागतजिन-
परधर्मक्षणं यथारगरम् । जिणपूयणाइपमुहं जहापयर्ट कुणइ किंपि।।४। उत्खननखननपरिवर्तनादिमित्तद्धनं निजं नित्यम् । अव-
दारसंफियमणो गोतो मो रिलेसेइ ।। ५ ॥ तस्यान्येाजने तनयः मुविनय उदारभावयुतः। तव्ययणमएण धणं सव्यंपि निहेइ
भुपि गिट्ठी ॥६॥ अपरघुरुद्वधनमूर्छः श्रेष्ठी जगाम परलोकम् । पिउणो मयकियाई कारइ विजओ ससोगमणो ।। ७५ सदनातः
॥४२८॥

विजयकु- (Gwwwपले पाणफण पचो पलभदनिापासे ॥२४॥ अभय भूप। सोऽई श्रीगुप्तारपस्तमास्मि परमियम् । किंचिदपि द्रव्यमपश्यनसो बहुलेशः। भोयणमयि अज्जतो कयाविजणगीइइयमुचोदायरसेह स्थानेऽधौ कोट्यः कनकस्प संति निक्षिप्तः | तुह पिउणा ता गिदसु कयं किलेसेहि सेरोहिं ॥९॥ विजयोऽथ निधिस्थान विधिना सनित समारभक्त याजन् ता उल- भर्म संपा परिरापमुलो उलिगो तत्थ हलयोलो ॥१०॥ अहद ममाभाग्यवशात् सभप्यपमर्थसंचयो हि कथम् । समहिहिओ सुरेहिं? कह- पारविधी मरना इस भने निग्यो ? ॥११॥ एवं विजयः सुनिरं विनित्य निंदभमाग्यमात्मीयम् । सं संतं नाउं लाहु पनो केलिसमीथे ।।१२।। ॥४२९॥ तसिन् रागये पतगद्रभूपनिपतिः कथयति ण । गिण्णुमारस्रा फलं परमं सिगगुफ्खपत ॥१३॥ विजयो पनितपदयो गदि पिपुरोग लभेषगिमम् । सो कारेमि जिणगिहं गिनं पा उरागैगि ॥१४॥ इति शुभमनोरथगणः श्रेछिगुतो मुनिारंगमस्कल। पुच्छर भया ! को मा निदरणलाभस्रा विग्गकरो १ ॥१५॥ निजगाद मुनिवरिष्ठ राग पित्रा भद्रातीसगुन । पानिमांजरमागेग एरा समातिष्ठिशी अत्यो ॥१६॥ विषयोऽध फेलिगुरुं नला संगाल्प मातुरावासम् । उपरदेसंगि गमो ठिो जयंतीपुरी पाई ॥१७॥ स प भूलनामा यसुगंगा रान्पपादविधायुए। अस्थि विशिष्ठो गिप्पो जाया राह तेण से मिली ॥१८॥ अन्गेयुरादर- प्रधान गोग निगारिना महेन्द्रेण । आहूग महापणिणा कहिगमिगं भूइलस्रा जहा ॥१९॥ पूर्णगुरुणाश्रित मे ददोन सरा AATANTS राद अब गहनलामे गुणगु ता जरा ॥२०॥ पश्यान विदधे गंगाभावतो ज्यंतरानसौ शगिति । लिंति निविदा na link fan भिटा इसे तगणु ॥२१॥ तं या निजयोऽपि प्रमोदभागभूदलं समाराध्य । गिहितु तस्स पासे तं गतं निगपुरं KHAN in poye निकिता मिगुरोधाताएं महीप रागहमपि पिच्छेउ अपारतो ।।२३।। उद्विगममा गाई । ॥४२९|| प्रत्याशी पगंगा गाविणौ ॥४३०॥ * पनो गरमा नियनिहिभूमीइ चिहामि ॥२५॥ तामधुना निधिलोभी विजयस्त्याजयति मामतो मित्र! वारसु जत्तण तयं इय - विजयकु- मारकथा मणिप तिरोहियो देवो ॥२६॥ पृतांतमिमं राजा विजपस्याचष्ट सोऽप्युवाचैनम् । देव! इममत्थसत्थं नियकजकए न गिण्हामि ॥२७॥ किंतु श्रीमपिनराममंदिर सुंदर विधापयितुम् । मा अझयत्यो अत्यो भूमीमज्झे मुहा होउ ॥२८॥ इत्यादि युक्तमुक्तो राजा विज- रेन ममुदिः प्राह । धनोमि विनय ! जो इयत्थमिय उजम कुणसि ॥२९॥ वद् विजय ! वांछितार्थः सिध्यतु तव शीघमिति पानुमाः। नारणपणो मरिसेमयर इमो जामो ॥३०॥ संध्याकृत्यं कृत्वा राजा शयनीयपरिगतो रजनौ । सुविसन्नमाण. रोग र मणिगो नेण अमरेण ॥३१॥ तद्धि महापापं परो यदर्यत इह क्षमानाथ! । इत्तोवि इम अहियंज कीरइतं पुणो विहल ॥३२॥ अथ गरिपादो राजा जगाद तं भद्र !मा सा वद एवम् । कह जाणियजिणवयणो करेमि से घम्मविग्धमहं ॥३३॥ कि या नर रिफलेन द्रव्यग्रहणेन मुंर मोहमिमम् । अह तूमसि दरिणेहिं ता गिण्डसु मज्झ सयलनिहीं ॥३४॥ तदनु विइस्य स को गीक्षितमपि नर निधीनदं न लमे। तुह वंतरपामाओ किंगा तुमए इमं न सुयं ॥३५॥ यादृशि ताशि भूमिभुजि पंच पिशाच- मानि। महति तु यानि मांति, या तानि न परिकलितानि॥३६॥ राजाऽऽह वयस्य मया किमितोऽपि परं विधातुमिह शक्यम् । नह नजद म उपायो जो रोगद्गेऽपि अविरुद्धो ॥३७॥ श्रुत्वेदं सविपादः म सुरः क्षिप्रं ततोऽपचकाम । विजएगाव मंतवलेण उपराया ति निगनिहिणो ॥३८॥ तर पोद्यानसंस्थित तेन विभनिरहेन । सयलंपि सडियपडियं समुद्धरइ संतिजिणभवणं ॥३९॥ अष्टादिसपमयो हत्या स्तुत्या जिनं मदास्तानैः। धनमनो विजओ सीहदुवारमि जा जाइ ॥ ४०॥ वावदकर्णखरस्थं ६ पूर्णमपीगरिक कारिभूपम् । पमं नीणिऑनं जिणगिहपुरो निपद गोर ॥४१॥ तं वीक्ष्य मनसि दध्यौ विजयः श्रीशांतिदृष्टि 1४३०॥

विजयकु-
मारकथा
श्रीदे०
चैत्यश्री-
धर्म० संघा-
चारविधी
॥४३१॥
पतितोऽपि । जइ मारिआइ एसो तो किं मम जीविएणावि? ॥४२॥ एनमथ रक्षयित्वा क्षणमेकं सोऽगमन्नृपसमीपे भालस्थलमि-
लियकरो एवं विनविउमाढतो ॥४३॥ देव कृतभुवनशांतेः श्रीशांतेरपि पुरो वधार्थमसौ। निजइ चोरो अर्थतमणुचिय चट्टई एयं
॥४४॥ तत् कुरु मम प्रसादं मुंच विभो! तं वराकमतिदीनम् । गिण्हेवि दविणजायं अहवा मह जीवियव्यंपि ।। ४५ ।। तदनु
भ्रक्षेपवशाद नरपतिना प्रेरितोऽवदन्मंत्री । सो एस देव! पायो जो तुद्द अंतेउरस्संतो ॥४६॥ खैरमदृश्यांजनगुरुवलतो व्यचरत्त-
वाज्ञयाध्यासौ । जोगंधरसिद्धेणं पडिजोगवलेण विनाओ ॥४७॥ उपनिन्ये वः संप्रति देवेनादिष्टमंजनविधि चेत् । साहेइ तओ
निधिसयकरणाओ तं विसज्जेह ॥४८॥ नो चेद्विडंव्य बहुधा भ्रमयित्वाऽसौ पुरे ध्रुवं पात्यः। पहु। एसो हु हणिजइ आएसो पुण
पमाणं मे ॥४९॥ राजाऽऽह विजय ! म पुमान् पापीयान् सर्वथा वधस्याहः । बहुतरविरोहकारित्ति केवलं गरुपकरुणाए ॥५०॥
अंजनकथनपणेनोन्मुक्तो यावन्न मन्यते तदपि । ता हेतुं चिय उचिओ ता अजवि भणसि तं बाद ॥५१॥ तं मुंचत इति नान्यो
| मोक्षोपायोऽस्ति निश्चयो ह्येषः। अम्हारिसाणवि गिरो चलंति जइ ता गयं सव्वं ॥५२॥ विजयेन जल्पितं चेदिदं तदा देहि तंत्रि
| रात्रं मे । जेणुवलद्धतदिच्छो जहोचियं विनवेमि पहुं ॥ ५३ ।। प्रतिपन्नमिदं राज्ञा नीतो विजयेन सोऽथ निजसदने । हायवि.
लेषणवरवत्थभोयणाईहिं उवयरिओ ॥५४॥ श्रेष्ठी द्वितीयदिवसे तेन युतः शांतिनाथभवनमगात् । विहिणा पूएवि जिणं एवं थोडं
समाढत्तो । ५५।। तथाहि-"सुरराजसमाजनतांहियुगं, युगपञ्जनजातवियोधकरम् । करणद्विपकुंभकठोरहरि, हरिणांकितमर्जुनतुल्य-
रुचिम् ।। ५६ ॥ रुचिरागमसर्जनशंभुसमं, समभानविलोकितजंतुगणम् । गणनायकमुख्यमुनींद्रनतं, नतवांछितपूरणकल्पनगम्
| ॥५७॥ नगराजविनिम्मितजन्ममहं, महनीयचरित्रपवित्रतनुम् । तनुकीकृतवैरिनरेशमदं, मदमत्तगजेन्द्रसदृग्गमनम् ॥ ५८॥
॥४३॥

विजयकु- मारकथा श्रीदे० पत्यधी. धर्म संपा- पारविधी १४३२॥ "PartTANDITITICITIRA मनईहितमौख्यविधानपर्नु, पटुवाणिजनौषकृतस्तवनं । वनजोदरसोदरपाणिपदं,पदयमविलीनजगत्कमलम् ।।५९॥ मलमांयविमुक्त- पदप्रभा, भादुरवसुदारुणदानधनम् ! धनसारसुगंधिमुखश्वसितं, सितसंयमशीलधुरैकपम् ॥६०॥ पकाननसेवननीरधरं, धरणी. परसंचमनियगुणम् । गुणरजनताऽऽश्रितसचरणं, रणरंगविनिर्जितदेवनरम् ॥६शा नरकादिकदुःखसमूहहरं, हरहारतुपारसुकीर्तिम- | रम् । भरनक्षितिपामिनयाहुबलं, वलशासनसितसाधुजनम् ।। ६२ ।। जनकाद्यनुरागविधौ विमुख, मुखकांतिविनिर्जितचंद्रकलम् । कलनातिगगिदिममृद्धिपरं, परभक्तिजना नुत शांतिजिनम् ॥६३॥ जिनपुंगवनायक शिवसुखदायक नतदेवेन्द्रमुनीन्द्रवर । त्रिभु- वनजनवंधुर भयवरुसिंधुर भरभविनां भव भीतिहर ।।६४" इत्थमुदारस्तवनं स भण्यमानं निशम्य विजयेन । सिरिसंतिनामधेयं मुगपुण्यं कत्यपि मइति ॥६५॥ ईहापोहगतमना मूर्छा प्राप्यास्तचेतनो भूयः। जाइसरो देवयदिनलिंगसो मुणी जाओ ॥६६॥ अप्राशीदय विजयो भगान् । किं तय चरित्रमिदमसमम् । पुवावर विरुज्झइ ? तो इय साहूवि साहेइ॥६७॥ अत्रैव पुरि पुराऽभूत् मुभाम्मिशः श्रेष्ठिनंदनः सोमः। चमधरामिहरससिद्धमित्तसंनिज्झमाहप्पा ॥ ६८ ॥ अत्रैव शांतिभवने जीर्णोद्धारं व्यधापयद् गिधिना । दिन्ना दमग्गहारा ममामणा चेहए स्ना ॥६९॥ जिनभवनवामपाधै तिष्ठत्यद्यापि शासनानि किल । सासणदेवीइ अहो सिगाणि तिहत्यमिण ।। ७० ॥ श्रीचारुदत्तमुनिवरपार्श्वेऽन्येयुर्गृहीतवान् दीक्षाम् । कासी य दुफरतरं तवचरणं सुचिरमकलंक ॥७१॥ नारं न चरमसमये सुट्यांतरवर्तमानमिथुनगिरम् । सुचा सरागचित्तो मरि भूएसु जाओ सो ।। ७२ ॥ च्युत्वा ततः समभपन कौशाम्न्यां पुरि पुरोहितमुतोऽयो । चंडो सयंभुदत्तो पत्तो य कमेण तारुनं ७३॥ व्यसनशतकेलिभवनं निरसार्यत गोध निजगृहास्पित्रा। यहुनयरेमु भर्मतो पनो काममयनयामि ॥ ७४ || आध्यंजनमोहनवशीकरणोचाटनादिकुशलमतिः। ४३२।।

विनय- श्रेष्ठिवृत्तम् श्रीदे चैत्यश्री धर्म० संघान चारविधौ ॥४३३॥ दिट्ठो जोई तेणं पडिवनं तस्स सीसरी ॥७॥ गाढग्लानोऽन्येधुस्तेन प्रगुणीझतो ददौ मुदितः। अंजणसिद्धि जोई तस्स य भो विजय ! सो अहयं ॥ ७६ ॥ नपरं तेने मे कथितं कस्यापि मा स कथय इमाम् । इहरा तुम्भं सिद्धी विहडेही पिसुणमितुब ॥७७॥ अंजनप्लेन राजेश्वरादिशुद्धांतसंचरणशीलः। भवियच्चयाइ केणवि नाओ नीओइममवत्थं ॥७८॥ नवरं केनापि पुराकतेन शुभसंचयेन ता दृष्टौ । अमयसमाए पडिओऽम्हि गोयरं जीवियो तेण ।। ७९ ॥ त्वत्कृतशांतिजिनेशस्तवनस्तुतिविदितपूर्वभव- चरितः। जाओ समणो ता विजय ! होउ तुह धम्मलाभोति ।।८०॥ विजयो विसयता इदमाख्यात् नरपतेरसौ प्राह । सिद्विवर! चित्तरिया पुरिसा को पचओ इत्थ ।।८।। शासनवृत्तांतमसौ.प्रत्यूनेऽवीसनन् नृपतिराशु । तट्ठाणं पत्नाई च सासणाई जहुनाई ॥८२॥ तदनु नृपः पुलकिततनुरतनुप्रमदः समेत्य तन मुनिम् । तं भनीइ नमित्था इस साहू कहइ धम्मकहं ।।८३॥ "आत्माऽय- मनल्पविकल्पकल्पनोत्पन्नपापपरिणामः। हरिकरिक्सिविमहरसतुणोऽवि दूरं विसेसेइ ॥८४॥ यस्मात् करिहरिमुख्या रुटा अपि | ददति मरणमेकमयम् । अप्पा उ दुप्पउतो देइ अणंताई मरणाई ॥८५॥ किंच-अप्पा नई वेतरणी, अप्पा मे कूडसामली । अप्पा कामदुहा धेनू, अप्पा मे नंदनं वनं ॥८६॥ अप्पा कत्ता विकता य, दुहाण य सुहाण य । अप्पा मित्तममित्तं च, दुप्पट्टियसुपट्ठियं 11८७॥ तद्भव्यैरयमात्मा जेतव्यो मुक्तिमिच्छुमिः सततम् । जेण जिओ चिय आया तेण जियं तिहुयणंपिजओ।।८८ जो सहस सहस्साणं, संगामे दुजए जिणे। एग जिणिज अप्पाणं, एम से परमो जो ॥८॥" इत्थं वचः स्वयंभूदचस्स मुनेनिशम्य साम्य- करम् । बुद्धा वहयो जी जाया जिणसासणे भत्ता ।।९०॥ राजाऽपि देशविरतिं प्रतिपद्यैतान दशाग्रहारांस्तु । सासणलिहिए सिरि- संतिपूयहेउ पणामेइ ॥११॥ विजयोऽपि जिनायतने निजं कुटुम्ब विधाय सौस्थ्यमनाः। तस्स मुणिस्स समीवे ,पडिवअई चारु- - ॥४३३ चैत्यवन्द- श्रीदे० चारित्तं ॥१२॥ अन्यत्र चिर मुनिरपि विहृत्य भव्यान् वियोध्य जिनधर्मे । उत्पन्नविमलनाणो सिद्धो संमेयसैलंमि ॥१३॥ एका- पैत्यश्री- दशांगधारी विजयमुनिः परिवैभवसमेतः । पालिपपयमकलंकं जाओ अमरो पढमकप्पे ॥ ९४ ।। तत्रामरगिरिनंदीश्वरादिचैत्येषु । नसप्तकम् धर्म० संघा जिनवरान् स्तोत्रैः । भत्तीइ संधुणंतो सुहेण पूरैवि निअआउं ॥९५॥ व्युत्वा ततो विदेहे जिनसंस्तवनैर्विधूतपापमल। सपरोक्या- चारविधी | रपवरो सिद्धं गमिहिइ विजयजीवो ।।१६।। इति निशम्य जनाः ! करुणाकरं, विजयवृत्तकमेतदनुत्तरम् । स्वपरयोरुपकारकर सदा, ॥४३४॥ भणत मार्वपुरः स्तवनं सदा ॥ ९७ ॥ इति विजयश्रेष्ठिदृष्टान्तः ।। प्ररूपितं 'थुत्तं चति द्वापिशं द्वार, सांप्रतं 'सग वेल'ति त्रयोविंशं द्वार प्रकटयन्नाह- पडिकमणे चेइय जिमण चरिम पडिक्कमण सुयण पडियोहे । चिइवंदणाइ जइणो सत्तउवेला अहोरत्ते॥४८॥ यतेः-साधोरिति-पूर्वार्धोक्तरीत्या अहोरात्रमध्ये सप्त वेला जपन्यतोऽपि चैत्यवदना कर्त्तव्यैव, अन्यथाऽतिचारसंभवात् , तदकरणे प्रायश्चित्तस्य भणनाद्, आगमप्रामाण्यात् अधिकत्वनिषेधः, पर्वादिषु विशेषतो वंदनाभणनात् प्रतिपेधे तु प्रायश्चित्ताप- तेश्व, तथा चागमः~-"जिणचेइए वंदमाणस्स या संथवेमाणस्स या पंचपयारं सज्झायं पयरेमाणस्स वा विग्धं करिजा पच्छित्तं" | एतच्च तुशब्दो विशेषयति, तत्र 'पडिफमणे'ति प्राभातिकावश्यकावसाने एका चैत्यवंदना, तथा च मूलाऽऽवश्यकटीका "तओ तिन्नि थुईओ जहा पुचि, नवरमप्पसदगं दिति, तओ देवे वदंति, तओ बहुवेलं संदिसावंति"त्ति १ 'चेइय'चि द्वितीया चैत्यवंदना चैत्यगृहवेलाया, भक्तादिग्रहणार्थमुपयोगकरणपूर्वमित्यर्थः, उक्तं व महानिशीथे सप्तमाध्ययाने यतिदि- नचर्याप्रस्तावे 'चैइएहिं अदिहिं अयोगं करिजा पच्छित्त' तथा मूलावश्यके कायोत्सर्गनियुक्तिवृत्योदिनमातिचारालोचना ॥४३॥ -

चैत्यवन्द-
नसप्तकम्
श्रीदे०
चैत्यश्री.
धर्म० संघा.
चारविधी
॥४३५॥
र्धमुक्त-"काउस्सग्गं मुफ्सपहदेसियं जाणिऊण तो धीरा। दिवसाइयारपरिजाणपट्टया उंति उस्सग्गं ॥१॥ मोक्षपथा-तीर्थकरः,
तदुपदेशकत्वेन कारणे कार्योपचारात्, सांप्रतं यदुक्तं 'दिवसातिचारवानार्थ मिति तत्रोच्यते-विषयद्वारेण तमतिचारं दर्शयन्नाह-
सयणासणऽनपाणे चेइय जइ सिज कायउच्चारे । समिई भावणगुत्ती वितहायरणे अ अड्यारो ॥१॥ 'चेइय'चि चैत्यवितथावरणे
सत्यतिचारः, चैत्यविषयं च वितथाचरणमविधिना वंदनकरणे अकरणे चेत्यादि, 'जईत्ति यतिवितथाचरणे सत्यतिवारः, यति-
| विषयं वितथाचरणं यथाई विनयाद्यकरणमिति, एपा च त्रिकालचैत्यवंदनामध्ये ग्राभातिकसंध्याकालवंदनोच्यते, यतो यतीनामपि
| दिवामध्ये त्रिसंध्यं चैत्यवंदनाया अवश्यं कर्चव्यतयोक्तत्वात् , तथा च महानिशीथसूत्रं "गोयमा ! जे केई मिकल वा
भिक्खूणी वा संजयविरयपडिहयपञ्चक्खायपावकम्मे दिवापमिईओ अणुदियहं आवजीवाभिग्गहेणं सुविसत्थे भत्तिनिम्भरे जहुत्त-
विहीए सुत्तत्थमणुसरमाणे अणनमणे एगग्गचित्ते तग्गयमणे ससुहज्ज्ञवसाए थयथुईहिं न तिकालियं चेइए वंदिजा तस्स णं पाय-
छित्तं उवइसिजा २, "जिमण'त्ति चैत्यवंदनां कृत्वा भोक्तव्यं, तथा चोक्तं-"चेइएहि साहहि य अदिएहिं पाराविजा पच्छित्त"
एपा च मध्याहचैत्यवंदना गण्यते३ 'चरिमति संचरणप्रत्याख्यानानंतरं देवान् वंदेत, उक्तं च-"संवरित्ताणं चेइपसाहूणं बंदणं
न करिज्मा पच्छित्तं" एपा सायसंध्याचैत्यवंदनायां निपतति, एवं च दिवामध्ये त्रिकालवंदना यतीनां भवति ४, 'पडिकमण'त्ति
(देवसिकप्रतिक्रमणात् पूर्व देवा वंदनीयाः, तथा च महानिशीथे-"चिइवंदणपडिकमणं गाहा, चेइएहिं अवंदिएहि पडिकमिज्जा
पच्छित्तं" ५ 'सुयण'चि देवान् वंदित्वा सुप्तव्यं, नान्यथा, यदागम:-"चेइएहिं अदिएहिं जाव संथारंमि ठाइज्जा पच्छित्तं" ६
'पडियोहे'ति'प्रभाते प्रतियुद्धः सन् देवान् वंदते, उक्तं च-"इरिया कुसुमिणुसग्गो जिणगुणिवंदण तहेव सज्क्षाओ"त्ति ७॥ एवं
.
॥४३५॥

श्रीदे चैत्यश्री धर्मसंघा चारविधौ ॥४३६॥ गृहिचैत्य- वन्दना- संख्या '- च साधूनाथित्य वेलामतकनियमिता चैत्यवदना प्रदर्शिता, अथ गृहस्थानाथित्याह- पडिकमओ गिहिणोऽविहु सगवेला पंचवेल इयरस्स । पूयासु तिसंझासु य होइ तिवेला जहन्नेणं ॥४९॥ प्रतिकामतः-उभयसंप्यमानश्यक कुर्माणस्य गृहिणः-थानकादेः सप्त वेलाचैत्यवंदना भात्यहोरानमध्ये, यथा द्वे द्वयोरान श्यकयोः द्वे च स्वापावबोधयोः त्रिकालपूजानंतर च तिस्रश्चेति सप्त, अपि संभारने, संभाव्यते ह्येतदेवं, अन्यथा(एका)ऽऽवश्यक- करणे पद, स्वापादिसमयावदने पंचादिरपि, प्रभूतदेवगृहादौ वा अधिकापि, पंचवेला इतरस्य-अप्रतिक्रामकस्य यथा द्वे सा- पाववोधयोस्तिस्रः प्रतिसंध्य पूनानंतर, तथा जघन्येन श्रारकस्प तिस्रो वेलाचैत्यवंदना भवति कर्तव्येति शेपः, कथं १, त्रिसंध्यासु | यास्तिस्रः पूजास्तासु, वदनतरमित्यर्थः,एतेन श्राद्धस्य त्रिशालपूजाऽप्यावेदिता,चशब्द उक्तानुक्तसमुच्चयार्थः, तेन यदाऽपि पूजा न सभपति तथाऽपि वेलात्रय देवा वदनीयाः,तथा याः पूर्वाह्न गृहचैत्यचैत्यगृहादिपु वदनास्ताःप्रातःसंध्यावंदनायां निपतंति, | तदनंतर माध्याद्विक्या, ततस्तु प्रदोपसंध्याया, तथा चागमः-"भो भो देवाणुप्पिया! अज्जप्पमिईए जापजी तिकालिय अणु- | चापले गग्गचित्रेण चेइए वदेयव्वे, इणमिव भो मणुयचाओ असुइअसासयखणभंगुराओ सारंति, तत्थ पुग्वण्हे वाच उदगपाणं न कायव्यं जाव चेहए साहू य न बदिए,तहा मज्झण्हे तार असणकिरियं न कायव्यं जार चेइए न दिए, तहा अवरण्हे चेव तहा कायव्यं जहा अवदिएहि चेइएहि नो सेआयलमइकमिजति। अत्र संप्रदायः अस्थि सुरठाविसओ विसयसयविरायमाणनयविसरो। मरसफलकलियफलिओ लयलीणमुणिंदगिरिसिहरो ॥१॥ सत्तंजयसेलेसो सेलेसीकरणमालिसो तत्थ । भवियाण निव्वुइकरो तह कयलहुपचसरमरणो॥२॥ जो अट्ट जोयणाइ समूसिओ परओसहिसमिद्वो। दसजोयणविच्छिन्नो सिहरे मूले य पन्नासं ॥३ । अविय - ॥४३६॥ E कान्ति- श्रीकथा श्रीदे० चैत्यश्री- धर्म० संघा चारविधी ॥४३०॥ गयणयलमणुलिहतरुइकतकंतजिणभरणो। वणमसारहंतझरतनीरनिज्झरणनियरजुओ॥ ४ ॥ जुयलहियमुरकिंनरसिद्धसमारद्ध- सुगंधयो । गंधव्वपणइणीजणमुच्छाविजंतवीणसरो ॥५॥ सरसहरिचंदणदुमसुगंधपूरतसयलदिसिविवरो । पररयणनियरचिंचझ्य- सिहरसयसंकुलो रम्मो ॥६॥ अह भरहनियस सुओ पढमो पढमस्स तह जिणिदस्स ! पुंडरियारनामो गणहारी सिरिउसहसेणो ॥७॥ विहडियजगजगडणमयणसुहडभडवीयपरमकोडीहि । परियरिओ सो पंचहि विहरतो समणकोडीहि ||८गामागरनगराइसु बोहंतो यहुयभवियपुंडरिए। पत्तो खमाधरो सो खमाधरै नैमि पुंडरिए ॥९॥ नमणागयबहुलोए अह पाहजलाउला बहुलसोया। करगहियदुहियदुहिया समागया महिलिया एगा ॥१०॥ महिमिलियसिरा सा नमिय गणहरं करिय दारियं पुरओ । पभणइ किं पुन्चभवे भयवं! दुफयमिमीइ कयं ॥११॥चउचउरनाणउपओगजोगजोइयपयत्थसत्थगणो । माइ गुणी मुण भद्दे ! जमिमीइ कयं दुकयं कम्मं ॥१२॥ असुहाण कम्माणं जं असुहोचेव जायइ विवागो। नहि रोवियंमिनिये अंबफलं जायइ कयावि ॥१॥ किच सबो पुखरुपाणं फम्माणं पावर फल विवागं। अवराहे सुगुणेय निमित्तमित्तं परो होइ॥१४॥तथाहि- पुचविदेहे हारुव्य पारसिरीए अहेसि चंदपुरी। सत्य घणावहसिट्ठी भूरिधणो धम्मघणवुद्धी ॥१५॥ चिइनंदगाइसद्धम्मसंगया | तस्स दुन्नि दइयाओ। चदसिरी मित्तसिरी एगंतरविहियमजाया ॥ १६ ॥ अनदिणे भंजती मज्जायं मयणपरसा धणियं । नंदसिरी इंदुजलमइणा पहणा इमं भणिया ॥१७॥ उचमकुलुम्भवाण नप सुयणु मजायलंघणं जुत्तं । जलहीविहु सलहिअइ सजि- । यअणवजमजाओ ॥ १८ ॥ किंच-चलति कुलाचलचक्रं मर्यादां लंघयन्ति जलनिधयः । प्रतिपन्नममलमनसां न | चलति पुंसां युगांतेऽपि ॥१९॥ तो सा तोसविरहिया अइरोसावेसक्लुसियमईया। चलिया विलक्खयणा मितसिरी उररि १४३७॥

कान्ति-
श्रीकथा
श्रीदे०
चैत्यश्री-
धर्म० संघा-
चारविधी
॥४३८॥
सुपओसा ॥२०॥ कइया उ मयणअमरिसतवियाए तीइ तह वसीकरणं । पइणो कयं जहा सइ स सव्वहा तव्यसो जाओ ॥२१॥
परिहरिया मिनसिरी डज्झिज्जइ तत्तअंगवंगमणा । चंदसिरी तप्पच्चयमुग्गं दोहग्गमज्जेह ।। २२ ॥ चिइवंदणपरिणामा मरिउं
कंतिमइ तुह सुया जाया। कंतिसिरी नयरे विजयवद्धणे विजयसिद्विगिहे ॥२३॥ संपइ इमीइ उइयं कंम भोगंतरायजणियं तं । जेण
| पई दिहाइवि रूसइ से किंतु पुट्ठाए?॥२४॥ एवं दुहियं दुहियं निएविएयं तुमपि दुहिया ता । सो विरलोकोऽवि जणो दुहियं
जणिऊण जोसुहिओ ॥२५॥ यत:-"जातेति चिंता महतीति शोकः, कस्मै प्रदेयेति महान् विकल्पः। दत्ता सुर्ख
| स्थास्यति वा नवेति,कन्यापितृत्वं खलु नाम कष्टम् ॥२६॥ किंच-निरवचा दहइ मणं विणट्टसीलावि देइ दुक्खाई।
दोहग्गिणीवि दुमइ दुहिया पियराण हिययाई॥२७॥ अञ्ज पुण दुसहदोहग्गउग्गदुहमिया इमा इत्थ । नियजीवियनिरविक्खा
गया अलक्खा मरणकंखा ॥२८॥ दरदिनकंठपासा एसा अणुमग्गआगयाइ तए । छिदित्तु तयं पासं करे करे इहाणीया ॥२९॥ इय
सोउं कंतिसिरी नंपइ संपइ पसीय मह भयवं! । दोहग्गदरिद्दहरं चरित्तचिंतामणिं देहि ॥३०॥ सा भणिया मुणिपहुणा अहुणा भद्दे !
नतं चरंगउचिया । किंतु कुण संमरंमं चिइवंदणमाइगिहिधम्मं ॥३१।। सा आह नाह ! कजं न मज्झ अन्नेग देहि पञ्चज्ज । अज्जेव
जेण सज्जो सज्जियऽणसणा मरामि अहं ॥३२॥ अह वाणवंतरसुरो कहेइ एगो अहो इह भवंमि । सत्ताण भमंताणं जायइ सरिसेण
सह जोगो ॥३शा जमिमाविहु सच्छंदा असच्छतुच्छासया मह सरिच्छा । न पियइ अमयसमाणं गुरुवयणं समसुहनिहाणं ॥३४॥
कंतिसिरी जणणीए कंतिमईए तो कहं भय । एसो इमीइ सरिसोत्ति पुच्छिए कहइ गणिनाहो ॥३२॥ संखउरनामगामे आसी
कुलपुत्तओ धणो नाम । उच्छिनजणणिजणओ निरंगणो निद्धणो धणियं ॥३६॥ सो कइया सुयधम्मो आगंतुं दुक्खगम्भवेरग्गे ।
॥४३८॥

कान्ति-
श्रीकथा
श्रीदे०
चैत्य० श्री.
धर्म० संघा-
चारविधी
॥४३९॥
सिरिविजयसेणमुणिवरपासे पडिवज्जइ पयज्ज ॥३७॥ चोइज्जतो रूसइ दुम्मेहो दुम्मुहो सयंमइओ। माणी छिद्दप्पेही निरो-
वयारी अणुसइल्लो ॥ ३८ ॥ वंको अवन्नवाई न करेइ तपि मंदपरिणामो। विणयवहुमाणहीणो तो सो गुरुणा इमं भणिओ
॥ ३९ ॥ “गुणरिद्धी दूरं वद्रियावि अविणयपवणपडिहणिया । इक्कपएचिय पुत्तय ! पणस्सए दीवयसिहव्व
॥ ४०॥ नीहारहारधवलोऽवि बच्छ ! सच्छोऽवि सुगुणसमुदाओ। विणएण विणाऽवयणं व नयणरहियं न
सोहेइ ॥४१॥ अचंतपियोऽवि वजिजइ पुरिसो विणयवजिओ दूरे। पवरमणिभूसणेवि य सुजणेहिं गुरुभुयं-
गुब्व ॥ ४२ ।। इय दुधिणयत्तणदोसनियहमवलोइऊण बुद्धीए । वच्छ ! रमिजसु विणए समत्थकल्लाणकुल-
भवणे ॥४३॥ विणयाओ हुंति गुणा गुणेहिं लोगोऽणुरागमुव्वहइ । अणुरत्तसयललोयस्स हुंति सव्वाउ
सिद्धीओ ॥४४॥ किंच-विनया नाणं नाणाउ दसणं दंसणाउ चारित्तं । चारित्ताओ मुक्खो मुक्खे सुक्खं अ.
णापाहं ॥४५॥ तथा-चडइ नमंताण गुणो आरूढगुणाण होइ टंकारो। चावाणं व नराणं गुणटंकाराऽनवहाणा
॥४६॥ इय सो गुरुणा करुणापरेण भणिओऽवि कम्मगुरुयाए । मुंह न निरोणामत्तणं सया निरणुतावित्ता ॥ ४७ ॥ अण्णदिणे
सहसा तेण मग्गिए अणसणे गुरू भणइ । पायं न पायमुचियं असंलिहियदव्यभावाणं ॥४८॥ भणइ इमो संलेहियतणूण कीवाण
| सत्तरहियाणं । अणसणकरणं मयमारणंति नहु तेण मह कज्ज ॥ ४९ ॥ एवं दुगंपि समगं करेमि पिच्छंतया हवह तुम्भे । इय
मणिरो पुण गुरुणा करुणानिहिणा निसिद्धोवि ॥ ५० ॥ सयमेव चत्तभत्तो सहसा खिजंतधाउसंदोहो । तण्हाछुहसंतत्तो अप्पिड्डी
पणयरो जाओ ॥५१ ।। भणियं च-"रज्जुग्गहणे विसमक्खणे य जलणे य जलपवेसे या तण्हाछुहाकिलंता मरिऊण हवंति
॥४३९॥

कान्ति- श्रीकथा श्रीदे० चैत्यश्री- धर्म० संघान चारविधी ॥४४॥ वंतरिया ।। ५२ ॥" दासं पैसं दीणं अन्नेसि सुराण पेमगत्तणं च । अप्पं निएति ईमाविसायदूसियमणो तो सो ॥५३॥ आगं- तूणं अग्गे ताणं चिय विजयसेणसूरोणं । दीणो हीणो लग्गो कयंजली विनविउमेवं ॥ ५४ ॥ भयवं! भवभयसंभंतसत्तसंताण- रक्खणसमत्थ । जं न कयं तुह वयणं तेणाहं एरिमो जाओ।।१५।। इण्हिपि किंपि ता मह उवइसह हियं गुरुहिं तो भणियं । सुर- वर ! सयावि मुणियेइयाण सुस्मूमगो हुज्ज ॥ ५६ ।। इच्छंति भणिय अह सो मुणिचेइयसंघकज्जकरणरओ। मनमणत्थं इत्थं समागो सो इमो भद्दे ! ॥५७॥ संघस्स काउ संतिं वेयावचं समाहिमेस इओ। चविउ होही रायाराउन्य कलानिहीं सोमो ॥५८|| दुविहंपि तओ धम्म काऊण भविस्सइ सुरवरो सो। तो उनरोत्तरसुहो सिज्झिस्सइ अट्टमभवंमि ।।५९।। इय सोउं नियरियं हरिस- वसुलसिरबहलरोमंचो । इयं सो वंतरदेवो पुंडरियं गणहरं थुणइ ॥६०॥"जय पणमिरविजाहरदेविंदमुणिंद सिरिगणहरिंद। गुरु- करुणारससायर ! नमो नमो तुम्भ पायाण ॥६१|| जय जय नाणकलानिहिपडियोहियबहुयभवियपुंडरिय! । गुरुकरुणारससायर! नमो नमो तुम्भ पायाणं ॥ ६२ ।। सम्गापयग्गमग्गाणुलग्गजणसत्थवाहपायाणं । गुरुकरुणारससायर! नमो नमो तुब्भ पायाणं ।।३३।। जय गुणगणहर गणहर! सुयहरसंमोहकरडिपुंडरिय । गुरुकरुणारससायर ! नमो नमो तुम्भ पायाणं ॥६४|| भवरुद्दअमुद्द- समुहमज्झमज्जंतजंतुपोयाणं । गुरुकरुणारससायर ! नमो नमो तुभ पायाणं ॥६५॥ दुस्सहदोहग्गदरिदतावतावियजियाण पुंडरिय। गुरुकरुणासायर! नमो नमो तुब्भ पायाणं ॥६६॥ जय विगलियकलिमलभरनिम्मलतववरणसाहुपुंडरिय ।। गुरुकरुणारससायर! नमो नमो तुम्भ पायाणं ॥ ६७॥ डिंडीरपिंडपंहुरसुधम्मकित्तिभरभरियभुयणयल ! । गुरुकरुणारससायर! नमो नमो तुम्म पायाणं ।।६८॥ इय संथुओसि गणहर !देविंदमुणिंदपणयपयकमल! जिणसासणभत्ता मे ऽहं)पहु! हुञ्ज सया तुह पसाया ॥६९॥" - 1.४४०॥

कान्ति-
श्रीकथा
श्रीदे०
पेत्य श्री.
धर्म० संघा
चारविधौ
॥४४॥
इय थोउ सुरे विरए कंतिसिरी कहइ पहु ! कहं अयं । अहुणा नहु वयउचियत्ति ? तो गुरू भणइ सुण भदे ! ७०॥ सोवपाम-
निरुवफमभैया कम्म दुहा इहं तत्थ। परिणामत्रसेण भवे सोपणाममुणो नासो॥७१|| निरुवाम्मं तु कम्मं जिज्झइ जीवाण वेइयं
चेव। दुफरतवचरणेणं निकाइयत्ता जो भणियं ॥७२॥"सयासि पयडीणं परिणामवसादुवफमो भणिओ । पायमनिकाइयाणं तवसा
उनिकाइयाणपि ॥७३॥"तथा "खलु भो कडाणं कम्माणं पुधि दुचिन्नाणं दुप्परिमंताणं वेइत्ता मुक्खो, नत्थि अवेइत्ता, तवसा वा
झोसइत्त"ति । तुमए पुण कम्ममिणं विहियं सोवफर्म तो गमिही । महिामवयंमि चिहवंदणाइसुकयाणुभावेण ।।७४ ॥ भणियं
| च-पुच्चभाविहियजदविहिचिइयंदणमाइसुकयउप्पन्नं । मुहभोगफलं पुनं उदइस्राइ तुह अमामनं ॥७६।। तनो पइणोइट्ठा पहूय-
रसुदभायणं बहुअपना । होहिसि अवचसहिया य संमया पउरलोयस्स ।।७७॥ इय सोउ सहा सयला सहलं सह लायसंजया धम्म ।
गहिय सविसेसं चिइवंदणाइरम्मं गया सगिहं ॥७८॥ कंतिसिरीविहु गहिउँ गगवेलाचेइवंदणासहि। गिहिधम्म सा उजुया गया
गिह विजयसिहिस्स ।।७९३. डिंडीरपिंडपंडुरगुरुजसभरपंदुरीकयतिलोयो । भयवंतु पुंडरीओ काउं यहुलोयउवयारं 11८०॥ बहु-
समणकोडिजुत्तो पत्तो विमलायलंमि भयलपयं । मासपरिचत्तभत्तो पत्तो निमदिणे चित्ते ।। ८१॥ निव्वाणगमणमहिमा हिहिं
सुरासुरेहिं तस्स कया। पुंडरियसिद्धिकाला सो भन्नइ पुंडरीयगिरी ॥८२।। अह भरहचफिणा पढमधम्मचकिस्स पुंडरीयस्स । पडि-
माह अलंकरियं कारवियं पवरजिणभवणं ॥ ८३ ॥ पढमअिणपदमगणहरसिद्धीद पवित्तियं तयं जायं। अपसप्पिणीइ भरहे तित्यं
तित्थाण पदमति ।।८४॥ कंतिसिरीवि तिसंझं पूयंती जिणवरं उभयसंझं । आवस्सयंमि निरया सुइरं पालेवि गिहिधम्मं ।। ८५॥
| सिरिधम्गपोसमरिस्स चरणमूलंमि गहियपच्चा । सगवारं चिदवंदणकरणमणा विजियकरणमणा ॥८६॥ उप्पनविमलनाणा सार-
॥४४१॥

आशातनाः श्रीदे० चैत्यश्री- धर्म० संघा- चारविधी ॥४४२।। क्खियसयलजंतुसंताणा। निट्टविअअट्ठकम्मा जाया संकलियसिवसंगा ।। ८७ ॥ कांतिथीरिति चैत्यवंदनमहोरात्रस्य मध्ये सदा, वेलाः सप्त क्तिन्वती समभवत् श्रेयःश्रियामाश्रयः । तद् भो भव्यजना ! सनातनसुखप्राप्तप्रतिष्ठे यथाशक्येकादिकवारमत्र कुरुत त्यक्तालसा उद्यमम् ।।८८॥ इति कांतिश्रीकथा!! इति व्याख्यातं 'सगवेल'त्ति त्रयोविंशतितमं द्वार,संप्रति 'दसआसायणचाउत्ति चतुर्विशं द्वारं व्याचिख्यासुराह-- तंबोली पाण२ भोयणु३ पाणह४ मेहुन्नर सुअण६ निढुवणं ७ । मुत्तु८ चारं९ जूअं १० बजे जिणणाहजगईए (मंदिरस्संतो) ।। ६१ ॥ ताम्बूलं-पूगपत्रादि चैत्ये नाऽऽस्वादयेत् न च उद्गीर्यात् , एतेन स्वादिमाहारनिषेधः१, पानं जलादेन कार्य, हस्तपादमुखांग- क्षालनाभ्यंगोद्वचनादेर्वा पानं-रक्षणं कार्य, कुरुकुचादीनां च २ भोजन-अभ्यवहरणमोदनादेर्भक्तोपधफलादेच न विधेयं ३ चैत्ये चतुर्विधोऽप्याहारस्त्याज्य इत्युक्तं भवति,एतेन चोपभोगो निषिद्धः, :,तस्य सकृद्भोग्यत्वाद् अंतरुपयोगिरूपं वा परिभोगं निषेधयति, उपानहौ-पनद्धे पादुके च न परिदध्यान ४ मैथुनं-मिथुनकर्म सुरतं करस्पर्शादिकां हास्यक्रीडां नासेवेत५ स्वपनं भूमौ शय्या- दिषु च न कुर्यात् ६ निष्ठीवनं-धूकरणं, दंताक्षिनखनासिकास्यशिरःश्रोत्रत्वगादिमलपकाद्युपलक्षणं चैतत् ७ सूत्रोचार-लघुनीति- वृनीतिं नाचरेत् , आभ्यां च वातपित्तत्वगस्थिरक्ताद्यपवित्रवस्तुनिषेधमाह, चूतं चतुरंगशारिनालिकाष्टापदत्रिपदीनपत्रिकदुदागंदु- कादिकं वर्जयेज्जिनमन्दिरस्यांत:-देवगृहमध्ये१०।। अत्र चैतै गाभिधानतृतीयाशातनाभेदैर्घहभाप्योक्ता सप्रभेदाऽवज्ञादिका पंचप्रकाराऽप्याशातना प्रभावतीदेवीवद् त्याज्येति प्रदर्शितं, समानजातित्वात् मध्यग्रहणे आचंतयोरपि ग्रहणाच, तच भाष्य "जिणin INRATHI ॥४४२॥.

प्रभावती.
श्रीदे०
चैत्यश्री
धर्म० संथा.
चारविधी
॥४४३॥
भवर्णमि अवण्णा पूयाइअणायारो २ तहा भोगो३। दुप्पणिहाणं४ अचियत्ती५ एमा आसायणा पंच ॥१॥ तत्व अवन्नाऽऽसापण
पल्हस्थियदेवपद्विदाणं च । पुडपडिपायपसारणदुट्ठासणसेवण जिणग्गे ॥२॥जारिसतारिसवेसो जहा तहामि तमि कालंमि । पूयाइ
कुणइ पुन्नी अणायरासायणा एसा ॥३॥ भोगो तंबोलाई कीरंतो जिणगिहे कुणइश्वस्सं नाणाइयाण आयस्स सायणं ती तमिह वज्जे
४ा रागेण व दोसेण च मोहेण व दसियामणोविती । दुप्पणिहाणं भन्नइ जिणपिसए तं न फापर्ष ।।५॥ धरणरणरुपणविगहाति-
विंधणरंधणाइ गिहकिरिया। गावीविजनणिजाइ चेइए चउऽणुचियविची ॥६॥" प्रभावतीदेवीकथा त्वियं-चंपाए नयरीए
सुवनगारो कुमारनं दित्ति । सो पुण जं जं पिच्छइ सुणइ य रूपस्सिणि कनं ॥१॥ तं तं परिणइ दाउं कणगसए पंच पिडिया
एवं । पंच सया ताहि समं विलसइ इगथंभपासाए ।॥ २॥ अह पंचसेलदीवट्टियाओ हासप्पहासदेवीओ। नंदीसरजताए जंतीओ
। सफआएसा ||३॥ सपइंमि विद्युमालीसुरे चुए से कुमारनंदिस्स। दुग्गाहिउ सरूवं दरिसंति निएवि ताउ इमो॥४॥ पुच्छर काओ
तुम्मे ? ता पिति वयं सुरीउ जइ कजं । तो इज पंचसेले इय भणिये तिरोहिया नाओ।.५॥ सोऽवि नियं विनविउं पडई दावेइ
सपलनयरंमि । पणसेले नेह ममं जो से दाहं कणगकोडिं ॥६॥ एगो थेरो न छिविय पडहयं दाउ नंदणाण धणं । पत्थयणभ-
| रियवहणो सो चलिओ तेण सह जलहिं ।।७॥ गंतुं मुदूर जंपइ जलहिंमि तदुभयो बडो रुक्सो। एयं विलगिज तुमं पाए एयरस
हुआ तो ॥८॥ इह भारुडा तिपया विहगा एहिति पंचसेलाओ । सुत्तेसु तेसु एगस्स मज्ज्ञ पाए तुम अप्पं ॥९॥ बंधिस पडेण दद
सो गोसे नीहिही तुम तत्य । जलहिजलावमि य पडियं पुण भगिही वहणं ॥१०॥ तह कुणइ सुनमगारो नीओ भारुडपक्षिणा
तत्य । दिवो बाहिं तस्संगमूसुओताहि इय वुत्तो॥११॥ इमिणा तणुणा नऽम्हे भुआमो काउचो तुम किंपि। अग्गिपवैसाई होग
॥४४३॥

श्रीदे०
|प्रभावती.
कथा
चैत्यश्री.
धर्म संथा-
चारविधौ
॥४४४ा
.
तुम पंचसेलेपहू ॥१२॥ किमहं करोमि ? कत्थव्ययामि ? पंतओ इमो ताहि । चंपुजाणे नेउं मुक्को करसपुंडे काउं ॥१३॥ उव-
लक्खिय लोएणं पुट्ठो सो कहइ निययवुत्ततं । सुमरंतो ताओ अग्गिसाहणं काउमादत्तो ॥१४॥ जिणपवयणकुसलेणं नाइलसडेण
| तस्स मिनेणं । सो भणिओ धम्मचिय कामथीऽबिहु कुणसु भद्द! ॥१५॥ यतः-"धनदो धनार्थिनां धर्मः, कामदः सर्चकामि-
नाम् । स्वग्गापवर्गयोधर्मः, पारंपर्येण साधकः ॥१६॥"इय वारिओवि तेणं सनियाणो इंगिणीइ सो मरिठं । जाओ पणसेलपहू
पबजिय नाइलोऽवि मओ ॥१७॥ जाओ अच्चुयदेवो अह नंदीसरि सुराण जंताणं । पुरओ गायंतीओ हासपहासाओचलियाओ
॥१८॥ सो ताहि भणिओ पडहवायणे इच्छए न दप्पेण । पडहो गले विसग्गो तस्स न उत्तरह कहकहति ।।१९।। तो ताहिं सो
भणिओ इहप्पणो सामि! एस अहिगारो। अह वायंतो गच्छइ पडहं ताणं सुराण पुरो॥२०॥ तंद? नाइलसुरो नियमित्तं ओहिणा
निय रुवं । तब्बोहकए दंसह न चयइ निइउंस दटुंपि॥२१॥ सो संहरिय सतेयं जंपइ भो भद्द ! मं वियाणासि । सो आह सफपमुहे
देवे को नणु न याणेति ? ॥२२॥ अह सावगरूवं से दंसिय तं पद सुरो भणइ मित्तं । जिणधम्मं अकरिय जलणसाहणं कासि तं
| मूढ ! ।।२३।। तुह वेरग्गेण अहं जिणदिवं काउ अच्चुए जाओ । अमरो तं सोउ इमो अणुतावा भणइ नियमित्तं ॥२४॥ इहि
मह कहसु किचं स आह गिहवासि चित्तसालाए । उस्सग्गठियस्स तुमं कारसु वीरस्स वरपडिमं ॥ २५ ॥ जेण तुम अण्णभवे
सुरोहिवीयं लहेसि भो भ६ ! । दारिदं दोगचं दीगत्तं नेव पावेसि ॥२६॥ तं सोउ विज्जुमाली तुट्टो नाइलसुरस्स नमिय पए ।
खत्तियकुंडग्गामे गंतुं दळु महावीरं ॥ २७ ॥ गंतुं महहिमवंते छित्तुं गोसीसचंदणं पवरं । वीरस्स काउ पडिमं सिविय सयं
घडियसंपुडए ।॥ २८ ॥ पत्तो जलहिमि तया पोयस्सुप्पायओ भमंतस्स । छम्मासा चोलीणा तो सो संहरिय उपायं ।। २९ ।।
॥४४४॥

प्रभावती.
कथा
श्रीदे०
चैत्यश्री
धर्म० संघान
नारविधी
॥४४५॥
पोयपहुस्स तमणिय खोडिं तं गच्छ वीयभयनयरे। देवाहिदेवपडिमा इहत्थि साहिल इय मणि ॥ ३० ॥ अमरों गओ
सठाणं वीयभयपुरे इमोऽवि लहु पचो। खोडिमुदायणरन्नो समप्पिउं कहइ सुरवयणं ॥३१॥ तावसमतो स निवो अमेवि हु
दसणी वह मिलिया। नियनिषदेचे संसाहिऊण देवाहिंदवत्तं ॥ ३२ ॥ वाहिति तत्थ परसुन वहइ सो एव सुबहु सव्वेसि। किस्सं-
ताणं ताणं जाओ मज्झण्हसमओत्ति ॥३३॥ अह चेडगनिवध्या उदायणनिवस्स बलहा देवी । जिणसमए लट्टा पभावई नाम
सुइसीला ॥ ३४ ॥ निवमाहोउं पेसइ पेडिं भोयणकए स पच्चाह । इय अम्हे किस्सामो सुहिया देवी न हु मुणेइ ॥ ३५ ॥ सा
सादर देवीए सावि विचिंतेइ अहह मूढजणा । मिच्छत्तमोहिया नहु मुणंति देवाहिदेवंपि ॥३६॥ अथ निशीथचूर्णिण:-'वाहे पभावई
पाया कपकोउयमंगला मुकिल्लवासपरिहाणपरिहिया चलिया, बलिध्वपुष्फकडुच्छयहत्था गया, तो पभावईए सव्वं बलिमाइ
काउं भगिभ-देवाहिदेवो महावीरवद्धमाणसामी तस्स पडिमा कीरउत्ति पहराहि, पहरिओ कुहाडो, एगेण दुहा जाय, पिच्छंति य
पुननिपति समातंकारविभुसि भगवओ पडिमं, आणेउं रमा घरसमीवे देवयाययणं काउं तत्थ ठविया, किण्हगुलिया
नाम दासवेडी मुस्वसाकारिणी निउत्ता, अहमीचउदसीसु य पभावई देवी भत्तिराएण सममेव राओ नहोवयारं करेइ, रायावि
तपाशुविचीए मुरवं वाएइ, अमरा राओ पभावईए नोवयार करतीए स्ना सीसच्यया न दिवा, उप्पाउत्तिका आउलचित्तस्स
रसो नदसमं सुरपक्खोडा न पडंति"ति॥ रुद्वाऽह तओ देवी नहु जुत्ता देव! देवहरयंमि । हासाइआउ आसाअगाउ देवा इहाहरणं
(२०) तथाहि-देवहरयंमि देवा विसयविसमोहिमावि न कयादि । अच्छरसाहिपि समं हासक्खिडाइ हु कुणंति ॥३८॥ आसाय-
हाराक्सिडाइयाउ जिपभवणे । सिवमग्गग्गलाओवज्जिज सया सिवसुहत्थी ॥ ३९ ॥ तदुक्तं-खेलिं केलि कलिं
.
॥४४५॥

प्रभावती-
श्रीदे०
चैत्यश्री-
धर्मसंघा-
चारविधी
॥४४६॥
कला कुललयं तंबोलमुग्गालयं, गाली कंगुलिया सरीरधुवणं केसे नहे लोहियं । भत्तोसं तपपित्तवंतदसणे विस्संभणं दामण, दंत-
च्छीनहगंडनासियसिरोसोतच्छवीणं मलं ॥ १ ॥ मंतुंमीलण लीखयं विभजणं भंडार दुद्दासणं, छाणीकप्पडदालिपप्पडवडीवि-
स्सारणं नासणं । अकंडं विगहं सरच्छघडणं तेरिच्छसंठावणं, अग्गीसेवणरंधणं परिखणं निस्सीहियामंजर्ण ॥ ४०॥छत्तोत्राणह-
सत्यवामरमणोऽणेगत्तमभंगणं, सचिनाणमचाय चायमजिए दिट्ठीइ नो अंजलि । साडेगुत्तरसंगभंग मउडं मोलिं सिरोसेहरं,
हुंडा जिण्डुह गिड्डियाइरमणं जोहारभंडिकयं ॥४१॥ रिकार धरणं रणं विवरणं बालाण पल्हस्थिय, पिंडी पायपसारणं पुडुपुडी
पं रओ मेहुणं । जूयं जेमण दुभविज वणिज सिजा जलं मजणं, एमाई अणवञ्जकजमुजुओ वज्जे जिणिदालए ॥ ४२ ॥ तो
आह निवी मद्दे ! विकप्प न मए कओ इहं हासो। किंतु तुह नच्चमाणीइ नेव दिवा सिरच्छाया ॥ ४३ ॥ अप्पाउत्ति कलित्ता
खलभलिओ वायणाउ तो चुको । तं सुणिय मुणियकयसुद्धरंमधमा भंगइ देवी ।। ४४ ॥ "लद्धं अलद्धपुग्वं जिणवयणसुभासियं
अमयभूयं । गहिओ सुग्गइमग्गो नाहं मरणस्स वीहेमि ॥४५॥ पूर्यति जे जिर्णिदे वयाई धारंति सुद्धसंमत्ता। साहूण दिन्नदाणा
न हु ते मरणाउ वीहंति ॥४६॥" इअ भणिय मुणियतत्ता अविसाया सभवणं गया देवी । सठाणमधम्मन्नू गओ नियो पुण क-
सिणवयणी ॥४७॥ अनादिणे कयण्हाणा देवी पूयारिहाणि वत्थाणि। दासीए आणावइ उप्पाया द?.ते रचे॥४८॥ इय समएऽणु-
चियाई इमाई इय कोवपरवसा देवी । मुकुरेण हणइ चेडि संखपएसे मया साऽवि ॥४१॥ पुण ताई उजलाई चेडीमरणं च दन्छु
चिंतेइ । देवी मए अहाहा भग्ग चिरपालियं खु वयं ॥ ५० ॥ तं पुव्वं दुनिमित्तं साहिय रनो क्यायऽणुभवइ । सोऽवि पयंपइ तं
जिणधम्मे मे चे वियोहेसि ॥५१॥ तो तुह दावेमि वयं तीए एवंति मनिए रना । साऽणुनाया काउं वयं सुरो पढमदिवि जाओ
alilAITIN
॥४४६॥

प्रभावती-
कथा
श्रीदे०
चैत्य श्री.
धर्म० संघा-
चारविधौ
॥४४७॥
॥५२॥ बोहइ बहुहा स निवं वुझइ न उ सो तओ सुरो काउं । तावसरूवं रनो सभागयस्सऽप्पइ फलाई ॥५३॥ वनरसगंधफा-
सुकिट्टाई फलाई एरिसाई कहिं । अथिति निवेणुत्ते स भणइ बहि तापसावमहे ॥५४॥ अह तप्फलगिद्धीए राया तेण सह जाइ
जावाहि । ता नियइ तमुजाणं आइन्न तावससएहि ॥५५।। तेहिं अरेऽरे गिदह गिण्हह एयंति जंपिरेहिं नियो । कुट्टितो नहो पिच्छइ
पुरओ जइणसमणे ॥५६॥ तेसिं सरणमुवगओ मुणीहिं से वित्थरेण परिकहिए । जिणधम्मे पडिबुद्धो जाओ राया महासद्धो
॥५७॥ अह नियइ निवो अप्पं सहाणे दंसियऽप्पयं अमरो । कज्जेसु में सरिजत्ति वुत्तुं पत्तो नियं कप्पं ॥५८|| इयो य-गंधार-
जणवए सायगो पव्यइउकामो सव्वतित्थयराणं जमणनिक्खमणकेवलुप्पायनिव्वाणभूमीउ दड़े पडिनियत्नो पब्वयामिति,ताहे सुयं-
वेयडुगिरिगुहाए रिसहाइयाण सन्चतित्थयराणं सवरयणचिंचइयाओ कणगपडिमाओ, साहुसगासे सुणित्ता ताव दच्छामिति तत्थ
गो,तथ देवयाराहणं करित्ता विहाडिया पडिमाओ, तत्थ सो सावगो थयथुईहिं थुणंतो अहोरतं निवसिओ,तस्स निम्मलरयणेमु न
मणागमविलोभो जाओ,देवया चिंतेइ-अहो माणुसमलुद्धति,तुहा देवया,यहि वरं भणती उपद्विया, तओ सावगेण लवियं-नियतोऽहं
माणुस्सएमु काममोगेमुं,कि कज्जति,अमोहं देवयादरिसणंति भणित्ता देवया अट्ठसयंगुलियाण जहाचिंतियमणोरहाणं पणामेइ,ताओ
य गहिया सावगेण, तओ निग्गओ, मुयं च णेण-वीयभयनयरीए सवालंकारविभूसिया देवावयारिया पडिमा, तंदच्छामिति
तत्थ गओ, बंदिया पडिमा, तत्थ ठिओ स गिलाणो जाओ पडिजग्गिओ य कुआए। अट्ठसयं गुलियाणं पन्बइओ तीइ सो दाउं
।।५९॥ अह एगगुलियमक्खणपमावओ सा सुवनवन्नामा। जाया तप्पभिइ जणे सुवनगुलियत्ति विक्खाया ॥६०॥ भक्खितु
वीयगुलियं चिंतइ सा मे पिउव्य एस नियो । सेसा गोहममा तो मह भत्ता हवउ पज्जोभो॥६॥सो देवयाणुगावा तीइऽणुरचो
॥४४७॥

प्रभावती-
कथा
श्रीदे
चैत्यश्री-
धर्म० संघा-
चारविधी
॥४४॥
विसअइ यं । सा मणइ दंससु निवं पज्जोयस्साह सो गंतुं ॥६२॥ नलगिरिमारुहिय इमो निसि पत्तो तत्थ तीइ अभिरुइओ।
जिणपडिम संगिण्हसु एमि अहं अनहा नेव ॥६॥ अह गंतु सो सनयार पडिरूवं कारि तहिं पत्तो। तं मुक्तुं जिणपडिमंदासि
गहिउँ गओ सपुरि ।। ६४ ।। गोसे सकरी सोउं नट्ठमए चेडियं अवहडं च । कुविओ उदायणनियो जा जोयावेइ जिणपडिम
॥६५॥ ता तं मिलाणमल्लं दटुं दसमउडबद्धनिवसहिओ। पजोयनिवस्सुवरि चलिओ काले निदापम्मि ॥ ६६ ॥ पचे मरुमि
सिने मिसं तिसापीडिए सरह राया। शत्ति पभावइदेवं स विउव्यइ पुक्खराण तिगं ॥६७|| तं पाउ पाउ सलिलं सत्थे सिने सुरो
गओ सपयं । राया उदायणोऽविहु उज्जेणिपुरि कमा पत्तो ॥६८॥ तत्थ उदायणरत्रो अतिनाहस्स यवयणेण । अचिरा परु-
प्परेणं रहसंगरसंगरो जाओ ॥६९।। तयणु धणुद्धरपवरो रहमारुहिउं उदायणो पत्तो। गुणटंकारमुदारं कुणमाणो समरभूमीए ।।७०।।
नाउ रहाजेयमुदायणं निवं नलगिरि चडिय पत्तो । रणभुवि पञ्जोओऽविहु बलवंते का नणु पइन्ना ॥७१।। नलगिरिगयमारूढं
तं दद्लु उदायणो भणइ रुहो । पाविट्ठ भट्टरांघोऽसि तहावि नट्ठो सि रे घिट्ट !॥ ७२ ॥ इय भणिय मंडलीए रएण सरहं नियो
भमाडतो। निसियसरेहि विधइ वीसुं करिणो पयतलाई ॥७३॥ तो लहु हत्थीपडिओधरिऊण उदायणेण पञोओ। मम दासीवई
एसत्ति अंकिओ कोवविवसेणं ॥७॥ गंतु तओ विदिसीए अस्थि देवाहिदेवपडिमं जा। उप्पाडइ नरनाहो ता भणइ सुरो अहो
भूव । १७२।। मा नेसु तत्थ पडिमं वीअभए पंसुबद्दवो होही। तो राया सविसाओ नमिय तयं सपुरभभि चलिओ।।७६।। वुट्ठीइ
अंतराले खलिओ सिविरं निहित्तु तत्थ ठिभो । काऊण धूलिचप्पे दसवि निवा तस्स रक्खहा ॥७७॥ अह पज्जुसणादिवसे कय-
उपवासे उदायणे खूओ। पुच्छइ पज्जोयनिवं का तुह कीरउ रसवइत्ति ? ॥७८॥ सोचिंतह नूणमहं मारिउकामो विसाइणा तत्तो।
॥४४॥

प्रभावती
कथा
श्रीदे०
चैत्यश्री
धर्म संपा.
चारविधौ
॥४४९॥
जंपइ सूयं ! कीरइ किमज्ज मे वीसु आहारो ? ||७९॥ सूमो जंपइ सामी संतेउरपरियरो अंभट्ठी। जं अज्ज पज्जुसवणा तो तुह
साहेमि आहारं ।।८०॥ सो आह साहु तुभए पन्चमिणं मज्झ सारियं सूव!। अज्ञववासो मज्झवि जंपियरो मह परमसड्डा।।८।।
तं सूओ साहइ गंतु राइणो सोऽवि भणइ जाणेमि । से सहत्तं जाणइ धुत्तो पुण वइसगं काउं ॥८॥ काराइ ठिए एयंमि जारिसे
तारिसे व नहु सुद्धा। मह होइ पज्जुसवणा इय तं मुंचेइ नरनाहो ॥८३।। दाउं अवंतिदेस स महप्पा कुणइ तेण सामणयं । भालं-
कगोवणहा विअरइ.वरकणयपदं च ॥८४॥ तप्पभिइ पट्टबद्धा निवा पुरा आसि मउडबद्धत्ति । वित्ते परिसारने उदायणो निय-
पुरं पनो १८५॥ जे लामरथी पणिया समागया तस्य ववहरणहेउं । तेहिं चिय वगमाणं खायं तं दसपुरं नयरं ।।८६।। कइआवि
पक्खियं पोसहं नियो लेइ वीयभयसामी । रयणीइ चरमजामे सुहलेसो इइ विचिंतेइ ।। ८७ ॥ ते धन्ना गामपुरा विहरइ सिरि-
वीरजिणवरो जत्थ। रायाई ते धन्ना सुणंति जे वीरधम्मकहं ।। ८८ ।। जे लिंति देसविरई तप्पयमूलंमि ते उ धनयरा । जे उ
पवनंति वयं ते थुणिमो ते नमंसामो ॥ ८९ ॥ जइ अज्ज एइ वीरो तप्पयमूले गहेमिऽहं दिक्खं। अह तत्थ समोमरिओ गोसे
सिरिवीरजिणनाहो ॥९०॥ सव्यिड्डीए रापा वंदिय वीरं सुणेवि धम्मकहं । पत्तो नियावासे एवं चित्ते विचितेइ ॥९१॥ दिक्खत्थी
| खलु अहयं अभीइपुत्तस्स देमि जइ रअं। संसारनाडयनडो तो एस मइचिय कउति ॥ ९२॥ चिंतिय नियजामेए केसिमिहाणे
ठवेवि रजभरं । गिण्हइ उदायणनियो दिक्खं दुविहं तहा सिक्खं १९३॥ अंताहाराईहिं तस्सुप्पनो कयावि गुरुरोगो ! गुणरयणो-
दहि! दहियं भुंजन विहिं इस भणिओ ॥९४|| स मुणी तमुग्गरोगं वएमु विगईगएण जावंतो। पत्तो वीयभयपुरे मणिओ मंतीहिं
केसिनियो ।।१५।। एम तुह माउलो अइनिचिन्नो आगओ मरञ्जत्थी। आह नियो देमि अहं नियरसं लेउ लहु एसो १.९६॥ तो
॥४४९॥

. प्रभावती- कथा श्रीदें चैत्यश्री धर्म० संघा- चारविधी ॥४५॥ पहुहा मंतीहि केसी बुग्गाहिओ दवावेइ । पसुवालीए विसमीसियं दहिं तस्स वरमुणिणो ॥२७॥ तं हरिय विसं जपइ देवया मा गहेसु मुणिपवर! । सविसं दहिमित्थ जओ तयणु तयं चयइ रायरिसी।।९८॥ अह वडूइ से रोगो गिण्हइ स दहि विसं हरइ अमरी। चारतिगं तुरियाए वेलाए से पमत्ताए ॥९९।। भुंजिय सविसं दहियं काउं आराहणं समयविहिणा। उप्पन्न विमलनाणो उदायण- मुणी सिवं पत्तो ११००। पुण तत्थ देवया सा पत्ता पिच्छिवि मुणिं तहाभूयं । रुट्ठा वीयभयपुरं सम्यतो पिहइ पंसहिं ।।१०१॥ सिज्जायरं कुलालं उदापणनिवस्स नेउ सिणवल्लिं । कुंभारकडं नयरं तन्नागेणं ठबद वत्थ ॥ १०२ ॥ इय खामणाइहेउं उदायण- नियस कित्तियं चरियं । आसायणाइचाए पभावईए पुणो पगयं ॥१०३॥ श्रुत्वेति लोका विलगद्विवेकाः, प्रभावतीवृत्तमिदं पवित्रम् । आशातनां संमृतिभाववल्लीपावट्समा मा कृत जैनचैत्ये ॥१०४ ॥ इति प्रभावतीदेवीकथा ।। इति प्ररूपितं 'दस- आसायणचाओ'ति चतुर्विंशतितमं द्वारं, तन्निरूपणेन च प्रदर्शितं 'एवं चिइबंदणाइ ठाणाई, चउनीसदुवारेहिं दुसहस्सा हुति चउसयर'त्ति प्राक् प्रतिज्ञातं सप्रपंचमपि, चैत्यवंदनाकरणविधिक्रमप्रदर्शनार्थमाह- इरि १ नमुकार २ नमुत्युण ३ अरिहंत ४ युइ५ लोग सय ७ थुई ८ पुग्य ९। युइ १० सिद्धा या १२ धुइ १३ नमुत्थु १४ जावंति १५ थय १६ जयवी १७ ॥६॥ तत्र 'ता गोयमा ! अप्पडिकंताए. इरियावहियाए न कप्पइ चेव किंचि चिइवंदणसज्झायझाणाइयं काउं फलासायममिक- खुगाणमित्यागमप्रामाण्यात् 'इरिय'ति प्रथममीर्यापथिकीप्रतिक्रमणं तत्कायोत्सगर्गे च चंदेसु निम्मलयरेतियावत् नामस्तवस्य पंमविंशत्युच्छासमानं कृत्वा नमो अरिहंताणंति भणनतः पारयित्वा मुखेन सकलोऽपि चतुर्विंशतिस्तवो भणनीय इति वृद्धाः, ततः SaintEAURAISHITAL. HTRAItIRANITLIHADRAINHEATRAP ४५०॥

आशातनाः
श्रीदे०
चैत्यश्री
धर्म० संघा-
चारविधी
॥४५१॥
"
क्षमाश्रमणपूर्व इच्गकारेण संदिसह भगवन् ! चैत्यवंदनं करोमीति मणित्या 'नमुकार'त्ति-श्यामौ नेमिमुनी उभौ विमलतः पटपंच
नाभेयतः, श्रेयोवीरसुपार्श्वशीतलनमिवैरोचिपः पोडश । द्वौ चंद्रप्रभसद्विधी सितरुची द्वौ पार्धमल्ली शिती, द्वौ प्रभप्रभवासुपूज्य-
जिनपौ रक्तौ स्तुवे श्रेयसे ।।१॥ देवेन्द्रादिमिरहिंतानरिहतः स्तोम्यर्हतः सन्मुदा, विद्यानंदमुखाधनंतसुगुणैः सिद्धान् समृद्वान्
सदा । आचार्यान् यतिधर्मकीर्तितसमाचारादिचारून महोपाध्यायान् श्रुतधर्मघोषणपरान् साधून विधेः साधकान् ।।२।। अर्हतो
मम मंगलं विदधतां देवेन्द्रवंधनमा, विद्यानंदमयास्तु मंगलमलंकुर्वन्तु सिद्धा मम । मां मंगलमस्तु साधुनिकरः सद्धर्म-
कीर्तिस्थिती, मंगल्प श्रुतधर्मघोपणपरं धर्म सुदग्भिः श्रये ॥३॥ इत्यादिरूपा पथारुचि यथाप्रस्तावमेकद्विव्यादिनमस्कारा
भणनीयाः, ततः 'कहं नमति १, सिरपंचमेणं काएण' मित्याचारांगचूणिवचनात् पंचांगप्रणामं कुर्खता 'तिक्युत्तो मुद्धाणं घर-
णितलंसि निवेरोइ' इत्यागमात् त्रीन् वारान् शिरसा भूमी स्पृष्ट्वा 'नमोरधुणं ति 'भुवणिकगुरुजिणिंदपडिमाविणिवेसिपनघणमाण-
रोण धन्नोऽहं पुन्नोऽहंति जिणयंदणाए सहलीकपजम्मुत्ति मन्नमाणेण विरइयकरकमलंजलिणा हरिपयतणवीयजंतुविरहियभूमीए
निहिउभयजाणुणा सुपरिफुडसुविदियनिस्संकजहत्यसुत्तस्थोभयं पए पए भावेमाणेणं जाप चेइए चंदियच्चे ति, तथा 'सकस्थपाई
चेइचंदणंति महानिशीयतृतीयाध्ययनोक्तविधिप्रामाण्यात् भूनिहितोभयजानुना करतयोगमुद्रया शकस्तपदंडको भणनीयः,नदंते
च पूर्ववत् प्रणामं कृत्वा समुत्थाय जिनमुद्रास्थितचलनो योगमुद्रया 'अरिहंतति अरिहंतचेइयाणमित्यादि चैत्यस्तादंडकं पठति,
उक्तं च-"उहिग जिणमुदाठियचरणो करपरियजोगमुद्दो य । चेइयगयविरदिट्ठी ठपणाजिगदंडयं पदइ ।। १॥ कायोलगें च
'ऊमासा अट्ट सेसेगु'नि वचनात् अष्टोच्छवासपूरणार्धमष्टसंपदं नाकारं नितयिला तं पारयति, तनः 'भुइ'ति अधिकतजिनम्तुति
॥४५१॥

चैत्यवन्द-
नाविधिः
श्रीदे.
चैत्य श्री
धर्म संघा-
नारविधी
॥४५॥
ददाति, तत्रायं वृहद्भाप्योक्तो विधिः-अट्टसासपमाणा उस्सग्गा सव्व एव कायव्या | उस्सग्गसमत्तीए नवकारेणं तु पारिजा
॥१॥ परमिहिनमुकारं सक्कयभासाइ पुण भणइ पुरिसो। चरिमाइमथुइपढमं पाइयभासाइवि न इत्थी ॥२॥ जइ एगो देइ थुई
अह गो ता थुई पढइ एगो । सेसा उस्सग्गठिआ सुगंति जा सा परिसमत्ता ॥३॥ विचस्स जस्स पुरओ पारद्धा वंदणाा थुई तस्स ।
चेहयगेहे सामन्नवंदणे मूलविंयस्स ॥४॥ इत्थ य पुरिसथुईए वंदइ देये चउबिहो संयो। इन्धीधुईइ दुविही समणीओ साविया चेव
॥५|| ततो 'लोग'ति 'लोगस्सुजोअगरे' भणंति, 'सच'चि 'सबलोए अरिहंतचेइयाणमित्यादिना प्राग्वत् कायोत्सर्गः क्रियते,
पारयित्वा च 'थुइ'त्ति द्वितीया स्तुतिः सर्वजिनाश्रिता दीयते, ततः 'पुक्खर त्ति 'पुक्खरवरदीवडे' दंडको भणनीयः, तत्कायो-
सर्गानंतरं च "इत्ति हतीया स्तुतिः सिद्धांतसत्का भणनीया, तत्तः "सिद्धति "सिद्धाण मित्यादि भणित्वा 'यत्ति नेपावच-
| गराणमित्यादिना कायोत्सर्गः कार्यः, ततः 'थुईति वैयावृत्यकरादिविषयैव चतुर्थी स्तुतिर्दीयते, ततः प्राग्वत् प्रणामपूर्वकं जर-
नुद्वयं भूमौ विन्यस्य करधृतयोगमुद्रया 'नमुत्यु'त्ति पुनः शक्रस्तवदंडको भणनीयः, तदंते च प्रणानं कृत्वा 'जावंति'त्ति सर्व-
जिनवंदनाप्रणिधानरूपा 'जावंति चेइयाई इत्यादिगाथा भणनीया, उक्तं च पंचवस्तुके 'वंदित्वा द्वितीयप्रणिपातदंडकावसाने
इत्यादि, ततः क्षमाश्रमणं दया 'जावंति केवि साहू' इत्यादिना द्वितीयं मुनिवंदनास्वरूपं प्रणिधानं करणीयं,पुनः क्षमाश्रमणं दचा
इच्छाकारेण संदिसह भगवन् ! स्तवन भणउ इति भणित्वा इह स्तोत्रं भणनीयं, ततो मुक्ताशुक्तिमुद्रया 'जयवी'ति 'जय वीयरा-
ये ल्यादि तृतीयं प्रार्थनालक्षणं प्रणिधानं विधेयमिति 'पणदंड थुइचउक्कग थुइपणिहाणेहिं 'उकोसति प्रागुक्तक्रमप्रतिपादिकागा-
थाक्षरार्थः। अत्र भाष्यकृत्सद्गुरुवहुमानातिशयतः स्वगुरुनामज्ञापनागर्भ प्रकृष्टफलदर्शनद्वारेण निगमयलाह---
"
॥४५॥

देववन्दन- फलं श्रीदे० चैत्यश्री धर्म० संघान चारविधी ॥४५३|| . सव्योवाहिविसुद्धं एवं जो चंदए सया देवे । देविंदविंदमहियं परमपयं पावइ लई सो ॥ १३ ॥ सर्वे श्रायकादिविषया ऋद्धिमदनृद्धिमद्गोचरा देशकालाधनुगता द्रव्यस्तरमावस्तरस्वरूपा वंदनीयस्तपनीयादिविषयप्रणि- |धानलक्षणाच उपाधयो-धर्मानुविद्धाश्चिताः 'उपाधिधर्मचिंतन मिति वचनात् , न पुनः सावयैहिकप्रयोजनविपया,लोके सभार- सिद्धा हि ते इति नोपदेशपराः, अप्राप्ते हि शास्त्रमर्थवत् , नहि मलिनः स्नायात् बुभुक्षितो वाऽश्नीयादित्या शास्त्रमुपयुज्यते,अ-- प्राप्ते त्वामुप्मिके मार्ग नैसर्गिकमोहान्धितस्य विलुप्तालोकस्य लोकस्य शास्त्रमेव परमचक्षुरित्येवं सर्वत्राप्यप्राप्ते विपये उपदेशः सफल इति चिंतनीयं, अथ सापद्यारभेषु शास्त्राणा वाचनिकाऽप्यनुमोदना न युक्ता, यदाहुः-"सानजऽणवजाणं वयणाणं जो न जाणा विसेसं । वोत्तुंपि तस्स न खमं किमग पुण देसणं काउ ?॥१॥" तैर्विशुद्ध-अनदातं सर्वोपाधिविशुद्ध,यद्वा स-यथारपेविक्य- | करणादिका दिगवग्रहानप्रस्थानात्मका जघन्यवंदनैकांगप्रणिपातैकनमस्कारादिविपया उच्छासाद्याकारमोक्षादिलक्षणाश्च उपाधयः- अपवादप्रकारास्तैर्विशुद्ध-अकलकितमिति भावः,देशकालाद्यौचित्येन यथाप्रस्तावनियोजितस्यापपादस्योत्सर्गफलदायितयोत्सर्गवि- | शेषरूपत्वात् , 'दव्याइएहिं जुत्तस्सुस्सगो तदुचिअ अणुट्टाणं । तेहिं रहियमववाओ जहोचियं जुत्तमुभयपि ॥१॥ एवं-पूर्वोक्तनी- त्या यो भव्यप्राणी बदते सदा-अहर्निश यायजीवाभिग्रहेण तथैवानश्यकत्वयोगात,तथा च महानिशीथसप्तमाध्ययनय-"से भयां! केण अद्वेणं. एां बुबह जहा णं आवस्सगाणि ?, गोयमा! असेसकसिणसम्मक्खयकारिउत्तमसम्ममणचरित्तअचतघोरवीरुग्गक- हमुदुफरतवसाहणहाए नियनियविभत्तुद्दिट्टपरिमिएणं कालसमएणं पयपएणं अहनिसाणुसमयमाजमं अस्ममेव तित्ययसइसु क- रिति अणुट्ठिअंति उपइसिअंति परूविज्जति सययं एएणं अत्येणं एवं युच्चइ गोयमा ! जहा आवस्सगाणि'ति, देवान्-जिनेन्द्रान् ॥४५३॥ .

मेघरथकथा
थीदे०
वैत्यश्री
धर्म० संघा.
चारविधी
॥४५५॥
सिझिज्जा ॥२॥" मेघरथकथा त्वियं-इह दीवे पुन्यविदेहमंडणे पुक्खलावईविजये। पुंडरिगिणीपुरीए आसी जिणो घणरहोराया
॥१॥ पियमइमणोरमाओ तस्स पिया पियमईइ अह जाओ। ओहिजुओ संतिनिणो मेहरहो नाम परपुत्तो ॥२॥ तस्स पियपिय-
मित्ताइ मेहसेणो सुओ कयाइ नियो । पुत्ताइजुओ चिट्ठइ अंतो अंतेउरे जाप ।। ३ ॥ ताव मुसेणा गणिया कुफुडहत्था नि भणइ
| देव ।। कस्सपि न कुक्कुडेणं जिप्पइ मह कुक्कुडो एसो ॥४॥ जइ जिप्पड़ तो लक्खं दीणाराणं पणमि से देमि । देवी मणोरमा
अह जंपइ इमिणगिय पणेणं ॥५॥ एस वरकुक्कुडो मे जुज्झउ इय होउ जंपिए रन्ना । ते मुफा जुज्झति य नय जिप्पइ कोवि केणावि
॥६॥ अह जंपइ मेहरहो कि केणं कोऽवि जिप्पइ न ताय! । भणइ पहू इह भरहे एरवए रयणपुरनयरे ॥७॥ दो मित्ताधणवसुदतनामया
| आसि विविहआरंभा । वसहाइवाहणपरा कूडतुला कूडमाणरया ॥८॥ कूडकयाडमाणयपरवंचणपवणमाणसा कूरा। मिच्छट्ठिी
अदया निस्सीला निचलोहिल्ला ॥९॥ एकदव्यभिलासा जुझिय मरिऊण अशाणेण । नाया तत्थेव करी सुवन्नकूलानईतीरे ॥१०॥
भवियव्ययाइ मिलिया ते जुझिना मया उपज्झाए । जाया महिसा तत्थवि भिडिय मया मिंढिया जाया ॥११॥ पुण जुशि-
| य तत्थ मया सरिसबला कुक्कुडा इहुप्पन्ना । पुष्यं व इयाणिपिडु न जिप्पिही कोऽवि कैणावि ।। १२ ।। अह मेहरहो जंपइ न
केवलं पुष्पवेरविवसमणा | जुज्झतिगे पराया विज्जाहरधिष्ठियापि तहा ॥१३॥ घणरहनिवेण उन्नमिय एगभमुहेरिओ उ मेहरहो।
जंपर भरहवियड्ढे मुवण्णनाभाभिहे णयरे ॥१४|| रायाऽऽसि गमडवेगो तस्म सुया चंदसूरनामाणो । ते अन्नदिणे पत्ता मेरु-
गिरि वैदिउं देवे ॥१५॥ दट्टुं सागरचंदं चारणसमणं नमेचि पुच्छति । नियपुषभवे साहू साहइ इय धायईसंडे॥१६॥ एरवए
घजपुरेऽभयघोसनिवस्म आसि दुन्नि मुया । विजओ य वेजयंतो तिनिवि ते जइणधम्मरया ॥१७॥ कइयापि अभयघोसो
॥४५५॥

क
देववन्दन-
.
श्रीदे
चैत्य श्री
धर्मसंधा
चारविधी
॥४५४॥
'देवेन्द्रद्वंदमहित' पूजितं आकांक्षित वा, अथवा,देवेन्द्रा-देवेंद्रहरिनामान आचार्याः विंदा-विचारका 'विदिप विचारणे' इति वच-
नात्, मिधिस्वरूपादिज्ञापका इत्यर्थः, यत्र तदेवेन्द्रबिंद, अयमर्थः-तीर्थकरप्रज्ञापितं गगधरायुक्तं बहुश्रुतपारंपर्यायातं चैत्यवंद-
नाया विधिस्वरूपादि श्रीदेवेन्द्रसूरिनिर्भाष्यतया प्रदर्शितं, न पुनः किमप्यत्र नूतनं चिरचितमिति भावः। एवं च यत् प्राक् प्रति-
ज्ञातं 'बहुवित्तिभासचुण्णी सुयाणुसारेण चुच्छामि' इति तदनेन समर्थितं भाष्यकृता स्वनाम च ज्ञापित, कथं प्रदर्शितमित्याह-
'अधिक' के-ज्ञानं तेन अधिगतं अधिकं, 'विभक्ती'त्यव्ययीभावः, तेन अधिकं, 'या तृतीयाया' इत्यमादेशः, यथा स्वबोधानुमा-
नेनाधिगतं तथोपनियध्य दर्शितमित्यर्थः, परमं-उत्तमं देवेन्द्राचिंतकाक्षितत्वात् , यद्वा परा-प्रकृष्टा मा-लक्ष्मीः बाह्या समवस-
रणादिका अभ्यंतरा केवलज्ञानाचा यत्र तत्परम तच्च तत्पदं च परमपदं, तीर्थफरपदवीमित्यर्थः, यदागमः-"सामंतो चकहरं .
चकहरो सुरवइत्तणं कंखे। इंदो तित्थयरत्तं तित्थयरे पुण तिजयसुहए ॥११॥ तम्हा जइ ईदेहिवि कंखिज्जइ एगवद्धलक्खेहिं । इस
साणुरागसहिएहिं उत्तमं तं न संदेहो।॥२॥" प्राप्नोति-समासादयति लघु-शीघ्र सः-यथाविधिचैत्यवंदनाफर्ता,उक्तं चागमे-"जो
पुण दुहउन्धिम्गो सुहतण्हालू अलिव्य कमलवणे । इय थुइमंगलजयसवावडो झणझणे किंपि ॥१॥ भत्तिभरनिभरो जिमवरिंद
पायारविंदजुगपुरओ। भूमीनिडुपियसिरो कयंजली वारदो भत्तो॥शा एकपि गुणं हियए धरिज्ज संकाइसुद्धसंमनो । अक्खुड्डि-
यवयनियमो तित्थयरत्ताइ सो सिझे ॥३॥" प्र-आदिकर्मणि, ततश्च यावत्तीर्थकरत्वं स्यात् तावत् मेघरथचक्रीन्द्रत्वाद्यनुभवति,
अथवा परमं पदं परमज्ञानादिचतुष्टययोगाच्छेप प्राग्वत् , तथा चागम:-"नामपि सयलकंमहमलफलंकेहिं विप्पमुकाणं । तियसिंद-
चियचलणाण जिणवरिंदाण जो सरइ ॥१॥तिविहकरणोउत्तो खणे खणे सीलसंजमुज्जुतो। अविराहियवयनियमो सोऽविहु अइरेण
॥४५४॥

मेघरथकथा
श्रीदे०
चैत्यश्री
धर्मसंघा-
चारविधी
॥४५५॥
सिझिज्जा ॥२॥" मेघरथकथा त्वियं-इह दीवे पुन्यविदेहमंडणे पुक्खलावई विजये । पुंडरिगिणीपुरीए आसी जिणो घणरहोराया
॥१॥ पियमइमणोरमाओ तस्स पिया पियमई अह जाओ। ओहिजुओ संतिजिणो मेहरहो नाम परपुनो ॥२॥ तस्स पियपिय-
मित्ताइ मेहसेणो सुओ कयाइ नियो । पुनाइजुओ चिद अंतो तेउरे जाव ।। ३ ॥ ताव सुसेणा गणिया कुकुडहत्था निवं भणइ
देव !। कस्सवि न कुक्कुडेणं जिप्पइ मह कुक्कुडो एसो ॥४॥ जइ जिप्पड़ तो लक्खं दीणाराणं पर्णमि से देमि । देवी मणोरमा
अह जंपइ इमिणगिय पणेणे ॥५॥ एस वरकुक्डो मे जुज्झउदय होउ जपिए रना। ते मुफा जुहोति य नय जिप्पड़ कोवि केणावि
॥६॥ अह जंपइ मेहरहो कि केणं कोऽपि जिपहन ताया। भणइ पहू इह भरहे एरवए रयणपुरनयरे ॥७॥ दोमित्ताधणवसुदानामया
आसि विविहआरंभा । वसहाइवाहणपरा कूडतुला कूडमाणरया ॥८॥ कूडकयकूडमाणयपरवंचणपवणमाणसा कूरा। मिच्छविट्ठी
| अदया निस्सीला निचलोहिल्ला ।।९।। एकव्वाभिलासा जुज्झिय मरिऊण अदृझाणेण । जाया तत्व करी सुवन्नालानईतीरे ॥१०॥
भविपन्बयाइ मिलिया ते जुज्झिता मया उवज्झाए । जाया महिसा तत्थवि मिडिय मया मिढिया जाया ॥११॥ पुण जुज्झि-
य तत्थ मया सरिसपला कुक्कुडा इहुप्पन्ना । पुलं व इयाणिपिङ न जिप्पिही कोऽवि केणावि ॥ १२॥ अह मेहरहो पइ न
केवलं पुन्चवरविवसमणा । जुझंतिगे पराया विज्जाहरधिडियावि तहा॥१॥ घणरहनिवेण उन्नमिय एगममुहेरियो उ मेहरहो।
जंपद भरह वियड्ढे मुषण्णनाभामिहे पयरे ॥१४॥ रायाऽऽसि गमडवेगो तस्म सुया चंदसूरनामाणो । ते अन्नदिणे पत्ता मेर-
गिरि मंदिउं देवे ॥१५॥ दलु सागरचंदं चारणसमणं नमेवि पुन्छति। निपपुषमवे साहू साहइ इय धायईसंडे॥१६॥ एरवए
चनपुरेऽभयघोसनिवस्म आसि दुन्नि मुया। विजओ य वेजयंतो तित्रिवि ते जगणधम्मरया ॥१७॥ कड्यावि अभयघोसो
॥४५५॥

मेघरथकथा
श्रीदे०
चैत्यश्री-
धर्म० संघा-
चारविधी
॥४५६॥
छउमस्थमणंतजिणवरं सगिहे | मिक्खट्ठा पविसंत दळु अन्भुट्टए तुहो॥१८|| काउ पयाहिणतियगं पडिलाभइ फासुएण अन्नेण ।
उकोसा वसुहारा तत्थ सुरेहिं तओ मुक्का ॥१९॥ घुटुं अहो सुदाणं दिव्याणि अ आहयाणि तूराणि । चेलुक्खेवो उ कंओ पणव-
ण्णा कुसुमयुट्ठीय ॥२०॥ कयपारणो विहरिओ अन्नत्थ जिणेसरो कयाइ पुणो । उप्पन्नदिव्यनाणो तत्थेव पहू समोसरिओ॥२१॥
भत्तीइ अभयघोसो राया वंदिय जिणं सुणिय धम्मं । तणयजुयलेण सहिओ पहुपयमूलंमि पव्यइओ ॥ २२ ॥ अरिहंतमाइएहिं
| वीसहि ठाणेहिं तित्थयरकम्मं । तिव्वतवचरणनिरओ रायरिसी अजए सम्मं ।।२३।। ते तित्रिवि सापन्नं कालगया पालिउं निर-
इयारं । बावीससागराऊ अच्चुयकप्पे सुरा जाया ॥२४॥ अह चविय अभयघोसो पुव्वविदेहमि जंबुदीवस्स । पुक्खलवईइ वि.
जये नयरीए पुंडरिगिणीए ॥२५॥ हेमंगयरनो वजमालिणीपिययमाइ संजाओ। चउदससुमिणसुसूइयजिणपयो घणरहो
पुत्तो ।।२६।। तस्स य जम्ममिसेयं सुमेरुसिहरंमि सुरवरा कासि । सो अञ्जवि परिपालइ पुहविं पुहवीससयनमिओ ।। २७।। ते
विजयवेजयंता चविउं खयरा तुमे इहं जाया । तो चंदसुरकुमरा इय पुन्वभवे निए सोउं ॥२८॥ ते ताय! पुन्वताय दळु तुम-
मिहागया उ उजलिडं । एएसु कुक्कुडेसुं संकमियऽप्पं नियंति तहा ।।२९।। इत्तो गंतुं नियपुरि पयमूले भोगवद्धणगुरुस्स ।
निम्मियनिव्वणचरणा परमपयं पाविहिंति इमे ॥३०॥ इय सोउ होउ पयडा पुवंपिव पुत्तमाणिणो दोऽवि । ते खयरा घणरह-
| जिणचरणे बंदिय गया सरणे ।। ३१ ।। इय सोउ कुक्कुडा ते दुवेऽवि संजायजाइसरणा उ । नियमासाए विनविय घणरहं गहि-
सम्मत्ता ॥३२॥ अणसणविहिणा मरिऊण रयणापुढवीइ अहय सुमहिइढी । जायाउ तंवचूलो सुबनचूलित्ति भूयपहू ।'३३।। ते
| पुयभवं-नाउं ओहीइ विउविउं वरविमाणं । मेहरहपासमुवगम्म सम्मं नमिआहु भत्तीए ॥३४॥ मणुया करिणो महिसा मेसा तह
UITMEITEMHITARIA
॥४५६॥

मेघरथकथा
श्रीदे०
चैत्यश्री.
धर्म०संघा.
चारविधौ
॥४५७॥
कुक्कुडा भविय मवे । तुह पायपसाएणं जाया इण्हि परसुरेसा ।। ३५ ॥ जइ तुह चरणे सरणं न लहंती सामि ! कुकुडभवे तो।
इणिय बहुकिमिकुलाई के के कुगई न गच्छंता ? ॥३६|| ता पसिय विमाणमिणं आरुहि नियसु पहु! जयाभोयं । मेहरहो कुणइ
तहेव पुनकारुनजलजलही ॥३७॥ पवरविमागारूढो भुवणाभोयं नियंतओ कुमरो। दुसए कणगगिरीसुं जिणभवणे वंदए विहिणा
॥३८॥ जंबूक्से सिंपलितरुमि सतरमहियं सयं वीसा । पावत्तरिकुंडेसु चट्टवियड्डेसु चत्तारि ।। ३९ ।। चउरो गयदंतेसुं कुरूमु
दो चउर जमलसेलेखें । बक्खारेसु य सोलस दीहवियढेसु चउतीसा ॥४०|| सुरगिरिवणेसु सोलस इक्कं चूलाइ सोलस दहेसु ।
चउदस महानईखें अट्ठ य दिग्गयवरगिरीसुं ॥४१॥ छक्कुलगिरीसु एवं छप्पणतीसे सए जिणहराई । बंदइ जंबुद्दीवे तदुगुणे धा-
यईसंडे ॥४२।। पुरखरवरदीवड्ढे दुगुणेचिय माणुसुत्तरे चउरो | इसुयारगिरिसु चउरो चउ रुयगे कुंडले चउरो ॥४३॥ चउ
अंजणायलेसु सोलस दहिधवलदहिमुहनगेसु । बत्तीस रइकरेसुं इय नंदिसरे दुपचासं ॥४४॥ इय कयसामयजिगवेइबंदणं दिट्ठ-
विट्ठयाभोयं । मेहरहं तो देवा आणे पुंडरगिणीए ॥ ४५ ॥ मुत्तुं नरिंदभवणे पुणो पुणो नमिय तस्स पयकमलं । काऊण रयण-
बुढेि पत्ता हिट्ठा सए ठाणे ॥४६॥ अह लोयंतियसुरविसरबोहिओ घणरहो जिणवरिंदो। मेहरहदिन्नरज्जो परिसं वियरियमहादाणो
॥४७॥ गहियवओ उप्पाडियवरनाणो वोहए धरावलयं । मेहरहधरानाहोऽवि पालए तं पुण नएण ॥४८॥अन्नदिणे मेहरहो
पियाइ पुत्तेण बहुपरिगरेण । संजुत्तो संपत्तो उजाणे देवरमणमि ।।१९।। पारद्धे पिच्छणए तप्पुरओ तंनिउत्तलोएहिं । इत्थंतरंमिभूया
करिति अइविम्हियकरं तं ॥५०॥ जा ते ननिति तहिं पारविमाणं नहेण ता पत्तं । तत्थेगवरं पुरिसं वरजुबईसंजु ददलु ॥५१॥
पियमित्ता भगइ नि देव ! इमा का मणोहरा नारी । को व इमो वरपुरिसो? केण व कज्जेण इह पत्तो ?।।५२|| अह जंपइ मेहरहो
aliniमायामान
॥४५७॥

मेघरथकथा श्रीदे० इह दीवे भारहमि खिमि । मलयानामेण पुरी उत्तरसेढीइ वेपड्ढे ॥१३॥ विज्जुरहो तत्थ निवो माणसवेगा पिया य से पैत्यश्री ताण । सीटरहो नाम सुओ वेगवई तस्स परमजा ॥५४॥ कइयावि भाविरत्तो पुत्तं रज्जे ठपितु सीहरह । गुरुपासे निक्ख- धर्म ०सघा मिओ रिज्जुरहो सिवपयं पत्तो ॥५५॥ विजाहरचकवई कयाइ चिंतइ निसाइ सीहरहो। जमो मह अरुयत्थो जह रन्ने मालईकुसुमं चारविधी ॥२६॥ ज न जिणो दिवो मे कयाइ नय पूडओ विहरमाणो । तह तमुहकमलभमा अमयसमा देसणा न सुया ॥५७॥ तो गंतुं ॥४५८॥ सफलत्तो धायइसडंमि वरविमाणगओ । अवरविदेहे विजए सुवग्गुनामंमि खग्गपुरे ॥ ५८॥ नामेण अमियवाहणजिणं तहि पणमिउं तह निसन्नो । धम्म सोउ तुट्टो वैदिय सामि पडिनियत्तो ।।५९॥ जा एइ इत्थ उवार ता खलियं तस्स तं वरविमाणं । तो तेण नियतेणं हिट्ठा सहसत्ति दिट्ठोऽहं ॥६०॥ तो सो सबवलेणं कुद्धो उप्पाडिउ मम लग्गो। ता अत्तो वामो वामकरेणं मए सणिय ॥११॥ तो विरसमारसंतो सिंहकतं गयंत्र तं दछ । सरण म पडिसना तम्भजा सपरिनारानि ॥६२॥ करुणाइ मए मुको सो तुहो काउ निविहरूवाणि । भूयाण सक्लत्तो पिए! इमो कुणइ पिच्छणयं ॥ ६३ ॥ इय सोउ विम्हइया पियमित्ता पुणवि पुच्छए राय । किमणेण कय मुकयं पुन्धि जेणेरिसी रिद्धी ।। ६४ ॥ अह पभणइ मेहरहो भरहे पुक्खरवरड्दपुवंमि । संघपुरे कुलपुत्तो नामेण रज्जुगुत्तत्ति ॥६५॥ दुत्थो परकम्मकरो पइभत्ता तस्स संखिया माया । अन्नादणे संघनगे फल हेउँ ताई पत्ताइ ॥६६॥ पिच्छति सव्वगुत्तं नाम मुणिं खयरपरिसमज्झत्य । भत्तीइ तयं नमिउं तो तप्पुरओ निमनाइ ॥६॥ मुणिणावि तेमि धम्मो विसेसओ साहिओ वरपहाणो । ज दुत्थिएसु गुरुयाण होइ वच्छल्लयं गुरुयं ।।५८ ॥ भत्तीइ पुणो नमिउ भरभयमीयाह ताई पुच्छति । अम्हारिसाण जोगो पामाणवि अस्थि कोऽवि तमो ? ॥ ६९ ॥ बत्तीसइमलाणो नाम ४५८॥

मेघरथकथा
श्रीदे.
चैत्यश्री
धर्म० संघा-
चारविधी
॥४५९॥
तवो तेसि तेणमुवदिसिओ । ताई तयं पडिरजिय गयाई गेहे गुरुं नमिउं ॥७०॥ तो ताई पहिठाई अट्टमभनाई दुन्नि कुष्यति ।
पत्तीस चउत्थाइ पसन्नचित्ताई तंमि भवे ।। ७१ ।। पारणयदिणे दुनिवि निष्फने भोयणगि पइदियहं । चक्टुं खिवंति बाहिं जइ
अतिही कोऽवि इह एइ ।।७२।। तो तत्थागच्छंतं धिइधरनाम तवोहणं दटुं । पडिलाभयंति तुट्ठाई भचपाणेहिं सुद्धेहिं ।।७३।।
अह सबगुत्तसाहू पुणोऽवि पत्तो कयाइ तंमि पुरे । तप्पासे सुयधम्माई ताई दिक्खं पवन्नाई ।।७४|| सो रज्जुगुत्तसाहू तवमंवि.
लगद्धमाणनामाणं । काउं अणसणविहिणा मरि बंभे सुरो जाओ ॥ ७५ ॥ दससागरोवमाई दाणपभावेण भुत्तु भोगाई । चविउं
सो उप्पन्नो सीहरहो एम खयरपह ।।७६॥ सा संखियावि ममणी कयतिव्यतवा मया गया बंमे। चविउं इमस्स जाया वेगवई
नाम भज्जेसा ॥७॥ एयाण देवि ! तेणं सुपत्तदाणेण सुरभवे रिद्धी । पुन्नाणुबंधिपुन्नप्पभावो इहवि संमाया ॥ ७८ ॥ इत्तो
इमाई सपुरे गंतु पुत्तं निवेसिउं रज्जे । दुन्निवि धिप्पंति वयं मम पिउजिणघणरहसमीवे ॥ ७९ ॥ तसंजमजोगेहि अणुत्तरेहिं
खवित्तु कंममलं । उप्पन्नकेवलाई दुन्निवि गमिहंति निव्याणं ॥८० ॥ इय सोउं सीहरहो मेहरहं नमिय नियपुरे गंतुं । पुत्तं रज्जे
उवि निक्खंतो तीइ सह सिद्धो ॥१॥-अह मेहरहो राया उजाणाओ गिहागओ कइया। पोसहिओ पोसहसालसंठिो कहइ जिण.
धम्मं १८२॥ अह गगणमंडलाओ भयसंभंतो पकंपिरो दीणो । पारेओ रडतो पडिओ रायस्म उच्छंगे ।।८३॥ अभयं च जाय-
माणं माणुमभासाइ तं खगं राया । करुणारसनीरनिही मा भाइ पुणो पुणो भणइ ॥८४|| ए वुत्तो स्ना पसंतमुत्ती विहंगमो एसो।
पिउउच्छंगे बालुव्य निम्मो चिट्ठए जाव १८५॥ मम भक्खं मुंच इमं राय! न जुत्तं इमं तु जंपंटो । तप्पट्ठीए सेणो पत्तो सप्प-
स्म गरुडुच्च ।।८६॥ तो भणइ भूमिनाहो सेण! इमं तुह कहं समप्पेमि ? । एस न खत्तियधम्मो सरणागयअप्पणं जमिह ॥८७||
॥४५९॥

म मेघस्थकथा चैत्यश्री- धर्म संघा. चारविधी ॥४६॥ किंच न तुभवि जुत्तं जुत्ताजुत्तोपएसकुमलस्स । परपाणपहाणेणं मपाणपरिपोसणं एवं ।।८८॥जह उक्खणिजमाणे पीडा पिच्छेऽवि होज तुह गुरुई। अन्नस्मवि किं न तहा ? मारिजंतस्म का वत्ता? ॥८९॥ अनं च भक्खिएणं खणमिनाऽणेण तुह भवे तित्ती । एयस्स पुणो वच्चइ जमो सयलोऽपि एमेव ॥९० ॥ पंचिंदियघाएणं नरए जंतूहिं गंमए तम्हा। खगमित्तसुहनिमितं को जीवे इणइ छुहिओऽवि ? ॥९१।। सा पुण छुहा निवत्तई अवरेणवि भोयणेण जह पित्तं । पवरसियासमणिजंपि किं न पयसा उसमेइ ? ॥९२॥ न य उपसमंति केणवि जियवहपहवाउ नरयवियणाओ। ता मुंचसु जीवयहं कुणसु दयं सयलसुहजणयं ।।१३।। सेणोऽवि भणइ नरवर! सरणं तुह एस आगओ भीओ। किमहं करेमि सरणं कहसु महाभाग! छुहगलिओ १॥९४॥ जह रक्त्वसि दुक्खत्तं एयं करुणाइ तह ममपि न कि ?। अइदुक्खिअस्स पाणा नूणमिमे मज्ज्ञ वञ्चंति ॥१५॥धम्माधम्मविचिनावि चिट्ठए सुहिए परीरंमि । तं नत्थि ज न कुणई बुभुक्विओ कूरमवि कंमं ॥९६॥ तद्धम्मवत्तयाऽलं अप्पसु मह भक्खभूपमिणमइरा । 'पम्मो जं इको रक्खिजइ हंमए अवरो १ ॥९७॥ न य मज्झ हुन्ज तित्ती कहमवि मुजंतरेहिं जं सययं। सजो सयं हयं- रंतमंसासणो अहयं ॥ ९८ ॥ भणइ निवो जइ एवं ता तुह वियरेमि भो नियं मंसं । पारेवएण तुलियं होसु सुही मा तुम सत्तिपरे सेणे तुलाइ एगत्थ ठावइ कपोयं । अन्नत्थ खिबइ राया छित्तुं छित्तुं नियं मंसं ॥१००॥ जह जह खिवेइ ऊण नियतणुणो। तह तह भारेण इमो बडइ पारेवओ अहियं ॥ १॥ भारेण वद्धमाणं तं पक्खि पेक्खिऊण रमेवारुहइ तहिं तुलाइ राया अतुलसत्तो ॥२॥ तूलारूढं सहसा रायाणं दठु परियणो सयलो । हाहारवं कुणंतो लाए ॥ ३ ॥ सामंतमंतिपमुहा सव्वेऽवि भणंति भूवई एवं । अम्हाण अभग्गेणं नाह! किमेयं समारद्धं १ ॥ ४ ॥ JITDHIHARIER ॥४६॥ mer-

मेपरथकवा
श्रीदे.
चैत्यश्री-
धर्मसंघा-
पारविधी
॥४६१॥
सिनेणिमिणा निसिला रक्सेयब्वा पयाउ खलु खोणी । तं कह खणेण सुन्नसि खसंतो पक्खिणं सु इमं ॥५॥ किं च इमो
लक्खिाइ माणुमभामापयपिरो पक्खी । देवो व दाणवो वा कोइ धुवं तुम्ह पडिकूलो ॥ ६॥ तो भणइ निमो मो भो दीणमुहो
एस दीणवयणो य । अच्छउ जो या सो वा रक्खेयव्यो मएऽवस्सं ॥७॥ इय निच्छयमवगछिय निवस्स एगो अमच्छरो अमरो।
चरमउडकुंडलवरो पपडीहोउं भणइ एवं ॥८॥ इकोचिय तं धन्नो सुपुरिस ! चूडामणी तिहुयणमि । चालिञ्जसि न सुरेहिवि सट्ठा-
णाभो मुरगिरिच्च ।।९।। इय ईसाणि सुरिंदे यन्निज्जते तुम निसुणिऊण । तुह सत्तपरिक्सत्यं इहागओ असहमाणोऽहं ॥१|| ता
जुझते दठं वेराउ इमे सगे अहिद्वित्ता। तुह उवसग्गमकाहं तं सव्वं समसु पसिऊणं ॥ ११ ॥ इय भणिय नि सज्ज काउं
नमिउं सुरो गो सगं । सामंतमतिपमुद्दा निनमह पुच्छंति विम्हइया ॥१२॥ देव ! इमे पुषभवे विहंगमा केरिमा किमेसि वा।
वेरनिमित्तं ? को या देवोऽयं आसि पुषभवे ॥१३|| राया जंपइ दीवे इह एरवयंमि पउमिणीसंडे । नयरे सागरदत्तो महि-
ड्डियो आसि वरमिट्टी ॥१४॥ तस्स य भा नामेण विजयसेणा विमुद्धगुणकलिया। ताणं च दुन्नि पुत्ता धणो य पहमंदणो
नाम ॥१५॥ ते अनदिणे जणयं पुच्छिय बहुपणियमस्थसंजुत्ता। देसंतरंमि चलिया ता पत्ता नागपुरयंमि ॥१६॥ तत्थ वहा
पणयंतेहिं कुओपि तेहिं महारयणमेगं । पत्तं सुमहामुलं भक्संपिप मारमेगहि ॥१७॥ तस्य कए जुज्झना संसनईए तडंमि ते रुठा।
महिमाविव दुईता कुद्रा सहसा दहे पडिया ॥१८॥ मरिऊण समुप्पन्ना सेणो पारेसओ य ते विहगा । पुष्यभरवेरसमओ इत्यपि
जुज्झति एपमिमे ॥ १९॥ अनं च इत्थ दीवे पुष्पविदेहे नईइ सीयाए । तीरे रमणीयक्से विजए सुभगापुरी अस्थि ।। २० ।।
तत्यासि थिमियमागरनामनरिंदो भाउ एयाउ । अहमासि पंचमभचे पुत्तो अपराजिओ तस्म ॥२१॥ रामोऽहं नह भाया
अणंतविरिओ हरी नया मज्झ । अम्हेहिं नहिं निहओ दमियारी नाम पडिविण्हू ॥ २२ ॥ सो भमिय भवं अहावयस्स
॥४६॥

मेघरथकथा
श्रीदें
चैत्यश्री-
धर्म० संघा-
चारविधी
॥४६०॥
किंच न तुभवि जुनं जुत्ताजुत्तोबएसकुसलस्स । परपाणपहाणेणं सपाणपरियोसणं एवं ॥८८||जह उक्खणिजमाणे पीडा पिच्छेऽवि
होज तुह गुरुई। अन्नस्मवि किं न तहा? मारिजंतस्स का बत्ता? ॥८९।। अन्नं च भविखएणं खणमित्ताऽणेण तुह भवे तिती।
एयस्स पुणो वचइ जंमो सयलोऽवि एमेव ॥९० ॥ पंचिंदियघाएणं नरए जंतूहिं गंमए तम्हा । खगमित्तसुहनिमितं को जीवे
हणइ छुहिओऽवि ? ॥११॥ सा पुण छुहा निवत्तइ अवरेणवि भोयणेण जह पित्तं । पररसियासमणिऑपि किं न पयसा उबसमेइ ?
॥९२॥ न य उवसमंति केणवि जियवहपहवाउ नरयवियणाओ। ता मुंचसु जीववहं कुणसु दयं सयलसुहजणयं ॥९३॥ सेणोऽवि
| भणई नरवर! सरणं तुह एस आगओ भीओ। किमहं करेमि सरणं कहसु महाभाग! छुहगलिओ १॥९४जह रक्खसि दुक्खतं'
एयं करुणाइ तह ममंपि न किं ?। अइदुक्खिअस्स पाणा न्णमिमे मज्ज्ञ वचंति ॥१५॥ धम्माधम्मविचिनावि चिट्ठए सुहिए
सरीरंमि । तं नत्थि ज न कुणई बुभुक्विओ कूरमवि कंमं ॥९६॥ तद्धम्मवत्तयाऽलं अप्पसु मह भक्खभूयमिणमइरा ।
को धम्मो जं इको रक्खिजइ हंमए अवरो? ॥९७॥ न य मज्झ हुञ्ज तित्ती कहमवि भुजंतरेहिं जं सययं। सजो सब हयं-
जियपुरंतमंसासणो अहयं ॥ ९८ ॥ भणइ निको जइ एवं ता तुह वियरेमि भो नियं मंसं । पारेवएण तुलियं होसु सुही मा तुम
मरसु ॥९९|| आमत्तिपरे सेणे तुलाइ एगत्थ ठावइ कपोयं । अन्नत्थ खिवइ राया छित्तुं छित्तुं नियं मंसं ॥१००॥ जह जह खिवेइ
मंसं राया उकचिऊण नियतणुणो। तह तह भारेण इमो बइ पारेवओ अहियं ॥१॥ भारेण बद्धमाणं तं पक्खि पेक्खिऊण
अक्खुहिओ। सयमेवारुहइ तहिं तुलाइ राया अतुलसत्तो ॥२॥ तूलारूढं सहसा रायाणं दठु परियणो सयलो । हाहारवं कुणंतो
आरूढो संसयतुलाए. ॥ ३ ॥ सामंतमंतिपमुहा सव्वेऽवि भणंति भूवई एवं । अम्हाण अभग्गेणं नाह! किमेयं समारद्धं ? ॥ ४ ॥
॥४६०॥

मेपरथकथा
श्रीदे०
चैत्यश्री-
धर्मसंघा-
चारविधी
॥४६॥
खिनेणिमिणा निसिला रक्सेयव्या पपाउ खलु खोणी । तं कह खणेण सुन्नसि रक्खंतो पक्खिणं यु इमं ? ॥ ५॥ किं च इमो
लक्खिाइ माणुमभामापयंपिरो पक्खी । देवो व दाणो वा कोइ धुरं तुम्ह पडिलो ॥ ६॥ तो भगइ निनो भो भो दीणमुहो
एस दीणश्यणो य । अच्छउ जो या सो वा रक्रोयव्यो मएऽवस्सं ॥७|| इय निच्छयमरगच्छिय निरस्स एगो अमच्छरो अमरो।
वरमउडमुडलवरो पयडीहोउं भणइ एवं ॥८॥ इकोचिय तं धन्नो सुपुरिस ! चूडामणी तिहुयर्णमि। चालिजसि न सुरेहिवि सट्ठा-
णाओ सुरगिरिव ॥९॥ इय ईसाणि सुरिंदै पन्निज्जते तुमं निसुणिऊण | तुह सत्तपरिक्सत्यं इहागओ असहमाणोऽहं ॥१०॥ ता
जुज्झते दठ्ठ वेराउ इमे सगे अहिद्वित्ता। तुह उपसग्गमकाहं त सव्यं सममु पसिऊणं ॥ ११॥ इय भणिय निरं सज्जं काउं
नमिउं सुरो गओ सग्गं । सामतमतिपमुहा नियमह पुच्छंति पिम्हइया ॥१२॥ देव ! इमे पुष्यभवे विहंगमा केरिमा किमेसि या।
वेरनिमित्तं १ को वा देवोऽयं आसि पुष्यभवे ? ॥१३॥ राया जंपइ दीरे इह एरवयंमि पउमिणीसंडे । नयरे सागरदत्तो महि-
डिओ आसि वरसिट्टी ॥१४॥ तस्स य भा नामेण विजयसेणा पिशुद्धगुणकलिया ! ताणं च दुनि पुत्ता धणो य पहमंदणो
नाम ॥१५॥ ते अन्नदिणे जणयं पुच्छिय बहुपणियसत्थसंजुत्ता। देसंतरमि चलिया ता पत्ता नागपुरयंमि ॥१६॥ तत्थ तदा
| पणयंतेहि ओपि तेहिं महारयणमेग । पत्रं सुमहामुलं भक्खंपिप सारमेएहि ॥१७॥ तस्रा कए जुज्दाता संसनईए तडंमि ते रुट्ठा।
महिसाविव दुदंना उद्धा सहसा दहे पडिया ॥१८॥ मरिऊण समुप्पना सेणो पारेपओ य ते विहगा। पुलभनवेरवमओ इत्यति
जुज्यंति एवमिमे ॥ १९॥ अग्नं च इत्थ दीवे पुच्चविदेहे नईइ सीयाए । तीरे रमणीयको विजए सुभगापुरी अधि ॥ २० ॥
तत्यासि थिमियसागरनामनरिंदो भाउ एयाउ । अहमासि पंचमभवे पुत्तो अपराजिओ तस्म ॥२१॥ रामोऽहं तह भाया
अणंतविरिओ हरी तया मज्झ । अम्हेहिं तहिं निहओ दमियारी नाम पडिविण्ट् ॥ २२ ।। सो भमिय मनं अहावयस्स
॥४६॥

रोदे०
चैत्यन्थी-
धर्म०संघा.
नारविधी
४६२॥
मेयरथकथा
UT MAHAikini
नियमि नियडिनइतीरे । सोमप्पहकुलवइणो सुरुवनामो सुरो जाओ ॥२३॥ सो एस सुरो संपइ ईसागिंदेण मह पसंसाए।
विहियाइ मच्छरेणं इहागओ मह परिक्खत्थं ॥ २४॥ इय निवकहियं सोउं ते विहगा मुच्छिया महीपडिया । लोएण कया सत्या
जाईसरणं समणुपत्ता ॥ २५ ॥ अह पभणंति समासाएँ अम्हेहिं न केवलं तया रयणं । लोमाओ जुज्झमाणेहिं नाह! हरियं मणम-
जम ॥ २६ ॥ इह जमे नरयदुहं नियपि निसेहियं तए अम्ह । किं करणिजं अम्हेहिं नाह! इण्हि गागा marate
तेसि देइ सयं अणसणं इमेऽवि तयं । पडिवजिय मरिऊणं उववन्ना भवणवासीसु ॥२८॥रायाऽवि
मुइरं । मुमरंतो खगचरियं वच्चइ परमं च वेरग्गं ॥ २९ ॥ अह विहरंतो भयवं धणरहतिथंकरो र
मेहरहानियो सपरिवारो ॥३०॥ वंदिय पहुं नितन्नो धम्म सोउं तओ गिहे गंतुं । रजमि मेहसेणं ट
पहुपासे निकखंतो संजमजोगेमु निचमुज्जुत्तो. इकार-
समज्जेई । सुयविहिणा कुणइ तवं च सीहनिकोलियं .
तत्थ अणसणं मरिउं सबसमशुपत्तो ॥३४॥ तत्तो चविडं जाओ इह भरहे हथियाउरे एसो । निवचिस्ससेणअइरादेवीए संति-
नामसुओ ॥३५॥ पंचम चकहरपयं पालिय कालेण गहियमामण्णो । सोलसमधम्मचक्की होऊण इमो सिवं पत्तो ॥३६॥ एवं मेघ-
रथक्षितीशतिलकः श्रीचैत्यसवंदने, प्रोद्यच्छन्नहमिंद्रचक्रिपदवीगुणैर्जिनाधीशताम् । भुक्त्या प्राप सुधर्मकीर्तिसुभगग्रामाग्रणी-
स्तत्पदं, तद् भो भव्यजना! जिनार्चनमिह प्रागल्भ्यमभ्यस्यताम् ॥३७॥ इति श्रीसंघस्य प्रतिदिनमवश्यं कृतिविधी, सुधर्मानु-
ठाने प्रकटमधिकारः प्रथमकः । सदाऽर्हचैत्यानां विहितविधिवद्वंदनपरः, श्रुतादाम्नायाच प्रकृतविवृतिः पारमगमत् ।। ३८ ॥
# इति श्रीदेवेन्द्रसूरिशिष्यश्रीधर्मकीतिरिविरचितायां श्रीसंघाचारटीकायां चैत्यवंदनाधिकारः प्रथमः समाप्तः
॥४६२॥

Shridevavandnam (chaityavandanam) Bhashyam

Author
Suri,devendra
Title
Shridevavandnam (chaityavandanam) Bhashyam
File name
Shridevavandnam (chaityavandanam) Bhashyam
Text
OCR done
Citation
1938
Published
2012/08
Publisher
Surat.,jainanand Printing Press
Language
Sanskrit
Pages
587
Library
Bharatiya Vidya Bhavan Library, Mumbai
DLI number
313144
Barcode
99999990321862.00
Scanning centre
Banasthali University
Digital publisher
Digital Library Of India
VMLT id
rtuKfi86TPg
Download PDF

Shridevavandnam (chaityavandanam) Bhashyam