·- अथ ग्रहयज्ञप्रयोगारम्भः। 50 Imentedindia Hd अस्य प्रथस्य पूनमुद्रणाद्याधकाराः सन् १८६७ तमीयराजनियमानुसारेण यन्त्राधिकारिणा स्वायतीकृताः।

·S ॥ श्रीगणेशाय नमः ॥ हेरम्बं च गुरुं समस्तसुखदं नत्वातथाकालिकां वेदाभ्यासवता सुशम्भुनगरेख्यातेसताशम्भुना । राधाकृष्णसुतेनमन्त्रसहितोदिव्यग्रहाणां मयाबालानां क्रियतेसुखायसततं यज्ञप्रयोगः शुभः ॥ १ ॥ अथानुक्रमः ॥ सुत्रातः प्राइमुखोभूत्वा यजमानः कृताहिकः । आहूयब्राह्मणान्कुर्यात्प्रतिज्ञां विधिवत्तदा ॥ १ ॥ गणेशपूजनं कृत्वा वरुणं च ततोयजेत् । पुण्याहवाचनं कृत्वाऽभिषेकंकारयत्ततः ॥ २ ॥ गोर्यादिपूजनं चा घृतमातृकापूजनम् ॥ आयुष्यमन्त्रपाठन्तु नान्दिश्राद्धमतः परम् ॥ ३ ॥ सर्वेषां वरणं कृत्वासर्वतोभद्रपूजनम् । ततः प्रधानदेवस्य पूजनं च समारभेत् ॥ ४ ॥ स्थाप्यानिसुन हाणां च स्थापनंकुशकाण्डकाम् । कृत्वाततोयजेदाज्यातिभक्तिपुरस्सरः ॥ ५ ॥ सूर्यादीनां ग्रहाणांचहोमः कार्यस्तिलादिभिः । ततः प्रधानदेवस्यहोमः कार्योयथाविधि ॥ ६ ॥ सर्व तोभद्रदेवानां हवनं वैसमाचरेत् । पूजनं स्विष्टकृच्चवघृतेनैवनवाहुतिः ॥ ७॥ दिक्पाले *:

·अन्य
॥१॥
प्रयोग
.
**
भयोबलिंदीपसूर्यादीनामतः परम् । अम्बिकायैबलिदद्यादयात्क्षेत्राधिपायच ॥ ८ ॥ पूर्णाहू
तिमयोहत्वावसोदारां समाचरेत् । भल्मनान्यायुषं कृत्वासंबप्राशनादिकम् ॥ ९ ॥ श्रेया
दानं ब्राह्मणेभ्योदयात्वर्णसुदक्षिणाम् । कारयेदभिषेकादीन् विसर्जनस्तः परम् ॥ १० ॥
भोजनं ब्राह्मणैः साईसतांचायमनुक्रमः । ग्रन्थेभ्य-सारमुद्धृत्यविचार्यसदसञ्चयत् ॥ १३ ॥
अनुक्रमोयग्रन्थल्यशम्भुनाथनभाषितः । अथकर्तव्यता । चन्द्रादिशुभग्रहानुकूलसमये शु
भेदिने शुभेलनेच कृतनित्यक्रियो यजमानः शुभासने प्रामुखउपविश्य स्वदक्षिणतः पत्नी
चोपवेश्य । ॐ केशवाय नमः १ ॐ नारायणाय नमः २ ॐ माधवाय नमः ३ ॥ इति त्रिरा
चम्य । ॐ पवित्रस्थो वैष्णव्यौ सवितुर्व प्रसवऽउत्'नाम्पच्छिद्रेण पवित्रण सूर्यस्य
राश्मिभिः । तस्य॑ ते पवित्रपते पवित्रपूतस्य यत्कामा शुने तच्छंकेयम् ॥ ३ ॥ इति मन्त्रेण
टि०१ पवित्रलक्षणकात्यायनेनोक्तम्।।अनन्तरंगर्भिणीसायकौशेयद्विदलमेवच॥प्रादेशमात्रविज्ञेया पवित्रायत्रकुत्रचित् ॥
॥१॥

·५. पवित्रधारणं कृत्वा ततः प्राणायामकुम्भकपूरकरेचकात्मकत्रयं कुर्यात् । ॐ अपवित्रः पवित्रो वा सर्वावस्थागतोपि वा । यः स्मरेत् पुण्डरीकाक्षं स बाह्याभ्यन्तरः शुचिः इत्यात्मानं पूजासामग्री च संप्रोक्ष्य तण्डुलपूरितताम्रपाने मृन्मये वा कुंकुमेनाटदलं पनं कृत्वा तदुपरि गोमयमयीं गौरी फलमयं गणेशं च संस्थाप्यहस्ते अक्षतपुष्पाणि गृहीत्वा आनाभद्रादीन अंगलमन्त्रान् पठेत् ॥ ॐ आनोभद्रा ऋतंवोयन्तु विश्वतोदब्धासो अप रीतासऽजुद्भिद । देवानोयथासदमिदृधेऽअसन्नायुवो रक्षितारोदिवे दिवे ॥ १ ॥ देवानां भद्रासुंगुर्तिजयतां देवानां ५ गतिरमिनोनिवर्तताम् । देवानां सुख्यमुपैसेदिमाखुयन्देवान आयुः: प्रतिरन्तुजीवसे ॥ २ ॥ तान्पूर्वयानिविदाहूमहेवुयं भर्गम्मित्रमदितिन्दामात्र धम् । अर्युमणंवरुणु ५ खोममश्विनासरस्वतीन : सुभगामयस्करत् ॥ ३ ॥ तन्नोव्वातोम १ ܀ ܀ܐ

·ग्रव्य
प्रयो०
॥२॥
योभुव्वातुभेषजं तन्मातापृथिवीतात्पिताद्यौ । तद्यावाणः सोमसुतो मयो वुस्तदाश्चन।
शृणुतन्धिष्ण्यायुवम् ॥ ४॥ तमीशानं जगुंतस्तस्थुषस्पातन्धियं जिन्वमवसेहूमहेव्ययम् ।
पुषानोयथावेदसामसदृघेराक्षितापायुरदब्धाः स्वस्तये ॥ ५ ॥ स्वस्तिनऽइन्द्रोद्धश्रवाः ।
स्वस्तिन: पुषाविश्ववेदाः । स्वतिनुस्ताक्ष्योऽअरिष्टनेमि : स्वास्तिनावृहस्पतिर्दधातु ॥ ६ ॥
पृषदश्वा मुरुत : पृश्निमातरः, शुभंयाानो विदथेषुजग्मय । अग्निजिवामन : सूरच
क्षसोविश्वेनीदेवाऽ अनुसागमान्नुह॥ ७ ॥ भुकोंभः शृणुयामदेवाभद्रं पश्येमाक्षभिर्यजत्राः ।
स्थिरैरंगैस्तुष्टुवा सस्तनूभिर्व्यशेमहिदेवहितंयदायुः ॥ ८ ॥ शतमिन्नुशरदोऽअन्तिदे
वायत्रनिश्चक्राजरसन्तुनूनाम् पुत्रासोयत्रीपतरोभवन्तिमानोमवचरिरिपुतायुर्गन्तो :
॥२॥

·॥ ९ ॥ अदितियारदितिरन्तरिक्षमदितिमांतासाप्तासपुत्र । विश्वदेवाऽअदिति । पञ्चन नाऽअदितिर्जातमदितिर्जनित्यम् ॥ १० ॥ यो:शान्तिरन्तारक्षर शान्तिः पृथिवीशान्तिरापु : शान्तुिरोषधयु : शान्तिः । वनस्पतय : शान्तिविश्वेदेवाः शान्तिनमशान्ति : सर्व शान्ति ; शान्तिरेवशान्तिः । सामाशान्तिरोध ॥ ११ ॥ यतोयता समीहंसेततोनोअभयकुरु ॥ शन कु प्रजाम्योभयन्नः पशुभ्यः ॥ १२॥ सुशान्तिभवतु॥ श्रीमन्महागणाधिपतयेनमः ॥ लक्ष्मी नारायणाभ्यानमः ॥ उमामहेश्वराभ्यानमः ॥ वाणीहिरण्यगांभ्यानमः ॥ शचीपुरन्दरा भ्यानमः ॥ मातापितृभ्योनमः ॥ इष्टदेताभ्यानमः ॥ कुलदेवताभ्योनमः ॥ ग्रामदेवता भ्योनमः ॥ वास्तुदेवताभ्योनमः ॥ स्थानदेवताभ्योनमः ॥ सर्वेभ्योदेवेभ्योनमः ॥ सर्वेभ्योत्रा- ह्मणेभ्योनमः ॥ विश्वेशमाधवंधुण्डिंदण्डपाणिंचभैरवम् । बन्देकाशीगुहांगंगाभवानीमणिकर्णि ·ग्र०य. ** DONamon - प्रयो काम् ॥ १॥ वक्रतुण्डमहाकायकोटिसूर्यसमप्रभ । निर्विघ्नं कुरुमेदेवसर्वकार्येषुसर्वदा ॥ १२ ॥ सुमुखश्चैकदन्तश्चकपिलोगजकर्णकः । लम्बोदरश्चविकटोविघ्ननाशोविनायकः ॥ ३ ॥ धू अकेतुर्गणाध्यक्षोभालचन्द्रोगजाननः । द्वादशैतानिनामानियः पठेच्छृणुयादपि ॥ ४ ॥ वि द्यारम्भविवाहेचप्रवेशेनिर्गमेतथा । संग्रामेसङ्कटेचैवविघ्नस्तस्यनजायते ॥ ५ ॥ शुक्लाम्ब रघरदेवंशशिवर्णचतुर्भुजम् । प्रसन्नवदनध्यायेत्सर्वविघ्नोपशान्तये ॥ ६ ॥ अभीप्सितार्थसि घ्यर्थपूजितोय सुरासुरैः। सर्वविघ्नहरस्तस्मैगणाधिपतयेनमः ॥ ७ ॥ सर्वमङ्गलमाङ्गल्येशि वेसर्वार्थसाधिके । शरण्येसंबोगौरिनारायणिनमोस्तुते ॥ ८ ॥ सर्वदासर्वकार्येशुनास्ति वेषाममङ्गलम् । वेषांदिस्योभगवान्मंगलायतनंहरिः ॥ ९ ॥ तदेवलमंसुदिनंतदेवतारावलं चन्द्रबलंतदेव । विद्याबलंदैवबलंतदेवलक्ष्मीपतेतीघ्रयुगस्मरामि ॥ १० ॥ लाभस्तेषांजय स्तेषांकुतस्तेषांपराजयः॥येषामिंदीवरश्यामोहृदयस्थोजनार्दनः ॥ १३ ॥ यत्रयोगेश्वरः कृष्णोपत्र ·पार्योधनुर्धरः । तत्रश्रीविजयोभूतिधुवानीतिर्मतिर्मम ॥ १२ ॥ अनन्याश्चितयंतोमाये जनाः पर्युपासते । तेषांनित्याभियुक्तानांयोगक्षेमवहाम्यहम् ॥ १३॥ स्मृते सकलकल्याणंभा जनं यत्रजायते । पुरुषतमजनित्यंबजामि शरणहरिम् ॥ १४ ॥ सर्वेष्वारम्भकार्येषुत्रयस्त्रि भुवनेश्वराः । देवादिशंतुनः सिद्धिबहोशानजनार्दनाः ॥ १५ ॥ यजमानः कुशपुष्पयवा क्षतजलद्रव्यंचादायसङ्कल्पकुर्यात् । ॐ विष्णुर्विष्णुर्विष्णुः श्रीमद्भगवतोमहापुरुषस्य वि ष्णोराज्ञया प्रवर्तमानस्य अद्य श्रीब्रह्मणोद्वितीयेपरादेविष्णुपदे श्रीश्वेतवाराहकल्पवैवस्वतम न्वन्तरे अष्टाविंशतिमयुगेकालिप्रथमचरणे जम्बूद्वीपमूलोंके भारतवर्षभरतखण्डेआ पवितैकदेशे अविमुक्तवाराणसीक्षेत्रे । आनन्दवनेमहात्मशानेगौरी खेत्रिकण्टकावणजिते । भागीरथ्याः पश्चिमेभागेविक्रमशक्केबौद्धावतारेअमुकनामसंवत्सरे श्रीसूर्य अमुकायने अमु ·ग्र०य० ॥४॥ प्रयोग कऋतो महामाङ्गल्यप्रदमासोत्तमेमासे अमुकमासे अमुकपक्षे अमुकतिथी अमुकवासरे अ मुकनक्षत्रे अमुकयोगे अमुककरणे रौद्रायमुककाले अमुकराशिस्थितेचन्द्रे अमुकराशिस्थिते श्रीसूर्ये अमुकराशिस्थितेदेवगुरौ शेषेषुग्रहेषुयथायथाराशिस्थानस्थितेषु सत्सु एवं ग्राण गणविशेषणविशिष्टायां शुभपुण्यतिथी अमुकगोत्रः अमुकशमाह मम आत्मनः श्रुतिस्मृतिपु राणोक्तफलप्राप्त्यर्थं कायिकवाचिकमानसिकतांसर्गिक चतुर्विधपातकदुरितक्षयद्वारा धर्मा र्थकाममोक्षचतुर्विधलक्ष्मीप्राप्त्यर्थं सर्वग्रहस्वरूपी श्रीपरमेश्वरप्रीत्यर्थग्रहशान्तिमहंकरि व्ये ॥ तद्गत्वेन स्वस्तिपुण्याहवाचनं ( अविघ्नपूजनं मण्डपदेवतापूजनं) मातृकापूजनं बसोारापूजनं आयुष्यमन्त्रजपं नान्दीश्राद्धं आचार्यादिवरणानि [ ग्रहानुकूल्यतासिद्ध्यर्थं ग्रहयज्ञं ] च करिष्ये ॥ तत्रादौनिर्विघ्नतासिध्यर्थं गणेशाम्बिकयोः पूजनमहंकरिष्ये इति ·ल्पकृत्वाषोडशोपचारः गणपतिपूजयेत् ॥ हस्तेअक्षतानगृहीत्वा गणपतिमावाहयेत् ॥ तत्रमन्त्रः एकदन्तंशूर्पकर्णगजवकंचतुर्भुजम् ॥ पाशांकुशपरदेवंध्यायेतसिद्धिविनायकम् ॥ १॥ घ्यायेद्नाननंदेवतप्तकांचनसन्निभम् ॥ चतुर्भुजमहाकायंसर्वाभरणभूषितम् ॥ २ ॥ देताक्ष मालापरशुंपूर्णमोदकधारिणम् ॥ मोदकासक्तद्युडायमेकदन्तविनायकम् ॥३॥ आवाहयामिपूजार्थ : रक्षार्थं च ममक्रतोः॥ इहागत्यगृहाणत्वं पूजायागं च रक्षमे ॥ ४॥ ॐ गुणानांत्वागण ति २ हवामहेप्रियाणान्त्वाप्रियपति ५ हवामहेनिधीनां त्वानिधिपति ५ हवामहेन्वतोमम ॥ आहमजानिग घमात्वमजासिगर्भधम् ॥ १ ॥ ॐ भूभुवःस्व-सिद्धिबुद्धिसहितायगणपतये टि० १ षोडशोपचारास्तु कर्मप्रदीपे ॥ आवाहनासनंपाद्यमर्धमाचमनीयकम् ॥ सानवस्त्रोपवीतञ्चगंधमाल्यान्यनु- क्रमात् ॥ १॥ धूपदीपञ्चनैवेद्यताम्बूलं च प्रदक्षिणा ॥ पुष्पाञ्जलिरितिप्रोक्ताउपचारास्तुषोडश ॥ २ ॥ फलेनसफला- वाप्तिसागतादक्षिणापणमिति ।

·|
जगृहाणेदभगतमलवत्सल
॥२
॥
आ
एतावानस्य
॥
ग
०
पायम्
०
॥
ओं
गणाध्यक्षन
ग्र०य०
प्रयोग
k
नमः गणपनिमावाहयामि स्थापयामि ॥ हेमाद्वितनयां देवीं वरदां भैरवप्रियाम् ॥ लम्बोदर
ल्य जननी गोरीमावाहयाम्यहम् ॥ १ ॥ अम्बेऽअम्बिकेऽम्बॉलिकेनमानयतिकश्चन ॥ सस
स्त्यश्वकः सुभदिनांकापीलवासिनीम् १ ॐ भूर्भुवः स्वः गौर्यैनमः गौरीमावाहयामिस्थाप
याणि ॥ ओं मनो जूति पतापाज्यस्य बृहस्पतिर्गज्ञमि तनोत्वरिष्टयज्ञ ७ सुमिमन्दधातु॥
विश्वदेवासऽइहमादयन्तामा प्रतिष्ठं ३ अस्यैप्राणाः प्रतिष्ठन्तु अस्यैषाणाक्षरन्तु च ॥ अ
स्यदेवत्वमायेमामहतिकश्चन ॥ १ ॥ गणेशाम्बिके सुप्रतिष्ठितेवरदेभवतम् ॥ विचित्ररत्न
खचितदिव्यास्तरणसंयुतम् ॥ स्वर्णसिंहासनंचारुगलष्विसुरपूजित ॥ १ ॥ पुरुषएवेदम् ॥
ओं गणेशान्बिनाभ्यां नमः आसनं स० ॥ ओं सर्वतीर्थसमुद्भूतंपाद्यगन्धादिभिर्युतम् । विघ्नरा
*

·मस्तेस्तुगृहाणकरुणाकर । अयंचफलसंयुक्तंगंधमाल्याक्षतेर्युतम् ॥ ३॥ ओं त्रिपादूर्ध्वः। ग. अयम् ॥ विनायकनमस्तुभ्यंत्रिदशेरभिवंदित। गंगोदकेनदेषेशकुरुष्णाचमनंप्रभो ।।। ततोविराट् ॥ म० आचमनम् ॥ मन्दाकिन्यास्तुयदारिसर्वपापहरंशुभम् । तदिदंकल्पितंदेव एन्नानार्थप्रतिगृहाताम् ॥४॥ ओं तस्माद्यज्ञात् ग० स्नानम् ॥ अथवा | ओं गणेशाम्बि० एतानिपाद्याध्याचमनयिस्नानयि पुनराचमनीयानिसमर्पयामि ॥ ओं पञ्चनद्यः सरस्वतीम पियन्तिसस्रोतसः ॥ सरस्वतीतुर्पञ्चधासो देशेभवत्सरित् ॥ १॥ पञ्चामृतं मयानीतं पयो इधिकृतं मधु ॥ शर्कराचसमायुक्तं स्नानार्थ प्रतिगृह्यताम् ॥ ओंग० पञ्चामृतस्मानं स० । अ थवा ॥ओं पर्य: पृथिव्यांपयऽओषधीषुपयोदिव्यन्तरिक्षेपयोधाः ॥ पयस्वती : प्रदिशःसंतुम हाम् ॥ ओं ग० पयः स्नानं स० ॥ ओं दुधिकाव्णोऽअ अकारिपंजिष्णोरवल्यवाजिन सुरभिनोमुखांकरत्प्रणऽआy " पितारिषत् ॥ ओं ग० दघिस्नानं स० ओं धुतम्मिमिक्षेत ·ग्र०य. १ प्रयोग योनि तेश्रुितो घुतम्वस्युधामं ॥ अनुष्वधमावहमादयस्व॒स्वाहाकृतं वृषभव्यक्षिहव्य म् औं ग० घृतस्नानं स० ॥ओं मधुवाऋितायुतेमधुशरंतिसिंधव : ॥ माध्वी : सत्वोप नक्तमुतोषसोमधुमुत्पार्थिव रज: ॥ धुद्यौरस्तुन पिता २ मधुमानो वनस्पीतुमधुमा २६ अस्तुसूर्यः ॥ माध्वीगोवेभिवन्तुनः ॥ ३ ॥ओं ग० मधुरनानं ख० ओं अपा ५ रसमु यस ५ सूयेसत ५ समाहितम् ॥ अपा सस्थयोरसस्तंब्यो गृह्णाभ्युत्तमुपया मगृहीतोसीन्द्रीयत्वाजुष्टंगाभ्युपतेयोनिरिद्रायत्याजुष्टतमम् ॥ ओ ग° शर्करास्नानं स० ओं आपोहिष्ठामयोभुवस्तानऽऊर्जेद्धातन ॥ मुहेरणायुचक्षसे ॥ ३ ॥ गंगाचयमुनाचैवगोदाव टि. १ अथवा शुद्धवालःसर्वशुद्धवालोमणिवालस्तऽआश्विनाः श्येतः श्येताक्षोरुणस्तेरुद्रायपशुपतयेकणायामाऽअवलि- द्रानभोरूपाः पार्जन्याः॥ ॥६ .

·रिसरस्वती ॥ नर्मदासिंधुकावेरीस्नानार्थ प्रतिगृह्यताम् ॥ ओंग० शुद्धोदकस्नानं स० ओंग. स्नानांते आचमनं स० । ओं युवासुवासाः परिवीतऽआगात्सऽउश्रेयान्भवतिजायमानः ॥ तंधीरासः कवयऽउन्नयन्तिस्वाध्योमनसादेवयंतः ॥ शीतवातोष्णसंत्राणलजायारक्षणंपरम् देहालंकरणं वस्त्रमतः शान्ति प्रयच्छमे । ओं ग० वस्त्रं स० सुजातो. उपवनं वा ॥ ओं ग. वनोपवस्त्रार्थरक्तसूत्रसमर्पयामि अलंकरणाथै अक्षतान् स० ॥ओं यज्ञोपवीतं पर पवित्रं प्रजापतेर्यत्सहजंपुरस्तात् ॥ आयुष्यमवयं प्रतिमुंचशुधं यज्ञोपवीतं बलमस्तुतेजः ॥ नवभिस्तंतुभिर्युक्तं त्रिगुणं देवतामयम् ॥ उपवीतं भयादत्तं गृहाणपरमेश्वर ॥ ओं ग० य ज्ञोपवीतं स. ओं ग० आचमनं स० ॥ श्रीखण्डंचन्दनं दिव्यं गन्धाव्यं सुमनाहरम् ॥ विलेपनं सुरश्रेष्ठ चन्दनं प्रतिगृह्यताम् ॥ गों त्यांगन्धांडअखन स्वामिन्द्रस्त्वांबहरूपति॥ त्वामोषधेतोमोराजाविद्वान्यक्ष्मादमुच्यत ओं ग• गन्धं स० ॥ अक्षताश्चसुरश्रेष्ठाः कुछ २

·ग्र०य०
प्रयोग
॥७॥
०००
माक्ताः सुशोभिताः । अया निवेदिताभत्तयागृहाणपरमेश्वर ॥ ओं अक्षुमीमदन्दन्ताव
प्रियाऽअधूषत ॥ अस्तोपतुस्वानवोषिप्रानविष्ठयामतीयोजान्वितेहरी ॥ ओंगअक्षता
न्स ॥ माल्यादीनिसुगन्धीनिमालत्यादीनिवैप्रभो । ४। मयाहृतानिपुष्पाणिपूजार्थप्रतिगृह्यताम्
॥ १॥ ओषधी : प्रतिमोदध्वंपुष्पवती प्रसूर्वरी : अश्वा इवसुजित्वरीवीरुध * पार
यिष्णवः ॥ओं ग० पुष्पमालां स० ॥ दुर्वांकुरान्सुहरितानमृतान्मङ्गलप्रदान् ॥ आनीतांस्त
वपूजार्थगृहाणगणनायक ॥ ओं काण्डात्काण्डात्प्ररोहंतीपरुष : परुषपरि' ॥ एवानोदू
प्रतनुसहोणतेन च ॥ओं ग. दूर्वांकुरान्स० ॥ सिन्दूर शोभनरकं सौभाग्यसुखवर्द्धनम् ॥
शुभदंकामदचैव सिन्दूरपतिगृह्यताम् ॥ ग. सिन्दूरंस० । नानापरिमलद्रव्यनिर्मितंचूर्णमुत्तमम् ।
अबीरनामकंचूर्णगन्धंचारुप्रगृह्यताम् ॥ ओंअहिरिवभोगै : पयतिबाहुज्यायोइतिपरिबार्धमान :
7
॥ ७॥

·हुस्तुनोबिश्वब्वियुनानिविद्वान्पुमा पुमां " संपरिपातब्जुिश्वत: ।। ओंग नानापरिमलद्रव्याणि स० ॥ वनरूपतिरसोद्भूतोगंधाब्योगंधऽउत्तमः ॥ आप्रेयः सर्वदेवानांधूपोयंप्रतिगृह्यताम् ॥ धूरसिधूळधूव्वैतपूर्वतयो स्मान्धूर्वतितधू,यव्यंधूमि ॥ देवानामसिव्वन्हितम् । सनितमंपप्रितमंजुष्टंतमन्देवहूतमम् ॥ ओं ग० धूपंस० ॥ साज्यंचवीतसंयुतंबन्हिनायो जितंमया ॥ दीपं गृहाणदेवेशत्रैलोक्पतिमिरापहम् ॥ भत्त्यादीपंप्रयच्छामिदेवायपरमात्मने ॥ त्राहिमां निरयादोरादीपज्योतिर्नमोस्तुते ॥ ओं अग्निज्योतिज्योति(ग्निः स्वाहासूज्योज्योति ज्योति : सूर्य : स्वाहा ॥ अग्निपच्चोंज्योतिर्वचुः स्वाहानुयाँबज्योतिर्वच स्वाहा ॥ ज्योति : सूर्य : सोज्योति : स्वाहा ॥१॥ ओं ग. दीपं स० ॥ हस्तप्रक्षालनम् ॥ नैवेद्य १दि ०अथवा वनस्पतेवीड्वङ्गोहिभूयाऽअस्मत्सखाप्रतरण. सुवीर गोभिःसन्नद्धोजीसवीडयस्वास्थातातेजयतुजेत्वानि ॥ •** ·J०य० प्रयोग ॥८॥ गृह्यतादेवभार्तिमाचलांकुरु ॥ ईप्सितंमेबरंदेहि परनचपरांगतिम् ॥ शर्कराखंडखाचानिद धिक्षीरघृतानि च ॥ आहारंभक्ष्योज्यं च नवेद्यं प्रतिगृह्यताम् ॥ ओं नाभ्याऽ आसीदंतरि क्ष : शीर्णोद्यो समवर्तत ॥ पुझ्याम्भूमिर्दिश : श्रोत्रात्तथालोकारअंकल्पयन् ॥ में प्राणा यस्वाहा॥ओं अपानायस्वा० ॥ओं समानायस्वा०॥ओं उदानायस्वा०॥ओं व्यानायस्वा० ॥ ओं ग नैवेद्यं स०॥ओंग उत्तरापोशनं स० ॥ हस्तप्रक्षालनार्थोजलं स० ॥ सुखप्रशालनार्थेजा 'लं स० ॥ वा आचमनीयमध्येपानीयंउत्तरापोशनस० ॥ ऑचन्द मलयोद्भूतंकस्तूर्यादिसम न्वितम् ॥ करोदर्तनकंदेवगृहाणपरमेश्वर ॥ ओंशुनति शुः पृच्यतापरुषापर* ॥ गन्ध स्तोसोमभवतुमदायरसोअच्युत ॥ ओं ग० चन्दनेनकोदर्तनस० ॥ ओं पूगीफलंमहद्दिव्यं ना २ टी अथवा अन्नपतेन्नरयनोदेह्यनमीवस्य शुष्मिणः ॥ प्रप्रदातारन्तारिपऽऊर्जन्नाधोहद्विपदेचतुष्पदे ॥ ०॥ ||a. - ·गवल्लीदर्युतम् ॥ एलादिचूर्णसंयुक्तांबूलंप्रतिगृह्यताम् ॥ ऑयत्पुरुषेणहविपादेवायज्ञमतन्य त ॥ वसन्तोस्थासीदाज्यंग्रीष्मऽहुध्म : शुद्धवि ॥ ओं ग॰मुखवासाथैपूगीफलतांबूलं स० ॥ इदंफलंमयादेवस्थापितं पुरतस्तव ॥ तेनमेसफलावाप्तिभवजन्मनिजन्मनि ॥ या : फलिनी हस. गण. फलं स० ॥ हिरण्यगर्भगर्भस्थहेमबीजविभावसोः ॥ अनन्तपुण्यफलदमतः शान्तिप्रयच्छमे ॥ ओं हिरण्यगर्भ : समवर्तताग्रेभूतस्यजात : पतिरेक आसीत् ॥ सदा पारपृथिवीन्यामुलेमांकस्मैदुवायहुविषाविषेष ॥ ओं ग० कृतायाधूनायाः साद्गुण्याथैदक्षि णां स० ॥ कदलीगर्भसंभूतंकरितुप्रदीपितम् ॥ आरातिकमहंकुषेपश्यमेवरदोभव ॥ ओं इद ॥ आरोत्रिपार्थिवु : रज-पितुरंपाथिधामभि ॥वि : सदा सिवृहुतीवितिष्ठसऽआत्युष वर्ततेतुम ओं ग. कपूरनीराजनं स० ॥ नानासुगन्धिपुष्पाणियथाकालोद्भवानिच ॥

·ग्रव्य०
॥९॥
न्
प्रयोग
पुष्पाञ्जलिमयादत्तोगृहाणपरमेश्वर ॥ ओं युज्ञेनयुज्ञमयजन्तदेवास्तानिधर्माणिप्रथमान्याप्त
॥ तेहनाकमहिमान : सूचन्तयत्पूर्वसाध्या : संतिदेवा ॥ ओं गुणानान्ता० ५३
ओं अम्बेअम्बि० म् ॥ ओं राजाधिराजायग्रसह्यसाहिने ३ नमोपयवैश्रवणायकुर्महे ॥ स
मेकामान्कामकामायमा कामेश्वरीवैश्रवणोददातु ॥ कुबेशयवैश्रवणायमहाराजायनमः ।
ओं स्वस्तिसाम्राज्यं आज्यस्वाराज्यं वैराज्यं पारमेष्ठ्यराज्यमहाराज्यमाधिपत्यमयंसमंतपर्याय
स्यात् सार्वभौमस्सार्वायुषांतादापशर्थात् पृथिव्यैसमुद्रपर्यंताया एकाशडितितदप्येषश्ले
कोभिगीतोमरुतः परिवेष्टारोमरुतल्यावसनगृहे ॥ आवीक्षितस्यकामविश्वेदेवाः सभा सद
इति ॥ ओं विश्वतश्चक्षुरुताब्वश्वतोमुखोजिश्वतोबारुतविश्वतस्पात् ॥ सम्बाहुभ्याधर्मात
संपतत्रैवाभूमीजुनयन्दुव एकः ॥ ओं ग० मन्त्रपुष्पाञ्जलिं स० ॥ योनिकानिचपापानि
१ टी० पदेपदभ्यः परिपूजकेभ्यः सद्योऽश्वमधादफलंददाति ॥ तांसर्वपापक्षयहेतुभूताप्रदक्षिणान्तेपरितः करोमि ॥
***
॥९॥

·ज्ञाताज्ञातकृतानिच ॥ तानिसवाणिनश्यतिप्रदक्षिणपदेपदे ॥ ओं येतीर्थानिपचरतिसकाई स्तानिपुंगिणः । तेषा र सहस्रयोजनेवुधन्वानितन्मपि ॥ ओं ग० प्रदक्षिणां ०स० ॥ अथविशेषार्थः जलगंधाक्षतफलपुष्पा दाक्षिणा ताम्रपानेप्रक्षिप्य अवनिकृतजानुमंडलं कृत्वा जलिना गृहीत्वाश्लोकान्पठेत् ॥ ओं रक्षरक्षगणाध्यक्षरक्षत्रैलोक्यरक्षक ॥ भक्तानामभयंशात्राताभव भवार्णवात् ॥ १ ॥ द्वैमातुरकृपासिन्धोषाण्मातुराग्रजप्रभो ॥ परदस्त्वंवरं देहिनांछितवां छितार्थद ॥२॥ अनेनलफलाध्यणसफलोऽस्तुसदामम ॥ओं ग. विशेषाध्यसम० ॥ अथप्रार्थ ना ॥ विघ्नेश्वरायवरदायपुरप्रियायलम्बोदरायसकलायजगद्धिताय ॥ नागाननायश्रुतियज्ञ विभूषितायगौरीसुतायगणनाथनमोनमस्ते ॥ १॥ भक्कार्तिनाशनपरायगणेश्वरायतर्वेश्वरायशु भदायसुरेश्वराय ॥ विद्याधरायविकटायचवामनायभक्तप्रसन्नवरदायनमोनमस्ते ॥ २ ॥ नमस्ते ·ग्रव्य ॥१०॥ प्रयाग ब्रह्मरूपायविष्णुरूपायतेनमः ॥ नमस्तेरुद्ररूपायकरिरूपायतेनमः ॥ ३॥ विश्वरूपस्वरूपा यनमस्तेब्रह्मचारिणे ॥ भक्तप्रियायदेवायनमस्तुभ्यविनायक ॥ ४ ॥ लम्बोदरनमस्तुभ्यंस ततंमोदकप्रिय ॥ निर्विघ्नंकुरुमेदेवसर्वकार्येषुसर्वदा ॥ ५ ॥ त्वांविनशत्रुदलनोत च सुन्दरे ति भक्तप्रियेतिसुखदेतिफलप्रदोत । विद्यापदेत्यवहरेतिचयेस्तुवंतितेभ्योगणेशवरदाभव नित्यमेव ॥ ६ ॥ गणेशपूजनेकर्मयन्यूनमधिकंकृतम् । तेनसर्वेणसर्वात्माप्रसन्नोस्तुसदाम म ॥ ७ ॥ अनयापूजयागणेशांबिकेप्रीयेताम् ॥ नमम ॥ इतिगणेशपूजनंसमाप्तम् ॥ अथक लशस्थापनम् ॥ कलशलक्षणं च ॥ स्वर्णं वा राजतं वापिताम्रकृन्मयजंतुवा ॥ अकालपत्रण वेवसर्वलक्षणसंयुतम् ॥ पंचाशांगुलवैपुल्यमुत्सेधे षोडशांगुलम् ॥ द्वादशांगुलकंमूलं मुखम टांगुलं तथा ॥ अथ सप्तमृदः ॥ अश्व स्थानाद्गजस्थानादल्मीकात्सङ्गमाइह्नदात् ॥ राज द्वाराचगोष्ठाच्चमृदमानीयनिक्षिपेत् ॥ अथसौषधयः अथसब्बौषधयः ॥ मुरामांसीबचाकुष्टं शैलेयं रज 19 ·1+ । नीद्वयम् ॥ सटीचंपकमुस्ताच सर्वोषधिगणः स्मृतः ॥ अथपंचपल्लवान ॥ न्यग्रोधोवरोश्वत्थ चूतजंबूतथेवचेति ॥ अथपंचरत्नानि ॥ कनकं कुलिशं मुक्तापद्मरागंच नीलकम् ॥ एतानि पञ्चरत्नानिसर्वकार्येषुयोजयेत् ॥ प्रकारान्तरम् ॥ वज्रमौक्तिकवैदूर्यप्रवालं चेन्द्रनीलकम् ॥ अलाभेसर्वरत्नानांहेमंसर्वत्रयोजयेदिति ॥ ततः कुंकुमादिनाभूमोअष्टदलंपमंकृत्वा ॥ महीयो : पृथिवीचे नडुमं यज्ञमिमिक्षताम् ॥ पिपुतांनोभरीमा । । इति भूमिस्पृष्ट्वा ॥ १ ॥ ओं ओषधयः समंवदंतुसोमेनसहराज्ञा ॥ यस्मैकृणोतिबाह्मणस्त । राज पारयामसि ॥ इति धान्यविकिरेत् ॥ ओं आर्जिकलशं मुह्यात्वाविशंत्विदेवः ।। पुनरूजीनिव तस्वसान सहस्रधुवोरुधारापर्यस्वतीपुनम्माविशतायि ! ॥ इति धान्योपरिकलशंस्था पयेत् ॥ २ ॥ओं वरुणस्योत्तम्भनमासिवरुणस्यस्कंभसज्जनीस्थोवरुणस्यऽ ऋतुसन्यासुवरुण

·F
ग्रव्य
१११॥
प्रयोग
स्पऽऋतुसदनमाविरुणस्य ऋतुसदनमासीद ॥ इतिकलशेजलंपूरयेत् ॥ ३ ॥ ओत्वांगन्धर्वा०
त० इति गधंक्षिपेत् ॥ ४ ॥ओं याओषधी : पूर्वाजातादेवेभ्यस्त्रियुगपुरा ॥ मनेजुबुधूणोम
ह: शुतंधामानिसुप्तच । इत्ति सवौषधयः ॥ ६ ॥ ओं कांडात्कांडात्म० च ॥ इति दूर्वा
कुरान् ॥६॥ ओं अश्वत्थे वोनिषदंन पुणेवोवसुतिकृता ॥ गोमाजऽइत्किलास यत्सुनवयु
पूरुषम् ॥ इति पञ्चपल्लवान् ॥ पूर्वोक्तलक्षणयुतंपवित्रस्थऽइति मंगकडशेक्षिपेत् ॥ ७ ॥
ओं स्योनापृथिविनोभवानृक्षुरानिवेशनी ॥ यच्छान : शर्मसप्रथा । ॥ ९ ॥ इतितप्तमृदः
ओं या : फलिनीर्याऽअफलाअपुष्पाऽयाश्चपुष्पिणी : बृहस्पतिप्रसूतास्तानासुंचत्व । है
स ॥ इतिपूगीफलम् ॥ १० ॥ ओं परिवाजपति : कविरग्नि व्यान्यक्रमीत् ॥ दधुदनानि
डाशुषे ॥ इतिपंचरत्नानि । ११ । हिरण्यगर्भः स. इति हिरण्यम् । १२ । सुनातोज्योतिषास
॥११॥

·* हशर्मुवस्थमासंदत्स्वः ॥ वासौ ऽअमेविश्वरूपु : सव्ययस्वविभावतो ॥ इतियुग्मपने णकलशंवेष्टयेत् ॥ १०॥ ओं पुर्णादविपरांपतुसुपूर्णापुनुरापत ॥ वलेवविक्रीणावा ऽइषुपूर्जी शतक्रतो ॥ इति पूर्णपात्रसुपरिन्यसेत् । १४ । याः फलिनीतिकलशोपरिनारिकेलफलम् सं स्थाप्य ॥ ओं तत्वायामि ब्रह्मणावंदमानुस्तदाशास्तेयजमानोहविभि * ॥ अहेडमानो वरुणेहबोध्यरुश सुमान आयुः प्रमोषीः ॥ इति अस्मिन् कलशेवरुणंसाङ्गं सपरिवार सायुधंसशक्तिकं आवाहयामि ॥ ऑ अपांपतयेवरुणायनमः ॥ इति पंचोपचारैवरुणं संपू ज्य ॥ ततोगङ्गायावाहनम् ॥ कलाकलाहिदेवानां दानवानां कलाकलाः ॥ संगृह्यनिर्मिती यस्मात्कलशस्तेनकथ्यते । ३। कलशस्यमुखेविष्णुः कंठेरुद्रः समाश्रितः ॥ भुलेवस्यस्थितो ब्रह्मामध्येमातृगणाः स्मृताः ॥ २ ॥ कुशौतुसागराः सप्तसप्तद्वीपाचमेदिनी । अर्जुनीगो ·जु ० ॥ तिष्ठ ॥ कलशेवरुणायावाहितदेवताः सुप्रतिष्ठिताः वरदाः भवन्तु ॥ ऑवरुणायावा ग्रव्य ॥१२॥ प्रयोग פז मतीचेवचंद्रभागासरस्वती ॥ २ ॥ कावेरिकृष्णवेणाच गङ्गाचैवमहानदी ॥ तापीगोदावरी चैवमाहेंद्रीनर्मदा तथा ॥ ४ ॥ नदाश्चषिविधाजातानद्यः सर्वास्तथापराः ॥ पृथिव्यायानि तीर्थानिकलशस्थानितानिवै ॥ ५ ॥ सर्वेसमुद्राः सरितस्तीर्थानिजलदानदाः ॥ आयातुन मशांत्यर्थं दुरितक्षयकारकाः॥ ६ ॥ ऋग्वेदोथयजुर्वेदः सामवेदोह्यथर्वणः ॥ अङ्गश्चसहिताः सर्वेकलशं तुसमाश्रिताः ॥ ६ ॥ अत्रगायत्रीसावित्रीशान्तिः पुष्टिकरीतथा ॥ आयान्तु ममशांत्यर्थदुरितक्षयकारकाः ॥ ८॥ यजमानः स्वहस्ते अक्षतानगृहीत्वा ॥ ओं मनोजूति हितदेवताभ्योनमः विष्ण्वाद्यावाहितदेवताभ्योनमइतिवा ॥ आसना/अक्षतान्समर्पयामि ॥ पादयोः पाद्यस०॥ हस्तयोः अध्यस० ॥ आचमनंस । पंचामृतस्नानंस। शुद्धोदकरना नंत • ॥ नानांगाचमनं० ॥ वस्त्रंख० ॥ यज्ञोपवीतंस० आचमनंस ॥ उपवस्त्रं०प्त ॥

·आचमनं गवंस ॥ अक्षतान्स० ॥ पुष्पमालांस० ॥ नानापरिमलद्रव्याणित० ॥ धूपंआ० ॥ दीपंद. हस्तप्रक्षालनम् ॥ नैवेद्यस० ॥ तांबूलंस० ॥ पूगीफलंस० ॥ कृतायाः पूजायाः साद्गुण्याथैदक्षिणांस ॥ आतिक्यंसम० ॥ मंत्रपुष्पांजलिंस ॥ प्रदक्षिणांस० ॥ नमस्कार स . ॥ अनयापूजयावरुणायावाहितदेवताः प्रीयंतांनमम ॥ अथ प्रार्थना ॥ देवदानवसंवादे मथ्यमानेमहोदधौ । उत्पन्नोसितदाकुम्भविधृतोविष्णुिनास्वयम् ॥१॥ त्वत्तोयेसर्वतीर्थानिदे वाः सर्वेत्वयिस्थिताः । त्वायतिष्ठतिभूतानित्वयिग्राणाः प्रतिष्ठिताः ॥ २ ॥ शिवः स्वयंत्वमे वासिविष्णुस्त्वंचप्रजापतिः। आदित्यावसवोरुनाविश्वेदेवाः सपैतृकाः ॥ ६ ॥ त्वयितिष्ठतिस पियतः कामफलप्रदः ॥ त्वत्प्रसादादिप्रयशंकतमीहेजलोद्भव ॥ ४ ॥ सान्निध्यकुरुमेदेवप्रस नोभवसर्वदा ॥५॥ नमोनमस्तेस्फटिकप्रभायसुश्वेतहारायसुमङ्गलाय ॥ सुपाशहस्तायझषा सनायजलाधिनाथायनमोनमस्ते ॥१॥ पाशपाणेनमस्तुभ्यंपामिनीजीवनायक । पुण्याहवा ३

·ग्रव्य
प्रयोग
॥१३॥
लः
चनंयावत्तावत्त्वंसान्निधोभव ॥ इतिकलशप्रार्थना ॥ अथपुण्याहवाचनम् ॥ अवनीकृतजानुमंड
कमलमुकुलसदृशमंजलिंशिरस्याधायानंतरंदाक्षणेनपाणिनास्वर्णपूर्णकलशंधारायत्वाआ
शिपः प्रार्थयेत् ॥ ८ ॥ दीघानागानद्योगिरयत्राणिविष्णुपदानिच ॥ तेनायुःप्रमाणेनपुण्यं
पुण्याहंदीर्घमायुरस्तु ॥ पिप्राः अस्तुदीर्घमायुः । ओं त्रीणिपुदाविचक्रीविष्णुगोपाऽअदा
भ्यः ॥ अतोधर्माणिधारयन् ॥ १ ॥ तेनायुः प्रमाणेनपुण्यंपुण्याहं दीर्घमायुरस्तुइतिभवन्तो
ब्रुवंतुइतियजमानः ॥ २॥ पुण्यपुण्याहंदीर्घमायुरस्त्वितिद्विजः ॥ एवंद्विरपरंशिरसिभूमानि
नयेत् ॥ ब्राह्मणान् हस्ते ओं शिवाऽआपः संतुजलमिति यजमानः ॥ संतुशिवाआपइति ब्रा
मणाः एवं सर्वत्रवचनोत्तरंदधुः ॥ २ ॥ यज० सोमनस्यमस्तुइतिपुष्पं ॥ वि० अस्तुसौमन
१ दि० अपाम्मध्योस्थतादेवाः सर्वमप्सुप्रतिष्ठिताः ॥ ब्राह्मणानाकरेन्यस्तः शिवाऽआपोभवंतुते ।
२ टि० लक्ष्मीर्वसतुपुष्पेषुलक्ष्मीर्वसतु पुष्करे ॥ सामेवसतुवैनित्यंसोमनस्यतथास्तुनः ।।
॥१३॥

·स्यं ॥ यज० अक्षेतंचारिष्टंचास्तुइत्यक्षतान्० ॥ विप्राः अस्त्वक्षतमारष्टच ॥ यज० गंधाः
पांतुइतिगंध० ॥ विप्राः सुमङ्गल्यंचास्तु ॥ यज० अक्षताः पातु ॥ विप्राः आयुष्यमस्तु
यज. पुष्पाणिपांतु ॥ विप्राः सौश्रियमस्तु ॥ यज. सफलतांबूलानिपातु ॥ विप्राः
ऐश्वर्यमस्तु ॥ यज० दक्षिणाः पातु ॥ विप्राः बहुदेवेचास्तु॥य पुनरवक्षताः पान्तु ॥ वि० स्वचिंत
मस्तु ॥ यज० दीर्घमायुः शांतिः पुष्टिस्तुष्टिः श्रीयशोविद्याविनयोवित्तंबहुपुत्रंबहुधनंचा
युष्यंचास्तु ॥ विप्राः तथास्तु ॥ य० यंकृत्वासर्ववेदयज्ञक्रियाकरणकमारंभाः शुभाः शोभनाः
प्रवर्ततेतमहमोंकारमादिकृत्वा ऋग्यजुःसामाथाशीर्वचनं बहुऋषिपतं समनुज्ञातं भवद्भिरनु
ज्ञातं पुण्यंपुण्याहवाचयिष्ये ॥ विप्राः वाच्यतां ओं दविणोदा : पिपीषतिजुहोतप्रचति
१ टि० अक्षतंचास्तुमेपुण्यदर्घिमायुर्यशोवलम् ।। यद्यच्छ्रेयस्करलोकेतत्तदम्तुसदामम ॥ ३ ॥

·ग्रव्य ॥१४॥ प्रयोग नाम् ॥ ॥ ठत ॥ नेष्टाद्वतुभिरिष्यत ॥ १ ॥ सुवितात्वासवाना सुवतामाग्मिगुहपतीना ५ सोमो वनस्पतीनाम् ॥ बृहस्पतिवीचऽइन्द्रोज्येष्ठ्यायरुद्र ! पशुभ्योमित्र : सुत्योवरुणोधर्मपती १ ॥ नतदक्षा र सिनपिशाचास्तरंतिदेवानामोर्जप्रथमज घुतत् ॥ योबि भर्तिदाक्षायण : हिरण्य , सुदेवेषुकृणुतेदुर्घमायुः समनुष्येषुकृणुतेदीर्घमायु: ॥ ३ उच्चातजातमंघसोदिविसद्धूम्पाददे ॥ उग्र : शर्ममहिश्रवः ॥ ४ ॥ उपस्मिंगायतानर : पवमानायेन्द॑वे ॥ अभिदेवॉ ऽइयक्षते ॥ ५ ॥ ओं इत्येतार्चयः पुण्याहेन्यात् ॥ व्रतेज पनियमतपःस्वाध्यायक्रतुशमदमदयादानविशिष्टानां सर्वेषांब्राह्मणानां मनः समाधीयतां इतियज० ॥ समाहितमनसः स्मः इतित्रा०॥ प्रसीदंतुभवन्तः इतिय० ॥ प्रसन्नास्मः इति ·बा० ॥ ततोयजमानोब्यात् । शांतिरस्त्वित्यादि । अस्त्वितिद्विजाः प्रतिवचनंसर्वत्रदधुः। ओं शांतिरस्तु ॥ १ ॥ओं पुष्टिरस्तु ॥२॥ ओंतुष्टिरस्तु ॥ ३ ॥ओं वृद्धिरस्तु ॥ ४ ॥ ओं अविनमस्तु ॥६॥ओं आयुष्यमस्तु ॥ ६॥ ओं आरोग्यमस्तु ॥७॥ओं शिवमस्तु॥८॥ ओं शिवंकमांस्तु ॥ ९॥ओं कर्मसमृद्धिरस्तु ॥ १० ॥ ओं धर्मसमृद्धिरस्तु ॥ ११ ॥ ओं वेदस मृदिरस्तु ॥ १२॥ ओं शास्त्रसमृदिरस्तु ॥ १३ ॥ ओं धनधान्यसमृद्धिरस्तु ॥ १४॥ ओं पुत्रपौत्रसमृद्धिरस्तु ॥ ३५ ॥ ओं इष्टसंपदस्तु ॥ १६॥ बहिः ओं अरिष्टनिरसनमस्तु ॥ १७॥ बहिः । ओं यत्पापयोगअशुभंअकल्याणंतदूरप्रतिहतमस्तु ॥ १८ ॥ अंतः ओं यच्छ्रेयस्तद ॥ १९ ॥ ओं उत्तरेकर्मणिनिर्विघ्नमस्तु ॥२०॥ ओं उत्तरोत्तरमहरहरभिवृद्धिरस्तु ।२१। ओं उत्तरोत्तराः क्रिया शुभाः शोभनाः संपद्यताम् ॥ २२॥ ओं तिथिकरणमुहूर्तनक्षत्रम हलनसंपदस्तु ॥ २३ ॥ ओं तिथिक्करणमुहर्तनक्षत्रग्रहलनाधिदेवताः प्रीयंताम् ॥ ओं तिथि *** ·ग्रव्य० प्रयोग ॥१५॥ करणेसमुहूर्तेसनक्षत्रेसग्रहेसलनेसाधिदेवतेप्रीयेताम् ॥ ओं दुर्गापाञ्चाल्योपीयेताम् ॥ ओं अ मिपुरोगाविश्वेदेवाः प्रीयन्ताम् ॥ ओं इन्द्रपुरोगाः मरुद्गणाः प्रीयन्ताम् ॥ ओं वसिष्ठपुरोगाःऋ षिगणाः प्रीयन्ताम् ॥ ओं माहेश्वरीपुरोगाः उमामातरःप्रीयन्ताम् ॥ ओं अरुंधतीपुरोगाएक पत्न्यः प्रीयन्ताम् ॥ ओं विष्णुपुरोगाः सर्वेदेवाः प्रीयन्ताम् ॥ ओं ब्रह्मपुरोगाः सर्ववेदाः प्रीयन्ताम् ॥ ब्रह्मचब्राह्मणाश्चप्रीयन्ताम् ॥ ओं श्रीसरस्वत्योपीयेताम् । ओं श्रद्धामधेप्री येताम् ॥ ओं भगवतीकात्यायनीप्रीयताम् ॥ ओं भगवतीमाहेश्वरीप्रीयताम् ॥ ओं भगव तीऋद्धिकरीप्रीयताम् । ओं भगवतीवृद्धिकरीप्रीयताम् ॥ ओं भगवतीपुष्टिकरीप्रीयताम् । ओं भगवतीतुष्टिकरीप्रीयताम् । ओ भगवंतीविनविनायकाप्रीयताम् । ओं सर्वाः कुलदेवताः प्रीयन्ताम् ॥ ओं सर्वाः ग्रामदेवताः प्रीयन्ताम् ॥ओं सर्वाः इष्टदेवताः प्रीयन्ताम् ॥ बहिः ओं हताश्चब्रह्मद्विपः ॥ ओं हताश्वपरिपान्थनः ॥ ओं हताश्चविघ्नकारः शत्रवः पराभवंयांतु ॥

·:: ओं शाम्यंतुघोराणि ॥ ऑशाम्यंतुपापानि ॥ ओं शाम्यंत्वीतयः॥ ऑशाम्यंत्युपद्वाः ॥ अन्तः ओं शुभानिवर्धताम् ॥ ओं शिवाआपः सन्तु ॥ ओं शिवाऋतवः सन्तु ओं शिवाओषधयः सन्तु ।। ओं शिवावनस्पतयः सन्तु ॥ ऑ शिवाअतिथयः सन्तु ॥ ओं शिवाग्नयः सन्तु ॥ ओशिवाहुतयः सन्तु ॥ ओं अहोरात्रेशिवेस्याताम् ॥ ओं निकामेनिकामेन । पुर्जन्योवर्पतुफल वत्योनऽ ओषधयः पच्यन्तायोगक्षमोन-:- कल्पताम् ॥ १ ॥ ओं निकोमनिकामेन : पज न्योव्वेषत्वितिनिकामेनिकामुवैतत्र पर्जुन्योबुपति युवतेनयज्ञेनयजन्तेफलपत्यो नऽओषधयः पच्यन्तामितिफलवत्योवे तत्रोषधयः पच्यन्ते यत्रतेनयेज्ञनयजन्ते योगक्षेमोनः कल्पता मितियोगक्षेमावेतुत्रकल्पते युतेन युज्ञेन यजन्तेतस्माद्यतेनयज्ञेन युजन्ते कृतः प्रजानां योगक्षेमोभवति ॥ ओं शुकांगारकबुधबृहस्पतिशनैश्वरराहुकेतुसोमसाईतादित्यपुरोगाः *** ·अन्य - ॥१६॥ - प्रयोग सत्रहाः प्रीयन्ताम् ॥ ओं भगवानारायणः प्रीयताम् ॥ ओं भगवान्पजन्यः प्रीयताम् ॥ ओं भगवान्स्वामीमहासेनः प्रीयताम् ॥ पुरोनुवाक्ययायत्पुण्यं तदस्तु ॥ याज्ययायत्पुण्यं तदस्तु ॥ वषट्कारेणयत्पुण्यंतदस्तु ॥ प्रातः सूर्योदयेयत्पुण्यं तदस्तु ॥ एतत्कल्याणयुक्तं पुण्ये पुण्याहवाचयिष्येइति यजमानः ॥ ओं वाच्यतामिति ब्राह्मणाः ॥ओं ब्राह्मयंपुण्यमह य॑चसृष्टयुत्पादन कारकम् ॥ वेदवृक्षोद्भवनित्यंतत्पुण्याहवंतुनः । भोब्राह्मणाः मयाक्रियमा णस्य अमुकाख्यस्यकर्मणः पुण्याहंभवतोवंतु इति यज० ॥ओं पुण्याहं ब्रा: एवं वचनं प्रतिवचनंचत्रिः पठित्वा तथाहि ॥ अस्यकर्मणः पुण्याहंभवन्तोब्रुवन्तु ॥ ओं पुनतु मादेव नाई पुनन्तुम साधिय: ॥ पुनन्तुविश्वाभूतानिजातवेद: पुनीहिमा ॥ २ ॥ ओं सयुः का येतमहत्प्राप्नुयामित्युद्गयनुऽआपूर्यमाणपक्षेपुण्याहे हादशाहमुपसद्वतीभुत्वौटुंवरेक । सेच ६ ·मसेवासर्वोषधम्फलानीतिसम्भृत्यपरिसमुह्यपरिलिप्याग्निमुपसमाधायावृत्ताज्य ... संस्कृत्या । सानक्षत्रेणमन्थे । सन्नीयजुहोति ॥ पृथिव्यामुद्धतायातुयत्कल्याणं पुराकृतम् ॥ ऋषिभिः सिद्धिगंधर्वस्तत्कल्याणंबुवंतुनः ॥२॥ ओब्राह्मणाः मयाक्रियमाणस्य अमुकाख्यस्य कर्मणः कल्याणंभवतोबुवंतु ॥ ओं कल्याणं ॥ ३ ॥ओं यथेमांव्वांचंकल्याणीमावदानुजनेभ्यः। ॥ ब्रह्मराजन्या या " शुद्रायुचार्यायचस्वायुचारणायच ॥ प्रियोदेवानांदक्षिणायदातुरिह यास मुर्यमेकाम : सध्यतामुपमादोनमतु ॥ २ ॥ ओं अथाध्वयोः प्रतिगरोरात्सुरिमेयुजमाना अमेभ्योयजमानेभ्योभूदिति कल्याणमेवेतन्मानुष्यैव्वाचोवदति ॥ सागरस्यतु याऋदिमहा लक्ष्म्यादिभिः कृता - ॥ संपूर्णाःस्युः प्रभावाचतांनादप्रबुवंतुनः ॥ ३ ॥ भो ब्राह्म० कर्मणः ऋदिभवन्तोब्रुवन्तु ॥ ओं कर्मऋष्यताम् ॥ ओं सुत्रस्यत्रुद्धिरस्यगन्मज्योति'लुतोऽअभूम ॥

·ग्र०य० ॥१७॥ घन्यायाङ्वर्या प्रयोग दिवं पृथिव्याऽअध्यारुहाभाविदामदेवान्वज्योति ॥ ४ ॥ ओं तउत्तरस्यहुविधानस्यर्जु सामाभिगायत्तिसत्रुस्यऽ ऋद्धिरितिरादिमेवैतदभ्युत्तिष्ठत्युत्तरवदेवात्त राया श्रोणावित्तरन्तुक्रतुऋततरम् ॥ स्वस्तिस्तुयाविनाशाख्यापुण्यकल्याणवृद्धिदा ॥ विनायक प्रियानित्यंतांचस्वस्तित्रुवन्तुनः ॥ भोब्राह्मणाः कर्मणेस्वस्तिभवन्तोब्रुवन्तु ॥ ओं आयुष्म ते स्वस्ति ॥ ओं स्वस्तिनऽइन्द्रोवृद्धश्रवाः स्वस्तिन:-पुषा विश्ववेदाः ॥स्वस्तिनस्ताक्ष्योऽआरष्ट नेमि : स्वस्तिनोबृहस्पतिर्दधातु ॥ ४ ॥ ओं गातुभ्यज्ञायगातुभ्यज्ञपतयऽडुति गातु ई, श्रेषय ज्ञायेच्छतिगातु यज्ञपतयेयोयज्ञस्यस है । स्थान्देवीस्वस्तिरस्तुनः स्वस्तिमीनुष्येभ्यऽतिस्व स्तिनोदेववास्तुस्वस्तिर्मानुष्यवेत्येवैतुदाहोर्चे जिगातुभेपजमित्युोनोय यज्ञोदेवलाके यज- ॥१७ ·. त्वित्येवैतदाहशत्रोअस्तुाद्विपदेशञ्चतुष्पदाइत्येतावदाऽइद । सर्वभ्यावविपाच्चैवचतुष्पाञ्चतस्माऽ एवैतद्यज्ञस्यस स्थाङ्गत्वाशङ्करोतितस्मादाहशुन्नोऽअस्तुद्विपदेशञ्चतुष्पदे ॥ समुद्रमथनाजाता जगदानंदकारिका ॥ हरिप्रिया च माङ्गल्यातांश्रियं च वन्तुन : ॥ भोबाझ० कर्मणः श्रीर स्त्वितिभवन्तोब्रुवन्तु ॥ ओं अस्तुश्रीः ॥ ओं श्रीश्चतेलक्ष्मीचपत्न्यावहारापाश्वेनसंत्राणिरूपम श्विनौव्यातम् ॥ डुष्णन्निषाणासुम्मऽइषाणसर्वलोकम्म इपाण ॥ ५ ॥ ओं तेनोहततऽइजेदुक्षः पार्वतस्तऽइमेप्येतहिं दाक्षायणाराज्यमिवैवप्राप्ताराज्यमिवहवैवप्राप्नोतिया एवं विद्वानेतेनुयर्जुन युजन्ते तस्माद्वाऽएतेनयजेत सवाऽएकैकऽएवाचिनाई, पुरोडाशोभवत्येतेनोहास्यासपुत्रानुपवा धाश्रीभवति ॥ मृकंडसूनोरायुयडवलामेशयास्तथा ॥ आयुषातेनसंयुक्ताजीवेमशरदः

·१५०
॥१८॥
॥
प्रयो
पशुना
शतम् ॥ १ ॥ जीवंतुभवतः इति बा० ॥ ओं
शुतामलुशरदोऽअंतिदेवायत्रांनश्च
काजरसंतनूनाम् ॥ पुत्रासोयत्रपितरोभवन्तिमानौमध्यारीरिषतायुगतोः ॥ शिवगौ--
रीविवाहेयायाश्रीरामेनृपात्मजे धनदस्यगृहया श्रीरस्माकंवास्तुसमनि ॥ ओं
अस्तुश्रीः॥ ओं मनसः
काममाकूतिव्वाचः
सत्यमशीय ॥
रूपसमन्नस्युरसो
यशः श्री : श्रेयतामयिस्वाहा ॥ १ ॥ प्रजापतिलोकपालोधाताब्रह्माचदेवराटू ॥
भगवाञ्छाश्वतोनित्यनोवैरक्षन्तुसर्वतः ॥ ओं भगवान्प्रजापतिः प्रीयताम् ॥ ओं प्रजा
पतेनत्वदेतान्यन्योविश्वारूपाणिपरितार्बभूव ॥ यत्कमास्तेजुङमस्तनास्त्तुंवयमसुष्य
पितासात्स्यपिताव्यय स्यांमुपतयोरयीणा स्वाहा
आयुष्मतेयजमा
नायदाशुषे ॥ श्रिणेत्ताशिषः सन्तुऋत्विग्भिवेदपारगः ॥ ओं आयुष्मतेस्वस्ति ॥ओं प्रतिप
।
॥ २ ॥

·न्यामपद्महिस्वस्तिगामनेहसंम् ॥ येनुविश्वाः परिद्विषोव्वुणक्तिविन्दतेवसु ॥ ओं स्वस्तिवाच नसमृद्धिरस्तु ॥ कृतस्यस्वस्तिवाचनकमणः समृध्यर्थस्वस्तिवाचकेभ्योब्राह्मणेभ्योइमांदक्षि णांविभज्यदातुमहमुत्सृजे ॥ अथाभिषेकः ॥ अभिषेकेपनीवामतः एकस्मिन्पात्रेवरुणोदकंग हीत्वाऽविधुराश्चत्वारोब्राह्मणाः दूर्वाम्रपल्लवैः सकुटुंबंयजमानमभिषिचेयुः तन्मन्त्राः ॥ ओं पयं-:- पृथिव्यां ॥ १॥ओं पंचनद्यः॥२॥ओं वरुणस्यो० ॥३॥ ओं पुनन्तुमा० ॥४॥ ओं देवस्य॑त्वासवितुः प्रैसचिनोर्बाहुभ्यांपूष्णोहस्ताभ्याम् ॥ सरस्वत्यैव्वाचोयन्तुएंत्रियद पामिबृहस्पतष्ट्रासाम्राज्येनाभिषिञ्चाम्यसौ ॥ ५ ॥ देवस्यत्वा० ॥ सरस्वत्यैव्वाचोयन्तुयात्रेणा नेः साम्राज्येनाभिषिचामि ॥६॥देवस्यत्वा ॥अश्विनोभैषज्येनतेजसेब्रह्मवर्चुसायाभिषिचामि॥७॥ ओं विश्वानिदेवसवितर्दुरितानिपरांसुव ॥ यद्भुदन्तन्न आसुंव ॥ ८ ॥ धामच्छदग्निरिन्द्रों ·ग्र०य० ॥१९॥ प्रयोग ब्रह्मादेवोबृहस्पतिः ॥ सचेतसोविश्वेदेवायज्ञंप्रावन्तुनः शुभे ॥ ९॥ त्वयविष्ठदाशुषोः पा हिशृणुधीगिरं :- ॥ रक्षांतोकमुतत्मना ॥ १० ॥ अन्नंपतेन्नस्यनोदेह्यनमीवस्य॑शुष्मिण-: । प्रप्रदातारतारिषऽऊर्जनोधेहिद्विपदेचतुष्पदे ॥ ११ ॥ ओ पालाशंभवतिनत्राह्मणोभषिच तिब्रह्मवेपलाशो ब्रह्मणैवैनमेतदभिषिचति । औदुंबरंभवतिनस्वोभषिचत्पन्नवाऽऊगुदुम्बर ऽस्वंयावद्वैपुरुषस्यस्वभवतिनवतावदशनायतितेनोईस्वंतस्मादादुंबरणस्वोभषिचति ॥ योधपादभवतितेनमित्रोराजन्योभिषिचति पद्भिन्यग्रोध । प्रतिष्ठितॉमि प्रतिष्ठितोमित्रेणेवराजन्यः प्रतिष्टितस्तस्मान्नेय्यग्रोधपोदनमित्रोराजन्योभिषिचति । तेनवेश्योभिाषेचति सयुदेवादोश्वत्थोतुष्टतऽडुन्द्रोमरुतऽउपामंत्रयतेतस्मादाश्वत्थेनवृश्योभुषिंचति ॥३३॥ युद्देवकुल्पा *** आइवत्थंभवति ॥१९॥ .

·जुहोतिप्राणावैकल्पाऽअमृतमुवैप्राणाऽअमुतेनैवैनमेतदुभिषिचति । सुर्वेषांवाऽएषवेदाना । रसोयत्सामसर्वेषामेवेनमेतद्वेदाना । रसेनाभिषिंचति ॥ यो : शान्तिरत• ॥१३॥ बतौयतः स० । १४ । अमृताभिषेकोस्तु इतिपुण्याहवाचनप्रयोगः ॥ अविनोमण्डपश्चैवमातॄणांपूजनं सकृत् ॥ वैश्वदेववसोरांनांदीश्राद्धमतः परम् ॥ विवाहोपनयनचूडाकर्णसीमंतोन्नयनादो मोदश्चैवप्रमोदश्चसुमुखोदुर्मखस्तथा । अविनोविघ्नहताचपडेतेविघ्ननायकाः ॥ ओं मोदा यनमः मोदं आ० ॥१॥ओं प्रमोदाय प्रमोदं आ० ॥२॥ओं सुमुखाय० सुमुखं आ०।३। ॐ दुर्मुखाय दुर्मुखं । ॐ अविघ्नाय० अविघ्नं आ० ॥५॥ॐ विघ्नहर्के० विघ्नह तार० ॥६॥ ऑ० मोदादिषइविनायके योनमः इति पूजयेत् इति अविघ्नपूजनम् । अथ मण्ड पदेवताप्रतिष्ठा ॥ ततोमंण्डपार्थस्तंभारोपणं तद्यथा। ओं देवस्यत्वास० भ्यांइत्यभ्रिमादत्ते । । ******* ·ग्रव्य ॥२०॥ ओं इदमह । रक्षसांग्रीवाऽ अपिकृन्तामि । इत्यवटंपरिलिखति । २।ओं मावोरिषत्खनि तायस्मैचाहखनामिव : ॥ द्विपाच्चतुष्पादस्माक : सर्वमस्त्वनातुरम् ॥ इति खनति ॥३॥ ओं सिंचंतिपरिषचत्सिचंतिपुनंतिचं सुरोयबश्चमदेकिंत्वोव्वदतिकित्व इति तस्मिन्नव- टेअपः आसिंचति ॥ ४ ॥ ॐ यवोसियुषयास्मद्वेषोयुक्यारांती । ॥ इतियवानावपति ॥ ५ ॥ दर्भसिद्धार्थकांस्तूष्णीमावपति ॥ ओं कांडात्का०च इतिदूर्वाङ्कुरान् ॥ ६ ॥ ओं दषिकाव्णोत् इतिदधि ॥ ७॥ ओं या : फालिनी सः इतिफलम् ॥ ८ ॥ ओं हिरण्यगर्भः० म इति हिरण्यंचावपति ॥ ९॥ ओउच्छ्रेयस्ववनस्पत ऽऊवामापाह्य । हुसऽ अस्ययज्ञस्योदृचः इतिमन्त्रेणरक्तसूत्रबद्धमदनफलसमन्वितस्तंभोत्थापनम् ॥ १० ॥ ओं ऊर्ध्वऽ ऊषुणऽऊतये ·॥ । तिष्ठांदेवोनसविता ॥ ऊोवार्जस्यसनितायदंजिभिघिव्हियामहेइत्यवटरोपणं ॥ ओं स्थिरोभववीड्वंगऽआशुभवाज्यवन ॥ पृथुभवसुखदस्त्वमग्रे ! पुरषिवाहण : ॥ इतिसमंत तोमृत्पूर्णेन स्थिरकरणम् ॥ तस्मिन्स्तंभे ।। ओं नलिन्यैनमः ॥ १॥ओं नन्दिन्यै०॥२॥ ओं मैत्राय० ॥३॥ ओं उमाय० ॥ ओं पशुवाहिन्य० ॥५॥ओं मनोजु० ष्ट मण्डपदेवताः सुप्रतिष्ठि ता वरदाः भवन्तु इति प्रतिष्ठाप्य ॥ ओं मण्डपदवेताभ्यानमः इति षोडशोपचारैरभ्यर्चनम् । मण्डपदेवताप्रीत्यर्थयथाशीक्तब्राह्मणान्भोजीयष्ये ॥ अवशिष्टाचारएवशरणं । मण्डपप्रति ष्ठातुसीमंतोन्नयनान्नप्राशनचूडाकरणोपनयनवेदारंभेकेशांतव्रतविसर्गविवाहेषुकार्या तत वमंडपसत्वात् मंडपस्तंभानवेशनंतु ॥ वृषादाशित्रयेस्थितेसूर्यसति आनेयाँकार्यम् ॥ सिं हादाशिवयेईशान्याम् ॥ वृश्चिकादाशित्रयेवायव्यां ॥ कुंभादाशिवयेलेनत्यां ॥ इतिमण्ड ·ग्रव्य ॥२१॥ प्रयोग पदेवताप्रतिष्ठा ॥ अथमातृकापूजनम् । अथानेय्या प्रतिमास्वक्षतपुत्रेषुया प्राक्संस्थमुदकसं स्थेवामातृस्थापनम् ॥. ओं भूर्भुवः स्वः गणपतये० गणपतिं आवाहयामिस्थापयामि । ओं भूर्भुवः स्वः गोयन० ॥ गौरीमा० ॥२॥ओं पनाय० ॥ पद्मा ॥ ३॥ ओं शच्य० ॥ शची ॥ ४ ॥ओं मेघाय० ॥ मेघां ॥ ५ ॥ओं सावित्र्य० ॥ सावित्रीं ॥६॥ओं विजयाय० ॥ विजयां ॥ ७ ॥ओं जयाय० ॥ जय० ॥ ८ ॥ ओं देवसेनाये. देवसेनां० ॥ ९ ॥ ओं स्वधायै० स्वधां०॥१०॥ओं स्वाहाय० ॥ स्वाहा ॥ ११॥ओं मातृभ्यो० मातः ॥१२॥ ओं लोकमातृभ्यो० लोकमातः० ॥ १३ ॥ ओं धृत्य० ॥ धृतिमा० ॥ १४ ॥ ओंपुष्टय० ॥ पु ष्टिम् ॥ १५ ओ तुष्टये ॥ तुष्टिं॥१६॥ ओं आत्मनः कुलदेवताय० ॥ आत्मनः कुलदेवताम् ॥ १७ ॥ओं मनो० ष्ट० गौर्याद्याः कुलदेवतांताः मातरोगणपतिसहिताः सुप्रतिष्ठिताः वरदाः भवन्तु ॥ ओं गणपत्यादि कुलदेवतांतमातृभ्योनमः इत्यभ्यर्चनम् ॥ चूडाकरणोपनयनवि- ·बाहेषुयथाकुलाचारमातृभांडस्थापनम् ॥ अथवसोद्धारापूजनं ॥ आग्नेयांभित्ताकुंकुमादिना बिन्दुकरणेनालंकरणकृत्वागामिमन्त्रपठन् घृतेन सप्तपञ्चवाप्राकूसस्थादेवावसाद्धारा कर्त व्याः ॥ बसौ : पवि-भासिशुतधार व्यसाः पवित्रमसिहस्रवारम् ॥ देवस्त्वासवितापुनातुन सौ : पवित्रणशुतधारणसुप्वा ॥ इतिमन्त्रेण ॥ ओं कामधुक्षऽइत्येतावतामन्त्रेणार्धभागेगुडैनैकी करणं प्रतिधारामेशकदेवतामावाहयेत् ॥ ओ श्रायनमः ॥ श्रियमा० ॥३॥ओं लभयन० ॥ ल क्ष्मीमाः॥२॥ओं धृत्यै०॥धृतिमा०॥३॥ओं मेधाणे०॥मेधामा०॥४॥ओं स्वाहाय० ॥ स्वाहां ॥५॥ओं प्रज्ञाय० ॥ प्रज्ञामा० ॥ ६ ॥ओं सरस्वत्यै० ॥ सरस्वतीमा० ॥ ७ ॥ ॐ श्रीलक्ष्मीधृतिमधास्वाहाप्रज्ञासरस्वती ॥ माङ्गल्येषुप्रपूज्यन्तेसप्तताघृतमातरः ॥ ओं वसोर्धारादेवताभ्योनमइतिवाआवाह्य ॥ ओं मनो• वसोरादेवताः सुप्रतिष्ठिताः वरदा भवन्तुसंपूज्यप्रार्थयेत् ॥ यदंगत्वेनभोदेव्यः पूजिताविधिमार्गतः ॥ कुर्वन्नुकार्यमखिलंनि ·य०० ॥२२॥ सुशा विनेनक्रतूद्भवम् ॥ अनयापूजयावसोद्धरादेवताः प्रीयंतां० ॥ इतिरसोराकरणम् ॥ अथा युष्यमन्त्रजपः ॥ आयुष्यवर्चस्य । गुयस्पोषमाद्रिदम् ॥ इद । हिरण्यवर्चस्लुज्जैत्राया विशतादुमाम् ॥ ३ ॥ न तशा सि० युः ॥ २ ॥ यदावनंदाक्षायणाहिरण्य । नातानी कायसुमनुस्यमांना ॥ तन्मऽ आवघ्नामिशतशारदायायुष्मान्जरदीष्टुर्यथासम् इत्यायुष्यम त्रजपः ॥ अण सांकल्पेनविधिनानांदीश्रादप्रयोगः सव्येनसर्वकार्यम् ॥ ऋजवऽएवकुशा स्तिलार्थेयवादातव्याः ॥ ओं सत्यवसुसंज्ञकाः विश्वेदेवाः नांदीमुखाः भूर्भुवः स्वः इदंव- पाचं पादावनेजनंपादप्रक्षालनवृद्धिः ॥ १॥ ओ अमुलगोत्राः मातृपितामहीप्रपितामहः नान्दीमु टि० १ भविष्यपुराणे । पिण्डनिर्वपर्णकुन्निवाकुर्यान्नाराधिप ॥ वृद्धिा महावाहोकुलधर्मानवेक्ष्यहि ।। दि० २ अनस्म दृद्धशब्दातामरूपाणामगोत्रिणाम् ॥ अनान्नामतिलाद्यैश्चनान्दिश्राद्धंचसव्यवत् ॥ सस ·प ख्यः भूर्भुवः स्वः इदं वः पाद्यपादावनेननंपादप्रक्षालनंवृद्धिः ॥२ ॥ अमुकगोत्राः पित पितामहप्रपितामहाः नांदीमुखाः भूर्भुवः स्वः इदं वः पाद्यपादावनेजनंपादप्रक्षालनंवृद्धिः ॥ ३ ॥ ओं अमुकगोत्राः मातामहप्रमातामहवृद्धप्रमातामहाः सपत्नीकाः नांदीमुखाः भू 8वः स्वः इदं वः पाद्यपादावनेजनंपादप्रक्षालनंवृद्धिः॥४॥ आसनदानम् ॥ सत्यवसुसंज्ञकाः विश्वेदेवाः नांदीमुखाः भूर्भुवः स्वः इमे आसनेवोनमोनमः ॥ १ ॥ओं अमुकगोत्राः मातृपिताम हिप्रपितामह्यः नान्दीमुख्यः भूर्भुवः स्वः इमे आसनेवोनमोनमः ॥२॥ओं अमुकगोत्राः पितृ पितामहनीपतामहाः नान्दीमुखाः भूर्भुवः स्वः इमे आसनेवोनमोनमः ॥ ३ ॥ओं अमुकगोत्राः मा तामहप्रमातामहवृद्धप्रमातामहाः सपत्निकाः नान्दमुखाः भूर्भुवः स्वः इमे आसनेवोनमो नमः ॥४॥ततोगन्धादिदानम् ॥ सत्यवसुसंज्ञकाः विश्वेदेवाः नान्दीमुखाः भूर्भुवः स्वः इदंगधाय चनं स्वाहासंपद्यतांवृद्धिः ॥ १ ॥ ऑअमुकगोत्राः मातृपितामहिप्रापितामहाः नान्दीमुख्यः .

·।
ग्र०य.
॥२३॥
.
प्रयोग
वः स्वः इदं गन्धाधनंस्वाहा संपद्यतांवृद्धिः ॥२॥ ओं अनुक्रगोत्राः पितृपितामहप्रपितामहाः
नान्दीमुखाः भूर्भुवः स्वः इदं गन्धाधनस्वाहा संपद्यतांवृद्धिः ॥ ३॥ओं अमुकगोत्राः माता
महप्रमातामहवृद्धप्रमातामहाः सपनिकाः नान्दीमुखाः भूभुवः स्वः इदं गन्धाधवनस्साहा
संपद्यतांवृद्धिः ॥ ४ ॥ भोजनानिष्क्रपदानम् ॥ ओं सत्या पंज्ञकाः विश्वेदेवाः नान्दीमुखाः भूठ
वः स्वः इंदं युग्मबाह्मणभोजनपर्याप्तामाननिष्क्रयभूतं द्रव्यं अमृतरूपेणवाहा संपवतां
वृद्धिः ॥ १॥ ओं अमुकगोत्राः मातृपितामहिमपितामह्यः नान्दीमुरूपः भूर्भुवः सः इदं
युग्मब्राह्मणभोजनपर्याप्तामाननिष्क्रयभूतं द्रव्यं अमृतरूपेणवाहा सपद्यतांवृद्धिः ॥ २ ॥
ओं अमुकगोत्राः पितृपितामहप्रपितामहाः नान्दीमुखाः भूर्भुवः स्वः इदं युग्मत्राह्मणभोज
नपर्याप्तामात्र निष्क्रयभूतं द्रव्यं अमृतरूपेण स्वाहा संपवतांवृद्धिः ॥ ३॥ ऑ अमुकगोत्राः
मातामहप्रमातामहवृद्धप्रमातामहाः सपत्नीकाः नान्दीमुखाः भुभूः स्वः इदं युग्मब्राह्मण
॥२३॥

·भोजनपर्याप्तामाननिष्क्रयभूतं द्रव्यं अमृतरूपेणत्याहा संपद्यतांवृद्धिः ॥ ४॥ सक्षारयवमुद- कदानम् ॥ सत्यवसुसंज्ञकाः विश्वेदेवाः नान्दीमुखाः प्रीयन्ताम् ॥१॥ गोत्राः मातृपिताम- हिप्रपितामह्यः नान्दीमुख्यः प्रीयंताम् ॥ २ ॥ गोत्राः पितृपितामहप्रपितामहाः नान्दीमुखाः प्रायताम् ॥३॥ द्वितीयगोत्राः मातामहप्रमातामहवृद्धप्रमातामहाः सपत्निकाः नान्दीमुखाः प्रीयंताम् ॥ ४॥शिवा आपः संतु ॥ सौमनस्यमस्तु ॥ अक्षतं चारिष्टं चास्तु ॥ अबोरा पितरः सन्तु ॥ इति पूर्वाग्रांजलधारांदयात् ॥ ततः कृतांजलिः प्रार्थयेत् ॥य० ओं गोत्रं ब्रोवर्धतादातारोनोभिवर्धतांवेदाः संततिरेवच ॥ श्रद्धाचनोमाव्यगमदहुदेपंचनोस्तु अनं चनोबहुभवदेतिथींश्चलभमहि ॥ याचितारश्चनः संतुमाचयाचिष्मकञ्चन ॥ एताः टि० १ तदुक्तंब्रह्माण्डपुराणे।तथाक्षय्योदकस्थानेदद्यात्क्षीरयवोदकमिति ॥टि०२मातापितामहीचैनथैवप्रपितामही॥ पितापितामहश्चैवतथैवप्रापितामहः ॥ मातामहस्वत्पिताचप्रमातामहकादयः । एतेभवन्तुसुपीताप्रयच्छन्तुचमङ्गलम् ॥

·अन्य० ॥२४॥ समा K सत्याआशिषः संतु ॥ ब्रा० संत्वेताः सत्याः आशिषः इति ॥ दाक्षिणादानम् ॥ सत्यवसुसंज्ञकाः विश्वेदेवाः नान्दीमुखाः भूर्भुवः स्वः कृतस्य नान्दीश्रादस्य फलप्रतिष्ठासिध्यर्थद्राक्षामलकयवमूलनिष्क्रयणी दक्षिणादातुमहमुत्सृजे ॥ १ ॥ ओं अमुकगो वाः मातीपतामहिप्रपितामयः नान्दीमुख्यः भूर्भुवः स्वः कृतस्य नान्दीश्राद्धस्यफलप्रति ष्ठासिध्यर्थ द्राक्षामलकयवमूलनिष्क्रयणीदक्षिणांदातुमहमुत्सृजे ॥ २॥ ओं गोत्राः पितृपिता महप्रपितामहाः नान्दीमुखाः भूर्भुवः स्वः कृतस्य नान्दीश्राद्धस्य फलप्रतिष्ठासिध्यर्थ द्राक्षा मटक्यवमूलनिष्क्रयणीदक्षिणादातुमहमुत्सृजे ॥ ३ ॥ ओं गोत्राः मातामहप्रमातामहवृद्धा मातामहाः सपत्निकाः नान्दीमुखाः भूर्भुवः स्वः कृतस्यनान्दीश्राद्धस्यफलपतिष्ठासिध्यर्थ द्राक्षामलक्यवमूलनिष्क्रयींदक्षिणादातुमहमुत्सृजे ॥ ४ ॥ ओं उपास्मैगायतानरः पर्वमा नाऽन्दवे ॥ अभिदेवाऽइयक्षते ॥ १॥ इडामने पुरुद : सं : सुनियो : शश्वत्तम् । हवमानाय * AIR ~ ·साध ॥ स्यान्न सुनुस्तनयोविजावागेसातेसमुतिर्भूत्वस्मे ॥ २ ॥ य० अनेननादीश्रादसंपन्नम् बा ॥ सुसंपन्नं वाजेबाजेतिविमृज्य ॥ ओं वाजेबाजेक्तवाजिनोनोधनेषुवित्राऽशताऋत ज्ञा ॥ अस्यमध्य में पिबतमादयध्वं तृप्तायांतपुथिभिदेवयान - ॥ आनावाजल्येत्यनुवृज्य ओं आमावास्य प्रसुवोजंगम्युादेभेद्यावापृथिवी विश्वरूपे ॥ आमांगन्तापितरामातराचामा सोमोअमृतत्वेनगम्यात् ॥ विश्वेदेवाः प्रीयन्तामितिविसृज्य ॥ य० समाचरितेसांकल्पिक नान्दिवाऽन्यूनातिरिक्तयो विधिः सऽउपविष्टबाह्मणानां वचनाच्छ्रगिणेशप्रसादात् परिपूर्णो स्तु ॥ त्रा० अस्तुपरिपूर्णः ॥ इति नान्दीश्राद्धप्रयोगः ॥ अथाचार्यादिवरणम् ॥ उद. मुखमाचार्यमुपवश्य गन्धादिभिः संपूज्य ॥ ओं अमुकगोत्रोत्पन्नः अमुकप्रवरान्तितः अमुकशर्मा यजमानोहं अमुकगोत्रोत्पन्न अमुकप्रवरान्वितं शुक्लयजुर्वेदान्तर्गतवाज- ५

·ग्रव्य.
॥२५॥
प्रयोग
१
॥
सनेयमाध्यंदिनीयशाखाध्यायिनं अमुकशर्माणं ब्राह्मणं अस्मिन्ग्रहशाल्याख्येवमणि
भिर्वरणद्रव्यैः आचार्यत्वेन त्वामहंवृणे ॥ वृतोल्मि इति प्रतिवचनम् ॥ आचार्य-
रन्तुयथास्वघ्शकादीनांबृहस्पतिः तथात्वंममयज्ञेस्मिन्त्राचार्योअवसुबत ॥
अस्मिन् ग्रहशात्याख्येकणि एमिवरणद्रव्यैः अनुलगोत्रममुकशर्माणं ब्राह्मणं ब्रह्मत्वे-
नत्वामहणे ॥ वृतोस्मि ॥ यथाचतुर्मुखोब्रह्मासर्वलोकपितामहः ॥ तथात्वममयज्ञे
स्मिन् ब्रह्माभवद्विजोत्तम ॥ २ ॥ अस्मिन् सदस्यत्त्वेनत्वामहं वृणे ॥ अगवन्सर्वधर्मज्ञ
सर्वधर्मभृतांवर ॥ विततेममयज्ञेस्मिन्सदस्योभवसुव्रत ॥ ३ ॥ अस्मिन् • गाणपत्यत्वेन
त्या गवगे ॥ वांछितार्थफलवाप्त्यैपूजितोशिसुरासुरैः ॥ निर्विघ्नंकतुसंसिध्यैत्वामहंगणपंव
णे ॥ ४ ॥ अस्मिन्० उपद्रष्टत्वेन त्वामहंवृणे ॥ भगवन्सर्वधर्मज्ञसर्वधर्मपरायण ॥ वित
तेमाश्यस्मिनुपद्रष्टाभवद्विज ॥६॥ अस्मिन् ऋत्विकत्येनत्वाप्रवृणे ॥ भगवन्सर्वध
॥२५॥

·मज्ञसर्वधर्मपरायण । विततेममयज्ञेस्मिन्नृत्विकत्वमेमखेभव ॥ ६ ॥ओं ब्रतेनंदीक्षामाप्नोत दीक्षयानोतिदक्षिणाम् ॥ दक्षिणाश्रुद्धामांनोतिश्रुझ्याप्त्यमाप्यते ॥ अथ करसंपुटंकृत्वासर्वान् प्रार्थयेत् ॥ अस्मिन्कर्मणिशेगेतुवृतागुरुमुखादयः ॥ सावधानाः प्रकुर्वन्तुस्वस्वकर्मयथोदितम् । अल्ययागस्यनिष्पत्तोमवन्तोभ्यर्थितामया ॥ सुप्रसन्नैः प्रकर्तव्यंक विधिपूर्वकम् ॥ २ ॥ यथाविहितंकर्मकुरु ॥ यथाज्ञानकरवाणि ॥ इत्याचार्यादिवरणम् ॥ आचार्यः आचम्यप्राणानायम्य देशकालोसंकीर्त्यअस्मिन् ग्रहशांत्याख्यकर्मणियजमाननवृतोहंआचार्यकर्मकरिष्ये आचायाँ वामहस्ते गौरापपान गृहीत्वा हिपक्षणझुयात् लत्रयाः ॥ एलोहगंजलाहनवष्णुरीशिवमई तंव्वलगभुत्किरामि यम्से निष्प्योयममात्यौनिचुखानेदुमहं तं बलगमुस्किरानि यम्म समानो यावं- मानो निचखानेदुमहं तं बलगमुत्किरामि यम्मसबन्धुयमसंबन्धुर्निचखा दुमतब्बलगमुस्किरामि ·CAN ग्र०य० - . ॥२६॥ यम्मैसजातोयमसजातोनिचखानोत्कृत्याङ्किरामि ॥ ३ ॥ रक्षोहणीवोब्बलगहनः प्रोक्षामिवैष्णवा शोहोवोबलगहनो वनयानि वैष्णुवान्नक्षोहणो वोवुलगहन गहनोवस्तृणामि वैष्णुवान्–शोहणो वांब्बलगहनाऽउपदमाशि वैष्णवरिशोहगावाब्बलगुहनोपहामि वैष्णवीवणागति वैष्णुवार ॥ २॥ रक्षसांभागोसिनिरस्त : रक्ष ऽडुदाहु : रक्षोभितिष्ठामीदमछु : रोवबाघडुदमुह : रक्षो धुमन्तमौनयामि ॥ घुते यावापृथिवीपो[वाशुवायोवेस्तोकानामुग्निराज्यस्यव्येतु स्वाहा स्वाहा कृतेऽउध्र्वनभर्समाकृतंगच्छतम् ॥ ३॥ शोहाविश्वचर्षणिभियोनुिपयौहते ॥ द्रोप्तवत्थुमा संदत् ॥ ४ ॥ यदत्रसंस्थितंभूतंस्थानमाश्रित्यसर्वदा ॥ स्थानत्यक्त्वातुसत्सर्वत्रस्तवन च्छतु ॥३॥ अपसपैतुतेभूतायेधूताभूमिसंस्थिताः॥ येभूताविघ्नकारतेनश्यतुशिवाज्ञया ॥२॥ न ·अपकामंतु भूतानिपिशाचासर्वतोदिशम् ॥ सर्वेषामविरोधेनशांतिकर्मसमारभे ॥ ३॥ भूता निशक्षसावापियेऽत्रतिष्ठन्तिकेचन ॥ तेसर्वेप्यपगच्छन्तुग्रहयागंकरोग्यहम् ॥ ४ ॥ इति तिष्ठ न पूर्वादिदिक्षुविकिरेत् उदकोपस्पर्शः। ततः पञ्चगव्य करणं ॥ गायव्यागोमूत्रम् ॥ ओं तत्स० गंधद्वारेतिगोमयम् ॥ ओं गंधद्वारांदुराधा नित्यपुष्टांकरीषिणीम् ॥ इश्व सर्वभूतानांतामि होपह्वयेत्रियम् ॥ २ ॥ अप्यायस्वेतिपयः ॥ ओं आप्यायस्वसमेत्तेन्विश्वत: सोमवृष्ण्यम् । भवावाजस्यरंगथे ॥ ३ ॥ दधिकाब्ण इतिदधि । ओं दधिक्राव्णो० त् ॥ ४ ॥ तेजोसी त्याज्यं ॥ ओं तेजोशिशुक्रमस्युकृतप्रसिधाभुनामांसिप्रियंदेवानामनाधृटन्देवयजनमासि ॥ ५ ॥ देवस्यत्वेतिकुशोदकं । ओं देवस्यत्वा० ॥ ६ ॥ ओं प्रणवनयज्ञकाष्ठेनालोड्यआपोहिष्ठोतित्रि भिमत्रकर्मभूमियज्ञसंभारांश्चप्रोक्षयेत् ततः कृतांजलिः स्वस्तिन० ॥ २ ॥ इतिमन्त्रद्रयं पठेत् भूमोप्रादेशंकृत्वा देवाः आगांतु० यातुधानाअपयांतु० विष्णोदेवयजनरक्षस्व ततः

·अन्य०
॥२७॥
प्रयोग
सर्वतोभद्रदेवतास्थापनं पुजनं कृत्वा ततः सर्वतोभद्रेकलशस्थापनविधिनाकलशस्थाव्यकल
शोपरिप्रधानप्रतिमांसंस्थाप्यविधिनापूजयेत् ॥ ततोऽग्निस्थापनं कुण्डेस्थंडिलेवा ॥ कुण्डंचे
त् उपरिमेखलायां श्वेतवर्णविष्णुपूजयेत् इदं वि० इतिमन्त्रेण ॥ मध्यमेखलायरित्तवर्णन
सजज्ञा० इति मं० ब्रह्माणसंपूज्य ॥ अधोमेखलायांकृष्णवर्णनमस्ते' इति रुद्रसंपूज्य
अम्बेअंबि० इति गं० योन्यरिक्तवर्णागौरीपूजयेत् ॥ अस्मिन् प्रहशांत्याख्येकर्मणिपञ्चश्न
संस्कारपूर्वकमाग्निस्थापनकरिष्ये ॥ द#ः परिसॉ० गोषमोदकेनोपलिप्य ॥ स्फेनसुवेण
वोल्लिख्य ॥ अनामिकाष्ठेनोद्धृत्य ॥ उदकेनाभ्युक्ष्य ॥ ओं अग्निंदूतमित्यग्निस्थापयेत् ॥
१ टि० कुण्डवेदीप्रमाणंकुण्डसिद्धौ शताईनिःस्याच्छतपरिमितेरनिविततंसहस्रेहस्तस्यादयुतहवनेहस्तयुगलम् ।
चतुर्हस्तलक्षेपयुतहबने पट्करमितंककुद्भिाकोटौनृपकरमपिप्राहुरपरे ॥ अरनादिप्रमाणं तत्रैव ॥ कृतमुष्टिकरोत्रि-
ररनिरकनिष्ठिकाइति ।
२ दि. तान्कुशानशान्यांपरित्यज्य ॥
॥२७॥

·अथ सूर्यादिग्रहाणास्थापनक्रमः ॥ स्कान्दे ॥ ईशानेमण्डलंकृत्वाग्रहाणास्थापनंततः ॥ वृ त्तमंडलमादित्यंअर्धचन्द्रनिशाकरम् ॥ त्रिकोणमङ्गलंचपयुधं च धनुषाकृतिम् ॥ गुरुमष्ट दुलंप्रोक्तंचतुःकोणं च भार्गवम् ॥ नराकृतिशनिविद्यादाहुं च मकाराकृतिम् ॥ केतुंखड्गस मंज्ञयंग्रहमंडलकेशुभे ॥ ३ ॥ अथवा ॥ वृत्तमंडलमादित्यं चतुरनंनिशाकरम् ॥ त्रिकोणं मंगलं चैवबुधेवैबाणसन्निभम् ॥ गुरवेपदिशाकारं पञ्चकोणंभृगुस्तथा ॥ मन्देचधनुषाकार शूपाकारंतुराहवे ॥ केतवेचध्वजाकारमंडलानिक्रमेणतु ॥ शुक्राकाप्राङ्मुखोज्ञेयोगुरुतौम्या बुदङ्मुखौ ॥ प्रत्यङ्मुखौ शनी सोमोशेषादक्षिणतोमुखाः ॥ मध्येतुभास्करविंद्याच्छशिनं पूर्वदक्षिणे ॥ दक्षिणेलोहितविद्यादुधपूर्वोत्तरेणतु ॥ उत्तरेणगुरुविंद्यात्पूणेवतुभागाम् ॥ पश्चिमेतुशनिविद्यादाहुं दक्षिणपश्चिमे ॥ पश्चिमोत्तरतंकेतुःइत्येषाग्रहसस्थितिः ॥ आदित्या भिमुखास्सवैसाधिप्रत्यधिदेवताः ॥ अधिदेवतादक्षिणेवामेप्रत्यधिदेवताः ॥ अरुणौसूर्यौ

·अन्य०
प्रयोग
॥२८॥
।
मौचश्वेतशुक्रोनिशाकरौ ॥ हरितवाँबुधश्चैवपीतवर्णीगुरुस्तथा ॥ कृष्णवर्णोशनीराहू केत
वस्तुतथैव च ॥ ततः पूर्वनिर्मितहस्तमात्रचतुरग्रहवेगाश्वेतवस्त्रं प्रसार्यनवग्रहमंडलंवि
लिख्यमध्यादिकोष्टेषुउक्तदिक्षुविदिक्षुसूर्यादिग्रहाणास्थापनं पूजनं च कुर्यात् । अथ सूर्या
द्यावाहनं ओं आक्रुष्णेनुरजसावर्तमानोनिवेशयन्नुस्मृतं मर्त्यच ॥ हिरण्ययेनसयित्तारथेनादे
वोयोतिभुवनाविपश्यन् ॥ १ ॥ ओं भूर्भुवः स्वः कलिंगदेशोद्भवकाश्यपसगोत्ररक्तवर्ण
भोसूर्यइहागच्छ हतिष्ठसूर्यायनमः सूर्यमावाहयानिस्थापयामि ॥ १॥ ओं इमदेवाऽअतपुरन ।
संवध्वंमहुतेक्षुत्रायमहुतेज्यैष्ठ्यायमहुतेजानराज्यायेन्द्रस्येदियाय ॥ इमममुष्यपुत्रमयुष्या
त्रमुत्यैविशऽपुषवोधीराजासोपोस्माकंब्राह्मणाना राजा ॥ २ ॥ ओं भू० यमुनातीरोद्भव
आत्रेयसगोत्रशुक्चवर्णभोसोमइहागच्छइहतिष्ठसोमायनमः सोममावाहयामिस्थापयामि ॥ २ ॥

·ओं अग्निमुदिव : ककुत्पति: पृथिव्या ऽअयम् ॥ अपा ५रेता ५ सिजिन्वति ॥ भू० अवतिकापुरोद्भवभारद्वाजसगोत्ररक्तवर्णभामामइ० भामाय० भौमं० ॥ ३ ॥ ओं उर्बुध्यस्वाग्नेप्रति जागृहित्त्वमिष्टापुस • मुंजेथामयं च ॥ अस्मिन्सधस्थेऽअध्युत्तरस्मि विश्वदेवायजमानश्चसीदत ॥ ओं भू० मगधदेशोद्भवआत्रेयसगोत्रहरितवर्णभोबुधइ. बुधायक बुधमा० ॥ ४ ॥ ओं बृहस्पतेअतियदुर्योऽअहींयुमद्विभातिकतुमुजनैषु ॥ यहीयुच्छासक तप्रजाततदुस्मासुद्रविणंघेहिचित्रम् ॥ ओं भू० सिंधुदेशोद्भवागिरसगोत्रपीतवर्णभोबृहस्प तेइ० बृहस्पतये. बृहस्पति० ॥ ५॥ ओं अनात्परिचतो. रसत्रुलंगाव्यपिवत्क्षपय : सोमप्रजापति ; ॥ ऋतनसुत्यमिन्द्रुियविपानं शुक्रमसुऽइन्द्रस्येन्द्रिय न्द्रियमिदंपयोमृतमधु। ओं or ·ग्रव्य० प्रयोग ॥२९॥ भू० ओजकटदेशोद्भवभार्गवसगोत्रशुक्लवर्णभोशुक्रइ° शुक्राय० शुक्र० ॥ ६॥ ओं शन्नों देवीरभिष्टय आपेभिवंतुपीतये ॥ शय्योरभित्र तुनः ओं भू० सौराष्ट्र देशोद्भवकाश्यपस गोत्रकृष्णवर्णभोशनैश्चरइ० शनैश्चराय० शनैश्चरं० ॥ ७ ॥ ओं कोनश्चित्रऽआ बदू तीसुदाधु : सखा ॥ कयाशचिष्ठयात्रुता ओं भू० राठिनापुरोद्भुपैडिनसगोत्रकृष्णवर्णभो राहोइ० राहवेन० राहुं० ॥ ८ ॥ ओं केतुंकुण्यनकेतवेपेशामाऽअपेश ॥ समुखाद्भरजा यथा : ओं भू० अनवैदिसमुद्भवजेमिनसगोत्रकृष्ण पर्णभोकेनोइ० केतवे० केतुं० ॥ ६ ॥ ततोधिदेवतास्थापनंग्रहदक्षिणपार्श्वे ओं यंबकंयजामहेसुगंधिपुष्टिवर्धनम् ॥ उरुिकमिवंबंध ॥२९॥ १ टि. स्कान्दे ॥ शिवः शिवाग्रहोविष्णुब्रह्मेन्द्रयमकालकाः ॥ चित्रगुप्तोऽयभान्वादिदक्षिणेचाधिवताः ॥

·नान्मृत्योर्मुक्षीय मामृतात् ॥ ओंभू ईश्वरेहा ईश्वराय ईश्वरं ॥ १ ॥ ओं श्रीश्वते. ण ओं भू० उमेहा० उमाय० उमा० ॥ २॥ओं यदकः प्रथमंजायमानऽउद्यन्तसमुद्रादुत वापुरीधात् ॥ श्येनस्य पक्षाहरिणस्यबाहूउँपुस्तुत्युमाहियातन्तै अनन् । ओं भू० स्वदेहा. स्कंदाय स्कन्द० ॥ ३ ॥ ओं विष्णोररामसिमिष्णो । श्रप्रेथोविष्णोः स्यूरसिविष्णो श्रृंबोसि ॥ वैष्णवमसिविणोत्वा ॥ ओं भू० विष्णोइ० विष्ण० विष्णुं० ॥ ४ ॥ ओं आब्रह्मन्त्राह्मणो ब्रह्मवर्चुसांजायतामाराष्ट्र राजन्यः शूरइषुशोतिव्याशी महारथो जायतांदो श्रीधेनुबोंडानुमानाशु ! सप्तिः पुरषियोपाजिष्णूथेष्ठाः ॥ सुभेयोयुवास्ययजमानस्य व्वीरोजायतांनिकामनिकामेनः पर्जन्योवर्षतुफलपत्योनओषधयः पच्यंत योगक्षेमोन-:- ·ग्र ०५० ॥३०॥ प्रयोग .0 कल्पताम् ओं भू० ब्रह्मन्० इ० ब्रह्मणे० ब्रह्माण० ॥ ५॥ ओं, सयोषोऽइन्द्रसर्गणोमुरु सोमंपिब वृत्रहा शुरविद्वान् ॥ जहिश जहिशत्रु ३ रपमृधोनुदस्वाथाभयंकृणुद्धिविश्वतोन ओं भू० इन्द्रहा इन्द्राय० इंद्र० ॥ ६ ॥ ओयुमायुत्वांगिरस्वते पितृमनुस्वाहा ॥ स्वाहा धर्मायुस्वाहाघुर्म : पित्रे ॥ ओं भू० यमइ० यभायल्यमं० ॥ ७ ॥ कार्षिशशिसमुद्रस्युत्वा सित्याऽउन्नयामि ॥ समापोऽअपितुसमोषधीभिरोषधीः ओं भू० कालेहा० कालाय० का लम्० ॥ ८ ॥ ओं चित्रावसोस्वस्तितेपारमशयि ओं भू० चित्रगुप्तेहा० चित्रगुप्ताय. चित्र गुप्तम् ॥ ९॥ ततः प्रत्यधिदेवताल्पाप ग्रहवाप्रपार्श्वे ओं अमिंदुतं पुरोदधेहव्यवाहसुपी सुवे ॥ दुवाँऽ आसादयादिह १ ओं भू० अग्नेइ० अग्नये० अग्नि • ॥ १ ॥ आपोहि टि० १ स्कान्दे ॥ अग्निरापोधराविष्णुश केन्द्राणीपितामहाः! पन्नगाकः क्रमादामेग्रहप्रत्यधिदेवताः ॥

·ष्ठा० ओं भू० अपऽइहागछतइहतिष्ठतअद्भयोन• अपः आ० ॥२॥ ओं स्योनापृथिवि. ओं धू० पृथिविइ० पृथिव्यैः पृथिवी० ॥ ३ ॥ ओं इविष्णुर्विचक्रमेत्रेधानिर्दधेपदम् ॥ समूढमस्यपा ५ सुरेस्वाहाँ ओं भू० विष्णोइ० विष्णवे विष्णुं० ॥ ४ ॥ ओं इन्द्र आसा नेताबृहस्पतिर्दक्षिणायज्ञ पुरस्तुसोर्म * ॥ देवसेनानामभिभंजतीनजियतीनांमुरुतीयत्वम् ओं भू० इन्द्रेहा० इन्द्राय० इन्द्रम् ॥ ६ ॥ ओं अदित्यरास्त्रांसीन्द्राण्याउष्णीष-:- ॥ पुषा सिघायदीष्व ओं भू० इन्द्राणिइ० इन्द्राण्य० इन्द्राणी० ॥ ६॥ ओं प्रजापतेनत्ववेतान्य न्योविश्वारूपाणिपारताबभूव ॥ यत्कामास्तेजुङमस्तन्नोऽअस्तुव्वा ५ स्यामपतयोरेयणिाम् ॥ ऑ भू० प्रजापतेइ० प्रजापतये० प्रजापतिम् ॥ ७॥ ओं नमोस्तुसुभ्योयेके च पृथिवी

·ग्रव्य०
॥३॥
प्रयोग
मर्नु ॥ ये ऽअंतरिक्षयोदुिनितेभ्य:- सुभ्योनमः ॥ ओं भू० सर्पाः इहागछत इहतिष्ठत.
भ्यो० सर्पान्० ॥ ८ ॥ ६ओं ब्रह्मजज्ञानप्रथमंपुरस्ताद्विसीमत ? सुरुचोवुनाव : ॥ स
बुध्न्याउपुमाऽअस्यविष्ठा : सतश्चयोनिमसंतश्चविर्व-: ओं भू०ब्रह्मन्इ. ब्रह्मणे० ब्रह्माणम्
॥ ९ ॥ ततोविनायकादिपंचलोकपालदेवताः वास्तोष्पतिक्षेत्रपालंचावायत् ॥ ओं गर्णानां
त्वा० ओं भू० गणपतेइ० गणतपये० गणपति० १॥ ओं अंबेऽअंबिके० ओं भू० दुर्गेइ० दु
गाय० दुर्गी० ॥ ओं वायोयेतेसहस्रिणोरथांसुस्तभिरागहि ॥ नियुत्वान्त्सोमपीतये ओं भू०
वायोइ० वायवे० वायु घुतंघृतपावान : पिबतुव्वसविसापावान : पिबतांतरिक्षस्यहविर
सिस्वाहा ॥ दिर्श :- दिशऽआदिशोव्वुिदिशऽउद्दिशौदिग्भ्य: स्वाहा० ॥ ओं भू. आकाश
१ टि० स्कांदे । गणेशश्चाम्बिकावायुराकाशश्चाश्विनौतथा ॥ ग्रहाणामुत्तरेपश्चलोकपालाः प्रकीर्तिताः ॥
॥३१॥

·॥ इहा. आकाशाय• आकाशं० ४ । ओं यावांकशामधुमत्यश्विनामुनृतावती ॥ तयायुज्ञमिमि क्षतम् ॥ ओं भू० अश्विनौ इहागच्छतं इहतिष्ठतं अश्विभ्यांनमः अश्विनौआवाहयामि०६।ओं वास्तोष्पतेप्रतिजानीयस्मानस्वावेशोऽअनमीवोभवानः यत्वेमहेप्रतितन्नोजुषस्वशन्नोभव द्विपदेशचतुष्पदे ॥ओं भू० वास्तोष्पतेइ. वास्तोष्पतये ६ । वास्ताष्पति ओं नहिस्प शुमविदंनुन्यमस्माद्वैश्वानुरात्पुरऽएतारमग्ने ! ॥ एमैनमवृधन्नुमृताअमत्यवैश्वानरक्षेत्राजि त्यायदेवा: ॥ ओं भू० क्षेत्राधिपतेइ० क्षेत्राधिपतये क्षेत्राधिपतिमावा०७। अथमंडलावा दर्श दिक्पालानावाहयेत् । ओं वातारमिन्द्रमवितारमिन्द्र हवेहवेसुङ्ग शूरमिन्द्रम् ॥ ह्वयाँ मिशकंपुरुहूतमिन्द्र ५ स्वस्तिनौमुषवाधाविन्दुओं भू० इन्द्रेहा० इन्द्राय० इन्द्रं १ ओं १ टि० संग्रहे । इन्द्रोवह्निः पितृपतिनैऋतोवरुणोमरुत् ।। कुबेरईशोब्रह्माचह्यनन्तोदशदिक्पतिः ।

·ग्र०य०
॥३२॥
प्रया
त्वन्नौ अग्ने तवं देव पायुभिमघोनी रक्षुतन्वृश्च वंद्य ॥ त्राता तोकस्पु तनुयेगामुस्य निमुंपेठ
रक्षमाणस्तर्ववते ओं भू० अग्नेइ० अग्नये० अग्निं० २ ओं युमायुत्वांगिरस्वतेपित
भू० यमेहा० यमाय यमं० ३ ओं असुन्व॒तमयजमानमिच्छस्तेनस्येत्यामन्विहितस्कररूप ॥
अन्यमुस्मदिच्छुसातऽइत्यानौदेविनितेतुभ्यमस्तु ॥ ओं भू० नितेइ नितये नि
ति० ओं तत्वांयामि० औं भू० वरुणइ० वरुणाय० वरुणं० ५ ओं आनौनियुद्धि-:-शति
नीभिरध्वुर ? सहक्षिणीभिरुपयाहियज्ञम् ॥ वायोऽअस्मिन्सनेमादयस्वायम्पातस्वस्तिभि ;
सदान : ओं भू० वायोइ० वायवे वायुं० ६ ओं वुयर्ड सोमवतेतवुमनस्तुनूषुविभ्रत :
॥
प्रजावंत : सचेमहि ॥ ओं भू० सोमेहा० सोमाय० सोमं० ७ ओं तमीशानंज० ओं भू० ई
शानेहा० ईशानाय० ईशानं० ८ ओं अरुमेरुद्रामेहनापर्वतासोवृत्रत्येभरहूतौसयोषां ॥ य
܀܀.
॥३॥

·श ४. संतेस्तुवतेघार्यिपत्रऽडुन्द्रज्येष्ठा ऽअस्माँ ऽअवन्तुदेवा : ॥ पूर्वेशानयोमध्ये ॥ भूः ब्रह्मन् ब्रह्मणे• ब्राह्मणं० ॥९॥ ॐ स्योनापृथिवि० नितिपश्चिमयोर्मध्ये ॥ ॐ भू० अनन्तेहा० अनन्ताय० अनन्तं ॥ १० ॥ओं मनोजूतिर्जु० ओं सूर्यादिअनन्तांतदेवताः सुप्रतिष्ठिताः वरदाः भवन्तु ॥ सूर्यादिअनन्तान्तदेवताभ्यानम् इति मन्त्रेण आसनाधुपचा र प्रत्येकमेकववा कांडाबुसमयेनपदार्थानुसमयेनवाषोडशोपचारैः संपूज्यप्रार्थयेत् ॥ ग्रहाऽ ऊर्याहुतयोव्यतोविप्रा यतिम् ॥ तेषविशिप्रियाणांवोइभिषमूर्ज, समग्रभमुपयामगृही तोसीन्द्रीयत्वाजुष्टंगृह्णाम्येषतेयोनिरिन्द्रायत्वार्जुष्टतमम् ॥ गृहस्येशानदिग्भागे कलशस्थाप नविधिना रुद्रकलशंसंस्थाप्य कलशेवरुणं असंख्यातरुद्रांश्चावाह्य पूजयेत् ॥ओं असंख्याता सहस्राणियेरुद्राऽअधिभूम्याम् । तेषां ५ सहस्रयोजनवधन्वानितन्मासि ॥ असंख्यातरुद्रे ·ग्र०य० ॥३३॥ प्रयो भ्यो० असंख्यातरुद्राना० अथ कुशकंडिकाकरणं ॥ अग्नेर्दक्षिणतोब्रह्मासनम् ॥ अमेरुत्तरतः प्रणीतासनद्वयम् ॥ ब्रह्मासनेब्रह्मोपवेशनम् ॥ यावत्कर्मसमाप्यतेतावत्त्वंब्रह्माभव ॥ अवामी तिप्रतिवचनम् ॥ ब्रह्मानुज्ञातः प्रणीताप्रणयनं ॥ प्रणय ॥ ईशानादिपूर्वाग्रैः कुशैः परि स्तरणम् ॥ आग्नेयादीशानांतं ॥ ब्रह्मणोग्निपर्यतं ॥ नैर्ऋत्याद्रायव्यान्तं ।। अग्नितः प्रणीता पर्यंतं ॥ अथपात्रासादनं ॥ पश्चादुत्तरतावास्यात् त्रीणिपवित्रेद्वे ॥ प्रोक्षणीपात्रं ॥ आज्य स्थाली ॥ चहस्थाली ॥ संमार्गकुशाः पंच ॥ उपयमनकुशाः सप्त ॥ समिस्तिस्त्रः ।। सुवः ॥ १ पंचाशताभवेद्ब्रह्मातदर्द्धनतुविष्टरः ॥ऊर्ध्वकेशोभवेब्रह्मालम्बकेशस्तुविष्टरः।दक्षिणावर्तब्रह्माचवामावर्तस्तुविष्टरः॥ वि टरः सर्वयज्ञेषुलक्षणं परिकीर्तिम् ॥ २ पवित्रच्छेदनार्थकुशत्रयम् ३ पवित्रकरणार्थसाग्रनमन्तरगर्भकुशपत्रद्वयम् ॥ ४ व्यासस्मृतौ ॥ त्रुवसम्माजनार्थन्तुकुशत्रयमुदीरितमिति ॥ ५ तत्रैव ॥ उपयमनार्थमाख्याता त्रिपण्णवमिताः कुशाः ॥ वेणीरूपनिरोधार्थानिरोधेवहुभिः सुखमिति ॥ * ·* आज्यम् ॥ तण्डुलाः ॥ पूर्णपात्रम् ॥ वृषनिष्क्रयदक्षिणा ॥ उपकल्पनीयानिद्रव्याणिनिधाय ॥ पवित्रच्छेदनानि ॥ द्वयोरुपरित्रीणि निघाय ॥ द्रौमूलेनप्रदाक्षिणीकृत्य ॥ त्रिमिश्छिद्य ॥ दौग्राह्यौ त्रिस्त्याज्यः ॥ प्रोक्षणीपात्रेप्रणीतोदकमासिच्य ॥ त्रिः पूर्ण ॥ पवित्राभ्यामुत्पवनम् ॥ प्रोक्षण्याः सव्यहस्तकरणम् । दक्षिणेनोदिङ्गनम् ॥ प्रणीतोदकेनप्रोक्षणीनांप्रोक्षणम् ॥ प्रोक्षण्यु दकेनआज्यस्थाल्याः प्रोक्षणम् ॥ चरुस्थाल्या प्रो० ॥ संमार्गकुशानांप्रो० ॥ उपयमनकुशा नांपो० ॥ समिघांप्रो० सुवस्यप्रो० ॥ आज्यस्पप्रो० ॥ तण्डुलानांपो० ॥ पूर्णपात्रस्य प्रो० ॥ उपकल्पनीयानांपदार्थानांप्रो० ॥ असंचरे निधानं प्रणीताग्न्योर्मध्ये ॥ आज्य स्थाल्पामाज्यनिर्पिः ॥ चरुस्थाल्पांप्रणीतोदकासेकपूर्वकंतण्डुलप्रक्षेपः ॥ ब्रह्मादक्षिणतः आज्याधिश्रयणं चरोरधिश्रयणमाज्यस्योत्तरतः ॥ ज्वलदुल्मुकेनोभयोः पर्यानिकरणम् ॥ इतरथावृत्तिः ॥ उदकोषस्पर्शः ॥ अर्धश्रितेचरौ अधोमुखस्यसुवस्यप्रतपनं ॥ संमार्गकुशेः

·ग्र०य०
॥३४॥
प्रयाग
सुवस्योर्ध्वमुखस्यसंमार्जनम् ॥ बुध्न्यादारभ्यकुशरापर्यंतसंमृज्य अग्रादारभ्य अधस्तान्मू
ले'लान्तं ॥ प्रणीतोदकेनाभ्युक्षणम् ॥ पुनः प्रतपनं दक्षिणदेशेनिधानम् ॥ आज्योवासनम् ॥
चरुपूर्वणानयिामेरुत्तरतः स्थापयेत् ॥ चरोरुद्धासनम् ॥ अग्नरुत्तरतएवाज्यप्रदक्षिणाकृत्य
आज्यस्योत्तरतः चरुंस्थापयेत् ॥ आज्योत्पवनम् ॥ आज्यावेक्षणम् ॥ अपद्रव्यनिरसनम् ॥
प्रोक्षण्युत्पवनम् ॥ उपयमनकुशादानं ॥ तिष्ठत्समिदाघानं ॥ प्रोक्षण्युदकेनसपवित्रहस्तेन
ईशानादि अनेः प्रदक्षिणपर्युक्षणम् ॥ पवित्रयोः प्रणीतामुनिधानम् ॥ दक्षिणंजान्वाच्य ॥ ब्रह्म
णाकुशैरन्वारब्धः ॥ वेणाज्यहोमः ॥ अग्नरुत्तरभागे ॥ ओं प्रजापतयेस्वाहा ॥ इदंप्रजा
पतयेनमम ॥ अग्नेर्दक्षिणभागे ॥ ओं इन्द्रायस्वाहा ॥ इदमिंद्रायनमम ॥ समिद्धतमे ॥ ओं
अग्नयेस्वाहा ॥ इदमग्नयेनमम ॥ ओं सोमायस्वाहा ॥ इदसामायनमम ॥ ततः सूर्यादिग्रहाणां
अधिदेवत्ताप्रत्यधिदेवतागणपत्यादिपञ्चलोकपालदेवतानां इन्द्रादिदशदिकूपालदेवतानां च प्र
***
॥३४॥

·त्येकंसमित्तिलचर्वाज्यद्रव्यैः अष्टोत्तरशतमष्टाविंशतिमष्टौवाजुहुयात् ॥ अस्मिन्ग्रहशांतिक गणिइमानिहवनीयद्रव्याणियायायक्ष्यमाणदेवतास्ताभ्यस्ताभ्यः मयापरित्यक्तलमम ॥ यथा देवतमस्तु ॥ इति कुशकण्डिकाकरणम् ॥ अथसूर्यादिनवग्रहाणां प्रणवादिस्वाहांतं होगम न्त्राः ॥ ओं गणानांत्वा० धम् स्वाहा ॥ ओं अम्बेऽअ० नामस्वाहा ॥ १ ॥ ओं आकृष्णे. पश्यन् स्वाहा ॥ १ ॥ ओं इमन्देवाअ० राजा स्वाहा ॥२॥ ओं अग्नि, न्वतिस्वाहा ॥३॥ ओं उद्बुध्या सीदतस्वाहा ॥४॥ओं बृहस्प० चित्रम्वाहा ॥ ५॥ ओं अन्नात्प, मधु स्वाहा ॥६॥ओं शन्नोदे तुनः स्वाहा ॥ ७॥ओं कथान० वृतारवाहा ॥८॥ओं केतु • यथास्वाहा ॥ ९॥ओं त्र्यम्बकं० मृतात्स्वाहा ॥ १०॥ ओं श्रीश्चते. इषाणस्वा हा ॥ १३॥ ओं यदकन्दः० अर्वनस्वाहा ॥ १२ ॥ ओं विष्णोररा. वेवास्वाहा ॥ १३ ॥ टि०१ अर्कः पालाशखदिरोअपामार्गश्चपिप्पलः । औदुम्बरशमीदूर्वाकुशाश्वसमिधोनव ॥

·ग्रय ॥३५॥ प्रयोग ओं आब्रह्म ताम्स्वाहा ॥ १४ ॥ ओं सजोषा० तोनः स्वाहा ॥ १५॥ओं यमायत्वां. पित्रेस्वाहा ॥१६॥ ओं कार्षिर० षधीः स्वाहा ॥ १७ ॥ चित्राव० शीयस्वाहा ॥१८॥ ओं अग्निन्दू० दिहस्वाहा ॥ १९ ॥ आपोहि० यचक्षसेस्वाहा ॥ २०॥ ओं स्योनापूर प्रथाः स्वाहा ॥ २१ ॥ इदम्बि० सुरेस्वाहा ॥ २२॥ इन्द्रआ० ग्रम्स्वाहा ॥ २३ ॥ ओं अदित्यै० दीष्णस्वाहा ॥२४ ॥ओं प्रजापते. णामस्वाहा ॥ २५ ॥ ओं नमोस्तुस० नमः स्वाहा ॥ २६ ॥ ओंब्रह्मज० विवः स्वाहा ॥ २७ ॥ ओं गणानां० धम्स्वाहा ॥२८॥ ओं अम्बेऽअ० नीमस्वाहा ॥ २९॥ ओं वायोयत तयेस्वाहा ॥३० ॥ घृतंघृत दिग्भ्यः स्वाहा ॥ ३३ ॥ ओं यावांक० ताम्स्वाहां ॥ ३२ ॥ ओं वास्तोष्पते० पदेस्वाहा ॥ ३३ ॥ ओं नहिल्पश० देवाः स्वाहा ॥ ३४ ॥ ओं त्रातारमि० विन्द्रः स्वाहा ॥ ३५ ॥ ओं त्वनोअग्ने व्रतेस्वाहा ॥ ३६ ॥ ओं यमायत्वां पित्रेस्वाहा ॥३७॥ ओं असुन्वंत० ॥३५॥ •*.

·मस्तुस्वाहा ॥ ३८ ॥ ओं तत्वाया० मीषोः स्वाहा ॥ ३९ ॥ ओं आनोनि० दानः स्वा हा ॥ ४० ॥ ओं वय सो० महिस्वाहा ॥४१॥ ओं तमीशानं० स्तयेस्वाहा ॥ ४२ ॥ ओं अस्मेरुदा देवाः स्वाहा. ॥ ४३ ॥ओं स्योनापृ० प्रथाः स्वाहा ॥ ४४ ॥ ततः प्रधान होमः ॥ प्रधानहोमानन्तरं ब्रह्मादिमण्डलदेवताश्च एकेकयाज्याहुत्यायक्ष्यशेषेणस्विष्टकृदा दिदोषः । ओं अग्नेनयंप्सुपारायेऽअस्माविश्वानिदेवव्ययुनानिविद्वान् ॥ युयोध्यस्मर्जु हुगुणमेनोभूयिष्ठान्ते नमऽउक्तिविधेम ॥ १. ॥ ओं स्वाहा स्वधायुताग्नयेवैश्वानरायनमः इतिमंत्रेणाग्निसंपूज्य ॥ ततोहुतशेषद्रव्यगृहीत्वा ॥ ब्रह्मणान्वारब्धः स्विष्टकृद्धोमंकुर्यात् ॥ ओं अग्नयेस्विष्टकृतेस्वाहा ॥ इदमग्नयेस्विष्टकृतेनमम ॥ ततोभूरादिनवाहुतयः ॥ ओंभूः स्वाहा ॥ इदमग्नयेनमम ॥ ओं भुवः स्वाहा ॥ इदं वायवेनमम । ओं स्वःस्वाहा ॥ इदं सूर्या ·ग्र०५० - ॥३६॥ सत्त बनमम ॥ ओं त्वन्नोऽअनुव्वक्षणल्याव्युद्वान्देवस्यहेडोऽअयासिसीष्ठा : ॥ यजिष्ठोन्नहि प्रयो तम् । शोशुचानोविश्वाशेपा ५ सिप्रमुमुग्ध्यस्मत्स्वाहा ॥ इदमग्नीवरुणाभ्यानमम ॥ ओं अग्नेयुमोवोत्तीनेदिष्ठोऽअस्याऽउपसोव्युष्टौ ॥ अवयवनोकरुण । रराणोव्वीहि डीक ! सुवोन एघिस्वाहा ॥ इदग्नीवरुणाभ्यांनमम ॥ ओं अपाश्चाग्नेस्यनाभिशस्तिपाश्चसत्ताम त्यमयाऽअसि ॥ अयानोयज्ञपहास्यपानोधेहिभेषज ५ स्वाहा ॥ इदमग्नये अयसेनमम । ओं येतेशविरुणयेसहसंयज्ञियाः पाशाविततामहान्तः ॥ तेभिन्नोऽअयसवितोतविष्णुविश्वेषु न्तुमरुतः स्वः स्वाहा ॥ इदं वरुणायसवित्रविष्णवेविश्वेभ्यो देवेभ्योगलद्यः स्वभ्यश्चत्र, मम ॥ ओं उर्दुत्तुमेवरुणुपाशमुस्मदाधुमंदिवमध्युम ५ श्रथाय ॥ अषयमादित्यवतेतवा नांगलोऽअदितयेल्यामस्वाहा ॥ इदं वरुणायादित्यायादितयेनमम ॥ ओं प्रजापतयेस्वाहा ॥ Ana

·इदं प्रजापतयेनमम । इतिनवाहुतयः । अग्न्यायतनस्यसमंतादिक्षु विदिक्षु चदशदिक्पाला
नासदीपमाषभक्तबलयोदेयाः । ओं त्रातारमिंद्र विदः । इन्द्राय सांगायसपरिवारायसायु
धायसशक्तिकायएतंसदीपमाषमबलिंसमर्पयामि ॥ भो इन्द्रस्वांदिशंरक्षवलिंभक्षममसकुटुं
बस्यसपरिवारस्य आयुःकर्ता क्षेमकर्ताशुभकर्ताशांतिकतांपुष्टिकर्तातुष्टिकर्तावरदोभव ॥ अने
नबलिदानेनइन्द्रः प्रीयताम् ॥ एवंसर्वत्र १॥ ओं त्वन्नोअग्ने० अग्नयेसा ॥ भोअग्नेदिशंरक्षब
लिं० अ० अग्निः प्री० ॥ २॥ यमायत्वां पित्र ॥ यमायसां० मि ॥ भोयमदि० बलिं० अ० *
यमः प्री० ॥ ३ ॥ ओं असुन्वंतम० नितयेसां० ॥ बलिं० मि० । भोनितेदि० अ०
नितिः प्री०॥४॥ ओं तत्वायामि पीः वरुणायसा० ॥ भोवरुणदि० अ० वरुणः
प्री० ॥५॥ओं आनोनियु० नः वायवेसां० मि० ॥ भोवायोदि० अ० वायुः प्री० ॥६॥
वय । सोम० हि ॥ सोमायसां० भोसोमदि० बलिं० अ० सोमः प्री० ॥ ७ ॥

·नव्या -- ॥३७॥ प्रयोग . तपीशानं० ये ॥ ईशानायला मि ॥ ओईशानदि० अ० ईशानः प्री० ॥ ८ ॥ ओं अस्मे रुद्रामेवाः ॥ ब्रह्मणेसां० मि ॥ ओबहानदि० अ० ब्रह्मात्री० ॥ ९ ॥ ऑ स्योनापृ० प्रथाः । अनन्ताय सां० मि ॥ मोअनन्तदि० बलिं० अ० अनन्तः पी० ॥ १० ॥ ततोग्रहवे दीसमीपेग्रहादिभ्यः सदीपमापभलबलयोदेयाः ओं आकृष्णेन० पश्यन् ॥ १ ॥ खुर्यायसां गायसपरिखारायसायुधायसशक्तिकायईश्वराग्निरूपाधिदेवताप्रत्यधिदेवतासहिताय एतं सदी पमाषभक्तबलिं समर्पयामि । ओसूर्यइमंबलिंगृहाणममसकुटुंबस्यसपरिवारस्यआयुः कर्ता क्षे मकर्ता शुभकर्ता शांतिकर्तापुष्टिकर्तातुष्टिकतीवरदोभव । अनेनवलिदानेनसूर्यः प्रीयता म् ॥ १ ॥ ओं इमन्देवा० राजा ॥ सोमायसां० उमाऽपाधिदेवताप्रत्यधिदे० मि । भो सोम इमं वलिं० । अने० सोमः प्री० । २ । ओ अग्नि५० ति । भौमाय सां० स्कंदभूमि रूपाधिदेवताप्रत्यधिदे० मि । भो भौमइमं वलि० । अनेन० भौमः प्री० ॥ ३ ॥ ओं उद्बु [૭] ·ध्यस्वा० त । बुधायसां० नारायणविष्णुरूपाधिदेवताप्रत्यधिदेवतास० मि । भो बुध इमं ब० - अनेन• बुधः प्री०।४।ओं बृहस्पते. म् । बृहस्पतये सां. ब्रह्मेन्द्ररूपाधिदेवताप्रत्य घिदे० मि । भोबृहस्पतेइमं ब० अनेन० बृहस्पतिः प्री० । ५ ।ओं अन्नात्परि० । धु। शुक्रायसां• इन्द्रेन्द्राणिरूपाधिदेवताप्रत्यधिदे० मि । मोशुक्रइमं ब० । अनेन शुक्रः पी०६ ओं शन्नोदेवी० नः । शनैश्चरायसां० यमप्रजापतिरूपाधिदेवताप्रत्यधिदे० मि । भोशनैश्च रइमं ब० । अनेन शनैश्चरः प्री० ।७।ओं कयानश्चि० ता । राहवेसां• कालसर्परूपाधि देवता. मि । भोराहोइमं ब० । अनेन० राहुः पी० । ८ । ओं केतुंकण्वं० थाः। केतवेसां० चित्रगुप्तब्रह्मरूपाधिदेवताप्रत्यधिदे० मि। ओ केतो इमं ब० । अनेन केतुः प्री० ॥॥ओं गणानांत्वा० म् । गणपतयेसां० मि । ओगणपतयेइमं० ब० । अनेन० गणपतिः प्री०।१। ओं अम्बेऽअम्बिके० म् । दुर्गायैसांगायै० मि । भोदुगैडमं० आयुःकत्रिशे शां० पु० तु॥

·३०३० ॥३८॥ na प्रया वरदाभव । अनेन० दुर्गाप्री० ।२। वायोजे० ये । वायवेसां० मि ॥ भोवायोइमं ब० । अने० वायुः प्री० ॥३॥ओं घृतं घृत हा ॥ आकाशायसां० मि । भो आकाशइमं ब० अने० आकाशः प्री० ॥ ४॥ ओं यावाकशा० स् । अश्विभ्यांसांगाभ्या० मि । मोअश्विनौड़ संबलिं गृहीतमम० आयुः कर्तारौ० वरदो भवत् । अ० अश्विनीप्रीयेताम् । ५ ।ओं वास्तो पतेप्र० दे। वास्तोष्पतयेसां० मि । भोबास्तोष्पतेइमं० अने. वास्तोष्पतिः प्री० ६ अथ वादिपालेभ्यएकतन्त्रेणैकमेवबलिंदद्यात् । ओं प्राच्य दिशे स्वाहावांच्यदिशेस्वाहादक्षिणा यदुिशे स्वाहाव्वाच्य दिशे स्वाहा प्रतीच्य दिशे स्वाहाच्यैदिशेस्वाहोदीच्यदिशेस्वाहाव्वाच्ये दिशेस्वाहोद्धीर्यदिशेस्वाहावीच्यदिशेस्वाहावांच्यदिशेस्वाहावाच्यदिशे स्वहा ॥ इन्द्रादिद शदिकूपालेभ्यः सांगेभ्यः सपरिवारेभ्यः सायुधेभ्यः सशक्तिकेभ्यः एतान् सदीपमाषभक्तब लीन्समपर्यामि ॥ भोभोइन्द्रादिदशदिक्पालाः सांगाः सपरिवाराः सायुधाः सशक्तिकाः ·ममस० आयुकारः क्षेमकतारः शान्तिकारः पुष्टिकर्तारः तुष्टिकर्तारः वरदाः भवत ॥ अनेनबलिदानेन इन्द्रादिदशदिक्पालाः प्रीयंताम् १ एवंसर्वेभ्योगृहेभ्यः एकतन्त्रणकमेवबलि दद्यात् । ओं ग्रहाऊर्जा. म् सूर्यादिनवग्रहेभ्यः सांगेभ्यः सपरिवारेभ्यः सायुधेभ्यः सश तिकेभ्यः अधिदेवताप्रत्यधिदेवतागणपत्यादिपञ्चलोकपालवास्तोष्पतिसहितेभ्यः एतं सदी पमाषभक्तबलिंसमर्पयामि ॥ भोभोसूर्यादिग्रहाः सांगाः सपरिवाराः सायुधाः सशक्तिकाः अधिदेवताप्रत्यधिदेवतागणपत्यादिपञ्चलोकपालवास्तोष्पतिसहिताः मम सकुटुंबस्थ सप रिवारस्य आयुःकर्तारः क्षेमकर्तारः शान्तिकारः पुष्टिकतारः तुष्टिकर्तारः वरदाः अवन्तु ॥ अनेन बलिदानेन सूर्यादिग्रहाः प्रीयन्ताम् ॥ अथक्षेत्रपालबलिदानम् ॥ एकस्मिन् वंशादिपात्रे कुशानास्तीर्य तदुपरि मनुष्याहारचतुर्गुणं द्विगुणंवा भाषभक्तध्योदनं वा जलपात्रं च निधा यचतुर्मुखदीप प्रज्वाल्य हरिद्राकुंकुमादिपताकायुतंकृत्वा ॥ ओं नहिल्पश० वा. क्षेत्रपालाय ·अध्या प्रयो ॥३९॥ नमः इति पंचोपचारैः षोडशोपचारैत्रिपूज्यप्रार्थयेत । ओं नमो वै क्षेत्रपालस्त्वंभूतप्रेतगणैरूसह ।। पूजाबलिंगृहाणेमंसोम्योभवतुसर्वदा ॥ ३ ॥ पुत्रान्देहि देहिसर्वान्कामांश्चदेहिमे ॥ आयुरारोग्य मेदेहिनिप्रिंकुरुसर्वदा ॥ २ ॥ ततोबलिदानम् ॥ क्षेत्रपालायांगायतपरिवारायसायुधायस शक्तिकाय मारीगणभैरवराक्षसकूष्माण्डवेतालभूतप्रेतपिशाचडाकिनी शाकिनीपिशाचिनीग- णसहिताय एतं सदीपमाषभक्तबलिं समर्पयामि ॥ क्षेत्रपाल क्षेत्ररक्षबलिं अक्ष ममसकुटुंब स्य सपरिवारस्य आयुःकर्ता क्षेमकर्ता शांतिकर्ता पुष्टिकर्ता तुष्टिकर्ता वरदोभव ॥ अनेन बलिदाननक्षेत्रपालः प्रीयताम् ॥ यजमानस्यमस्तकोपरिसकृद्धामायित्वा ॥ अगवेक्षमाणेन दुर्गाह्मणेनशूद्रेणवावलि गृहीत्वा चतुष्पथे निक्षिपेत् । ततोयजमानस्तस्य पृष्ठतोद्वारपर्यन्तं ॥३९ १॥ कर्मप्रदीपे ॥ गन्धपुष्पेधूपदीपौनैवेद्यऽइतिपंचकम् । पंचोपचारमाख्यातंपूजनतत्वविबुधैः ॥ 小米米 ·*** गत्वाजलं क्षिपेद्धिंकारेणेतिमन्त्रेण ।ॐ हिङ्कारायुस्वाहाहिकत्तायस्वाहाकंदतस्वाहानन्दाय स्वाा प्रोर्थतेस्वाहाप्रपोथायस्वादांगुन्धाय स्वाहाँघाताय स्वाहानिविष्टावस्वाहोपविष्टाय स्वाहास न्दितायस्वाहावगते स्वाहासानायस्वाहा शयानायुस्वास्वपतस्वाजाश्रतस्वाहाकूजतेस्वाहाप्रबु दायुस्वाहाविजृम्भमाणायस्वाहाविच्चुत्ताय स्वाहा स हानायस्वाहोपस्थितायस्वाहायना यस्वाहामायणायस्वाहा ॥ यजमानः पाणिपादं प्रक्षाल्याचम्य ॥ ततः नारिकेलादिफलंरक्त वस्त्रवेष्टितं द्वादशषट्चतुः सुवेणगृहीतमाज्यं सुच्यां कृत्वा ओं पूर्णाहुत्यैनमऽइति षोडशोपचारः संपूज्य पूर्णाहुतिंजुहुयात् । तत्र मन्त्राः ॥ ओं समुदादुमिर्मधुमाँउदरिदुपा : शु नासममृतत्वमानट् ॥ घृतस्युनामगुह्युय्यदस्तिजिह्वादेवानामुमृतस्पनाभिः ॥ १ ॥ व्य बामप्रवैवामाघृतस्यास्मिन्यज्ञेधारयामानमामि--- ॥ उपमाUणवच्छुस्यमानश्चर्तु-:- शृङ्गो .

·अन्य ॥४०॥ Cor वमीगौरऽएतत् ॥ २ ॥ चत्वारि गात्रयोऽअस्युपादादेशीर्षेषुप्तहस्तासोऽअस्म ॥ त्रि(बु दोवृषभोरखीतिमहोदेवोमोर आविवेश ॥ ३ ॥ त्रिहितम्पणिभिर्गुलमानविदेषाधों प्रयो० वृत्तपन्यविन्दन् ॥ इन्द्रऽएक : सूर्यऽएकअजानव्वेनादेक : स्वधयानिस्तक्षुः ॥ ४ ॥ एता ऽअर्षन्तिहुद्यात्समुद्राच्छत–जारिपुणानावुचः ॥ घुतक्ष्णधारोऽअभिचाकशीमिहिरण्ययोध्येत सोमध्यऽआसाम् ॥ ६ ॥ सुम्पकनवन्तिसुरितोनधेनाऽअन्तर्हदामनसापूयमानाः ॥ एतेऽअर्ष न्त्युर्मयोघृतस्पमुगाऽईवक्षिपुणोरीषमाणा ; ॥ ६ ॥ सिन्धौविप्रावुनेशूनासोब्बात प्रमि यः पतयन्तियुवा : ॥ घृतस्यधाराऽअषोनव्याजीकाप्टाभिन्दन्नुम्मिभि : पिन्व॑मानः॥ ७ ॥ आभिप्रवन्तसमनेव्योषा : कल्याण्य स्मयमानसोऽअग्निम् ॥ घृतस्पधारा : सुमिधोनसन्तु ॥800 ·तार्जुषाणोहयतिजातवेदाः ॥ ८ ॥ कुन्याऽइवबहुतुमेतवाऽऽऽअज्यानाऽअभिचाक शीमि ॥ यत्रुसोमः सुयतेय…यज्ञोघृतस्पधाराऽअभितत्पवन्ते ॥ ९ ॥ अभ्यर्षतसुष्टुतिंग व्यमाजिमस्मासुभद्राऽदविणानिधत्त ॥ इमयज्ञनयतदेवानोघृतस्यधारामधुमत्पयन्ते ॥ १० ॥ धामन्तेविश्वम्भुव॑नुमधिश्रितमुन्त समुद्रहृयन्तरायुषि ॥ अपामनीकेसमिथेयऽआभृतस्त मंश्याममधुमन्तन्तऽम्मिम् ॥ ११ ॥ पुर्नस्त्वादित्यारुदाव्यसनु । समिन्धताम्पुनर्ब्रह्माणव्विसु नाथयज्ञै : ॥ घृतेनुत्यन्तुन्वव्यर्धयस्वसुत्या ! सन्तुयजमानस्युकामा । ॥ १२ ॥ सुप्ततेऽम मेसमिधं :- सुप्ताजिव्हा सुप्तऽऋषिणः सुप्तधामप्रियाणि ॥ सुप्तहोत्रा : सप्तधात्वायज न्तिसुप्तयोनीराणस्वघृतेनस्वाहा ॥ १३ ॥ मुद्धो दियो अरर्तिपृथिव्याऽवैश्वानुऽमृतऽआ ·अय० -- ॥४१॥ पुर्णाद प्रयोग जातमुग्निम् ॥ कृषि माजमतिथि जनानामासन्नापा जनयंतदेवा । ॥ १४ विपरांपतु सुर्पूणांपुनरापंत ॥ वस्नेवविक्रीणावहाऽ इषमूर्ज शतक्रतोस्वाहा ॥ १५ ॥ इद अग्नयवैश्वानरायवसुरुद्रादित्येभ्यः शतकतवेसप्तवतेअग्नयेअद्भयश्चनमम ॥ ततोवसोद्धारा जुहुयात् ॥ तत्रमंत्राः ॥ ओं सप्ततेअग्नेसमिधः स० ॥ १ ॥ शुक्रज्योतिश्चचित्रज्योतिश्च सुत्यज्योतिश्चुज्योतिष्मांश्च ॥ शुक्रश्चऽऋतपश्चात्य हा : ॥ २ ॥ ईदृवान्याहसदृङचुप तिसहच ॥ मितश्चसमितश्चसभरा । ॥ ३ ॥ क्रुतश्वसत्यश्चधुवश्चंघरुणश्च ॥ धुर्ता ४ ॥ तजिच्चसत्यजिच्चसेनुजिचंसुषेणश्च ॥ अन्तिीमत्रश्चदु ऽअमित्रश्चगुण: ॥५ ॥ इदक्षासऽएतादृक्षासऽषुण -- सुदृक्षांस । प्रतिसशासऽएतन चम्विधर्ताचव्विधारय ... 129 ·... मितासंधुसाग्मतासोनोऽअद्यसभरसोमरुतोयज्ञेऽस्मिन् ॥ ६ ॥ स्वतवांश्चप्रघासीचसान्त पुनश्चगृहभेषींचे ॥ क्रीडीचशास्कीचोज्जेषि ॥ ७ ॥ इन्द्रुन्दैव्वीविंशोमरुतो पानोभवुन्य थेन्टुं देवीविशोमुरुतोनुवमानाभवन् ॥ एवमिम यजमानन्दैवीश्चविशोमानुषीश्चानुवर्मा नोभवन्तु ॥ ८ ॥ हुम ५ स्तनुमजस्वन्तन्धयापाम्प्रपीनमग्नप्ताररस्यमध्ये ॥ उत्स-पस्व मधुमन्तमर्बन्समुद्रिषु । संदुनमाविशस्त्र ॥ ९ ॥ धृतम्मिमिक्षेतमस्य० ॥ १ ॥ वसोः प० क्षः स्वाहा ॥ ततोऽनिप्रदाक्षिणीकृत्यपश्चिमदेशेषाङ्मुखोपविश्य ॥ ततः बुरेणभस्म आनीय ओं व्यायुषंजमदग्ने । इति ललाटे । कुश्यपस्यव्यायुषम् । इति ग्रीवायां । यद्देवेषु व्यायुषम् इति दक्षिणांसे ॥ तन्नोऽअस्तुभ्यायुषमिति हृदि । संस्खवप्राशनम् । आचमनम् ।

·ग्र०य०.
--
॥४२॥
।
प्रयोग
पवित्राभ्यांमार्जनम् । अग्नौपवित्रः प्रतिपत्तिः ॥ ब्रह्मणे पूर्णपात्रदानम् ॥ कृतस्य ग्रहशा
न्तिहोमकर्मणोङ्गतयागिहितं इदं पूर्णपात्रं सदक्षिणं ब्राह्मणे तुभ्यमहंसंप्रददे ॥ ओं यो
स्त्वाददातु पृथिवीत्वाप्रतिगृह्णातु ॥ अग्नेपश्चात्प्रणीताविषोकः ॥ ओं आपः शिवाः शि
वतमाः शांताः शान्ततमास्तास्तवण्वंतु भेषजम् । उपयानकुसमर्जियेत् ॥ उपयमनशाना
मग्नोप्रक्षेपः ॥ ब्रह्मपन्धिविमोकः ॥ ततः श्रेयासंपायदानम् ॥ अद्येत्यादिकृतस्यग्रहशां
स्याख्यस्यकर्मणः यजमानायशेयोदानं करिष्ये ॥ तत्रादौ वचः प्रतिवचनम् । शिवाआपः
सन्तु ॥ सन्तुशिवाआपः ॥ सौमनस्यमस्तु ॥ अस्तुसौमनस्यम् ॥ अक्षतंचारिष्टं चास्तु ॥
अस्त्वक्षतमरिष्टं च ॥ यजमानहस्तेगन्धादिदानम् ॥ गन्धाः पातु ॥ सुमंगल्पचास्तु ॥
अक्षताः पान्तु ॥ आयुष्मनस्तु ॥ पुष्पाणिपान्तु ॥ सौश्रियमस्तु ॥ यत्पापंरोगं अशुभम
कल्याणं तदूरप्रीतहतमस्तु ॥ यच्छ्रेयस्त दस्तु । अवन्नियोगेन मयास्मिन ग्रहशान्त्याख्नेक
॥४२॥

·मणि यत्कृतं आचार्यलं तदुत्पन्नं श्रेयः तत् , अनुना साक्षतेसजलेन पूगीफलेनतुभ्यमहं सं प्रदे ॥ प्रतिगृह्यताम् ॥ देवस्यत्वोत प्रतिगृह्णागि ॥ तेनश्रेयधात्वंश्रेयोवान्भव ॥ यजमानः भवामीतितेनवाच्यम् ॥ एवमेवब्रह्मादयोऋत्विजोजायकादयश्च ॥ यहा ॥ ब्रह्मादयोऋत्ति जोनापकाश्च आचार्यद्वाराश्रेयोदानं कुर्युः ॥ तद्यथा ॥ भवन्नियोगेनप्रयाआस्मिर ग्रहशा त्याख्येकर्मणियत्कृतं आचार्यत्वं तथा एमिनाहाणैः सहयत्कृतंत्रात्वं गाणपत्यत्वंसादस्य त्वंतथाच यः कृतोजपः आचार्यत्वात् ब्रह्मत्वात् गाणपत्यत्वात् सादस्यत्वात् जापकत्वाद यदुत्पनंश्रेयः तत् अमुनासाक्षतेलसजलेनपूगीफलेनतुभ्यमहसंपदे ॥ तेन श्रेयसात्वं श्रे योवान्भव ॥ भवामीतितेनवाच्यम् ॥ ततोआचार्यादीन् गन्धवस्त्रालंकारादिभिर्याविभवपू जयेत् ।। आचार्यादिभ्योबाह्मणेभ्योदक्षिणांदयात् ॥ तत्रक्रमः ॥ आचार्यायगाम् ॥ १ ॥ ब्रह्म वृषभम् ॥२ ॥ सदस्यायअश्वम् ॥ ३ ॥ ऋत्विाभ्योसुवर्णदयात् ॥ ४ ॥ कृतस्यग्रह --

·अन्य०
॥४३॥
प्रयोग
शान्तिकर्मणः सांगतासिद्धयर्थं तत्संपूर्णफलप्राप्त्यर्थं इदंगोनिष्कयभूतं द्रव्यं अमुकगोत्राय
अमुकामणेब्राह्मणाय आचार्यायतुभ्य पहंसंप्रददे । ओं स्वस्तीतिपठेत् ॥ ३॥ कृ० इदं
वृषनिष्क्रयभूतं व्यंय० ॥ २ ॥ कृ० इदंसदस्यायअश्वनिष्क्रयभू० ॥ ३ ॥ कृ० इदं ऋ
विग्भ्यः सुवर्णनिष्क्रयभू० ॥४॥ ततोब्राह्मणभोजनसंकल्पंकुर्यात् ॥ कृतस्य ग्रहशां०
मयथासंख्याकान्ब्राह्मणान् यथाकालेयथोत्पन्नेनान्नेलाई भोजयिष्ये ॥ भोजनांते तेभ्यः
ताम्बूलदक्षिणांचदास्ये ॥ ततो ग्रहपीठदेवतानां गन्धादिपंचोपचारैरुत्तरपूजनम् ॥ आवाहि
तदेवताभ्योनमः ॥ आचार्यायप्रधानपीठंदद्यात् ॥ कृ० % इदं ग्रहपीठमातृकापीठसोपस्क
रंदक्षिणासहितं आचार्यायतु० ततोरुद्रकलशदेवतान्तरकलशोदकमेकस्मिन्पाकृत्वादूर्वा
पंचपल्लवैरुदङ्मुखआचार्यस्तिष्ठन् चत्वारोऋत्विजश्चसकुटुम्ब स्वोत्तरतः सपत्नीकंयजमानं
प्रामुखमुपविष्टमभिषिचेयुः ॥ तत्रमन्त्राः । देवस्यत्वा॥ सरस्वत्यैव्वाचोयुन्तुर्युत्रियेदधामिबद्ध
****
॥४३॥

·स्पतेष्वासाम्राज्येनाभिषिचाम्पसौ ॥ १ ॥ दुवस्य॑त्वा० ॥ सरस्वत्येवाचोयुतुपुत्रेणाने : सा प्राज्येनाभिषिञ्चामि ॥ २ ॥ देवस्य॑त्वा० ॥ अश्विनो पज्येनतेजसेब्रह्मवर्चसायाभिापंचामि सरस्वत्येभैषज्येनव्वीर्यायान्नाधायाभिषिचामीन्द्रस्येंद्रियेणवलायश्रियैयशंसेभिर्पिचामि । ३ । ओं सुरास्त्वामभिषिचतुब्रह्मविष्णुमहेश्वराः ॥ वासुदेवोजगन्नाथस्तथासंकर्षणोविभुः ॥ १ ॥ प्रद्युम्नश्वानिरुदश्वभवन्तुविजयायते । आखण्डलोमिभंगवान् यमोवेनिऋतिस्तथा ॥ २ वरुणः पवनश्चैवधनाध्यक्षस्तथाशिवः ॥ ब्रह्मणासहिताः सवैदिक्पालाः पातुतेसदा ॥ ३९ कीर्ति मितिमंधापुष्टिः श्रद्धाकियामतिः ॥ बुद्धिलजावपुः शान्तिः कान्तिः स्तुष्टिश्च मातरः ॥ ४ ॥ एतास्त्वामभिषिचन्तुदेवपन्त्यः समागताः ॥ आदित्यश्चन्द्रमाभौमोबुध जीवसितार्कजाः ॥ ५ ॥ ग्रहास्त्वामभिषिचन्तु राहुः केतुश्चतर्पिताः ॥ देवदानवगन्धर्वा ·घ०३० ॥४४॥ प्रयाग यक्षराक्षसपन्नगाः ॥ ६॥ ऋषयोमनवोगावोदेवमातरएवच । देवपत्त्योदुमानागादैत्याश्चा प्सरसाङ्गणाः ॥ ७ ॥ अस्त्राणिसर्वशस्त्राणिराजानोवाहनानिच । औषधानिचरत्नानिकाल स्यावयवाश्चये ॥८॥ सरितः सागराः शेलास्तीर्थानिजलदानदाः । एलेवामभिषिचन्तु धर्मकामार्थसिद्धये ॥ ९॥ अमृताभिनेकोस्तु ॥ शान्तिः पुष्टिस्तुतिश्चास्तु । अन्येभ्योब्राह्म णेभ्योयथाशक्तिभूयसीदक्षिणांदयात् ॥ कृ० थ तन्मध्ये न्यूनातिरिक्तदोषपरिहारार्थ नानागो त्रेभ्योनानाशर्मभ्यो ब्राह्मणेभ्यः समाश्रितबंधुवर्गेभ्योदीनानाथभ्यश्च यथोत्साहाभूपी दक्षि णांविभज्यदातुमहमुत्सृजे ॥ ततोदेवतानि सानुनविसृज्य । ओं उत्तिष्ठब्रह्मणस्पतेदेवुयन्त स्त्वेमहे । उपप्रयतुमुरुत: सुदान इन्दाभवाचा यान्तुदेवगणाः सर्वेपूजामादायमा मकीम् । इष्टकामार्थअिध्यर्थं पुनरागमनायच । आवाहितदेवताः स्वस्थानेगच्छत् । १ । ओं यज्ञ ॥४४॥ .

·यज्ञच्छयुज्ञपतिङ्गच्छत्वायोनिगच्छस्वाहा ॥ एप्तयज्ञोयज्ञपतेसहसूक्तबाकः सर्ववीरस्त जुषस्वस्वाहाँ । गच्छगच्छसुरश्रेष्ठस्वस्थानेपरमेश्वर । यत्रब्रह्मादयौदेवास्तत्रगच्छहुताश न ॥ यज्ञनारायणस्वस्थानेगच्छ ॥२॥ओं चतुर्भिश्चचतुर्भिश्चद्वाभ्यां पञ्चभिरेवच ॥ हूयते चपुनमियां तस्मैयज्ञात्मनेनमः ॥ मयावत्कृतं यथाकालं यथादेशयथाज्ञानं यथाशक्तिग्रहय ज्ञाख्यंकर्मतेनश्रीपापापहामहाविष्णुः प्रीयताम् ॥ ओं तत्सत्ब्रह्मार्पणमस्तु ॥ सकुशनलंभूमौक्षि पेत्॥करोसंपुटीकृत्य ॥ मयायत्कृतंग्रहयज्ञाख्यंकर्मतत्कालहीनं भक्तिहीनं श्रद्धाहीनं भवतांना मणानांवचनात् श्रीसूर्याधावाहितदेवताप्रसादात्सर्वं विधेः परिपूर्णमस्त्वितिभवन्तोबुरन्तु ॥ अ स्तुपरिपूर्णऽइतिब्राह्मणाः वदेयुः॥ जपच्छिद्रतपच्छिद्रंपच्छिद्रशान्तिकर्मणि ॥ सर्व भवतुमेऽच्छि ब्राह्मणानांप्रसादतः ॥ प्रमादात्कुर्वतांकर्मप्रच्यवेताध्वरेषुयत ॥ स्मरणादेवतद्विष्णोः संपूर्णस्या

·अव्य०
॥४६॥
प्रगोल
दं
दितिश्रुतिः ॥ यस्यस्मृत्याचनामोत्त्यातपोयज्ञक्रियादिषु ॥ न्यून संपूर्णतांयातिसद्योवदेतमच्यु
तम् ॥ओं विष्णरेनमः॥३॥ ततो तिलकाशीर्वादः ॥ श्रीवर्चस्वमायुष्यमारोग्यमाविधात्पवमान
महीयते ॥ धान्यं धनं पशुंबहुपुत्रलाभं शतसंवत्सरं दीर्घमायुः ॥ मन्त्रार्थाः सफलाः संतु पूर्णाः
संतुमनोरथाः ॥ शत्रूणां बुद्धिनाशोस्तुमित्राणासुदयस्तव ॥ ब्राह्मणान् भोजयित्वादीनाना
थांश्चान्नादिना सन्तोष्यस्वयंसुन्मित्रादियुतः सोत्साहः सन्तुष्टोहविष्यं मुंजीतेतिशिवम् ॥
इति श्रीपण्डितोपाइराधाकृष्णशम्मात्मजशम्भूनाथसंगृहीतो ग्रहयज्ञप्रयोगस्समाप्तः ।
पुस्तकं कल्याणनगर्यो श्रीकृष्णदासात्मज-गंगाविष्णुना स्वकीये
लक्ष्मीवेङ्कटेश्वर ” स्टीम-मुद्रणयंत्रालये मुद्रयित्वा प्रकाशितम् ।
संवत् १९८२, शके १८४७.
॥४५॥

·मम श्रीगणेशाय नमः ॥ अथ सर्वतोभद्रकारिका स्फान्ने । प्रागुदीच्यांगता रेखाः कुर्यादेकोनविंशतिः ॥ सण्डेन्दुविपदः कोणेशृंखलापञ्चभिः पदैः ॥१॥ एकादशपदावल्लाभदन्तुनवभिः पदैः । चतुर्विशत्पदावापीपरिधिषिगति पदैः ॥ २॥ मध्येषोडशभिः कोप्रैः पद्ममष्टदल स्मृतम् । तेन्दुः शृपलाकृष्णापल्लीनीलेनपूरयेत् ।। ३ ॥ भद्रामणामितावापीपरिधिः पीतवर्णकः । वाद्यान्तग्दलः वेताकर्णिकापीतपर्णिका ॥ ४ ॥ पीरध्यावष्टितंपप्रवाहांमत्वंग्जस्तमः। तन्मध्येस्थापयेदेवान् ब्रह्माद्याश्वसुरेश्वरान् ॥ ५ ॥ इति सर्वतोभद्रकारिका । अथ लिङ्गनोभद्र कारिकास्कान्दे । रेखा- स्त्वष्टादशमोक्ताश्चतुलिंगसमुद्भवे । कोणेन्दुखिपदः श्वेतत्रिपदैः कृष्णगृपलाः॥१॥ वल्लोसमपदानीलाभ क्तद्ग्चतुष्पदम् । भद्रं पार्श्वमहारुद्रकृष्णमष्टादशैः पदैः ॥२॥ शिवस्यपाश्वतोवापीकुर्यात्पश्चपदामिनाम् । पदमेकंतथापीनभव्याप्योस्तुम- ध्यतः ॥ ३ ॥ शिरसिशृंखलायाश्चकुर्यात्पीतंपदवयम् । लिङ्गाना स्कन्वतः कोष्टाविंशतीरक्तार्णकाः ॥ ४ ॥ परिधिः पीतवर्णैस्तु पदैः पोडशभिः स्मृतः । पदेस्तुनवभिः पश्चाद्वक्तंप मकर्णिकम् ॥ ५ ॥ इति लिङ्गनोभद्रकारिका । पञ्च- वर्णान्युक्तानिपञ्चरात्रे । रजांसिपञ्चपर्णानिमण्डलायं हि काग्येत् । शालिनाडुलचूर्णनशुरूआयवसम्भवम् ॥ १॥ रक्तं कुसुम्भासिन्दूरंगैरिकादिसमुद्भवम् । हरितालोद्भवपीतरजनीसम्भवंशचित्॥२॥ कृष्णदग्वैयौः कार्य हरितविल्लचूर्णकम् । कारयेत्सर्वधान्यैर्वावर्णकैरुपशोभितम् ॥ ३ ॥ अयभद्रेदेवतास्थापनक्रमः । माचार्यायजमानः मनोभद्रमण्डलसमीपे 4 .

·ग्र०य०
॥४६॥
प्रयो
उपविश्य आचम्य ३ प्राणानायम्य । मध्येकर्णिकायां ॐ ब्रह्मणेनमः ब्रह्माणं आवाहयामि स्थापयामि ॥१॥ एवम-
ग्रेपि उत्तरेवाप्यां ॐ सोमाय० सोमं० ॥ २॥ ईशान्यांखण्डेन्दौ ईशानाय० ईशानं० ॥ ३ ॥ पूर्ववाप्यां ॐ
इन्द्राय० इन्द्रं०॥४॥ आग्येयांखण्डेन्दौ ॐ अग्नये. अग्नि० ॥५॥ दक्षिणेवाप्यां ॐ यमाय० यम० ॥६॥ नैर्ऋ-
त्यां खण्डेन्दौ ॐ नैर्ऋतये नैर्ऋति॥७॥ पश्चिमेवाप्यां ॐ वरुणाय० वरुणं०॥८॥वायव्यांखण्डेन्दौ ॐ वायवेवायुं०
वायुसोममध्येभद्रेलिङ्गेवा ॐ अष्टवसुभ्यो० अष्टब० ॥ १० ॥ सोमेशानमध्येभद्रेलिगे ॐ एकादशरुद्रेभ्यो० एकाद-
शरु०॥ ११ ॥ ईशानेन्द्रमध्ये ॐ द्वादशादित्येभ्यो० द्वादशादि० ॥१२ ॥ इन्द्राग्न्योर्मध्येभनेलिंगे ॐ अश्विभ्यां०
अश्विनौ० ॥१३ ॥ अग्नियममध्येभद्रेलिगे ॐ सपैतृकेभ्योश्वेभ्योदेवे० सपैतृकान्विश्चान्दे० ॥ १४ ॥ यमनिनिमध्ये
भद्रलिंगे * सप्तयक्षेभ्यो सप्त०॥१५॥नितिवरुणपव्येभद्रेलिगेॐ भूननागेभ्यो भूतनागा०॥१६॥ वरुणवायुमध्येभद्रे-
लिग * गन्धर्वाप्सरोभ्यो० गन्धर्वाप्सरसः॥१७॥ ब्रह्मसोममध्ये लिंगेवाप्यांॐ स्कन्दायस्कन्दं० ॥१८॥ तदुत्तरे ?
वृपभाय० वृषभं० ॥ १९ ॥ तदुत्तरे ॐ शूलाय० शूलं० ॥ २०॥ तत्रैव ॐ महाकालाय० ॥ २१॥ ब्रह्मेशानम-
ध्येशृंखलाया ॐ दक्षादिसप्तगणेभ्यो० दक्षादिसप्तगणान् ॥ २२ ॥ ब्रह्मेन्द्रमध्यवाप्यां ॐ दुर्गायै० दुर्गा ॥ २३॥ तत्पूर्व
ॐ विष्णवे विष्णुं० ॥२४॥ ब्रह्माग्निमध्येशृंखलायां ओं स्वधायै० स्वधा० ॥२५॥ ब्रह्मयममध्येवाप्यां ऑ मृत्युरो
॥४६॥

·गभ्यो मृत्युरोगा० ॥ २६ ॥ ब्रह्मनिऋतिमध्ये शृंखलायां ओ गणपतये० गणप० ॥२७॥ ब्रह्मवरुणमध्येवाप्यां ओ अद्भयो० अपः आ० ॥ २८ ॥ ब्रह्मवायुमध्येशृंखलायां ओ मरुद्गयो० मरुतःआ० ॥२९॥ ब्रह्मणः पादमूले कर्णिकाधः मध्यएव ओ पृथिव्यैः पृथिवी० ॥ ३० ॥ तत्रैव ओ गंगादिनदीभ्यो० गंगादिनदी आ० ॥ ३१ ॥ तत्रैव ओ सप्त- सागोभ्यो० सप्तसागरा० ॥ ३२ ॥ तदुपरिकर्णिकापरिधौ ओ मेरवे० मेरु० बाह्यपरिधौसोमसमीपे ओ गदायै० गदां० ॥३४॥ ईशानांतिके ओ त्रिशूलायत्रिशूलम् ॥३५॥ इन्द्रान्तिके ओ वज्राय० वजं०॥३६॥ अग्निसमीपे ओ शक्तये शक्ति० ॥ ३७॥ यमान्तिके ओ दण्डाय० दण्डं० ॥ ३८ ॥ नितिसमीपे ओ खड्गाय० खड्गम् ॥ ३९ ॥ वरु णातिके ओ पाशाय० पाशं०॥ ४० ॥वामुसमीपे ओ अकुशाय० अडूकुशम् ॥ ४१॥तद्वा उत्तरे ओ गौतमाय० गौतमम् ॥ ४२ ॥ ईशान्ये ओ भरद्वाजाय० भरद्वाजम् ॥ ४३ ॥ पूर्वे ओ विश्वामित्राय विश्वामित्रम् ॥ ४४ ॥ आग्नेया ओ कश्यपाय० कश्यपं० ॥ दक्षिणे ओ जमदग्नये जमदग्नि ॥ ४६ ॥ नैर्ऋत्यां ओ वसिष्ठाय० वसिष्ठं० ॥ ४७ ॥ पश्चिमे अत्रयं० आत्रि० ॥ ४८ ॥ वायव्या ओ अरुन्धत्यै अरुन्धती ॥ ४९ ॥ तद्वाद्ये पूर्वादिक्रमेण ओ ऐंद्रयैः ऐन्द्री ॥५०॥ ओ कौमार्यै० कौमारी० ॥५१॥ ओ ब्राह्मये० ब्राह्मीं ॥ ५२ ॥ आ वाराहँ० वाराहीम् ॥५३॥ ओ चामुण्डायै० चामुण्डा० ॥५४॥ ओ वैष्णव्यै वैष्णवी ॥ ५५ ॥ ओ माहेश्वर्यै० माहेश्वरीमू० ॥५६ ॥ ओवै- ॥

·. - HTRAIL अन्य० प्रयोग 11४७॥ नायक्यै० वैनायकी० ॥ ५७ ॥ इतिरुद्रकल्पद्रुमाद्यनुसारौसर्वतोभद्रदेवताः ॥ अ० लिं० भ० देवताविशेषः । तद्वाह्ये पूर्वअसितांगभैरैवा० असितांगभैरव॥१॥ आग्नेयांरुरुभैरवाय०रुरुभैरवम्।।२॥दक्षिणे ओ चण्डभैवाय चण्डभैरवम् ॥३॥ नैर्ऋत्यां आक्रोधभैरवाय क्रोधभैरववम् ॥४॥ पश्चिमे ओ उन्मत्तभैरवाय उन्मत्तभैरवम् ॥५॥ वायव्यां ओं कपालभैरवाय कपालभैरवम् ॥ ६ ॥ उत्तरे ओं भीपणभैरवाय० भोपणमेवम् ॥ ७ ॥ ईशान्यां ओं संहारभैखाय संहारमखम् ॥ तद्वाह्येपूर्वादिक्रमेण आ भवाय० भवम्॥९॥ ओशर्वाय शर्वम्॥१०॥ॐ पशुपतये० पशुपति ॥११॥ॐ ईशानाय ईशा- नम् ॥ १२ ॥ ॐ रुद्राय० रुद्रमु० ॥ १३ ॥ ॐ उग्राय० उग्रम् ॥ १४ ॥ ॐ भीमाय० भीमं ॥ १५ ॥ ॐ महते० महांतम् ॥१६॥ ॐ अनंताय० अनंतम् ॥१७॥ ॐ वासुकये वासुकि ॥१८॥ ॐ तक्षकाय० तक्षकम् ॥१९॥ ॐ कुलि- शाय० कुलिशम् ॥ २० ॥ॐ कर्कोटकाय० कर्कोटकम् ॥ २१ ॥ ॐ शंखपालाय. शंखपालम् ॥ २२॥ ॐ केव- लाय० केवलम् ॥ २३ ॥ ॐ अश्वतराय० अध्यतरम् ॥ २४ ॥ ईशानेन्द्रयोमध्ये ॐ शूलाय० शूलम् ॥२५ ॥ इन्द्रा- ग्न्योर्मध्ये० ॐ चन्द्रमौलिने० चन्द्रमौलिनं० ॥ २६॥ अग्नियमयोर्मध्ये चन्द्रमसे० चन्द्रमसम् ॥ २७ ॥ यानितिमध्ये ॐ वृषभध्वजाय० वृषभध्वजम् ॥ २८ ॥ नितिवरुणयोर्मध्ये त्रिलोचनाय त्रिलोचनम् ॥ २९ ॥ वरुणवायुमध्ये शक्तिधराय० शक्तिधरम०॥३०॥ वायुसोमयोर्मध्ये ॐ महेश्वराय० महेश्वरम् ॥ ३१॥ सोमेशान यामध्ये में डाल- ·पाणये० शूलपाणि ॥ ३२ ॥ इतिलि० भ० दे० ॥ अयप्रतिमासुअग्न्युत्तारणविधिः ॥ आचार्यः पात्रान्तरेप्रतिमांनि. धायघृतेनाभ्यज्य ॥ उपरिजलधारांकुर्यात् ॥ तत्रमन्त्राः ॐ समुद्रस्यत्वा ॥ १॥ हिपस्पत्ता ॥२॥ उपमन्तु० ॥३॥ अपामिदन्य० ॥ ४ ॥ अग्नपाकदी० ॥५॥ सनः पारकदी ॥ ६ ॥ पावकयाय० ॥ ७ ॥ नमस्तेहरमे० ॥८॥ नृपदे० ॥ ९ ॥ येदेवादेवाना० ॥ १० ॥ येदेवेषधि० ॥ ११ ॥ प्राणदा० ॥ १२ ॥ अयप्राणप्रनिटांकृत्या प्रति- माहस्तेन संस्पृश्यवीजमन्त्रान्जपेत् ॥ ॐ आँ ह्रीं के यरं लं व शं पंसः अस्यप्राण इमाणाः ॥ पुनः आँ ह्रीं० स० अस्य जीवइहस्थितः ॥ एवमपि सन्द्रियाणि वाङ्मनस्त्वचक्षुः श्रोत्रजितात्राणप्राणाः इहागत्यस्वस्तयेमुखांचरं तिष्टन्तुस्वाहा ॥ अस्यैप्राणाः प्रनिठंतुअत्यैप्राणाः क्षरंतु च ॥ अस्यैवत्वमर्चायेमामहेतिकश्चन ॥ इनिप्राणप्रतिष्ठांकन्या प्रतिमापूजयेत् ॥ इत्यग्न्युत्तारणविधिः समाप्तः ॥

·12811
ग्रव्य
॥ सर्वतोभद्रचक्रम् ॥
।।।।।
।।।
।।।।
RE
II ।।
।।।
A
।।।।।
॥ चतुरस्रकुडम् ॥
०
(०००)
|
11281
प्रयोग

·मा ग्र०य० कृष्ण शनि प्रयो० ॥४९॥ कृष्ण राहु hc) कृष्ण केतु रक्त भौग दक्षिण सूर्य पीत उत्तर श्वेत चन्द्र ॥४९॥ श्वेत शुक्र हरित बुध ग्रहचक्रमिदम पूर्व ·॥ ससघृत मातृकाचक्रम् ॥ ॥ श्रीः ॥ ॥ पोडशमातृकाचक्रम् ॥ पूर्व देवसेना ९ मेधा *本****未米米米米赤*****米来**本杰 O OO 000 0000 ००००० 000000 आत्मनः कुल | लोकमातरः देवता १७ १३ तुाष्टः मातरः १६ १२ जया ८ शची ४ विजया पद्मा पुष्टिः १५ स्वाहा ११ ७ ३ 오오오오오오 कीर्तिलक्ष्मी धृतिर्मेधास्वाहाप्रज्ञासरस्वती ॥ मांगल्येषुप्रपूज्यंते सप्तताघृतमातरः ॥१॥ ॥ इतिवसोर्धारा॥ ऋष्टिः स्वधा १० सावित्री ६ गणेश १ । गौरी २ ·॥ श्रीअन्य परिचयः। जयति जगति जम्बगजधानीहिमानी-विरादविततकीर्तिनानि यस्याः सुधांशौ ॥ दिवडवलनमक खण्डमाशयते या पिलानि जरारोटा तत्र पूरिन्द्रपूर्वा ॥ १ ॥ तस्यां युगलकिशोरोराशिः पुण्याय मनवजातः । नस्प तनुजो राधाकृष्णःसारस्वतायगण्योऽभूत् ॥२॥ तस्याभृत्वनयानयार्जित कला शास्त्र पारगनो विद्वान्वेदविदांवरेण्य इह यः स्यातः सतां संसदि । वागीशानपिमुकताप्रणयतीहायस्यदृष्टिजन्ना शम्भूनाथमदारिकासुविजयनास्तेविरामण्डले ॥ ३ ॥ तेने तेनेवश्चवक्वचिदपि दोपेण संस्थिताशुद्धिः । भवतां भवतांतोपे तदपि न दोपेषु मन्तव्यम् ॥ ४ ॥ निवेदक-रामचन्द्र त्रिपाटी. गंगाविष्णु श्रीकृष्णदास, " लक्ष्मीवेंकटेश्वर" मुद्रणयन्त्रालयाध्यक्ष, कल्याण-मुंबई.

·2
&
(9
হুনি অসহাঃ হাঃ।
ছু

·No text on this page.