·सूत्रयितुश्चरितं। न्यायव्याकरणाद्यग्विशास्त्राभोधिमधननिस्सारितसमाधिशतफजनेद्रप्रभृत्यद्भुतप्रथरत्न खशमुषाप्रास यखर्वितदुर्वादिनागनिनद सततसुतप श्रीसमालिंगिनवदनसदनोऽन्वर्धारयो विभु पूज्यपादो भूपयाचा खाव तारमाहात्म्येन शफाब्दचतु शत्यते काणाटकदेशस्थकोलंगलामिध नगरे। यतते स्म जनकोऽस्य जात्या विप्रो नाम्ना च माधयमहो माता च देवीव श्रीदेवी। यदा चाय प्रभुनिविण्य समाजग्राह ससारातकरी जनी दीक्षा, ययौ तदा गुरुदत्तया देवनदीयास्यया ग्याति जगतीतरे । तत् प्रमाणीकुचन्नास्ते निम्नस्थोऽय लोक । यो देवनंदिप्रथमामिधानो युद्ध्या महत्या च जिनेंद्रवुद्धिः। स पूज्यपादोऽजनि देवतामियत्पूजितं पादयुगं तदीयं ।। प्रभोरस्य मतिगतिप्राचुयप्रभावाजिनद्रवुद्धिर्दवसदोहप्रपूजितपादयुगल्ला पूज्यपाद इति चारये प्रसिद्धि जग्म तुविद्वरसमाजे । पर मौठिकी तु पूर्वोक्तव । सप्रतीयते तन् जनदमहान्याकरणस्य मगलाचरणोचारिताद्यश्लोक्श्न पेन। तयाहि लक्ष्मीरात्यंतिकी यस्य निरवद्यावभासते। देवनंदितपूजेशे नमस्तस्मै स्वयंभुवे ॥ प्राक्सोलिखिताभिधायमलस्य ख्याताववतरति श्रुतिदेदा मिनमिनाथास्यायिका । समजनि स्वामिनोऽस्य महत्यारेका कदाचिज्जितघातिरमचतुष्टयत्वानिसिराववोधक्तामधिगतस्य निर्मूठितारेक्स्य जिनस्य साधितसर्य सत्त्वशत्वे सिद्धाते। ता दूरीस्तुकामो निष्कामोऽय महामा सततसमस्ताववोधकभास्करभानुविघटितासद्हानस्तोमे विदेहास्ये क्षेने गगनेन गनु मतिं विदधे । जातश्च तत्र सदृश्य सावसर्वज्ञपादपद्म समु मूलितसदेहसदोह । विद्वत्ततिना तत एव समाम्यायि जिनेंद्रवुद्धिरिति नाना। तत्कृतव्याकरणप्रयच शब्दार्णवेल्यपरनामसद्भावेऽपि जैनेंद्रेत्याग्न्यया । वीतरागस्यास्य चरगर सस्पशप्रभाववशीभूत कालायस कल्याण कल्पते स्मातोऽधिगतवान् द्वि तीया पूज्यपादेति समाख्यामय विभु । धूयते चेदमपि यावदेहात्प्रत्यावतितस्य शरीरशोषण मुधोर तपस्तप्यमा नस्यास्य विभो सततनारसभोजनखादनात् क्षुत्तृपायनेक विधपरीपहसहनाच नेनद्वद्व स्वकार्यकरणसामध्यराहित्य गत । कदाचित्समियायाय वनवासदेशीयरानावासभूमिकापुरस्थ सुप्रसिद्धमाहात्म्य श्रीशातिनाथजिन भवन । तर भगवद्भक्तिप्रवाहपरिप्लुतस्तथा स्तोतुमारभत यनास्याशु सक्रसत्सरूपपदाथदर्शनप्रवण नेनद्वद्वमजा यत । ततश्च समुद्भूतसमस्तदेशपर्यग्नशक्ति कृतधर्मे पदेशकरणभक्ति सचचाराखिअवनितर समुद्भासयन् जैनी सत्खरूपपदाधपक्तिं, विघग्यन् नानासनजनितासज्ञानाधकारं येन शतश सहस्रशश्वास मार्गगामिनो मानवा सन्मार्गमुररीकृत्य प्रतिपेदिरे कृतकृत्यता । समु मूलितारातिवर्गो निष्क्टकिताधिराज्यो गंर कुलतिलकायमानो दुर्विनीतकाभिधो रानाधिगम्य राजपीठ शशासेशवीय ४७८ तमसवत्सरात् ५१३ तमाब्दपर्यंत धरामिमा, स्वीचकार सोऽपि दुर्विनीतकोऽस्य शिक्षया सुविनीयता । रचितग्रंथाः। यदय प्रभाति स न्यायव्याकरणकाव्यवद्यकाध्या माद्यखिलविषयससूचकानकान् प्रथान् समनुमीयतेऽतो ऽस्यासीदखिलतरखतरता। समुपोक्ति च नापि- जैनेंद्र निजशब्दभागमतुलं सर्वार्थसिद्धिः परा सिद्धाते निपुणत्यमुद्धकविता जैनामिपेकः स्वक । छदः सूक्ष्मधियं समाधिशतकं स्वास्थ्य तदीयं विदा- माख्यातीह स पूज्यपादमुनिप पूज्यो मुनीना गणैः ॥ प्रसिद्धिमनल्पामावहति तद् ग्रथितप्रथेषु जैनद्रव्याकरणसथिसिद्धि (तत्त्वार्थसूनटीका) नामिषेक-समा धिशतक-इष्टोपदेशा । तक्यति च केचिद् बौद्धसन्यासिजिनेंद्रवुद्धिकृतपाणिनीयसूनकाशिकाविट्टतरपि निर्मातृतमस्मिन् परं तनामसाम्याद् भ्रातिमतरा नास्य यद् । न हि दृश्यते सति स्वनिर्मितव्यावरणप्रथे तद्विरर्ति विहायान्यव्यावरणवितिक्रणेन तचिकीपापूरण ! को धीमान् विद्यमाने स्वद्रव्येऽन्यस्मादणमावहेत् । जैनद्रव्याकरणं । मोदयतींद्रचद्राद्यष्टव्याकरणान्यतम शब्दार्णवापरामिध व्याकरणप्रथमिद खसर्वांगपूर्ण चेन सर्वपामेव सस्कृत साहित्यज्ञातॄणा मनासि । न हीदमुपलब्धान्यव्याकरणप्रथसदृश प्रलवितसूनसूत्रितमिष्टिवार्तिक टिकादिससा ·- । २ । धिताय । विम्मयते वीदयाम्य रचनासांगभ्य ययाकरणप्रधानाभीष्ट मृनसूनणराघव च। वर्तते च तत एवाधो रिगिता एयाति प्रमाणमकलंकम्य पूज्यपादस्य लक्षणं । धनजयकवे काव्यं रतनयमांटक। संस्करणभेदः। सरभ्यते भारतवपायोत्तरदक्षिणप्रातयोभिनभिन सस्करणद्वय | सति च तत्रोत्तरीयसस्करणे पाणिनीय सूतानुकारि सडितावयव सून वात्तिकेष्टिप्रमृतयश्च । परं प्रथकर्तुनामे मगलाचरणमाद्यतसूनमेवमन्यानेक सूनाणि चोभयो समान्येव । सपयतेऽतो महान् सदेहो यत्क्तरनिमितमस्मद्भक्तिभाजनपूज्यपादपूज्यपादे न पतरश्चान्येन । नास्ति मिचिप्रमाण पूवाचायनिादष्टमस्मत्समीपे येन शक्नुयाम सरलतया निर्णेतु । यद्यपि विवादासदमेतत्तथापि तत्सस्करणयुगलनिरीक्षणतया पार्यतेऽववोद्ध । निरणायि खाल्पशेमुपीशक्तिवशवदै रस्मानिवाक्ष्य तेअपि सस्करणे यदाक्षिणात्यमेव गरीयस्तनिमित च। निर्णायकनिमित्तानि निम्ननियद्धानि । प्रथम-सामनिरधूमशक्टमुद्रणालयप्रभृतिसौगम्याभावेन दाक्षिणात्योऽयमाचार्य सभवतया निर्माय पूर्व प्रचारयितु स्वप्रथानासीत्तनंच स्वनन्मभूमी विभु पश्चाचोत्तरभारते। मन्यामहेऽतो तज्जननमहामुपलभ्यमा नमेव व्याकरण तत्कृत। द्वितीय पुष्णति सप्राप्तटीकाप्रथाश्चास्मन्मतमेव । यावत्यश्वोपलब्धा अधुनापर्यंत टीकास्ता दृश्यते दाक्षि गासवरण समाधिरकोपजीव्यमाना विहायका श्रीमदभयनदिविरचिता महावृत्तिं । वर्तते सा चोत्तरीय संस्करणस्य । ये च सूरपाटप्रभृतिपचपाठा समुपलब्धास्तेऽपि दक्षिणसस्करणस्यैव । आचार्यप्रवरश्रीगुण नदिविरचिताया जैनेंद्रप्रक्रियाया सदृश्यते स्थानेषु बहुषु ममुलेखोऽधस्तनप्रकारक । नम श्रीपूज्यपादाय लक्षणं यदुपक्रम । यदेवान तदन्यन यन्नानास्ति न तत् क्वचित् ॥ मृतीय-सफेनमिन्नना। ज्ञापितानि चोत्तरीयसस्करणे परस्मैपदात्मनेपदोभयपदान्युदात्तानुदात्तस्वरितस्वरभेद न हि तद्वदाध्यायिनाऽनरा केपामपि मुज्ञानकर ज्ञापन ! नास्माभिस्तेषा स्वरभावाभावमुररीक्रियते पर प्रतिभालस्मिन् सयापयोगिनि व्याकरणे कतुरमिप्रायसिद्धयभाव एतादृशेन यत्नसाध्येन मफेतेन । सतु थिमुपगच्छामा यय विगस्य दक्षिणसस्सरण न हि तनोपरिलिसितसकेताश्रयण । पर समाश्रिता विश्वहित गाविमाऽपरवामिज्ञापनगरपि । यया च स्थूल्बुद्धयोऽन्यताकृतपरिश्रमिणोऽपि तज्ज्ञानसमा भवेयु । सति चानुवधा धातुप्पामनेपदपरस्मैपदोभयससूचका । तथाहि-वर्तते येषु ऐवारोऽथवा डकारोऽनुवध सति तयारमनपदिन । यपु यारस्तयुभयपदिनो येषु चाभावत्रयाणामपि सति ते परस्मैपदिन । दी, रिम-ईपदमने, वाम्-वपने, भू-सत्तायामादय । चतुर्थ-गर्वागनिदाएव्याकरणता। नदेव निर्दोष सर्वांगपूर्ण च व्याकरणशास्त्र यत्सारगर्भितनिखिलार्थप्रति पादयसूत्रसनित, समाश्रितभापासामस्त्यावयोधर । परमेत भणाभावोऽस्त्युत्तरसस्करणे । नहि तत्रासिलानि- सूत्राशी नियशास्तप्तम्याने परिसूयधी-अभयनदिपादेन वातिकेष्टिप्रभृतय । ससूच्यते तेन सूत्रकतुं हनरापद तद्विपयाज्ञानाप्रविधिकारणाभ्यामेव वानिकादिरचनाया सभवान् । न हि वातिक्वेदितविषयस्यान शिविरामीत्तकालप्रधितप्रथेषु तदर्शनात् स्वयमाचार्य पूज्यपादरेवोदाहृतवाच । समुदाद्दत तत्त्वार्थसूत्रटीकायां समादी "प्रमाणनयरधिगम" इति सूत्रप्यास्यावेराया “नयराब्दस्याल्यातरसात्पूवनिपात प्राप्नोति । भर दोप । अभ्यनित्या प्रभास न मानपात '। नास्त्येतद् विषयप्रतिपादक किंचि सूत्र महावृत्ती पर 'अभ्यदिन निरनति' कृत यात्तिकमभयननिमि । परं दाक्षिणात्य मस्करण रयत 'अयं 1१।३।११५॥ तत सूत्र । एवमेपान्या बहुप्पपि स्वरेषु सदनानाथासगरणसपटन ममुपयुज्यते। तदवध्रियतेऽम्मामि पानिपतमित। पथन-तरम्मरणे प्रसादारम्पानुपन्धि । श्रमभवमेतावद्व्याकरणसूपरचयितु अल्पप्रत्याहाररच मायामपहन तपाभ्यापार्यप्रणास्त सकार्यमापन । पर साश्यते निमानि तानि दाभिणालमस्करणे । ही रामुपस्थाप्य रिपेचनाये स्वमत रिम्यतेऽस्मामि । श्रीश्रीलाला। चिन्दै । यथा-एच- } ·MILAL. जनद्रव्याकरणसूत्राणामकारादिक्रमणिका । LIBRARY अजायतां टा अतो येय, ३३३३२२८ / अतोऽन्हा ३श१७/ अचः अनुपो खाए अ अस्ताति ४१४७ अकल्प्यात् सूत्रात् ३७१ असो ५।२।१८० अनादिभ्यो धेनोः ३।०१२२ | असिद्धोऽनामादयुयुक् ४/४/२० •३१४ अट और ५२॥१८ अजीये ४ाग१२३ / अपडेकाच् प्राक्पदस्याचे ४११८७ सजीवेक्षण: साग९९ अहन् अण् कुटिलकायाः ३१३१६९ अत्रिभत्रांगधर्मसंसर्गाद विद्यायाः ३.२१७५ अनो ५।२।१९५ अद्यभ्वीनाद्यमातीनमासन्नं ४।३।१७५ संधी चोदन्वान् ५।३२४९ अध्यायिन्यदेशकाला ५४१०७ अधी अधः २१३१५७ ५।३७७ अनश्च पात् ३२९ अगः ५।४।१०१ अनः ४।२।१३८ / अचोऽहोऽहचः ५।२।१४२ अनीवः ४|४|१३७ ३४ा३६ अन्यादेशेऽश ધારા૨૮૮ अनुगादिनः राधा७ / अविदूरेऽमेः ५।२।१३१ अनुग्बलं शा२७० | अनुशतिकादीनां ધારા ૨૪ अतः पूर्वान् ५।११९ अतोऽवोऽघोडमः ३।२।१६७ / अतोऽनादेः ५१९२ अपादानऽहीयरहोः ४।२।१२ | अतोऽम् ५१४२३ अभिनिष्कामति द्वार २७३ आभिजन: ३३७५ अकरि २०३।१९ अात् Gરાર अर्द्धात् पलकंसकपात् शा२९ | अकामेऽमूर्धमस्तकात् स्वांगात् ४३१६० ३।४।२९१ | अक्षादूहिण्यां ४॥३८५ अश्वत्थाग्रहायण्याठण ३।२४।.अगे ४४/५० २१११ अग्नेंद्रादिपु देवतानां ४३१८० अश्वपत्यादेः ३।१।१३ | अग्नी चेः Rારા૨૨ अथद्धाम २२३६१३६ ! अचा 8ારા अस्मिश्व ३४.२० श६ अस् प्रजाया: ४।२।१५९ | अचि ઝાર૪ર अस्मिन् ११४१४७ अस्मिनधिकं शतसहने तत्संख्यं अचित्तचः २२१४१३५ शतिशशांताः शा२१४ अचीको यण ४३७३ अस्याझरच्यो ५।२।१५५ अजायत् १३३११३ अस्सन्युण्यने ४५३ / अरश्च धौ ४३९० ३३६४० | अण्मोः ३३६९ | अल्पे ४ारा१२७ | अकर्मको धिः अवयवे तयट् अश्वादेः फञ् अचश्व ४ाश२६ अचि ·२ अडशोपादे अंत च अत जैनद्रव्याकरणसूत्राणा ४।१।१८३ | अंतेऽ ४४५६ ११० अश ४।३।११८ अंशाढतो ४१७६ अंश हारी ४ाया१०३ आ ४४१११ आकालिकंठश्चाद्यते १११११७ आख्यायिकासृश् प्राय २।२।७५ आगवीनं ५।४।१५० आग्नीनं गृहे કાર? ५।४।१२३ ४११२ ઉપરા૨૭ ४।१।२१ अति नमेऽतिगिति अति अतोऽनेकाच अतो हे अत्यसोऽभ्यादे अदेडेर अदोऽनने अद्य ४।१।१३७] आडि रुहा अधराचात् अधीत्यासन्नाना अधुना अधु मृत् अध्वर्युमतुरनप् अन अनद्यतने र अनत्यंते अनपत्येऽणीन अनाश्वान् अनुरंपातनीत्यो अनोखें अन्यस्यापि अपस्क अपाल अप्राणिजाते अमरतितदर्थार्यादिभि अप्रयोगीत् अप्सरस अभिनिविशश्च अमकाचाऽसत् अर्णदीपा अच्य ३।४।२३१ ३७२ ३।४।२७५ ३।३।१-५ २२३५१ વારા २४ा९२ ३।४।१३७ २।३।१२३ ४ाश६० ३।२।३७ २४५६ ४ा२६ ।३।१२० ।४।५३ ३।४।१६७ २।४।७८ ३३२६० ४ारा१३० ३३३११७ ३।४ार २।२।१६१ ३३.२३ ४॥३॥२५५ १३२५ शस१२५ ४।३७० ४।३।२०६ पा२।३० રારા २२२२१३१ ।१।१०८ Bina टा४।११४ ८६१ आयुप समाहारे ११४९३ आड्याजी ४।१।१२२ आत श६९ आत्वादगडुलादे २४.९२ आतोऽन ४४/१७७ आद्यादिभ्यस्तसि २।२।२ आदेञ्छदस प्रगाथ ४१२१७४ आधारे चाद्यर्थाच છાટ ૨૭ आधारे शग१५ आनायोदकं जालाजले शास१८१ आपतलो રાક૭ आम्रपद ४३३०० आमेल २०७४ १।३३३२ आयस्थानात् शा९४ आथर्पणोण् १।३।३१ आहाट्ठ ઇરારૂ आवश्यकाधमण्य पिन् २११४ आभ्ययुज्या बुञ् श९४३ आ ४३११३४ आकारोच् प्रदीप ४॥३.२ आयातोपयोगे ॥३॥१९५ | आमाडा १३३६६८ आमहता जातीय च १३.११४ | आई स्प? ४।३२७२ | आडि शाले १३.८८ आडि यम्यम्मामुप ४३११७ / आडोऽगुरी १४१०४ | आधी ४ारा श१७ | आघातुनपुंस्थात् अनप् अलास्तरं अपायाय ने अयाऽनशेऽपि आचदी अंचो, ·So... YYANE ३ आधत: "माता को हावामः अकारादिकमाणका। ५३.१९९३ | इच्छोधेिऽकचिति रा३ इम: आदितः शशा शरा१२१ હારાજ ३११२९ ३११११८ ५/१।२०२ ४ाद आने मुक् ४४।१९ વિટાદરે રૂ૮િ૪ २।३।३३ शन१७२ દાર ३१५६ ३२१३२ ४४९९ १२१ १९९८ आम्यास्नेः सुट् आतोनाप: ,१३९ इमतः आतोऽपः ২৬ {সুবিধাযুল: না অয় স্ত্র शरा३६ इट्ते आदायुपशोपक्रम १४११४ इटि चार खं आदेरेकाचो द्वे ४३१दि विजः आदए ३२८२/ ईटोटः सादगए १०.१६ इणः पीध्यंलुइलिटांघो ढः आधारे २२२३० रणेधूठि आधारोधिकरण पा।१४० इणोऽपे भाने ५।४।११९ इत्रः या देवते ५।१११५६ इतोऽनितेः आप औतः ५११५ / इतोऽनिनः आप्परा विभकी दलच. १२।१८५ इतोको साझपृधामीत् ५.७६ इद्दरिद्रः आवाधे ५.३१६ आमीयुयोः રા૨૨૭ इदमो इदम इश आम्बत् तत्कु: १२७१ इदमो मः आबिपि ५११६१ आशिरसोऽशर्पिश्च इदिहोर्नुम् ४११७८ आशिपि नाथ: आशिपि नः ईदेद्विदिः २२१६३ २२३१५३ आश्रयाविरोरवाच पाथा५२ नहन्पूपार्यम्णां शौ आसिद्ध झादेर्दयदेशीयकल्पाः ४३१७१ इन विक्रयः आहस्थः ५।३।७. ) इन् च परीव आही दूरे दे इंद्रिय ५.६२ इए चनेन इकानोडीयुष्यण् झे ४३३२२७ । इएतच्छ्रितादिमिः इकाशलाऽनिटोश:क्सः २२११२४ इपाच प्राप्तापने कस्तो ११% इपि इका खं ५२०२२ पोद्धलः सा२३८ / पोऽहं पत्कृत्ये २३२० इये सुमतिकृत्योः का ११२११७८ इंपोऽनिच्छार्या इच्यात ४२९८ | देः इच्छार्थे लिएलोट् २२३३१४८ | इमुसीबहुलं ।४/७२/ इदुतः आशिष तुच इनः फर थ११४४/ इन् इझ्ठः ५११८२ ५११३७ કરાર २०११२१ ४ास१८९ ४ाथा २२२/८८ २।१३७ १॥३६ ४१३।११८ દારૂ8 te १॥३॥२२ २४३२१ २४ा३५ ४३३६५७ ३१३२ टा.३ २।३३३५ ४६९३२ ४१२६९ इडानंद ·४ सुसोऽपेक्षायां ई ईमाध्मोः इंडारचे ईतः पुछ नित्यं ४१३५८ उप चैकादेः ४६८ | उप् चाजिनात् ५१११५७ उप चोलादिभ्यः ईदासः ईदुदः ईप्साधिके ईएकेत्यासन्नः प्रापरयोः पौंडादिभिः ईप: राधा१८/ उप फले ११३१३५/ उप स्त्रियां पत्रः पा पाक इपि पि चोपे पीडक्यरूपः ईयाधारे ईप्यः जनंदग्याकरणस्थाणां- ५॥३५ | उदि कूले रुज्वहः રારા उदि युद्रोः રાણા उन्युच्छेः ५।१५४ २३:५० ५२१११५१ उन्मनस्युदुत्सोः ४॥२३१ BR१२३५ ४।१।१८६ ३३१४२०६ उप्त ४।४।१३८ ३.३।२२ ३।३।१४६ उम्माने शश६९ ३।४।२०२ ३१.१६४ उपत्यकााधत्यके १।४।१७२ ३।४।१९६ ४२११६ उपशाते ३३३९८ उपदंशोभायां २।४।३० २।१।२८ १३१४० उपर्युपरिष्यात् રારા ૨૭ उपानानुनीविकर्णात् प्राये २२४/३२ ३३.४१ शा५५ | उपात् प्रतियत्नवैकृतवाक्याध्याहारे ४३१३७ ५११४७ १।२।९६ १९७७ उपेन ४१७ उयिल: ५।११९ २११०१ उबुद्ध ५।२।१३० २०७१ उर: ५।२।१८३ ४११८४ उरःप्रभृतेः २।१९० उरगः २२२१६२ ५११८४ ५।३।१२५ उरसाऽण च ३।३।२४६ उरसोऽने ४ारा११६ કરાર उग् प्राध्यजचित्रे ११।२०४ शश६० उशमेदे श १२६ उशि में १।४।६४ રોરાર उशिली च देशे ४१५६ २१४६४ ३३०१३९ उप्दाद् युन् २०१६ उटण ३२३५२. ३९० उपासोपसः ४।३।१८३ ४।१।१४५ उस्यपदे ४।३९८ २।३१२७ geor૪ शश९७ॐ तार शर३ | ऊदिशः ५११०० ४२२२अभ्नः ३५१२ ३३२।११. ऊपाहंशुमंग्यश्व यु- ४३७ / उपात् स्तुती ३२४५२ / उपात् ४१६१५२ उपांत्यालुङ् उर्मम् उफोऽचःसं प्रकृत्याऽचः उगदिचां घेऽभ्यादेः उडः घोर रडोः उडोत: उपरोऽधेः उपादयो यदुलं उपादयः संप्रदानाचान्यत्र उत्कृष्ट उत्करादे उत्तरादा उत्तरपए टतोऽस्मात् उत्सादेचा ऊ उपपस्योदकहलि पूर्व उपप्रामाद परमोग्नः ·ऊचे शुप्पूरेः . १३३।३६ / एत ऐ पति हा एतेती थो अकारादिक्रमणिका। उचाइमदेदात् ३।२।१७० | एकादेयात् शा२८ एकार्थ ऊरुद्योरिये ३१७१ | एको द्विव॒हश्चैकशः ऊरुतोऽयो ३१७६ | एको पवत् ऋ एच्यप् ऋपूरप्पथोऽत् ४॥२॥९० पचोऽयवाया ऋचः सामयजुा ४।२।१०४ / एचोश्याः ऋच्छूतः ५।२।१३६ एजेः खश ऋणे १६४।३८ एत्यगः फणे ख्यः ऋत्यका ४।३।१२३ / एतदः ऋत्युर्या ऋः ४।३.१०४ ऋत्यवगेः ४॥३९१ त्यादिभ्योऽण ३।४।१२१ / एधात् ऋत्विग्दधुमग्दिगुप्णिगंचुयुजिग्रॅचरा२।७१ | एप्यतः मतः ५।१।११८ | एभ्योऽन्होऽन्हः मत उः ४।३।११२ पर्गिवाक्चादुडोऽसुधियः ऋतघ्न इट् स्य ऋतामिद्धोः ५।१।८३ एम्में अतां विद्यायोनिसंबंधात् ४।३।१७६ / एरुः ऋते मासे ४।३।८९ / एवात् कच मातो डिधे ५२११७ एवेऽनियोगे ऋदुडोऽरुपतृचः २११११४ ऋदुशनस् पुरुदंशोऽनेहसां ५।१।७५ / पेः ऋन्मोः ४।२।१९३ / ऐन्मृदरकविकारे ऋपभोपानहाम्न्यः ३४१७ ओ ऋषिभ्योऽध्याये ऋपी मिने ऋ ओजःसहोऽम्भसो वर्तते ऋतश्च क्तेः ५५३८३ | ओत् ओत. एक: ३।१०११३ ओताश्ये एकदिक् ३।३।९५ | ओतो णित् ५।२६ ओदाद्योऽशि एकाचो पशो भए झपः स्योः ५।३।७३ / ओदितः एकागाराचौरे ३४१२५ ओमाडोः पकाच्छराद्यप्राणिदोः २३।१३१ / मोदशे ठञ् ५।४।११४ ओरावश्यके एकात् ४।१।२०२ | ओसि एकादयानी ४।३२४४ औ प्रारंभ एकादाकिश्चासहाये ४।१।१५८ ओः पुयणज्ये ४१२८६ २३९० ફોર૮૩ ५।३।१२ ४।३।८३ ४।३।७४ ४।३।४४ २।२।३५ વાછ૮૭ २।४।८१ ४।१।१११ ५।२।१७१ ४।१।११० ४।१।१५२ ४।३९९ ४।२।१११ ४४८२ ५।।६७ शथा८३ २०४५७ ४।११७५ ४३९४ ५।१।१४४| पई ४।४।१५० ४।३।१९८ ३३३।५१ | ओऽनादिभ्यः ४।३।२९१ | ओऽहः एकस्य तेमे ४।१।६८ २०१४ ३३३३१७८ ११।२४ ४|४/७२ ५/२.८० ५१.७१ ५।४।७१ ५१३१८४ ४।३।२७ ३।२।१३१ २१।१२४ पा२।१०८ ५३।१२४ ५।२।२०१ एकाग्द्यौ णा ·६ कर्तरि शप कर्तु कि ३२११४९ क प्य फजुपि धो फर्मणि वाणू जेनद्रव्याकरणसूत्राणा ओ कर्तरि 31શ૮ कर्तरि केन १७८ ओ ५२१२४ २।१९८१ औक्ष ४।४।१७६ शरा ओदरिक आघून कर्तरीके ४११९ २।१।१० औपथिक પ્રારા૪૮ कर्तृकरणे લાકાર क कर्तृकर्मणो क्षति २।४/७२ क सौ ३।११६ कर्तृकर्मणोभूभ्या च्यौ રોરૂરિરર पफुदस्यावस्थाया प છ૭૮ फर्तृस्थे कर्मण्यभूत्ता शमे १२४३ पचि स्वापे ४ाश२६ कर्तर्य नूचान २२१०६ फच्छादे २१४५ फच्छाग्निवत्मावर्तद्या ३॥२॥३९ कोर्जीवपुरुषयोर्नशवहो રાકાર૭ ४३१०१० कर्मण्यण शरा ११.८५ कर्मण्यगन्यर्थे २१२।९३ फटोइलाब्वाइच रजसि ३1४।१६२ कर्मण्यानोशे राय११ कटादिभ्यश्छदस्युप २३२८७ कर्मणि २।१६६ कटिनातग्रस्तारसस्थानतद्यो- २।३।११ व्यवहरन् ३३२२२९ कर्मणि वैये कडगरदक्षिणास्थालीपिलाच्छयो ३।४।८१ कर्मणि न कुत्स्य ચાર? ૨૨૮૭ कणेमनस्तृप्ती १२।१६५ कर्मणि गुणेऽव्यस्य ११४ा८७ पतरकतमी जातिप्रश्न १६३०५५ कर्मणि भृतो વારા ર૮ पत्को.पेऽचि ४/३२६७ कर्मणि श्राद्ध शरद ३।२।१७३ कत्ति ४३२७० फर्मणी १।४।१ ३१२११०४ पथमिधं ४।१।१३२ कर्मणीवेत्यदाद्यन्यसमाने दृशष्टफ्सएच२:२०७२ स्थामा ५।२।४५ कर्मवल्लेऽस्वादीना २।१७६ ४१२० पथावरण कर्मठा घटते ३।३।०५४ पद्वारोऽस्वयंभुष ९४८ कमणोपेय सप्रदान ११।२२६ पंचाया ४।२।५० फर्मणोऽण ३-१३३ पन्यात्रियण्यो पनीनवियणी ३८५ कर्मव्यतिहारे अ ३१२९४८ पीच २१३७९ कर्मण्याधारे ५४ा२४ कपिलातर्द ३४११६ पपियोधादागिरसे ३११३८ | कर्मवाधशीदस्थाऽऽस सा१४१ पपगा ४२०७ ५।४।७४ | फरयासविशिया पमितन्यम्यमे ४१२४ करणात मीतात् यमृनर्षिीय ૨૨૧૨ २१६४२ हरणाधारे चाट् पंगलात्ती રાછા ૨૨ ২াখাই করে साहद शा२८ करणे यज गा८६ परोहितादीश ०९२१५ करसरोऽद्री च ४ा३१४५ पपल्टात् प 3॥३॥४८ | पर्व चोपणे ४।३।२७४ पपांदिपशाम्ले बाहति टा१८३ | प्रमादेवून ३।७२ परि ८१ पण ३१६८ -४१४५ कमर्यपाद्य ·अकारादिक्रमणिका। पदच माने किम क का फल्याण्यादेणिन् ३१॥६१ | फास्कान् ५/४३ कत्यग्ने ३१११०१ ) कास्यनेकापत्यारिलड्वत् कृभ्याम् २१०४६ कलाप्यश्वत्थयवसोमायसिपमसो कितीणा दी ५.२११९२ बुञ् ३।३।२६ कित्यूर्णइन्युक ५ारा१२५ सारा१५७ किटगुतिज सन् भिपज्यादिनिंदाक्षमेरा१६३ कप्टकक्षच्छसनगदनात् पापे चिकी श११९ किदत २२।६२ कप गुच्छगहने ५११११३३ किदाशिपि -पटा८७ कस्वादिषु ५४४० ५।१।१७७ फसेऽदयद्ध ११।३५ किम क्षेपे ४-८५ फसोमात् ध्यय किमश्च स्टईतिश्च ३१२।३. आधा-१० फंडवादेर्यक २।१४. किमिदम कीश ४।३२५४ कंपलगांगविकारोपतापे किमोऽश्च ४४२३ शश११७ कशभ्या ४११०० फिकिलास्त्यर्थयोर्लद २३।१३७ १।४।३७ / किंयत्तद्वहुप्प ।।३५ काडाभिविधिमर्याद फियत्तदन्यात् द्वयानिद्धाय इतर ४।१।१९९ કાર काचर्त्त १४४६ किंवृत्तऽर्थित्वे २।३।६ फाचारादर्थ . शा५२ किंवृत्ते लिइलटी २२३११३५ फाडाडभाडादीर किस्नियहोरद्वयादिवैपुल्यात् ४।१।५८ हाशार०८ किभ्यश्च १४॥४१ ५।१।१४१ काऽपादान फापथ्यक्षे किरतलये ४३१३२ ४३२७१ काभ्यादिमि किपकादय ४।३१२४६ २३.३३ ३/३/२०७ कामुकस्य १४१ कायामजातो कु करण खुनद २१२१५६ फायास्तस् ९० काया स्ताकादे ३११४९ पारश्चावात् ३४८९ कारस्कर धा१२३ ४।१।१२४ कारिकाद स्थित्याद्यनुपदेशे कुरीडादुर १।२।१६४ ४११६६ ४३१५८ कुत्सिताशातारप ४।१।१८० कारघाटाजटाल्लेलो ४१४७ | कुत्स्यापापाणकै १।३।४५ कालप्रयाजनाद् रोग ४।१।२९ कुप्याज्याभिद्धयोद्धययुग्य सो २१११२१ कालवेलासमये तुम् वाध्वसरे २३१५८ | कुप्वो ५.४२३ काला १।३।२५ | कुप्वोस्त्यऽझे सि ५।४।२९ कालातिसुखादय २।३।१२४ | कुमहद्भ्या था ४।१३३ कालाज्झकालतन ३।१६८ | पुमार श्रवणादिना १४३६२ कालावन्यभद पाठा५ ( कुमारनाडनेयस ધારીરૂ૭. कालावभावदश या फर्म धीना १.१४४ | कुमारशार्पणिन् २।२।६५ कालाधारे सुनर्थ १७८ | कुमुदनडवतसमहिपाहित् ३।२।९४ पाटा६४ कुजाफ ११-९ काराऽनद्यतने हिं श१२० | कुडगोणस्थळभाजनागकुशकामुक फास्तीराजस्तुदास्कथ ४।३।१४२ कारकटात् पानावपनानिमाधा फासूगाण्यास्तरट् ४११९७ णास्थूलायसरिरसुकेशवेशोणा३१४१ किसराटेष्टट २९८ यु प्रतियत्न युशव कारे प्राचा काला मये ·८ १४।६१ | वेदागद य च अनेंद्रग्याकरणसूधार्मा- कुडपाय्यसचाय्यराजसूया प्रतौ ॥२७ कृते प्रये ३।३२९ कुंड्यादिभ्यो यसं ३३।१०५ | हदमिड २२१०९९ कुत्परते स्त्रियां २०७/ घृत्सा' २१२१० धुंभपद्यादि ४।२।१७३/पाहदयादालुः था।६३ कुत्युगंधरात् ३।१६ । कृपो रो टोऽकृपादीना ५.३३५१ पुरोगा ३३२०८ कृम्बस्तियोगेऽतत्तत्त्वे पुर्यि च १-६ संपत्तरि च्चि ६७ कु देण्यः धारा कृमृजपजपरासदुइगुहः २।९।११९ कुप्यंघवृष्णिभ्यः ३१२४६ / कृशाश्वकापिलेयकर्मदादिन १९४ कुलत्यकोडोऽश् ३।३।१५५ / कृष्णोदकपांडुस्यभूमेः ४ा२।९२ पुलकुक्षिीराच्यास्यलंकारे शा१६ कृष्णयवीर्णसुरावदातगोमूत्रात तिलबाहि- कुलटाया था ३।१।१६२ शाल्यासुराच्छादने शा२।१२ कुरा ख ३२११९१ / कृष्णाधोत्रौपधेर्मूगांगजातो રા पुलालादेवुन ३३११ क्लाप्यथैविकारे शा२६ कुलिशालिजादुए खौच ३६५ केक्यमिनयुप्रलयानां यादेरिय २८ कुराल' ३२३१८ केऽणः ५।१३८ कुशलायुनेनासेपायां રાકર कुशाग्राच्छ ४१२१२ केनी चिक् ३१९२ कुशीदाद ३३३१८३ केरेट ४६५ पुपजो श्यो मे या श॥७९ केवल मामकमागधेयपापावरसमानार्य- पुस्तसो. ८१७८ मृतसुमंगलमेपजात ३३१४० कुम्तुम्नुयास्पदाश्चर्यावस्करापस्क- केशापण्यः गट रावरस्परमस्करमस्वरितस्करवृह- पेशादः ६४ स्पतिरपस्पा जातिप्रतिष्टाद्भुतपर्च- अण्वादे धाग११ स्करयांगरियासात यवेणुपग्विाट् कोऽन्यादिभ्य ४।३६ चोरदेवतानदीपु ४२१३८ कोऽश्मादेः १२ हो ५२१८७ / कोडोऽण ।१४८ ३२२२१४१ | फोटराम्यो नं ५४९०२ फाम्ररीपे का शग३४ कोपादौम्रो ५३९३० फुमिसकुंमयुशाकर्णीपात्रेऽतोऽझे:५४३८ कोट्टसलंको.स १३३ एननादर १९३! की १११ एप्रस्नीयवीजात्रा ६ | काडिन्यागस्त्ययोटिनागस्ती चरा०१५९ एप्रोच ५१११२८ कौपिंजलहास्तिपदादण् ३।३।१२२ एमाध्ययस्यमित्यंस्पनयां कारख्यासुरिमांडूकात् ३३२२ ५।३७] कौघेती १५ नातंयंक्षिः Here| कोल्मापावटरिन्यो ४६ सरयचो मापनम्गम्प्यायी कोलीनो जल्पे मान्स पेपर ३२३११३८ एसतिकाररस्थापि १६८२ विम्याचे या 4-R परम्पर्शतसमूना ३३सः रति १३.७१] तवयन्तः १२९ फ्लात् सौवीरेषु एवायु पाश१२७ कोण्या दस् ·१४ा५५ को क्यच क्याच क्यपोथा अकारादिक्रमणिका। तस्याधारसतोः १।४।८० क्वचित् २।२।९९ काचालं श३।१२३ | कचित् करणे રાણા कादल्पे ३२११५६ कचितुर्यात् ४।१।१९१, फाउझादेचानत्यंते शरा१३ | कचिदपे ચાર क्त्वा २३८८ कस्यकाघिसः ५।११११ क्तिच्छुतखौ २२३।१६५ / किणोस्ससेपः पाटा तिच्त्रोणादेः ५/११२४ कित्यस्य ः ५।३।१०० फित्व स्कंदस्पंदोः ४ा३२ किए २।२।७४ क्तन कर्मणि ४३६ રૂફાર क्सस्याचि ख श२।७८ क्त्योः ४४९८ क्षत्राद् घः ३।१।१९७ फ्नोऽसितपलितात् २१॥३५ क्षत्रियादि वान् ३।१४२ क्षेपाशी प्रेपे २।११२ ५।३।१३३ क्यमानिनोः क्षणोः ४३१९५ शरा१८ क्ष्य: पा२।१५६ ५।३८५ क्यच्व्यनाद्धृत्यापत्यस्य ४१५५ शिज्योः शक्ती ४७८ क्यजझिमः क्षिपटः २।२।१३९ २०१८ क्षिप्यालाटी ४१४६ २२१०० फम्द्रमो यडः क्षिप्राशंसोको ललिङ्ग २।३।१२६ २२२१४७ क्रमः वित्व क्षीवकृशोल्लाघाः ५३९७ કાકારક क्रमे क्षीराड्ढण् ३२२२ ५१।१२० क्रमो मे क्षीरोम्बेः सोढदूसमरीसाः ३:२२६२ વરાત્રુ क्षुचूड्ग.ऽशनायोदन्यधनाय ५।२।१५७ ऋय्यः स्वार्थे ४३७९ ३२।४० प्रयादेः श्ना क्षुद्रकमालवात् सेनाखौ २।१९५ क्रव्ये क्षुद्राभ्यो वा ३११६८ રારા क्रियायोगे गिः क्षुध्वस इट् ५।२।१०६ १२।१५९ क्रियामध्ये केपी क्षुब्धस्वांतध्वांतलग्नम्लिष्टपुष्ट- १४७ विरिब्धफांटबाढपरिवृढं मंथम- क्रांजे ४५३ क्रीतन्यवस्यादेःप्रायः नस्तमःसत्ताविस्पटाविश- ४|१२७ क्रीडाजीविकयोनित्यं ब्दस्वरानायासमृशमभौ ५।१।।३५ २३२२ क्रीडोऽनुपर्याङः क्षुभ्नाद्यतेपु ५।४।१३६ शरा१६ फ्रीतचन्मानात क्षुल्लकाल्लो वा चुल ३४१९४ રૂારૂા૨૩૭ २२३२९ फुध्दुहेासूयार्थानां यं प्रति कोपः १।२।१३३ क्षेत्रेन्यस्मिन् घो नाश्य १।३२ फुध्मंडार्यात् २।१४६ | क्षेपादेरमत्सत् २२११६२ ऋोडादिभ्यः ३११८६ क्षेपाव्ययातिग्रहेऽकर्तृभायाः દાર को धान्ये २३३३९ फाशयोजनाच्छताद्योजनाचामि- ०३५६ गमईः ३।१९०क्षपे मिडि ४।३।२४३ क्लिन्नादक्षिण चिलपिल च ३।४।१९५ समप्रियमद्रेऽण च २।२।५३ क्लिशः १२१२९६ क्षेमादिभ्यः ४।२।३३ क्षुधोः . . २२३३१ क्षेप क्षेप कि २ ·१० जैनद्रव्याकरणसूत्राणां क्षो मः ख २२३३११५ गमादीनां को ५।१।१६३ | गमिपुयमां छ: ३२२२५० ५१२२२१५ ३।२।४७ १४५८ २।११०६ કાઝાર ५८४ ५११११४ २।२।५८ शश३१ २२११०२ ४।२।१८२ | गमे प्रतीक्षे शरा४. क्षेः ४॥४॥६२ ग ५।३।१३ गजनामजनबंधुसहायात्तल गणश्चः खचि धा४।९६ / गाणकाया: खञ्च ३।४।१७ ] गते स्थानिम्यध्यांतेनैकश्च सट्वाऽक्रमे २३३२४ गदमयमोऽः खनेडरेकेकवकाच खमादेशे गमेः ५।४।१४६ खय जयः शरि खय्परेख या ५।२७ गमःखच्खड्डाः खरखुरान्नस् नासिकायाः खौ गमी चा खरश्चर ५२।१८५ 'खश्चाध्यानं च ३४१७३ गंधनावक्षेपसेवान्यायप्रतियत्न- सा स्वस्य ચાર૮િ૪ प्रकथोपयोगे सार्यो घा ४ाश१२८ / गरगलं विपांग्यंगे खारीकाकणीभ्यः कप् ३।४० गवाश्वादिश्च खित्यस कृति ४.३३२३२ गवियुधि स्थिर: खुभावे कचिण्ण्वः २।३३१०५ | गड्वादय ईपः खेऽध्वनः ४।४।१७६ गत्यर्थवदेऽच्छ. खे कृति बहुलं ४।३१६२ गत्यर्थात् कुटिले खेयमृपाध २२१३१२० गत्वरः खोऽलंकर्मालपुरुपापडक्षाशितंगोः ४।२।१५ गम्यादिवयंति खी ३।३।१०० | गभ्येऽहाभ्यात् ख खी ४।२।१९६ गम्स्नो खो ३२४ा गम्हन्जनखन्घसोऽनडि. खी ५।३।४७ गम्हन्विद्दश्विशो वा ४।३।२८६ | गर्गभार्गविका ४।३२१५५ गर्गादेर्यञ् सो १।३।३७ | गर्तयुगहादिभ्यः १।३।१८ गर्भादप्राणिनि सीताच ३११३९ / गहें सौ फंयोशीनरेपु १।४।११३ | गल्भग्लोबहोडाइडित २३६३ | गल्हादीनां बहुलं संतोऽणि ३२११७५ गव्यूतिरध्यमाने वं पादस्याहस्त्यादेः ४।१७१ । गएर सं पियश्वस्यन् ५।२१३३ गस्थका रयत्योऽत: ४।३।१३१ | गाइकुटामणि डिद्वत् ख्याते दृश्ये श।११० एयातऽभिव्य एपी फरणे २।२।१७३ | गाथियिदथिकेशिपाणिगाण- ससा सोय ५४१५८ स्फादेः ५.३१५८ शठा९८ ५४८६ १।३।१२२ १।२।१६७ २१३४ २।२।१६० રા? ३४१६३ ५।१।११९ ४ाधार४ ५।२१११२ ३१।१०५ ३२१११३६ ३२।१५३ ३४१६८ २३१४० २।११११ શરાર૩૭ ४।७५ શારાપર २२१२१४२ १।१।८९ १।४।१३९ ५।२।९१ सौ शरदो पुत्र गाद लिटि ५३।१५ | गागयोः ४।४।१७२ ·३१६३ ) गोम्यर्य अकारादिक्रमणिका। गापापची भाव २३८३ | गोत्रराजाप्यात् घुञ् प्रायः ३।३८३ गावातः २२३१०३ | गोत्रे वृद्धोक्षाष्ट्रोरनराजराजन्यराज- गावातोऽनि २।श१४० पुत्रवत्समनुप्याजाहुन् રૂારાદર गावदः २२३५५) गोदादंकवत् ३।३।६२ गांड्यादिश्यः ४ाश६५ | गोदाइंकवत् ३२।११ गांधारिशाल्येयाभ्यां २२०१ गोत्रादयभित्रः ३।३।११६ गिनीऽत्ये २।१।७५ / गोत्रांशाद् वृद्ध ३१५ गिरादोमि १२०१९ | गोत्रेऽभिजिविदमृतोऽणो यम् છારીe गिरिवनें जनकोटरादेः ३२८७ / गोत्रेऽच्यनुप् ३।१।१०४ गिरिनद्यादीनां पाया११२ | गोदानादीनां ग्रह्मचर्य રાષ્ટ૮૪ गिरोऽचात् १२।५६ | गोदाययाः ४ा।१४३ गिलगिलगिलयोरागलस्य ४।३।२३८ ] गोधाया दुष्ट ३१।१६६ गुणस्त्वतलि ४३१९२ | गोपूर्वाञ् नित्यं ४.८४ गुणस्निस्यि ये १।३।११६ / गोम्बाम्बभूमिसव्यापद्वित्रिकुशेकुशकंगु. गुणानामजातेः २११११५ / मंजिजिपरमेवहिर्दिव्यग्नेःस्था १४/७५ गुणांगाद्वष्ठेयसू ४।१।६७ |गुणे श्रीदत्तस्यास्त्रियां १४३६ गोयवाग्यपत्ती शाल्वात् २।१५१ गुणरस्वस्थैरविशत्यादिमिः १५३७७ / गोरथात् ३२२५७ गुणोतधेपत् ११३१२७ | गोरहृदुपि था२।२५ गुणोकेरुतोऽवस्फोड: ३।१।३० गोर्याऽचि ३।१।२१ गुपूधविच्छपनपणेरायः २२१४१ गोविंश्येव ३२३३१३४ गुरुदयात् माधुक्तोऽन्दः ३२१५ | गोद ४।३।११६ मेर ४।२।१८४] गोहेरुदुडः ४४८७ गे: काशे ४३३२६४ ] गोपुचरः ४।३।२७० गेःसुसूसोस्तुस्तमोऽट्यपि ५।४।४७ / गोष्ठयादेः ३।२।११६ गेऽतकित्युत् ४४१.७ | गौणात् છારાફર गेऽपि १२११९२ गौणादीपश्याचारे २|शक्ष २१२८०/गौ भोः कि २३७८ गेरध्वनः ४।२।१८ | गौरादिभ्यः ३।१।२३ गरयौ ५.३५२ | गौरिभोगान्मतःसौ ४।२।२०३ गेकहःप्र. ५२१४६ गोरो २१३३२१ गर्याहसोः २२।१२ | गोष्ठीनं भूतपूर्व शटा१७६ ४|४|१रिति १।१२० गोपरात् ३२३।१५ | ग्यंतरोऽदुरो विकृतेः ५११६ गोचरसंचरवहनजसंक्रमापणसेल ग्युयुजोऽयशपाने शरा७३ भगकपनिकपनिगमाः २।३११४ प्रहः શરૂાર गोण्यादेः ४२१० ग्रहणे या धारा१५ गोण्या मेये शरा१२ ग्रहादिभ्यो णिन् २।१।१।३२ गोपचरणात् श्लाघात्यायारावती ३।४।१५३ | ग्रहादेत: ५१२४ गोत्रयोगोंपादिधाऽजिद्वाहरितका- ५।१।९५ ग्रहोऽलिट्येकाचो दी त्यात् ४।३।२४७ ३२१।२० ग्रंथांताधिकारश्ये मेयक ·५।२।१५३ १।४।१३२ शा१५० ५।२८३ ३२२३५ डस्डस्योः ३३२२७ | ङस्यातो नुक . डान् द्वद्वे २।३.११६ / डितः सखं ૨૨ जैनद्रव्याकरणसूत्राणां- ग्रामराष्ट्रस्याण्ठणौ ३२२२११५ नो नी हिंसायां ग्रामकोटात्तक्षणः “४॥२॥१२० नो वध लिडि. ग्रामानानीः ५१.५ ध्यादेरिका प्रामाधसञ् ३२।१०२ | घ्युडा प्राम्यद्विखुरसंघेऽशिशी स्त्री प्रायः ११३३१०६ प्रविाभ्योऽण व ग्रीमयसंताद् वा ३३२४ प्रामादछंदसि ३१।६८ डमो ङमुट् तु प्रात प्रीप्मावरसमाद यु ग्रोऽचि ५.३५६ डस्य झल्कन्योः विति ग्लाज्याहो निः शश६३ ग्लाभूजिस्थो गस्नुः २।२।१२७ डित् घ डिति प्रश्व য घञ्खे च गेः ५।१४ डीखौ घन्युपोदरम्यमः ५/२०४० डेः परात्मनः घनि मायकरण ४ाटा२८ डेयः घनि प्रायः घटादिकगेयनुजनीनृपस्नस्क्नसरं- डैदितो दः ज्यमाऽपर्यपस्वत्कर्मचमयमामोऽस्- डोऽणोऽद्यनाङ् चादेः ध्योस्तु दीर्वा डौ ४४/६० यत्यिदकिमः चतु: ११॥३७ | दणोः कुटुक् शरि वा घतोयसम्मानट् यहुलं धारा५५ | ड्यसेः स्मिन् स्मात् घतोरियुक् घग्दृशक्षे धनाधनपाटूपटी ४।३।१६ । डन्यापोः कचित्खौ घनांतणोद्धनापनापनसंघौद्धनिघं ड्याम्मृद: मूर्तिदिशात्याधानांगासन्नगणशस्त डयासुण्मे निमित्त २२३२७१ | ड्युगिहन्नंचीः घस्यरसुंः पमरः २१५६ च घस्ल जलधसनि १२४६१२६ चक्षा एमाञ् याऽचि ५४१३५ चजोः कुपिण्ये तेऽनिटः पुरपेलिमास्यपच्याःकर्मकर्तरि शा६२ | चटकापणरः घेदारनजादेः ५।२।२१२ चतुरः घोपदियुन् ४।१।१०६ / चतुरनडुहोया ५।२।२९१ | चतुर्मासात् सो ५।१२५ | चतु:शररधिकुशेः १०१० चतुष्टयं समंतभद्रस्य निय बघा २२३६६३ चतुप्पागृष्टयादिभ्यां ढा प्नस्तोऽपानी पारा३५ चतुप्पापाद्धपात् ४॥३१११ ५।१७४ ५/४/१८ ५।२।२०५ ४४१२ ४।३।१७८ १।१२५५ १२।१०९ રાકાર ५१११११ ४।३।१५६ ५।१।११ ५१२६ ११२६ ५४१५७ •१२२७ २११।६८ ५४०१४ ५।१६१३ જરૂરિ૦૮ ४|४|१५१ ४३.२२८ ३।११ રાષ્ટi૮૬ ३२१५ ४।३।२९६ डेसुटोऽम् ३४२०७/ डी ४१४ ड्याः ४।३।२५३ | डयां चिमा घी कम्पनर सन्यत् શકાર ५।२।६४ ३।१।२६३ १६ ५१७९ ३१३१३६ છારાજધ૭ iાદ૮ ३११७१ ४३२१३४ ·थाग१०७ १९३६ ३।३।१७६ था१७ १४२३ ५.३६५ ४॥३॥३०१ રા? . चर्सरि ८३४८ छण अकारादिक्रमणिका। चतुप्पाद गर्मिण्याः ११३५८ | चुदहपो राथें चतुस्त्रिद्वे सुच्. ४२२२ | चुरादिभ्यो णिन् चतुरेवयसि हायनः ५||१०८ चूर्णलवणमुद्ाादनाण् चरट् ३१४१८० | चलाथै क्नोप. चरन् ३।३।१५८ चेष्टागतिकर्मण्यप्राप्त विपी चरण स्थणोलुंड्यनुक्की शटार चोकु. चरणादू बु ३।३।११४ ची चरणाद्धर्मपत् ३२४५१ चिडायधनुकरण ५।४।१८५ चर्पलामुयातः ५०७ चर्मण्यञ् श६ छकारकेऽन्यस्य दुक चर्मण्यत्यष्ठीयञ्चकोयत्कशीवद् छगलिनो ण्ढिन् रुमण्वत् चादरे पूरे १५ / उदिवलेढ चरे. २११०७ | छन्नो रथ. चरोऽ २२२२३१ | च्या च संय चरोऽतीच २।२।१३४ | छवि चल्यवर्थात् १।२।२९ । छश्च या चस्यास्ये टाटा७६ / छश्चायुधात् चस्पैके ४।३।५ | छानादेर चस्यो ५।२।१७९ | छार्दघऽद्वयादिगे. चस्सुर्य २२३२७ | छाया यहनां चह शाव्य ४ाथ९४/ छेऽच. चंद्रभागानद्यां ३३३३ / छदादानत्य चद्रायणं चरति ३३४८५ / छोऽनुपानादे चंद्रोपतात् काल. ३६ / छोऽभ्यमित्र चात् ५।२।६८/छाऽश्चाद्या चादयोऽसत्ये ११२१५७ | छोऽनाजीचेऽद्रे चापले ५३५ | छंदोगोवियत्याशिरपहा चाय की છારા च्नटाल्य १९३९६ | छंदसोय चिलिदचफ्नसदाश्यत्मानमाहत् ४३.१४ छदसा निर्मित चितिपूजिकथियिचचं. २।३।१००/वरडेच चितीप ८॥३॥१२६ चितः कपि ४।३२८९ जनपद् उश् चित्यावासागोपसमाधी च. का २।३1३3 | उनपदराश. फ्छ चिनारयतारोहिण्या. स्त्रिया ३।३।१२ जन्भूगो याचा चिने २।३.१४१ जन्यवश्यधम्यधेनु- चिरपरम्परारेस्न ફરાર૭૨ प्यामूरपहागाईपत्याः चिस्पुरोयी ४३०५५ | जन्यध्या चीयराद परिधाज्यों २००७ / जन्सपनां ३।२६ ४३१२६१ ३३३३८९ ३३३३९ ३०४१८ રારા ४१७ ५४८ ५।२।१६० ३३९६४ ३।३।२१७ टाटा२९ शटा१२५ ४३.६९ २७६ ३।४।१२७ ટાઉ૭૨ ३।२।८५ ३२७६ ३।३।११६ चार्थे द्वदः al ४४१६ ३।२।८८ ૨ રાર, गा५१ ३३३४० ५३९ ४ाया४ ·जेनेंद्रव्याकरणस्त्राणा जनोऽनी ड २२२९६ जपजमदहशभजपशा ५।।२०६ | शाागुड क जप्तश्वस्तापचिताश्च ५।१।१४० | शागम्यद्यर्थदृश्धे जमोऽचि ५।११४१ | शाजनोजी जयीच ३२३३० ज्ञात जय्यलभ्यकार्यसुकरं ३४|११४ । शाद्यर्थात्तयो जरसोया ५.२२१ । झाप्येऽरिटेन जराया डच ४२१३७ | शीप्सास्थेयोक्ती जराया डस् ५।१।१७६ शोऽगे जल्पमिक्षाल्लुटाहाक २२१५१ शोऽस्वार्थ जसि श।१०७ | जगळधेनुवरजे जसि ११।४६ | ब्वा पोश्च जसि ५।२२११६ | जंवूसलतिकादिपु ते जस शी ५।१।१४ जम्शसोशि ५।११७ | ज्य जक्षादि ४॥३।१०। ज्यायान् जागु २०१४९ / ज्यायो भ्रातरि जागुरश्च २२३६९८ | ज्यातिरुद्ताचाड जागुरविमिणदिति ५।२।१२ | ज्योतिरायुप स्तोम जातमहत्वृद्धादुणा ये था।१०१ ज्योति जाति ४३१२०० | ज्योत्स्नादिभ्योऽण जातिवैकाफ्याया यहुल રાહ૮૬ ज्वत्पर्थिव्यविमवावोडो जानुयद्यदायदा रिक्ष २।३।१३८ | ज्वलादिप्रहाद् वा जात चान्योऽण डिदा ३२१३ जातेरयारशूद्रात् ३११६७० | झगिरिपोर्णमास्याग्रहायण्या जातयांदप्रतिपज्जन्माकु ३११५७ झयो हा जातेाऽद्रप्य ४ा१७ रुपकरपचेर यगोत्र. जाता ४४।२७५ नुतमतहते प्रोऽनेकाच ३।१।१९६ रोझरि स्वे जायाया निश ४।२।१६६ झल्यविति मृशोऽम् जायापत्योभण २२६७ शलहोईदि जाम्नाटायपिपा हिसाया ठा७३ झला सिमतरि ५।२।३१ | रोझलि शिवामूलागुरा ३३॥४४ | झलोज जोयापण्य ४।१।२०५ साजन शशि जीयारतेपद पु २४१९ झपोजर आपिरोपनिषदिप मरा१५ झायनिष्टोतोदु परयाणम् अमि १.|शि संगम श-१०० मि सुन्वृद्धपदया नायकाय मगर.. मायातीत्यसमतिशब्द धरियम्नमुपगुम्म गुण्डग्य ६३ प्यातिपश्चापयायुगपत् ४।३।१६५ मंपन्सारल्यात पाश६५ २०१३९ १।२।१४७ ५७ ३४५३ २४ा६१ ૨૪ર૭ શરાર २२२२८५ १।४।१ पाश२९ ३।३३१४८ १।१।११४ ४१६५ ४॥३२१ ४॥४॥१६८ ३२१११६ शरा४८ ५४॥६७ ३३.७१ ४१५४ ४॥४१७ २।१।१४५ ४।२।१४० ५।४।१६४ जातीराम ४।३।२०१ ५४१६७ ४।३।६० १०१ ५।३२ ५३.७८ ५४.१५४ ५४१८४ २।४।४१ १॥३२१ २३५ ·झिनामेव झःको दिश्च झेः प्रायः झेर्जुस ह्यन्मिकिंझादामध्ये झोतः भनिनोऽग्य जः पृथिव्याः जव्यंगादेः मार्थोऽर्धाकुत्सयोः मिण्यापीयून्यणिोः जितः फलेश मिन् व्याप्ती अकारादिक्रमाणिका। १।३।८६ | उश्चैकशालायाः ४२२८ १।४।१६८ | ठाकेऽथर्षयूनः ४१८० ४|११७८] ठोगारांतात् ३।३।२२७ ४ाधा१४३ २।४।९० डख़ुः ४।१९७ ર૧૮ डव्यात्मनः ४३।१५३ ५।१३ डट्स्तोमे ३।४।७२ डटो ग्रंथ गृह्णन् क उएच ४।१।१४ ४।२२०१ | डटो वयास ४९० ४।१९ / डडमाफ शा३६ ३३२९६ | डड डः ३४५७ ५।२।१२ | डझिसत्तव्यैकद्रव्यैः १।३७६ २१११८ | इतरडतमयो:समानां स्त्रीभाचे ५.३६ ।४।१५२ उति ११३८ १॥२॥८२ | डश्चर्किंडादीनां ५।३।५५ २०३।१११ डाउलोहितादिभ्यः क्यए २।१।११ २२२१८१ | डाजोऽत इती ४।३।१०० १।३।१६ ] डामहट् पित्रोः ३।२३१ ४|४१०२ डिति टे: ४।४।१४० ३३१४२०६ ३३३७ | डीयश्वोदित वेटोऽपतस्ते ५।११२९ ५।११६ ४।३।१५२ । इवितः क्रिः २।३।७४ ४।४।१४७ ] ड्युश्चाप्टाचत्वारिंशत्चातुर्मास्याद् २।२।६६ ३४७ ३१४९ २।४1. ढकन ३।२।१०३ ३।१।१६ ] ढकयो वा ऽसे ३।१६२ ५१२४११० ढचू श।२०९ शा६७ ३३१४१५३ *१२१६१ ढणि सं ३।१।१७० ५।२।३३ ५।२।१२६ | दादिद्वित्वे ५३४२ ५।४।१४० | देख श१।११९ ५११८६ | देऽग्निः श३२१९१ ७११८६ दो दिसं ५१९ ११।७६ | दसे ऽण: १५३२३०२ २०३७ ३११६७ ५।२।३ डिन भीन्मत्यञ्चार्थशील्यादिभ्यः क्तः चे ग्रहणे प्रहरणे च सरूपं युद्ध रुप मिणत्यचः ज्यो यज्ञे ट ट ओजःसदोंभस्तपोजसः खेऽहः टगमय दाप टायरमदः राकृचि रिचाप: टिहटेरे टिदादिः इनाद् धुद सोऽश्च: यसंच ढण् दितेश्च ४१६१ | दस्य टोनास्त्रियां रोनामगरीनयते टीसिप्येतदश्चनत् टीस्यनोऽका ट्यतावचः द्वितोऽथुः ठ ए दमत्रादेः ३३३१६७ | नटु ४२१६ २१४१५० ३२।१९ टण् पदा पश्चा:

·. ४४ा२७ तद तद् यात्येभ्यः तद्वति धण् २।१।१०१ तद् इंदारकनागकुंजरैः जैनेंद्रव्याकरणसूत्राणां- णाविष्ठवन्मृदः ४।१६२ | तदर्हति ३४.७१ णिकधिद्रुम्रोः कर्तरि कच् २२११५६ | तदस्मिन्नन्नं प्राये खौ ४१२५ णिचः १२२०८६ | तस्मिन् युद्धे योद्धर्थात् रा६८ णिहलिजुडो घा ५४१६६ / सदस्य पण्यं ३।३।२०६ णेः ४॥४५७ सदस्य संजातं तारकादिभ्य इतः ३६४१६७ णी कच्युडः मो ऽशास्थय॒दितः ५।२।१२८ तदस्यास्त्यस्मिन्निति मतुः ४।१।४० जोऽन्नात् ३।३१२४० । तदस्यांशवस्नभृतिः ४.६६ , णी गमज्ञाने १।४।२३६ / तदाऽहिपूतों ४३१२६६ णी मृगरमणे ફટાર! जी सन्कयोः ४॥३३२ तद् गच्छत्यध्यदूते ३३२६८ ण्यः २२१११२२ ३२४९१ ण्य आवश्यक ५।२।७४ तदयोजको हेतुः शरा१५५ ण्यास्विच्छंधिघावंदोऽनः २२३६४ तद्वत् ४०३८ ण्युक्षेः ર૮૬ पयोऽतिथेः तद्वहन् रथमासंगाद् यः ३३३२३२ ३३१२५८ ११५ ण्युत २२१११२९ ण्युतृभ्यां तद्वत्योजःस्वप्नात् २२१११५३ ११३८० पयो १५३।५४ त तद्वत्यधीते ३।२०७२ २२२६१०. तनुवृहतीस्नातपुत्राणुशून्यात सूत्राच्छा- ।३।१०२ दनसमाप्तेवदोत्रमनिपुणरिक्त ४।२।४० ततः आगतः ३३५६ तनैयकि ४॥४॥४८ ३।१।११४ ४।४।१४ तत्तस्सात्माराम्यत्यममुज्यद्धाम् तम्भ्यस्थास्ते १४/१५१ पत्यामतुम्सुम्मिडाभत्यनक- तन्श्याव्यधाश्रुसंश्वतीणश्वसः २११४६ स्थरादयो क्षिः १९८८ तपसः क्यच २।११२३ तत्सत्यनोलोमफ्लेपात २।१७७ तत्र ३२४१६४] तप्तान्वयात् रहसः ४ा२।१६ तप्रजातः ३२३३१ | तपोऽनुतापेच २।१७० तन देयं ३।४।११० तमः प्ररुट मिडच ४।१।१६० तत्र नियुक्तः ३।३।२२६ तमसोऽवसमंधात् ४ारा६५ ३।३।२४९ तमिनार्णवोर्जस्वलोजस्विन्- तमाधीने 93 वत्सलांशलाः ४१६६ तपादोरामांशाः केन । ११३६३८ तयोर्यकसार्थाः २४५८ राधामृतं पात्रंन्यः ३३.९५५ ४।३।९३ तलो या फिडयो: ५।२।११४ না যাই १४१६४ तयकममकमेकार्थे ३२१६१ ४।१।१२४ तयममी डसि ५।१।७१ २४ तय्यानीयो २११०१०२ तमादी पदादेयाः ४।३।९८९ Prerna | तसेः ४१११४ तर पियतिनि ३ ततो यूनि तनो वा ३३३३१७९ | तपस्तपोऽधेः तत्र साघुः २०१६ तरन् तष्परः तता पयः तमाम्म पा गृहपापलामशुल्को. दासम् ·तस्य धम्य तस्य विकारः तस्य स्वं तक्षः स्वार्थ ताया व्याश्रये अकारादिक्रमणिका। तस्मै भृतोऽधीष्टः शहा तिप्टदग्वादानि च २३.१४ तस्मै हितराजाचार्यवाह्मणवृष्णः ३६४७ | वीच्छसहलुभरुपरिपः ५।११०३ २४१३५ / तीयाट्टीकण विद्यायो ४ारा४५ ३२३३२०२ । तीयो डिति ११५३ तस्य निवासादरमवी २२८६ / तुः ५१।१२१ तस्य वाप: ३४८६ | तुझ्याशः २२११९१ ३३।१२३ । तुदीवर्मत्या ढण ३३३७८ तस्य व्याख्यान च ग्रंथात् २३१४९ | तुभ्यमयी यि ५।११७० तस्य समूहः ३॥२॥३८ | तुमीच्छायां धोवोए २००५ ३१.२ तुमेककर्तृके २।३।१४९ तस्य स्थिपूणे डटू थापा तुरायणपारायणं यजतेऽधीते ३।४1८८ तस्यापत्यं ३११११११ तुरिटेमेयस्तु ४१६० २।१।९० तुल्यार्चा १ल्या ता २३७० तुहोराद्वा २४९९ ता चानादरे ११४५९ तणीका ३३।२१८ वाऽतोऽत्यैः शा४४ वणीकां १११७१ तादर्थ्य १४:२५ | तूणीमि २४४३ धारश६५ तृ चातोऽपोनपादपांनपाच्छतन्द्रा ३०२०२८ वायारूप्यश्च ४२१८१ हज्यत् कोष्टः ५१७६ वायाः शाप ४॥३३१७१ शि२६६ तारकाप्टकवर्णका ज्योतिःक्रियाता- तृणेह पा।१०० तवे ५।२०५६ | तृप्तास्ता १५. ३३३११२५ | हपोष्णीवादालुरसहे રૂાછા ૧૪ १।४।६८ | तृफहफगुफोमामा ११३९ तासस्त्योःखं ५।२।१६६ / तृव्याश्चा २३.१६० तास्थानऽऽल: १४५४ तपस्वोकालेऽतरे शा३९ ति ५२।२०८ | तस्योऽये ३१२११७ १६० तेडगे तिकक्तिवादेवेढे ४४ा६३ ४२१९ तिकादेः फिम् ३।१।१८४ ते द्विः तिकारः २३३०८३ | तेन दीव्यत्खनन्जयत्रित ३९७ तिचिरियरतंतुसंडिकोखाच्छण् ३८ तेन निवृत्तः ३२८५ तिपि धोः तेन निवृत्तः ५३३१०८ ३.३१ तेन प्रोकं तिरस: तिर्य ४३.२५८ तेन ययाकपाचहस्ताण्ण २४११३ तिरसोधा ५३३ ३२१ तिरश्च्यपवर्ग २२ तेन रकंरागार टाए।१३ तिरोंऽती १।२।१६८ | तेन पित्तः चंचुवणी १३२५ तिलययादसो ३३३१३२ | वेन सदेति तुल्ययोगे ४|१८७ तिला पिंजपेजो निम्फले विलोमामंगात् ३१६१ तेभ्यः फेमाः ४।११ तिछते आम१३२ / तेरम्याद तृणे जाती ताला धनुपि ताशेष ११६३ | तेऽण्ये ४।१६९५९ तेनेचा ३ ·ते सुपः ती झा ४।१।१६२ थवित्सेः १८ जैनेंद्रव्याकरणसूत्राणां- ते सेटि ४४.५८ वर्यपादाने २३४ ४२११३३ त्वामेपः ધરાર तैपपापं भे शा१५७ | वाही सौ ५।०१६८ तोऽनसे सात्सोः खं ४।३।१२५ 'त्वे ४.३।२२९ तो सोते सौ ५११७९ | त्वे घा २१११० तोलि ५।४।१६२ थ तो सत् २।३.१५ थः ४ा३।९ २४९१ तंत्रान्नवोद्धृते शश२३ थस्नोरातः ४१०९ तं भूतो भावी ३४ाह९ थस्य गे पित्यचि ५।२९५ टुडिवटियलेभः ४।१९९९ ५।१४ तुंदशोके परिमृजापनुदोऽलस. थादत् थामाजिनांतादुर्गा ३२२२१८७ सुखाहरे २।२।११ थासः से २।४।६८ तुंदादिबोहेरिलश्च ४१८०थे वा ४।४।१२७ चि ४३३२६५ थोन्यः कित्येऽदोडगे जग्धिः १।४।१२८ | थ्योऽजावे ४९ २०११ त्यखे त्याश्रयं १।१२७२ द त्यदादिः ५।१।१८३ त्यदादि च ५।३।११० त्यदादरः ५।१।१७६ दगुकौशलकारच्छागवृषादयुट् च ३।१।१८५ त्यदादेर्मयट् ३३३६६ | दद्र्शाकीपलाल्या प्रश्च ४ाश५१ 'त्ययोः ५।२।५४ | नष्ण ३२२।२० स्यस्थेऽचित्क्यापीदतोऽसुपोऽ- दधिणिधिथिग्रंथिवचस्नोश्च निश्च २०१७३ यदादेः ५।२।५३ | दरिद्रः खं लुडि ४।४।५२ त्यात् ४।३।२११ त्यादेशयोः ५४४३ दशनावोदैधौभप्रश्रयहिमश्रथाः वाया३० त्ये ५।४।१४४ | दशैकादशाहश्च ३।३।१८४ प्रकटय ३।२०५८ | दक्षिणाद् वा ४११४३ अनमोऽवणोऽसी ४४१२९ दक्षिणेर्मा लुब्धयोगे शाश१६३ अपनीः ४१२०, दक्षिणोत्तराचातस् ४|११३६ पुजतो पुक् ३३०१२८ | दाशः २०१५ प्रमशक्षिपः क्नुः २२।१२८ | दात्रः श।३३ प्राधानाहानुदादवितर्या ५३६६ दाणोऽसत्कृत्येऽयर्थया રાફર विककुददी मिचतुरः स्त्रियां तिएचतम ४।२।१७६ | दादुर्दोमोऽदसोऽसेः ५३।११६ ५।१।१७२ / दादेधार्थः ५/३६७ निशद्विशतःण्पुरता दाधा भ्वपित् ११।२८ ३।४।२५ ४।१।१२३ दानी ४१६ ५॥१॥३५ दाम्नीशमयुयुक्तुसिसिच्पद. ३४७० दशमिहनहस्तो હારાજ ५११६७ दाम्नः स्यः ३।१।१३ श१८६ दः २।३।९९ | दः २॥३॥९६ | दन्येका प्रेस्तृप प्रेतयः प्रशचात्यारित स्पमी त्याच ·देये याच दियादेः श्या दिवो हल्युत् अकारादिकमाणिका। दारजारसंहारोद्यावन्यायाव- दृन्करपुनर्वाम्यो स्वः છારા हारावायाः २२३६११९ दृश्यमिवाद्योई १२।१५३ दिक्छब्दान्यार्थीचुद्य्वाहीतराराद्: दृश्ययश्चितायां यहियुक्त १४३ दृशुरेप કરાશકરૂં दिमाचोऽखौ ३।२।१७६ दशेः कनिए २।२।२४. दिगधिकं खुहृयो श।४३ | दृष्टं साम शरा दिगादेयः ३३३३३२ देः દારૂા૨૨ दिगदिस्तो ३३२१६८ | देनतः ५१५ दिग्भ्यस्तीरस्य तारः ४।३२८१ / देयमृणे ३३२२५ दिग्भ्यो वाकेन्भ्योऽस्तात् दिग्दे. टा७४ शकाले ४।१।१३४ देर्दिगि लिटि ५।२।१३४ दिवः शा७६ | देवता ३२।२६ दिवः कर्म ११२।१३९ | देवतानां डानि પારાર दिवः पृथिव्यां या ४।३।१८५ | देवतांतात्तादर्थ्य ३।३।२५६ २४८३ | देवपयादिभ्यः દારાર दिघो घाया ३१८४ | देवबहिर्गमीरपंचजनात् ३३३३८ धा३५१२४ देघयशशुचिवृक्षसत्यमुग्रकंठविद्धाद्वा ३११८८ दिशोऽमद्रस्य ५११९ देवव्रतादीन् डिन् દા૮૬ दिशोऽतराले १३३९४ | देवा १० शरा११३ देवाद् यञ्च ३११०० दीड: सनि ४३।४८ | देवादिभ्यस्त्रेपीभ्यः ४ा२।८२ दीडोऽचि डिति युक शाद| देवार्चासंगममैत्रिपथिषु Rારારક दीघीयेव्योरिये पा२।१७२ | देविकुशो गौ રારાશકર दीपजनबुधपूरितायिप्यायस्ते त्रिः २२१६६४ | देविकाशिशपादीर्घसनश्रेयसामाः પારાદ दीप्त्युपोक्तिशानहाविमत्युपमं यदः १५ देयुर्णेश्च २।२।१३८ दर्घजिद्वात् ३२॥६२ देश पवेट पिके १८४ दीर्घात ३४१२३ देशेऽनोरुः ४।३२६० दोषोंरिगुड ५.३३११३ देहांगात् श३।३३ दीरळ्यद्धे ५।२।१४८ १।३।१२ दुःकुलाढण ३।११६३ दोः ३।२।१२५ दुग्यो दोश्च ५५३१२१ दोः कसोकथाफलदनगर- दुन्याणः २।११४३ ग्रामहृदयोः ३२२१५४ २१६७ | दो दद् मोः ५।२।१६३ राधा६० | दोरेव प्राची ३।२।१३२ दोपोणी टाटा दुहानुरघदूपद्विपाड्युजत्यजरज दोसिमुमुगशश्यदकस्मातःकाः २।२।१३० भजाभ्याघ्नः पाश६३ देहा घश्च २०१० । दोसोमास्यां कित ५।२।१५८ दूरास्ते ५।३।१२१ । दंडहस्तिनोः फे टायर एट पलिस्थूले ५।१३४ दंडादेः टाक्ष प्रतिकुक्षिकलशियस्त्यस्त्याहेर्दम् ३३६३४ | दांतांतपूर्णदस्तस्पटउन्नशताः १११ हविनाथे पशापिः २२२२२ | दंतादृन्नते ४१.६ देयेऽनुः दुहादीनां गीणे ·२० जैनेंद्रव्याकरणसूत्रामां- दंभ इव ५।२।१७७ | द्वित्रिवहोनिष्कविस्तात् २४३ ५४१२६ / द्विनेः खं वा રાકાર वंद्वधूतीदेः ३४४९५२ / द्विरंगुले દ્વારા૧૨૨ द्व वा ५।३।१३ / द्वित्रेरण च ३४ा४४ बंदरग्गांत् प्राणिन्यस्वांगात् ४१६८ | द्विवेर्धमुञ् द्वंद्वाच्छः ३।२।८ | द्वित्रेनों वा Bરાશ89 द्वंद्वाद् जुन विवाहे ३३३३११२ द्वित्वेऽचि ११।६८ द्वंद्वे घिस्वेक १०३।११२ द्वितीयादचः ४|९८८ द्वंद्वे धुवल्लिङ्गं १।४।११९ | द्विदंड्यादिः ४२२०२ द्वंद्वेद्रजननादिभ्यश्छः ३३३७३ / द्विनाद्यजादकुरुकोशलायः ३१२०३ दंशसंजः शपि ४।२५ / द्विप्राप्तो भायां १३७६ २१।२२ | द्विप्राप्तेऽनाके १।४।८५ धावनु ४३१४८ | द्विरुक्तरघोभिः १४४ धावापृथिवीसुनासीराग्नीपोममरु- द्विविभज्ये तरः ४४११६१ स्वद्वास्तोप्पतिगृहमेघाच्छश्च ३२२३४] द्विपः २६४९४ धुत्पुपादिलित्सतिशास्तमें २।१।११ द्विपतः १४८६ धुसरिः રાવાઝ૮ द्विपत्परे तापेः खच् तः રાહ૦ धुझ्यो लुडि २२।१०१ द्विश्चानेकाचोऽव्यतानुकरणाडा ४।२।७५ धुद्रामः ४१५७ विस्तावात्रिस्तावागोष्ठश्वाः ४२११३४ धुदेवाहासप्रिये ४।३।१७५ द्वीपायोऽन्वन्धी २।१८३ शुप्रावृवर्षाद् शरत्कालात् ४।३.१६५ देस्तीयः ४।१०८ धुप्रोत्प्रत्यपाग्भ्यां यः ३।२।१११ द्वौ ५।४।१२४ पुश्शोभयात् ४११२८ द्वौ चास्मदोऽनुपाधी २२११८७ घोरेघ यहोः १।११११३ व्यग्रह्मवर्चसात योऽस्थिपरिमा- ४३७१ णाश्वादे ३।४।४९ घोश्च खी ४३।२२५ यचोऽणः ३।१।१८६ ५१४१५ यचोऽनद्याः ३२१११५५ द्रव्यं भव्ये ४।१९२११ / द्वयऋचः ३१३५१ द्रवमूर्तिस्पश्ये श्यः ४॥३४० | ठ्यंतर्गेरीदपोऽनात् ४३/२५९ द्रान्तस्य तो नोऽमत्पर्यो ५/३६८० व्यष्ट्नोध्याशात्योः स्यौ प्राक्शतात् द्राक्षायोपधिभ्यः ३।३.१४६ नेस्त्रयः ४।३।२०९ ३।१।१६९ हुण्यंगुले ३४ा२१३ द्यादेर्गुणात् मूल्यकेये मयट् ४॥२॥१४६ देरतोऽप्राग्भर्गादेः ५।२।५८ येपसूतपुत्रदारकस्य द्रोः ध द्रोणपर्वसजीयंताद्वा ५२७४ ३।१।१३५ द्वयोरेका धनहिरण्ये कामे ४।१।१०७ ४३०८० मारादः धन्वयोदप्रस्थपुरवहांतात् ३।२।१३५ ५.२।१० विध्ययो वृक्षौपषियोऽनिरी- धनगणी लब्धा ३।३।२३९ ४२११८७ शा१०४ | धर्मशीलवर्णाता हित्रिवर्तुहा ४।१।१३ १६३०६९ | धर्माद केवलायन् ४ा।१६. घोघा पदस्य ३।०२०९ ३।३।१४२ घा कादिभ्यो था धनु: खौ ·धात्ये वा धान्येभ्यः खम् २।१।९४ / नगरे ३२२४ / नगो वाऽजीवे घि वा अकारादिप्रामाणिका। धर्मार्थादिषु वा १।३।११८ । न ४ाटा१४२ घमाम्नाये ३२३२९५ न कपि ५।२।१३९ धर्माधमी चरन् ३३१४ नको ५४४४ धाणधिनानाना च्चो २४६ | नक्तंरात्रिमहोम्यो दिवं ઝીરાજ घामकसूजन्नमेकिर्लिट् च शरा१६९ न किचि दोश्च ४४४३ धामनहपेः ४३१२८] नः क्ये १।२।२१७ घानोति ५२२१६१ / न मोडादियहरभ्यः ३१६६ धात्री शरा१८० | नखमुचादयः २१२८ शश२१३ नखमुखात्यौ ३१॥६८ । ३।४।१५७ , नखं मुब्यिधिकनकि ५।३।३६ धारीडः शत्रकान्छे २२।१२३ न खाददिकंदिशन्दायवः ११२११५१ धारेवत्तमः श२२१२९ / न गतिहिंसाशब्दे १२।१० धिगत्यर्थाच २२४५५ नगरात् कुत्स्यादास्ये ३२१४३ घिगभ्यर्थवह्नीकृजिदंडेकर्माण न गिः शहा लादिः २४ा५९ न गे:कुद्रुहः વારાફક धिन्विकृण्व्योरख ४३११४१ घिपेवासवाहने ४।३।२४९ ५३६१ / न चपाहावयोगे દ્વારા ૮ धेनुमन्यामध्यंदिनलोकपृणानभ्यास. म झादिः कजोऽछिन्नादिभ्यः था।१७३. मित्या ४।३२३६ / न झिवलोकखानखुणां १४।८२ नत्रः ४।२।८६ धुयोगे त्याः રાકાર धुरोऽनक्षे ४।२।९१ नमः क्षेत्रहकुशलचपलानिपुणेश्वर- धुरो दण्च ३३।२३३ शुवेः ५।२।२४ धूक्ती वाऽयदि २३१४५ । नञ् २।३२६५ घुप्रीमोर्नु ५।२।४४ | नझे स्पेर्डः કરાટક धूमादेः ३२२२१४० नदुःसोशक्थिहले; ४२११५८ योमरे २१२।१५ , नबहोमचो माणवचरणे ૨. धेः श।२७ नयंनिःशापे શાર૦૮ शरा५४ / नव्युपत्रेश्चतुरः ४३१५३ धेको ४६ नञ् पादवुधादेः ३४१३८ धेनोरनमः ३२२८ नमि यावत्रज्यदयस्संन्याहव्याहु २२११३४ धेस्तयोः ५॥3॥६ नोऽयात् ४।२।१९९ घोयह भृशामाणेऽशुरुचेः २१॥३२ नडशाहाबलः ३।२।९५ घोस्तव ४३७७ नडादिभ्यः फण ३२२१३० ध्यपाय भुवमपादानं १२२२१२४ नडादेः कळा ३२।९८ ध्वर्थवाचोs कर्मणि १४ा२८ नताप्पि ५४१४१ ध्वादेःप्णोऽष्ट्याष्टिम्बस्कास्नं ५.१४६० ध्वाक्षादिमिः १३४० नथास्मदा राधा७३ न नदधिपय आदि १४१०३ ११४९ नद्याः ४ा।१४१ श७२ नयां मतुः ३२९२ ४२६२ नयाद न ·नपि वा नपोवा २२ जैनेंद्रव्याकरणसूत्राणां- ५४ार नद्यादढण् ३२।१०७ नश्छव्यप्रशान् नदीभिश्च १२३३१७ नशजोर्वा ४।४।३३ नदीमानुपीनाम्नोऽदीः ३१६१४५ | नश्मजेझलि ५।१।४० ४३३२७ न द्विपदांतवरयनविभ्यमकांदे १२१४६७ न श्वेः न यचःप्राच्यभरतेषु ३२२२१२२ न शस्दवादे કાકા૨૨ न धुखेडगे १२१२१९ नरिश तुर ननो पृष्टोक्ती २।२।११९ नशे ५।३।१०१ नशि २१.११६ | नशोऽडीम् ५।२।१४१ नप्चान्नखं १।४।१११ नस: ५।४।१०६ नप: ५।२।१६ / न सनः २१६ नपः स्वमोः ५।१।२० न समाहारे ४।२।११२ ५।३।४५ / न सत्येऽनुगिति २०७२ नपोच: ५।११५३ नम् नासिकायास्तसूक्षुद्रे ४॥३२१४ ४।२।१३६ | न स्फादौ न्यो ऽयि ४३४ न प्रतिपदं ११३१७४ | म स्फेऽचि ५/१५१ न प्ये ४४७२ न स्वतेस्तःपे ४ाश८४ नवनपकं च वा १।३।१०७ | न सामि ४।२।१४ नब्बाध्य आसं १।२।१०४ | नसोऽस्थूलाश ४।२।१८३ नम्माये तोऽभ्यादिभ्यः १३।११० नहिवृतिवृपिव्यधिरुचिसहितनी को नम्कपिस्म्यजसकहिंसदीपो रः २।२।१६१ वाग्गेः ४।३।२८४ नमःपुरसोस्त्योः ५।३६६ नमः शए तु २२११७२ नाडीतंत्र्यो. स्वांगे ४।१९६ ५।३।३७ | नाडीनासिकामुष्टिघट खरीपाते नने ४।३।१०१ ध्मश्च शरा३८ नमोवरिवश्चित्रडःपूजासपर्या विस्मये २२१।२४ | नाणी धेः प्राणिकर्तृकाणे शरा७६ नमोऽकम्वम्यम्म्नमचम. ५२।३८ नातोऽफलद्रुवयात् ३।३।१४५ न राजन्यमनुष्यस्याके ४।४।१५६ | नातोऽस्त्वकाया. २४१७० नरावृतोऽण १३०५२ नरिकामामिका श२०६६ नरुध. २२११६९ | नानवार्थाधिक्यानुपूर्व्य ५।३।४ न लदलुट्सामीप्याव्युच्छित्योः २३१२७ नाभ्यूधसोनभूनो ३४५ नस्यज्ञादयोऽस्मिन् वर्तते ३२३२२२५ | नामे खो છારા न बंगतो ५।२।७२ | नामरूपाद्धयः छा२।३० नव्यसने श६३४ | नामंताल्वाय्येनौ ४॥४॥५६ नवात् लतनखाश्च नूच ४।२।३४ नाम्नि ग्रहादिशः २।४।४० नया श्वेः ४॥३॥३३ | नाम्यतिस्चतस् ४ा४/३ न विस्ताचितकंयल्यात् ३१२२७ | नायो रात् '४।५।१२६ न हत्कोर ४।३।१६६ | नाशःख २१७० ५।१।११६ | नाशिष्यगोवत्सहले ४।३।२५० म यो यः ४।३।१८ नास्तिकास्तिकदैष्टिकाः ३।३।२१५ नश्वापदांते झाल ५।४।१२ | नासिकानते रीटनाटभ्रटाः ३था१९०, ५।४।३२ | महो धा नमुटाविधी ३।३।२०३ | नानिटेट्र ५।५५ नानोः न वृद्भया ·३।३।२३० नुक २।३।६१ मृत्पनरजः शिल्पिनि बुः राधा२० नृनःपि रोरुग्या अकारादिक्रमणिका 'नासिकोदरीष्टजयादतकर्षगांगगात्र | निन्ये शास५३ कंडात् ३रा निन्हवेऽत्यते २९१४ नासिक्यो डः A | नाग्यंचुधंसुध्वंसुनंसुफसपापदस्कंदापा२।२०४ निः २०१५६ नीलपीतको निःप्रपाणिः धारा२०० नीला प्राण्योपयोः ३।१३८ निफटादिषु धसन् ५२।१९४ निजामुच्यम् पारा१९७ नुग्मोऽम् नित्य १७३ नुमच्छ Rાર नित्यादिपां देपे १८९६ नुमचारः पाटा निदाघाचदापावास्यं सी ५२६५ नुमीजादेरेव ५१४१२८ निद्वातंद्राथदाशीड्दयस्पृहिगृहिपते. नुरू टाया २२।१५४ | नुरितः ३२७५ निनया स्नातेदस्येि पाटा८० नृतत्स्थे च धु ३१५० निपानमाहावः २११४७ निप्राइ युजः शकि ५२।७७ नृतेर्यङि ५सा९२७ निमूले कपः नियुकं दीयते ३२ पथ्यध्यायन्यायविहारमेऽरण्यात् ।।१४ निर्धारणे ३७५ नृतार्या रूप्यः ३३३ निदुःप्रते ५।३।५३ नेटः ५।२।२४ नियहिश्चतुराविःप्रादुसः नेटवलित ५।४।३१ ५।१।४३ निर्दुःसुचःसमसूतिस्यपोऽयः नेटि ५७२ ५।२८९ नियापो याते नेदमदसोऽका ५.३९० ५.२६९ निविण्णः नेनसिद्धस्थे ૬ષ્ટા? ३१६९ निवृत्तऽसातादेः नेयसः ३।३।१७० ४२।१९५ ३३२५ नेगेड्नद्पत्पदभुमास्यतिहतियाति- निरस्यंगेभ्यो मिड २।१।२५ पात्तिद्वातिप्सातिवपीयहाशमुचि- जिविपून्यो हलिमुंजकल्के १११५ देग्धी ५४१२० निविशः शरा१३ नविंडविरीशी टार निविस्वन्ववात् ५२।१६६ | नेल्स्वम्रादेः निशानाजवजिशासायरूप्ये शान्दान- नैकावः ४१७० मान्यधाद्दीश्वस्य राशनकार्यऽक्रिय ५।३६ निशाप्रदोपहेमंतात् ५३३ निःश्रेयसः ४ारा११८ नेप्याबिगिचंद्रे 81३१८२ निफाच्छतसहस्रात वाटा निप्पा ५।१६१०५ नोड्यफवंचिलंच्यतितृपमृकृशः निधेऽलंसल्योः क्त्या राष्ट क्वि २१११० निस्तब्धप्रतिस्तब्धी ५४ [नोतः श४१४० निसंन्युपावः १२ सनोमता गो ११७३ निसि देश शरा / नो मृदंते सं ५४३ निसो गते ३।२।११३ नोऽसे मद निसोनासंवायां तपे ५। नौ पाश्च રારા निरभ्यवे पूलन्यः ३१७४ नैकाथै धोव्ये जातिः शरानोड: ४|११२ ·२४ अनद्रव्याकरणसूत्राणां- नौ यचप्ठः ३३१५७ | पथ्यर्थन्यावादनपेते રૂારક नौविषेण तार्यवध्ये ३३३३२४३ | पथिमध्यभुक्षामात् ५१०६६ नौशिखादिम्यां ठेनौ ४१।७५ | पथो झिस्य्यादिः १।४।१२६ नौ श्रुशाविश्वपक्षः २२१०१३३ / पथोपा કાકીર૭ नौ स्वन्गदनदपठः २३६७ पथो धुन् ३।३।१९ नांचोऽर्चे ४।४।३१ | पथो णो नित्यं ३१४९३ नंद्यादिभ्योऽनः २२१११३१ पदः २।१६५ नांतरोयनघ्नो देखें ५४४१३२ पदकल्पलक्षणांताख्यानाख्यायिकाक- नांशीयसोबे श११४ तूस्थादेष्ठण ३।२।७३ निंदसिक्लिशवादविनाशिव्याभाषा- पदयुपदललामार्थप्रतिकंठं गृहन् ३२३२१६३ ऽसूयात् २२।१४१ पदमस्मिन् दृश्य ३।३।२४१ निसनिक्षनिंदा ५४।१३० | पदष्ठीवर्विष्ठीवाक्षि चं ४।२।१०६ नंद्रवरुणस्यात् ५।२७ पदस्य ५/३२१ न्यक्कादीनां शरा६६ | पदं पादस्याज्यातिगोपहते છારા૨૨૭ न्यग्रोधस्यैकस्य ५।२।११ पहन्नोमास्हृन्निशसनयूपन्दोप- न्यजनाइ शा२३ न्यकन्शकन्नुदन्नासंश्चाधे १४.१२८ न्पुंसि કારણ૦૮ पद्ये ४३२२१८ न्याम्मोर्डेराम् श।१२२ पद्जो घञ् २।३।१६ न्युदिनः २।३।३० पदादपादादी ५।३।२३ न्यो धूते श३।५३ पदान्न પાછ૮૧ प पदाद्वायाः श३३१ पक्षाच्या शरा६५ पदार्यसंभावनानुशागर्दासमुच्चयेऽपि शा११ पक्षिमत्स्यभृगार्थमीनात् प्रन् ३।३।१८६ पदास्वैरिवाधापक्षे प्रहः २०१६११६ पंक्तिविंशतित्रिशश्चत्वारिंशत्पंचाशत् पदिका ३३३३१६० पष्टिसप्तत्यशोतिनवतिशत शक्ष७३ | पदोत्तरपदभ्यष्ठः ३७८ पंगोः ३३१७७ पदेश्येडः ४३.११. पचत्यण च द्रोणात् ३।४६१ / पदेनाडयद्दति ५४४१३४ पचादिभ्योऽच् २१११३० पदे व पयौव् पंचतो नेकतरस्यान्यादे१क् श१।२४ पयसो यः २३३१४१ पंचद्दशद्वर्ग पा ३।४।७१ पर: शर पंचसर्वविश्वजनाचत् श४।१२ | परकालकककात् २१४७ पणपाद्मापाद्यः शा| परदारादीन्यन् ३।३।१९१ पण्यावधोपसर्यावये विक्रेयगद्यर्तुम | परस्परादेर्वाम्सुपोऽपुसि १।४।१७४ त्युपमेये २२१।१०६ | परस्परान्योऽन्येतरेतरे શરા?? पतिवल्यंतर्वविधवागभिर्णी ३२११५२ | परस्यादेः १९५९ पत्तिरथं गणके २३२७३ परश्वधाद्वाण ३।३।२१२ पत्राद् २३३१०९ / पर्णकृकणाद् भरद्वाजे अश१५६ पत्राद २३१०८ | पदेष्टट् ३२३१५६ पयष्ठट् ३२४९२ पर्यनोमात् ३३४२ पंथका ३६३६ पर्याङ् वहिरंचः १३.१० पथ्यतिथियसतिस्वपते ३३२२५५ ! पर्यभः सोमये १।११५ ·३।४।१६ पांडुकयली "अकारादिममणिका- पर्यभिसाभयत्तस्यैः १३] परीघा २०३९६ पर्यायाहणोत्पची तुः २१३।१०७ पश्चात्यनुपदात् ३२३१९० पर्वतान्मर्त्य ३२॥५७ पश्चादमाद्यतादिमः ३२२।१८४ पर्वमस्तस्तः ११७३ पशुव्यंजनाभ्यघडवपूर्वापराघरोत्तरं १४१०१ पशुंदामनियाँधेयादेरण्छा ४ाश पस्य કરાર परानुकु: NRNE | पाककर्णपर्णवालद्योः ३१२।७१ परावरात स्तात ४।१।१३५ ) पाघ्रामाधेशः सः शश ४१ परापराधमोत्तमादयः ३३२६१६६ पानाध्मास्थानादाण्श्यतिशवसदा परापरे २०४५ पियजिघ्रधमविष्ठमनयच्छ. परिक्रयणं १।२०१३६ पश्यच्छचोयसीदाः अश८५ परिखाऽस्य स्यात् ३।२।१५ परिचाय्योपचास्यसमूलचित्योऽग्नौ।१।१२८ पांडयोWण् ३.१२०५ परिणास्थ्यक्षशलाका ११३८ । पाणिगृहीत्यादिः पत्नी ३३१५८ परिनियः सेयः श४५३ | पाणिघट्ताडपट् પાટ परिपथ ३२१८६ | पाणिसमघे मृजः २११२३ परिपंथं तिष्ठंश्च ३३३१८७ पाणी शरा३९ परिभूजिक्षिविनीण्यमाव्य- पातेलुक ५।२।१७ थाभ्यमः टा८० २२।१५३ / पात्रा घश्च परिमाणाधृदुपि ३१॥२६ | पात्रेसमितादयश्च २३१४१ परिमाणस्यानतोद्धाद्वादः ५।२।३१ } पाहण्याङ्यमायस्परिमुहरुचिमृद्ध- परिव्यवत्रियः ૨૮૭ २।२।१४ ड्वस: परिवाद ३।३।२५७ परिषदो ग्यश्च ३।३२५१ पादः पद ४ाधा१३१ परिपदो ण्यः ३३३११९पादो या ३२११५ परुत्परायपमोऽन्दे ४।१।१३० पानं देवोऽसेः ५।४।११. परे: ४।३।१२० परे: धाश५० परेऽचःप्रायः ११११६६) पाय्यधाय्यसाधाय्यनिकाय्यान्या. परेयवि 1:/૧૨૨ स्यप्रणाय्य मानविनिवास. परेमुंखपार्थात् ३३.१८० नित्यासम्मती २१११२६ परेने ५.३६२० । पार्श्वकादयःशुलिकादांडाजनिका- શરીર૩ नुपधन्येष्टा था।२७ परोक्ष लिट् २।२।११३ पाादिपु श्याः હારારદ परोऽचो मित् १।१।६३ पारस्करो देशे ४।३।१४० परोपात् १।२।४७ पारावारपाराधारावारपारेभ्यासः ३३१०१ परोनिः ५.२२ पाराशय: ३३२११२७ परोवरपरंपरपुधपोगमन्यस्ति ३।४।१६८ | पारेमध्येऽतस्तया १४३१५ परी क्रम २१३४ पारेषांकयोगे ५३२५४ २२२११३७. पाशादेः ३२।५५ परीभ्वोऽयमाने २०५२ पिच्छादः ४ारा४८ शक्षा४६ पिटे चिः २४१८३ ५.३७२/ पाचार्य ११९३ / पानानितो ५४.५९ / पामार्दनः परी परी दहमुहश्च 1 परी यो ४ ·पिति कृति तुक 'कुणः पाके व्यये न्या ३।१।१८८ / पूर्णाद्वा जैनेंद्रव्याकरणसूत्राणां- पित्रा माया घा श३३१०१ पुष्कराद्देशे ४१६५ ४।३।६७ पुप्यमूले बहुलं ३।३।१५० पितृमातुर्यो लड् भ्रातरि ३६२।६० | पुष्पादसत्कांडप्रांतशतकाच: ३३११७२ पिष्टात् ३।४।१३५ पुप्या पुनर्वसुस्वात्यनुराधाविशा. पालामंडूकादा ३३२१५२ साबहुलाहस्तादुप २३।११ पाल्वाद २०१८२ | पूगायोऽनग्रणीकात् ४२१ पुभाडादधी २२१२२६ | पूइलिशस्तक्त्वोः ५।११०५ তান ३३१२६३ | पूझ्यजोः शानः २२२२१२१ पुण्यसुदिनाभ्यां नए १४१२५ पूजिते ५।३१२६ पुण्यकात् ४।२।११३ पूजोत्संगोपनीतिशानभृतिगणन- पुत्रपुनर्भूदुहितृननांदृभ्योऽनंतरेऽऽ ३।।१२६ श२४२ पुनस्यादिन्पुनादिन्याकोशे ५।४।१५३ / पूतक्रतुपाकप्यग्निकुशितकुादा. সুষ্ঠা ३४५० ३२१४४ पुत्रांतात ४२१८१ पुत्रे ४।३।१७२ पूर्घः सहोतो २१११८१ पुत्रे वा ४।३.१७२ | पूर्वकालेकसर्वजरत् पुराणनयेकवलं पुत्रेऽहे मातुः कपेऽड् ५।१५८१ यश्चकाधये श३२४२ पुमः खय्यम्परे सीमुक् ५।४।१ । पूर्वनासिद्धं ५।३।३५ पुसौ घः प्रायः २।३।११३ पूर्वपरावरदक्षिणोत्तरापराधराण्यसौ पुंयोगादज्यष्ठादिभ्यः ३।४।४३ व्यवस्थायां १९४२ पुंषद् यजातीयदेशीये ४३।२०१ पूर्वप्रथमस्यान्यातिशये पुंसानुजजनुषांधी ४।३११५२ | पूर्वश्वः ४।३।११ पुंस्पयोनडुन्नौलक्ष्म्य एकार्थे ४।२।१९२ ! पूर्वाग्रेप्रथमाभीक्ष्ण्ये समुथ् २।४८ पुस्यश्ववडयौ १।४।१२१ | पूर्वात् ४११३७ पुंसि चार्टर्चादयः १॥४ा१२७ / पूर्वादिरद् ड्यस्योर्वा ११४५ पुंसीदोऽय २११८५ / पूर्वादिभिः १।३।२९ पुंसोऽसुइ ५॥७० पूर्वाधरावराणां पुरधवोऽसि ४११४६ पुरः पश्चाद्दक्षिणात्यण ३।२।१८० | पूर्वान्यान्यतरेतरापराधरोत्तरेभ्योऽ पुरंदरभगंदरेग्मदासूर्यपश्योपश्याः २२५४ ऽन्होद्युस् ४।१।१२७ पुराणे करपे ३२३९१ ! पूर्वापरप्रथमचरमजघन्यसमानमध्य. पुरायावतोर्लट् ग३४ मध्यमवीराः १२३४६ पुरि लुडि वा २२२२११६ । पूर्वापराधरोत्तरमभिन्नांशिना १३६७ पुरुद्वयज्मगधकलिंगसूरमसादण ३१॥२०२ पूर्वाह्वापराह्वात्तनट ३२२।१७७ पुरुषः २३.१०४ पूर्वाहापराह्रार्दामूलप्रदोषावस्फरा- पुरुपात् ४२१३१ ३।३.५ पुरुषात् कृतहितवधविकारे च ढण् ३।२।५६ | पूर्व कर्तरि શરારૂક पुरुषात् प्रमाणे वा ३॥१॥२६ पूर्वोऽमि ४।१०९ पुरुप या ४३२७३ | पृथग्नाना भा च १४४४ पुरोऽप्रतोऽप्रे सुः ॥३३ पृथ्यादर्वमन् ३४.१३९ पुरोऽस्त झिः ११६६ | पृथियीमध्याग्निवासाचरणेऽण पुवादुत् ५।१०८५ मध्यमश्व ३१५२ ५.३७ ञ्चकः ·३३० | प्रमाणे मानद ३२३१॥२ प्रयोजनं शष्टा४२ प्रशस्ते रूपः ५१०३१ प्रशंसोक्त्या अकारादिकमणिका। पृष्ठधाहीनी ऋतू ३।२।५१ प्रतेरुरम इपः ૪૨૭ पृषोदरादयः ३२८० प्रथमचरमतयाल्पाईकतिपयनेमाः २०५७ पोटायुवतिस्तोककतिपयगृष्टिधनु प्रदशार्णकवलवसनवत्सराहणे ४३.८८ वशावेहद्वप्कयणीप्रवक्तृश्रोत्रि प्रधानडट्स्त्रीप्रमाण्योरः ४॥२२१४८ याध्यापकधूर्तर्जातिः १॥३॥५७] प्रणाचस्त्यः ४।३।३९ प्रमयति पोरदुङोऽपिवपिरपिलपिजपिजभि ३३३६५ चमिदभः રરર૦૪ प्रभूतादीनाह ३३.१९९ प्रमदसमदा हर्षे २२३७२ पो युग्तुको ५५३३९ | प्रमाणासरयोः २२५२३ पंगाक्षीपुर्यादिभ्यः ३४.१९९ पैलायविप्रात् १४/१५४ प्रयच्छन् गाँ २३।१८१ पौधादि वृद्धं ३२४.१२४ पौरोडाशपुरोडाशाहट्टी ३३.५३ प्रशस्यस्य श्र: ४।१।१६४ प्यग्वे कर्माधारे ४।१।२७० प्यस्तियाक्से क्त्यः २०५९ प्यायः ४॥३३५ प्रश्ना विचारमत्यभिचादेप्येचोंड ४ाया तेऽदेरादिदुत्परः ५।३।१३५ प्येऽय् धिपूर्वाद ४४६० प्येच प्रश्नोक्त्योः प्रतिपदं ५।३।१३४ ४।३२२० प्येच प्रष्ठोऽग्रगत् ५४७६ ४३४९ ५।२।१८२ प्रस्कण्वहरिश्चंद्रावृषी ४.३।१३९ प्रकारे था ३२३७० प्रस्त्यो वा प्रकारे गुणोक्ती ५।३।१८ ५३९४ प्रकारोक्तौ जातीयः ५२१११५ प्रसहनेऽधेः प्रकृत्यादिभ्यः १।४।३३ રાકર प्रगई मन्यकर्मण्यजीव वा १४।३० प्रसितोत्सुकावबद्धर्मा घ १४१६३ प्रघणप्रयाणी कोशि प्रहरणं २०३१७२ ३३२१९ प्रचये था सामान्यार्थ २।४३ प्रहरणात् क्रीडायांणः ३.२०६९ प्रजने घेते प्राक्त ऽसमः २१०१०० प्रमादिभ्य. ३४१ प्रज्ञाश्रद्धा वृत्तेपीः ४१११९२ ४११५३ / प्राक्पदस्य वा ५।४।१०० प्रत्यन्ववात् सामलोग्नः प्राविमोऽतील्वल्यादेः श४१५३ प्रत्यनुगृण आख्याता श२११३२ प्रत्यनुसमोऽक्ष्णो है ४१३५ प्राग ग्रामाणां शश२. प्रत्यभ्यति क्षिपः शग९१ प्राग्देशे १८५ प्रत्यादयोः १।२।६७ प्रादोरण ३.१९२ प्रत्याभुवोऽभ्यर्थका १२।१३१ प्राग्धोस्ते श२।१७६ प्रतिजनादेः २३।२५३ प्राग नगरे ५।२।२८ प्रतिनाऽल्पे १॥३७ प्रारभृशमीक्षणाविच्छेदे કરારૂ प्रतिपथाश्च ३२३१६२ प्राग्याण ३३३३९५२ प्रतिश्रुतिषु ५५३।१२८ प्राऽतनिःशरेक्षुप्लक्षपीयुक्षाका. प्रतेः स्नातं सूत्रे ५.४८१ याम्रखदिरात् पाट१०३ ४।१।१३१ / प्रस्तुत्य कृते ग्रंथे ४।२।१० प्रस्यैप को ४ास५२ / प्राणश्छः ४४२९९३ मापदस्थात् खौ ·लाद् यः १।३३८४ | फर्रा जैनेद्रव्याफरणसूत्राणां- प्राग्वत् सनः 150 प्रेसूजोरिन २२१५२ प्राग्वतष्ठ ३७५ | प्रेपानुशावसरे व्याश्च २३९५४ प्राग्यतः १५५ प्रो. ५।२।१९९ प्राचां कटादे ३।२।१५५ प्रोकात् रा८२ प्राचो विचारे ५।३।१२७/ मो घिच श२१११ प्राप्यंगरथखलयघमापवृपब्रह्मति- प्रो नपि श०११ ३।४।८ प्रोपाद् अ॒स्थोऽनीयः २२४५२ प्राप्यंगादातो या लः ४।१४१ प्रोपाद् समर्थात् शरा५० प्राणितूोगद्वंद्व एकवतुल्यं १४|१० प्रोपोत्समाघ्रिपूर्ती ५.३८ प्राणिन्युभूते ३१०५ | प्रोम्बार्थद्वयचः ५२।११२ प्राण्योपधिवृक्षेभ्योऽधयये च ३३।१२४ | प्रोष्टमद्राजाते: ५।२।१६ प्रातर्दिवाश्वसः ४।२।१५५ प्रोढण्यजात् पदः ४।२।१८६ प्रात् • ४१३६६ प्लक्षादेरण ३।३।१४७ प्रार्नुपर्गवि ४।३।१३७ प्वःमः ધારા ૮ प्रात् पुरातने ४।२।३५ प्यो नाशे ધીરૂ૮૮ प्रात्यवपरिनिःप्रत्यादयो गतक्रांत प्यो हलकोलास्ये घट् २।२।१७८ कृष्टग्लानक्रांतस्थिवादिषु येम्भा- केभिः ३१२२ प्रात्सुपस्त्ये ५।४७८ | फढखंछघ आययनेनायिय ५.१२ प्रादो ५।३।६३ फणां ४।४।१२४ प्राद दास्रो यारंभे के ५।२।१६५ | फफिओर्वा ३११११०८ प्राद् यहः श२।२२ फलयहञ्चिनः ४।९।७१ प्राद् वाहपास्य दे ५।२।३२ फलसेनांगक्षुद्रजीपं वहांश शा९९ प्रादिः १।२।१५८ | फलभजोः ४४।११९ प्रादुर्गर्यच्यस्तेः ५.७१ | फलाद संभत्रैकाजिनशपिंडाद् ३११७३ प्रादूहोढोड्यौप्ये ४३७ फल्गुन्याष्टः ३।३।१० प्राध्य बंधे १२११७४ | फल्गुनीग्रोप्ठपदस्य में ૬૨૨૮૮ प्रान्ने : श४७४ | फाल्गुनीश्रवणाकार्तिकोचैव्या घा ३।२।२५ मावृप एण्यः ३।२।१८२ | फिर्वाऽदो श१९९० प्रावृपष्ठः ५९५ प्रियः २२१२१/ फलप्रद्यात्मभरिकुक्षिमरिः રાકારરૂ २२२४३ नियस्थिरस्फिरायादेः टाटा१४ बले ४।३।२९७ प्रियमुखस्यारुच्छे ५॥३॥९, घप्यादसे ३३१४९९ मुस्टल्वः साधी वुन् २।। ५२ | वसे १।१५० प्रे शरा४ बहवः प्राग्भरतेयित्रः शा१६१ प्रे द्रुस्तुश्रोः शहा२६] बह्ववष्ठञ् प्रायः ३।३.५० प्रे युग्यतुसास्त्रे २२३२४८ | पहचो नृखो जातेष्ठधेलाः •४।१।१८२ प्रे लन्यमद्रुमथः • २२२११३५ | यहच्छरादीनां मत्यनजिरादेः ४३२८६ ५.११३६ | यहाजादेश्च ठः ३।३।२२० प्रेसिप्सायां राशर वल्पार्थः शासि ४॥३॥१९३ ३३३२] फुल प्रियवशे षदा य 4 प्रेलम्बाम्नुमचतुरो तुद् ·" अकारादिप्रामाणिका। यद्वल्पार्धाच्छम् कारयाद वेष्टानिष्टे ४७ | हादिभ्यः દર ૭ ३१॥३१ | ब्रीहिकाले हा ५१ यहि-गोपसंन्यान पुर्यतरं शरा४४ महिशालेईम् ३२४१५८ पहिपष्टोकण च ३३१२५ नोहः पुरोडाशे ३३१९३३ यहुगणं भेदे २१.३४, ध्रुव आहश्च २।७२ घहुपूगगणसंघस्य तिथुक् ४१४ व ईट ५।२।१०१ बहुलं खो १।४।१४५ पहलगुरूरवृगतृप्रदीर्घवृंदारकाणां भकाण्णः ३२३३२५० चंहिगर्वयंवर्षिप्रदाघवृंदाः ४६५ भक्तिः ३।३।८० घहुप्वस्त्रियां ११४१५६ / मकौदनाद्वाण टट् २३२२३. पहुप्रीः ५.३।११८ भक्षेहिंसायां १२।१४२ थहुए ३२।१३८ भश्योऽस्म द्वितं ३।३।२२१ यहनां प्रश्ने डतमश्च ४।१।२०२ / भगवद्भवावधवतो रिः काववस्योः पाया घहोः ५४९० भजो पिवः ३२२१०० यहोर्दाऽऽसन्ने १२।२४ | मद्रमदान्मुंडने ४/२०७२ यहोवस्नस् ५.३१२५ भद्रोष्णयोः करणे ४/३२३७ यहोर्वस्मात् खं ४४१६१ मये Rારકર यही झल्येत दोश | मर्गात्रेयात् त्रैगर्तभारद्वाजे ३२२११४३ बंधः खौ २४२५ भऽन्यतरस्य ५।३।१३१ घंधे धनिया ४३१६१ ३।३१ यंधी ४।३।२६५ भवतष्ठण्छस् २।१२३ थाढेऽप्युंते लिङ्ग २३६१४३ | भवत्यायुधमीर्घायुदेवानांप्रियैका- ५।४।१०९ थांच ४।१।११९ बाह्याध्यापकरणे ३।३।११० मसंध्यातुभ्योऽया ३।२।१८० घावंतकद्रूकमंडलोः सौ ३३२५८२ | भनाजाज्ञास्वानां रा६० चाहादिभ्यो गोत्र ३११२० | मस्य ४॥४॥१३० वाल्ह्यदिपदिकापिश्याष्टथुप ३२२१०९ / भस्य टेः खं शरा६९ याहरीर्यलात् ४।१।९४ भागवित्तितार्विदवाकसापेयात् बिल्वका छस्य ४ाथार५९ રાશિ૭e विभेत ४३५७ भागाद् ४ा२।३१ बुध्युध्नजनेमुट्ठीणेः १।२।९८ भागाद् यश्च ३२४५८ योध्यं प्रा नेय ५.३।३२ / भागेगी २.३१६२ ब्रह्मणस्त्व: ३१०१५५ भागे चानुप्रतिपरिणा २११४ ब्रह्मणो राष्ट्रभ्यः सामग१३२ मा तत्कृतयार्थेनोनः १।३।२८ ब्रह्मवादी ग भाद्वा ५८८ ब्रह्मभूपत्रे किए मः सगल भादौ धोक्तपुंस्कं पुंवत् ५।१६५७ वस्तैर्वचभूः शा१४१ / भान्नतुः ४।२।१४९ ग्राह्मणकोणिके. ४।१।२७ भाया था शा१७१ प्राह्मणमाणववाडयात् ३१२१५६ ] भाऽर्थेऽनुना शा१५ ब्राह्मणाच्छंसी ४३१५० भाव्याधमय॑नः शक्षा३ ब्राह्मणाद्वा ३।१।१२३ | भावफर्म डिः ११॥३१ भव: थाह्याद् वाहनं क्षेप ठण या ·भावे त्वतल् १।४।१४९ भूधो वुक् जैनद्रव्याकरणसूत्राणां- भावधमोऽस्यां १२।७० | भृसृवृस्तुद्रुजुश्रोलिटि ५.१.१२७ भावादिमः ३३६१७१ भेपजादिभ्यष्टयण ४ाश२८ भावे २।२१ । भोगवात्मन्भ्यां खः ३११ भावे चाशिंतभवः २२५७ | भोश्च प्रत्यभिवादेऽस्त्रीशूद्रे घा ५।३।१२० ३।१३६ | भौरिक्यपुकार्यादेर्विधभक्तं ३।२।६५ भावेऽर्थार्थीतात् ४|११७९ मंजेनों ४४१३४ भासमिद्भजो घुरः २।२१५७ भ्यः क्रुकको વારાહક भासे १६१५१ | भ्यपः ५।२१६७ भिक्षादेः ३२२१३९ ) भ्यसोऽपोऽभ्यम् ५१२८ भिक्षासेनादाये २।२१३२ भ्यो या ४|४|११२ भित्तं शकलं ५।३।२८ | भ्योऽसोऽत् ५।१।२६ भिसोऽत ऐस् ५।११८ | भ्रस्नसोऽर् ४४५१ भीमादयोऽपादाने २।४।६३ भ्राजभासभाषदीपजीवमीलपीडकण भीरो स्थान ५४६६ रणश्रणचण्लुटां वा ५२२२२९ भीरमतुमये १२२।७८ भ्रातुर्व्यश्च ३३२१७४ भाहीभृहोरुज्वत् २।१५० | भ्रातपुत्राः स्वस्दुहितृभिः १।३।१०० भुजोऽग्रे १।२।७५ भ्राष्ट्राग्न्योरिंधे ४॥३॥२३६ भुजोदो शारा७६ भ्रवः कुटिकुसेच ४।३।२३१ भुभूस्थेणिपियस्में ३।१।१६० भुमास्थागापाहाक्सा हलि ४४.६९ प्रौणहत्यधैवत्यशारपेक्ष्वाकमैत्रेय. भुषोत् ५।२।१९६ हिरण्मयं કાકા૨૮૨ भुवोऽनूच्यानुलोम्ये २२४३ | यसो धेच्चखे ४|४|११६ भुस्थोरिः २११०६ म भूडः प्राप्ती णि २१११३८ २३३१३१ मनव्व्यधोऽगौ २।३।६४ भूम्राज्यलंनिराकृञप्रजनोत्प. मड्डुकझझराद्वाण ३२२१० चोत्पतोन्मदरुच्यपत्रपतवृध मणिशरकवरविपात् श६४ सहचरणुः २।२।१२६ | मत्यर्थे स्तौ १२।१२३ भूयत्याग्निचित्या भावे २१११२ मत्स्योड्यः ४|४|१५२ भूयिष्टे ४|४|१६७ ३३३।२४७ भूयादयो धुः २।२१ मद्रक्षेमायुःशंहितार्थाथै राशिष्यप् १।४।८९ भूपार्थसफिरादीनां या च २।१७४ मद्राद ३।२।११७ भूपास्वीकारेऽलमंतः १०२।१६३ । मध्याच्छणादिनामुकच ३३१४३ भृगुकुरसवशिष्टगीतमांगिरोऽत्रः १।४।१६० । मध्यांताद् गुगै ४।४।१५९ भृवानमामिः ५।२।१९८ मध्यान्म: ३२।१८५ मृनासो २३.८८ | मध्यादेः ३३२९३ भृनोऽसी २१११७६ | मधुरुष्यादिभ्यो रवली धा१५८ भृत्यजिधारिदमतपसहःखी २२२१५० | मधुवभ्रोमा॑ह्मणकौशिक ३।१११३७ भृतित्यान्मासाहः ४१२।१६७ मनक्की ४४१०० भृशादेच्योस्तः २०१६ | मन्मात्खौ ४|११९६ भृशामीण्ये लोद तस्य हिस्घो या मन्यात् २१२२८३ तथ्यमस्तथा राधार मन्यनकनिविचः कचित् २।२।७३ मदस्य करणे ·मना साप च . मयट प्रकृते अकारादिक्रमणिका। ३१ मनस्युरस्युपाजेऽन्वाजेमध्येपदे मायधेः निधचने ५११६५ शरा१७० माशब्दमित्यादिभ्यः ३।३।२०० मनसश्चाशायिनि ४३३१५४/ मासाद् वयसि यः ३१०६ मनोः पुर चायौ ३११५८ | मिह शिद्गः गा९५ ३।१८ | मिस्नेरक प्राक्टेः ४।१।१७६ मनोरच ३२११४५ मिडस्निग्गेऽस्मदयुष्मदन्या' १।२।१७९ मनुर्नमोऽगिरो पति રા૨૨૨ मिडा वाक्यं १५१५ मनोरुश्चक्षुश्चेतोरहोरजसः खं २०६८ मिडेकार्थ का. शा६५ मम् ૧ર૮૬ मिडापेक्षस्यांगन ५।३।१३२ ममोड्योमतोर्योऽयगदिभ्य. ५३६ मिनमाओरसाचि કારકિo मयटू ३२३६४ मिननसपरिमाणे पचः Rારા शरा२५ । मितंद्रादयः शरा१७१ मयड्वाऽभक्ष्याच्छादने ३१३:१३० मिथ्याकुञोऽभ्यासे २२८१ मयूरव्यंसकादयश्च १६३।६३ | मिदेरेप ५।२८९ मयो घोऽच्युः ५।४।१७ | मिपथस्थतसोऽतंततां २।४।८४ मरुद्नेऽस्तोऽच. श६४ | मिव्वस्पससिपथसथतिपतझोड़ मलादीमसश्च ४।१।७२ वहिमहिथासाथांध्वंतातांझ २४६६ मस्य ५।१११५ मिमतफांराहतेणश्च ३१११७८ महत्साढण शठी१३ | मुर्खलिडोश्च १।२।६९ महाकुलाद खञ् ३११९४ | मुमचा ४४।२३३ महाराजप्रोष्ठपदाहण् ३४ार महाराजादेशकालाचित्ताढण् ३३३८१ | मूलादनमः ३३१७४ ३२२।३१ मृगक्षीरादिपु ४२३१९४ माड्याक्रोशे २०३११४ मृगयेच्छाटाट्याः २३१०४ माड. स्वार्थ २४ा मृगोत्तरपूर्वाञ्च सक्नः 8ારા૨૨૪ ३६६ मृजेरै ५ारा माणवचरकात सञ् ३१४१० मृडमृदगुधकुण्वद्वसः विश्व २१।२५ मानद ३।४।२०४/ मृदस्तिका ४ाश५३ मातापितरौ ४।३।१८६ | मृदंतनुम्सुपि ५।४।११३ मातुलाधार्योपाध्यायादानुग च ३१॥४६ | मृदो वर्थे णिज यहुलं २।१२८ मातृपितुः स्वर ५।४।६९/ मृप. शश९४ माथधुपदव्यानंदं धावन् १।१।१०८ मानं ३ा६७ રાધા मानसंवत्सरस्याशाणकुलिजस्याखौ ५।२।२२ , मेधारथाद् वेरः ४१३२ मानां णशवमथाथुसणशतुसुसः २४७० | मेनिः २।७७ माने २३80 मोः ५।२।११३ ३३३३१४३ । मोन. ५।३।१११ मायामयामेधाम्रक्तपोऽसो विन् १७४ | मो वा ५।१।१६४ मारणतोपणनिशाने शश्च ४।४।६३ | मौदादिभ्योऽण् ૨it૮૬ १९. मंत्रेणीपात् કારક मालेपोष्टकस्यांतस्य च भारितूल मंथौदनसन्तुपिंदुयज्रभारहारपीवध चिते ४।३।०३० गाहे ४।३।२२३ ३।२।३५ / मूल्यः क्रीत मद्राद घाऽण माङिलुङ ३।३।११९ / मृपः स्वार्थे मेघती कु. माने वयः मालात क्षेप ·१९६० राजघः धेषा भकापदिक्रमणिका युजादेर्या २२१:३७ | रहस्यमर्यादतिव्युत्क्रांतियक्षपात्र- युजां योगे शश५७ प्रयोग ५।३।१४ युवाखलतिपलितजरवलिनैः १॥श६० राक्षसाद्यराना રાણા૧૧૩ युवावी छे ५।११६६ रागोत्सुफोत्यास्थितास्थाशाशिष्य. युवाल्पस्य कन् घा ४२१६८ ताभस्य ४३२६२ युस्मदस्मदोः २१२१६९ युग्मदस्मदोः सुपोऽभोसि ४।१।१७७ / राजदंतादी ०३।११० युप्मदस्मदोकश्याप्रखो २२॥१६० । राजन्यादिश्यो घुम् २०६६ युग्दस्मदोः डसोऽश् ५।११२५ राजन्यान् सौराज्ये ५.३९० युष्मदस्मदोऽविप्तास्थस्य चाम्ना ५/३१२४ राजपत्यंतगुणाक्तिराजादिभ्यः यूतिजूतिसातिहेतिकीर्तिः ०1३।९२ कृत्ये च ३१४५१४१ यूनस्ति: ३।१६८३ | राजपौरुष्यं ५।२।२५ यूनि ३६१५१०७ राजसहे युधिकोः २२।९५ युयषयौ जसि ५।१।१६९ राजहस्तिपल्या घसः ४।२।९४ ये कडारादयः ११३६१२६ / राजाहासखेष्टः ४।२।११५ ये डी ४।४।१७ राह ३४६४ येनाल्विधिस्तदंतायोः १९११७८ | रात् शश२५ येनांगिविकारत्यंभावी १।४।३५राखः ३।४।३५ रानाही ४॥४॥४७ श४।१२२ ये घणे राज्यहःसंवत्सरात् ३४१०३ ४।२१५ रात्रेः प्रमाचंद्रस्य ४३१२४० योग्यकार्मुके ३।४।११८ रात्संशयच ३२४/२०३ ३४१२७ योडारूपोत्तमा पुश् ५३१६० योऽचि ५२११७३ राभूतपले ३१०२ रादुधनपत्ये ३३११०६ योऽचोऽस्वास्तुः २।१।१०३ राधीक्ष्योर्यघ २२१३० રારા राधो यधे ५.१७५ यो त ३।।१६२ ५ाश१५९ १४९ राष्ट्रदोत्तराद् घेत्याह ३२।१०० य्याड: ५।१४६ राष्ट्रराज्ञः सनाम्नोऽ राजापत्ये १२०० म्वृप्रानुगमघमरणोऽन् २३.५४ राष्ट्रवत् सर्व सरूपाद् ः ३३४ स्वा च्याप्यो मुः १/२।१०५ राष्ट्रऽनंगादिभ्यः ३४६४ र राष्ट्रेभ्यः ३१७ रंजे ४ासा२६ ४ाना४३ रंकावागिनि रा११० रक्षन्मुंछन् ३।३।१८५ ११.५८ रतोऽणुः દારિ૮ रि ५।२।१७. स्थवदे ४।३।२६८ | रियलिशे ५२।१५. ५।२।२०९ रघः ५।११४२ रीड्ऋतः ५२।१४९ स्पृथुमृदुशभृशदृढपरिपृढस्यो. ४४९६९ / रीस्योः शा१४६ ५॥४४ | रुफरिग चोपि ५।२।२१० र समाहारे शारद ) रुकभुजतोः ४।१४२ योगादये प्रभुः ३।४।१५१ (रात् सः यो यडः राय स्भि यौनमौखाद घुश् रके रथाद् घोटूंगे ३३३१०६ रागृत्वतां ·रुधांश्नम् ३४ जैनेंद्रय्याकरणसूत्राणां- रचलार्थाद्धरना २१२१४३ ] लां रुच्यर्थानां प्रेयः २।१२८ | लाक्षारोचनाढण रुच्याव्यथ्यौ २०५० | लिङ् बजस्याज्वरिसंताप्यो वोक्तः १४७१ लिङ् चो मौहर्तिके रद्धोऽगे ५।१११५० लिइ चोर्ध्वमौहर्तिके रुद्योट् चादोऽट पा२।१०४ लिझ्यङो रविमुपमइस्पप्रच्छां सनि च १।१९७लिब्यदि रुधराधोऽपे २२१२१३६ लिङयेत् २२११२ लियेतेः ५२२५० लिइस्योर्दै रूटोंऽतःपुराच्छः ३३६४७ लिइहेतौ लद क्रियावृत्ती रूपरात्रिरथांतरे ५।३।१०४ लिडाशिपि रूपाच्छस्ताहते ४१५८३ लिडोऽनंत्यसखं रूप्यय्यरण्याण्णः ३२२११५ | लिट् रेष फाम्ये ५४.३० | लिटः कसुकाना रेवत्यादेष्ठ ३१११७५ | लिटिया रेश्च सुपि ५।४।२६ लिटीग्यणः साचोऽर्याज्यं ११११७४ लिटीध्यस्फात् किछस् पतिकादेश्छः ३।३।१२१ लिडुच्कचि धोः रोगादपगये ४३२।६६ | लिप्सिव्हाः रोडीतोः प्राचां ३२२२१३६ | लिप्स्यसिद्धी रोऽच्युः ५।१।१७३ लिविंदधारिपारियेद्युदेजिचेति रोमंथादुर्य २।१।२२ सातिसाहोऽगौ रोहि ५।४।२० रोऽसुपि ५।३।१०५ रोहिणरेषताद् भे ३११३७ लुलहलयमाङाट् लुइलिटो ३।३।२९ लुइलहणौ सन्कायर्या लुइयेत्योः लः कर्मणि घमाये च धेः २७ लुडि लक्षणेनाभिमुल्यऽभिप्रती १॥३॥११ लुटोऽन्यस्य डारौरस् लक्ष्मणधिपुणांगना ४१५२ | लूधूसूसनर्तिसइच। राया९३ लूनधियातात् पशी लट् હારા૨૧૭ लुपसदचरनपजमदहरदशो गहें लाइगरेऽपिजात्योः लनृतोऽभत्यस्याप्येश्य रोः ५३.१२३ लटो पानिती शतृशानी छमादिभ्यः २२३८१ | लेस्तझरपशिरे ४५ लेस्सीयुट् सपपतपस्थाम्यूपश्यफम्गम्मनः लोकायाध्यात्मादिभ्यटण उकम् २।२।१५० | लोकार लगपेप ना२।१३३ लोट पाप कि ३८ लोद पाशिषि शा६५ शश २।३।१५० २३१५५ २०३६ ४॥३॥३४ २।३।१५९ ४४७० ५।।१४७ ५।११५८ २३३१३० २।४।९८ ५११५३ શાખા૨૭ २२२१०३ श४:१३० ४३।१७ श६९३ ४३१२ २१११५९ २३७ २।२।१४२ रोति मृगः २।२।१०७ ४४७४ ४ाटा८५ ॥४॥१४० १।४।१:५ १।४।१३३ शा१०० २।२।१७४ ४।२।३९ लडोपा २२३३१३३ लट् २२ER २।३।१२ शा६९ २४ात ग१६८ ३।४५४ २।३।१५३ २३।१४ ·लोः कृपः लोटो लख्यत् यो नुक पारा वर्षादीर्घात १२८० वर्षादुए च यः को अकारादिक्रमणिका १।२।१०३ | वर्णदृढादिम्पष्टयण च ३४१४० लोटि तो २।३८ वर्णम्राननुपूर्व १।३।११६ २0७४ पर्णात् कारः ५६ लोमं २२२२२७७ वर्णी ब्रह्मचारी ४२९८ लोम्नोऽपत्येषु ३३१०१०३ | वर्णेनाईदरूपायोग्यानां शा लोम्नांतर्वहिन्यां ४२१५० वर्णऽनित्य રાકર लोमादेशः १४ | वर्णमिनिटानः વાછ૮૩ लो या म्नेहरवे ५।२४८वर्णा वर्णः १३६६ लोहितादिसकलांतात ३१॥२१ | पर्णी बुञ् ३३।१३४ लोहितान्मणी रा४१ पतिका चौ ५।२।५६ लीदिदचोऽपचिवाधिशीडीयपदको- धर्मणोऽचक्रात शरा१२१ फोदतः ५।१।१२३ यस्य॑त्यनहोरात्रेऽवोऽवधेः કરારક लौल्येऽसुकसुक्याच ५।२।३२ वर्षाकालेभ्यः ३२९७१ था।१२० ल्योऽर्थाऽधाटय च ३।४।२०४ ल्वादेः ५३८२ | पयत्त्वेऽस्योत्संया રાષ્ટરદ્દ व वरणादिभ्यः ३।२।८२ वरुणमयशवरुद्रमृडात् शा४७ १८० वक्त्यसुख्यातेर वलादेरिट ५१२३ शरा५८ घनया ३३३२०५ वशिव्यधिव्यचियाग्रहिवश्विप्रच्छि घंचने गृधिचंचे शरा९ भ्रस्जां डिाते ३२५ घतंडार ३१११३९ / वशो यडि २८ घत्साच्छालात् ३।३३१४ घशि ५.२२१२२ घत्सु २२२२१३६ | घसनात ३१४३३ वत्सोक्षाश्वमाधासे ४।२।१९८ यस्तफयविक्रयक्रयविक्रयेभ्यः ३१६३ पतोट् ३२७ | यस्तेढन् ४।१।२०७ घदः सुपि क्यप् च २२१११११ वस्सदियोः कमः शरा१०४ घदोऽपात् १८३ | यसावी ३२६७ घधे प्रतेश्च ४३३१३३ / वसुनंसुध्यस्वनइहां दः । ५/३१०७ यघो राधे ४१२१ | वसुराटोः ४२६२ बन्या ४४४ घसो निश्यंत्ययामास्वापे ૨૨at૮ बनोऽहशो रश्व ३२१०६ | यसोऽनूपाध्याडः ૨iદર ययाप्राणिजातेर ४१४६ | यसोर्यस्यो ४|४|१३२ घयाशक्तिशाले श२०१२२ | वहापरिषं રા૭૭ घयस्यनंत्ये ३१.२४ वहाने लिहः शरा४१ घयस्तितुता ४/१०१ | घईः प्रवेयः श२।१५० घयस्तुलाम्या शश२६१ रहे पील्वादीका ४३।२९३ वयसि दंतस्य दत धारा१५८ | पहेस्तुरिट् च ३१२१. वर्गातात् ३२३१४५ या १२००९ पचचंपतोऽच्याक्चस्य ४।३।१५ घा १३३ घज्येऽपपरियां १४॥२१ घा ३२१५८ ·घा द्योः २२१४८९ / वाऽद्रेः पा कृषि घा फेशे घा खो ३१३ ३६ जनद्रव्याकरणसूत्राणां- ४३।१६ ] चा तरुमृगतृणधान्यपक्षि १४.१०० घा कथामि लिङ्च श३१३४ | वातादूला ३२२५३ घा कदाकोः २।३.५ वातायनेऽक्षे ४॥३१११९ वाऽकर्मणोऽणिकर्ता णी २२॥१४६ | पाडतोऽधोर्यकात् ५.२५७ घाफ्यः सा५५ वा दिग्ये श१२५२ घायटेप: ५।३।११९ वाद्यात् समर्थात् २३११८९ याक्यस्य ५३)२ ५.२१३० पाक्यादेयाध्यस्य फोपासूयासंमतौ ५।३।१० वा दुहमुहष्णुहष्णिहाँ ५३२६८ ५।३।११७ घाऽक्षः घाकादयः १।४।१२३ ! पात्वदच्सृज्शो नित्यानिट् तास- श२।१६९ स्थेऽस्क्रव्याः १।११७ ४४१८५। पादश्च घु २१२११४० १३१६८७ | चा दैन्याफ्रोशे ४|४६४ धागमिक्ष ११३८५ या धेः पाग्दिग्पश्यतो युक्तिवंडहरे १३१७३ | घा धेट्योः २२११५७ याग्धेनुदारान् मनोऽनडुनोः १०३ घानः पत्यंतस्य घाडगे १२२२५१ या नपः ५१६१ पागेज्यलालझलनमग्लास्नायनुचमध।४।९५ पाऽनन्वादेशे ५५३।३० घाडगे प्रयः २।१।४३ | वाऽन्यतः ३1३।१३ ३२२।१४५ चान्येन २४.१६५ Are७ चा निष्कघोपमिथशम्दे ४२२१ घी प्राधेट्छाशास: १४१५० या नीचः ४।३।२४९ पाँडिश्याः ४।१३६ वा नुक् पदांतस्य ५४१६० पा चत्वारिंशदादी ४३२१. घाऽनुष्यात ५४९ पाचः संदिरे ४।४९ / चानुपि ५४७० पाचंयमी वती २१४९ या पदस्यानी ५.२१५ या चित्त ४८६] वाय शक्षा११० पाचेः ४ाद? पाचो ग्मिन् ४१४५ घाऽऽप: ५२।१४० पाच्यापि ५२।७८ वा परेकाले २।३।१२६ घाम: ३.८/३७ पाटि વારાફક पाइवेयो पे ३११७२ | पाऽभ्यवप्रायः ४३४१ पादकायितपासाद् खः ३६३ या भ्रमयमत्रस्नां દાકારર૩ पादांतिकस्य साधने ४११६७ या प्राम्भलामघ्रम्मम्मम्मुलपान गरा४ पाणुमापात् ३४१६० या भादि १।३८७ यातातीसारपिशाचात् पुरुष ४ाश ५।१।१३७ पातदंतपलललाटादूलः ४१४४ या मायकरणे ५११११ पातपित्तलमसंनिपाताग्छमनको. पामः ४१ पने ३४७ यामदेयादयः રૂારા૨૨ पातपलाल ३४१८६ | यामध्योः પાછ૮ था गोमये १७१ | वाऽऽ या पिश्यं या पही या माघारंमे ·या मोर पा म्यो .. अकारादिकमणिका पामासाः ४११७८ | पादिताग्न्यादिषु १।३।१० घामायास्थायाः ३१३७ | याहीयप्रामभ्यः ३१२९ घाऽमापास्याधारे २११३१२५ घादीप्यविमराजन्येभ्यः પુરા ४।३।२०४ | यांतिक १६४४१०५ पाम्यपगुरः ३४७ यांतिमांतितमांतितोऽतियांतिषद् १५८ ५।१२६ | पति ५४१५६ या म्यो ४४१०५ घांशेऽष्टमात्रः ४१९५५ पातूपापितुर्यः ३१२१३३ | पायोऽदिनियां ४१६ যাচ २६३ विकर्णकपीतकात् काश्यपे ३१०१५९ पापी ४।१।१३९ / विकर्णउगलाद पत्स्याये ३१११५० पारिजंगलस्थलकांताराजशंफूचरा. विकुशमीपरे स्थलं ५४७३ दिनाऽऽहंत च ३३४.९४ पियालेच ४१४९ पा रुप्यन्यसंघुपाम्यन्यमः वित्तं स्याताय ५।१।१४३ ५३।२९ विदादेवयानंतये पा रोगात ३।२।१७३ ३६१३१२८ पाल्प ઇરાદ विदारु लोटि २११५१ पा लिटि विदः शतुर्यः शा१४३ पालिप्सी विदी लटो या થરાદ नाटा७२ पा लीइलिनारयोः ४३५१ विध्यत्यकरणेन ३३३१०३८ पा यनास्यांगात् ३११५९ / विध्यसस्तिले तुरःसखं રોરાક पा व्युको शा५८ | विधिनिमंत्रणामंत्रणार्धाष्टसंप्रदन- घा पागम्य રા૮૮ प्रार्थने लि २।३।१५२ घा विषधोपधात् ३३१६८ विनयादिभ्यप्ठण છારક घायुद्धादी ३११८७ | विन्मतोरए ४११६६. घाघव २३७ विन्यभ्युपे हो पश्चो २१३।५६ पा चेष्टिचेष्टया ५२१२१४ मिना तिम्रः १४ाटक याऽश्महितानो पिकारापत्ये सासार४६ विपरो जेः १२।१५ या श्यापारोफात् ४।२।१०६ विमुक्कादरण ४११०५ याऽशेपात् १३।१३२ विरोभ्यद्रव्यं १४१०२ वाऽस्थः स्फादेः ५४७१ चिलिंगं पूर्णदीदेशं १४९५ घस्नद्रव्याकं ५४१ याऽस्मपणम् ५।१।७२ विश्रयसोऽनहर्पणौ ३।१।१४९ वा स्यायोटि ५1१1१७४ विश्वस्य नरे ४२९० घाप्पोप्मफेनादुद्वमा सश२० विशपत्पदस्कंदा व्याप्यासेव्ये २।४।३८ चा स्वस्पत्योः १७७ / विशतिकात् ३४।३४ घा माझ नग२।११. विंशत्यादी .४।१।१२ यासिजिह्मासिनः फिढे भा८२ | विशाखापाढान्मंथदंडे ३४१२७ घाऽसुकः ५।११८१ | विशिपूरिपदिशहिसमापोऽना- वासुदेवार्जुनाद् युन् ३३२ सादः ३४१२६ चा सुपि ४३.९२ विशुनि भश्याधयार्थ ४॥२॥१३५ या मुपो यहःप्राक् १९७२ विशेपणं विशेष्येणेति १२०४८ याऽर्पत्यादिपु ५।३।१०६ | विकिरो घी या ४।१९३६ ३ | विधमो वा ·३।२।१६९ ३।३.१६२ २।३।१५१ રાફિક . जैनेंद्रव्याकरणसूत्राणां- विटारछंदास ५।४।८४ | वेणुकादिभ्यः छण् विश्वग्देवस्नेष्टरद्रयंचौ को ३।२५६ घेतनादेर्जीवन् पिसमाप्ती का १३.५१ वेतरसति पिसारिणो मत्स्ये ४।२।२० | वेत्तिछिद्भिदेः कित् पिहायो चिहच सरा५९ / वेत्तेः सिद्धसेनस्य विहीनरस्यैः ५।१७ घेदार्थसत्यस्याः घीप्सायां ५।३।११ | वेदेन बामणं योप्सेत्थंभूतलक्षणेऽभिनेप् १४.१३ वर्मेङः घोराजोविरोधे योऽन् ३।२।६३ वर्वय् घुछणकठेल्सेनढण्ण्ययफफि- वेरित. निकण्ठणोऽरोहणकशाश्व- वेश्च स्वनोऽशनेः यकुमुदकाशतृणप्रेक्षाश्मसारी घेःशालशंकटौ संकाशवलपक्षकर्णसुसंगमयराह घेः स्कंदोऽते कुमुदादिभ्यः ३२२८७ वः स्वार्थे सुप्रशिघ्यदंडमाण २३६१२० । वैकात् खुए तुम् लट् क्रियायां तदर्यायां २॥३॥१० धैकाद्ध्यमुञ् वुणी २।३।३२ / वैडूर्यः घुर्वख्ने २।३१४२ वैणे गौ कादेण्यण ४ारा५ । बैनोऽदूरेकायाः घृक्षासने विष्ट ५५४८५ [ वैरंगिकः धृक्ष ४।३।१४४ | रेऽदेवासुरादिभ्यः पृजिमद्राका ३.२०१७७ / वैशस्त्रवैमाजित्रे घृत्यंतस्य २११७५ वैपमोहःभ्यसः वृत्तिसर्गतायने फमः १२।४६ वैश्यादिभ्यः वृत्तोऽधीती ५२१४२ वोक्तं पूर्व वृत्तोपपाटोऽनुयोगे २३१२१९ | घोगितः घृद्धस्य ४।१।१६६ बोच पृद्धो यूनाऽनन्यार्थप्रकृती ११३।१०३ | वोदश्वितः पृथुप् वृद्धः ३३१८२ योदितः पृपयामयमुंदात् फितरछश्च ३।१।१८० | योदुडो माघारंभे शपः घृष्णोऽश्वपसी १२।१२२ चापकादः वृतो घालिमसी ५.११९६ | वोपमानात् ५६१ योप् घेकुः १।२।३८ | वोए चाभ्यायानुयाके erencs (बोए दुहदिहलिहाहो दे दंत्ये ४।३।१२२ घोमोर्णात् ४ाश१८ घोरकः पहि १४१३४ ! योjञः पेश प्रश्नाय्याने २२३१०६ यो? शा१५५ घोणों पाने: raits | पोर्ध्यात् રા૧૨૨ ३।२।८३ ४४७३ १४१३१ २११६२ ५।४।५२ ३२४८७ ५४५८ शग४९ ४ाश२०० ४११५. ३१३६७ २।३।६६ ४२१४१ ३२४७७ ३।११३ ३/३२०४ ३।२।११४ ३३॥२१४ १३।१०९ ४।३।२०५ ३।११० ३२२।२१ ५।११११० १२।१०९ ૨૪iદર ४।१७० ४।२।२२६ ४|११०४ पेकोऽस्ये प्रा घेःशुपमा ३।३।१५० ५११ ५।१।११ ५२।२८ १९१ ४ादा१६५ पप्रादे ·३ ९ ५।२।१७८ | शकटादण् शा१०० शत्तियटेष्टीक्ण १॥३॥६१ शकि लिए च घोदय द्वयसदन घो विधूनने शुक् योशनोशनन् घोशीनरेषु घोष्ठीती से घोप्पिदजागृसमिध ची कविच्लप्कायसंम घी प्रथने शन्दे घोन्मुचो धे. घी पित्र्क्ष्यो देशे व्य व्यक्तयाक्समुक्ती व्यजोऽक्यायाचि व्यथो लिटि ध्यतुल्याख्या अजात्या व्यमा भ्यो भूते व्ययोद्रोचन व्यर्थी पर्यधी व्यवहपणो सामर्थ्य व्यस्य या परि व्या व्याघ्रादिमिरुपमेयोऽतद्योग व्याडच रम' च्यादिभ्यष्ठनिटी च्यानद् बहुल च्यातो व्यासादेरकच व्यित्ये व्युडोवो हल सन्क वो व्युत्तपश्च व्युत्संनिमात् फट व्युद काकुदस्य व्युपे श्य ध्युष्टादिप्वण व्याचश्यम यो संपल्छौ व्यालिटि व्योऽस्पष्ट स व्यंजनस्पसिक्त व्रज्यज क्यप् अश्यबसोडत अकारादिक्रमणिका शा२०१ | मातामीक्ष्ण्ये १२।८२ ५२८६ | बातम्फादखिया सागर ५।१।२ वातीन ३३।१६५ ३।२।१३० | ग्रामं टाटा१७४ ४३९५ | प्रश्चभ्रस्जएजमृजयजरासम्राज १४२ च्छशाप ५३७१ राशा३. टा२८ श शा११७ ३।३।२३६ २।११३८ । शतार्थनम स्यास्तिस्थाहायपट्यधा ४।३।२२ हित ૨૬ ग.६ शक्तिलांगुलाकुशर्मितोमरधनुर्घटे ग्रह २०१८ ३०२१३ ५।२।१९१ शतिहस्तिकवाटे २।२।६८ २३१६३ કારા शत्स्तं वत्साही २२।४ २२२२१७५शके कमाण ५।१११३८ १२।१२ शच्छन् विशते ३४२०० १७५/ शतमानसहनाद ३।४।३१ १४.८४ शतपष्टे पथष्ठट् ३२।७३ २।३।१६२ | शत्सद्दाघेसैरु ।।१५५ ११३४७ शतादस्वाथै सेटयो વારિક २५ शतादिमासार्द्धमाससंवत्सरातमट् रा१० ३।२।१२७ शताद्वा ३४२ २।३।१०६ शदेर्गात् शश६८ १३.६ शदोऽगतीत ५।२।५२ श६३ ४७६ | शफमरद्वाजानेये ३।२।१४२ २२१११ शदकर्मण १॥३९ १।२।३७ शब्ददर्दुरललाटफुघाटाद्ढी ३।३।२०१ ३।४।१८८ |शब्दादे कृषि ११ १२१८० शब्दे २२।१४८ २२३३५ शंभ्यो धिनिण રાગ૬૨૨ सा११२ शम्यस्थोऽधो सौ २१६ ४।३२७९ शम्यारुश्च ४।१।१९६ ४३६३ / शम्या लुक ३।३।१२२ ४३४ शमा दी રા૮૧ ५२८८|शमोऽदर्श ४ा९१ २३१७७ | शययासिवासेऽकालात् ३१६७ २२३२८७ शर ५४१५२ श८७ १८१ ३३२१२५ शपदयात् भर पयि ·२३०४२ / वैणे गौ ३८ जनेद्रव्याकरणसूत्राणां- विटारइछंदास ५१४६४ | घेणुकादिभ्यः छण् विश्वग्देवस्नेप्टरद्रयंचौ को ४।३।२५६ | घेतनादेर्जीवन पिसमाप्ती का १।३।५१ वेतस्सति विसारिणो मत्स्ये ४।२।२० वेत्तिछिद्भिदेः कित् विहायो पिहच २२२।५९ | वेत्तेः सिद्धसेनस्य विहीनरस्यैः ५२।७ | घेदार्थसत्यस्याः घीप्सायां ५।३।११ | वेदेन ब्राह्मणं याप्सत्थंभूतलक्षणेऽभिनेप् १।४।१३ वेर्मेडः चीराजोविरोधे योऽश् ३२२०६३ घेर्वय् घुटणकठेल्सेप्रढण्ण्ययफफि वेरित. निश्कण्ठणोऽरोहणकृशाश्व- घेश्च स्वनोऽशनेः र्यकुमुदकाशतृणप्रेक्षाश्मसारी घेःशालशंकटौ संकाशवलपक्षकर्णसुतंगमयराह घेः स्कंदोऽते फुमुदादिभ्यः ३२२८७ वे स्वार्थे शुभशिष्यदंडमाणघे ३३३३१२० वैकात् पुण तुम् लट् क्रियायां तदर्थायां ॥३॥१० धकाध्यमुश् पूर्णी २३३२ / वैडूर्यः पुर्वने गृकाटेण्यण ४।२५ वैनोऽदूरेकायाः घृक्षासने विष्टरः ५।४।८५ वैरंगिकः वृक्ष ४।३।१४४ | वैरेऽदेवासुरादिभ्यः घृजिमदात्कः ३१२११७७ वैशस्त्रवैमाजिने प्रत्यंतस्य २२१७५ | वैपमोह्यःभ्यासः पृत्तिसर्गतायने फमः ११।४६ | वैटयादिभ्यः घृत्तोऽधीसो ५१२१४२ वोक्तं पूर्व वृत्तोपपाठोऽनुयोगे २३१२१९ | चोगितः पृद्धस्य ४।१।१६६ घोडे वृद्धो यूनाऽनन्यार्थप्रकृती १।३।१०३ | चोदश्वितः धुप वृद्धः ३३३३१८२ चोदितः वृपयामयमुंदाल फिबरच २०१८० | घोदुडो माघारंभे शपः घृष्णोऽश्यपसी १२।१२२ घोपकादः घृतो घालिमसी ५१२९६ | चोपमानात् ५६१ | घोप् पे कु: १॥२॥३८ | चोप् चाध्यायानुघाके घेकः in | चोप् दुहदिहलिहाहो दे दंत्ये पकोऽस्येमा ४१३।१२२ घोमोर्णात् ४।२।१८ घोरका येहि १।४।१३४ | घोर्गुञः पश प्रश्नाल्याने २।३.१०६ | घोणों घेत्री शा१४५ | घोणाः पेमे ५४ | योर्ध्यात् ३२१६९ ३।३।१६२ २।३।१५१ શારાપુર ५।१७ २२१/३१ ३२२८३ ४४७३ १४१३१ २२१०६२ ५४५२ ३।४।८७ કાકારક श२।४९ ४१२०० ४१५. ३२३६७ २।३।६६ ४२१४१ ३४ा७७ ३।३।११३ ३२३२०४ ३।२।११४ ३३१२१४ १।३।१०९ भा३।२०५ ३३१०१० ३।२।२१ ५।१।११० १।१।१०९ राधा१६२ છારા૨૭૦ ४।३।२२६ ४ा१1१०४ ५।२।७२ ३।३।१४० ५.११ ५.१२१ ५.२।२८ श१९१ ४।१६५ पेः खुपमा ·योदा ग्यसददग्नट घो विधूनने जुक् घोशनोशनन् घोशीनरेपु घोष्ठीती से घोप्विदजागृसमिधः वी कपिलप्कायसंमः घौ प्रथनेऽशन्दे घोन्मुचो धेः घी पिञ्झ्यो देशे च्छशां पः व्यक्तयासमुक्ती व्यजोऽक्यघाचि ध्ययो लिटि व्यतुल्यारया अजात्या व्यमौ भ्वो भूते व्ययोद्रोधनः न्या पर्यधी व्यवहपणोः सामर्थ्य व्यस्य या करि व्या: व्याघ्रादिभिरूपमेयोऽतघोगे व्याडच रमः व्यादिभ्यटमिटी व्यानट् बहुलं व्याप्ती व्यासादेरकाच न्यित्ये व्युडोऽवो हलः सन्कयोः ध्युत्पश्च घ्युत्संनिप्रात् कटं ब्युदः काकुदस्य व्युपे श्यः ध्युष्टादिष्वण् व्येऽवश्यमः ध्योः सं पल्को व्योऽलिटि व्योऽस्पष्टः खं व्यंजनरूपसिके ग्रज्यजः क्यप् प्रज्यल्लोऽत्तः अकारादिक्रमणिका, ३सा२०१ | मातामीरुपये ચાર ५।२।४६ मातम्फादस्त्रियां દ્વારા ५.१०८२ | व्रातीन ३।३।१६५ ३२२।१३०] माझं ४४१७४ ४३९५ | प्रश्वम्रस्जसृजमृजयजरासम्राज- २।१।४२ ५३७१ २२३२ पा२८. ५४११७ ५।२।१७८ | शकटादण् ३।३।२३६ २।११३८ शकार्थनमास्यस्तिस्वाहावषट्स्वधा- ४।३।२२ tiાર૬ Rારાજ शक्लिांगुलांकुशर्मितोमरधनुर्घटेप्रहः।२।१८ शा१७४ | शक्तियटेष्टीकरण ३।३।२१३ ५।२।१९१ | शक्तिहस्तिकवाटे २।२।६८ १३.६१ शकि लिम्च २३१६३ २।२।८५ राकृत्स्तये वत्सबीही शु. રારા शश१७५ | शके कमाणि ५१११३८ था१२ शच्छन् विशंतेः ३४ा२०५ १७५ / शतमानसहनाद ३।४।३१ ११४९८४) शतपटेः पथछट् ३।२०७७ २।३।१६२ | शत्सद्दाधेसैरुः २।२।१५५ १३।४७१ शतादस्वाथे सेठयो ३४ा२४ १२।९५ | शतादिमासार्द्धमाससंवत्सरातमट् ४१।१० ३१२२१२७ शताद्वा ३१४३ २३.१०६ देर्गात् शरा६८ १३३२६ शदोऽगतो तः ५।२।५२ ३३१२१२५ | शपश्यात् ५॥१६३ ४७६ | शफभरद्वाजानेये ३२॥१४२ १।१।१११ | शब्दकर्मणः १२।३९ १॥२॥३७ शब्दददुरललाटफुक्कटाढी ચા૨૭૧ ३१८८|शब्दादेः कृषि રા૧/૧ ४१२।१८० शब्द श२०१४८ २१३१३५ शंभ्यो धिनि ૨૨૨ ३४.११२ शम्यस्थोऽधोखो રા૧૬ ४३२७९ शम्यारुश्च ४।१९९६ ४।३।६३ | शम्या लुक ३१३१२२ ४३४५ शमां दी ધારા૮૧ शहाटमोऽदों ४९१ '३३१७७ शयवासिवासेऽकालात् ४।३।१६७ २।३१८७शिरः ५.४४९५२ બુરા ५ोश६७ शरः यि ·शर्द्धललावात शाक्तपाजः + शरिसश्च पाय२५ थीम्बोरात् . अनवण्याकरणसूत्राणा- शरपरक्षरवाद या ४।३।१६६ | शिपादेगा ३११४४ शरदच्छुनकदाग्निशर्मकृष्णरणात भृगु शीडो गे ५२।१४४ प्रत्सामायणपगणब्राह्मणवशिष्ठ ३१॥३४ शोडो रत् शरदादेः ४ा२१३६ | शोविनिपन्निपद्मन समजः ३६८९ शर्करादरण ४|१२१४ ) शीतोष्णको कारिणि ४११०२२ शर्कगयाटण उण च ३२२२९१ / शीतया समित ३।३।२६० २०२३६ शीदादिभ्यः कालात् ३१२१२६ शर्यरे सरि ५॥४॥२२ / शीतोष्णाहतो ४ारा३८ १९६२ शारो ५।४।१४७ / शीर्पच्छेदाद् यश्च ३।४।७८ शलालो ३३२० शार्पन शिरसोऽप्ये यि वाघ१८४ शाछोऽमि ५४१६५ | शीऽचि ४४१८६ शखजीविसंघामध्यड्पा ४ | शीलं રફાર दास्धृपःप्रगल्मे ५।१।१३२ / शीलधर्मसाधौ न् २।२।१२५ शस्यूचा ४३६२२० शीलीक्षिक्षम्काम्याचरभक्षेणः ચારાર शासि ४।३।१०७ शीलेऽजाती णिन २२१७८ शसोऽन् ५५।२७ शुक्राद्ध ३।२।२७ शाफटशाफिनो क्षेने ३४१५६ | सुंडिकादेर ३३३६१ शाखादेर्यः ४।१।२१० | शुक्षाप्रांतशुभ्रपपराहाहिमूपिकातू४।२।१७७ शाच्यासाहाव्यापां युफ् ५॥२॥३३ शुनः १३।२९९ शाणात् शा३३ शुन्यपूनी ३/४ ५।४।१८२ | शुनीस्तने धेरः २२२३७ शापि न्यये २।३।४४ शुनोऽतेः वास१२१ शाल्मांशप्रत्यप्रथकलफूटाश्मकादिन ॥१॥२०४ शुम्रादिभ्यः ३।१।१५७ शालातुराण PARIVE | शुष्कचूर्णरुक्षे पिपस्तस्मिन् २४१८ शालीनफोपीनायिजीना' शुषपचौकी ૩૮૩ ५३२२ शारत्वेतिपः २।१।११३ ) शूलसमयदुःखनिष्कुलसत्यात्याक- शाम्युएधृपमृपदृशोऽसे २०३/१२४ यापनाप्रातिकूल्यनिष्कोपाशपर्ये ४।२।८१ शास्वमुघसा ५४४४ | शूलोखाद्यः ३१२१९ शासोर दलीत ४४३५ / भंसलका कर ४।१।३० ४३७ / भंगादारकः ४।१७० शिक्षशप्नापेझिासोपलंभनाशिपि ११२४५ मां सो पा ५।२।१३७ शिक्षादेवाण २३५५ वदादारुः २।२।१६४ शिखायाः ३२२९६ | शंफपुच्छलांगूलेपुसी गुनः ४३३३१७४ शिखाशालाशम्यूभिर्मतो. ४.२८/शे मुचां ११३८ शित सर्यस्य २।१६०/ शेषाद्वा ४२१९४ शरा | शेपे शश२९ शिल्पं ४३६ शेषेऽपदो लद २२३१९४२ शिलायाः ३६३२.६ | शेपेऽपाऽगंतवादी ५१२१ १०८ शेपेग पप २२४९६ ३३१३ शोशनयनने लुन २।३।३ ज्ञात शादी शिरीपादुकाटा शिरोग्यसो. पंद शिलिपारासिटामिपूरे ·. ४१५ असःखं 4 अकारादिप्रमणिका शोणत्यतैतहरितमरितलोहिताद् श्वोकादिभ्योऽधिन् રારા૪૮ धात्तो नश्च ३११३४ प शौनकादिभ्यो णिन् ३३९० पम् श्यनंपातातलंपाता २२२० २०७१ ) पंडजंडपकापणारः शोधते ३।१।२६५ ५।१५ चुलटुस्ती मध्ये पट्कतिकतिपयस्य युफ् ५८१३३ | पढोः फासि ५३७६ ४ाटा०८ पण्यासाज्यठी ३४/१०० मान्नःख ४४२१ ३१.८ श्यनए मुधं पण्मासापण्यटण्याः १।१।३२ पणि चाणिस्तारवास्थित्स्यत्सहः ५५ श्यांविदिवोऽस्पर्शापादानजये ૧૮૭ पतुश्चाईत्वे ५।३२४१ श्यामलक्मणाद वाशिष्ठे ३९१५८ श्रद्धादिभ्योऽ पन्हन्धृतराज्ञोऽणि ४ाटा१३५ ३।४।१२६ पपउहतरि चादेोष्टुः રરરર श्रवणाभ्वत्यो स्त्री ३२९ पष्ठात् ४१९५६ भविष्ठापाढाचाः al૮ धधिप्रधनखंच पाडियाड्वलिसांभूय्यांभ्यामिती. ४ाया१२५ ज्यादिः ३११२४ भाणामांसौदनाहः ३।३।२२४ पिद्दिादिभ्योऽ २।३।१०१ श्राद्धं मुक्तं टोऽनेनाथ ४११३५ पेऽप्राधलंप्राप्तापन्नादी १४२२० धिम्योगी २।३।२४ पुत्रपत्योः જાફાર धिताश्रितप्रमाणे गोप्पद ४।३।१४७ गुलेझिस्त्यादः धारा१०८ श्रुस्विपयजः फरणे १।११२ श्रुघु प्लुच्योर्चा ५।२।२०२ पोमयरुणेऽग्नेरी: ३१८१ शुस्मृहशासनः 1 ધારા૧૮ घेण्यादिः कृतादिभिः च्यो २५० विश्लम्याचमां शि ५८२ घोत्रियो वा दोऽभ्यता ४१३३ प्टुना प्ष्टः ५४१३९ थो बायुवर्णनिवृते ११.३९ धोः थः શ૮૮ प्यस्येश्येऽत्के मातरि ४।३२६४ श्रोत्रं ३२४१४६ | प्योऽक्षरूपांत्ययोगविनाऽणितोः ३११८४ श्लाघन्दुस्थाशपों झोपस्यः ग१२७ प्योऽनुस्वारे વરાછo २११५५ यो नो णोऽमिन्ने ५४९९ लिपशीट्स्यास्वस्जन्हज्रपारं ३१६१६६ प्यसुश्छः वाटा ४ श्वणगाद या ३२३१६१ ४४ा५ सः १३२ श्वचर्मणः संकोचकोशे श्वयुवन्मघोनोऽहति ४ा९३३ રૂારા રે सफलफर्दमाद्या श्व्यस्पद्वचोऽयुम्पुमुम् ३।१२० ५२२१४२ सकलादेर्गोत्र अरा२३ श्वभूः याटा११५ सको श्वगुरश्वश्रूभ्यां २३१०२ सक्थ्यस्यिदभ्यक्षणोऽनङ् ५२०५८ भ्यसस्तुट् च ચારૂ9 श्वसो घसीयसश्च सलं घा ५।२।१३ श्वादेरी २०१३ श्वेताश्वाश्यतरगालोडिताहारफरथा. ३।४।१४४ सखिणिग्द्ताद् यः श्वतरेतकरच २१३२९ | ससितोऽको २।३।८२ पोऽनश्यः शरा६४ टिवी या २३२३६ | प्णांता चेल् क्लिप: स्वार्थ भाव का ३२|७८ सहत् १९ | सलशे ·.३।२।१६९ . सन्स्ये वृद्भया सन जनगव्याकरणसूत्राणा- सण्यशिश्वीनार्यः ३३१०६९ | समवाय ४।३।१३० सति २२२२१२० समाजमर्तु सति घश्ये युवाऽस्त्री ३१।११५ | समानात्तदादेव सतीर्थ्य: २३२३१ समानामेका श३९७ सत्यगदास्तोः कारे ४॥३॥२३५ समानस्य धर्मादिपु ४॥२५ सद्भूतवद्वाशंस्ये २३।१२५ | समां समां विजायते ३४१७४ सहा सपिंडेधिययास्थान ३१११७ समायाः खः ३४१०१ सदस्यंजश्चालिटि ५१४९८ समिधप्टेन्यणाधाने ३३।१०४ सदा सघः ४।१।१२६ । समि मुष्टौ २।३।४३ सदोऽप्रतेः ५।४४९ :समि युदुद्रोः २।३।२२ सन्निविभ्यो ५।१०१३० । समिघा २११२८ सन्भिशाशस्विदिच्छादुः २१२।१६२ / समीपे १२३३१३ सन्महत्परमोत्तमोत्कृष्टं पूज्येन २।३३५३ समुदा ५५३९६ सन्यतः ५।२।२०० समुद्यजः पशौ २।३५८ सन्यडोः ४।३।१३ समुद्राप्नौनोः સારાર २२२२१०२ | समुदायमोऽग्रंथे शरा८४ सनः किचि संच ४४४६ समूलो निश्च राधा२१ ११४१०६ / समूहयश्च बहुपु तयोः BIR२७ सनि ४४४६ | समूहात् समवैति ३।३।१९५ सनि १।४।१३७ समोऽकूजे श२।१७ '५।६।११६, समोगम्प्रच्छिस्पेच्छिश्रुविद्दशः रा२।२८ सनीट ५।११९७ समो भया शश६१ सनीयतर्सम्रस्जदभुस्मृध्रिय भरत- सर्वचर्मण कृतं खरच ३२४१६४ पिसंतन्यतः ५।१।१४ सर्पजनातू खञ्च ३२५२ ४।३।८ सधौ शैध्ये ५।२।८६ सपल्यादी ।१।५४ | सर्वभूमिपृथिव्या अण् ३१ सपत्रानिप्पनादतियाधे ४।२७८ | सर्वस्य द्वे ५१ सम्राययांदा ४४.१४४/ साणी घा ३४१४ सग्रह्मचारी ४३३१२५२ / सर्वात् ३५५५ समाऽशाला २४५११६ | मर्यादेरिन् ४|१८७ समतुमोमनःकामे ४३२७८ | सर्यादेः पथ्यंगकर्मपत्रपात्रशरावाद् सम्राजक्षत्रिये ३।१।१८२ घ्यापी शा१६६ सम्राट ५।१३ | सर्वानीनानुपदीनायानयोनम २।१६ यद्धानये ३१.११७६ समःखं तते ४।३।२७६ साशाहःसंख्यातपुण्याच रानः ४२२१०६ समारसि ५.४४ सध्विजादिदयायासोऽनृो. ११।२८ શર सं गा४९ समपरित्यपंपशाग्लाघटस्टम. ११३१ सर्वोचरदक्षिणयामादेसः ३२१:३४ सरजसोपशुनानुगयं धारा१४४ राधा सरोऽनाश्मायसः सुजात्योः ४२११७ समपात् मासाद ३४ १२० । सरोदल. ३।१०. सनि प्रहगुहष सनो पा 1 समः सने सपंयुके समर्थ पदावधिः क्रमसहा तुम् ·सस्मे लड्च . शा३४ | सात तद्विपयात २।२।४६ / सामेतादिः अकारादिप्रामाणिका ५३ २३१३ / संवत्सरात पर्यफले ३२।१८१ ससञ्जपो रित ५१४१०२ संवत्सराप्रहायण्याप्टंण् च ३।३।२८ ससर्यादेप् •३२६८० | संन्यवाद २२।२१ सस्थानाफियं स्वं राश | संघिमाद् म्वोऽखौ २।२।१७० सस्नो प्रशंसे ४ारा५४ संशयं ३४४८९ २।३।१६७ [ संस्कृत शश१५४ सस्याद् गुणात् परिजाते ४१६/ संस्कृतं भक्ष्यः ३।२।१८ सवड्वल्पापतेरिः २२२२१६८ | संसहयोः समीसध्री ४३२५७ सहयोऽस्योः ४।३।३०३ | संसृप्टे ३।३।१७५ सहनश्विद्यमानात् .३१६७ / सांतः ४ारा५३ सहसहितसंहितशफलश्मणवामादेः ३३१४८० | सायंजः ५११४५ सहस्य सःसो ४।३।२४६ | साकलात् संघांकलक्षणघोपे पा ३।३।११८ सहादेस्तुल्ये रा१९७ / साक्षादाच्चि १।२।१७२ सहायाद्वा ३२४ा१४२/ सात ५शटाट१ महाधन છારીરૂ सहेः शार संकटात् ४ाश१० साद्वा कास्न्ये ४२७१ संख्यः राश६ | सादे ४।१।३८ संख्याताबा ४२११४ | सादेच यः ३३१०७ संरयाल्पा १।३।१११ / सादेप्टण २२३१६३ संस्यये स्यिनासन्नादूराधिफाया. साधकतमं करणः શરારૂટ धादिडट् च १३.९२. साधनं कृता बहुलं ६।३।३० संगतऽजये साधने स्वार्थे રાs राधा संघऽनूचे २।४।३८ साधुनिपुणेनानभ्यादिना यामीए १२ संजेवा साधी २।२।७९ ५४४६ शहा१७८ संज्ञो मा दे ११४३१ ५1१1३० साम आकम् संडिकीसध्यादेाण ३1३७७ सामान्यनोपमानं १॥३४६ संधी ર૬૮ सामिस्वयं चेन १२३३२३ संपदा चामिविधी ४७२ | सामीप्यऽश्रीऽध्युपरि संपदादिभ्यः क्विप् कि ३२११७८ सायंचिरंप्राहेगे झेः २३१९१ संपादिनि श११५ सावनडहः ५।१६६४ संपर्युपात् कुः सुड् भूषै ५।१०६ ४।३।१२६ साम्मे संप्रत्यः ३।११८६ | साऽस्य पौर्णमासीति खो ફાર કરે • संपतोऽस्मृती पारा५२ | सिंध्वपकरावण ३।३।४ संप्रदाने १४ा२४ सिफताशर्करा शश५५ संमाजानोर्मुक्षौ ५४ा९२ सिचो यडि श१६४ संयोधने बोध्यं शाद६ | सितसयस्य पाश५४ संभवत्यवहरति च १२।११८ संभाव्येऽलमर्थात् २१३१४४ सिद्धद्यायांत पुनर्वसुमें J૨૦૮ सल्लिटोज ५।२।७० | सिद्धिरनेकांतात संशा खुः १।१।३० | साप्तपदीनं सत्यं अश६२ | सिति । १२११ ·४४ । रशी जिद् है सुःकिः द्रव्याकरणसूत्राणां- सिद्धी भा श६ सुसाद राष्ट्रस्य ५.२१८ सिम्मादः ४१४३ सुस्थ्यादेः ४।२।१७२ सिध्यतेरशाते ५४ सुः स्थिररुग्मत्स्ययले २३.१७ सिपि रिवा ५।३।१०२ | सुस्नातादीन् पृच्छन् '३३११८ सिललि २२११५२, सुपामादिपु .पा४७ सिली दे १२१११०० । सुहरिततृणसोमाजंभात ४।२।१६२ सियुसहसुदन्तुस्वंजः ५४५५ | सुहृदुहृन्मित्रामिरे કરાશ૮૬ सिस्यसीयुट्तासां डीप्रहाउझन्- सूकसाम्नोश्छः ४११०३ ४|४६५ सुचने २११०४ सीका १९८ सूनिधिमध्यपश्यत्यू: २२१३३ सीमंत. केशे ४।३।१६ | सूत्याभोज्य युवतिक्षत्रिय ३८७ मुंगाभ्यां भारद्वाजे ३११५१० सूने धारण १२।१९ मुफमपापमपुण्ये : २२०२० सूत्रेऽस्मिन् सुविधिरिष्टः ५।२।१२७ १४६७ | सूभ्योऽथस्य मिडि ५।२।९६ मुसमियादानुलोम्ये ४ारा८० / सूर्पाद्वा ३३२ सुसादे. ४।११९१ | सूर्यागस्त्ययोरछे च ४ाधा१५३ सुखादे जीपः २।१।१८ / सूर्याहन्यां 1181 सुच. ५४३४ सृज थार २१७ सुनःसन्स्ये पा९७, सुजयल्लप्पत्पद्गृच्छुचः २२१४५ मुद्विपई सन्यरिशस्ये २१२४ सपणग्लहः प्रजनेयत्ताक्षे २।३१५७ .२।४।८९ से कर्मकर्तरि ग्रासे पा1८९ मुटीदुत प्राफ्स्य ४३१०६ / संगुले संगे ५४४६५ सुदुW. ५१०५० सेट् ते पूड शीडडोरस्थिन्मिद् मुदुस्याधारे ड. २२२१६० श्विद्धृपोन १२।१०७ १२ (संटि' ४ाथा११८ ८३७ सुपध १२२१८४ सेधो गती ५३ सुप् सुपर १।२३। सेनासुराच्छायाशालानिशा पा १४ा११८ सुप्यसप्येयः १९३९८ । सेनांतकारिलक्ष्मणादि च ३।।१८३ मुप्पादन ५.३१५८ सेनांचा ३३१९७ मुप्योः Live | सेयलमुपरिविशालयगणार्यमादे- सुपि २।२७ स्तृतीयात् सुपि ४१. पा।१०६ मुपोकोचि सेहि डित् नादि १६ सोः उपत्युत्सु भगुणे गधस्ये. २९६८ ४।२।१५४ सुपा धुमृदो सादः ४१६७ ५४५५ सुभगादयस्थूलपलितनग्नांधनिये- सोऽधास्तीति देश. सौ 311८४ ऽप्यो यी वस्तुएकम् २१२६५५ सोमे सो सोदयंसमानोदया 2131२६२ सुम्मिरतं पदं २२२२९१ १२।११६ | सोडिं शरा११८ मुपाम्न मन मापारेषु ३।१११७७) सोडी પર ફરજ मुरासाय पिप: 11१३ सोऽस्य तद दसचयें २४९९९ सुरतयोः सुपश्ये ३६४१७३ सेऽधुस्थस्य .

·पप् चेकः स्तुती भ्रातुः स्था या स्तुधू सोमें स्तो चुना श्चुः - अफारादिक्रमणिका सोऽस्य निवास ३३३।७४ | स्थादिभ्यः कः सोऽस्याप्रणी २१३७० ४।१।२८ स्थानांतात् सी ३।३।१६ ४ार स्थानीयानविधी १२१६५ स्कभ्नःपः पा४६२ स्थाम्नोत् ३.११०२ स्थति ४।३२७७ स्थास्तंभोः पूर्वस्योदः ५४ा१६३ स्तंपाई पुनश्च २२२२१७६ स्थासेनिसेधसिचसंजस्वंजस्वंजो स्तंयेरमकणेजपी २।२।१७ स्तंभुस्तुंभुस्कंभुस्कंभुस्कुंभ्यानुच २।१।२६ ऽट् चेऽस्य च ५४४८ स्तंभुसियुसहः कचि स्थूलदरयुवहस्यक्षिप्रक्षुद्राणां यण ५९६ स्तंभः ५४५० ४ासा१६३ स्तुशाग्ने ५४ाद स्थेश्भापिफसो घरः २।२।१६६ ४।२।१९८. શ૮૪ टा१४६ त्यसुपि सर्प पुंचत् ४।३।१०७ स्तेयहित्यं स्नानं सो ३१४३ ५४८२ स्तोकारादर्थच्छं तन स्तिः सर्यादिः १।३।३४ २०४० स्तोकापच्छूकतिपयात् करणे स्निवे ११४८ का पाऽसत्त्वे स्नेः स्मैः "१५४४६ श१०१२ १५१३८ स्नेः स्याट् प्रश्ध ५१२१ स्तोर्यज्ञ स्पर्दै २३२३ शश६४ ज्यपात्राघर '१४१०९ स्पृश्मृश्कृतृप्हपो घा २२११५३ खिया स्पृशादिसपो वा १1३।१०५ ४३६१ नियां २।२।७० स्पृशोऽनुदके किः ५।११७७ स्त्रियां स्पृहेप्सितं '३.१३ १२।१३५ खियां क्तिः १३.८० स्फांतस्य सं ५।३।५९ नियां सी ४।२।११५ .स्फादर्तेरस्करेप ५२२११५१ स्त्रियाः ४७. स्फादरेप ५२।१३५ खियाः पुंसो द्वंद्वे चं ४।२।१०२ / स्फांहतोऽस्कुः स्त्रियामुए ३३१०९४० स्फादेः स्कोंस्ते च ५।३।६४ खियामूधसोऽनह ४।२।१८८ | स्फादेरातो धोदण्यतोऽध्यायः ५५३८१ स्त्री १।२।१०६ / स्फायः ४।३।३८ स्त्रीगो चः शश१३ | स्कायो वः ५।२।९१ खीत्यात् ३।११५४ स्फुरिस्फुल्योपनि ४३४६ १।१२८१. स्फुरिफुल्योर्निनः ५।४।६. स्त्री पुंसानण्ट् स्नण्टु पतः રા૨૨૨ खीवृक्षात् क्षेपे णश्च ४ाटा७ रत्र्युक्तपुंस्कादनूरेकार्थेऽडप्रिया स्म्रर्थदयेशां कर्मणि दी स्त्रियां ४॥३॥१८८ | स्म्रर्थेऽयदि लट् २।२।१११ खोऽयझे २२३२७ स्मिड्पू ज्वशः सनि ५।१।१४८ स्थंडिले शते प्रती ३।२।१७ स्मिडः ४।३।५९ शरार/ स्मृदृत्वरप्रथमृदस्तृस्पयोऽत् ५२२२१३ ११।२० स्मे २।२११८ स्थलादिनाण् मघुफमरिचं ३।४।९५/ स्मे लोट २१३१५६ स्त्री न्यद ३१०१०९ / स्फे रुः ३।१।१७४ | स्महतोः ४।६९ ·२३६५ . + . अकारादिफामणिका ४७ हन्यचां सनि ४.१३ | हस्ते वृद्धतिग्रहः राधा२३ हरत्युत्संगादेः ३३२१६६ | हसूस्वनकन्या या বোল ३।१११३१ | इंतजः ૪૪ ૮ इलूडच्याग्धासुसिप्त्यन ४३६४ हाक ४ाथा११३ इल्मध्ये लिटयतः ४४९१७ हाका क्यि श२।१६२ हत्यभकुछुरः ५१३.११४ हाए शा१६९ हल्यभारीः ४ाथा११० हारपरिमुखादे: ३।३।४९ हल्यस्सेः २२१०३ हायनांतयुवादेरण् ३४१४७ हल्युप्योरी ५/२०१७ | हायनाद् चयसि ३१.१४ हल्यो ५।२।२९ हास्यै मन्योक्ती युप्मन्मन्येऽस्मत्त्वेक १।२।१८२ हलनुधुनुयोऽचीयुष्योः थाटाहांतरांतरेणातिधिििनकपासमयामि. २।३।११८ चोपाधी ११४२ हलक ४।२।७० हि ब्ल्यियन ५।४।१६१ हलकलत्वचाः २।१।३० हिपकापिहती |३३२१९ हलशीराढण् ३।३२३७ हिम्योर्नुनोः ५।४।११८ छलशीराहण ३।३।१०३ हिमादिभ्यो यः ४।१।८२ हलस्य सादेश्च फ ३।३।१५९ हिमादेलुः सहे ३।४।१८५ हलामच: ५।१०८८ | हिमारण्यादुरी ३११२५१ हलाधंताडेंदितोऽयसूदीप्दी हिंसादिकाप्यात् થાકાર णिड: शश१४४ | होनात् स्यांगात् ४।१।६९ हलि છારા ।२।४४ हलि खं २।२।२० १२।१५२ हलुङा ङ्कित्यनदितः हलोऽनंतराः स्फः ३.१०२ हलोऽनादे हत्यध्यादेः હારાજ ફરા૨૮૦ हसिधुभगे द्वयोः ५।२।२३ छाया५४ हति भो जातिश्च ४३२१९० हलो यणिकः ४॥४॥२ हति विशतस्तेः ४ाया१४१ हलो यमो यमि खं ५११६६ ३४१४८ हलो हतः हृदयपुरुपादस ४।४।१५४ ४।३।२२६ हविः क्षीरे मृतं पाके हृदयस्य हल्लेसाण्यलासे ४।३।४२ १।११५ हविरनभेदापूपादेयों या हृदुप्यसूचीगोण्योरुप. .धा. यह १२२९ हविर्युक्तं कपालगवेऽष्ट्नः ४।३।२८५ हुपेलोमधिस्मयप्रतिघाते ५।१।१३९ इराश्वयुगांतःप्रश्ने लल्च २।२।११५ हसोऽवे २।१।१४६ इश्च शशा१०७ हेऽकाले Bરા ૪૮ एशिरे ४।३।११४ हस्तदंतकराज्जाती हेतुफले लिङ २।३।१४६ ९७ २।१।३९ हस्तादेयेऽनुद्यस्तेये चेः हेतुमति २।३।३६ हस्तिकचच्याचित्ताच ठण ३।२।४३ हेतुशीलानुलोम्यऽशंम्दश्लोककल- हस्तिपुरुपादाण् ३४ार.. गाथाघरचाटुसूत्रमंत्रपदे থাই২৬ हस्तपाणी स्वीश्तौ तिः ११२।१०३ | हेतुःसंयोगोत्पाती ३।४।४८ . हलि ५४११०/ हायमानपापेन ११९९ / दुर्गतिताच्छील्ये ५११८७ हुर्वयोऽनुत्सेधे धार | हको शहुतः हलो यः. .

·१३१५ ." जनद्रव्याकरणसूत्राणी- स्यगे सः ५।२।१६८ / स्वरितेनाधिकारः स्यतासी लल्वो २।११४६ स्वस्नेह पुष्पिप: રાછા स्यदो जवे हा४।२९ / स्वस्थाभाव्योत्परोऽणुदित् १२९४३ स्थ्यधिकाम्यां वर्षस्याभाविनि ५।२।२१ / स्वसखिपति शग११० स्यसौ कृच्चूष्कृत्तन्नृतः ५०११३ | स्वशुराधा ६११९५ स्यंदोऽभ्यनाश्चाजीवे ५।४।५७ स्वसुश्छः ३१७१७३ स्यादेवादिनुपः ३॥५॥२३ स्वस्नप्तनष्ट्रस्यदृक्षवृहोप्तृपोत स्यिकात् सूत्रात् ३२२८१ प्रशास्तृपा ४ाठा स्थिदिवाविभानिशाप्रभामास्कर स्वर्वा १।१।२४ तानंतादिनांदोलिविलिवियाल. स्वांगकर्मकातू १०२:३५ भक्तिशाहदर्चनु घामाकर्तृचि.. स्वांगाद्विवृद्धी • ४९८१ प्रक्षेत्रऽट २।२।२६ स्वांगावेऽक्षिसक्नः હીરાક ३१० स्पिनद्धः १।४।१७३ / स्वांगानीचोऽस्फोङः स्पियादवहोः ४।२२८२ | स्वांगे तस्स्ये कम्वोः भा४५ स्थिवेश्यः ११३३१६ स्वांगेऽधये રાકાર स्थिविसायाद्वाह्नस्याहन डी ४।३।२८२ / स्वांगेपु प्रसका ४।१।१८ स्थिः समाहारे च रचाखौ १३४४ स्वादावधे श२।११९ स्यिः संख्या २११३३ | स्वादारीरे ४३८६ स्पिः मुज्वार्थे १॥३॥९३ | स्वादुम्सुणम् ચાર २।१।८७ स्यिसंमदान्मातुरुप ३११४७ | स्वादेः अनुः स्थः રાકર स्वाम्येऽधि. ११२१७१ स्म्येकाद् घीप्सायां કરાઇ૮ स्वामिवैश्यऽय: २।१।११० स्येनान्ड स्टाइसेः ५११० | स्वामीश्वराधिपतिदायादसाक्षिण- तिभूमसूनच स्थेः पादादिभ्यो दंडत्यागे धुन् संच ४।२।५१. ११७६० ५।१।१०८ स्थे। संघसूत्राधीती स्वार्थ लुभात. ३ष्टा६८८ হইলার १।१५६ स्वासन्नः ४२१७७ स्वीकृताधुपाघमः शश६३ કરાર? '२२१२१ स्वापदुसि कृच्छारुच्छ्रे खः ४११४८ स्वेको दी ४।३१०५ स्पेध कोरात ३४२६ स्थी स्वपः काम्यः ११७ थार०४ स्पेशेऽधिना १।४।१९ विष्णजेष्टर २२२२१५९ १४/७२ स्वचिमस्थापिष्टाष्टपंचभिन्नछिन्न सिद्रश्रयस्वस्तिकस्य दी. कर्ण ४३२२८३ स्वाजंसमौट्छयाभ्यांभिमडेभ्यां स्वतंत्रः कती भ्यम्डसियाम्पम्हसोसा- શરા૧૬૪ मडपोस् ३२२ स्यतां पूजायां तिः રાષ્ટ૮ स्यश्पो रन स्मनि मीमामूरभलभशपदपदोऽय. १२१६३ ५।२।१७४ स्वपस्पस्य ३१.९ स्वपपणी ५।२।१८९ ह स्थम्यउयथादः विति २४ २३४ स्यमहातिधनाएयायां १।१४३ इन्मन्पम्ग्मनगम्पनतितनादे- स्थास्यस्तिषचनादिभ्यो यो ३.३० देशलि ४४३९ रम स्वार एत्वस् स्वबिधार्थ धा . स्पोधाम् ·* . , हन्यचां सनि हरत्युत्संगादेः हरितापत्रः इलूड्यान्ध सुसियन इल्मध्ये लिट्यत. इल्यभकुर्छर हल्यमारी ६ल्यस्से. हल्युप्योरी हल्योर दलमनुधुम्वोऽचायुष्योः हलफलत्वचा: हलशीराहण इलशीराहा ६लस्य सादेश्च करें इलामचः हलायंताईदितोऽयसुदीपदी णिड: अकारादिकमणिका ४.१३ | हस्ते पद्धतिप्रह. २४ा२३ ३५३५१६६ | हलस्यनकन्या या २२३२६५ ३.१११३१ / इंतजा ४॥४।३८ ४३६४ हाका ४४ा९१३ ४४११७ हाकः कित्य शग१६२ २३.११४ हात था१९० हातपरिमुखादेः २४९ ।२।१०३ , हायनांतयुवादेरण ३४१४७ ५२।६७ | हायनाद् वयसि ३।१०१४ ५।२।२९ । हास्ये मन्योक्ती युप्मन्मन्येऽस्मत्त्वकं १।२।१८२ ७५) हांतरांतरेणातिधिहिनिकपासमयाभि- २।३।११८ चोपाधी ११४२ ४।२१७० हि विल्यम्न ५४१६१ २।१।३० हिपकाविहतो ४३२१९ ३।३२३७ हिम्योर्नुनो ५।४।११८ ३।३१०३ / हिमादिभ्यो यः ४।१।८२ ३६३६१५९ | हिमादेलु सहे ३।४।१८५ ५।०८८ | हिमारण्यादुरी ३।११५१ हिंसादेकाप्यात् २।४।३१ २।१५४ होनात स्वांगात् ४ाश६९ છારા शरा४४ २।२।२० થાકા૨૨ १।२।१५२ ३१२ हत्यश्चादेः ५२२५ ધારાસ૮૦ दृसिंधुभगे सुयोः KIRIR३ ४५४ हति भो जातिश्च ४३२१९० ४॥४॥ हति विंशतेस्तेः ४४१४१ ५११६६ हदयपुरुपादस ३४९४८ ४४१५४ हृदयस्य हल्लेखाण्यलासे ४३२१६ ४२४२ १।१।१५ हवहः શરાર ४ाशर८५ हपेलोमविस्मयप्रतिघाते ५।१।१३९ २।२।११५ हसोऽवे २२।१४६ श४१०७ ३२४८ पा३११४ हेतुफले लिङ् २२३.१४६ ४९७ हेतुमति २।१।३९ રારૂારક ३।४३ हेतुशीलानुलोम्येऽशब्दश्लोककल- ३.४२.० गाथावरचाटुसूत्रमंत्रपदे २।२।२७ २२१७३ | हेतुःसयोगोत्याती ३४४८ इलिख ५०१० / हीयमानपापेन ११६९ हुर्गतिताच्छील्ये ५।१११८७ | हुर्पयोऽनुत्सेधे हकोवा शाहृतः हलुडः कित्यनदितः हलोऽनंतराः स्फा हलोऽनादेः हुलोय हलो यणिकः हलो यमो याम ख हलो हृतः हविः क्षीरे शतं पाके हविरनभेदापूपादेयों या हविर्युक्तं कपालगवेष्टनः दशश्वयुगांतःप्रश्ने लांच या/ हृदुप्यसूचीगोण्याप हेऽकाले हशि रे हस्तदंतकराज्जातो इस्तादेयेऽनुयस्तेये चे हस्तिकवच्यचित्ताश्च उण, हस्तिपुरुपाद्वाण हस्तपाणी स्वीकृतौ तिः .

·४८ देतो हेती तदयुक्ते हेतो सचीः प्रायः हे पृष्टोक्ती हेमादिभ्योऽध् इरफाच हेयंगवान हैप्वपामेष होर्गेय. हो नो म्णिन्नि होढः जनेद्रव्याकरणसूत्राणां- १४॥३६ होत्रादिभ्यश्छा. રૂારક Prem होत्रादेवोपडितल्ढन् ४२.२९ કોઇ होमान्मिाने ३२३२१२६ ५२१२५ ही इलाः शानः રાપરછ ३३।१२२ हम्पक्षणवतव्यदिता ५११९. ५.२६९ हस्खें ४।१।१९३ ३३.१४४ हीप्लोरीफ्नूयातक्षमाम्यातांपुग्णावैप्पायर ५।३।१२२ ४॥४॥९७ ५७ वदादेरुजुए २।११८२ ५।३।६६ इस्थे ४|०३१ ४ाठा८६ / हादस्ते . इति जैनेंद्रव्याकरणस्याकारादिक्रमणिका समाप्ता ।

·सनातनजैनग्रंथमाला। ६ आचार्यवर्यश्रीसोमदेवमूरिविरचिता शब्दार्णवचंद्रिका। 4 (जैनेंद्रलघुत्तिः) श्रीपूज्यपादममलं गुणनंदिदेवं सोमामरबतिपपूजितपादयुग्मं । सिद्धं समुन्नतपदं वृपभं जिनेंद्र, सच्छब्दलक्षणमहं-विनमामि वीरं ॥१॥ श्रीमूल यजलजप्रतिवोधभानोर्मेदुदीक्षितभुजंगसुधाकरस्य । राद्धांततोयनिधिद्धिकरस्य दृति, रेभे हरीदुयतये वरदीक्षिताय ॥ २ ॥ लक्ष्मीरात्यंतिकी यस्य निरवद्यावभासते । देवनंदितपूजेशे नमस्तस्मै , स्वयंभुवे ।। १ ।। सिद्धिरनेकांतात् ।। १॥ सिद्धिः शब्दानां | बहुना-उन्मिपितमात्रमप्यनेकांतमतरेण न सिद्धयती-- निष्पत्ति प्तिर्वा भवत्यनेकांतात्, अस्तित्वनाास्तत्व | त्येपोऽधिकारो निर्णतव्यः । नित्यत्वानियत्नविशेषणविशेष्याद्यात्मकत्वात् दृष्टेष्ट * अइउण । ऋक् । एओ। ऐऔच ४ । प्रमाणाविरुद्धादांशास्त्रपरिसमाप्तेरित्यपोऽधिकारो वैदि- हयवरलण ५ । बम रणनम् ६ । अभञ ७ । तव्यः । वक्ष्यति-सात्मतादिरिति । अनेकाताधि- घडधप ८ । जवगडदश ९ । खफछठयचट- कारे सत्यवाद्यंतव्यपदेशो घटते, अन्यथा तदभावात् कि केन सह गृह्येत यतः संज्ञा स्यात् । तथा-सस्था- १ त १०। कय ११ । शपसअंक पर१२ । नक्रियं स्वमिति-साधर्म्यवैधात्मके सत्यनेकांत- ऽकाराकारयाहस्वदीर्घकालभेदेन वैधयेऽपि तुल्य- इति प्रत्याहाराः ।लवर्णाग्रहणं स्वर्णवर्णयोरे- स्थानक्रियत्वेन साधात् स्वसज्ञाव्यवहारः सिद्धः । कवाभ्युपगमात् । हमारस्य द्विरपादान वृक्ष अधु मृदिति च भावाभावाभ्यां विभक्त्यतेषु शब्देष्व- । त्यधुक्षदिति सिद्धये । र्थवत्ताऽनेकांतात् सिद्धयति । तदवयवानामपि । वृक्ष * सात्मेतादिः ॥२॥ इत्संबकेन सहोच्चार्यमा- इसत्र विसर्जनीयस्यैकत्वार्थस्य च सद्भावः औका- णः आदिवर्णस्तन्मध्यपतितानां प्राहको भवत्यात्मना राद्यभावश्वकाते नास्ति । तथा "ध्यपाय ध्रपमपादा- सह । अण् । हल् । मिह । मुए। मुद। नं"इत्येवमादिना लक्षणेन पटकारकी सर्वथा नित्य * स्वस्याऽभाव्योऽत्परोऽणुदित् ॥३॥ अण क्षणिकयो!पपद्यते ध्यपायधीच्याद्यभावादिति । किं उदिच गृह्यमाण. म्यस्य ग्राहको भवन्या मना सह - १ समाना स्थाने क्रिया यस्य, समाने स्थानकिये वाs * एव विहि त्राणि परिव त्ततान्यमयनदिविरतिहा वृत्तः । १ पोएं। 1 ·४८ हेतो हेती तदथुके इतो सी प्राय हे पृष्टोक्ती हेमादिभ्याम् इरफाच हैयगयानं हेहप्वपामेष धार्गव हो नो मिणन्नि जैनद्रव्याकरणसूत्राणा- शा३६ होत्रादिभ्यश्छ ३४१५४ १३४५६ | होत्रादेवोपधेश्छतल्ढम् ४२२९ पाटील होमार्यान्माने ३।३।१२६ १२५ ही हल न शान રાહ૭ ३।३।१२९ हम्पक्षणश्वस्श्य्येदिता ५१९. ५२६९ हस्वे ४।१।१९३ ३११४४ A२ हीग्लोरीफ्नूचिश्माय्यातापुग्णावप्पारावर ४।४।९७ ५।६७ | हृदादेरुजुए २।१२८२ ५.३१६६ हस्धे ४।१३१ ४८६ हादस्ते हीद इति जैनेंद्रव्याकरणस्याकारादिक्रमणिका समाप्ता । HTws ·गदारचद्रिका । अ०१1 पा०१ . । ? आमटक । बकुल । वदर । हृदिति कि गार्गी ईपद क्रियायोगै मर्यादाभिषियों च य । पुत्र । उपाति किं गार्गी व ! अमूचीगोप्योरिति एतमात हित विद्यादाक्यस्मरणयोरडित् ।। कि पचमि सूचीभि क्रीत पचमूचि । दशगोणि । ओत् ॥ २४ ॥ ओदतो निर्दिमज्ञा भवति । आदैगप् ॥ १६ ॥ आदेचो वर्णा ऐप सज्ञा अहो इद । उताहो एव । भवति । नाडायन । रैमय । नौमय । ऐप्प्रदेशा को वेती ॥ २५॥ रिनिमित्त ओकार इति "मृजरप्" इत्येवमाय । शब्दे परत या दिसज्ञो भवति । सानो इति । साध अदेटेप ॥ १७॥ अदेडो वर्णा एसइका विति। कापिति किं । गरित्ययमाह । इतौ इति किं । भवति । सः । नेता । भाक्ता । एपप्रदेशा "मिदरे । पटोऽत्र । पू' इत्यादय । उमः ॥ २६ ॥ टनो वा दिसज्ञा भवति इतौ इकस्तौ ॥ १८॥ तावेपी इक एव स्थाने परत । र इति विति। स्त । साम्मे--अनैपीत् । गागयो नयति । इव इति ॐ॥ २७ ॥ उत्र ॐ इत्ययमादेशो भाति किं' आदेशला मा भूत् । यान | ग्लायति । उमिता। तौग्रहणसज्ञानिधो नियमार्थे। मथा । य । इती परत स च दिसजो भवति । ॐ इति । न धुखेगे ॥ १९ ॥ धोरेकदेशस्य खनिमि दाधा स्वपित् ॥२८॥ दा धा इत्येवरूपाधर तेऽगे ऐवपौ न त । लोला । पोपुत्र । मरी- मुसजका भवति पितौ मुक्वा। प्रणिदाता। प्रणि दयते । प्रणिददाति । प्रणियति । प्रणिपयति । वि मृन । देद्य । धुसे इति किं इन-लपिता । अग धीयते । अपिदिति कि ' दात बर्हि । अबदात मुग्छ । इति किं रारतीति । इक इति किं 2 राग । मुप्रदेशा "भुस्थोरि " इत्येवमादय । ग्मृिति ॥ २० ॥ गिति किति डिति च तक्तवतू तः ॥ २९ ॥ त तरतुश्व तसज्ञो परे एवेपौ न स्त । भूगु । जिष्णुः । मृष्ट | चित। भात । कृत । कृतवान् । कारित । कारितवान् । चिनुत । मृष्ट । तप्रदेशा "ते सेटि"आदय । इदे द्विर्दिः ॥ २१ ॥ ईदूदेदतो यो द्वि संज्ञा सुः ।। ३०॥ सयशदनाच्योऽर्थ खु स दिसज्ञा भाति । मुनी इमौ । साधू एतौ । द्वे सो भाति । खुप्रदेशा "वाखो "इत्येवमादय । सत्र । ईदूदेदिति किं वृक्षाविमौ । द्विरिति किं। भावकर्म डिः ॥ ३३ ॥ मारकर्मणी सिद्धे वचर्थ । दिप्रदेशा "दे "इन्यादय । स्त । हिप्रदेशा "हो" इत्येवमादय । मः ॥ २२ ॥ टकारस्य म्याने य कृतो मझारस्तस्मापरौ ईदूती दिसज्ञी भरत । अमा * श्यनपसुद्धं ॥ ३२॥ शि अनपमुट् च आसते। अमू अत्र । द इति किं ' शम्यत्र । म धसज्ञ मवति ।,कुडानि तिष्ठति, पश्य या । राजा । इति किं तेऽन! राजानौ । राजान । राजान। राजानौ । न्यनप्मुडिंति किं सामनी राज्ञ पश्य । धप्रदेगा 'धेडको" इत्यत्र * न्यजनाङ् ॥ २३ ॥ निसज्ञोऽच आयार्जि- मादय । तो दिसज्ञा भवति । अ अपहि। इ इद्र पश्य । +स्थिः संरया ॥३३॥ सग्यागल पिसमो र उत्तिष्ठ । नीति किं चकारान। अनाडिति भाति । पचधा। पर स्थिप्रदशा "स्यनिवार्थ कि आरष्ण ओष्ण। आ इहि-एहि आ उदका धा"इसपमादय । तात्-ओदकातात् । आआर्येभ्य -आर्येभ्योऽस्य यशो गत भद्राक्लयदरस्य । किरण किं' आएरमनु पहुगण भेदे ॥ ३१ ॥ बहुगणादी में मन्यसे । आ एस मिल तत् । गये म्यिमी भरत । बट्टक । गणर मा। 2 + ·सनातनजैनप्रथमालाया- [जैनंद- व्य पर च वर्जयित्वा । एरिति ख। शाक्षि चौलि । नासिक्यो डः ॥७॥ नासिकाया भयो वा देत्य । कामार । उदित्- चो कु । ष्टुना ष्टु डसज्ञो भाति । अमहणना । शात दात । ना भभाव्य इति किं "सदादेर "इत्यत्र आकारस्य प्रहण | सिक्य इति किं तप्त तप्तवान् । ङप्रदेशा “ठस्प नास्ति भाग्यलात् । झल्कव्यो शिडति" इत्यादय । आदश प्रत्ययश्चैर कटमेतो हि लक्ष्मणि। हलोऽनंतराः स्फः ॥ ८ ॥ लोऽनतरा भाव्यशब्देन पचेते कथ्यते दंपनदिमि ॥ अभिरव्यवहिता स्फसज्ञका भवति । धर्मे रमौ । अपर इति किं ! भिसोऽत ऐस् । धर्मे । द. । इन्द्रे-नदरा । हल इति किं तितउ । अनतरा इति याभिरित्यन ऐस् न भवति । किं पनस । शाक।स्फप्रदेशा "स्फे रु "इत्येवमादय । संस्थाननियं स्वं ॥ ४ ॥ समाने स्थानक्रिये अधु मृत् ॥ ९॥ धुनर्जितमर्थवच्छब्दरूप यस्य वर्णस्य स स्वसज्ञो भाति । अ अ अ उदात्तो- मृत्सज्ञ भाति । डित्थ । डवित्थ । शुक्ल । अधिति ऽनुदात्त स्वरितथ डश्चाङश्च । एव दीपौ ज्ञातव्यो । कि ' अहन् । मृत्प्रदेशा "ड्याम्मृद " इत्येरमादय इसपर्णस्याष्टादश भेदा परस्पर स्खा भाति । तथेव- कृद्धृत्साः ॥ १० ॥ कृदत हृदत ससज्ञक र्णादीनामपि । एचा द्वादशभेदा प्रस्याभावात् । य च मृत्सक भाति । ज्ञाता । द्रष्टा । प्राजापत्य । पला द्विधा-दृश्चाङश्च । रेफोमणा स्वा न सति । जिनधर्म । नियमोऽय त्याताना कृद्धृतोरेवेति । इह वयों वर्येण स्व। लोकायमिन्यादि । स्थानग्रहण मा भूत- अभवन् । अर्थवत्पदसघातानां ससज्ञस्यैव कि कचटतपाना मा भूत् । तर्ता । क्रियाग्रहण । मृत्सज्ञा न वाक्यस्य, साधुर्धम ग्रूते । किं । इचुयशाना मा भूत् । अरुश्च्योतति । स्वप्र- मो नपि ॥११॥ नपि वर्तमानस्य मृद प्रो देश "स्त्रेऽको दी" इत्येनमादय । आमालोऽच् प्रदीपः ॥ ५ ॥ अ आ आ ३ | नपीति किं . राजकुमारी । भवति । अतिरि । अतिवधु कुल । नतभु मुख । इत्येव कालोऽच् प्रदीपसज्ञो भवति । दधि । गौरी | एहि जिनदत्त ३ । हलचा सघातनिवृत्यर्धमच्ग्रहण । ये थे । गोणीमात्र गोणि । मेय इति किं ' गोणी । गोण्या मेये ॥१२॥ गोण्या प्रो भवति में प्रतक्ष्य । तितउच्छन । अन्यधान तुग्पिकल्पो स्याता । प्रदीपप्रदेशा "प्रो नपि" इत्येवमादय । स्त्रीगोर्नीचः ॥ १३ ॥ न्यग्भूतस्य स्त्रीत्यात अचय ॥ ६ ॥ अच स्थान प्रदीपसज्ञमा भ स्य गौशब्दातस्य च मृद प्रो भवति । अतिखट्व । यति । अतिथि । स्तूयते । आवज जिनदत्ता ३ । निष्कौशाम्धि । निर्दय । चित्रगु । स्त्रीगोरिति किं अच इति कि ' मुना कुछ । भिद्यते। धर्मपी३त् । भतिश्री । नीच इति किं ' नक्षत्रमाला । मुगौ । चकार सज्ञाविधी नियमार्थ । पौ , पथा , य ,स । +नाशीयसो वे ॥ १४ ॥ अशिलक्षणसधि- १ वर्णात्पत्तिप्रदेदा स्थान । भारविराजनायजिनामूली धेरीयसश्च य स्त्रीयस्तदतस्य नीचा बसे प्रो न भ- याना फरः । हविगजनीययोहर' । कार्जिज्ञामूटीयस्य ! पति । पूर्वगाला । अर्द्धपिपली । मय श्रेयस्योऽ- विद्याम् । १ ए ए पुयानो तान्छ । उ ओ औ पधमानी । स्य स बहुश्रेयसी जिन । यस इति किं नि श्रेयसि । यातामोष्टी । यस्य दताय । उगुरपाणी मुधों । लनु साना दता । नाविधानुसारस । किया करण प्रयन्न । स्पृष्टीन्यस्य नाच उप् माति सूचीगोप्यौ विहाय ! * हृदुप्यमूचीगोण्योरप ।। १५ ।। हृदुपि सति परण सशानी । अस्पृट यगो । पितमचों । विनतर मदाता । एदीतोयिस्ततम । भवर्णस्यानियिस्ततम । पचेद्राण्या देवता अस्य पचेंद्र । दशमि शम्बुली सतमयरम्प पिरित सवसहानी ! भि क्रात दाराष्बुल । आमलक्या अपयर पल शर्गप्पापा द्वितीयाध शरमा अध्ययोगा। + एक चिड़ितसूत्राणास्थान कृतान्यभयनदिविरचितमहा हितीयनुपर्ण स्पर्मदाणा एसयुना ॥१॥ गुनी पाणिनीयधद्वात्तिानि । । 2 ·स्वात्तिः] शब्दार्णवचंद्रिका । अ०११ पा०१। . आमलकं । बकुल । बदरं । हदिति किं ! गार्गी. ईपदर्थे क्रियायोगे मर्यादाभिविधौ च यः। पुत्रः । उपीति किं ! गार्गी त्वं । असूचीगोण्योरिति एतमातं हितं विद्याद्वाक्यस्मरणयोरङित् ।। किं ? पंचभिः सूचीभिः क्रीतःपंचसूचिः । दशगोणिः । ओत् ॥ २४ ॥ ओदंतो निर्दिसंज्ञो भवति । आदैगैः ॥ १६ ॥ आदेचो वर्णाः ऐप्संज्ञा | अहो इदं । उताहो एवं । भवंति । नाडायनः । रैमयं । नौमयं । ऐप्प्रदेशाः को वेतौ ॥ २५॥ किनिमित्तः ओकारः इति "मृजरेप्" इत्येवमादयः । शब्दे परतः चा दिसंज्ञो भवति । साधो इति । साध- अदेडप ।। १७ ॥ अदेङो वर्णा एपूसंज्ञका | विति । काविति किं ? गवित्ययमाह । इतौ इति किं ! भवति । सः । नेता । भोक्ता । एपप्रदेशाः "मिदरे- पटोऽत्र । पू" इत्यादयः । उनः ॥ २६ ॥ उौ वा दिसंज्ञा भवति इतो. इकस्तौ ॥ १८ ॥ तायवेपी इक एवं स्थाने परतः । उ इति विति। स्तः । साम्मे-अनैपीत्। गागयोः-नयति । इक इति ॐ॥ २७ ॥ उत्रः ॐ इत्ययमादेशो भवति किं ! आदेग्झलां मा भूत् । यानं । ग्लायति । उंभिता । तीग्रहणं संज्ञाविधी नियमाथै मंथाः । यः। इती परतः स च दिसंनो भवति । ऊँ इति । न धुखेगे ।। १९ ।। धोरेकदेशस्य खनिमि- दाधा स्वपित् ॥ २८॥ दा धा इत्येव रूपाधयः. सेऽगे ऐवेपौ न स्तः । लोलुवः । पोपुत्रः । मरी- भुसज्ञका भवंति पितौ मुक्या। प्रणिदाता। प्रणि- मृजः । देद्यः । धुखे इति किं ? लून-विता । अग। दयते । प्रणिददाति । प्रणियति । प्रणिधयति । वि- इति किं ? रिवीति । इक इति किं ? रागः । धीयते । अपिदिति किं ? दातं वर्हिः। अवदातं मुखं।. भूप्रदेशाः "मुस्थोरिः" इत्येवमादयः । ग्कुिति ॥ २० ॥ गिति किति डिति च क्तक्तवतू तः ॥ २९ ।। क्तः क्तवतुश्च तसंज्ञी परे ऐवेपी न स्तः । भूष्णुः। जिष्णुः । मृष्टं । चितं । भात्तः । कृतः । कृतवान् । कारितः । कारितवान् । चिनुतः । मृष्टः । तप्रदेशाः "ते सेटि"आदयः ।। इंदूदेविर्दिः ॥ २१ ॥ ईदूदेदंती यो द्विः स दिसज्ञो भवति । मुनी इमौ । साधू एतौ । द्वे संज्ञो भवति । खुप्रदेशाः "वा खोः" इत्येवमादयः । संज्ञा खुः ॥३०॥ संहाशब्दवाच्योऽर्थः खु अत्र । ईदूदेदिति किं ? वृक्षाविमौ । द्विरिति किं ! भाषकर्म डिः ॥ ३१ ।। भावकर्मणी सिंझे वन्यर्थः । दिप्रदेशाः "दे:"इत्यादयः । स्तः । डिप्रदेशाः "हो" इत्येवमादयः । मः ।। २२ ।। दकारस्य स्याने यः कृतो मझारस्तस्मात्परौ ईदूतौ दिसज्ञौ भवतः । अमी * श्यनपसुद् धं ॥ ३२ ॥ शि अनपसुट् चर' आसते । अम् अत्र । द इति कि ! शम्यत्र । म धसंज्ञं भवति ।,कुंडानि तिष्टति, पश्य वा । राजा। इति किं ? तेऽत्र। राजानौ । राजानः। राजान। राजानी । श्यनप्सुडिति किं ! सामनी । राज्ञः पश्य । धप्रदेशाः "धे कौ" इत्येव- * न्यजनाङ् ॥ २३ ॥ निसंज्ञोऽच आवार्जि- मादयः। तो दिसंज्ञो भवति । अ अपेहि । इ इंद्र पश्य । +स्यिः संख्या ।। ३३ ।। संन्यागन्दः स्यिसंमो उ उचिष्ठ । नीति किं? चकारान। अनाडिति किं ? आउष्णं ओष्णं। आ इहि-एहि । आ उदकां- | भाति । पचधा । पंचकृत्वः । स्थिप्रदेशाः "स्यविधार्थ धा"इत्येवमादयः । तात्-औदकांतात् ।आ आर्येभ्यः-आर्येभ्योऽस्य यशो- गतं भट्टाकलकदेवस्य । डिकरणं किं ! आ एवमनु + बहुगणं भेदै ॥ ३४ ॥ बहुगणशब्दो मे- मन्यसे । आ एवं किल तत् । दार्थे स्थिभनी भवतः । बहुकः । गणतः । बटुमा। .

·४ सनातनजैनप्रपमालायां- [जैनेंद्र- तावक। गणगा। भेद इति किं । वैपुल्ये सवे च मा भूत् । रोचते तत् स्वस्मै ददाति । यदात्मने रोचते तदात्मी- यह सूप । गा गण। याय ददातीत्यर्थ । अज्ञातिधनाख्यायामिति कि. + कसेद्धवई ॥३५॥ कविधौ सविधौ चाय- स्वाय ददाति । स्वाय क्लिश्यते । ज्ञातये धनाय वेन्य- ईशब्द स्थिमजो भवति। अद्धयर्द्धन क्रांत अबर्द्ध- र्थ । आख्यानहण किं ज्ञातिधनपर्यायस्य स्वशन्द- फ। अद्भपशप्प । क्स इति किं माभूद् धादौ। | स्य निषेधोऽन्यस्य तु मा भूत् । स्वस्मै पुनाय । + डडीमाक् ॥३६ ॥ अर्थपूर्यो उडत कस- स्वस्मै गवे। निग स्पिसज्ञो भाति । अपचम क्रीत भईप +पहियोंगोपसव्याने पुर्यंतरं ॥४४॥ वहि- चमक । अईपचमहाप। योगे उपसव्याने चातर निसज्ञ भवति पुर निमुच्या +पतुः ।। ३७ । घतुन्यात स्थिसज्ञो भवति । अतरस्म बनाय देहि । बहिन युक्ताय बाह्याय बाह्ये नाभ्यतरायेत्यर्थ । अतरस्मै वस्त्राय । उपसव्याना- श्यक । विपद्धा । एतारत्कृव । यावत्क । योत्तरीयायोपसपीयमानाय वा परिधानायत्यर्थ । बहिर्योगोपसव्याने इति किं । अस्मिनतरे शीतान्यु- +डतिः ॥ ३८॥ उतित्यात स्थिसज्ञो मन । दकानि, मध्य इत्यर्थ । अपुरीति किं । अतराया ति । कतिर । रतिया । ततित्व । पुरि यसति। प्राकारात् वाह्यायामभ्यतराया वेत्यर्थ । नामांता चल ॥ ३९॥ पकारनकारांता * पूर्वादिर यस्योर्या ॥ १५॥ पूर्णदयो उन्यता व सरया इलर 'ज्ञा भाति । पद् । पच । नाकाराता डिडस्यो परत मिसना या भवति । पति सति । अतग्रहण पदेशार्थ । तनाटानामिति पूर्वस्मिन् , पू । पूर्वस्मात् , पूर्वात् । परस्मिन् , परे । भाति । तसतानान्यादौ । इर्पदंशा "उपिल" परस्मात्, परात् । अपरस्मिन् , अपरे । अपररमात, इत्येवमादय । अवरात् । दक्षिणस्मिन् . दक्षिणे। दक्षिणस्मात् , द- * मिः सर्वादिः ॥ ४० ॥ सादयः शन्दा | क्षिणात् । उत्तरस्मिन्, उत्तरे । उत्तररमात्, सिमझा भाति । सर्ने । विश्वे । अन्ये । सर्वेषा । उत्तरात् । अपरस्मिन् , अपरे । अपरस्नात् , अपरा- सांस्य । सर्वस्मे । यमन त मे । सिप्रदेसा "मे स्मै" । त् । अपरस्मिन् , अपरे । अधरस्मात् , अधरात् । इत्यादय'। स्वस्मिन्, स्वे । स्वस्मात्, स्वात् । अतरस्मिन्, + समं सरयुक्तं ॥४१॥ समशन्द सर्वयुक्ता- अनरे । अतरस्मात्, अतरात् । अदिति कि पूर्व- यो निमशा भाति । सममि । सर्पयुक्त इति स्या। पूर्वस्या । डिहस्योराधप कार्य विकल्प्यते भक्त किसमे देश वमति। भयसेवा पूर्वकस्मिन् , पूर्वके । • पूर्वपराारदक्षिणोत्तरापराधसुध्यसौ व्यव * जसि॥ १६ ॥ पूर्वादयो जसि जिसमा या स्थायां ॥ ४२ ॥ सदानि अग्यो व्यवस्थाया | भाति । पूर्वे, पूर्वा । परे, परा । अपरे, अमरा । पानानि निमानि ति । बरमे । परस्मै । दक्षिणे, दक्षिणा । उत्तर, उत्तरा । अपरे, अपरा । भादभिगा । उत्तरस्मे । अपरा! अधर- अधर, अधरा ।स्ते, स्वा । अतर, अतरा । तोगशिकि' उत्तराणां घुमणा। थ्याला प्रयमचरमतयासाकतिपयनेनाः ॥१७॥ पनि गायराप देहि । प्राय प्रथमादयो अनि या मिना भवति । प्रथम, प्रथ- ল মাধ1}নর দানাশখিনি। मा । चरमे, चरमा । द्वितये, द्वितया । इये, +नमज्ञानिपनाम्यायां।। १३ । स्वमिय. दया । अल्पे, अन्या । अ, अ । पतिपये, भर Tम्पाणि भाति पर सो पतिपया निमे, नेमा ।

·लघुदात्त: शान्दार्णयचंद्रिका । अ०१ पा०१। . *निवे॥४८॥ द्वद्वे से सर्वादिर्वा जासि | भ्याम् ॥ चैता स्तोतेत्यत्र स्थानानुवृत्तेर्न प्रमागतो- निसको भवति । फतरकतमे । कतरकतमा. | इत ऽकारः । मुष्ट्वासन इति किं । वाग्वसति । रान्यतरे । इतरान्यतरा । + युजां योगे॥ ५७॥ युजा सवधिना यो * न ॥ ४९ ॥ सर्वादिद्वंद्वे से निसंज्ञो न भव- विधि. स योगे सबध एव भवति । श्वशुराब- ति । कतरकतमाय । पूर्वपरात् । कतरकतमाना । गुर्य । श्वशुर इति कस्यचिनाम तस्मात् श्वशुरस्या-- * वसे ॥५०॥ सादिसे निसज्ञो न भव- पत्य "भत इञ्" एन । श्वाशुरि । ति । प्रियसाय । व्यन्याय । व्यन्यात् । चग्रहण रंतोऽणुः ॥ ५८ ॥ ऋवर्णस्य स्थाने अण् किं । परमसर्वस्मै । सग्रहण किं ! आतिदेशिक वे शिष्यमाण रपरो भाति । किरति । पितु । अणि- निषेधो मा भूत् । एकैकस्मै देहि । ति किं ' मातापितरौ । उरिति किं । गेय । भासे ॥५१॥ भालक्षणे से सर्वादि नि- परस्यादेः ॥ ५९ ॥ कानिर्देशन परस्य कार्य संजो न भवति । मासपूर्वाय । समत्सरारराय । से शिष्यमाण तस्यादेरल स्थाने भवति । अत: वर्तमाने पुन सग्रहण भासार्थे वावयेऽपि निषेधार्थ।। रीदपोनात्-द्वीप । ईदास -आसीनोऽधीते । मासेन पूर्वाय । शिसर्वस्य ॥६०॥ शिदादेश सर्वस्य स्थाने * वा दिग्वे ॥५२॥ दिग्लक्षणे बसे सर्वादि- भाति । जस शी-के। जस्सा शि.-धनानि सति। र्या निसज्ञा भवति । दक्षिणपूर्वस्यै । दक्षिणपूर्वायै । टिदादिः ॥६१॥ टिद्य आगम स ता- उत्तरपूर्वासा । उत्तरपूर्वाणा । निर्दिष्टस्यादिर्भनति । वटादरिद-भविता । * तीयो हिति॥५३॥ तीयत्यांतो हिति किदंतः ॥ ६२ ॥ किया आगम स तानि- निसज्ञो वा भवति । द्वितीयस्मै । द्वितीयाय । तृती- | र्दिष्टस्यातो भवति । पिति कृति तुक्-धर्मपित् । यस्य । तृतीयाये । डितीति किं । द्वितीयाना। रोऽचो मित् ॥ ६३ ॥ मिद्य आगम स * तास्थाऽतेऽलः ॥५४ ॥ तातस्य स्थाने तानिर्दिष्टस्याचोऽत्यात् परों भवति । इदिद्धोर्नम्-बदे विधिरुपमानों ते वर्तमानस्याल स्थाने भयति । वृषभेश्वर । यदादेर -स्य । स्थानग्रहण स्वस्वाम्यादिनिरासाथ। * स्पर्दै॥ ६४।। द्वयोरन्याययोस्तुत्ययलयोरे- बत इत्यादिमध्यनिवृत्यर्थे । अल् सर्वादेशनिवृत्यर्थ । कत्र प्राप्तो य सघर्ष स स्पर्द्धस्तस्मिन् पर कार्य भवति। डित् ॥ ५५ ॥ ङिदादेशोंऽते वर्तमानस्या- | मुपि दी -देवाभ्या। वहौ झल्येत्-देवेषु । देवे- ल स्थाने भाति । युष्मदस्मदोऽक वाऽखनौ- भ्य -इत्यत्र द्वितय प्राप्त परमवमेव । योमाकीण | आस्माफीन । नियमोऽय-डिदेवा- * स्थानीवानविधी।। ६५॥ स्थानीव भय- नकाल् अतस्य स्थानेऽनोऽन्य तानिर्दिष्टस्य सर्वस्य त्सादेश !धुगुकृद्धृमुम्मिनपदादेशा पादिवद्भवति, स्थाने भवति । नो वच्-वक्ता । अस्तर्भू भविता । तृच सिद्ध । गुनद् ग्यादेश । * स्वासन्नः॥५६॥ इह स्वासन्नस्यास्त्रास प्रयाणा। गोर्दीव । वृद्धवृदादेश । ग्रहत्य । कृत्वा- नस्य प्रसगे, स्थानार्थगुणप्रमाणैर्यथास्वमामन्न एस | तुझ् । हृद्गद् हृदादेश । आक्षिक । मृसज्ञा । निधिर्भनति । स्थानत दडान । साधूदित । अर्थ- मुम्वत् मुनादेश । धर्मय । मुपिढीच। मिन- त - बतडी चासौ युरतिश्व वातड्ययुवति । गुण-मिडादेग । यभूवतु । मिहत्वापद । गबहादेश । त-पाक । साग । प्रमाणत - अमुष्मै | अम्- | अचिनुत । विवादपनिपप । पदयपदादेश ·सनातनजैनप्रथमालाया- जैनेंद्र- । वो बर्द्धता । पदत्याद्रित्व । अनल्विधापिति | निनायिथ । निनाय | लुलविथ । लुलान । यणया- अल स्थाने विधो-पथा । स । पथित्यदा द्यादेशाना स्थानिवत्त्वात् कृनेनेलोलौ द्वित्व । द्वित्व- सुखे कर्तव्ये स्थानीव न भवत । क इष्ट । निमित्त इति किं ' सुस्यूपति । नायम् द्वित्वनिमि- परेञ्च प्राचः ॥ ६६ ॥ परनिमित्तकोऽजा- त्त । अचीति किं ! जेधीयते । यदि परत ईरव न स्थानियत् । पूर्वविधौ कर्तव्ये सानीव भवति । पटुमाचष्टे ति । कथयति । अधीत् । पर इति किं' * ईफेत्यासन्नमाकपरयोः ॥ ६९ ॥ इतिर- पपद्य । पादस्य ख पद्भाने क्रियमाणे न स्थानीव पर । ईवर्थ कार्थश्च यत्र निर्दिश्यते तत्र यथाक्रम । अच इति किं । अभिमत्य। उख तुकि पूर्वस्य परस्यासनस्य कार्य भवति । अचीको यण- गमे) न स्थानीव भाति । प्राच इति किं नधेय । दथ्योदन । थादत्- दधति । आसन्नग्रहण किं' लक्षण दाणि क्रियमाणे आत्खन स्थानीव भवति। धर्मविदत्र । चिकीति । न द्विपदांतवरेयखकिञ्यम्कादेः॥ ६७ ॥ नाशःखं ॥ ७० ॥ नाशशब्दवाच्योऽर्थ - पदात वर ई यख कि नि अम् इत्येषा कु आदि- ) सज्ञो भवति । रूढि । "ढो ढि ख' इत्यादय प्रदेशा' । रोक्त-दी-अनुस्वार चर्च-परस्वत्व इत्येपा च विधी उबुजुश् ॥ ७१॥ तस्यैव नाशस्य उप उच् व्ये अजादेश स्थानीव न भवति । दध्यत्र । | उश् इत्येता सज्ञा भवति । स्तौति । जुहोति । द्वित्वे कर्तव्ये यणादेश' स्थानिपन्न भवति । पचाला । उबुजुश् प्रदेशा "दादेरुजु""जनपद ति । विपति । यणि कर्तव्ये स ख स्था- | उश" इत्यादय । पन्न भवति । यायावर । पश्चात् इटि चाख- त्यखे त्याश्रयं ॥ ७२ ॥ त्यखे कृतेऽपि त्या- यात खे कर्तव्ये यङोऽत खमगनिमित्त वरविधौ श्रित कार्य भवति । मुम्मिणिखानि प्रयोजन । स्थानीय भवति । वदा फल बदर । ड्यामित्य- सर्ववित् । सो खेऽपि पदसज्ञा । अधोक। हल्डयाव्य स्त्रीत्यस्योप न स्थानीव भरति । कइति । यखे सुसिप्यनच" इति तिप खेऽपि पदसज्ञायामप्यत्व- व्ये अत ख किचनिमित्त न स्थानीव भवति । भष्ट्रचानि स्यु । अग्निचित् । किप खेऽपि तुक् । रयतेर्दयू । ऊठि कर्तव्ये किनिमित्त णिख न रानीव भवति । अशामि । शाम शाम । मिजतात् पापचीति । यङ खेऽपि द्वित्यादि कार्य । भाव्यते । | अमि च परतो दीत्वे कर्तव्ये णिख न स्थानीय णे खेऽन्यैन् भवति । वति । पाक् । पिन्निमित्त णिख कुरे कर्तव्ये न नोमता गोः ।। ७३ ॥ उबुजुशामुरस्या- पानीन भवति । प्रतिदीना । दीले कर्तव्ये अनोख । स्तीति उमान् । तेन लुप्ते त्ये गोस्त्याश्रय कार्य न भ- स्थानीय भवति । शिषति । नकारस्यानुस्वारे क- वृति । मृष्ट । जुहूत । शवाश्रयानैबेपौ न भात । व्येऽख न स्थानीन भवति । जक्षतु । जनु । गोरिति किं । परीपृच्छीति । यडाश्रयो द्वित्वयणि- ल चर्चे कर्तव्य न स्थानीय भवति । पिण्दि को स्त । रोण्टि । अनुस्वारस्य परस्वत्ये कर्तव्येऽत्ख न स्था +रेशः ॥ ७४ ॥ रेफे कर्तव्यऽह उमता व- चनेन त्यखे त्याश्रय कार्य न भवति । अहर्ददाति । द्वित्वेचि ॥६८॥ द्विवनिमित्तेऽच्यनादेश +वृत्यंतस्य ॥ ७९ ॥ समासातस्य उमतात्यखे दूत्वे कर्तव्ये स्थानिसद्भाति । प्युङात्खयणयाद्या त्याश्रय कार्य नास्ति । मुगाची । परमगिरो । त्याश्रये दशा प्रयोजन । आटिटत् । जग्मतु । पपु हि पदत्य कुत्यादि प्रम येत । वृत्तिग्रहण किं' तर युद्यान्यस्य स्थानियवादेकाचो द्वित्व । चक्रु ।। दार्म । अतग्रहण किं' वारत्वक्शुच । व भाति ।

·रघुवृत्ति ] शब्दार्णरचद्रिका । अ० १। पा० १ * ट्यंत्यायचः ।। ७६ ॥ यचा मय्ये योऽयो "दारक" इत्यादय । ऽच तदादि शब्दरूप टिसज्ञ मपति धर्मसिद्-अच्छ + देश एवै शपिके ॥ ८४ ॥ यस्य शब्द- ब्द । तत्समुद्-अनाच्छन्द । आताम्-आम्मद । स्य देगे एव वर्तमानस्य अचामाद्यन् एट्स दुसज्ञो टिप्रदेशा "टिइंटेरे " इत्यादय । भवति शपिके से कर्तव्ये । सेपुरिका । सैपुरीरा। उपांत्यालुङ् ॥ ७७ ॥ अलामतस्य समीपोऽ सचिठौ । भोजकीय । देशे किं । देवनदिन । र रसज्ञो भवति । पच-इत्यकार । पाचक । *प्रान्देशे ॥ ८५ ॥ पूर्वदेशे वर्तमानस्य यस्य भिद्-इतकार । भेत्ता । व्यवहितायनिवृत्यर्थमुपान्य- शब्दस्याचामाय्च एट्र स दुसज्ञो भाति शैषिके से ग्रहण । प्रदेशा "टटोऽत" इत्यादय । कर्तव्ये । एणापचनीय । गोनीय । येनाल्लिधिस्तदंतायोः ॥ ७८ ॥ येनाचा वति । यीय । तदीय । किमीय । त्यढादिः॥८६॥ यदादयो दुसज्ञका भ. हला वा यो रिधिर्विधीयते स तदतस्य अलि च योनिधि स तदादी भाति । योऽचोऽवास्तु । सरोहल । सनदीय । देवनदिन । पद्मनीय । पाद्मनदिन । *वा खोः ।। ८७ || खोगे दुसज्ञा स्यात् । जय । शिक्षा । हनुध मोऽचीयुयो । चिक्ष पतु । त्रिक्षियु । तत्तस्सावाशमकृत्वमसुजवदाम्पत्ता- +न सत्येऽनुगिति ॥ ७९ ॥ सविधी सविधौ | अतुम्सुम्मिडाभत्यन्यवस्वारादयो निः॥८॥ च तदतविधिर्नास्ति उगित्कार्य विहाय । कष्ट परम-सत् तम सात् त्रा शम कृन्त्रम् मुच यत् पा आम् श्रित । इप्सो न भवति । सौत्रनाडि । नडादे फण क्या अन् तुम् इत्येतदता सुम्मिप्रतिरूपा ति- नभाति । अनुगितीति किं भवती । अतिभवती। सज्ञा अन्यच प्रधानमूता स्वरादयश्च झिसज्ञका भाति । तदिति प्रत्याहार | "कायास्तासि " इत्यारम्य + यत्त्यस्तढादेः।। ८० ॥ यस्मात् प्रकृतिवि शेषात् यस्त्या निधीयते स तदादै समुदायस्य भवति। आ“एधात्"तकारेण। तत्-द्वेधा। तम्-पीटुमूलत । सात्-भस्मसात् । त्रा-राजना वसति । शम-बद्दश । मातृमोगीण । समुदायस्य मुक्तत्वनैक्पद वात् कृत्यम्-दातत्व । मुच-हि , जि । वत्-मुनियत् णत्व । पुत्रकाम्यति । खेप काम्यो नाधिकारान्न | वृत्त । घा-बहुधा 1 आम्हाचक्रे । किंतमा । किं भाति । महात पुरमिष्टति । तरा । क्वा-कृत्वा । अम्-भोज भोज । स्वादुकार । +खी न्यङ् ॥ ८१ ॥ यस्मात् स्त्रीन्यस्तढादे तुम्-यतुं । मुम्मिडाम-रात्रौ ! मात्राया । अस्ति । Hड् अप्रधानमेव भाति । अतिसारापगन्यवधु । स्वस्ति । ति-अद कृन्य । अन्यक्स्वरादि-स्व तिष्ट- वौ परे ष्यस्य प्रधानभूत ईश् न भाति । न्यडितितस पश्यति । परमोचे । अन्यगिति कि कि परमझारीपगीवधु । अत्युच्चैसा । अयुबैस । सिप्रदेशा "झे "डन्यादय । + कृत् सतिगारकस्यापि ॥८२॥ कृसस्य * गाड्कुटामणि डिवत् ।। ८९ ॥ गाङ वु सतिसज्ञस्यापि सफारक्स्यापि तदादे समुदायस्य | टाटीना च अणिति य परत द्वितीय कार्य माति। ग्राहको भाति । अपिगब्दात् केवटस्यापि । रदके अत्यागीष्ट । अध्यगापाता । कुरिता । बुटिनु । कु- विशीण । अवततनकुलस्थित । मस्मनिद्भुत । तिव्य । कुटित्वा । पुरिता । पुरितु । पुनितय । यस्यात्वाौन्दुः ॥ ८३॥ यस्य शन्दस्या पुरिया। "माण" इति किं ' उत्कोटक । रको. । उकात्यति । चा मध्ये आद्यच एप म दुसनो भाति । गालीय । ऐतिकायनीय । औपगपाय | अश्विति हलामपि *इटि विजः।। ९०॥ गिरिडादा सहि वक्षार्थ। आदिग्रहण किं सभासनयने जात समा द्वत् भवति । उद्विनिता। रद्विजितव्य । इनीतिकि सनयन । एपिति किं दत्तस्याय दात्त । दुप्रदेशा | उग । ट ·८ सनातनजनप्रथमालायो- [जैनेंद्र- * - 2 वोर्णोः॥ ९१ ॥ ऊोरिडादौ से डिद्वद् वा उः॥ १०१॥ ऋवणतिस्य धो सिलौ दे स्यात् । प्रोणविता । प्रोणुविता। परे किदद् भवति । अहृत । आस्तीर्ट । हृषीष्ट । * गेऽपि ।। ९२ ।। पिद्वर्जिते गे डिवद् भव- आस्तीर्षीष्ट । ति । जाप्रति । मृजति । ग इति कि जागरिता । गमो वा ॥ १०२॥ गमै सादौ सिलौ दे मार्थ । अपीति किं ? जागर्ति । मार्टि । वा किदद् भवति । समगत । समगस्त । सगसष्टि। सगसीट। लिटींध्यस्फात् किद्वत् ।। ९३ ।। इधेरन्य- स्माच्च धोरस्फातात् अपिति लिटि किवद् भवति । • यमः सौ स्वीकृतौ ॥ १०३ ॥ यमे स्वा समीधे । समिधाते । निन्यत् । निन्यु । ममृजतु । कृतौ दारपरिग्रहे सादौ सित्ये दे वा किद्रद् स्यात् । ममृजु । लिटीति किं इधिता । नेता। अस्फा उपायस्त भार्या । साविति किं उपायसीष्ट। स्वीक दिति किं ? दघसे। किकरण किं ? ईजतु । जु । ताविति किं ' आयस्त पादौ । +स्वंजेर्वा ॥ ९४ ॥ स्वलिटि किद्वत् कार्य सूचने ॥ १०४ ॥ यमे सूचने प्रकाशने वा स्यात् । परिपस्वजे। परिपस्वजे । सादौ सौ दे किद्वद् कार्य भवति । उदायत । उदायसाता। मृइमूगुधकुपवद्धसः कित्व ॥ ९५॥ मृडादीना क्त्वात्से परत किदद् कार्यं भवति । मृ- *नः ॥ १०५॥ हते सादौ दे परे सौ किवद् डित्वा । मृदित्वा । गुधित्रा । कुपिया । उदित्वा ।। भवति । आहत । आहसाता । आहसत । उपित्वा । नियमार्थोऽय योग । एपामेव सेटकत्वात्यै भुस्थोरिः ॥ १०६ ॥ मुसज्ञकाना तिष्ठतेश्च किद्धत् । देवित्वा । सेवित्वा । वर्तित्वा । वर्द्धित्वा । सादौ सौ दे इस्त्र भाति किद्वच्च । अदित । अधित । किलशः ॥९६॥ क्लिश क्वि किद्वद् भव- | प्रास्थित । भुस्थोरिति क ' व्यत्यदास्त । . ति । क्लिशित्वा । सेढ़ते पूइशीड्डीडस्विमिश्विद्धपोन१०४ * रुविमुपग्रहस्वपप्रच्छांसनि च ॥९७॥ पडार्दाना सेटि तसझे परे किद्वद् कार्य न भवति । रुदादीना सनि किन च परे किद्वद् स्यात् । रुरुदि पवित । परितवान् । शयित । यितवान् । डयि पति । रुदिना । निविदिपति । विदित्वा। मुमुपिपति। त । डयितवान् । प्रस्वेदित । प्रस्वादतवान् । मुपित्वा । जिक्षति । गृहीत्वा । सुपुप्सति। सुप्त्वा। । प्रमेदित । प्रमेदितान् । प्रवेदित । अश्वेदित- पिपृच्छिपति । पृष्ट्वा । वान् । प्रधार्पित । प्रधार्पितवान् । सेड्प्रहण किं' * सीकः ॥ ९८॥ इगतस्य धो सकारादौ पूत । पूतवान् । मिन्न । मिन्नवान् । सनि परत किद्वद् भवति । चिचीपति । रुरूपति । मृपः स्वार्थे ॥ १०८ ॥ मृष स्वार्थे तिति- तितीपति । सौति कि शिशमियते । इक इति कि' क्षाया सेट्ते किवद् कार्य न मपनि। मार्पत । पिपासति । स्वार्थे इति किं । अपमूपित वाक्य नाह । * हलि ॥ ९९ ॥ सकारादौ सनि यो हल त वोदुडो भावारभे शपः ॥ १०९ ।। स्मिन् परे य इक् तस्य किद्वद् भवति। बिभित्सति । | उदुडो धो शपत्रिकरणात् भारे आरभे च सेटते युमुन्मने । विसात । इक इति कि विवप्सति । किवद् कार्य वा न भाति । द्युतित । यातितमनन सिलो दे ॥१०० ॥ सकारादो दपरे सित्से । प्रद्यातत ।प्रद्योतित ।"उदुड "इति कि विदितमने- लिङि च यो हट तस्मिन् परे य इक तस्य किद्वद् न । प्रविदित । भागारम इति किं १ रुचित का- भवति । अमित्त । अनुद्ध । भिसीष्ट । मुसीष्ट । पण । शप इति किं ? गुधितमनेन। प्राधित । सिटाविति किं भेस्यते । द इति किं । अद्रा * नोड्थफचिलुच्युतिपम्पाशः पित्य ॥ क्षीत् । हीति कि अचष्ट । ११०॥ नकाराङा थकारफकारयो ध्यो बच्या- - । ?

·खपुवृत्ति ] शब्दार्णपचादिका । अ०१ । पा०२। ~-~- 1 -- D-COLon- दीना च सेटि क्वान्ये फिदद् वा भवति । प्रथिवा स्त्री । गुणानामिति किं पदरी वृक्ष 1 "अजाते " मथित्वा । अथिया । श्रथित्वा । गुफिया । गुफिल्ला। इति कि । पचाला जनपद । पचिया । बचिया। लुचिना। लुचित्रा । ऋतिया। xन त्रुशि ॥११६॥ नरि मनुष्येऽर्थे उशि गु- अर्तित्वा तृपिया। तर्षिया। मृपित्त । मर्पिधा । कृ. शित्वा । कर्णित्वा। नोमहण किं ! कोधित्वा । गोफि- | अभिरूप । नृप्रहण किं । पचाया रमणीया, । जाना लिंगसएये न स्त । चचेर मनुष्या चचा त्या थरुग्रहण फि'पसिना । काति किं प्रथित बहना । वहभ्यापमा । बहुक्षीरता ।.बहुमाल्य- + व्युडोमो इलः सन्क्त्योः ॥ १११ ॥ फला । उशीति कि । पट्टी नारी । उकारेकाराडो धारनकारातस्य हलादे सेटि सनि इति जैनेंद्रव्याकरण शब्दार्णवचदिकाया पत्यायै च विद्या स्यात् । दिद्युतिपते । दिद्योतिष प्रथमस्थाध्यायस्य प्रथम पाद । ते । युतित्या द्योतिया । लिलिखिपति । लिटंसि पति । लिविया । लेसिया । व्युड इति किं रि- मथमाध्याये द्वितीयः पादः। त्तिपते । वतिया । अब इति किं ! सिसेविपते । सेवित्वा । हलादेरिति किं पपिपिपति । एपिन्या । भूवादयो धुः ॥१॥ भू इत्येवमादय शम्दा' सेटौति किं बुमुक्षते । भक्त्वा । धुसज्ञा भवति । भू एधै स्पर्दै गाध । मपति । एध- युक्तवदुशि लिंगसंरये ॥ ११२ ॥ उशर्थे | ते । स्पर्द्धत गाधते । धुप्रदेशा “धार्यह" इत्येवमादयः । युक्त इस लिंगसख्ये भरत । प्रत्ययार्थेन युक्तत्रात् अर्मको थिः ॥ २ ॥ अकर्मको यो धु स प्रकृत्यों युक्त इत्युच्यते । पचालाना निगमो जन- | घिसज्ञो भवति । अविद्यमानकर्मकोऽविवक्षितकर्ममो- पद पचाला । अगा । वगा । कालिंगा । कुरख । ऽप्यकर्मफ । धिप्रदेशा "धे "इत्येवमादय । उशीति किं आमएका पल । लिंगसप्य इति किं । अप्रयोगीत् ॥ ३ ॥ शान्ने कार्यामुपदि- वर्या अदूरभवो बदरी ग्राम | तस्य वन वदर्रायन । श्यमानी वर्ण प्रयोगे न श्रूयते य स इत्सज्ञो भवति । +योरेव वहोः । ११३ । से युभूतस्येय बहु- | "सात्मतादि "इत्येरमादय । अण-अच-हल्-निमिदा-डे णवलनिक । इत्प्रदेशा विपयस्य युक्तरदुशि रिंगसख्ये स्त । मथुराश्च पचा यथासंख्यं समाः ॥ ४॥ समा शिष्यमा. लाश्च मथुरापचाला । द्योरेवेति किं पचालमथुरे या यशसस्य भवति । मिपथमथरसोऽततता। बहोरिति किं । गोदमथुरा । प्रथमसरयस्य मिप प्रामसग्योऽमित्यादि । x जंयूखलतिकादिपु ते ॥११४॥ जव्वादि स्वरितेनाधिकारः ॥ ५ ॥ स्वरितेनाचार्य- पु खलतिकादिषु च यथासख्य ते लिंगसरये युक्त- प्रतिज्ञया अधिकारो वेदितव्य । त्य"पर "इत्यादि । वदुशि भरत । जम्ब्या अश्यगो जवू ।जब्बौ । जब * डैदितो दः ॥ ६ ॥ डकारेत ऐकारतश्च फलानि । द्राक्षा फलानि । मल्लिका पुष्पाणि । धोर्दो भवति । शीद-शेते । इजू-अधीते । एधै- परतिकस्य पर्वतस्यादूरभवानि खलतिक वनानि । एधते । आस-आस्ते । +गुणानामनातेः ॥११५॥ गुणाना विशेषण डौ।। ७॥ डान] दो भवति । भूयते भव- चाचिना जातेरन्यस्य विशष्यस्य लिंगसख्ये स्त । ता। आस्यते भरता। क्रियते कट' । हियते भार । गुणश्चतुर्धा । मृद्धत्सभेदात् । शुक्ल वस्त्र । १ भूवादाना ववारोऽय लक्षणाय प्रयुज्यते । शुक्ल पट । शुल्हा शाटा | कृत वन्न । कृत पट । व्यवधानमिवो यण्मिायुक्दरयोरिव ॥ १ ॥ कृता शाटी । माथुर कुल । माथुर पुमान् | माथुरी भुवो वार्य वदताति वादरीणादिक इनि । स्त्री । निर्मथुर कुल । निर्मथुर पुमान् । निर्मपुरी भूवादय इति ज्ञया भुवाऽर्था वादयाऽथवा ॥२॥ २ ·सनातनजनप्रथमाराया- [जैनेंद्र- कर्तरि ॥८॥ कत्तरि कारके आर्थे दो ज्ञीप्सास्थयोक्तौ ॥ २२ ॥ ज्ञीप्साया पर- भवति । व्यतिभवते । व्यतिलुनते । व्यतिपचते। परितोपार्थमात्मरूपादिप्रकाशने स्थेयोक्तौ च सशय्य +हवहः ॥ ९॥ हिम्या कर्तरि ने दो भव- विवाद कृत्वा वा निश्चयकरणे स्थो दो भाति । तिष्ठते कन्या छात्रेभ्य । त्वयि तिष्ठते । मयि ति। सप्रहरते राजान । व्यतिनहते नद्य । * न गतिहिंसाशब्दे ॥१०॥ गतौ हिंसाया | तिष्ठते निर्णयः । शब्दे चार्थे वर्तमानाद्धो कतरि जे दो न भवति । उद ईहै ॥ २३ ॥ उत्पूर्वात् स्थो दो भवति व्यतिगच्छति । व्यतिधापति । व्यतिहिंसति । व्य ईहेऽर्थे । धर्मे उत्तिष्ठते । ईह इति किं ! आस- तिन्नति ।-व्यतिशब्दयति । व्यतिजल्पत्ति । नादुत्तिष्ठति । परस्परान्योऽन्येतरेतरे ॥ ११ ॥ एतयोंगे मंत्रेणोपात् ।।२४॥ उपात् स्थो दो भवति आर्ये दोन भाति । परस्परस्य व्यंतिलुनति । अ- मोण करणभूतेन चेत् सौपस्थिति । जगत्या न्योऽन्यस्य व्यतिपुनति । इतरेतरस्य व्यतिभवति । उपतिष्ठते । तृष्टुभा उपतिष्ठते । मत्रेणेति किं ! भारमुपतिष्ठति भार्या यौवनेन। +गेवाह्यसोः ॥ १२ ॥ गे पराभ्या ऊहसिभ्या +देवार्चासंगममैत्रीपथिषु ॥२५॥ उपात् स्थो दो वा स्यात् । समूहति । समूहते । निरस्यति । निरस्यते । गरिति किं ऊहते । अस्यति । दो मवति देवा दिषु । अजितनाथमुपतिष्ठते । निविशः ॥ १३ ॥ निपूर्वाद्विशेर्दो भवति । | यमुना गगामुपतिष्टते । महामात्रानुपातिष्ठते । अय निविशते । निविशाते । निशिते । पथा जुनमुपतिष्ठते । 'परिव्यवक्रियः ॥ १४ ॥ पर्यादिभ्य क्रीणा +चा लिप्सौ ॥२६॥ उपात् स्थो लिप्सापर्थे तेर्दो भवति । परिक्रीणीत विक्रीगाते । अवक्राणीते। दो वा भवति । भिक्षुर्दातृकुटमुपतिष्ठते,उपतिष्ठति वा । विपरो जेः ॥ १५॥ विपराभ्या जयते थैः॥ २७ ॥ उपात् स्थो धेर्दो भवति । ज्ञान भवति । निजयते । पराजयते । ज्ञेयेषूपतिष्ठते । धेरिति किं स्वामिनमुपतिष्ठति । क्रीडोऽनुपर्याडः ॥ १६ ॥ अन्वादे कीडे समो गम्मच्छिस्बृच्छिश्रुविद्दशः।।२८।। र्दो भवति । अनुक्रीडते । परिक्रीडते । आक्रीडते! सपूर्वेभ्यो गमादिभ्यो धिम्यो दो भवति । सगच्छते । समोऽकूने ।। १७ ।। सपूर्वात् क्रीडेर्दो भन- मपृच्छते । सस्वरते । समियते । समरिष्यते । त्यपूजेऽर्थे । सक्रीडते । अकूज इति किं । सक्री समृच्छते । सशृणुते । सपित्ते । सपश्यते । धेरि- इति शकटानि । ति किं ? सगच्छति ग्राम । सपश्यति देन । पणोः ।। १८ ।। णोतेर्दो भवति । सदगुते । सवेत्ति धर्म। सक्ष्णुमाते । सक्ष्णुपते शस्त्र। निसंव्युपाद्ध्वः ।। २९ ॥ न्यादिभ्यो हय- *गिरादोमि ॥ १९ ॥ सम गिरतेदों भायो । तेर्दो भवति । पुत्र नियते । सहयते । विहयते । मि प्रतिज्ञाने । सगिरते सर्वज्ञ | ओमीति कि? उपयते। आडःस्पर्दै॥३०॥आपूर्वाद् हो दो भाति * स्थः ॥ २०॥ तिष्ठतेरोमि दो भवति । सर्व स्पर्द्धऽर्थे । मल्लो मल्लमायते । पढे इति कि मनेकाता मम्मातिष्ठते । गामाह्वयति गोधुक् । *संव्यवमात् ॥ २१ ॥ समादिपूर्वात् तिष्ठतः +गमेः प्रतीक्षे ।। ३१ ॥ गमेण्यैतादाइपूर्वाद्दो भाति । सतिष्ठते । वितिष्ठते । अवतिष्ठते । भाति प्रतीक्षे कालहरणे । आगमयस्त्र तावत् । प्रतिष्ठते । प्रतीक्ष इति कि विद्यामागमयति । सगिरति ग्राम ।

·लघुदृत्ति ] गदाणपचाटिका । १० । पा०२ । ११ +नुमच्छः ।। ३२ ।। आइपूर्वाभ्या नुप्रच्छाभ्या तत्वार्थ । कर्मपरानुपनपते । भृतिलानेन स्वशी दो भरति । आनुते शृगाल | आपृच्छते गुरुन् । करोति । मद्रमा का पिनयो। रानग्राद्य भाग *दात्रः ॥ ३३ ॥ ददातेरापूर्वादो भवति । निर्यातयतीयर्थ । शत पिनयते । व्ययोगति । विद्यामादत्ते । धनमादत्ते । एघिति किं नयन्यना ग्राम । *न व्यसने ॥ ३४॥ दानो दो न भपति * कईस्थे कर्मण्यमृत्तौ शमे ॥ ४३ ॥ कर्तृ- व्यसने विकसनेऽर्थे । विपादिका व्याददाति । स्थेऽर्थे कर्मणि मूर्तिमर्जिते रिशक्षित नयतेो भवति +स्वांगकर्मकात् ।। ३५ ॥ दान स्यागकर्मकात् शमेऽर्थे । कोध पिनयते । हर्षे विनयते । कर्तृत व्यसनेऽर्थे दो न भवति। आस्य व्याददाता स्वाग- इति किं ' मुनि परस्य क्रोध नियति । कर्मणीति कर्मकादिति फि' व्याददते पिपीलिका पतममुग्व । किं । बुद्या शिनयति । अमूर्ताविति कि ! यमनो घेथ ॥ ३६ ॥ यमेहतेश्च धिसझकात् दुर्गतिताछल्पे ॥ ४४ ॥ हरतर्दो भनति पिनयति । शम इति किक्रोधमानयति । स्वागकर्माचार्मादो भवति । आय उते। आय प्छते । आहते । आनाते । आनने | आयछते | गतेस्ता छील्ये। पैतृकमश्वा अनुहरते । मातृक । पाणिं । आहते वक्ष । धेरिति किं : आयच्छति गानोऽनुहरते । गतिस्त्रभावमनुकुवति । रज्जु | आहति पाप। +शिलशनायर्जिज्ञासोपलंभनाशिपि ॥४५॥ *व्युत्तपश्च ॥ ३७ ॥ व्युद्या तपेर्दो भवति शिक्षादिभ्यो जिज्ञासादिषु दो भवति । शके सन्नतात् धे स्वागकर्मकाच्च । वितपते। उत्तपते राजा। पितपते | शिक्षा । जिज्ञासाया-विद्या शिक्षते। तुभ्य शपते। साद- पो नापते । एप्विति किं । भोक्तु शिक्षति । पृष्ठ । धेरित्येव । उत्तपति सुवर्ण मुवर्णकार । वृत्तिसर्गतायने क्रमः ॥ १६ ॥ वृत्यादिष्व- वेः कुः ॥३८॥ पिपूर्वात् कृत्रो धेर्दो भरति । थेषु रमर्दो भवति । तत्वेऽस्य क्रमते बुद्धिर्न प्रति विकुत सैंधवा साधुदाता 1 अनस्य पूर्णा बध्यत इत्यर्थ । जैनेंद्राच्ययनाय नमते उत्सहत छात्रा विवुनते । इत्यर्थ । क्रमतेऽस्मिन् शास्त्राणि सरन्यते पा शब्दकर्मणः ।। ३९ ॥ वे कृत्रो दो भवति यते वा। शन्दकर्मकात् । कोष्टा पिंकुरुते स्वरान् । पाक्षो परापात् ।। ४७॥ वृत्त्यादिषु परोपाभ्या में- विकुरुते स्वरान्। शब्दकर्मण इति किं विकरोति कट। दो भवति । पराक्रमते । उपक्रमते । *गंधनावक्षेपसेवान्यायप्रतियत्नप्रकयोप- ज्योतिरुदतावाडः॥१८॥ आपत्ि योगे ॥१०॥ एष्वर्थेषु कृत्रो दो भवति । अय क्रमे भाति ज्योतिपा सूर्यादानामुद्गमनेऽ। आर मिममुकुरुते । श्येनो वर्तिकामुपकुरते । गणकान् मते सूर्य । आरमते चद्र । ज्योतिरुद्गताविति कि? प्रकुरुते । परदारान् प्रकुरुते । काड गुणस्योपस्तु शिशुराकामति कुतए । रुते । जनापवादान् प्रकुरुते । शत प्रकुरुते धर्माय । वैः स्वार्थे ॥ १९ ॥ निपूर्वात् क्रमे स्वार्थे शे एष्विति किं धर्म करोति । भनति । सुष्छु किमते । साधु विक्रमते । स्वार्थे इति प्रसइने धेः ॥ ११ ॥ अधिपूर्वात् कत्रा दो कि विक्रामत्यजिनसधि । मवति प्रमहने पराभिभवेऽर्थे । वादिनोऽधिकुमते । *भोपाद समर्थात् ॥ ५० ॥ प्रोपाभ्या सम- शत्रनधिकुरते । प्रसहन इति किं । अधिकरोति । म्या कमेर्दो भाति । प्रक्रमते । उपमते भोक्तु । *पूजोत्संगोपनीतिज्ञानभृतिगणनव्यये न्यः॥४२ प्रारभते इत्यर्थ । पूजादिष्वर्थेषु नयतेर्दो भवति । नयतेचाी स्याद्वादे । वागेः ।। ५१॥ अगिपूर्वाद् क्रमंदी भाति पालकमुदानयते । माणवकमुपनयते । नयते चावी वाक्रमते, कामति । अगेरिति कि सकामति ।

·सनातनजनप्रथमालाया- [ जैनेंद्र . *संपतेोऽस्मृतौ ।। ५२ ॥ सप्रतिभ्या जाना पाणिना सप्रयच्छति । ज्ञापकमिदमवारर्थेऽशिष्टव्य- तैर्दो भवत्यस्मृतापर्थे । सजानीते । प्रतिजानीते वहारे भापि भवतीति । शत । अस्मृताविति किं ? मातु सजानाति । स्वीकृतानुयायमः ॥ ६३ ॥ उपपूर्वाद् य- *निवे ।। ५३ ॥ निहोऽपलापेऽर्थे शो दो मेदों भवति स्वीकृतौ पाणिग्रहणे। कन्यामुपयच्छते। भवति । शतमपजानीते। सहस्रमपजानीते । निह्नव स्वीकृताविति किं देवदत्तस्य भार्यामुपय छति इति किं ? न त्व किमपि जानासि । यज्ञदत्त । धेः॥५४ ॥ज्ञा धिसज्ञकादो भवति । दनो श्रस्मृदृशः सनः ॥ ६४ ॥ एभ्य सनतेम्यो जानीते । सम्पिो जानीते । धेरिति किं ? स्वरेण | दो भवति । शुश्रूपते । मुस्मूर्पते। दिदृक्षते देवान् । पुन जानाति । ज्ञः ॥ ६५ ॥ जानात सन्नतादो भवति । दीप्त्युपोक्तिज्ञानेहविमत्युपमं वदः ॥५५॥| जिज्ञासते धर्म । दीप्त्यादिपु वदेो भवति । वदते चावी तत्त्वायें। नानोः ॥६६॥ अनुपूर्वाजानातेर्दो न भव- कर्मकरानुपपदते । वदते विद्वान् स्याद्वादे । तपसि ति सन्नतात् । अनुजिज्ञासति । घदते । गेहे विवदते । परदारानुपमदते । प्रत्याडोः ॥ ६७ ॥ प्रत्याभ्या शृणोते व्यक्तवाक्समुक्तौ ॥ ५६ ॥ व्यक्तवाचासः सन्नतादो न भवति । प्रतिशुश्रूपति । आशुश्रपति । मुक्ती सहोतो वदेर्दो भवति । सप्रवदते ग्राम्या । सप्रवदते साधव । व्यक्तनागिति किं । सप्रपदति शदेर्गात् ॥ ६८ ॥ शदेगीरपयादो भवति । शीयते । शीयेते । शीयते । गादिति किं चटका । अश- स्यत् । शशाद। अनोधैः ॥ ५७॥ धिसज्ञकादनुपूद्विदेर्दो भवति । आचार्यस्यानुनदते शिष्य । धेरिति किं ? *मुर्खलिडोश्च ॥ ६९ ॥ म्रियतेयॊ भवति प्रागुक्तमनुवदति । लुइलिडो गपराच्च । अमृत । मृपाए । म्रियते । म्रियता । अम्रियत । नियत | ललिडोश्चेति किं १ श्या व्युक्ती ॥ ५८ ॥ व्युक्तौ पिपादे वदेर्या । मरिष्यति । अमरिष्यत् । ममार । दो भगति | निप्रदते वादिन चिप्रमदति या व्युक्तामिति कि सप्रादति साधर । *प्राग्वत्सनः ॥७०॥ प्राग्वत् प्राचीनदनिमित्त- प्रकृतियत् सन्नतात् दो भाति । डेदितो द । गिरोऽवात् ।।५९॥ अपपूर्णागिरतेर्दो भाति । शेते । शिशयिपते । स्पर्द्धते । पिस्पर्द्धिपते । निविश । अपगिरते । अपगिरते। निविशते । निरिविक्षते । आक्रमते आदित्य । उच्चरोऽधेः ॥ ६० ॥ उच्चिरतेयॊ भव- आचिकसते । सर्पियो जानीते । सर्पियो जिज्ञासते । त्यधे । गुरुषाचमुच्चरते । अपूपानुच्चरते । अधे । प्राग्वदिति किं शिशत्सति । मुमूर्पति । दनिमि- रिति कि' वाष्य उच्चरति । त्ततात्र नास्ति। समो भया । ६१ ॥ सपूर्वाच्चरतेयॊ भवति भातेन योगे। भश्वेन सचरते । रथेन सचरते । । भवति । ईहाचक्रे । ईक्षाचक्रे । तखुरिति किं ' *आमवत् तत्कः ७१॥ आमतस्येर तत्कृषो दो भयेति किलोक्य सचरति जिनधर्म । +दाणोऽसत्कृत्येपर्थया ॥ ६२ ॥ दाण ईहाबभूव । ईक्षामास । सादी भवत्यसत्कृत्येऽशिष्टव्याहारेऽवर्थया भया +न ॥ ७२ ॥ आमतात् तत्कृतो दो न भवति। योगे । दास्या सप्रयच्छते कामुक । असत्कृले उब्जाचकार । इति किं ' भायायै सप्रयच्छति । अवर्थयेति किं *ग्युद्युनोऽयशपारे ।। ७३ । ग्युया, युजेर्दो ·रवृत्ति ] शब्दार्णपचद्रिका । अ०१ पा०२। women । भनत्ययज्ञपात्र । प्रयुक्त नियुक्त। उपयुक्त। उद्युक्ते । *ल्योर्चाधाप्यं च ॥ ८० ॥ लिनातिला- अयज्ञपात्र इति किं ' द्वद्व यज्ञपात्राणि प्रयुनक्ति । | यतिभ्या ग्यताभ्या दो भवत्य यामधाप्ये य- गिना सिद्रे नियमामुग्रहण । हल्तपु-उद एव चने च । जटाभिरालापयते । श्यनो वर्तिकामपलाप- नान्यस्मात् । दुर्युनक्ति । सयुनक्ति । यते । कस्त्वामुल्लापयते। *अपस्क्रः॥७४ । अपस्थिरतेदों भवति । * मिथ्याकृतोऽभ्यासे ॥ ८१।। मियाशब्देन अपस्किरते वृषभो हट । अपस्किरते कुक्कुटो भ- योगे को ग्यतादो भवत्यभ्यासेऽर्थे । पद मि क्षार्थी । अपस्किरते श्वा आश्रयामा । अपग्रहण कि ध्या कारयते । स्तुति मिथ्या कारयते । मिध्येति ति? उपस्किरति । सून सावु कारयति । अभ्यास इति किं ? सकृत्पद * मुजोऽत्रे ॥ ७५ ॥ भुजेर्दो मासत्रेऽपाटने। मिघ्या कारयति । भुक्ते । भुजाते । भुजते । अत्र इति किं ! मुनक्ति * वितः फलेशे ।। ८२ ॥ नितो धौर्दो भपति क्रियाया फलेशे कर्तरि । पचते । लुनीते । कुन्ते । भरत क्षमा *नाऽणी घेः प्राणिक काणेः ॥ ७६॥ | फलेश इति किं । पचति भक्तिकरा ! पति मृतका । अण्यतावस्थायां यो धुधि प्राणिस्तक्स्तस्माण्ण्य पदोऽपात् ॥ ८३ ॥ अपाद् वदेो भवति तादो न भवति । आस्ते देवदत्त.। आसयति देव- । फलेशे । एकातवादमपपदते । अपनदेते । दत्त । शेते माणक । शाययति माणक । अणा समुदायमोग्रंये ॥ ८४ ॥ समादिभ्यो रिति किं ! आरोहयमाण प्रयोजयति आरोहयते । यमर्दो भवत्यप्रयेऽर्थे । ब्रीहीन सयच्छते । भारमु- धेरिति किं कट कुर्वाण प्रयोजयति कारयते ।। यच्छते । पादमायच्छते । अपये इति किं । उद्य- प्राणिकर्तृकादिति किं' शुष्यति बाह्य शोपयते च्छति चिकित्सा वैद्य । बीहीनातप । “णिच" इति प्राप्ति प्रतिपिद्यते । ज्ञोऽगेः ।। ८५ ॥ जानातेरगर्दो मति । *यत्कर्म चेत् कर्ताऽनात्माऽस्मृतौ ॥ ७७ ॥ गा जानीते । अव जानीते । अगरिति किं स्वर्ग अण्यताद्यो णि तदतादो भात्यस्मृतापनाध्याने । प्रजानाति । णिप्रकृतेरणौ यत् कर्म स चेत् कर्ता अनात्मा स्यात् । णिचः ॥ ८६॥ णिजताद्धार्दो भरति फले- पश्यति भृत्या राजान । दर्शयते भृत्यान् राजा स्वय शे । ओदन पाचयते । कट कारयते । फ्लश इति मेर । यत्कर्मेति किलुनाति दानेण लापयति दान किं' परसकट कारयति। स्वयमेन । कर्तेति कि? आरोहति हस्तिन हस्तिफ- पाइम्याइयमाझ्यस्परिमुहरुचि इव- का । आरोहयत्येन महामात्र । अनात्मेति किं । दसः ॥८७॥ पादिभ्यो ण्यतभ्यो दो मति । हत्यात्मान । घातयत्यात्मा । अस्मृतापिति किं ? पाययते । आदयते । दमयते । आयामयते । आया स्मरति वनगुल्म कोकिर । स्मारयत्येन वनगुल्म 1 | सयते । परिमोहयते । रोचयते । नर्तयते । धापयते । भीस्मेहेतुभये ॥ ७८ ॥ ण्यताम्या भीस्मिभ्यां वादयते । वासयते । दो भवति हेतुभयेऽर्थे । मुडो भीषयते । जटिलो वा वाग्गम्ये ॥८८॥ चाचा पदातरेण भीपयते । मुडो विस्मापयते । हेतुभय इति किं गम्यमाने फलेशे दो या भवति । स्व धान्य पुनीते कुचिकौन भाययति । पुनाति चा। स्त्र वाक्यमपरदते, अपवदति या । वंचने गृधियंचेः ॥ ७९ ॥ गृधिपचिम्या ण्य- | स्वान् ब्रीहीन् सयठते, सपच्छति वा। स्वा गाजा- ताम्या दो भवति वचने रिसवादनेऽर्थे । गीयते । नीते, जानाति वा । स्वमन्न पाचयते, पाचयति वा । पचयते माणवक । प्रतारयतीत्यर्थ । वचन इति व पुत्र पाययते, पाययति वा । गतै पभिर्योग- किं ? श्वान गर्दपति । अहिं वचयति । निस दे प्राप्ते वाचा योगेऽनेन विकल्प ।

·सनातनजैनप्रथमालायां- [जैनेंद्र- ~ मं ॥८९ ॥ यस्मान्म च दश्च प्राप्नोति तस्मा- | वय॑ति । चर्तियते । अवत्स्य॑त् । अअतिष्यत । न्ममेव भनि । याति । प्रविशति । अधिकरोति । वित्सति । पिपिते । वय॑ति । वदिष्यते अव- * परानुकुः ॥ ९० ॥ परानुभ्या कुत्रो मर्यत् । अवयित । चिक्ट्रप्सति । चिकल्पिते । भवति । पराफरोति । अनुकरोति । कल्प्म्यति। कलिलभ्यते । अफल्पस्यत् । अकल्पिष्यत: प्रत्यभ्यतिक्षिपः ॥ ९१ ॥ एभ्य क्षिपेम *लो कृपः ॥१०३५ कृपेर्लुटो वा म भवति भवति । प्रतिक्षिपाते । अभिक्षिपति । अतिक्षिपति। कल्ता | कल्पिता । कल्तास्मि । कल्पिताहे । मादहः ॥ ९२ ॥ प्रादहेम भाति । प्रव- नप्वाध्य आसं ॥ १०४ ॥ नपा निर्दिष्टो हति । प्रहत । प्रवहति । बाध्यो भवत्यासमासाधिकारनिवृत्तेरित्यपोऽधिकारो * परेः ॥ ९३ ॥ परिपूर्वात् वहेम भवति । ज्ञेय । वक्ष्यति प्रोधि च-भिदि।रु -शिक्षि। रूप- परिवहति । नित्वात् फलेशे दे प्राप्ते म विधीयते । रस्स प्रस्य पिसज्ञा प्राप्ता रुसज्ञया यते। पृथपचनमुत्तरार्थं । वो स्त्र्याख्यौ मुः ॥ १०५ ॥ ईकारो- *भूपः ॥ ९४ ॥ परेम॒षो म भवति । परि- कारौ स्त्र्याख्यो मुसज्ञौ भवत । कुमारी। किशोरी। मृष्यति । परिमृष्यत । वामोरू । वधू । वा इति किं खट्वा । स्त्र्याख्या- व्याडश्च रमः ॥ ९५ ॥ व्याझ्या परेश्च विति किं हे ग्रामणी । हे खलपू 1 मुप्रदेशा रमेम भरति । पिरमति। आरमति । परिरमति । "अण्मो "इत्यादय । पतम्य किं रमते | अभिरमते । स्त्री ॥ १०६ ॥ स्त्रीशब्दो मुसज्ञो भवति । उपात् ॥ ९६ ॥ उपात् रमर्ने भवति । उपर- है नि । स्त्रियै । स्त्रिया । स्त्रीणा । मति। उपरमत । उपरमति । पृथग् वचनमुत्तरार्थे । वा धेः ।। ९७ ॥ उपपूर्वात् धिसज्ञकादमेवा आमीयुवोः ॥ १०७ ॥ आमि परत इयुवो स्थानिनौ यो वौ स्त्र्याख्यौ तौ मुसज्ञा भरत । श्रीणा। म भवति । यावद् मुक्तमुपरमति, उपरमते वा । बुध्युधनशननेइमुटुश्रोणेः ॥ ९८ ॥ युधा- | मिद । आम्या मुसज्ञा नान्यत्र । हे श्री । हे धू । भ्रुणा । पृथुश्रीणा स्त्रीणा पुरुषाणा वा । नियमार्थ- दिम्यो प्यतेभ्यो म भवति । बोधयति । योधयति । नाशयति । जनयति । अध्यापयति । प्रारयति । वा ॥ १०८ ॥ वा मुसज्ञा भपति आमी- दापयति । धारयति । युवो स्थानिनो । श्रीणा। श्रिया । भ्रूणा । भुवा । चल्यद्यर्यात् ॥ ९९ ॥ चल्यर्थेभ्योऽद्यर्थेभ्यश्च डिति प्रश्च ॥ १०९ ॥ वोर्य प्र स्त्र्याख्य धुम्यो ण्यतेभ्यो म भवति । चटयति । चोपयति । इयुवोश्च स्थानिनौ यो वौ तेषा मुप्तज्ञा भवति हिति कपयति । वेपयति । आशयति। निगारयति । भोज-परे वा । बुद्धौ । बुद्धये । धेन्वै । धेनवे । श्रियै । यति । अभ्यवहारयति । श्रिये । भुवै । ध्रुवे । क्यपो वा ॥१००॥ क्यपताद्वा म भवति । *स्वसखिपति ।। ११० । वौर्य प्र स सुसं. पटपटायति । पटपटायते। लोहितायति । लोहितायते। जो भपति सखिपतिशब्दी वर्जयित्वा । मुनये । युद्भयो लडि ॥१०१॥ द्युतादिभ्यो लुद्धि साधवे। बुद्धपे। धेनवे । असखिपतीति कि सप्या। परे वा म भवति । न्यद्युतत् । न्योतिष्ट। भलु- | सख्ये । सख्यु । पत्या । पसे । पत्युः । टत् । अलोटिष्ट । अनुमत् । अशोभिष्ट । अरू- मो घि च ॥ ११॥ प्रा घि सज्ञो भवति । चत् । अरोचिष्ट। बोद्धा । भत्ता । चशब्द सज्ञातरसमावेशार्थ । प्रवि- *सन्स्य वृद्भयः ॥ १०२॥ वृतादिम्य सनि | नय्य गत 1 घ्याश्रयो गरयादेश स्वाश्रमपूर्वनिपातश्च स्पे च वा में भयति । विवृत्सति। विवर्तिपते । सिद्ध । घिप्रदेशा. "घ्युट" इत्यादय ।

·रघुवृत्ति ] शम्दार्णवचदिका । २०११ पा०२। स्फे रुः ॥ ११२ ।। कपर प्र रुसी भ- दाक्षि । यचीति किं राजत्व । भप्रदेशा "भस्य" वति । स्पर्ध । कुटा। हुटा । रुप्रदेशा "सरोहल" इत्यादय । इत्यादय । +मनुर्नभोगिरो वति ।। १२६ ॥ एते भस- दीः ॥ ११३ ॥ दीश्च रुसज्ञो भवति । ईहा। ज्ञका भवति वति त्ये । मनुष्यत् । नभस्वत् । ईक्षा ! ईक्षाचके। अगिरस्वत् । यत्ये तदादिर्गुः ॥ ११४ ॥ यस्य त्य - वृष्णोऽश्ववसौ ।। १२२ ।। पन् इन्येतद् यत्त्य तस्मिन् परत तदादि शब्दरूप गुसज्ञ भरति। भसज्ञ भवत्यश्वे वसौ च । वृषणश्व । वृषण्वमु । जुहोति । करोति । करिष्यति । यत्त्य इति किं ? मत्वर्थे स्तौ ॥ १२३ ।। सकारात तकारोंत है देवदत्त इ पश्येत्सन आदरैप् प्रामोति । दध्यधुने- च शब्दरूप भसज्ञ भवति मत्वर्थे से परत । तप- त्यत्र परित्यादेरिख च । न चैत्र । तदादिरिति किं स्वी। मरुत्लान् । विदुष्मान् । मत्वर्थे इति किं ! करिष्यामीति । अनेकत्येपि प्रातस्य दीन । गुप्रदे- यशोभ्या । विद्वद्भया । शा “गो"इत्यादय । ध्यपाये ध्रुवमपादानं ॥ १२४ ॥ धिय + मिहा वाक्यं ॥ ११५ ॥ मिङतेन प्रयुज्य- | बुद्धरपाये प्रातिपूर्वकविश्लेषे विभागेऽविचलमर- मानेनाप्रयुज्यमानेन वा प्रत्यासत्तेस्तस्यैव मिङतस्य धिभूत या यत् ध्रुव तदपादानसज्ञ भवति । प्रामा- विशेषण शब्दरूप वाक्यसज्ञ भवति । धर्मो वो रक्षतु। दागच्छति देवदत्त । अधर्माज्जुगुप्सते । अश्वात् देवदत्तन कर्तव्य । वाक्यप्रदेशा "वास्यटेष्प" धारत पतित । नपा निर्देश किं धनुपा विध्य- प्रभृतय । ति । कसपात्र्या भुक्ते । धनुर्विध्यति । अपादान- सुम्मिडंतं पदं ।। ११६ ॥ मुबत मिडत प्रदेशा "काऽपादाने" इत्येवमादय । च पदसज्ञ भवति । धर्म । अस्ति । पदप्रदेशा +आख्यातोपयोगे ॥ १२५॥ उपयोगे नि- "पदस्य" यमपूर्वक विद्यामहणे आएयाता प्रतिपादयिता अपा- नः क्ये ॥ ११७ ॥ नातस्य क्ये परत पद- दान भाति । उपाध्यायादधीते । उपयोग इति कि: सज्ञा भवति । राजीयति । राजायते । त्यखे त्यान नटस्य शृणोति। यमिति पदमसिद्धौ किमर्थमिद ' नियमार्थमिद नात कर्मणोपेयः संपदानं ॥ १२६ ॥ कर्मणा मेन क्य पदसज्ञ भनति नान्यत् । वाच्यति ।मुच्यति। य उपयोऽर्थ स सप्रदानसज्ञो भवति । उपाध्यायाय सिति ॥ ११८ ॥ सिति त्ये परत पूर्व पद- | गाददाति।देवाय बलि प्रयच्छति । राज्ञे दड नितरति। सइ भवति । भवतष्टणछस् । भवर्दाय । ऊर्णाह- | +श्लायडहस्थाशपां जीप्स्यः ॥ १२७ ।। शुभभ्यश्च युम् । ऊर्णायु । एपा झीसोऽर्थ सप्रदान स्यात् । देवदत्ताय श्लाघते स्वादावधे ॥ ११९॥ अधै स्वादौ परत देवदत्तायापहृते । तिष्ठते ब्राह्मणी छात्रेभ्य । देवद- पूर्व पदसज्ञ भाति । पयोभ्या । राजभ्या । राजभि.। ताय शपते। राजव । राजता । राजतर । राजतम । अध इति कि राजाना । राजान । +रुच्यर्थानां प्रेयः ॥ १२८ ॥ रुच्यर्थाना यचि भः ॥ १२० ॥ यकारादायजादौ च | धूनां प्रयोगे प्रेय प्रीयमाणोऽर्थ सप्रदान भाति । तुभ्य रोचते मोदक । मह्य स्वदते दधि । स्वादानधे परत पूर्व भसज्ञ भवति । गार्य । धाररुत्तमर्णः ॥ १२९ ॥ धारयतैरत्तमों १। देवदत्तशब्दस्यज्य परतो हुलवादरिलैप प्राप्त पर यत्य इति विशेषणान भवति । १। पूरन सिद्ध नियमार्यमुपयोग एप गपा म्यात् । प्रभृतय ।

·सनातनजननयमालाया- जैनद्र- प्रभृतय । धनी सप्रदान भाति । देवाय शत धारयति । देव- [ दानेन भोग दयया मुरूप ध्यानेन मोक्ष तपसेप्टसिद्धि। दत्ताय गा धारयति । सत्येन वाक्य प्रशमेन पूना वृत्तेन जन्मानमुपैति मर्त्य । +गधीक्ष्योर्यदेवं ॥१३०॥ दैव शुभाशुभ- पुलिंगनिर्देशात्-अक्षदीपति । रक्षण तसवधि यत्कारक तत् राधीक्ष्योोंगे सप्रदान दिवः कर्म ॥ १३९ ॥ दिवेर्यत् साधकतम स्यात् । पुत्राय राज्यति, ईक्षते वा । पुनस्य दैव निरू तत् कर्मसज्ञ भवति । अक्षान् दीव्यति । प्रयतात्यर्थ । आधारोधिकरणः॥ १४० ।। अधिकरण +प्रत्याइ श्रुवोऽभ्यर्थकः ।। १३१ ।। प्रत्या कारकमाधारसज्ञ भवति । कटे अस्ते । गंगाया भ्या शृणोतेरभ्यर्थकोऽभ्युपगमकोऽर्थ सप्रदान भ घोप । दनि सर्पि । हदि तिष्ठति जिन । विवाहेऽ- वति। मित्राय प्रतिशृणोति,आशृणोति वा । अभ्युपग- | लकृता कन्या । भगुल्योऽश्वसहस्र । आधारप्रदेशा च्छनीयर्थ। "ईनाधारे च" x मत्यनुगृण आख्याता॥१३२॥ प्रत्यनुपूर्व कर्मवाधेः शीड्स्यासः ॥ १४१ ।। अधि- गृणातिना योग आख्याता प्रतिपादयिता सप्रदान । पूर्वाणा शीड्स्थातामाधार कमैव भवति । ग्राम स्यात् । उपाध्यायाय प्रतिगृणाति । अनुगृणाति वा। मधिशेते । पर्तमधितिष्ठति । वसतिमायास्ते । तमु साहयतीन्यर्थ । एफार आधारनिवृत्यर्थ । xक पहेामूयार्थानां यं प्रति कोपः॥१३॥ वसोऽभूपाध्याडः ॥ १४२ ॥ अन्वादिम्य' परस्य वसेराधार कर्म भवति । ग्राममनुवसति । गिरि- अधाद्यर्थाना धूना योगे य प्रति कोप स सप्रदान । मुपवसति । गृहमाघेवसति । वनमावसति । स्यात् । मित्राय कुष्यति कुप्यति वा । मिनाय द्रुह्य अभिनिविशश्च ॥ १३ ॥ अभिनिगिसमु ति । मित्राय इर्श्यति । मित्रायाभूपति । दायपूर्वस्य विशेराधार' कर्म भवति । ग्रामभिनिषि- गः क्रुधद्रुहः ॥ १३४ ॥ निपूर्वयो क्रुधि शते । चकारात् कल्याणेऽभिनिवेश । दुही य पति योप. स सप्रदान न स्यात् । मित्र xकालावभावदेश वाडकर्म धीनां ।।११।। मभिष्यति, अभिद्रुह्यति वा । धीना धूना कालादिराधार फर्म वा भाति * स्पृहेप्सितं ।। १३५ ।। स्पृहोंगे यदीप्ति- स्वपिति गोदोहमाप्ते । तुरुन् स्वपिति । पने-रानो अकर्म च । मासमास्ते । मास भास्यते । क्रोश त तसप्रदान वा भवति । पुणेभ्य स्पृहयति। सुप्यते । कोशेऽधीयते । गोदोहे आस्ते । ग्राम पुयाणि स्पृहयति । उप्यते । कालादीति कि शय्यापा शेते। अकर्म- परित्रयणं ॥ १३६ ॥ परिक्रयण यत् तत्स चेति किं ! मासमास्यते। क्रोश सुप्यते । प्रदान या भरति । सताय परिकात शतेन वा। फाप्यं ॥ १४५ ॥ का यदाप्य तकारक सरलाय परिमीत सहण या। कर्म सब भाति । कट करोति । ग्राम गच्छति । x गन्हादीनां यहुलं ॥१३७॥ एवं योगे | हिमस्त शृणोति । अनेइमधीते । ओदन पचति । यह संप्रदान भानि । प्रादाय निगहते । श्वम्यो । काष्ठानि दहति । पनि । पन्य शेते । पचिन्न स्यात् । मनसा निग हो श्राद । पचिप । मित्राय धर्म प्रत । मित्र | अकर्मणो धोरण्यतस्य य कर्ता सणो सति कर्म ४ वार्मणोणि कर्ता णी ॥ ११६ ॥ सहो या भवति । पचति देवदत , पाचपति देवदत। सायरन परणः ॥ १३८ ॥ अतिशपेन 11अधारत्य-ऑपारगामीविभनिन्यापध्यपयिक माधक पा सत् परणमा भाति । नैमित पवारिपति पदा। न धर्म प्रते।

·रघुवृत्ति ] शब्दापचद्रिका ! अ०११ पा०२। १७ देवदत्तेन मा। लिवति स , लग्वयत्ति त तेन वा । पश्यति राजान भृत्या । दर्शयते रानान मृत्यान् मृत्यै- उत्तरत्र धिग्रह्णात् इहाविवक्षितकर्मणो ग्रहण । थी। अभिवादयति गुरुदत्त । अभिवादयते गुरु गुरणा *ज्ञागम्यद्यर्थदृश्यः ।। १४७ ॥ ज्ञार्थाना ग वा दत्त। म्यानामद्यर्थाना शेर्थीना चाण्यताना य कर्ता स्वतंत्रः कर्ता ॥ १५४ ॥ स्वतत्र आत्म- स णौ सति कर्मसज्ञो भाति । जानाति धर्म देव- । प्रधान कर्तृसज्ञो भनति । गौस्तिष्ठति । देवेन दत्त । ज्ञापयति धर्म देवदत्त | बुध्यते दत्त । बोध- कृत । देवदत्तेन भुक्त। यते(ति)दत्त । गच्छति माणको ग्राम |गमपति माण तद्योजको हेतुः ॥ १५ ॥ तस्य स्वतनस्य वक ग्राम । याति माणक । यापयति माणक । योजक प्रेरको य स हेतुमत्रो भवति । मुजान मुक्त देवदत्त । भोनयति देवदत्त । अभाति भक्त प्रयोजयति भोजयति | कारयति । देवदत्त । आशयति देवदत्तमादन । पश्यति देवदत्तो निः॥१५६ || आ“प्राग्यौस्ते"ये वक्ष्यते ते रूप । दर्शयति देवदत्त रूप । शेते शिशु । शाय- निसज्ञा भवति । इत्येपोऽविकारो नेय । निप्रदे- यति शिशु । आस्ते यज्ञदत्त । आसपति यज्ञदत्त । शा "न्यजना"प्रभृतय । ज्ञादीनामिति किं । भेदयति काष्ठ भृत्येन । *चादयोऽसत्वे ॥ १५७ ॥ चादयो निमज्ञा *शब्दे ॥ १४८॥ शब्दे वर्तमानस्याण्यतस्य भवत्यसत्वे वर्तमाना |च माह अह एपेत्यादि । अस- धो कर्ता गौ सति कर्म भरति । शृणोति दत्त च इति किं ! अस्यापत्य इ । शब्द । श्रारयति दत्त शब्द । जल्पति देवदत्त पुत्र। प्रादिः ॥१८॥ प्रादयो निसज्ञा भवत्यसत्ते। जलायति देवदत्त पुर। प्रपरापसमन्वनिा न्यधयोऽप्यतिमूदभयश्च । +भक्षेहिसायां ॥ १४९ ॥ भक्षार्हसार्थस्याणि । प्रतिना सह लक्षयितन्या पर्युपयोरपि लक्षणमत्र ।। फर्ता णी सति कर्म भवति । भक्षयति बलीपर्दा असत्य इति किं : पिंप्रातीति विप्र । मस्य । भक्षयति चलीपर्दान् सस्य । हिंसायामिति क्रियायोगे गिः ॥ १५९॥ क्रियया पर्थेन किं भक्षयति पिंडी देवदहेन । योगे प्रादयो गिमज्ञका भवति । प्रणमति । परिणम- +वहेः प्रवेयः ॥१५०॥ वहेरणि कर्ता प्रवेयो यति । क्रियायोगे इति किं ' प्रगता नायका भस्मा- गौ सति कर्म भवति । बाहयति बलीपर्दान् भार । देशात् प्रनायरो देश । प्रग इति कि. वादति भार बाहीकेन । नहि तिः ॥१६०॥ प्रादयस्तिमंजमा भरति कि- बलीपर्दच नाहीफ प्राजति। यायोगे । प्रकृत्य । उपस्तुत्य । अपित्य । +न खाददिदिशब्दायहः ॥ १५१ ॥ *चिडाायनुसरणं ॥ १६१ ॥ व्यत एभ्योऽणि कर्ता जो सति कर्मन भाति । खादयति, डाजत ऊर्याधनुसरण च तिमज्ञ भवति पिया- आदयति पिंडी देवदत्तन । दयति, शब्दाययति, योगे। गुली कृत्य । चिमटीभूय । पटपटापत्य । हाययति देवदत्तैन । खादयोरद्यर्थत्वात् परेषा शब्द- ऊरीकृन्य | उरीपन्य । फदत्य । पाय । क्रिय पात् प्राप्ति । ऊर्यादीना च्च्यों न समान्यत पृपाप्रहण । *हकार्य ॥ १५२ ॥ हरौराणि कर्ता णौ *क्षेपादरेऽसत्सत् ॥ १६ ॥ अमनो नि. सति वा कर्म भाति । हरति भार दत्त । हारयति | सही भवन क्षेपादग्यार्थियो । जनया सत्य । भार दन, दत्तेन वा । विवति सैंधया विकारयति क्षेपादर इति कि' अमरगा गत । संधान मैंधी । १। योगह मामप्यान् याकाण प्रादयान का +दृश्यभिवाघोर्दे ।। १५३ ॥ दृशेरभिवादे-गिरिजालनाप्रगामक्रियायोगे गिवऽपि नयन प्रत शणि कर्ता णो सति कर्म या भाति दविषय। 'गिवामयापन ।

·सनातनजनप्रथमालायां- [ जनेंद्र- * भूपाऽसीतारेलमंतः ॥१३॥ अस्मत "साक्षादायचि ।। १७२॥ साक्षादादिशब्द- रिलती तिमी स्ता गूवाऽवाकारयो । अरकृत्य । रूपमा अव्यत कृत्रि तिसज्ञ वा भाति । साक्षा सतहत्य । भूपाऽसातर इति कि ' अल कपा। स्कृन्य, साक्षात् कृत्वा । मिथ्यार य, मिथ्या कृता । सतहमा मृपिका श्यना गत । मा कारि स्वाकृत्यत्य। अच्याति कि उप्णाकृय । *फारिकाप्टः स्थित्याद्यनुपदेशे ॥ १६१ ॥ हस्तपाणो स्वीकृती ति ॥१७३॥ एती कारिऽदसौ तिमज्ञा स स्थित्यारिपुमर्यादादिध्यनु । कृत्रि तिसज्ञी स्त स्वाकृतावात्माकरण । हस्तकृय । पदश च स्त्रय परामा ! कारकाकृत्य । अद कृत्य । पाणकृय । स्वीकृतानिति किं ! हस्ते कृत्वा कार्पा सिसायनुगटा इति कि कारिका इना । अद पण गत । पुनस्तिग्रह्ण नियार्थे । पृया। पहना चत्यथ । प्रावधे ।। १७५ 11 प्रायशब्दो वधेऽर्थे *गणेगनम्वती ।। १६५ ॥ चणेमन शब्दौ । कृषि तिसज्ञो भवति । प्राध्यकृत्य । वध इति कि? तिसजस्ता हप्तापभि पनिवृत्ती। क्णय मुक्त । प्राध्य कृत्वा याक्ट गत । मनाहय भुक्ता तापिति कि कण हमा। जीविकोपनिपदिरे ॥ १७५ ।। एतानिवार्थे पुरोऽस्त शिः ॥१६६ ।। पुरम् अस्त शब्दो कृषि तिमज्ञा स्त । जीविकाकृत्य । उपनिपत्त्य । शिक्षा रियायाग सिस्ति । पुरकन्य, अस्त इस इति किं जीविका कमा गत । गय पारदति । शिरित कि 'पू । पुरा । पुर । प्रापोस्ते ॥ १७६ ॥ ते गितिसइका पुर। नगरी वृपयर्थ । अस्त वा काड | धो प्रागा प्रयाक्तव्या । तथा चोदाइत । गत । क्षिप्या काड गत इस । लो में ॥ १७७ ॥ देशो मसज्ञो भाति । गत्लवदे च्छ।।१६७॥ अडशब्दो गत्यर्थेषु मिप् वम मम । सिप धस था ति तस झि । शत् परतीच परत तियज्ञा भवति । अच्छगय। अच्छ- च । नपनिर्देश दन बाधना आक्रमत चद्रमा । वय । याद्य गत्यर्थयद इति कि अच्छयाया। सगस्यत वसो मात्रा। तिगेंऽतद्धी ॥१६॥ तिरस्दाब्दोऽत व्य इडानं दः ॥ १७८ ॥ इद् आनश्च दसज्ञी याने तिमना भाति । तिरोभूय । अतविति । भात । इट् वहि महि । यास् आमा घम् । त किरतिरो भूत्वा स्थित । आता झड्। शानश्च । शनि ॥ १६९।। तिरम्सन्दोनों मितिस । मानि वा । निरस्त्य ! तिरस्हत्या। मिटखिशोऽस्मन्यु पदन्याः ॥ १७९ ॥ मिडो मदसज्ञानि नीणि प्राणि वचनानि अस्मद् * मनस्युरस्युपानेऽन्यागेमध्येपदेनियचने ॥ युग्मद् अय इत्येा सज्ञानि भवनि । मिप यस मसि- १००|| शन्दर गाणि शिमजमानारतप्रति त्यस्मद् । सिप थत धेति युष्मद् । तिप तम राणि नि या तिमानि भवति । मनसिहत्य, झीजन्य । दानामप्या । मानि रग। उमरग, उरति मा। उपाने साधने सार्थे ।। १८० ॥ सस्य सो वा प, उIT 2 | अनातन्य । पापाजे । अर्थ स्वार्थस्तमिन्स्वान सापनेऽस्मदाटयो जेया । राममय । पत्य, पदे घरा। अस्म पदस्या साग्नेऽमन्त्रक । युष्मपदस्पार्थे रियाय, निपचन यस । झान्या मनसि युष्मन्त्रिर । आम्याम पम्याऽयत्रका परमि, पारगा। 307या पाणित | भह पचामान्यादि। पचमि, व पचनीयादि। पचति, *स्थानी पिः ॥ १७१ ॥ साविऽपि स पचतान्यादि । एव दापि यात्रा पनि पुनमाधिसत्य, अविरता पू सहोक्तौ ॥ १८१।। तस्यरमदादे सहो- मागम्मत सिचायधिस या ही युगपदचन य स प्रयोक्तव्य । अब च 1 ·सनातनजनप्रथमालाया- [जैनेंद्र- । हो भाति । बापु क्या वर्तन-अपिस्त्रि । गब्दि लक्षणेनाभिमुरयेभिप्रती ॥ ११ ॥ आभि- काना देरमार -दुटिकामदाणा नद्धि-सुमद्र। मुस्त्यर्थे वर्तमानामिप्रतिशब्दा रक्षणाचिना मभिताणाममाषा-निमक्षिक । शांतस्मातीति-नि सह या हसो भवति । अग्निमभि, अभ्यग्नि शटभा दति । तेस्रस्थायमराट-अनितैसूरु । श्रीदत्तस्य | पतति । अग्निं प्रति, प्रत्यग्नि शटमा पतति ! लक्ष- गदरयानि -इतिश्रादत्त । इतिपू यपाद । रथाना | णेनेति कि' साधुर्मातरमभि । आभिमुप्य इति पश्चात्-अनुरथ पदाति । रूपन्य योग्य-अनुरूप । कि ' अभिनवों को यासा ता -अभ्यका गाव । मतस्य मादृश्य-सत्रत । अर्थमर्थ प्रति-प्रयर्थ । अभिप्रतीति किं । येनाग्निस्तन गत । ज्यानामनतिरमेण-अनुचेष्ट प्रविशतु योग्यसाद- दैर्येऽनुः ॥ १२ ॥ दर्थे आयामविषये लक्षण- श्यामोत्तरपदार्थानतित्तय इति चारोऽपि य- बाचिमुवतेनानुईसा भगति । गगामन्चायता अनु- थार्या । युगपञ्चण-सचक्र धेहि । वृत्तस्य सपत् गग वाराणसी । अनुयमुन मधुरा। सवृत्त साधूना तृण मट्-सतृणमन्याहरति । बुभम्य समीप-टपबुभ । प्राभूतमत कृत्वा-सप्राभृ. *समीपे ॥ १३ ॥ समीपेऽर्थे वर्तमान मुबतेन तमधीते । अतशब्दोऽम्यासेऽप्रसाने च वर्तत । सहानुहसो भाति । वनमनु, अनुवन गतोऽशनि'। अनूपाच्यायमधीते । घ्यावयर्यवानिये ॥६॥ यावत्यथाशब्दौएपार्थेऽ- निगार्थे च मुतन मह ममस्यते स च हसो भपति। तिष्ठद्वादीनि च ॥ १४ ॥ एतानि च यागानोदन -यारदीदनमतिथीन् भोजयाये ये वृद्धा शब्दरूपाणि हसजानि भवति । तिष्ठति गयोऽस्मिन् यथावृद्ध साधूनय । सानिर इति किं काठे गर्भग्रहणाय दोहनाय वा तिष्टदु । वगु । यापद् दत्त तावद्भुक्त । यथेद्रदत्त तथा देवदत्त । कालशिप । आयतागर । खटयव ! खलेचुस । मतिनापे ॥७ प्रतिशब्देनाल्यार्धेन सुब- ट्नयर । ल्यमानयर । चकारो नियमार्थ । तिष्ठ- दबाान्येर समस्यते । नान्यैः सह। परम तिष्ठद्गु। तेन मह मुक्त हमी भरति । अल्प शाफ-शाक्- प्रनि । सूरमति। अल्प इति कि वृक्ष प्रति विद्यो पारेमध्येऽतस्तया ॥ १५॥ पारे मध्येऽत सत विद्युत् । शन्दा तातेन सह, हसो भनति वा । हसनियोग *परिणा स्यक्षगलाकाः ॥८॥ स्पिसज्ञोऽक्ष चायोरेत्व निपात्यते । पार गगाया -पारगग । मध्य गाली च परिणा मह हसा मनति । एक्नेद ममुद्रस्य-मच्यममुद्र । गिरेरत -अतर्गिर,अतगिरि । न नया वृत्त या जये । एरपरि । द्विपरि । त्रि स्यिवश्यः ॥ १६ ॥ वदयनाचिभिः सह स्थि परि ! चतु परि। पचपेपर पेव जय एयेत्यजया सरयावाची समस्यत हसो भवनि । एको मुनि भवान् पचरीति न भाति । अक्षणद न तथा वृत्त श्योऽस्य एकमुनि । द्विमुनि । त्रिमुनि व्याकरणस्य । पथा जये । अअपरि । गगयापरि । स्यादय नदीभिश्च ॥ १७ ॥ नदीमाचिनि सिहसो शी िपगरेनद न नात्त । भनि । मन मिधर -मममिंधु पनद । द्वियमुन । वा ॥ ९ ॥ परिवार वदितव्यः । तो निगोदापर । चकारा नियमाय । नदाभिरमा परदा. दारियान । धनिराकाक्षाभिही नाया । इरावत्या यस्मिन् देशे •पार्यपाटपहिरंचः ॥ १०॥ पपांदय मुर सदरास्तारो देश । सेन मा ममाया या परि निगतं दृष्टो देव । खौ ॥ १८॥ नदीमार्जिभि सह हतोमाति परि परिमॉम्स । अपतिनं । मा त्रिगर्नेम्य । गुपिये। टमत्ता गगा अस्मिन्-नगग देश। भयुमार " ममनमाम्य । आकुमरेम्प साहिनगंग देश । रगंग । हापिति !ि सीम ! प्रात् । शीनगगो देश। ॥

·* रघुवृत्ति ] शब्दार्णवचद्रिका | अ०११ पा०३ । २१ को ग्रहणे प्रहरणेच सरूपं युद्धे ॥ १९ ॥ गट । ईपद्विकट । गुणोक्न्येति किं । ईषद्भक्त । बार्थ कर्मव्यतिहारे ग्रहणे प्रहरणे च वर्तमान समान। ईपद्गार्य । रूप तर वर्तमानेन मुबतेन सह मो भगति युद्धे *भा तत्कृतयानोनः ॥ २८ ॥ भात पूर्व- वाये । क्शाश्च केशाश्च मियो ग्रहण यस्मिन् युद्ध | पद मातार्थकृतार्थया गुणोक्त्या अन उननाचिभि- तभागि ! दंडाश्च दडाश्चान्यो यस्य प्रहरण श्व सह पसो भवति । शकुलया कृत खड गाला- यस्मिन् तबडादडि युद्ध । सरूपमिति कि फैशाश्च } खड : मदपटु । गिरिणाकृत काण गिरिकाण । कचाश्च मियो ग्रह्ण यस्मिन् । मुमसुरभि । पुण्येनार्य पुण्यार्थ । माषान । पं ।। २० । पमिति माग बमादाधिकारी जय । तत्कृतयेति किं । अक्षणा काण । इत पर पमा मनताति निश्चय । *पूर्वादिभिः ॥ २९॥ भात पूर्वादिभि सह इपाच माप्तापन्ने ॥२१॥ प्राप्त आपन्न इत्येतो | समस्यते । मासेन पूर्व मासपूर्व । सामरावर ! शब्द। इन्तेन सह यसो भनत्यकारश्चैतयो । पितृसदृश । असिकलह । वाहिपुण । गुणमिश्रा प्राप्तो जानिरा प्राप्तजीविक | आपनजाषिक । घाना | जिहालक्ष्ण । कुटसम । प्राप्ता जीनिमा प्राप्तजीविका । आपननाविका। सायनं कृता बहुलं ॥ ३० ॥ साधन का- *इतच्छ्रितादिभिः ॥२२॥ तान्या श्रितादि- रक मात कृदंतेन सह वहुल पसो भाति । आत्मना भिश्च सह पसो भवति शत पूर्वपद । जारिका प्राप्त कृत आमकृत । विपहत । नवनिर्मिन्न । काफ- जानिकाप्राप्त । मुखापन्न । श्राश्रित । दुःखातीत । पेया नदी वर्सा कूप । कुक्कुटमपात्या प्रामा । मोक्षगत । बहुवचनादाकृतिगणोऽय । तेन तत्वनु } कटकसचय औदन | चिन्न स्यात् । श्वभिर्टेढ- मुमु । व्यमनपतित । औदनमुमुक्षुरित्यादि सिद्ध । व्य । दात्रेण लूनवान् । साधनमिति किं पुत्रेणा- *सामिस्वयं तेन ॥ २३ ॥ सामिस्त्रयशब्दौ । गत । कृतेति किं ' धान्येन धनवान् । झिसज्ञको तातेन सह पमो भवति । सामिकृत । अपकृतिवदर्याादिभिः ॥३१॥ असत सामिमुक्त । स्वयधीतो पादौ । स्वयरिलीनमा य । पूर्वपद प्रकृन्या तदर्थाशब्देन तदादिभिश्चायै सह ऐपद्य सघाताद् हृदुन्परिश्च प्रयोनन । सामिमुक्त पसो भवति । स्थाय दार-रथदारु । कुडल- स्थापन्य सामिमुक्ति । हिरण्य । पिन इद पित्र) । मानथ। देवील । खझाक्रमे ॥ २४ ॥ खट्वा इनंता अक्रमे | गोहित । गोरक्षित । प्रजामुन । प्रत्यादिभिरिति गम्यमाने तातन सह पमो भाति । खट्नारुढो कि 'रधनाय स्याटी | समर्थ इति किं गच्छल जान्म । सदनाप्छन । अमम इति किं । सट्का रथाय दारु देवदत्तस्य गृहे । स्टोऽध्यापकाऽध्यापयनि । +अपाऽलं ॥ ३२ ॥ अटमरतेन सह पमो पालाः ॥ १५॥ पायाचिन शन्दा इव- भवति। अल जारिकायै-अटजीरिक । अपति कि ता तातुन सह पसो मति । अहरतिश्रिता । अलमतिप्रमगेन। रात्रिसमाता मुहूर्ता । काटा इति किं । मोश मा भ्यादिभिः ॥ ३३ ॥ पात पूपिद मी- पुटिटा नदी। प्रकृतिभि सह पमो मरति । वृषेभ्यो मी दृमी । च्याप्ती । ०६॥ व्यानापिन्देऽर्थे इन- | वृषभप । वृषभीत । ससारभीनि । पापापत । सा पाडा मुपा सह पमी भाति । अन्यतरमणीय। मुग्यापाट । रयापरस्त । भयमुक्त । अन्यामुगा मराजकल्याणी । स्तोमारादर्यरतन ३४ ॥ तोका- गुणोरत्येपत् ॥ २७ ॥ दियेनन् गुणर- पी आराद पृष्पादन तातन सह पमो मा. पनेन सह पनो भाति । पदपय गिर्पि- [ति। स्नोकामुक्तः । अरसा मुत्त । कतिपया मुक्त।

·सनातनजनप्रथमालायो- [जैनेंद्र । दूरादागत । निप्रशष्टादागत । समीपादागत । केनटज्ञान | चार पतज्ञाममावेशार्थ । मापिका चामो अतिकादागत । वृछाहब्ध । गौश्च मापिक्गनी । यपाश्रयौ पुत्यौ सिद्धा । भईय शौंडादिभिः ॥३५॥ ईवत पूर्वपद शो | एमाश्रये इति किं ' एकस्या शाटी । डादिभि सह पसो भवति । अक्षषु शौंड -अक्षशों * दिगधिक खुहृद्यौ ॥ १३ ॥ दिपाची ड । पानशौंड । अक्षघूर्त । पानधूर्त । अक्षकित- अविक्शब्दश्चेकाश्रय सुपा पसो भाति यमच सौ व । पानकितर । मणे व्यैः ।। ३६ ॥ यादिव्यात सह ईन । इति च विषय द्यौ च परत । खुविषय-दिक । दक्षिणा कोशला दक्षिणफोगला । उत्तरकोशला । त ऋणे गम्यमाने पसो भवति । मासे दय ऋण द्विपये-दक्षिणस्या शालाया भर दाक्षिणशाल । मासदेय । स्वत्सरदेय ! व्यहदेय । कण इति किं' औत्तरशाल । अधिकया पष्टया क्रीतोऽपिकपा- मासे देया भिक्षा । व्यरिति किं १ मासे दातव्य | प्टिक । युविषये दक्षिणा शाला प्रिया यस्य दक्षिण- खौ ॥ ३७ ॥ खुविषये ईबत सुनतेन सह प शालप्रिय । अधिको गौर्धनमस्य अधिक्गायन । स्यात् । अरण्यतिटका । घनेहरितक्य । पपिशा- हृद्यापिति किं . उत्तररा ग्राम । चका । पूर्वाह्नस्फोटका । "ईपोऽद्धल" इत्यनुप् । तमाहोरानांशाः तेन ॥ ३८ ॥ तत्र अहर- *स्थिः समाहारे रचाखौ ॥ १४ ॥ स्थि घयानाचि रात्र्यायाचि च ईबत तातेन सह प सख्यागाची मुक्तेनोत्तरपदन सह पसो भवति स्यात् । तनमुक्त। तापीत {पूर्वाहत । अपराहत। यश्च समाहार पाच्य खहृयो च रसज्ञश्वाखौ । स्यि - पूर्वराजकृत । अपरराजकृत । तनाहोरानाशा इति किं | पचपूरी। पण्णगरी । खौ-पचाम्रा । दशवटा । शुक्लपक्ष कृत । तनेति किं ' मध्याह्न भाक्ता । हृद्विषय-पचाना नापितानामपत्य पाचनापिति । द्यौ-पच गावोधनमस्य पचगवधन । दशगवन । क्षेपे ॥ ३९ ॥ क्षेपे गम्य ईबत तातेन सहप ) रश्चेति चकार पतज्ञासमाशार्थ । द्वे अगुली समा भवति । अवतप्तेनस्थित । भस्मनिहुत । प्रमा हृत द्वयली । पाश्रय अ सात । रानीश्च । हेमू नित । पे कृति बद्दलमित्यनुप् । अखारिति किं पचणामिद पाच । रश्चेत् *ध्यांकादिभिः ॥ ४० ॥ घाक्षप्रकारे क्षेप | "रादुननपत्ये ' जण उप् स्यात् । धुताया ईचत पसौ भाति । तीर्थे पाक्ष इस तीर्थधाम तीर्थकारु ।तीश्वा श्मशानसारमय । *कुत्स्योपापाणकैः॥४५॥ पापाणरमुक्त- पानेसमितादयः ॥ ११ ॥ पारसमितादय । रर्थात् कुसने सह कुस्यवाची शब्द पो भवति । शम्दा गणपाटादर पसना निपात्यते क्षेपे कुमाया चेयापरणखसूची । क्षत्रियभीर । अात्रियस्तिर । गम्यमाने । पान पसमिता-पात्रसमिता । उदयर भिक्षुपिट । कुस्य इति किं वैयाकरणश्चौर । माक इस-उदम्बरमराफ । उदयरकृमि । दूधम अपापाणकैरिति किं । पापकुलाट 1 अगस्ना- इक । अपटकम । नगरकार । मातरिपुरुष । पित । विशेष्यनिपातार्थ वचन । पिंडीशूर गेहेनर्दी। गोटेपडित गर्नेतृप्त । सामान्येनोपमानं ॥४६॥ सामान्यपा- पूर्णकालसर्वनरत्पुराणनावलं यश्चै | चिना सहोपमान मुक्त पनो भवति । शस्त्रीय पाश्रये ॥ ४२ ॥ पूर्वयाटयाचि एकादीनि च श्यामा शस्त्रीश्यामा । मृगीर चपला मृगचपण। एराश्रये समानाधिकरणे सति मुपा सह यसो हसगददा । न्यग्रोधपरिमला। शरकाडगौरी। दूर्वा- भाति पसभ । सात पवादनुलिप्त लातानु काडयामा । सामायेनेति कि पता दायला- टित । दायमरुद्धः । पृष्टमयीकत ! एकचर्या । पपरा जिरचार्किक पुराणान । नवान्न । हका | फाला इस तडुला । टपमानमिति कि? रामा स्यामा ।

·7 । धुति ] शब्दार्णवचद्रिका । अ०११ पा०॥ २३ * व्याघ्रादिभिरपमेयोऽतयोगे ॥ १७ ॥ वृक्षारक्श्च गोवृद्धारक । गोनाग | अश्वनाग । एत सहोपमय पसा भाति तस्य सामा यस्यायोगे। गोनर । मुनिमुनर तदिति किं । मुसीमो नाग । पुरुषोऽय व्यान इन पुरुष पाघ्र । पुस्पनिह । पुरा *क्तरस्तमा जातिप्रश्ने ॥५०॥ कतरक- भ । अतद्योग इनि कि' पुरपाऽय व्याघ्र इस शूर । | तमौ एकापी जातिप्रश्ने गम्यमान पमो भाति । विशेषणं विगष्येणेति ॥ १८ ॥ विशेषण- कतरगार्य | कतमगार्य । जातिप्रभ इति कि? याचि सुचत विगष्येण सह पमो भग्न्याश्रये क्तरो भवतोर्देवदत्त । यश्च । नीलात्पर । लोहितगाटी। कृष्णमर्प लोहि क्षेपे किं ॥५६॥ किंमतत् मुनतेन सह ताहि । गरिसर्पप । कृष्णावर । शिषणमिति समस्यते क्षेपऽ। स फिराजा यो न रक्षति प्रना। किं' तक्षक सर्प । विशेष्यणेति कि लोहितस्त- | स सिखा यो मित्र द्रुह्यति । स चियाकरणो क्षक । इतिगब्दा लौकिकविवक्षार्थ । रामो य शब्द न ब्रूयात् । क्षेप इति किं १ को राजा जामदग्न्य । अर्जुन कार्तवीर्य । याश्यमैन । मान्यखेटे। पूर्वापरप्रथमचरमजघन्यसमानमध्यमध्य पोटायुवतिस्तोककतिपयगृष्टिधेनुक्शा- माराः ॥ १९ ॥ पूर्वादय समस्यते मुक्त पसी चेहदप्कयणीपवमश्रोत्रियाध्यापकधूर्जा- भवति यश्च महकाश्रये । पूर्वपुरुष । अपरपुरप । तिः ॥ ५७ ॥ पोटादिमि सह जातिवाची शब्द अपरकाय । प्रथमपुस्य । चरमपुज्य । जघन्य- समस्यते । इभ्या चासौ पोटा च इभ्यपाटा । क्षत्रि- पुरुष । समानपुरुष । मध्यपुरष । मध्यमपुरण । ययुपति । अग्निस्तोक । घृतातिपय । गोगष्टि । वीरपुरुष । गोधेनु । महिपाशा । गोहत् । गोरक्यणी। श्रेण्यादिः कृतादिभिः ची ॥५०॥ कठायता । कठश्रोत्रिय । क्लापाध्यापक । कठ- श्रेणिप्रभृतय समस्यते कृतादिमि मह व्यर्थे धूर्त 1 जातिरिति कि । देवदत्ता पोटा । गम्यम ने। अश्रणय श्रेणय वृना श्रेणिमृता । चतु'पार्भिण्या ॥५८॥ चतु पादू जाति अणिमता । पूगरुता । पूगमता । अकृता । गर्भिणाशब्देन सह पसा भाति । गौगर्भिणी । अज- ऊफमता । चारिति किं श्रेणय वृता । गर्भिणी । चतुष्यादिति किं प्राह्मणा गर्भिणी । *पिसमाप्ती ततः॥५१॥ सिमातो ईपद- जातिरिन्यैर-स्वस्तिमती गर्भिणी । निष्पत्ती तात समस्यते अर्थाक्तातेन । वृत चाहत प्रशंसोक्त्या ।। ५९ ॥ प्रशमारचनेन सह च वृतात । मुक्तामुक्त पीतापीत । पीतविपत्ति । जाति समस्यते । गोनाड । गोमतहिा। अश्वप्र- वृतापरत । लियाग्निशितं । पूतापषित । पिसमाप्ता- काइ असमतहिका गोमचिका मश्वमचर्चिका। प्रिति किं सिद्ध चामुक्त च । युवा खलतिपलितजरद्वलिनः ॥ ६॥ +नानिटे ॥२१॥ सेट तातमनिटा तातेन गलत्यादिभि सह युवा समन्यते । युवचति । सह पमो न भवति । किंशिताशिष्ट । परितापूत- युवपाउत । युवजरन् । युवग्नि । युपति सठ- मिति न भवति। ति युवपटति ।युर्णरता। युपनरती ।युपटिना। सन्महत्परमोत्तमोत्कृष्टं पूज्येन ॥ ३ ॥ व्यतुल्यारया भजात्या ।।६।।व्याता- रो पन मह समस्या एकाश्रये । सश्वासा पुरुषश्च स्तुयायाश्च अनात्या मह पो मानि । भाग्य स पुरस । महापुरष पिरमपुरुष । रत्तमपुरप । च तदुष्ण च भोज्य शा। पानीपशात । हरणीयपूर्गों दरपुरस । पूयनीति रटागो रर्दमात् । घट तुमवेत । तुम्यरोहित । तुन्यमहान् । सहर तद् इंदारसनागमः ।।५१ ।। तत् वन ! महाश्वेत । भजायेति कि । भौम भी- ग्य वृद्धारकादिभि सह पसो भवति । गौ धातो दन । तुल्या वैश्य ।

·२४ सनातनजैनप्रथमालाया- जैनेंद्र- *कुमारः श्रमणादिना ॥ ६२ ॥ कुमार | भिक्षातृतीय : चतुर्थभिक्षा । भिक्षाचतुर्थ । यादी- शन्द श्रमणादिभि सह पसो भवत्येकाश्रये । | ति किं ? पचम भिक्षाया । बुमारी चासो श्रमणा च कुमारश्रमणा । कुमार ता॥ ७० ॥ तातेन मुरतेन सह पनो प्रजिता । कुमारतापसी । कुमाराध्यापक । कुमा भाति । स्वर्गसुख । मोक्षमार्ग । राजपुरुष । राध्यापिका । कृति ॥ ७१ ॥ वृत्प्रयोगे या ता तदत मुपा मपूरव्यंसफादयश्च ।। ६३ ॥ मयूरव्यसका- | समस्यते । इध्माना व्रश्चन इध्मत्रश्चन । पलाशशा दय शब्दा पमज्ञा गणपाठादेन निपात्यते। विगतो तन । अपिलपन । इमचकर्तन । रिसृप्तासारस्य व्यसो व्यस झ व्यसक । व्यसको याजकादिभिः ॥ ७२ ॥ एतै सह तात मयूर मयूरव्यसक' । छानन्यसक । कनोजमुड । | पसो भवति । देवाना याजक देवयाजक' | शमर यानमुड । चकारोऽनधारणार्थस्तेन मयूरव्यसका- | नाथपूजक । गुरुपरिचारक' । गुरपरिवेषकः । तद्यो दय एर समस्यते । अन्यै सह दृत्यतर न लभते । जक । अर्थवाचक । परमो मयूरन्यसक । +पत्तिरयं गणक ॥ ७३ ॥ पत्तिरथशन्दी कालाः मेयैः॥ ६॥ काल्याचिन शब्दा तातो गणफेन सह समस्यते । पत्तीना गणक पत्ति मये परिच्चै सह पसो भाति । मामो जातस्य गणक । स्थगणक । पत्तिरथमिति कि कार्या मासजात । सत्सरजात । सहजात । पणाना गणक । नम् ।। ६५ । नञ् सुपा सह समस्यते । न प्रतिपदं ॥७१ ॥ प्रतिपद या ता तदत अगो । अनेक । अधर्म । न समस्यते। फलाना तृप्त । सर्पियो ज्ञान । शतस्य द्यत । +वर्णो वर्णः ॥ ६६ ॥ वर्णवाचि वर्णवाचि- निर्धारणे ॥ ७५ ।। निर्धारणे जातिगुणकि- भि सह पसो भाति । शुनदचासा कृष्णश्च शुक्ल यामि समुदायादेकदेशस्य निवष्य धारणे या ता कृष्ण । रोहितपाई। कृष्णसारगः । विशेषणविशे तदत न समस्यते । मनुष्याणा क्षत्रिय शूरतम । प्यमानी नास्तीति वचन । शुक्लाष्णाद्यर्थानाम नारीणा श्यामा दर्शनीयतमा । अघगाना धानत' न्योन्याय विशेषणममुदाये वर्तमानस्य शुगदेरश शीघ्रतमा । गा कष्णा सपनक्षारतमा । द्वारेण विशेषणमिन्यनियमन पूर्वनिपात प्रयोजन। *हझिसत्तव्यकद्रव्यः॥७६॥ एते सह तात +पूर्वापराघरोत्तरमभिन्नांशिना ॥ ६७ ।। पसो न भरति । चक्रवराणा पचम । तीर्थना पूदियशपाचान्यशनाचिना आभन्नन प भा. दास्योपरि । देवदत्तस्य कुन्। देवदत्तस्य पुर्वाण । पोडश । बलदेवाना नरम | ग्रामस्य पुरस्तात् । ति । पूर्व यायम्य पूर्णकाय । अपरकाय । अधर- देवदत्तस्य कर्तव्य । आचार्यस्य श्रीदत्तस्य । गुरुस्य पाप । टत्तरयाय । पूर्वादीति किं । दक्षिण का-माराविदस्य । यस्य । अभिनेति किं' पूर्व छात्राणां । अशिन श्गुणैरस्वस्थरविंशत्यादिभिः ॥ ७७ ।। +भदं नए ॥ ६८॥ अद नपुमय समस्यते अस्वस्थैर्गुणैनात न समस्यते गिन्यादिवर्तिते । काकस्य काण्य। यगझापा मोरया फटयस्प भगिना मह । अदै पिरल्या -अपिपली । अर्द्ध | तेश्य । नार कादिर्गुणम्य स्वास्थ्य प्रतीयते । गट्या । नापी प्रिामोऽद्धों देश । कृष्ण काफ इति पथा । गुणेरिति किं । राजपु. +टिविगतुद या ॥६९॥ एभ्यो इट् नदत | । असस्पैरिति किं कन्यारूप । कपिथरम । जना वा सो मागभिनन । सिाय भिमा चदनगध । मनपर्श । अरिंशन्यादिभिरिति किं' पर निशा । भिशामिनाय । तृतीयभिक्षा । गोविंशति । गारात । स्वसाधर । वचनप्रामाप। - तिकिनाभे कापस्य ।

·लघुत्ति ] शब्दार्णवचद्रिका । अ० १। पा०। चार्यस्य । । कतरिक्तेन || ७८ ॥ कर्तरि या ता तदत चन | अनुगतमर्थेन-अन्यथै पच । पर्यादयो तिन सह पसो न स्यात् । इदमेपामासित । इद- ग्लानादिष्वपा । परिधानोऽध्ययनाय पर्यध्ययन । मेषां यात । इदमेघा मुक्त। राज्ञा मत । राज्ञा जि- | उयुक्त समामाय-उस्मग्राम 1 निरादय प्रांतादिषु त । राज्ञामर्चित । राज्ञामिष्ट । कया। निकात कौगान्या-नि कौशाकि । अप- *द्विप्राप्तौ भायां ॥ ७९ ॥ कतरि भाया गत शालाया -अपशाट' 1 प्रन्यादय स्थितादिप्वी- सत्या द्विप्राप्तो कृति कर्मणिया ता तदत प न स्यात्। पा। प्रतिष्ठितमुरसि प्रयुरस । आश्चर्यो गा दोहोऽगोपालकैन । रोचते मै बोदनस्य वागमिड् ॥ ८५ ।। अमिहत वारसज्ञ सम- भोनन देवदत्तैन । साधु ग्वलु पयस पान विष्णु- धेन निन्य पमो मरति । फुभकार'। मारहार । मित्रण | दिप्राप्ताविति कि देवदत्त कृतो जिनद-दारलार | अमिदिति कि । एधानाहारको मजति । स्तेन । मायामिति कि साधिद शब्दानुशासनमा- झिनामैव ॥८६॥ झिसकेन अमतनैव वागमिङ् पसो भवति । स्वादुकार मुक्त । टपणकार *ण्युतभ्यां ।। ८० ॥ आम्या योगे कर्तरि । मुक्ते । त्तपत्रकार मुक्ते। अमेति कि काटो मोक्तु । या ता तदत सो न भवति । भवत शायिका । | एवेति किं प्रथम भोज | प्रथम मुस्वा गछति। भरत आसिका । भरतोऽप्रगामिका । तुजुत्तरार्थे । वा भादि ॥ ८७॥ मादीनि याक्सजानि फर्तरि ॥ ८१ ।। कत्तरि यौ ण्वुतृचौ ताभ्यां अमा सह वा समस्यते । मूटकोपदरा मुंक्त । मूल- योगे मर्मणि पा ता तदत न समस्यते । ओदनस्य | फेनोपदंश मुक्ते । पार्बोपपीते । पार्धाम्यामुपपीह भोजफ । सक्तूना पायक । अपा सृष्टा । पुरा | शते । पार्थे टपपीड पोते। भेत्ता । वर्तरीति कि इनुमक्षिका मे धारयसि । पला ॥८८॥ क्वातेन सह पा भादिपसो श्रीडानीपिकयोर्नित्यं ॥ ८२ ॥ क्रीडायां भाति । उनै न्य, टचे ए आचष्ट । नी:- जीविकाया च प्युना सह तांत निन्य पसो भवति । वृत्य, नीचे पाचट। मादीति कि अलपरा। दालरुपुष्पमाजिका । पारणपुष्पप्रचायिका । ताल *अवान्यायऽनपं ॥८|| यांनजितरपा- भजिका अपोप गादिका।नस्टपरू । अवस्कर न्यस्य पदस्याऽभिधेयेऽनेक गुन्त वर्मश सो दक । रगणीपकारक मीडाजापिक्योरिति कि। मरति । पटेत यास तर । उदरमाणि । पयस पायस । कैठकाट । उरसिटोमा टप्दर मुगमस्स उप- तिकाइदुः॥ ८॥ अमी मुग्नेन सह मुग । गुरस्थान । मयान्या इनि देवे समस्यत । प्रगन्य । शुरीभूय । पटपगन्य । गत निपानिर्देश हितगग देश । सराय । शोभन पुरुस मुपुष्प | अतिपुरम। पुसित पुरस पुग्पाईपत् पिंगठ'-आपिंगट । +एयायं ॥९० ॥ एकाध मानापिररणमने- पाप पुरंग दुपुरमा फ मुरतं मोऽपान्यार्थे भारि प्रसयुदर में +मात्यवपरिनिःप्रत्सादयो गतकांतकृष्टग्ला- स प्राप्तादयो मम । चित्रगु । हिमन । नकातस्थितादिपु बेभापभिः ॥२॥ अनागुण । परमरमा । यगाथा । मरे. प्रादयो गतादिष्य यादिभि सह पमो भा- पमानपुर । मतगगता भया । ति। तपा-प्रदयो मतादिययपा। प्रगत एकामिति विपर्याय भाचार्ग प्रापा । सगाऽर्थ समर्थ । अयाद- +मिः ॥९१ | मि मी भरपायें। प मागापर्षेधिमा । आपात गया-अनि उपग परप म उभेग । मप्र । अमाप । पदा । उहतो ये उ समुद्र । अपादय मनभाग गो । समगा। इटादित भया । भाइट पोषि भरि गम्ये स्पिनामजाद्गापापसांत- ·सनातनजैनप्रथमालाया- ? दिडट् च ॥ ९२ ॥ आसन्नादीन्यपूर्व डड +सुप्यसंख्येयः ॥९८॥ सुपि मर्वत्र समा- तानि झिसज्ञानि च सख्येये वर्तमानेन स्थिसज्ञाया नाना एकरूपाणा युगपत्प्रयोगे एक एव प्रयोक्तव्य चिना सह समस्यते । आसना दशानामिमे आसन सख्येय वर्जयित्वा । वृक्षश्च वृक्षश्च वृक्षो। वृक्षश्च । दशा । आसन्नविंशा । अदूरदशा । अदूराविंशा । | वृक्षश्च वृक्षश्च वृक्षा । हरिणी च हरिणी च हरि- अधिकदशा । अर्द्धनाधिका विशीतरिम अध्यविं प्यौ । सुपीति किं १ मातमातारौ । मातरौ । माता- शा । अर्ध पचम यासा ता अर्द्धपचमा शितय राविति भेद । असख्येय इति किं 1 एकरच एकरच । इमे अर्द्धपचविंशा नातिरित्यर्थ । अर्द्धपचत्रिंशा । द्वौ च द्वौ च । पूर्व समानार्थाऽर्थ । इद तु समीपे दशानामिमे उपदशा उपनिशा । उपनिशा । सरूपाऽर्थ । स्थितेति कि? आसन्ना पुरुषाणामिमे । सरयेये +त्यदादि च ॥ ९९ ॥ त्यदादिना अन्यदा- इति किं अधिका विंशतिर्गना । आसन्नादीति कि: दिना च सह पदादेव प्राप्ते त्यदादिरक एस प्रयु सनिकृया दशानामिम । ज्यते । स च देवदत्तश्च तौ । कश्च देवदत्तश्च का। *स्यिः सुज्वाऽर्थे ॥१३ ॥ सुजथे नारे वाऽर्थे स च च च युवा । स च भवाश्च भवती । सच विकल्स सशय या स्थिसज्ञावाचि बसो भवति सख्येय स्थाली च ते । सा च देवदत्तश्च तो । स च देव वर्तमानन स्थिना । द्वौ वारौ दश इमे द्विदशा । दत्ता च ते । स च कुड च ते । सा च कुडच त्रिदशा । चतुर्दशा । द्वौ वा त्रयो वा द्वित्रा । ते । तच्च देवदत्तश्च तौ । विचतुरा । पचषा | सप्तदशा | सुज्वाऽर्थे इति किंवाने न प । +भ्रातृपुनाः स्वमृदुहितभिः ॥ १०० । दिऽतराले । ९४॥ दिवशब्दा स भातर्थपुत्रार्थयो समर्थदुहित्रीभ्या प्रयोगे भ्रातर्थ पुनाविव प्रयुज्यते । भ्राता च स्वसा च भ्रातरौ । मस्यतेऽतराले । दक्षिणस्याश्च पूर्वस्याश्च दिशो सौदर्यश्च स्वसा च सोदयौं । भ्राता च भगिनी च ‘र्यदतराळ सा दिक दक्षिणपूर्वा । दक्षिणा । दक्षि भ्रातरौ { पुत्रश्च दुहिता च पुत्रौ । मुतश्च दुहिता ‘णापरा । उचरपूर्ण । *तेन सहेत्ति तुल्ययोगे॥९५॥ सहशब्द चमुनो। पुनश्च सुता चपुत्रौ । बहुवचन पर्यायाथै । तेनेति भातेन सह तुल्ययागे समानक्रियादियोगे । प्रयागे पिता वा प्रयोक्तव्य । पिता च माता च पि- +पिता माना वा ॥ १०१॥ पितु मात्रा यसो भवति । सह छ नेणागत सछन । सपुत्र. तरी । मातापितरौ । आगत । सशिष्य । सरूप । सकर्मकर । तुल्य योगे इति कि' सहैत दशमि पुत्रार वहति +श्वशुरश्वभ्यां ॥ १०२ ॥ श्वशुरस्य श्वश्च रासभो । इतिशब्दादतुल्ययागऽपि स । सपक्षको शब्देन प्रयोगे श्वशुरो वा प्रयोक्तव्य । श्वशुस्य यादी ब्रूते इत्यादि सिद्ध । श्वश्रश्च श्वशुरौ । चा बंदः ॥ ९६॥ चकृतोऽर्थश्चाऽर्थ । +द्धो यूनाऽनन्यार्थप्रकृतौ ॥ १० ॥ तस्मिन्नर्थेऽनेक सुबत द्वद्वसज्ञ सो भाति । च वृदस्य गूना सह प्रपोगे वृद्ध एष प्रयोक्तव्योऽन पता द्वापों। इतरेतरयोगसमाहारौ । प्रक्षन्यग्रोधौ । न्यार्थप्रकृतापभिन्नार्थप्रकृतौ । गार्ग्यच गार्याय रादिरपटातो नोपानह । वाग्दपद । यावत्व । णश्च गाग्र्यो । दाक्षिश्च दाक्षायणच दाक्षी । वृद्ध +समानामेकः ॥ ९७ ॥ समाना तुल्यार्थाना | इति किं । गर्गगा-यणा । यूनेति कि । गर्गगा- शदा साथै एक एस प्रयोक्तव्य । वक्रश्च | न्यौं । अनन्यार्थप्रकृतापिति किं । भागवितिभाग- कुरिच का मुनिग वा। सितश्च श्वतश्च । वित्तिकौ । वास्यायनशानकायनौ । पून गई सौ- शुरुष मिता श्चता गुभ वा । समानामिति कि । वीरत्व चा योऽधोऽन्यमाप्रति । पतपदिरपलाया। +पुरुपः ॥ १४॥ वृद्धाया यूना सह प्रपोमे ·- । उहतिः । शब्दार्णवचंद्रिका । अ०११ पा०३। २७५ यद्याची प्रयोक्तव्यः सा च वृद्धा स्त्री पुरुषः स्यात् । स । विश्वममेनार्जुनौ । दारजारो। मार्यापती । गागी गाायणश्च गाग्यो । आपगवी च औपगः | जंपती । दंपती । सपनी। विश्च औपगन्यो। *संख्याल्पा ॥ १११ ॥ से अत्सा संसा. +स्त्रिया ॥ १०५ ।। पुश्यंस्य प्राणिनः स्त्रिया | पूर्व प्रयोक्तन्या । दिशती | त्रिमती I. चतु: सह प्रयोगे पुरुष र प्रयोक्तव्यः । ब्राह्मणश्च र्दश । पंचताः । माह्मणी च ब्राह्मणा । कठौ । मयूरो। कुक्कुटी। पटू । 'वंद घिस्वक।। ११२ ॥ हे विसं मुम- +ग्राम्यद्विखुरसंघेशियो वीमायः||१०६॥ इं चैकं प्रयोक्तव्य । कुराकाशं । कृपाळ। प्राम्यद्रिसुगणां संपेऽशिशा प्रीपुरुराणां युगपत् | अग्निधूम । यायुतीयं । मुनिगुप्तौ । घिस्विति कि! प्रयोगे स्त्री प्रयुज्यते प्रायः । गावश्चम गावचमाः कुक्कुटमयूरी। एफमिति किं ! गुरुरिभास्करतनपाः । इमाः गान। अजा इमाः। महिप्य इमाः। प्राम्यप्र- रविभास्करतनयगुरवः । हणं किं ! रुवश्चमे रुवश्चेमा इमे स्वः। द्विखु- अजायत् ॥ ११३ ।। अनायकारांतमे रेति किं ! अश्वाश्चमे अश्वाश्चेमा इमेऽश्वा: 1 संघ पूर्व प्रपोक्तव्यं वै । इंद्रचंद्रौ। पर। इनि कि ! गोरचायं गौचयं मौ गावी । अशि अल्पाचरं ॥ ११॥ देव त्यानरमेकं मारिति कि ! वत्मारनेमे यन्सारमाः इमे वसाः। पूर्व प्रयुज्यते । धादिरी । वाग्मायू । प्रक्षन्यपोधे । प्राय इति किं ! टयाश्चमे उपचमाः उष्ट्रा इमे। +अच्यं ॥ ११५॥ वेऽर्यमतिं पूर्व +नवनपकं च वा ॥ १०७ ॥ नपुंसकमन- प्रयुग्यते । कामक्रोधी । पपरी । दक्षिातरमी । घुमफेन सह प्रयोगे नपुंसकं प्रयोक्तव्यमेरुत्वं ! यामुदेवानुनी । च या स्पादनन्यार्धमानी । शुझं च यत्रं | +वर्णभ्रानुपूर्व ॥ ११६ ॥ यों भागा घ शुभश्च कंबलः ते इमे शुझे । तदिदं शुक्र या। गुदद्वेऽनुर्व क्रमेण प्रयोक्तमः । माझंगयो। शुशव गुमा च वृहतिका तानीनानि शुहाने । | ग्राह्मणक्षत्रियपिदहाः । भीमसेनार्जुनी । रामर तदिदं शुसंपा। अनपति !ि मुझे च गुलं च मणौ। यद्धदेवगामुखौ युधिष्ठिरमानमेनार्जुनाः।। शुझे । अनन्यार्थप्रस्ताविति कि! शुभं च यत्रं +समाग्मर्तु ॥ ११॥ न ऋतुम फगच कंबटः तां शुमायो । समान समानाक्षरमा प्रयोग। अशि. +लिदपायल पुलमु .१०८ मिणाः । नागरिमाण निगारिक मल लिग : गन्दारे वर्तमानात् परं पुनर्गमुगरा में वर्तमानी | हेमंतमिशिरसनंताः । गमानिती !ि पुनर्नाम्। द्ववरिषयो दार्थः मनियमकार्यों गाति । उदिती प्रामामना ! मिपानम् । पुष्पपुनर्गम् । निम्यपुनस् । +धमायादिषु या ।। ११८॥ पोशा. मिपायटिति किं ! आदापुनमःमहति किरात: निशाना या निना। निधपुनर्नामो माणामाः । अधमी गदाधी ! भगदीदामा सर्म- बोक्तं पूर्व ॥ १०९॥ सरिसिया यया कमी ! आदी । गुगाली भिगुनो। निधि प्रतियं । अधिनि । धर्म *गुणम्यिाग्निये ॥ ११९ ॥ गुगः गि प्रिनामसभा विमा यो प्रसंग निमः जिन। रानंदनादी ।। ११.|| राजनादिपु मकः । विदेशः । परमाना। नि पदं सरी प्रयोक्त। दंगाना वाहिताग्ग्यादि ॥ १.|| ram रागा राजनः। पनामा । यानि मालिक निगलनं ना Nuriशियागितं । नन। उसनु भाटिल ( मम्बलः पुन: RTI - ।

·२८ सनातनजैनग्रंथमालायां- [जनेंद्र- . एवं-दंतजातः । श्मश्रुजातः । घृतपीतः । भार्योदः । +हतिरांतरेणातिधिकनिकपासमयाभिश्ची- अर्थगतः । शीर्षछिन्नः। पायौ ॥ २ ॥ हादिमियोंगे इब् भवत्युपाधौ वि- +प्रियः ॥ १२॥ प्रियो वा बसे पूर्व प्रयो- | शेषणे । हा देवदत्तं बर्द्धते व्याधिः। अंतरा गंध, तव्यः । प्रियगुडः । गुडप्रियः । मादनं मालावंतं चोत्तराः कुरवः । अतरा 'निपधं +गझादय ईपः ॥ १२२ ॥ ईबंतात् गड- नलं च विदेहाः । अंतरेण सौमनसं विद्युत्प्रभं च प्रभृतयो बसे वा पूर्व प्रयोक्तन्याः । गडुकंठः । कंठ- | देवकुरवः । अंतरेण जलधिं हिमवंतं च भरतः । गहुः । गडशिराः । शिरोगडुः । मोक्षमंतरेण नात्यंतिक सुखं । अतिवृद्धं कुरून्मह- +क्ताचास्त्र १२३ ॥ बसे तादीबंताचास्त्र-दलं । धिग्देवदत्तमयशः प्रवृद्धं । निकपा प्रामं नदी। पाचि पूर्व या प्रयोक्तन्यं । उद्यतोऽसिरनेन-अस्यु- समया प्रामं वनं । उपाधाविति किं ! प्रधाने व्या- पतः । उद्यतासिः । खड्गौद्गीर्णः । उद्गीणखड्गः । ध्यादौ मा भूत् । चकारोऽनुक्तसमुच्चयार्थः । तेन- यमहस्तः । हस्तवनः । चक्रपाणिः । पाणिचक्रः । बुभुक्षितं न प्रतिभाति किंचित् । वृणीष्व भद्रे प्रति- फरवाटकरः। करफरवालः । ईबाकर्षणार्थः चशन्दः। भाति यत्त्वां । +कालाकृतिसुखादयः ॥ १२४ ॥ काल +पर्यभिसर्वोभयैस्तस्त्यैः ॥३॥ पर्यादिभि- पाचिनः आकृतिर्जातिस्तद्वाचिनः सुखादयश्च बसे । तस्त्यातैोंगे इब् भवति । परितो प्रामं यनानि । तोताद् वा पूरै प्रयोक्तव्याः । मासयाताः । यात- | अभितो माम। सर्वतो ग्रामं । उभयतो ग्राम वनानि । मासाः । सांगरजग्धी। जग्धसांगरा । सुखयाता। +द्विरुक्तैरथोभिः ॥४॥ द्विरुक्तैरधोऽध्युप- पातमुखा । दुःखपाता । यातदुःखा। रिभिर्योगे इब् भवति । अधोऽधो प्रामं । अध्यधि तः ।। १२५॥ कातं बसे पूर्व प्रयोक्तव्यं । ग्रामं । उपर्युपरि प्रामं प्रामाः। द्विरुक्तैरिति कि! ज्ञातविश्व: । व्याख्यातशास्त्रः । भिक्षितभिक्षः। अधो प्रामस्य । अवमुक्तोपानत्कः । विश्रुतकीर्तिः। *कालावन्यभेदे ॥ ५॥ कालेऽपनि चो- *ये कडारादयः ॥१२६॥ यसे कडारादयो या | पाधौ इब् भवत्यभेदेऽत्यंतसंयोगे द्रव्यादिना । संव- पूर्व प्रयोक्तव्याः । कडारभद्रः, भद्रकडारः । गडुल- | त्सरं क्षीरोदनं । शरदं मथुरा रमणीया। संवत्स- शाडिल्यः, शाहिल्यगडुलः । बधिरांधः, अंधबधिरः । रमधीते । क्रोशं शिकता। योजनं दी? गिरिः । नटपूर्तः, धूर्तनटः । कूटदाक्षिः, दाक्षिकूटः । कोशमधीते । कालाध्यनीति किं ! स्थाल्यां पचति । उत्तरपदं घु ॥ १२७ ॥ से यदुत्तरपदं अभेदे इति किं ! मासे मासस्य वा द्विरधीते । तत् संज्ञ भयति । दशगवधनः । ध्यइजातः सिद्धौ भा॥६॥ सिद्धी क्रियाफलनिष्पत्ती एप्रदेश: "दिगधिकं खुट्टयौ" इत्यादयः । गम्यमानायां कालाध्वभ्यां भा भवत्यभेदे । मासेन इति जैनेंदन्याकरणे सन्दार्णवचदिकानानि प्राभूतमधीतं। क्रोशेन तर्फमधीतं । सिद्धाविति !ि स्पुरत्तो प्रथमस्पान्यायस्य मासं काव्यमधीतं न च ज्ञातं। तृतीपः पादः । क्रियामध्ये केपौ ॥७॥ क्रिययोर्मध्ये का- लाव केपी विभक्त्यो स्तः । अब भुक्त्या मुनिः भय मयमाध्याये चतुर्थः पादः। यहाद् मोक्ता, अहे भोक्ता । इहस्सोऽयमिष्वासः फोशात् कोशे या विध्यति रक्ष्यं । फर्मणी ॥ १॥ फर्मणि कारके इन विभ स्वती पूनायां तिः ॥ ८॥ पूजार्थे स्वती- की भरति । फट फरोति । जेदं पठति । पायस सन्दौ तिसज्ञो स्तः। मुस्साय गतः । अतिसिप्प धुन् । मादिन्य पति । महिलंघयति । गतः। पूजायामिति कि. मस्थित्वा गतः काकुरियं ।

·पुगृत्ति.] शब्दार्णवचंद्रिका । अ०१। पा० ४ । २९ , *ज गिः ॥९॥ पूजार्थे स्वतीगब्दो गिमंज्ञौ *उत्कष्टे ॥ १६ ॥ अनुना योगे उत्कृष्ऽर्थे न स्तः । मुस्थितं भवता । अतिस्तुतं त्वया । गिनि- इब् भवति । अनुतन्यपादं चैयाकरणाः । अनुस- मितं पत्वं नास्ति । पूजायामिति किं ! अतिपिक्तं | मंतभद्र तार्किकाः । अन्यालकदेय शास्तारः। . किं तवान । कुन्सायोऽत्र । उपेन ।। १७॥ उपेन योग उस्कृष्टेऽर्थे इन् *अतिक्रमे तिर्मितिः ॥ १० ॥ अतिक्रमे मपति । उपसिंहनदिनं 'कवयः । उपाऊलंकदेवं आधिक्येऽतिगितिसंज्ञो न भवति । अतिमिक्त- वादिनः । उपालिभद्रमान्याः । उपार्जुनं योदार मेव भवता । अतिस्तुतमेन लया। अतिस्थित्वैव *ईप साधिके ।। १८॥ उपन योग साथि गतः । गिसंज्ञाश्रयं पत्वं तिसंज्ञाश्रयः सविधिश्च | केऽथें ईव भवति । उपवायर्या द्रोणः । नास्ति । अतिक्रमे इति किं ! अतिशय्य गतः । स्वेशेऽधिना ॥ १९ ॥ वे ईपित्रव्ये ईश्वरे पदार्थसंभावनाऽनुवागर्दासमुच्चयपिः॥११॥ च ईबू भयन्यधिना योगे । से-अधिकुरुषु मेधे- एतेष्वयष्वपिर्गितिसज्ञो न भवति । सर्पिपोऽपि श्वरः । अधिमगधेषु श्रेणिकः । अधिमेघेश्वरे कुरवः। स्यात् । बिंदु: स्तोफ मात्रा अपिशब्दार्थः । अपि- अधिग्रेणिके मगधा। स्तुयाद् राजानं । अपिस्तुहि । धिग्वाह्मणमपि स्तु *काडाभिविधिमर्यादे ।।२०।। आम योगे यात् वृपलं । विग्वाह्मणमपि सिंचेत् पलांडु। अपि | का रिभक्ती भवत्यभिविधिमर्यादयोः । आकुमारेभ्यो सिंच | अपि स्तुहि । यशःसमंतभद्रस्य। आपाटलिपुत्राद् पृष्टो देवः ।। व्यया पर्यघी ॥ १२ ॥ व्यर्थावनीतर- वर्येऽपपरिभ्यां ।। २१॥ पर्येऽर्थेऽपप. याचिनी पर्यधी गितिसंज्ञौ न भवतः । कुतः पर्या- | रिभ्यां योगे का भरति । अपरिगर्तेभ्यो पृष्टो देवः । गतः । कुतोऽधिगत्वा । पर्यानतं । गितिमज्ञाश्रयः परित्रिगर्तेभ्यो वृो देवः । परिपरित्रिगर्तेभ्यो दृष्टो "प्राग्धोते" इति प्रयोगनियमः सविधिर्णत्यं च देवः । पमें इति किं ! अपशब्दो देवदत्तस्य । न भाति । प्रयत्मतिम प्रतिना ॥ २२ ॥ यतः प्रतिमा वीप्सेत्यंभूतलाणेमिनेषु ॥ १३ ॥ प्रतिदान यतश्च प्रतिमा प्रतिनिधिः सादृश्यं ततः एप्वथैवभिना योगे इब् भवति गितिनिषेधश्च । प्रतिना योगे का भपति न गितिसंज्ञा च । भाषा- पक्षं वृक्षमभिसिंचति । साधुस्त्वं मातरमभिस्थितः । नमै तिलभ्यः प्रतियच्छति । अर्कीर्तिभरततः प्रति। वृक्षमभिसजति। चेष्टागतिकर्मण्यमातेविपी ॥ २३ ॥ भागे चानुपतिपरिणा ॥ १४ ॥ भागेऽर्थे | चेष्टामिकायाः गतेः फर्मण्यसंप्राप्तेऽर्थेऽधिपी विभ- योप्सादिप्यन्यादिमियोंगे इव् माति गितिसंज्ञानि- क्सौ सः । प्रामाप गछति । प्रामं गग्छति । नग- पेयश्च । यदन मामनुस्यात् । मा प्रति स्यात्। मां परि राप ब्रजति । नगरं व्रजति । चेष्टागतिकर्मणानि स्यात् तदीयता । वृक्षं वृक्षमनुसिंचति, प्रतिमिचति, किं! प्रामादागच्छति । चेष्टामहणं किं ! मनसा परिसिंचति । साधु त्वं मातरमनुस्थितः, प्रतिस्थितः । मेरुं गच्छति । गतिमहणं किं ! पचयादनं । अप्राप्त वृक्षमनुसजति, प्रतिसजति, परिसजति । भागे | इति किं ! त्रियं गच्छति । चेति कि! परिपिंचसोदनं । संपदाने ॥ २४ ॥ संप्रदाने कारकै भए *भार्थेऽनुना ।। १५॥ मार्थे हेत्वादानुना दिमती भवति । यमजधाय श्रीमतीमटात् । रिपु योगे इमपति। ऋपमस्य प्रत्रग्यामनुप्रावजन् राज- टाय स्वयंप्रभामदात् । श्रीविजयाय मुनारामदात् राहमाणि । मानोत्पत्तिमन्यागमन् मुराः । शातिना- | अमोघनिहाय मामशतमदान् । देवाय यविं प्रयदति। यचरितपाकप्रसारणमनुप्रावर्पत् पर्जन्यः । तेन हेतु +तादर्थे ॥ २५ ॥ ताद अप भाति । नेगर्यनदीमन्यसिता सेनानिया सहारस्थितेत्यर्थ. अवहननापोदपल । रंधनाप स्गन्दी।

·सनातनजनप्रथमालाया- +क्लप्पथैर्विकारे ॥२६॥ क्लृप्यधुभिर्योग | ऽस्मि गोत्रेण । समेन धारति । चित्रमेण धावति । विकारेऽर्थेऽप भवति। मूत्राय प्रकल्पते यवागू ! श्लेष्म्णे विद्रोणेन धान्य क्रीणाति । सहस्रेण अश्वान् जायने दधि । तद्यावादिरिफाररूपमापद्यते इत्य | क्रीणाति । 4 । विकार इति किं सुकृतिन सपद्यते शालय । सहार्थेन ॥ ३४ ॥ सहार्थेन योगे भा भर- +ज्ञाप्येऽरिष्टेन ॥ २७ ॥ अरिष्टेन उत्पातेन | त्युपाधौ । वत्सेन सह गौ । पुत्रेण सहागत । ज्ञाप्येऽर्थे ज्ञाप्यमाने अप भाति ।। पुत्रेण सह खल । पुत्रेण सह धनवान् । अर्थ याताय कपिला विद्युदातपायातिलोहिनी । ग्रहण पर्यायार्थ । पुत्रेण साढ़े साक सत्रा अमा पीता वर्षाय विज्ञेया दुर्भिक्षाय सिता भनेत्॥ युगपत् सम । पुरेण भुक्त-करणनिर्देशा । मरिष्टनेति किं' मित्रस्येद छत्र। येनांगिविकारेत्यंभावी ॥ ३५ ॥ येनागि- *ध्वर्थवाचोऽर्थात् कर्मणि ॥ २८ ॥ पर्थो नो विकारो विकृतत्यमित्यभावोऽनेन प्रकारेण भवन वाग यस्य तस्य धो कर्मण्यप भवति तच्च धर्थ- च लक्ष्यते ततो भा भवति । पाणिना कुणि । वागर्थात् न साक्षात् प्रयुक्त । एधेभ्यो ब्रजति। पादेन खन । अक्ष्णा काण । पुप्पेभ्यो ब्रजति । पाकाय नजति । पक्तये व्रजति । शिखया बटुमदाक्षात् श्वेतच्छण भूपति । पर्थवाच इति किं प्रविश पिंडी । अर्थादिति केशन शखचकाभ्या निभिर्नेनै पिनाकिन ॥ कि एधानाह व्रजति । अपि भवान् कमडलुना छात्रमद्राक्षीत् | अपि शतार्थनमःस्वास्तिस्वाहारपटस्वधाहितैः । भवान् चूलया परिव्राजकमदर्शत् । छावत्यादिप्रका- ॥२९॥ शक्ताम प्रभृतिभिश्व योग अप भवति। | रमापनो मनुष्य कमडल्वादिना रक्ष्यते । अगिवि- शक्कानिनदत्तो देवदत्ताय । अल महो मल्लाय । ] पारेषभानो" इति किं ? अक्षि काणमस्य । नमाऽभिनदनदेवाय । स्वस्ति प्रजाभ्य 1 इद्राय स्त्र हा। हेतौ ॥ ३६॥ हेत्वर्थे भा भवति । धनेन वरडमय । स्वधा पितृभ्य । आमयापिने हित । प्रगहें मन्यकर्मण्यजीवे वा ॥ ३० ॥ प्रक कुछ। द्यिया यश । अन्नेन वसति। अध्ययनेन पण गहें गम्यमाने मन्यते कर्मणि जीपार्जिते या अप भरति । नत्या तृणाय मन्ये। न वा तृण मन्ये । +का ॥३७॥ तो या भाति । सिद्धिरने- नवा लोप्टाय मन्ये । न त्वा लेष्ट मये । प्रग्रहण वातात् । पर्वतोऽग्निमान् घूमरत्वात् । कि! काठ त्या मन्ये । गर्हे इति कि नीलात् ऋणे ॥३८॥ तो ऋण का भगति । पभरागमधिकगुण मन्ये । मन्ये ग्रहण किया शतावृद्ध 1 सहस्राद्बद्ध । निष्काबद्ध । हेतो, इति तृण चिंतयामि। अजीय इति किं न वाश्वान मये। किंबद्धस्त्वया देयदत्तो नाह वभामि शत म धार- संज्ञो भा दे ।। ३१ ॥ सर्वस्य जानाते । यति शतेन वद्ध । कमणि या भा विभक्तीभाति दे। माना सजानते। गुणे श्रीदत्तस्यास्त्रियां ॥ ३९ ॥ गुणे हे मातर सजानीते। तो श्रीदत्ताचार्यमतेन का भवत्यस्त्रिया । जाड्या- पर्टकरणे ॥ ३२ ॥ कर्तरि करणे च कारक दद् । जाइयेन पद । झाना मुक्त । शनेन मुक्त ! भा भरति । देवदर्जन कृत । जिनदत्तेन मुक्त। गुण इति किं ' धनन कुछ। अनियामति क रिगुमिरण पात । दाणलुनाति। परशुना उिनति। बुद्धया मुक्त । जानेन पर्मणिहति। *हेती सर्वाः प्रायः ॥१०॥ हेतुन्दपर्या +कत्सादिभ्यः ॥५३॥ एम्यो मा माति। प्राया अभिरूप । प्रायेण पैपाकरण | गातमा शैकिफनसाधनयोग्यपदार्थों हेतु । २ वसति। 15 नुहाएका ·. घुवृत्तिः] शब्दार्णवचंद्रिका । २०११ पा०४) ये प्रकृते देव तद्वाचनः सर्वाः धिमक्यः प्रायेण नाभ्यां योगे मा स्यात् का च। पृथा देवदत्चेन । भवति । धनेन हेतुना बमति | धनाय हेतये। धना- पृथग देवदचात् । नाना गुरुदत्तन । नाना द्वताः । धनस्य हेतोः । धने हेती । कं हेतु वसति। गुरुदत्तात् । फेन हेतुना । किं निमित्तं । फेन निमित्तन । कि कविना तिनः ॥ १८॥ विना योगे तिस्रो कारण । केन कारणेन । किं प्रयोजनं । केन प्रयो- भारयो भवति । पिना सम्यक्त्वेन। विना सम्य- जनेन । यं हेतुं वसनि । येन हेतुना । येन निमि- क्वात् । पिना सम्यक्यं कुतो मुक्तिः । तेन । एवं सर्ववचनेषु । *स्तोकाल्पकच्छुकतिपयात् करणे का वा- फाऽपादाने ॥ ४१ ॥ अपादाने कारकै का विभक्ती भाति । रथात् पतितः । याचार्यादधीते । ऽसत्त्वे ॥ १९ ॥ स्तोकादेरमत्त्वाचनात् करणे चौरेम्यो रिभेति । अधर्मा-जुगुप्मते । माथुराः पाट- का वा स्यात् ।। स्तोकान्मुक्तः । स्तोकेन मुक्तः । लिपुत्र गायतराः,अनिरूपतराः,दर्शनीयतराः। अल्पामुक्तः । अल्पेन मुक्तः । कृच्छान्मुक्तः । कृष्- +प्यखे कर्माधारे ॥ १२ ॥ प्यांतस्य से कर्म- ण मुक्तः । कतिपयान्मुक्त। कतिपयन मुक्तः । ग्याधारे च का स्यात् । प्रासादात् प्रेक्षने । आस- इति किं ! असं जल्पति । असते इनि कि ? अल्पेन सीधुना मत्त.। फरणं नात् प्रेक्षने । अत पूर वचनात् प्यसं दृष्टव्यं । प्पख इति किं ? प्रामादमारा प्रेक्षते । आसने +तृप्ताथैरता ॥ ५० ॥ तृप्ताभियोग करण टपविश्य प्रेक्षते । कर्माधार ति किं ! गृहादाग-ता भवति । औदनस्य तृप्यति । औदनस्य तृप्तः । साधीते । सक्तूनां पूर्यने । सक्तूनां पूरणः । दिक्शब्दान्यायाचुयाहीतरारादहियु- *नोऽस्वायें ॥५१॥ जानातेरस्थाअनय- क्त ॥४३॥ दिक्शन्दैरन्यारंचुट्य.दिभिश्च युक्त बोधने वर्तमानस्य करणे ता भवति । पयमो जानीते। का मानि । पूर्वी प्रामात् । उत्तरो प्रामात् । अन्यो | दभो जानीते । अस्वार्थ इति किं! पनिना देवदत्तात् । भिन्नो देवदत्तात् । प्राग् प्रायात् । प्रत्यग् दुहितरं जानाति । ग्रामात् । दक्षिणा प्रामात् । दक्षिणाहि प्रामात् । इतरो * का चारादयः ॥५२॥ मारा गरिति- ऽस्मात् । गृहादारात् क्षेत्र । वहिामात् । कार्यश्वासरचनाचिभियुक्त का स्यात् ता च । दूर तातोऽर्थत्यः॥४४॥ अतसर्थयोंगे ता प्रामात् । दूर ग्रामस्य । विप्रसष्टं पर्वतात् । विप्रष्ट भनति । दक्षिणतो प्रामस्य । उत्तरतो प्रामस्य । पर्वतस्य । आंतिकं वनात् । अतिकं यनरम । अभ्यास टपरि ग्रामस्य । उपरिष्टात् प्रामस्य । परो प्रामस्य । देशात् । अभ्याम देशस्य । *इप चैनेन ।। ४५ ॥ एनेन योगे इप् ता च गतेभ्यः फेभाः ॥ ५३॥ तेभ्यः आराद- स्यात् । दक्षिणेन विजया यमनि । उत्तरेण हिम- । धेभ्यः कन्भाः भवति । दूगद प्रामस्य । दूर प्रामम्य । यंत पूर्वेण ग्रामस्य । उत्तरेण ग्रामस्य । दूरेण प्रामस्य पाति । अतिफात् मामरस । अतिसं फा चर्ने ॥ ४६॥ ऋते शन्देन योगे या प्रामस्य । प्रतिफन प्रामात् । स्यात् इषु च । प्रत धर्मात् युन मुगं ! चित्र वाधार च ॥ ५५ ॥ व पिम मानि यथाश्रयमृते । न मंगं चिनियते रोगमृते । आधार कारक तम्यथ। पफनाना भा च ॥ ४ ॥ पृथगना अपाते रमने लोकोगिरी यानि यामरः । अन्यत्रीपु मनो याति कुटनीत न गडनि ।। पदमनाम दिशि दो गोदन कर पानतिमिशी पूर्वादिनिगाणे न मागी। पमा परमभून पारित निवृत परिन । हन-सादेपदास। प्रतिहलो सामानाति। 1 , २ पाय ·१२ सनातनजेनग्रंथमालायां- [जैनेंद्र- फटे आस्ते । स्याल्यां पचति । गंगायां घोषः। सूतश्च ॥६०॥ एतैोगे तेपो स्तः । गवां स्वामी । दूरे वनस्य । विप्रकृष्टे वृक्षस्य । अंतिके कूपस्य 1 गोषु स्वामी । यतीनामीश्वरः यतिध्वीश्वरः । नृणाम- समीपे देवस्य । धिपतिः । तृष्वधिपतिः । धनस्य दायादः । धने +तेनकमणि ॥ ५५ ॥ तांतस्य इन्विषयस्य दायादः । गवां साक्षी । गोषु साक्षी । शतस्य प्रति- फर्मणीब भवति । अधीत व्याकरणमनन-अधीती भूः । शते प्रतिभूः । गवां प्रसूतः । गोषु प्रसूनः । 'व्याकरणे । आनीती छंदसि । अर्पिती गुरौ । कुशलायुक्तेनासेवायां ।। ६१ ॥ कुगला- काहणं किं ! मुक्तपूर्वी ओदनं । इन्महणं किं ! | युक्ताभ्यां योगे तेपौ स्तः । मुहुर्मुहुस्तात्पर्येण वा गुरुमुपश्लिष्टः शिष्यः । सेवायां गम्यमानायां । कुशलो विद्याग्रहणस्य । +हेतो तयुक्ते ॥ ५६ ॥ कर्मणा युक्त हेतौ | कुशलो विद्याग्रहणे । आयुक्तस्तपश्चरणे। आयुक्त- ईद् भवति । स्तपश्वरणस्य । आसेवायामिति किं ! कुशलचित्र- चणे दीपिनं इति दत्तयोहति कुंजरं । कर्मणि न च करोति । आयुक्तो गौः शकटेन । फेगेषु चमरौं हंति सीनि पुष्कलको हतः ।। आकृष्य युक्त इत्यर्थः । साधुनिपुणेनानभ्यादिना यामीप ॥१२॥ तयुक्त इति किं ! भिक्षया वसति । यद्भावाद्भावगतिः ॥ ५७ ॥ यस्य भावात् गम्यमानायां ईप् स्यात् । जिने साधुः । गुरी साधुनिपुणाम्यां योगे अभिप्रभृतिभिरयोगे चार्चायां क्रियातो भावांतरस्य गतिनितिस्तन व भवति । गोपू दुह्यमानासु गतः । दुग्धास्वागतः । देवार्चाया | निपुणः । अायामिति किं ! साधुरमासो राज्ञः । अनभ्यादिनति कि साधुर्मातरममि । मातरमनु । क्रियमाणायां गतः कृतायामागतः। यद्भानादितिाक : वितरमनु । निपुणो मातरं प्रति। मातर परि ! यो जंटाभिः स भुक्ते । जटाभिरित्यत्रेप नास्ति द्रव्य-निपुणः पितरं प्रति । पितर परि । त्यात् । भायगतिरिति कि! यो मुक्तवान् स देवदत्तः। यो मुक्तानियप न भवति । भसितोत्सुकाववद्धर्भा च ॥६३॥ एतयोंगे गने स्थानिन्पघ्वांत कश्च ।। ५८ ॥ यस्या- मा स्यादीप् च भवति । कैशैः प्रसितः । केशेषु प्रयोगेऽप्यर्थो गम्यते स स्थानी । इयत्तावसितस्या- प्रसितः । केशरुमुकः। केशेपूत्सुकः। फेशैरवबद्धः। मनोऽयसानमनः । यद्भावाद् भावगतिस्तस्यांतेन | तत्र नित्यं प्रसक्तिरित्यर्थः । युक्तस्यापनः गतराब्दे स्थानिन्यप्रयुज्यमाने तेनातन उशि भे ॥ ६४ ॥ उशि भै विषये भेगो स्तः। एकत्वं प्रथमान्] भवति। पाटलिपुत्राद् राजगृहं सप्त- पुष्येण पुष्ये वा पायममश्नीयात् । मयाभिर्मघामु या योजनानि । स्थानिनीति किं. गयीधुमतः सांकाइयं पटटौदनं । उशीति किं ! पुष्ये चंद्रमाः । म इति चतुर्यु योजनेषु गतेषु भवति । अध्वग्रहण किं! किपचाटेषु वसति । कार्तिस्याः आग्रहायिणी मामे । अतेनति किं! मिडैकार्य वाः ॥ ६५ ॥ मिडा सहकार्य अद्य नचतुर्प योजनेषु गतेषु भोजन। चकारः समानार्थे वर्तमानात् हयाम्मृदो वा (प्रथमा) विभक्ती निगाधनार्यः भवति । मुनित । द्रोणः पश्यते । गाः । कुमारी । ता पानादरं ॥ ५९॥ यदावाद् भारगति- वृक्षः । कुंडं। खारी । एकः द्वौ बहवः । एका सत्र ता भरनार पानादरे गम्यमाने । दतो । इति किं ! त्वया पच्यते ओदनः । टोफम्प प्रागाजीत् । रुदति टोके प्रावानीन् । देव- संयोधने योध्यं ।। ६६ ॥ संबोधने या वा दरी फाशनि प्रामाजीत् । देवदत्तस्य श्रोशतः | तस्या योप्यमिति संज्ञा भवति । हे देव । हे प्रापानीत् । देवी। हे देवाः । सापीपराधिपनिदापादसामिप्रतिभूम- मुः किः ॥ ६७॥ बायसंज्ञाया पाया: मुः ·लघुतिः] गन्दावचंद्रिका | भ.पा.४ - किसंज्ञो भवति । हे कन्ये। हे कुमारि । हे वधु । व्यवहरते । सहस्त्रस्य व्यवहरते । शतस्य पणते । किप्रदेशाः "केरेडः" प्रभृतयः । सहस्रस्य पणते । सामर्प इति किं ! शटाको तागेपे ॥ ६८॥ कारकाणामविवक्षा ततो- व्यवहरति । ऽन्यः स्वस्त्राम्यादि शेपस्तस्मिन् ता विभक्ती भवति। दिवः ।। ७६ ॥ व्यवहारणिसमानार्थस्य दिवः नटस्य शृणोति । राज्ञः स्वं । मद्राणां राजा । तस्य कर्मणि ता भवति । शतस्य दीन्यत्तिः । पाता। प्रामस्य समीपं । शालीनां राशिः । यवानां सहस्रस्प दीव्यति। धानाः । तस्य हस्तः । गोः स्थानं । वा गी ।। ७७ ॥ गिपूर्वस्य दियः कर्मणि वा स्म्रर्थदयेशां कर्माण ॥ ६९ ॥ स्मृसर्थानां या भवति। शतस्य प्रतिदाव्यति । शतं प्रतिदीव्यति । दयेशोथ कर्मणि ता स्यात् । मातुः स्मरति । पितुर * कालाधारे सुजर्ये ।। ७८ ॥ मुजों यस्य ध्येति । सर्पियो दयते । पपस ईष्टे। शेष इति कि । तस्मिन् पेऽर्थे युक्तं सति काले आधारे कारमे ता मातंर स्मरति । भवति । द्विरहो मुंक्ते । बिरहो मुंक्त । पंचकन्वोऽहो कु. प्रविपने ॥ ७० ॥ कृत्रः कर्मणि ता मुक्ते। काटग्रहणं किं ! त्रिः कंतपात्र्यां मुंक्त । आधार स्यात् प्रतियनेऽर्थे । एधी दकस्योपस्कुरुते । शत्रप- | इति कि! द्विरहा भुंक्त । मुजर्थ इति कि! अदि प्रस्योपस्कुरुते । प्रतियने इति किं ! कुंभं करो- मुक्ते जैनः । शेष इति कि विरहयधीते । ति बुदया। फईकर्मणोः कृति ॥ ७९ ॥ कर्तरि कर्मणि रुजयस्यावरिसंताप्योर्भावोक्तः ॥७१॥ च कृत्प्रयोगे ता भवति । भरतां शायिका । भरता- रुजानां भाववाचिनो धूनां कर्मणि ता स्यात् ज्वार- मासिका । यवानां लायकाः । सस्तूनां पायुकः । संतापी विहाय । चौरस्य रजति रोगः । दृपलस्पा- | विश्वरर ज्ञाता । सफटस्य प्रप्टा । कतीति किं ? मयति रुजा। रुजयस्येति किं ! एति जीवंतमानंदः।) छतपूर्वी फट । अचरिसंताप्योरिति किं! अपथ्याशिनं सरपति *क्तस्याधारसतोः॥८०॥ आधारे सति च घरः । अत्याशिन संतापयति पीडा । मायोक्तरिति वर्तमानकाले यः कस्तस्य प्रयोगे सा भवति । फि! मधुरासिन रजति श्लेष्मा । अस्मिन्नेभिरत्यने स्म। इदमेरामाशितं । इदमे आशिपि नाथः ॥ ७२ ॥ नायतेः कर्मणि । शयितं । सतां मतः । राज्ञां युद्धः । सतां पूजितः । सा भरत्याशिपि । पयसो नायते । दमो नायते। राजामर्चितः । साधूनां शाठितः। माशिपीसेर । माणरकमुपनाथयति । अंग पुनाधी. +फामुकस्य ॥८१॥ अस्स प्रयोगे सा मयति । येति याचत इत्यर्थः। दास्याः कामुकः । धन्यस्य खियः कामुकाः भयंति। * जासनाटकायपिपां हिंसायां ॥ ७३ ॥ । येश्यायाः कामुकः । जासादीनां हितार्थानां समर्माणि शेषे ता भवति । न शितलोकसार्यान्वृणां ।। ८२ ।। चारस्योग्जासपति । दस्पोर्नाटपति । फितवस्पोमा- यादीनां प्रयोगे ता न मानि, आदन मुस्या। पपति । जारस्य पिनटि । हिंसायामिति !ि चरि स्व:मु छतमान् । औदनं मुकगन् । देवदयेन मंधनादुजासयति ।धाना. पिनष्टि। मुक्त । विशुमित्रेण पातं । चेयं कारयानाम । * माननः ॥७१५ प्रनिम्या व्यस्तसमस्तवि-जिनान् यदिष्यमाणः । श्रोदन पचनानः । पटं पर्पसाम्या हनेः कर्मणि ता स्पात् हिंसा । सुटा पुर्वन् । फट फुगणः । दानं पिकी: त फरप प्रतिरहस्पनिहति। प्रणिही। निमहति। निष्णुः। प्राममागानुरुः । मुजरा फटो भवता । म्यवदपणोः सामध्ये ॥ ७९ ॥ एतयोः ईकरा फटो मयता । दुरः फटो माता। मायकपत्रिमये पते चकमगि गा माति । शतस्य पातं प्रयो मरता । मुगानं सा माता ।

·सनातनजनप्रथमालार्या- [जेनेंद्र लोक पवमानः । देवं यजमानः । धारयन् धर्म शासनस्य भद्रं कल्याणं वाऽस्तु जैनस्य, जैनाय शास्त्रं । जैनेंद्रमधीयन् । अर्हन् पूजां | कटान् वा । क्षेमं कुशलं निरामयं वाऽस्तु सघाय संघस्य कर्ता । पठिता जैनेंद्रं । कटं कारको गच्छति । वा । दीर्घमायुराशिष्यं चिरंजीवितं याऽस्तु भन्याय मोदनं भोजको व्रजति । भव्यस्य वा । श सुखं शर्म वा भूयात् प्रजाभ्यः * भाव्याघमघैनः ॥८॥ भाविनि काले | प्रजानां वा । हितं पध्यं हृद्यं प्रियं वा भवतु मित्राय आधमण्ये च य इन् तस्य प्रयोगे ता न स्यात् । मित्रस्य वा । अर्थः प्रयोजन कार्य वा भवतादत्ताय माम गमी । नगरमागामी । शतं दायी। सहस्र दत्तस्य वा आशिषीति कि? आयुष्यं देवदत्तस्य तपः। दापी। कारी मेऽसि कटं। * पाणिर्यागबंद एकवत्तल्यं ॥९० ।। व्यस्य वा फरि ।। ८४ ॥ व्यसंज्ञकस्य प्राण्यंगाना तूयोगानां च तुल्यानां द्वंद्व एकवद् प्रयोगे कर्तरि ता या भवति । भवतः कर्तव्यो । भवति । पाणी च पादौ च पाणिपादं । शिरोमीय । धर्मः । भाता फर्तव्यः । भवतो ज्ञेय कर्म । भवता | कर्णनासिकं । दंतोष्ठ । शंखपटहं । भेरीमृदंगं । शेयं भवतः खल ग्रामो गंतव्यः । भवता खलु प्रामो | मादगिकपाणविक। तुल्यमिति किं ! पाणिगृभ्नौ । गंतन्यः । कर्तरीति कि गेयो माणवको गाथानां। * चरणं स्थणोलुंड धनुक्तौ ॥ ९१ ॥ * विमाप्तेऽनाफे ।। ८५ ॥ द्वयोः कर्तृकर्मगोः । लड्परयोः स्मृणोः प्रयोगे चरणानां तुल्यानां द्वंद्व प्राप्त कर्तरि ता या भवत्यकारमकं च विहाय । एकवद् भवत्यनूतावनुवादे । कठाश्च कालापाश्च साध्वी सूत्राणां कृतिः स्वामिनः । साची सूत्राणां | कठकालापमुदगात् । कठकाथुमं प्रत्यष्ठात् कृति स्वामिना आश्चर्यो गवां दोहो अगोपाटकस्य, | चरणमिति किं ! उदगवैयाकरणमीमांसकाः । मगोपालकेन वा । अनाक इति किं ! चिकीर्षा स्थेगोरिति किं ? अनंदिपुः कठकालापा: । लुछीति देवदत्तस्य पार्टिकानां । भेदकाः पत्राणां वादिनः। किं ! उद्यति कठकौथुमाः । अन्क्ताविति कि ! +दिपतः ।। ८६ ॥ द्विषः शतुर्योगे कर्मणि | प्रत्यष्ठुः कठकौथुमाः । आदिवचनमिदं। पा ता भवति । चौररय द्विपन् । चौरं वा । अध्वर्युक्रतुरनए ॥ १२ ॥ अध्वर्युक्रतूना- * कर्मणि गुणेऽन्यस्य ।। ८७ ।। व्यसंइक- | मनपा द्वंद्व एकवद् भवति । अर्कश्च अश्वमेधश्च चार्जितकृत्प्रयोगे गुणेऽमुख्ये कर्मणि ता वा | अश्विमेघ । सायाहातिरात्रं । अपर्युग्रहणं कि ! स्यात् । दोग्धा गोः पयसः ।दोग्धा गोः पयः। याचिता इयुवजौ। अनबिति किं गवामयनादित्यानामयने । गोमित्रस्य । याचिता गोर्मित्रं । ज्ञापयिता शिष्यस्य * अधीत्यासन्नानां ॥९३॥ अधीत्या पठित्या धर्मस्य ! ज्ञापयिता शिष्यस्य धर्म। गमयिता माण- आसन्नानां बंद एकवद् स्यात् । पदकश्च क्रमकरच फस्य प्रामस्य । गमायता माणरकस्य प्रामं । गुण पदकक्रमकं । मकवानिको अधीत्यति किं ! आव्य- इति कि ! नेता अयस्य | अव्यस्येति किं : नेतन्याः दरिद्री । आसन्नानामिति किं ! याचिकवैयाकरणो । प्रार्मशाखाः । तुल्यार्पर्मा ॥ ८८ ॥ ल्यार्थैरुपमेयाथै- अमाणिनातेः ॥ ९४ ॥ प्राणिवर्जित- योगे मा भयति ता च । पिना तुल्यः । पिठस्तुल्यः। द्रव्यजातिवाचिनां द्वंद्व एकवद् भवति । आराशस्ति। माश तुल्यः । मातुः समानः । गुरुणा समः । धानाशयति । युगवरनं । कुंडवदरं । अप्राणिमहणं गुरोः समः। किं ! विशदौ । जातेरिति कि हिमपतिभ्यो । मद्रसमापुदिनापिराशिष्यम् ॥ ८॥ * विलिंग पूर्णदीदेश ॥ ५५ ॥ विलिंगाना ममाशिन्दाः शयोंग या अए स्पादाशि-भिन्नाटगाना पुरा नदीनां देशयाचिनां द्वद एकवद् पो । महपरतु जिनशासनाप ) मद्रमात निन· मयति । मयुरापाटलिपुत्रं। कांचीपुमुमपुरियाच ·-पुतिः] सम्दार्णवचंद्रिका | अ०१३ पा०४! 14 . इरावती च उद्ध्येरावती गंगाशोणं । कुरु कुरुक्षेत्र । *विरोध्यद्रव्यं ।। १०२॥ विरोधि यद्रव्यं . दााभिसारं । विलिंगमिति किं ! मथुरावारणस्यौ । तद् द्वंद्वो वैकवद् स्यात् । सुखदुःखं । सुखदुःखे । गंगायमुने । मद्रकेकयाः । पूर्णदीदेशमिति किएवं-शीतोष्णं । शीतोष्णे। जन्ममरणं। जन्ममरणे। कुक्कुटीमयूरी ॥ लामालामं । लामालाभे । सम्यग्ज्ञानामिथ्याज्ञानं । अनित्यदिपा द्वेपे ।। ९६ ॥ नित्यद्विषां सदा- सम्यग्ज्ञानमिथ्याज्ञाने । विरोधीति कि कामक्रोधौ । चरिणां इंद्व एकवद् भवति देपे । देवासुरं । अहि- अद्रव्यमिति किं ! सुखदुःखाविमौ प्रामो । शीतोष्णे नकुलं मार्गरम्पर्क वावराह । अस्वमहिषी काको- | इमे उदके । लूकं । नित्याद्विषामिति किं ! गोपालशालंकापनाः । न दधिपय आदिः।।१०३ ॥ दधिपयः वर्गेनाईपाऽयोग्यानां ॥ ९७ ॥ | प्रभृतिद एकवन भवति । दधिपयसी । सर्पिमधु- वणेन जातिविशेषगाईद्रूपस्य नेथ्यस्यायो- नी । ब्रह्मप्रजापती । दक्षिातपसी । उलूखटमुसले । ग्यानां बंद एकबद् भवति । तक्षायस्कारं । कुलाल. *स्यौ। १०४॥ यो संख्यायां इयत्तापरिच्छेद अरु । रजकतंतुवायं । वर्णेनेति किं मुकबधिरी। द्वंद्व एकवन्न स्यात् । दंताश्च ओष्ठौ च दशेमें अपायोग्यानामिति किं ! ब्राह्मणक्षत्रियो । दंतीष्ठाः । बहवो मादगिकपाणविकाः । * गवाशादिश्च ।। ९८॥ गवातादिद्वद्व *वांतिके ।। १.६॥ स्यैः संख्याया अतिके एकवद्भवति । गवा। गवंडकं । अजाविकं समीपे द्वंद्वो वैकवत्स्यात् । समीपे दशानामिमे कुजवामनं । पुत्रपौत्रं चकारो नियमार्थः । गणया- | उपदशं पाणिपादं । उपदशाः, पाणिपादाः । उपदर्श मानां न भवति ( गोरखो। मदिगिकपाणविक । उपदशाःमागिकपाणविकाः ।. +फलसेनांगक्षुद्रजीवं वयाशं ॥ १९ ॥ स नः ।। १०६ ॥ योऽयमुक्तः एकवाया फलांश: सेनाशः क्षुद्रनीवांशश्च वह शो बंद एक- स नए भवति तथा चोदाहृतं । यद् भवति । यदराणि च आमलकानि च बदरामलक। कुबलामलकं । अस्वस्थ । रधिकारवारोह । शतत्वच इश्च ।। १०७॥ हसो नए भवति । अधि- उत्पादकाश्च शतसूत्पादक। यूकालिक्षं दिशमशका | कुमारि । उपरधु । एकमुनि जैनेंदें। चशदात् यहाशमिति किविदरामलके अश्वरयौ। यूकालिखे। क्रियाविशेषणाननिस्त्वं साधु जल्पति । मृदु पचति । * वा तरुमगरणधान्यपाक्षि ॥ १० ॥ समाहारे ॥१०॥रसः समाहारे वर्तमानो तर्वादीनां यहांशो ददो वा एकवद् भवति । नप स्यात् । पंचगवं । पंचाग्नि । समाहारे इति प्रक्षन्यग्रोधं | पक्षन्यग्रोधाः । धवावकणे । धवाश्व- कि! पंचामप्रियः । कर्णाः। पतं । मरुपताः । न्यंकुशकरं । न्यकु- +यपात्रायद ।।१०९ ॥ पानादियानतोऽ. शूफराः । कुशकारा । कुशकागाः । दर्भशाय। कारांतो रः समाहारेखालिंगो भवति । पंचपली । दर्भशाः। बाहियवं । प्राहियवाः । तिटमा । | दशपामी। चतुरप्यायी। अपात्रादीति कि! दिपा। तिटमापाः । हंसचमया । इंसचक्रयाकरः । त्रिभुवनं । चतुर्थ । अदिति कि ! विगुप्ति । तित्तिरिकपिजळं । तित्तिरिफजियाः । +वाए॥११॥ आता र समाहारे या स्त्री *पशुत्र्यंजनासवडवपूर्वापरापरोत॥१०॥ मयति। पंचवट्वं पचखदबी दसमाळ । दामाटी परवादियो येकवद् स्यात् । गामहि । गोमहिषौ। अष्टशालं मटशाली। वृष्णिदातं । वृष्णिवरती । दषितं । दधिते । +ना चानसं ॥१११॥ अन्नरास्य नाव स्पा- साकस्पं । शाकसूपौ। असार । अवयडयो । १ या वास्तदेवनपयापारमोऽनपुर पूर्वापर । परि भयरोतरं । मपरोत्तरे । मदमारे तुपा।

·सनातमजैनप्रपमालापा- [जेनेंद्र- - न्नप् च वा । पचतक्ष! पचतक्षी । द्वादशराज | ईदे धुवल्लिंग ॥ ११९ ॥ द्ववे से द्योरिख द्वादशराजी। लिंग भवति । कुक्कुटमयूर्यो इमे। मयूरकुक्कुटा- पोऽनन्यः ॥ ११२॥ नन्स यम च वर्ज विमौ ! वृक्षकुडे । कुडवृक्षौ । यित्वा पसो नए भवतीत्यतदधिकृत हय । वक्ष्यति +पेमाचलंमातापनादौ ॥१२०।। प्रायल- सेनत्यादिना क्षत्रियसेन । क्षत्रियसेना । प इति प्राप्तापन्नपूर्ववर्जिते पसे युवलिंग भवति। पूर्वशालेय। कि महासेनो राजा अनन्य इति किं ' असेना। | अर्द्धपिप्पलीय | अप्राद्यलप्राप्तापनादानिति किं । परमसेना। प्राध्न शरीर | नि कौशाबि । अलजीविक । प्राप्त. खौ कंधोशीनरेषु ॥ ११३॥ कथात पो | जीविक । आपन्नजीविक।' नप भाति खुपिपये उशीनरेषु यदि सा कथास्यात्। * पुंस्यश्ववडवौ ॥ १२१ ॥ मचवडमावितरे- सोशमीना कथा सोशमिफथ ग्राम । आह्वरकथ । | तरयोगे वे पुसि भवत अश्ववडवाविमी। अश्व- चर्मकथ। एते उशानरषु ग्रामा । खाविति किं । वडवा. इमे । अश्ववडचे । पीरणकथा । उशीनरेपिति कि । दाक्षिकथा । रामाही ।। १२२ ।। रात्राहशब्दौ कृतसातौ * आदाबुपज्ञोपक्रमं ।। ११४॥ उपशोपक्रमा- | पुसि भवत । एकरात्र । द्विरात्र । त्रिरात्र । त पो नए भवत्यादौ प्राथम्ये विवक्षित तयो । पूर्वाह । मध्याह । स्वायमुवस्योपज्ञा स्वायमुषोपज्ञ आकालिकाचाराध्य +वाकादयः ।। १२३ ।। एते पुसि भवति । यन । देवोपज्ञमनेकशेषव्याकरण । कुरुराजोपक्रम उच्यते इति वाक | अनुवाक सप्रवाक । सूक्तनाफा) दान। अकपनोपक्रम स्वयनरविधान | आदाविति कि । मैत्रोपज्ञो रथ । चैत्रोपक्रम प्रासाद' । अहः ॥ १२४॥ अह इत्यय शब्द कृतसात पुसि स्यात् । व्यह । यह । छाया बहूनां ॥११५॥ बहूना या छाया तदत. पो नए भवति । शराणा छाया शरच्छाय। पुण्यसुदिनाभ्यां नए ॥ १२५॥ पुण्यसुदि- इक्षुण्ठाय । शलभच्छाय । बहूनामिति किं 'फुड्य नाभ्या परो अहो नए भवति । पुण्याह । सुदिनाह । डाया। फुड्यछाय। *पयो शिस्य्यादिः ॥ १२६ ॥ झ्यादि स्थि- * सभाऽशाला।। ११६ ॥ अशाला या सभा | समादिश्व पथशब्दो नए भवति । विगत पथा वि तदत पो नए भवति । स्वीसभ दासीसभ । गोपा- पथ | उत्पथ! अपथ | द्विपथ | त्रिपथ । चतु पथ। टसभ | अशालेति किं देशिकसभा। * पुंसि चार्टर्चादयः॥ १२७ ॥ अर्धर्चादय * राक्षसाधराज्ञः ॥११७॥ राक्षसादिभ्योऽ- शन्दा पुसि नपि च वर्तते । अर्धर्च । अर्द्धचे । गोमप | गोमय । कुतप । कुतप । कपाय । रामय परा या सभा तदत पो न भवति । राक्ष- कपाय | कापापण | कार्यापण । ससम { रक्ष'सभ । पिशाचसभ | अराज्ञ इति पर्यु- दासात् तपर्यायग्रहण ! स्वामिसभ । पार्थियसम | *किरप्येदोऽगे जन्धिः ॥ १२८ ॥ इनसम । ईश्वरसभ | इनसभ | राक्षसाघराज्ञ इति तकारादौ किति प्ये चागे परे अदेग्धिरादेशो भव. कि नरसमा । युधिष्ठिरसमा । काष्ठसमा। पापा-ति । जग्ध | जग्यवान् । जन्धि | जम्मा । प्रज- जसमा । राजसमा। व्यकित्म्य इति कि । अदन। सेनामुराच्याशालानिया वा।। ११८॥ * घर जलब्यक्षसनि ॥१२९ ॥ अदेला सेनाया पो नप भाति या । कपिसेन । कपिसेना। सपा सिनरमाय र ति किति प्ये विधिवृंथा । रिसर । पिपुरा । उरण्ठाय । छयाया। दान- मापयलतरमाण प्येन मापनमस्विति ॥१॥ पादानश सावनिशा । श्वनिशा। देन-हिरवा प्रभारपेमादिसि ।

·1 लघुतिः] शम्दार्णवचंद्रिका म०१ पा० ४ । देशो मवति माचि बुद्धि धनि सनि च परतः। * न्यूस्तेर्ववभूः ।। १४१ ॥ ब्रूनोऽस्तेश्च वच प्रवसः। अधसत् । घासः । जिवासति । मू इत्येतावादेगी भवतो गे परतः । वक्ता । अक्तु लिटि वा ॥ १३०॥ यदेर्सिटि परे घस्ल वा वक्तव्यं । मविता । भवितुं । भवितव्यं । स्थात् जघास जिक्षतुःजादआदतुः आदुः। *चसः खगाय वाचि ॥ ११२॥ चशे- * वे ॥१३१ ॥ वेत्रो व्य इत्ययमादेशो मव- वाचि वर्तमानस्य लगान भवति । आख्गाता ! ति वा लिटि । उवाय । अयतुः । ऊयुः । यी! आरगातुं । आशातव्यं । बाचीति किं चक्षुः । ववतुः । चतुः। विचक्षणः । बोधैन। अश्वान् संचय । वर्जनेऽत्र । प्रो वर लिहिः ॥ १३२।। हतधादेशो वा लिटि ॥ १३ ॥ चक्षः पशाञ् भवति भवति सिद्धि परतः। वयात् । यध्यास्तां । यध्यामुः। लिटि वा । आचख्यो । आचण्यतुः । आच. आवधिपोष्ट | आवधिपायाखां| आवधिपरिन् । चक्षे । आचचक्षाते। लुडिः ॥ १३३॥ हतेईडि क्यो भवति । *व्यजोक्यपत्रीच ॥ १४४॥ अमेवी अवधीत् । अवधिष्टां । अवधिपः । भवति क्यपवनचर्जितऽगे परतः । पीयात् । वेडिः ॥ १३ ॥ हरिटि लुष्टि यो वा वीयाम्नां । वीयते । प्रवेयं । अक्यपधनीति स्यात् । आवधिष्ट | आवधिपातां । आवधिपत || कि समग्या । समानः । समनः पशूनां । आहत | आहसातां । आहसत । पहुलं खौ।। १४५ ॥ अजेयीभावो भवति उडेचत्योर्गाः ॥ १३५॥ एन्यौरिणिकोर्गा बहुल खुविषये । प्रायणो दंडः ! प्राननी दंडः । भवति लुधि परतः । सगात् । अगातां । अगुः । प्रवता । प्राजिता । अध्यगात् । अध्यगातां । अध्यगुः । * यह उप ।। १४६॥ यहो यमुरम्प भवति णी गमज्ञाने ॥ १३६ ।। एत्योर्गन् मवत्य-रूयते । रोरोति । रोरवीति । लालप्यते । मानेऽय गो परतः । गमयति । अधिगमयति । चलति । लालपाति ।। अज्ञान इति किं ! अर्थान् संप्रन्याययति । सनि ॥१३७॥ एल्योराने गम् स्यात् सनि * अचि ॥ ११७ ॥ यहोऽचि परतः नित्यमुपू भवति । चेय्यः । देयः । पोपुत्रः । टोटनः । परतः । जिगमिरति । अधिजिगमिपति । दनामसः । मरीमृजः। इङः ॥ १३८ । इडो गम् स्यात् मनि परे। नीतः ॥ १८ ॥ उकारांतात्परस्य यदोऽभ्युप अधिजिगांसते । अविजिगांसते । मधिनिगमिते । न स्यात् । रोरूपः । नापः । तोष्ट्रयः । गाइ-लिटि ॥ १३९ ॥ इथे गाद् भवति लिटि परतः । अधिजगे । मथिजगाते। * मुमूस्येणिकपिवः स ॥ १४९ । मुस, अधिजगिरे। अंन्यो मादिभ्यश्च सेम्प भवति मे परतः । भदा । * लड्लङ्गी सन्फचार्वा ॥ ११० ॥ अधात् । अमूत् । यस्यात् । अगात् । अयगात् । इछो गाह वा स्यात् सृद्धि सृदि णौ च सन्पर | अपात् । मे इति किं व्यत्यमविष्ट। फापरे च परतः । सम्यगोट । ययगापानां । वा प्राधेयाशासः ॥१५० ॥ प्रादिभ्यः अच्यैट । अध्येपाता । अध्यगीव्यत । अध्यया। मरुष स्यात् वा मे पातः । अत्रान, अनासीत् । यधिनिगारयिति । अध्यापिपायपति । अध्यनी- महात्, अयामीन् । अशात् , यशासात् । थमात्, गन् । अध्यापिपत् । यमामात् । , मथायितुमिच्छलास्मन् वाश्य-शनि-यादण्यहा देव * तन्भ्यस्याग्ते ॥१५२|| सनादिभ्यः सर्यो। मदीया नेम्यारास्पितिः पयाणपुरपा भवति थामि ते च परतः । अथाः । मसनिष्टाः । - ·२८ सनातनजेनमंथमालायां- [जैनेंद्र- मतत । अतनिष्ट । असायाः । असानष्ठाः। भवति बहुषु वर्तमानस्यास्त्रियां । पंचालस्यापत्यानि मसात । असनिष्ट । अक्षत | अक्षयाः । अक्ष- | पंचालाः । इक्ष्वाकरः । अंगाः । वंगाः । कुरवः। णिष्ठाः । अक्षत | अक्षणिष्ट । बहुष्विति किं ! पांचालः। पांचाली । अस्त्रियामिति * निण्यायिन्यणित्रोः॥ १५२ ॥ त्रिदंतात् किं ! पांचाल्यः । आंग्य: । यांग्यः । देरिति कि! औपगवाः । ण्यांतादापत्यांताच परयोः युक्त्यपरिणित्रारुप भवति । तिस्थापत्य वृद्ध तैफायनि.'। तस्यापत्यं युवा प्रान्द्रो- * यस्कादेोत्रे ॥ १५७ ।। यस्कादिभ्यो गोत्र रण उपि तैकायनिः पिता । तैकापनिः पुत्रश्च । । विहितस्य त्यस्योप भवति बहुष्वस्त्रियां । यस्क- ममतायनिः पिता। मैमतायनिः पुत्रश्च । कुरोरपसं | स्थापत्यानि यस्काः । टह्याः । याकादेरिति किं ! कौरव्यः । तदपय युवा इत्र उपि कौरव्यः पिता | कापटवाः । गोत्र इति किं ! यकस्येमे यास्का: पुत्रश्च । गार्ग्यः पिता । गार्यः पुत्रः । वासिष्ठ पिता | छात्राः । पुत्रश्च । वैश्वामित्रः पिता पुत्रश्च । ऋष्यण्णतात्-इन * योऽगोपवनादेः ॥१५८॥ यत्रोऽनश्च उप । निण्यार्यादिति किं ! कुड्डस्यापत्य कौहडः । गोत्रे बहुपूप भवति गोपवनादिभ्यो विहितं विहाय । शिवायण । तदपत्यं कोहडिः । यूनीति किं : वाम- गर्गाः । वत्साः। वैदः । वैदौ । विदाः । औषः । रथस्यापत्यं वामरप्यः । तस्य शिष्याः वामरथाः। औौं । उर्वाः । अगोपवनादेरिति कि! गोपव- अणिोरिति कि ! दाक्षिः पिता । दाक्षायणः पुत्रः । नस्यापत्यानि गौपवनाः । श्यामाकाः । *भातिमोऽतौल्बल्यादेः ॥ १५३ ।। प्राचा कैडिन्यागस्त्पयोः कुंडिनाग तीच।१५९। गोरे य इञ तदंतात् युवत्यस्थोप भवति ताल्ल- कौडिन्यागस्त्य इत्येतयोः गोत्रे बहुपूभवत्यस्त्रियां त्यादीन् यर्जयित्वा । पन्नागारस्यापत्यं पानागारिः तयोः कुंडिन अगस्ति इत्येतावादेशी भवतः । कुं. पिता । तदपस पानागारिः पुत्रः । एवं-माधरपाणिः | डिन्याः अपत्यानि इंडिनाः । अगस्तयः । पिता पुनश्च । प्राविति किं पाक्षिः पिता । लाक्षा *भगुकुत्सवसिष्ठगोतमांगिरोज्नः ॥१६॥ पर्णः पुत्रः । इन इति किं ! रावकः पिता । रापविः भृग्वादिम्या गोने बहुषु यस्त्यः तस्याप भवति । पुरः । अतौलल्यादेरिति किं ! तौललिः पिताः । | भृगोरपत्यानि भार्गवः । भार्गवौ भृगवः । कुत्साः । तोयलायनः पुत्रः । दाटीपिः पिता। दाली. वसिष्टाः। गोतमाः । अंगिरसः । अत्रयः । अखिया- पापनः पुत्रः। मिति किंभार्गव्यः । कौत्स्यः त्रिपः । * पैलाधविमान् ॥ १५४ ॥ पैलादेरविप्राच * वचः मान्भरतेवियः ॥ ११ ॥ पुयत्यस्पोप भाति । पीलाया अपत्यं पेलः पिता । बद्दचो मृदो य इन तस्य बहुभाति प्राग्गो तदपत्यं पैलः पुत्रः। शालंकिः पिता पुत्रश्च । | भरतगोत्रे च । पान्नागारिः। पान्नागारी ! पन्ना सात्यकिःपिता पुनश्च । अस्मिात्-आंगः पिता । गाराः । एवं-मंथरेपणाः। क्षीरकंबटाः ।.भरतपु. मांगः पुत्रः । मागधः पिता पुत्रश्च । कालिंगः | औदालकिः । आदाटको । उहाटकाः । युधिष्टिराः। बहच इत्येव । वैकयः । पौधयः । प्राग्भरते. यो २ः॥ १५५॥ दिसंशो य इन्न तदंतात् चिति किं ! बालाकपः । हास्तिदासपः । परस्य युक्त्यस्योप या भवति । उदुंबरस्यापत्यं औ- *वोपकादेः ॥ १६२ ॥ उपादिभ्यो गोत्र इंगोरे पिता । तदपन्य औदुंपरिः पुत्रः । औदुंबरा- बहुषु यस्यः सस्य वोए भवति । उपकस्यापत्यानि पगाया। रिनि फि! दाक्षिः पिता । दाक्षायणः उपका: । औपझायनाः। टममाः । लामझायनाः । यपिष्टाः । कापिष्टटयः । पप्पानियां ॥१५६॥ द्विसहस्य त्यस्योप तिककितवादेदे । १६३ ॥ तिककित- । पिता पुरश्च ।

·- लघुवृत्तिः शम्दावचंद्रिका | पा०४॥ बादीनां द्वंद्व बहुषु यत्यस्तस्योप मवस्यास्त्रियां * ईपः ॥ १७ ॥ हादकारांतादापी वाऽन् तेकायनश्च तिवायनश्च तिककिनवाः। और- भवति । टपकुंमे निधेहि । उपकुंम निधेहि । सापनप संकटयश्च ररसटकटाः। खरमंडीरयाः। +स्यिनवृद्धः ।।१७३॥ स्थ्यवयवान्नदोरक्ष- +तया द्यादेः ॥ १६४ ॥ द्वंद्व बहुवे वर्त-चात् ऋद्धिलक्षणाच हादकारांतादीपोऽम् भवति मानो यो व्यादिस्तस्य तथोप् भवति यथा। आंगय लित्यं । एकविंगतिमारद्वाजं । त्रिकोगलं । द्वि- वांगश्च सौहश्च अंगवंगमुहाः। यस्कटह्यद्रुह्याः गर्ग- यमुनं वमति । सप्तगगं वमति । निगोदावरं वसति वत्मगाजाः 1 कुंडिनागस्यवसिष्टाः । तथेति किं ! सुमद्रं । मुमगध । यास्कलाह्याः छात्राः। + परस्परादाम्सुपोमुंसि ॥ १७ ॥ +वाज्येन ॥१६॥ यादेवो भवति अन्येन परस्परादीनामसि सुपः आम् या भवति । इमे दयादीनां दे बहुत्ने । आंगश्च यांगश्च दा- संख्या परस्परां भोजयतः । परस्परं भोजयतः शिव अगवंगदाशयः। आगबोगदाक्षयः गर्गवासो- श्रीमसखीमः परस्परां माज्यत । परस्परेण वा पगवाः । गार्यवास्योपगराः। मोज्यते । इमाः सख्यः परस्परांप्रयच्छति । परस्परस्मै यत्रादेवकषु तायाः पे ॥ १६६ ॥बा प्रयच्छति । इमे सस्यौ अन्योन्यां मौजयतः। पत्रादेस्तथा याप माति द्वयोरेकस्मिंश्च वर्तमानस्य | अन्योन्यं वा भोजपतः । आभिः सखीमिरन्योन्या तायाः पसे । गार्यस्य गाययोवा कुलं गर्गकुलं गा- भोज्यते अन्योन्येन वा भोज्यत । इमे सख्याक्तिरेतरी पकुलं । पिदकुछ । वैदकुलं । अगस्तिकुलं । आग- इतरतरं या भोजयत्तः । इमे फुले परस्परां परस्पर रूपकुल। यत्रादरिति किं ! आंगकुलं । योविति । अन्योन्या अन्यान्यं इतरेतरां इतरेतर या भोजयतः। किं गर्माण कुलं गर्गकुलं । तापा इति किं ! पारम- मुले परस्परेण परस्परां अन्यान्येन अन्योन्या इतरे- गार्यः । इति किं ! गार्गस्य समीपं टपगाय। रां इतरेतरेण वा मोयते । कुलानि परस्परां मुपो घुमृदोः ।। १६७ ।। धुमृदोरतर्गतस्य परस्परस्मै वा प्रयच्छंति । अपुंमीति किं? परस्पर मुप उप भवति । पुनमिच्छत्यात्मनः पुत्रकाम्यति । मिमे जनाः भाजयति। अन्योन्यमिमे जनाःभोजयंति। पटीयति । औपगरः । राजपुरुषः । यतः। यर। इति जैनेंद्र (शदार्णव) व्याकरणे शवटगुः। सन्दावचंद्रिकायो लघुत्तो *॥ १६८॥: परस्य भुप टए भवति । प्रथमोऽध्यायः ततः। तत्र । कृत्वा । च । वा ।। अह ! एव । हात् ।। १६९ ॥ हसात् परस्य मुप उप् म. पति । अधिनि । टपरघु ! एकमुनि । दिमुनि । नातोऽस्त्वकायाः ॥ १७० ॥हादकारांतात् सुपो नौम्मति अम् तु माति को निहाय | उप- कुंमं तिष्ठति । पश्य देहि स्वं या। मत इति !ि उपाग्नि | अकाया इति किं टपकुमादानय । उप- मणिकादानय । माया वा1१७१॥हादकारांताद् भाया याऽम् माति । टपहुं । उपकुभेन । उपकुंमः कवं । सपस पूर्व या विधिनिषा विभरी वियव तस्वीर।

·शुवृत्तिः ] गन्दार्णवचंद्रिका । अ०११ पा०। तभ्यो लोहितादिभ्यश्च वर्षे वयम् भवति भदमद- परिपुच्च्यते । भाई सचिनोति संभांडयते । परि- मद् भवति दमदमायति । दमदमायते । हडड्डा- भांडयते । यनि । हडड्डायते । लोहिताति । लोहितायते । * चीवरात्सरियायोः ॥ २७॥ चीयरात् निद्रायति । करुणापति। परिधाने अर्जने च णि भवति । चीवरं परि- * सुखादे नीपः ॥ १८ ॥ सुग्वाटेरिवतात् ) धत्ते समर्जयति वा परिचीवरयते भिक्षुः । मुग्यर्थे क्यङ् भवति । सुखं भुक्ते सुग्वायते । दुःखा- + मृदो वर्थे णिज बहुलं ।।२८॥ मृदा यते । मुजाति किं ! मुझे वेदयतै प्रसाधको धनामर्थे गिज भवति बहुलं । सूत्रं करोति सूत्रपति देवदत्तस्य । व्याकरणं । मुंडयति माणयकं । मिश्रयति +कटकसकृच्छ सत्रगहनात् पापे चिकीपा धान्य । यत्ति वस्त्रं । पाशं विमोचयति ।।१९।१ माटादेरिवंताद् पापे वर्तमानात् चिकीर्पर्धे बिपाशयति । रूपं दर्शयति रूपयति । पयो मुक्त-पयो क्यङ् स्यात् । काट चिकापति कमायते । कक्षायते । । व्रतयति । सायद्यं न भुक्के-सावधं प्रतयति । लोगा- डायने । सत्रायत गहनायते। न्यनुमार्टि अनुलोमयति । यस्त्रेण समाच्छादयत्ति बाप्पोप्यफेनादुद्रमौ ॥ २०॥ कायादी- संवस्त्रयति । सेनया अभियाति अभिषणपति । चंगामत्यर्थे श्यङ् भवति । वारसमुद्रमति वास्पा- 7 वर्मणा संनयत संवर्गयति । यणियोपगायति उपवी- यते। उन्माण उद्धमति ऊमायते । फेनायते नदी। णयति । श्लोकैरुपस्तौति उपरलोकयति । न च * गन्दादेः कृषि ॥ २१॥ शब्दाहरिवंतात् भवति-आख्यानमाचष्टे। मगेयर्थे क्या स्यात् । छन्दं करोति शब्दायते । +वेताश्वाश्वतरगालोडिताहारस्या-' रायते । कलहायते । अमायते । कण्यायते ।। श्वतरेतकरखं च ॥ २९ - ॥ एषां णिच्यश्वतरे- तकानां खं भवति । श्वेताश्वमाचष्टे श्वेतयति । * रामंधायचे ॥ २२ ॥ रासंथशब्दाचर्वे | अस्मतरं अस्वयति । गालोडित-गालोडयति । स्मा- . वर्तमानात् अर्थे क्यङ् भाति । रामथायते गौः।। हरक-आहरयति । णिन संनियोगार्थश्चकारः । उति !ि रोमयं करोति कोदकः । * हलकलवचाः ॥ ३०॥ हलिकलिन्यचा * तपसः क्यच ।। २३. ॥ तपःशब्दादिवं- णिच्यदंतता निपात्या । हलिं गृहाति हलयति । सात् पनि एच भवति । वपः करोति तपस्यति ।। कलिं-फटयति । त्वच-स्वचयति । 'अत्तनिपातः * नीवरिवचित्रङः पूजाप्सपोविस्मये । किं : अजहरत् ।. ॥ २४ ॥ एम्पः पूजादिप्या वर्तमानम्यः * वेदार्थसत्यस्याः ॥ ३१ ॥ एषां णिच्या- पानथे क्या भपनि । नमस्करोनि नमस्पनि मुमति- । कारांतादेगा माति । वेदमाचरे वेदापयति । अर्था- नाया रिस्पनि गुरन् । चिरीपते। डिम्यादा पूजा- पपति । सत्यापयति । विचितिमि नमस्कारोति। धोर्य भृगाभीक्ष्णेऽशुभ्रवेः ॥ ३२ ॥ +रिस्पंगेन्यो णिः॥२५ ॥ अंगेय शुभिरचिमुक्तादो मेऽभादण चार्थे यह मान । यो निरस्थ शिठ भाति । हतं निरस्पति भृशं पुनः पुनी पति पापश्यते । देदीप्यते । हम पाटगने । निरसति कि! हातमाटे । आमुन्यते । मुशामीण इति !ि औदनं पनि । मशुभाचरिति किं ! मृगं गोभते । पुनः पुना पुरमाडादानी॥ २६ ॥ अम्यां अस्पधे गेचने । + मृचिमृत्रिमुत्र्यशश्वगुंगोः ॥ ३३ ॥ मायते। । इम्नपनि। पिकनिमानि। गुदम्पनि पुग्थ्यो ।

·४२ सनातनजैनग्रपमा गया- जगम्यते। ए यो भृशाभीक्ष्णे यङ् भवति । सोनूयते । ख्य णिइ ईयट् इत्येतो त्या भवत 1 कामयते । सोसूयते । मोम्यते। अटाम्यते।अशाश्यते। अरार्यते। | कति सौत्रो धु । घृणार्थो गत्यर्थश्च । ऋतीयते । ऊर्गोनूयते । नियमार्थोऽय योग । हलादिभ्योऽने * वागे त्रयः ॥ १३॥ अगे परे गुपादिभ्य काग्भ्य सूत्यादिभ्य एव, एकाभ्योऽजादिभ्योऽ- आयो णिटीपङ्च त्रयो वा भवति। गोपायाचकार । ट्यादिभ्य एस यङ् भाति नान्यत । भृश चका जुगोपाधूपापिता । धपिता। कामयिता । कामिता। स्ति । पुन पुनरीहते। ऋतीयिता । अर्तिता। * गत्यात्युटिले ॥३४॥ गयौदा गुटि तदंता धवः ॥ १४॥ येऽनुकाता सन्मद लेड यट् स्यात् । कुटिर कामति चक्रम्यते । यस्तदता शब्दा धुसज्ञा भवति । तथा चोदाहत। +गिर्नाऽये ॥४५॥ गिसज्ञको धुन भत्सये लुपसदचरजपजभदहगृदशो गर्दै ॥ ३५ ॥ परत । अभ्यमनायत । प्रासादीयत् । गिरिति किं ? एभ्यो गर्हऽर्थे यड् भवति । गर्हित लुपति रोलप्यते। | अमहापुत्रीयत् । अत्य इति किं । औसुकायत । सासद्यने । चचर्यते । जजप्यते । जजभ्यत । दद- स्यतासी लुल्योः ॥ ४६॥ धो स्यतासी हाते। जेगिल्यते । ददस्यते । गई इति कि इसतौ सौ भरत लुल्लुटो परत । करिष्यति । स्वर्गदे मुग सीदति। अकरिष्यत् । कर्नास्मि । भोक्ष्यते । अभक्ष्यत । भोक्ता। * चुरादिभ्यो णिच् ॥ ३६॥ एभ्यो णिच भवति स्वार्थे । चारयति । चितयति । आइयति ।। * कास्यनेकावत्याल्लिद्रव कृञ्याम्॥४॥ लाल्यति । पटयति । भक्षयति । आउदयति । | कासेरनकाभ्य त्यातभ्यश्च लिट्बत् नि परे आम् मायति । उर्दयति । चतयते । मयते । भवति । कासाचले। कासाञ्चकार । चकासाम्पमून। + युनादेर्वा ॥ ३७ ॥ युजादिभ्यो वा णिच । चासामास । दरिद्राञ्चकार । दरिद्राम्यभूर । दरिद्रा स्यात् स्वायोजयति । पोजति । अर्चयति । अर्चति। मास । वुभूषाञ्चकार । भूपाम्बभूव । बुभूपामास । साहयति । सहति । ईश्यति । ईरति । राययति । गाञ्चकार गाम्बभूव । गामास । लोठ्याञ्च । सण वर्जयति । वति । वारयति । वरति । कारयाञ्चकार । कारयाम्पभून । वारयामास । पारपत। रते धारयति धपति आण्यति|आपति।। + सर्विजादिदयायासोऽनृन्द्रण: 12411 + भूडः प्राप्ता णित् ॥ ३८ ॥ भो णिड् | त्याम् भवति । इदाम्पभूप । इदाञ्चकार। इदा- सरोरिजादे? उत्यूर्णवर्जितात् दयादैश्च रिड्व- भाति प्राप्ती या । भारयते । भात । मास । एधाचक्रे । दयाचके । पलायाचक्र | आसा- हेतुमति ।। ३९ ॥ हेमति घर्थ णिच च । अनुरिति कि आनर्छ । प्राणुनाय । भयति । पट यारयति । ओदन पाचपति । रात * बोधिदजागृसमिधः ॥ ४९ ॥ एभ्यो दिहात् कृभ्याम् स्यात् था। औपाञ्चार ओपगम्य पंडादर्या ॥ ४० ॥ कनार्दर्यगागमा भ- भूर। ऑपामास । टोप विदाञ्चकार विदाम्पभून। यति पाएँ । पटपति । पदपते । यहागी। मत् । पिदामास । विद। जागराञ्चकार । जागराममूर। पति । मिनि । असूयति । जागरामाम | जजागार । समिधाचा । समीधे । गुनियमपणेरायः ॥४१॥ एम्य भीडीहोरुपद ॥ ५० ॥ म्याददिया. आपरा माती। गणापति। पापति। पिसा | ज्याम् वा भवति उचाय काय च । विभयाञ्चपार ! की। पापों। यमुनाणंटीया ॥ २२ ॥ मामा मधाम ११ जागाहमयादादादिकाय बदला पाठयति ।

·1 युतिः पदार्णवचंद्रिका । अ०२। पा०९। ४२ विभयाम्बभूव । विभयानास ! विमाय ! जियाञ्च * वक्तवसुरख्यातेरइ ।। ५८ ॥ एभ्यः कर्त- कार। जियाम्बभूव । जियामास । जिहाय र ठंड्यङ् भवति । अवोचत् । पर्यास्थताआख्यत् । विभरान्चकार बिभराम्बभूव । बिमरामास । वभार आख्यतां । आस्यन् । जुहमांचकार । जहांबभूव हवामात { जुहाव । लिप्सिहार्तेः ॥ ५९ ॥ एभ्यो लुम्पद *विदा क लोटि ।। ५१ ॥ विदां क वा भवति । अलिपत् । भासिचत् । आहत । आरत् । निपान्यो लोटि परतः। विदाकरवाणि । दानि । देवा ॥६० लिबादेर्दै ध्यड़ वा भवति । विदांकरवाव । वेदात्र | विदांकरवाम । अलिपत । मलित । असिचत । असिक्त । अहन । वेदाम । विदोकुरु । विद्धि । विदांकुरुतं । अहास्त । समारत | समार्ट । वित्त । विदांकुरुत। वित्त | विदांकरोतु । वैच। *त्युप्यादिलित्सर्तिमास्तमें ।। ६१ ॥ रिदांकुन्तां । वित्त शिदाशुतु । विदतु । द्युतादेः पुष्यादेः लकारभ्यः सतिशस्तिभ्यां च मे सिलडि ॥५२॥ धोः सिख्यो भवति छुट्यङ् भवतिाव्यातत् ।व्यलुटत् व्यरुदत् । अपुपत्। सृद्धि परतः । अशापीत् । अभसीत् । अल्पत् । अशुपत् । अगमत् । अपतत् । असरत् । रपूशमशकस्नुपटपो वा ॥ ५३॥ एभ्यो | अशिषत् । में इति किं ? व्योतिष्ट व्यत्यपुक्षत। लुटि सिर्या स्यात् । अस्वाभीत् । अस्पाक्षीत् । अय- वरितः ॥ ३२ ॥ इरशन्देतो धार्मे लुङ्यङ् क्षत् । अम्राक्षात् । अमाीत् | अमृक्षत् ! अमा- वा भवति । अस्यत् ।भरासीत् । अभिदत् ।बभैरसीत्। क्षात् । अकाक्षीत् । अक्षत् । अनाप्सीत् । अता- त् ि। अतृपत् । अद्राप्तीत् । अदासीत् । अपत् । *श्विस्तंभुनचुम्लुयुनचुग्लुग्लुंचा।६३। * एकः शलोनिटोऽदृशः क्सः ॥ ५४॥ एभ्यो लुट्यङ् या स्यात् । अनरत् । अनारीत् । इकः पगे या गट सदत्तात् दृशिवर्जितात् धारनिटः । अञ्चत् । अस्वयीत्। अस्तभत् । अस्तंभात् ।न्यम्रचत् । अछि सो भवति । अलिक्षत् । अधिक्षत् । अधुक्षत् । न्यम्रोचीत् । न्यम्नुचन् । न्यन्लोचात् । अगुचत् । इस इति किं ! अधाक्षीत् । शल इति किं ? अरी- अप्रोचीत् | आलुचत् । अग्लोचीत् । न्यग्लंचत् । रमीत् । अनिट इति किं ! अमापीत् । अझरा इति । न्यालचीन् । !ि अदाक्षात् । *दीपजनयुधरितायिप्यायस्तै निः६४) दिलप: स्वायें ॥५५॥ शिपः स्वार्थे तुहि दीपादः करि लुटि त परतः निया भवति । अदीपित , मी मति । आश्विक्षन् भायों दत्तः । स्वार्थ दति। अदीपिष्ट | अननि । अजनिष्ट । अघोधि । अयुद्ध। कि टफारिपत् जतु च काट च। अपरि । अपरिष्ट । अतायि । अतार्थिष्ट । ययायि | अप्यायिष्ट । त इति किं ! अदीपिपाना। *गिकम्श्रिद्रुषोः फरि फच ॥ ५६ ज्यतम्यः कमादिभ्यश्च कर्तृवाचिनि सृद्धि परतः । यति । उपाटि भयं । समापादि सत्यं । पदः॥६५॥ पदः रहि ते परत: निर्भ- फा भाति । अचीरत् । अधीमवत् । अचमन *कपणि ।। ६६ ।। कश्न विशिने अनिधिपत्। यदृष्ट्यत् । अमुमुरत् । करीनि कि ! कर्मणि नदि ते नि भयति । अफारि फट: य. अगापिपातां फटी पुत्रेणी यारा अन फटः स्वयमेरा अन्नगरि केदारः। मरिष्ट पदार यमर। या घटायोः ॥ ७ ॥ आम्यां डि परत: मानअदधन ।' अधान् | पानीन् । यूमा पविदेश पहु, म नि मायादपर गियरनमेगेमागाय। । अभिपिलप्रपा अध ·रघुवृत्ति ] शब्दार्णवचटिका । अ०२। पा० १। रस्य शप: उजुपी स्तः । जुहोति । विभेति । जिह- मति अकारश्चातादश । धिनोति । कृणोति । ति । अत्ति । साति । क्षौति । अध्येति । यत्ति । क्रयादेः ना ॥ ९५॥ मयादिभ्य भा सूते । इप्टे । भनति गै परत | मीणाति । प्रीणाति । गृहाति । दियादेः श्यः ॥ ८३ ॥ दिवादिभ्यः पूर्णते । श्यो भवति कर्तरि गे परतः । दीव्यति । सीव्य स्तंभुस्तुंभुस्संभुम्लुपुम्बुभ्यः अनुश्थ॥१६॥ ति । कुष्यति । पुष्यति । सूयते । एम्य, नुर्भगति कर्तरि ग भा च । स्लभाति । घाभ्रासम्लामभ्रमक्रमत्रसतुहलपः ॥८४|| सनोति । स्तुभाति । स्तुनोति । समाति। एभ्यो गे परतः श्यो वा स्यात् । भ्रास्यते । भासते। स्वाति । स्कुभोति । कुनाति । एनोति । भ्यास्यते । म्लामते । भ्राम्पति । भ्रमति । काम्य- स्कुनाति । ति । मामति । त्रस्यति । जसति । दृश्यति । हो दलः नः शानः ॥ ९७ ॥ हल. पर- इटति । लष्यति । लपति । स्य भात्यस्य शानो मति हो परतः । गृहाण । यसः ॥ ८५ ॥ यमेा श्यो भवति गे| अशान । कुषाण | मुराण । हल इति कि? परतः । यस्यति । यमति । कोणीहि । समः ॥ ८६ ।। सम्पूर्वाद् यमः श्यो या * ईपा वाक् ॥ ९८ ॥ अन धौरधिकार ईपा स्यात् । सयस्यति । सयसति । नियमोऽयं-गः सम निर्दिष्ट यात्मज भाति । कर्मण्यण । फुभकार । एव वा श्यो नान्यतः । प्रयस्यति । आयस्यति । | वारप्रदेशाः यागमिड्" इसेवमादयः । पियस्यति । कदमिइ ।। ९९॥ इत. प्रभून्यन धी- सादः श्नुः ॥ ८७ ॥ स्वादिभ्यः नुर्भर- | रधिकार पृत्समास्याः वेदितव्याः मिड ययिता । ति कर्तरि गे परे । सुनौति । मुनुते । मिनोति । | यश्यति-तव्यानीयो । स्तोतव्यः । सानीयः । मिनुते । धृष्णोति । माय क्तर्वासमः ॥१००॥ क्ति इलोत. श्रीः शृ ।। ८८॥ इत्येतस्य कर्तरि गे | स्मात् प्रार असमरसा या भाति । इत्यधिकारे परतः नुर्भवति शृ इत्ययं चादेश. । धर्म शृणोति। येदितव्यः । जेय । जतव्य । : ।जाता ! शायरः । वाशः ॥ ८९॥ अक्षत दनुर्भवति । प्राक्त्तरिति किचिकीर्पा । रेग्यो यारक । अमम अक्षणाति । अक्षति । इति किं ! अण यो बाधत एव । गांदः । करसदः । ततः स्वार्थे ॥ ९०॥ तक्षतेः स्वार्थे त- पााः ॥१०॥ यु इयतरमात् प्राय नूकरणे नुर्मा स्यात् । तश्योति, तक्षति काष्ठ। ये यास्ते व्यसायका मानि । पुत्रस्य काय । स्वार्थ इति किं ! सतक्षति याग्भिर्दुर्जनः । दत्तम्प करणीय । व्यप्रदंगा.-व्यस्य या रिदय- ** तुझ्यासः ॥ ११ ॥ तुदादिभ्यो गे पर- यमादयः। सः शो भवति । तुदति । तुदते | दिशति । निशि सव्यानीया ॥१०॥ धोरनी सी एमः। पति । कृपति । सुपते । पणते । टजने। हर्तव्य रणीय। * रुषां श्नम् ।। ९२ ॥ पादाना गे भम् * योञ्चोग्यारः ॥१०॥ अजगामार्यो भयति । रणाद्र । भिनत्ति । शिशिनटि । मुक्ति मयनि प्यासिनिनात् । देय । धेय । नय | अप कृपवनादेशः ॥ ९ ॥ रजग्ननादि- म्यभ गेदर्भयति । करोति तनोति । यनुन मनुने। निरयानुरंपापानिमायामा धिविहव्योरच ॥ ९४ ॥ आभ्या द लेन-पमानाची, भारतास-pritual ·१४ सनातनजैनग्रंथमालायां- [ जैनेंद्र- । 4 दुहश्च ॥ ६७ ॥ दुहेः कर्तृकर्मणि लुङि | स्वयमेव | चिकीर्पते कटः स्वयमेव । अचिकीर्पिष्ट ते वा निर्भवति । अदोहि गौः स्वयमैव । अदुग्ध स्वयमेव कटः । त्रिभित्सते कुशूटः स्वयमेव अधिभि- गौः स्वयमेव । नियमोऽयं-दुह एव हलंतात् जि; सिष्ट कुशूलः स्वयमेव | किरते हम्ती स्वयमेव । नान्यतः अभेदि कुशूल स्वयमेव अछेदि काष्ठःस्वयमेव। अर्कार्ट हस्ती स्वयमेव ! गिरते ग्रासः स्वयमेव । *डौ ॥ ६८ ॥ धोविथै लुडि ते निर्भवति अगीट प्रासः स्वयमेव। आसि भवता । अहारि भागो भवता । अकारि कुपरजोः यो मे वा ॥ ७५ ।। कृषि कटो भवता। रजी इत्येताभ्यां कर्मकतरि मे यो वा भवति । न रुधः ।।६९ ॥ रुधः कर्मकर्तरि जिन | कुप्यति पादः स्वयमेव । कुष्यते पादः स्वयमेव । रज्यति वस्त्रं स्वयमे । रज्यते वस्त्र स्वयमेर । यदा. स्यात् । अरुद्ध गौः स्वयमेव । तपोऽनुतापे ॥ ७० ॥ तपैः कर्मकर्तरि श्यो न भवति तदा यग्दविधी स्तः । अनुतापे च भिर्न स्यात् । अतप्त तपः स्वयमेव + कर्मवल्लेऽथवादीनां ॥७६ ॥ श्रवत्यादि- साधुः । अन्ववातप्त पापेन कर्मणा । अनुतापे चेति वर्जितानां धूनां कर्मकर्तरि विहिते लकारे कर्मवत् किं ! अतापि पृथ्वी राज्ञा । कार्य भवति । भिद्यते कुशूटः स्वयमेव ! लूयते या दुहः ॥ ७१ | दुहेः कर्मकर्तरि यक मेव । अश्रवादीनामिति किं: श्रवत्युकं स्वयमेव । ल्यमानो वा केदारः स्वयमेव । अपाच्योदनः स्वय- न स्यात् । दुग्धे गौः स्वयमेव । अदुग्ध गौः स्वयमेव | गलत्युदकं स्वयमेव ! नमः शप्तु ॥ ७२ ॥ नमः कर्मकर्तरि यम् * तपस्तपोधेः ॥ ७७ ॥ तपेोः तपोऽधेः न भवति शप्तु स्यात् । नमते दडः स्वयमेव । तपःकर्मकस्य कर्ता कर्मवद् भवति । तप्यते तपः जनमत दंडः स्वयमेव । साधुः । अतप्यत तपस्तापसः । तपोऽधेरिति किं । +दपिणित्रिभंथिग्रंथिवचस्त्रोच निश्चा७३। उत्तपति सुवर्ण सुवर्णकारः । दे धीनां भयंतानां प्रवादीनां च भमेश्च निर्यक्च न भवति । व्यकृत सैंधवाः स्वयमेव । विकुर्वते सैंधवाः +सृजः श्राद्धे ॥ ७८ ॥ सूजः श्राद्धवति स्वयमेव । अपीपचत औदनः स्वयमेव । पाचयत कर्तरि लकारे सति कर्मवत् कार्य स्यात् । सृश्यते ओदनः स्वयमेव । उदशिनियत दडः स्वयमेव । माला धार्मिकः। श्राद्ध इति किं? सृजति माला मालिकः। उग्छ्यस्ते दडः स्वयमेव । अअषिष्ट मेखला +चिद करणे ॥ ७९ ॥ धोः करणे स्वयमेव । श्रनीते मेखला स्वयमेव । अग्रंथिष्ट | कर्तरि लकारे सति कचित् कर्मवत् कार्य भवति । मेखला स्वयमैर । प्रश्नाले मेखला स्वयमेव । अवाचत | परिवारयति पुरुषाः कंटकैर्वृक्ष । परिवारयंते कंटकाः कथा स्वयमेव । ते कथा स्वयमेव । प्रास्नाष्ट गौः स्वयमेय वृक्षं । कचिदिति किं ? साधु असिदिछनति । स्वयमेव । प्रस्तुते गौः स्वयमेव । अनस्त दडः गे यक ॥ ८० ॥ धोर्डिवाचिनि गे परतः स्वयमेव । नमते दडः स्वयमेर । यग भवति । सुप्यते भवता । आस्यते भवता + भूपार्थसकिरादीनां यक् च ॥ ७ ॥ ग्लायते उतया । क्रियते कटः । नियते कर्मकारः। भूपार्थाना सनताना किरादीना च कर्मकर्तरि यक् हियते भारः। निश्च न भवति । भूपयते कन्या स्वयमेव ! अबू- कर्तरि गए ।। ८१ ॥ धोः कर्तृवाचिनि मुफ्त कन्या स्वयमैत्र । मइयते कन्या स्वयमेव । गे परतः शप भवति । जयति । तरति । पठति । अममदत कन्या स्वयमेर । अलंकुरुते कन्या स्वय- पचति । पचते । मेर। अलमत कन्यासयमय अलमचीकरत कन्या * हदादेरुजप ॥ ८२॥ हादेरदादेश्वोत्त- । . .

·स्वृति:] शन्दार्णरचद्रिका । अ०२। पा०१। १२ रस्य शपः रजुपी स्तः । जुहोति । विमेति । बिह- भनि अकारांतादगः । विनाति । कृणोति । ति । अत्ति | साति । क्षौति । अध्यति । बत्ति । क्रयादेः भा ॥ ९५॥ मयादिभ्यः भा सूते । इप्टे। भरति ग परतः । प्राणानि | मीणाति । गृहानि । दियादेः श्यः ॥ ८३ ॥ दिवादिम्यः वृते । श्यो भवति कर्तरि ग परतः । दीव्यति । सान्य स्तंभुस्तुभुस्कमुस्कुंमुमुभ्यः मनु।।९।। ति । अभ्यति । पुष्यति । सूयते । एभ्यः इनुमति कनार गे भा च । ताति । वानासम्लामभ्रपक्रमत्रमइलपः ॥८॥ सन्नोति । तुम्नानि । स्तुनोनि । सम्मानि। एभ्यो गे परतः श्यो वा स्यात् । भ्रास्यते । भासते। स्कनोति । एभोति । कुमानि । स्नोति । भदास्यते । म्टासने । भ्राम्यति । भ्रमति । काम्य- स्कुनाति । ति । कामति । त्रस्यति । सति । यति । हो हलः नः शानः ॥ ९७ ॥ हटः पर.. अटति । टप्यति । टपति। स्प मान्यस्य पानी मपति हो परतः । गृहाग। यसः ॥ ८५ ॥ पसेवा श्यौ भगति गे| अदान । कुपण | मुपागल इनि !ि परतः । यस्यति । यमति । माणीहि। समः ॥ ८६ ।। सम्पूर्वाद् यमः श्यो या * ईसा वाफ ॥ २८ ॥ अधोरधिकार ईया . स्यात् । संयस्यति । संयसति । नियमोऽयं-गः सम निर्दिष्टं यामशं भवति । कर्मध्यण । कुंभकारः । एव वा यो नान्यतः । प्रयस्यति । आयत्पति । याक्प्रदेशाः-यागमिद"इन्गेरमादयः । वियस्यति । कृदामि ॥ ९९॥ इत: प्रभृगन धी. स्वादानुः ॥ ८७ ॥ स्वादिभ्यः नुर्भव- रधिकार कृसंज्ञकारत्याः वेदितव्याः मिदं यपिया। ति कतार गे परें । मुनेति । मुनुते । मिनोति । | यक्ष्यति-तच्यानायो । स्तोतव्यः । सानापः । मिनुते । शृणोति । माक् तेर्वासमः ॥१००|| सि. इन्येनं- श्रीःभः॥८८॥ श्रन्येनस्य कतरि गे| रमात् प्रार असमगा या भवति । इधिकार परतः स्तुति शृ इत्ययं चादेशः । धर्म शृणोति। येदितव्यः । जेयं । जतव्यं } MIना परः। यासः।। ८९॥ अक्षत स्नुर्भवति । प्राक्तरिति किं चिकीती । ती यापमा अनम अक्षणानि । अक्षति। इति !ि अणं तो यापन एव गोटा बाटा। तक्षा स्वार्थ ।। ९० ॥ तक्षनेः सार्थे त. पााः ॥१०१|| तुगस्मान् प्राय करणे इनुर्या स्यात् । सणाति, राक्षति फाष्टं। ये स्पास्ने व्यका मनि। पुर वर्ग) स्यायें इति कि ! संतक्षति याग्मिदुर्जनः । दाम्य फरणीयं । पारस या पानी * तुभधःशः ।। ९१ ॥ सुदादिभ्यो गे पर- तः सो भनि । तुदनि । तुदते । दिशनि । निशि सल्यानीया ॥१०॥ धोनी की पति । सपनि । शुक्ने । पणने । रजने। हर्तव्यं । हरणीय रुघा भम् ॥ ९२ ॥ पाटीनों गे भन् * योनीलाम्युः ॥१०॥ मनंगालोगों भयनि । रणदि । मिनानि । विभिनष्टि। मुननिः। भयनि प्याटियानात् । देयं । । । । हमननादेशः ॥ ९ ॥ ननादि- म्प गर्भपनि फरीनितिनानि । यनुनाग HTTE OFrom पिपिप्पारप ॥ ९४ ॥ माम्यो द समीपESrified यमादयः।

·सनातनजैनप्रथमालायां- - {जनेंद्र- ? इति किं ? पाक्य | अय्याधुरिति किं ? याव्य । * शासत्त्वेतिञ्जुपः ॥ ११३ ।। एभ्य आसाव्य । कार्य । धायें। क्यप भवति । शिष्य । स्तुत्य । इत्य । अर्धाप । * पोरदुडोनपिवपिरापिरपिजपिजभिच- | प्रादृत्य । आदृत्य । जुष्य । मिदर्भः ॥१०४॥ पवर्गाताददुडो धो प्रमादिव * दुडोकलपतृचः॥११४ ॥ ऋदुडो र्जितात् यो भाति । शप्य । लभ्य | रम्य । पोरिति धो क्यप भरति क्लपादिवर्जितात् । वृत्य । वृष्य । किं पाव्य । अदुड इति किं लेप्य। अत्रपादेरिति | सभ्य अक्लपादेरिति कि सकल्य। चयं । अये। किंत्राप्य वाप्य राप्य | लाप्य । जाप्य | जाभ्य । *जिविपून्यो हलिमुंजकल्के ॥ ११५ ।। आचाम्य । दाभ्य। जे विपूर्वाभ्या पूनीभ्या क्यप भवति हल्यादिषु । + यतिचतितकिशकिशसिसह्यजेः॥१०५॥ | जित्यो हलि महद्वल । विपूयो मुज- तृणविशेष । एभ्यो यो भवति । यत्य । चत्य । तक्य | शक्य । | विनीय कल्क त्रिफलादीना । जय । विपन्य । शस्य । सह्म । यज्य। विनेयमन्यत्र । * गदमदयमोऽगेः ॥ १०६ ॥ गदादेरगि पदाऽवरिवाद्यापत्ये ग्रहः ॥ ११६ ॥ धर्माद् यो भवति । गद्य । मद्य । यम्य । अगेरिति ग्रहे क्यप भवति पदादिष्वर्येषु । प्रगृह्य पद । गृह्यका कि निगाथ। प्रगाद्यो धर्म । इमे परवशा इत्यर्थ । ग्रामगृह्या स्त्री । वहिर्भूतेत्यर्थ । * चरेः ॥ १०७॥ अगिर्वाचरेर्या भवति । मुजवलगृह्य | भरतगृह्य तत्पक्ष्य इत्यर्थ ग्राह्यम यत्र। चर्य। भृत्रोऽखौ ॥ ११७॥ भूत्र क्यप भात्य + आडोऽगुरौ ॥ १०८ ॥ आङपूर्वाचरेर्यो | खौ । भृत्या कर्मफरा । अखापिति किं ? भार्या भरत्यगुरागर्थे । आचर्य व्रत । अगुरापिति कि? नाम क्षत्रिया । +समि वा ॥ ११८॥ सपूत् भृन क्यप * पण्यावद्योपसर्यावर्य विक्रेयगतुमत्यपे- | भवति वा । सभृत्या । सभार्या भृतका । ये ॥ १०९ ॥ पण्यादया निपात्यते विक्रेयादिष्य * कृमृजपजपशंसदुहगुहः ॥ ११९ ।। थेषु । पण्या गौ विकेय इत्यप । अपद्य पाप गर्दा एभ्य क्यप् भवति वा । कृत्य । कार्य। मृज्य । मित्यर्थ । उपसर्या गौ ऋतुमतीत्यर्थ । शतेन वर्या | माये । वृथ । वय । जय । जाप्य । शस्य । स्त्री उपेया सेव्या इयर्थ । अयत्र पाण्य साधु । शस्थ । दुछ । दोह्य । गुह्य । गोह्य । अनूद्य जनापवाद । उपसार्या शरदि मथुरा । * खेयमृपोयं ॥ १२०॥ खेयमृपोद्यशब्दो वृत्या गौ । * स्वामिवैश्येयः ।। ११० ।। अर्तेर्यो नि । मृपापूर्वाद् वदे क्या । मृषोद्य । निपात्यते । खने क्यप् नस्य चेन । खेय कूप । पास स्वामिनि वैश्ये चाभिधेये । अर्य स्वामी वैश्य * कुप्याज्यमियोद्ध्ययुग्य खौ॥ १२१ ॥ कुप्यादय खौ निपात्यते । गुपेरादौ कर क्यपि । वदः सुपि क्यप् च ॥ १११ ॥ वदेरगि कुप्य फल्गुभाड । आज्य घृत। भिनत्ति कूलमिति मुपि वाचि क्यप् भवति यश्च । सत्योद्य । सत्यवद्य । भियो नद । उज्झत्युदकमि युद्ध्यो नद । युग्य तत्वोध । तत्त्वपथ । सुपीति किं । वाद्य । वाहन । खाविति कि' गोप्य । आग्य । भेद्य । * भूयत्यानिचित्या भावे ॥ ११२ ॥ एते | उज्झ्य । योग्य । शब्दा अगिमुपि वाचि भागे निपात्यते । ब्रह्मभरन प्यः॥ १२२॥ धोर्यो भवति । हार्य । ब्रह्मभूय गत । गोहत्या । त्रियां क्यपि तुम् । अग्ने ! कार्य । वाक्य । श्चयन अग्निचिन्या । +पाणिसमवे सनः ॥ १२३ ॥ आभ्या आचार्य पूज्यपाद । श्व । आर्य साधुरयत्र ।

·लघुवृत्तिः शब्दार्णवचंद्रिका | अ०२ । पा० १। 1 - सजेर्यो भवति । पाणिम्यां सूजते इति पाणिसा मवति । पचतीति पचः। वचः । शरः । यदः। रज्जुः समवसर्यः कटः। वरः। करः। ओरावश्यके॥ १२४॥ उवर्णातादो * नंद्यादिभ्योऽनः ॥ १३१ ।। एम्यः अन- रावस्योऽर्थे ण्यो भवति । अवश्यपाव्यं । अवश्य-स्सो भवति । नंदयतीति नंदनः । दर्पणः । लाव्यं । आवश्यक इति किं ! पन्यं । लव्यं । रमणः । संक्रंदनः । जनार्दनः । * वाऽमावास्याधारे ॥ १२५ ॥ अमावाचि * ग्रहादिभ्यो णिन् ।। १३२ ।। एभ्यो णिन् वसेर्यो भवति आधारे । प्रश्च वा निपात्यः । अमा भवति । गृहातीति ग्राही । उत्साही । स्थायी । मंत्री । सह वरातः सूर्याचंद्रमसौ अस्यां तिथाविति अगाव- +नौ श्रुशाविश्वपरक्षः ॥ १३३ ॥ नौ वा- स्या। अमावास्या। चि एभ्यो णिन् स्यात् । निश्रावी । निशायी। * पाय्यधाग्यसानाय्यनिकाय्यानाय्यम-निवेशी । निवापी । निरक्षी। णाय्यं मानविर्निवासानित्यासम्मतौ॥२६॥ + नाभि याचवजवबमसंच्याहव्याहुः१३४ पाय्यादयो गानादिश्वर्थेषु निपात्यते । मीयतेऽनेनेति नअपूर्वेभ्यो याजादिभ्यो णिन् स्यात् । न याचते पाय्यं मान । माडोण्ये पत्त्वं । धीयते समिधोऽग्नाव- | अयाची । अवाजी । अवादी । अवासी । असंव्या- नयेति धात्र्या । धानी ण्यः । सानाय्यं हविः। हारी | अव्याहारी। संपूर्नाण्णीमो व्यायादेशी गर्दीथ । निकाय्यो निवा +अचित्तेऽचः ॥ १३५॥ ननाचि धोर- सः । निर्वात् चित्रो ण्यायादेशी कुत्त्वं चाआनाय्यो ] जंतात् णिन् स्यादचितेर्थे । न करोतीयकारी दक्षिणाग्निः । आनयतायादेशौ अनित्यर्थे । प्र- परशुः । अहारी गंधः । अचित्त इति किं ! णाय्यश्चौरः । प्रणीनो ण्यायोदेशी असम्मत्यर्थे । अकर्ता कटस्य दत्तः । मेयं । धेय । सन्नेयं । निश्चयं । आनेयं । * रुथराधोऽपे ॥ १३६ ॥ अपे धाच्याभ्यां प्रणयमित्यन्यत्र । णिन् स्यात् । अपराधी । अपराधी। * कुंडपाय्यसंचाय्यराजम्याः क्रतो॥१२७।। +इन् च परी भवः ॥ १३७ ॥ परी वाचि कुंटपाय्यादयः कती प्यांताः निपात्यते । कुडैः पी- | भवतेरिन् भवति णिन् या । परिभवी। परिभावी । यते सीमोऽस्मिन्निति कुडपाय्यः । ण्ये युक । संची +वी पिन्श्यो देशे ॥ १३८॥ वी पापि यते इति संचाय्यः। सचिनो व्यायादेशी । राज्ञा सूपते | पिशीभ्यां देशेऽर्थे इन् स्यात् । विसयी देशः। राजा या सूयतेऽस्मिन् इनि राजसूयः क्रतुः । मुत्रः | विशयी देशः। क्यप य । दंडपानं । संचयं । राजसवनमन्यत्र । शाकापीगुरंः कः ॥ १३९ । मादिभ्य * परिचाप्योपचाप्यसमद्यनित्याग्नौ १२८ इगुडश्च धोः कस्यो मनति । जानातीति ः। फिरः। परिचाय्यादयो निपात्या अमानर्थे । पर्युपचिनो ण्या- | गिरः । प्रियः । टिग्यः । विबुधः । एषः। यादशी । परिचाय्यः । उपचाय्यः । समू: । समः * गावातोऽनिक ॥१४०॥ गौ वानि धौरा- उहेर्प्यः | चिन्योऽग्निः । चिन: क्या । परिचयः। कारांतात् को भायनिक च । प्रस्थः । मुरः । उपयः । समाहितव्यः । चयोऽन्यत्र । व्यालः । मुत्रः। मुग्धः । मुम्टः । गापिति कि: प्युटर ॥ १२९ ॥ धुम्यो वुजूचौ सौ । प्राता । भनिगिति किं ! प्रहः । मुम्पः । विम्या । स्तः । याचकः । यता । वादकः । यदिता । दर्श पामामाघदृशः वः ॥ ११ ॥ गो फः ।दशा मारफः। भर्ती। याचि पादिभ्यः शो मपति । रसिया विजिनः । * पपादिभ्योऽन् ।। १३० ।। एम्यः अच ) रदमः । धियः । उत्पश्यः ।

·४८ सनातनजनमनमाया- [जैनेंद्र- लिंबिधारिपारिवेद्यदेजिचेतिसातिसा य । जहाति भावान् सह वृत्तानिति हायन सासर । होऽगौ ॥ १४२ ॥ लिंपपिदिभ्या धार्या घुसन्धः साधौ वुन् ॥ १५२ ।। एभ्य दिभ्यश्च ण्यतेभ्य गो भायगो वाचि । लिंपती साधणे बुन् भवति । साधु प्रपते प्राक ! सरक । ति हिंप । विंद | धारय । पारय । वेदय ।। लगा । साधारिति किं प्रारक । उदजय । चेनय । सात सुख करोताति णिचि * आशिपि बुच ॥ १५३ ॥ आशिष्यर्थे धो सातय । साह्य । अगाविति किं प्ररिप । निर्विद । वुच भवति । जीवतादित्याशास्यमानो जीरक । * दुन्योर्णः ॥१४॥ दुनीभ्यामगौ णो भवति। | जीरा । नदक । नदका । दुनौतीति दान । नाय । अगापिति किं प्रदर । इति जैनेंद्रव्याकरणे शब्दाणाचीद्रकाया प्रणय । रघुवृत्तौ द्वितीयाध्यायस्य * ज्वलादिग्रहाढा ॥ १४४ ॥ चलादिभ्यो प्रथम पाट । ग्रहदेच अगौ णो वा स्यात् । बाल । ज्वर । स्थालायल| नार ।नल । चार ।चल । घाट । बर । कोट । कुफाल फिल । पात । द्वितीयः पादः। पत । क्वाथ । म । क्षार 1क्षर । बोध । बुध । कास । कस 1 माह । ग्रह । कर्मण्यण ॥ १ ॥ कर्मणि वाचि धोरण * तन्श्याव्यधाश्रुसंवतीणश्वसः॥१४॥ भवति । नगर करोति नगरकार । काडलार । एभ्यो जो भाति । तान | उत्तान । अवश्याय । द्वारपाट । दाय । धाय । व्याप । आधार । सभार । +शीलीक्षिक्षम्माम्याचरभक्षेर्णः ॥ २ ॥ अत्याय श्वास । एभ्यो णो मनति कर्मणि याचि । धर्म शीलयतीति हसोभे ॥ १४६ ॥ हमाभ्यामपपूर्वाम्या | धर्मशील । धर्मशाला । मुग्यप्रतीक्ष । क्लेशक्षम । णन्य स्यात् । अरहार । अपमाय । धर्मकाम । उत्तमाचार । यायुभक्ष । * नृत्खनरजः शिलिनि चुः ।। १४७ ।। *आतः कोऽहावामः ॥३॥ आकाराताद्री नृतादिम्प टवुभवति गिल्पिनि गम्यमाने । नृत्यती कर्मणि वाचि को भगति हारिवर्नितात् । सर्व ति नर्तन । सनक । रतक । नर्तकी । खनकी जानातीति सर्वज्ञ । अगुत्रि । पाणित्र । अहा रजकी । शिल्सिनीति किनर्तिका। दरिति कि स्वर्गहाय । ततुपाय । धान्यमाय । * पाणियट्ताइघट ॥ १४८ ॥ पाणी ताडे मे ॥ ४ ॥ धर्मणि प्रशन्दे च याचि धोरा च याचि हतग्ट्यपरिगनि निपात्यंते शिल्पिनि । त को भाति । तत्पर । नियमोऽय-प्रय गौ पागि पाणिना या हताति पाणिनः | ताड ! नान्यस्मिन् । गोसदाय । वडासदाय । हतानि ताइच । दाशः ॥५॥ दालान्या मणि प्रशन्दे * गम्यतः॥१४९॥ गायतेस्रो भवति च वाचि को भाति । मोक्षप्रद । मुगप्रद | तर. नियिनि । गाथय । प्रज्ञ । धर्मग्रा । अपमरि नियम -प्रे दार एस * पनत् ॥ १५० ।। गायतर्णनट् स्यात् | नान्यत । अगुलिप्रनाय | पाणिनाप । शिथिली गायन गायनी। संरयः ॥६॥ सस त्रीदिशाले हः ॥ १५१ ॥ जहातनाहो यो भाति । परन् सप्याति । मार च पाद स्यात् ।जा गुदति हापना माह गोमय।

·४९ लघुवृत्ति ] शब्दार्णवचद्रिका | अ०२। पा०२। कर्णेजप सूचक । पर्वतस्य । सुपि ।। ७॥ सुनते वाचि धोरात को स्तम्बरमकर्णेजपा ।। १७ ।। एतौ हस्ति- गाति । द्वाभ्या पिनतीति द्विप. । पादप । कन्छ नि सूचके च निपान्यते ग्वौ । स्तरमो हस्ती। पु. । स्वर्गाय प्रददातीति स्वर्गमद । + नखमुचादयः ॥ ८॥ एते भारे वेदित- +शक्तिलांगलांकुमष्टिवोमरधनुर्घटे ग्रहः१८ घ्या । नखान् मुचतीति नखमुचानि धनूपि । शक्यादिषु वाक्षु ग्रहेरत्यो भवति । शक्ति गृहातीति मूलानि निभुनतीति मूलरिगुजो रथ । को मोदते शक्तिमह । सगल्ग्रह । अकुशमह । प्राष्टिमहः । कुमुद । समे तिष्टतीति ममस्य । विषमस्थ । तोमरग्रह । धनुर्ग्रह । घटग्रह । एप्निति किं ? कमडलमाह । स्थः ॥ ९॥ सुपि वाचि तिष्ठते को भर +सूने धारणे॥१९॥सूरे गाचि प्ररेरत्य स्या- ति । आग्यूनामुत्थान आखूथ । शटभीत्य । अनि- | धारणेऽर्थे । सूनग्रह 1 सूतग्राहोऽन्य. । र्दिष्टार्थत्वात् स्वार्मे भारे भवति । * हुर्वयोऽनुत्सेधे ॥ २० ॥ कर्मणि वाचि दुहो यश्च ।। १०॥ दुहे सुपि पाचि को हनोऽन्यो भाति वयस्यनुसंधे च गम्यमाने । भरति घश्चातादेश । काम दोग्धीति कामदुनो धर्म । कपचहर क्षत्रियकुमार । अशहर पुत्र । वयोऽनु- * तुंदशोके परिमृजापनुदोऽलससुखाहरे २२ सेध इति किं ? भारहार । तुदशौफयोर्वाचोराभ्या को भवत्यलससुखाह- आडि शीले ॥ २१॥ कर्मणि आदिच रयो । तुद परिमार्टि तुदपरिमृजोऽलस । वाचि शीले होऽत्यो भाति । पुष्याण्याहरत्येय शोकमपनुदतीति शोकापनुद पुत्र । तुदपरिमार्ज शीर पुष्पाहर । सुसाहर । आीति किं । आतुर । सोफापनादो धर्माचार्योऽन्या। णि हर्ता। गष्टक ॥ १२ ॥ गायते कर्मणि याचि यो चाहन पशापर्थे कर्तरि इर्भवति । इति चर्ममयी *दृतिनाये पशाविः ॥ २२॥ दृतिनाथ- ट्ग भनति । यक गायतीति वक्रग । वक्रगी। सुरासीयोः पितः ॥ १३ ॥ सुरासीबो । हारोऽय । सल्वा हरतीति इतिहरि । नापहार पा । दृति- चिो पिनतेष्टा भाति । मुराप । मुरापी । सीधु फलेग्रयात्मभरिकुक्षिभरिः ॥ २३ ॥ प 1 सीधुपी। एते शब्दा निपात्यते । पानि गृहातीति फ्लेपहि * ओहः ॥ १४॥ कर्मणि याचि अर्हतेर- वृक्ष । आत्मान निभर्ति-आ मार । कुक्षिभार । स्यो भवति । राज्याई । पूजामतीति पूजा) जिन || पलस्यै नमामयोश्च मुम् निपान्यते । पूजार्थी प्रतिमा । शकृत्स्तो वत्सनीही छः ॥ ४ ॥ *धूलोऽमूने ।। १५ ॥ असूने याचि त्रो । शस्तयोगीयो नो नरमे नीही चार्थे इर्भवति । ऽस्यो भवति । गणधर । शशिधर । असून इति | परि वस । स्तवकरि नीहि । शनारो. किं । सूत्रधार । शम्यस्थो धोखा ॥१६॥ शमि याचि किंयपदबहुपः ॥ २५ ॥ किमादियु स्थावर्जितादारया भाति खो। समर । शकर । वाक्षु कृतोऽत्यो भवति । किपर 1 किंकरायचर । शवद । पुन(ग्रहण वाधकापनार्थ । तेन सुनिपये तकर । बहकर । इत्यादिना परत्वाइट् माभूत् । शकरा नाम परिवाजि. * स्थिदिवापिभानिशाप्रभाभास्करांता- या। अस्य इति कि । शस्थ । साविति कि नंतादिनांढालिपिलिपिलिभक्तवाददृर्द्धनु- सारी जिनपिचा। नयारकर्वचित्रक्षेत्र ॥२६॥ स्थित का इयत्र। -- ·सनातनजेनप्रथमालायो- - स्तनधय । दिवादिषु च वाक्षु कृत्रोऽट् त्यो भनति । एककर । सरतेरट् स्यात् । पुरो धावति पुर सर । अनत द्विकर । निकर । चतुष्कर । दिवाकर | विभा• | सर । अप्रेमर | अग्रेसरी। कर | निशाफर । प्रभाकर | भास्कर । कार पूर्वे कर्तरि ॥ ३४ ॥ पूर्वशब्दे कर्तृवा- कर । अनकर । अनतकर । आदिकर । नादी | चिनि वाचि सरतरट् स्यात् । पूर्व सरति धावति कर । लिपिफर । लिबिकर । बलिकर । भक्त इति या पूर्वसर । पूसरी ! कर्तरीति कि पूर्व कर 1 वाहुकर । अहर । धनुष्कर | जघा दश सरतीति पूर्वसार । कर । अस्फर कतकर । चित्रकर 1 क्षेत्रकर । एजेः खश ॥ ३५ ॥ कर्मणि वाच्यजे. टकोरा ड्यर्थ । खश भवति । अगान्येजयतीति-अगमेजय । जन हेतुशीलानुलोम्पेऽशब्दश्लोककलहगा- मेजय अरिमेजय । थावरचाङसूनमंत्रपदे ॥ २७ ॥ शब्दादिय +शर्खललाटवाते हाक्तपाजः ॥ ३६ ॥ जिते कर्मणि वाचि कृत्रोऽट् स्यात् हेतौ शीले | शर्धादौ वाचि यथासख्य हाकादै खश वा स्यात् । आनुलोम्ये चार्थे । यश करोतात्या हेतु यश शधै जहतीति शद्धजहा मृगा । ललाटतप स्फर्ग विद्या । कुलकर धन | तीर्थकरो जिन । सविता । वातमजा मृगा । शोककरा कन्या । श्राद्ध करोतीयेर शील श्राद्ध + शुनीस्तने घेटः ॥ ३७ ॥ शुनीस्तनयो- कर । समासकर । पूनारर । प्रेषण करोतीत्येव । चिो धेट खश् भवति । शुनी धयतीति शुनिधय । मनुकूल प्रेपणकर वचनकर । हत्यादिष्विति किं ? काटकार ! अशब्दाढीति किं शब्दकार । इलोक + नाडीनासिकामुष्टिपटीखरीबात ध्मश्च कार । कलहकार । गाथाकार । वैरकार | चाटु ॥३८॥ एषु वाक्षु मो धेटश्च खश स्यात् । कार । सूनसार । मनकार । पदकार । नाडी धमतीति नाडिंधम । नाडिधय । नासिक- कमणि भृतौ ॥ २८॥ कर्मशब्दे वाचि धम । नासिकधय । मुष्टिंधम । मुष्टिंधय । कृत्राऽद् त्यो भवति भृतौ गम्यमानाया । कर्मकर । | घटिंधम ! घटिंधय ।खरिंधम । खरिंधय । वात- कर्मकरी । भृतापिति किं ? कर्मकार । धम । वातधय । +पादिषु इयोऽः ॥ २९ ॥ पार्धादिषु +पाणौ ॥ ३९ ॥ पाणौ वाचि ध्म खश् मुरतेषु पाशु शीडोऽन्यो भाति । पार्श्वभ्या शेते। स्यात् । पाणिंधमा पथिका | पार्श्वशय । पृष्ठशय | उत्तान रोते-उत्तानशय । उदि कूले रुज्वहः ॥ ४० ॥ उत्पूर्वाभ्या * आधारे ॥ ३० ॥ आधारे वाचि अत्यो । रुजियहिभ्या कूले वाचि खश स्यात् । कूटमुद्र भरति शीङ । खे शेते खेशय खिशय ।गतशय । जतीति कूलमुद्रज वृक्ष । कूलमुबह । दरीशय । वहाभ्रे लिहः ॥ ४१ ॥ वहाभ्रयोगचो *चरोट् ॥ ३१ ॥ आधारे वाचि चरेरट् लिहे खा स्यात् । वह लंढीति यहलिहा गौ । भवनि । कुरुपु चरतीति कुरुचर । कुरुचरी । अभ्रलिह प्रासाद । मद्रचर । मद्रचरी। मितनखपरिमाणे पचः ॥ १२ ॥ भिक्षासेनादाये ॥ ३२॥ भिक्षादिषु वान मितादिषु वाक्षु पचे खश स्यात् । मितपचा कन्या । चरेर भाति । भिक्षा चरीति भिक्षाचर भिक्षा नखपचा यवागू । प्रस्थपच कुल द्रोणपचास्थाली। चरी | सेनाचर | आदायचर ! मियवशे वदः ॥ १३ ॥ प्रियवशयोर्वाचोः पुरोऽयतोऽये मुः॥ ३३ ॥ एषु वाक्षु । यदे खश स्यात् । प्रियपद । वशवद ।

·' लघुवृत्तिः । शब्दार्णवचंद्रिका । अ०२.। पा०२॥ दृशः खम् । * कलाप्रकरीपे कपः ॥ १४ ॥ कूलादिपु | याचि मदेः खच । न सूर्य पश्यंतीति असूर्यपश्याः- वाक्षु कपः सश् भवति । कूलं कपयतीति कुलंकपा ! राजदाराः । उप्रपश्यः । सूर्य नर्वे उने च वाचिं: नदी ! अभ्रकपो वायुः । करीपकपा वात्या । *सर्वे ॥ १५ ॥ सर्वशब्दे वाचि कपः दर * सुभगाब्यस्थूलपलितनप्रधिमिऽच्ची स्पात् । सर्वेकपो विप्रः। चौमास्नुख खुकल ॥५५|| सुभगादिषु अच्च्य- * सहेः ॥ ४६ ।। सर्वे याचि सहः खा । तेषु व्यर्थे वर्तमानेनु याक्षु भूधोः रनुराग्लुकली त्यो स्यात् । सबै सहते सबैसहाः सूरयः । स्तः । असुभग: मुमगो भवति सुभगभविष्णु. । * विध्वरुस्तिले तुदः सखं ।। ४७ ॥ सुभगभायुकः । मायभविष्णुः । आत्यमावुकः । एए चाक्षु तुदेः खश स्यात् वाचः सकारस्य चख। | स्थूलंभविष्णुः । स्थूढंभावुकः । पलितमविश्णु: विधुतुदो राहुः । अस्तुदो वैद्यः । तिलंतुदो वायुः। | पलिसंभावुकः । नग्नमविष्णुः । नग्नंभावुक | अंधं- * द्विपत्परे तापः खच् तः ॥४८॥ । मविष्णुः । अवमावुकः । प्रियमविष्णुः 1 प्रियमावु- द्विपति तकारांते परे च वाचि तापः खच | कः। अन्चाविति किं ? मुभगीभविता । मुमगीभावकः! भवति वाचस्तकारस्य द ख | द्विपतस्तापयतीति *कु: करणे खनट् ॥ ५६ ॥ सुभगादिषु द्वियतपः। परंतपः। अच्यतेषु च्व्यर्थे वर्तमानपु वान कृमः खन्टू स्यात् *चाचंयमी व्रती ॥ १९ ॥ वाक्पूर्वाद् यमः | करणे कारके । असुभगं सुभग कुर्वन्यनेन सुभगका- स्वच् अमश्चानुप निपात्यो व्रतिनि गम्यमाने । वाचं रणं । आढगफरणं । स्थूलंकरणं परितकरणं| नग्नं- यच्छतीति वाचयमो व्रती। वाम्यामोऽन्यः । करण | बंधंफरणं । प्रियकरणं । मृजिधारिदमतप्सहः खौ ॥ ५० ॥ * भावे चाशितंभवः ।। ५७ ॥ आगितंभ- एभ्यः कर्मणि मुपि च वाचि खच स्यात् खौ। यो निपालते भावे करणे च । आगितस्य भवनं आ- विश्वभरा भूः । रथेन तरतीति स्थतरो राजा। शितंभन । आशितो मायनेनेति आशितंभव ओ- पतिं वृणोति वृणुते या पतिवरा कन्या । शत्रुजयो । दनः । आशिते वाचि भुवः खच । गिरिः। युगं धारयतीति युगंधरो राजा ! अरिं दाम्यति अरिंदमः । शत्रंतपः । शत्रुसहः। खापिति +गमः खचखड्डाः ॥ ५८॥ मुपिं वार्चि किं ? भूमिभारः। गमे, खच् खड् टश्च स्यात् । तुरां गच्छति तुरंगमः । * मेघौ कुः ।। ५१ ॥ मेघवोर्वाचोः कृत्रः । तुरंगः । तुरगः । पतगः। पतगः । पारगः । अघ- गः । अतगः । दूरग. । सर्वग: । गुरुतल्पगः । खच स्यात् । मेधकरः । ऋतिकरः । अनंतगा। * भये ॥५२॥ भये याचि कुत्रः खच +विहायो विद च ।। ५९ । विहायसो वि- स्यात् । भयंकरः। क्षेमप्रियमद्रेण च ॥ १३ ॥क्षेमादौ वाचि | हादेश. स्यात् गमे. राच खड्हाच स्युः । विहायसा गच्छतीति विहगमः । विहगः। कृत्रः खच स्यादण च । क्षेमकरः । क्षेमकारः । प्रियंकरः । प्रियकारः। मकरः । मद्रकारः। +सुम्याधारे डः ॥ ६०॥मुदुसोनांचोर्ग- * पुरंदरभगंदरम्मदासूर्यपश्योपंपश्या: मेो भवति आधारे कारके । मुसेन गम्यतेऽस्मिन् ॥ ५४ ॥ पुरंदरादयः शन्दाः खजंताः खशंताश्च । इति मुगः पथाः । दुर्गा गिरिः । निपात्यते । पुरं दारयताति पुरंदरः । पूशब्द वाचि +निसि देशे ॥ ६॥ निसि वाचि मा दारेः खजमतता च वाचो निपात्य 1 भगंदरो भाति देशे गम्यमाने । निर्गम्यतेऽस्मिनिति व्याविः । ग्यच । इरया माद्यति-इरंमतः । इराशब्दे निर्गा देगः ।

·सनातनजनप्रंधमालायां- ? A- +उरगः ॥ ६२ ॥ उरसा गन्छति-उरग । त्यमिव पश्यति स इन दृश्यत वा त्यादृश । त्यादृक्ष । डसखे निपात्यते। त्याए । ताहरा । तादृक्ष । ताइक | नादशी। आशिपिनः ॥६३ ॥ आशिष्यर्थे हते? यादृश । यादृक्ष । यादृक् । अन्यादृश । अन्याह- भवति । तिमि हतु इत्याशसित तिमिह 1 श क्ष । अन्याहरू। सदृश सदृक्ष । सदृक् । सदृक्षी। कर्मणीति किं । स इव पश्यलि । इव इति कि ? य श्रह. | पाप । पश्यति यर्शः। तदर्श । * क्वचिदपे ॥ ६४ ॥ अपे चाचि हते क मन्वन्फनिबिचः क्वचित् ॥ ७३ ॥ चिडो भवति । केगापह । तमोपह । कुमारशी णिन् ॥६५॥ एतयोर्वाचो | सुपि वाचि धोर्मन् वन् कनिए पिच च त्या कचिद् दृश्यते । सुष्ठु शृणाति मुशर्मा। हिनोति हेमादि- हतेणिन् स्यात् । कुमार हति कुमारघाती । जापा। अग्रेगारा। प्रातरित्याः कृत्वा । वेट् । जाग । शीर्पवाती। क्विम् ।। ७४॥ धो किप क्वचिद् दृश्यते । *टगमत्यै ॥६६॥ कर्मणि वाचि हतेष्टम् भक्त्यमर्ये कर्तरि । वातघ्नमाविक क्षीर पित्तन । अतरिक्ष सीदति-अतरिक्षसत् । प्रसत् । मातरः। माहिप पय [ पनिप्ती पणिरेखा । अमर्त्य इति किं ? प्रसू । अडसू: । नित् । चित् । जित् । तत्त्वचित् । कर्मचित् । विद्विद् । गोधुक् । अश्वयुक् । बर भित् । पापघातो मुनि । जायापत्त्योर्लक्षणे ॥ ६७ ॥ जाया पति रज्जुछिन् । अग्रणीः । सम्राट् । भासनशीली भा। अदोऽनन्ने ॥ ७५ ॥ अन्ननर्जिते मुणि इत्येतयोर्वाचो हतेष्टक स्यात् लक्षणरति कर्तरि । वाचि अदे किप भाति । सस्यमत्तीति सस्यात् । जायान पुर | पातनी पुत्री। वृक्षात् । अनन्न इति किं' अन्नादः। शकि हस्तिकवाटे॥६८॥ अनयोर्वाचो श- क्यचे हतेष्टा स्यात् । हस्तिन्न । कनाटन । शकीति अदे किए स्यात् । क्रन्यात् । क्रव्ये ॥ ७६ ॥ क्रव्ये आममासे वाचि कि हस्तियाती व्याध उपायेन । राजयः ।। ६९ । राजनि वाचि हतेष्टा | भवति।अर्धभाक् | अशभाक् । स्वर्गभाग । मोक्षभाग भजो विः ॥७७॥ सुपि घाचि भजेयि- छत्त्व दिख च निपात्यत । राजान हतीति राजघ । स्पृशोऽनुढके विवः ॥ ७० ॥ अनुदके ते सुपि वाचि धोणिन् भवति शीले गन्यमाने | *शीलेजातौ णिन् ॥ ७८ ॥ जातिवर्जि- सुपि वाचि स्पृशे विर्भवति । घृत स्पृशतीति घृत उष्ण भुक्ते इत्येव शाल उष्णभोजी । शीतभोजी। स्थम् । तैलस्प । अनुदक इति किं ? उदकस्पर्श । | शील इति किं ! उष्णभोज, । अजाताविति किं । ऋत्विगदधृगलगदिगुणिगंचुयुजिहुंचः शालीन् भोक्ता। ॥७१ ॥ ऋत्विगादय कयता निपात्यते । साधी ।। ७९ ।। साध्वथें धोर्णिन् भवति । चादैश्च किए भवति । नून् ऋतौ वा यजते ऋविक्। साधुकारी | साधुदायी । मित्रदायी । भोजनकारी । धृणोतीति दधृ । पेर्दिन । सृजति तामिति वा । सृजेर्मालार्थे किचरमागमश्च। दिदाति तामिति निपात्यते । ब्रह्म वदतीति ब्रह्मवादिनः । +ब्रह्मवादी || ८० ॥ ब्रह्माणि वाचि वदेगिन् दिग। उस्निह्यति-उप्णिक। उत्पूर्वस्य निहे विग्य- कर्तरीवे ।। ८१॥ कर्तृवाचिनि इसार्थे तव पर ची माइ। युङ | मुड्। वाचि धोर्णिम् स्यात् । उष्ट्र इत्र क्रोशतीति उष्टको- * कर्मणीचे त्यदायन्यसपाने दृशष्ट सक्शी। पाक्षरानी । सिंहनादी । कर्तरीति कि ! च॥ ७२ ॥ यदादी अन्यशब्द समाने च कर्मणि शालीनिर भुक्ते कोद्रयान् | इस इति किं । उनान् इवा उपमाने गाचि दृशेर सक विश्च स्यात् ।। क्राशति । अ .

·त्ति ] सन्दार्णयचद्रिका । अ०२ पा०२॥ *घताभीक्ष्ण्ये ।। ८२॥ मुपि याचिंधोणिन् सोमे सोः ॥ ११॥ सोमे पाचि मुन. स्यात् नते आमीषण्यै च गम्यमाने । पार्थेन शेते विप स्यात् । सौम मुतन सोमसुत् । सोम- इटौर तमस्य पाशायी। मशानवामी। आतप- ] मुतौ । सोमसुतः। अयमपि नियमः-सोम एवं स्थायी । पुनः पुनः क्षार पिप्रतीति क्षीरपायिणोंs. | सुत्र. स्विप नान्यस्मिन् । सुरासायः । भाः। कपायपापिणो गांधारय । सुरापायिणः प्राय्या। अग्रो चेः॥ ९२ ॥ अग्नौ वाचि चित्र: *मन्यात् ।। ८३ ॥ सुपि याचि धौर्मन्यते- | विप भवति । अग्नि चितान अग्निचित् । अग्नि- गिन् मपति । शोभनमानी । पटुमानी । चिती। अग्निचितः । अयमपि नियमः-अमायेर * खश स्वस्य ।। ८४॥ स्वस्या मनः सुपि चित्रः विप नान्यत्र । कुव्यचायः । वाचि मन्यतः सा स्पात् णिन् च । पडितमारमान * कर्मण्यग्न्यर्थ ।। ९३ || कर्मणि वाचि चिनी- मन्यते पडितमन्यः । पडितमानी। सर्पज्ञमन्यः । ते! भूते कर्मणि कारकै विप भवत्यग्न्यर्थेऽभिधेये । सर्वज्ञमानी। स्पेन इन चित स्पेनचित् | ककचित् । स्थ- * व्यभी भ्यो भूते ॥ ८५ ॥ म्यम्योर्वाचो- | चकचित् । भरतेणिन् स्यात् भूरोऽतीतेऽर्थे वर्तमानात् । विम् होः क्वानिए ॥ ९४ ॥ कर्मणि याचि दोः समान् विभावी। अभिमानी। भूत इति किं ' क्यनिप स्यात् भूते काटे । विश्वं दृष्टवान विश्वदृश्वा । मिति । मेरुश्वा । सदृश्वा । करणे यनः ॥ ८६॥ करणे कारन नाचि * राजसहे युधिकोः ॥ ९९ ॥ राशि सहे यजेगिन् भवति भूतेऽर्थे। अमिष्टोमन इष्टवान्-अग्नि-च याचि युधिरुभ्यां कानिए स्यात् । राजान घोमयाजी । वाजपेययाजी । राजसूपयाजी । योधितवान्-राजयुध्वा । राजकृत्वा । सह युद्धमान- *कर्मणि नः कुत्रस्यः ॥ ८७ ॥ कर्मणि सहयुधा । सहकृत्वा ! वाचिहते तेऽर्थे णिन् स्यात् कुस्यश्चेत् कर्ता। पितर +जनोऽनौ डः॥ ९६ ॥ अनौ वाचि ज- रतवान् पितृघाती । मातृघाती। पितृभ्यघाती। मेडों भवति । पुमांसमनुजाता पुमनुजा स्त्री । स्त्र्य- मातुरघाती । दुस्य इति किं चौर हतान् । नुजः । अनुज । *इन् विक्रयः ।। ८८॥ कर्मणि वाचि वि + ईपि ॥ ९७ ॥ ईवते वाचि जनेर्ड स्यात् । बीमा इन् स्यात् भूतेऽर्धे पुस्यश्चैत् पर्ता । तैल | मदुराया जातः मदुरज । अप्सुज । परमीज । विक्रीतगन् तेलनिक्रयो । सोमविक्रयी । पुस्य इति | जलज । अगजः । कि धान्याक्रिायः। +कायामजाती ।। ९८ ॥ काते जाति- * ब्रह्मभ्रूणटने विवा नः ॥ ८९ ॥ वनित वाचि जनेई. स्यात् । जाड्याग्जात जाड्यज ब्रह्मादिपु वाशु हतः क्यिप् स्यात् भूते । ब्रह्माण हत- दुःख । सतोपज सुख । सकल्पजः काम । अजा- वान् ब्राह्महा । भ्रूणहा | वृत्रहा। नियमोय । साविति किं अश्वाज्जातः । ब्रह्मादिषु भूते विप नान्य । ब्रह्मादिषु एव हते + क्वचित् ।। ९९ ।। क्वचिदन्यस्मिन् वाचि विवनिति द्विधा नियम । मित्र हतवान् । जने? भरति। द्विर्जातः-द्विजः । स्त्रीन्यो जात सुरुर्मपापमंत्रपुण्ये कुः ॥ ९० ॥ एषु बीजमन्त । क्षत्रियज युद्ध | ब्राह्मणजः पशुग्धः । चाक्षु वृज क्विए भवति भूते काले । सुष्टु कृतवान् अजः। प्रजाः । मुडजा । केराजा.। क्वचिन्न मुकृत् । कर्मकृत् । पापकृत् । मप्रकृत् । पुण्यकृत् । स्यात्-गृहस्थो जातः । क्यचिदन्यत.-भातीति अयमपि नियम --स्वादिष्वर कृन क्विप नान्यस्मि- | भ । अततीति अः। कायतीति कः। खन्यते इति न् । सूपकार । ख। अपतीति अ।

·सनातननग्रंथमालायां- [ जैनेंद्र- तः ॥१००॥ धोभूत तसंज्ञकस्त्यो भवति । भूते धोर्लङ् भवति । अभवत् । अपठत् । अरात् । क्रियते स्म कृतः । करोति स्म कृतवान् । अपुनात् । यजसोनिप ॥ १०१ ॥ यजुसुभ्यां +ख्याते दृश्ये ॥ ११०॥ ख्याते लोक- वनिप् स्यात् । इष्टवान् । यज्वा । यच्चानौ । यज्वा- | विज्ञाते भूतेऽनद्यतने दृश्ये प्रयोक्तः दृष्टिविषये नः । मुन्वा । मुत्वानो । सुत्वानः । वर्तमानाद्धर्लिङ् भवति । लिडपवादः। अदहत् जपोऽतृ ॥ १०२ ।। जप अतृ इत्ययं त्यो । परनः साकेतं । ख्यात इति किं ? जगाम प्रामं । दृश्य इति किं ! जघान कंसं किल वासुदेवः । भवति । जीर्णवान् । जरन् । जरती । जरतः । *लिटः क्वसुकानौ ॥ १०३ ॥ धोः * स्म्रर्थेऽयदि लुट् ॥ १११ ॥ स्मृति- परस्प लिटः स्थाने क्वसुकानौ स्तः। पेचिवान् । पचने यच्छन्दवर्जिते वाचि भूतेऽनद्यतने वर्तमाना- घोर्स्ट स्यात् । लडोऽपवादः । अभिजानासि ररवान् । पेचानः । ररजानः । मित्रोर्जयंते नेमिस्वामिनं बंदिष्यामहे । स्मरसि मान्य- * वस्सदिणश्रोः क्वसुः ॥ १०४ ॥ खेटे वस्यामः । अयाति किं ! अभिजानासि पुत्र एभ्यो लिटः क्वसुः स्यात् । अपिवान् । उपसैदि- | यत् क्षुलकपुरे अवसाम । धान् । उपेयिवान् । शुश्रुवान् । * अनाश्वान ।। १०५॥ नपूर्वात् अपना- * वा साकांक्षे ॥ ११२ || साकांक्षेऽर्थे तेटिः क्यमुः स्यादिडभावश्च निपात्यः । अना- | कास्मीरेषु वत्स्यामः तत्रौदनान भोक्ष्यामहे | का. भूते स्वथें वाचि टूटू स्यात् वा। स्मरसि देवदन वान् तपश्चकार। स्मीरेष्ववसाम । तत्रौदनान् अमुंज्महि । *फर्तयनूचानः ॥ १०६॥ बचेरनुपूर्वात् परोक्षे लिट् ॥ १३ ॥ भूतानयतने फर्तरि कारकै कानो निपात्यः । अनूचानो व्रतो- | परोक्षे वर्तमानादोर्टिट् स्यात् । चकार । मुप्तोऽहं पपन्नाऽपमानपारगो या। करीति कि ! अनूक्त । किलश्रीललाप । मत्तोऽह फिल विचचार। लुङ । १०७ ॥ धोभूते काठे लुङ् स्यात् । +निहवेऽत्यंते ॥ ११४ ॥अत्यंतीनहवे भूते अहोपात् । अकार्षीत् । अपाक्षीत् । अनद्यतनेऽर्थे धोर्लिट् स्यात् । किं त्व गत्वा कंलिगेषु * यसो निश्यत्ययामास्वापे ॥१०॥ निशि | स्थितोऽसि । किं कलिंगान जगाम । नाहं कलिंगान यमैलुइस्यात् लोपवादःभूने अंत्ययामास्वापे गम्यमाने जगाम । नाह कलिंगान् ददर्श । सर्व मूलतोऽपल- क्र भानुपितः । अहमताऽयान्स । अंत्ययामास्वाप । पतीत्यर्थः । इनि कि ! अमुगारमं । * शवयुगांतःप्रश्ने लदः च ॥११५ ॥ अनद्यतने लङ् ॥ १०९॥ अनद्यतने हशश्वतोर्वाचोयुगात.प्रदने च पचनाभ्यंतरे प्रष्टव्ये पराक्षे यह स्यात् लिट् च । इति हाकरोत् । इनि निशोऽताताया: पधिमयामे फोप्युषितः तं यामम- ह चकार । रासदकरोत् । शश्वञ्चकार । फिमदात् रोपमगुमः, केन चिन इ. भवानुपितः इति पृष्टः प्रजाचा पुत्रोऽतिथिभ्यो दान किं ददौ पुत्रोऽतिधिम्यो समय याने चामुत्रावास्गमिति ततोप्यतीनेऽनदतने दान । हाश्वयुगांत प्रस्ने इति किं ! जघान किय- मनि मातातयामनुत्तमपि स्वार लोर-अमुत्रा वायं त्रिपुष्टः । २.भन्यायपनारम्याव्यात् सयेशनादेशोऽपतन. पुरि लुह वा ।। ११६ ॥ पुरानन्द यात्रि पर भामरान हा मोिऽयनो यस्मिन् भूनेऽनयतनेऽयं पतंगानादौड या मानि । मा भूगलतंबई ममात्रामधेिरगायां अपामुहिह पुरा सा! अयमनिद पुरा यानाः । उपडि पुरा सागः। U ·पुत्ति ] शाणश्चद्रिका । १.२१ पा०२१ लट् ।। ११७ ॥ पुराशम्दे वाचि भूतेऽन- मति काले भ्यादिम्य इणुभरति शीटायर्थे । भा. इतनेऽर्थे वर्तमानाडोट्र मनति । वसाहन मानवी साधु या नातीति मष्टि । एय-माजिष्णु । अत्यरिष्णु । निरापरिष्णु । पुरा अना। से ॥ ११८ ॥ स्मे वापि भानयतनेऽथे | प्रशनिष्णु । उपविष्णु । उत्पतिणु । उन्मदि- घोट् स्यात् । पृच्छति स्म सुप्रभार्य पुरा युग्यत स्म । णु ! राचिगु । अपविष्णु । पणुि । या. नियाघरा ! सुचनाय युज्यते स्म पार्थिना । ध्यु । सहिष्णु । परिष्णु। +ननी पृष्टोत्ती ॥ १९ ॥ पृष्टस्यक्ति ग्लाभूनिस्यो स्नुः ।। १२७ ॥ एप: सोलादी सति या गस्नुभयति । ग्लास्नु । मणुः । प्रतिवचने भूतऽर्थे वर्तमानानिनी याचि रुट जिष्णु. स्थास्नु । स्यात् । किमकापी फट देनदच ननु परोमि भो । किममोच किंचिपुर। ननु असीमि । प्रमथपक्षिपः पनुः ।। १२८॥ प्रसाद, सति ॥ १२० । सति सप्रतिफाठे पार्सद नुय स्यात् । अस्तु । गृनु ।धृणु । क्षिप्नु । भवति । भानि । नयति । तरति । पद्मप्रम- *शंभ्यो पिनिण ।। १२९ ॥ शमादिम्पो. नाथ स्तामि। इटम्य शोलादौ सत्यर्थे विमिण स्यात् । शमी । पूयजोः शानः ॥ १२१ । पूयम्या | दमी। तमी। श्रमी। भ्रमी। क्षमी । मी 1 प्रमादी। धो शानो भवति । परमान | यजमान । सुहानुरुपदुपद्विपदहयुनत्यनरजभना- वयाशतिशीले ॥ १२२ ।। एवर्येषु धी भ्यानः।।१३०॥ एम्यो चिनिश् स्यात् शान स्यात् सति काल । पति कापचे पर्यस्यमाना ।। शीलादौ ।दोही । अनुराधी । दीपी । द्वषी । द्रोही। पति कई निशाना । कतीह पचमाना | यताह । योगी । त्यागी । रागी । भागी | अभ्यापाती। समभाना कतीह मडयमाना । कतीह जानाना । आद्धि यम्यस्त्रीमुपः ॥ १३१ ॥ पारीडशनकच्छे ॥१३॥ सति काले ) यमादेरापूर्वाद् पिनिण स्यात् शीलादी सत्यर्थे । धारी शत इत्यय त्यो मनत्यकले सुखसाध्य । आयामी । आयासी । आकोडी । अमापी । धारया धर्मशास्त्र । अधीयन् जैनेंद्र । अगच्छु ची कविच्लस्कत्यसंभः ॥ १३२ ।। इति किं कृण धारयति । कणाधीते । यौ याचि कपादेः धिनिण भाति । विकापी । वि. * मुदिपर्दः सम्यारशस्यै ॥ १२४ ॥ की। पिटासी । कित्थी । वित्रभी । एभ्य सञ्यादिप्वः दातृ. इति स स्यात् । सर्ने * लपोऽपे च ॥ १३३॥ अप ची च वाचि सुन्चत सत्रिण यजमाना । द्विषन् शत्रु । अईन् । शीलादो सत्यर्थे लपेधिनिण स्यात् । अपलापी। विद्या | सुरा मुन्वति । द्वेष्टि मार्या पतिं । चारो पिलासी । वधमहत्यन्पना *चरोऽतौ च ॥१३४॥ अती अपे च * शीलधर्मसाधौ तृन् ॥ १२५ ॥ एवर्षेषु । वाचि चरैपिनिण् स्यात् । अतिचारी । अपचारी । धौरहन् भवति सति काले । करणशील कर्ता *मे लब्बसद्रुमथः ।। १३५ ॥ प्राचि लवा- पाटान । पर्दिता जनापनादान् । मुडनधर्माण ~ देधिनिय स्यात् । प्रलापी । प्रवासी प्रदानी । प्रमाया। वधूमूदा मुइयितार प्रापिष्ठायगा भवति । प्राई सिद्धमन्नमपहत्तार आइरका भवति । साधु गच्छ । चिनिण भाति । प्रवादी । प्रसारी । * वत्सुः ॥ १३६॥ मे वात्रि मदिसभ्या तीति गता खेल । सलीटगतेसर्थ । * भूम्राज्यलंकानिराकृलमजनोत्पचोप- * परी दहमुहय ॥ १३७ ॥ परी वाचि द- हिमुहिभ्या वसुभ्या व पिनिण भवति । परिदाही । तोन्मदरुच्यपनपद पधसहचर इष्णुः ॥१२६॥ परिमोही । परियादी 1 परिसारी। ।

·सनातनजैनग्रंथमालायो- [जैनेंद्र- । * देवुर्णेश्च ॥ १३८ ॥ परौ वाचि देवृङः | एभ्यो यडतेभ्य ऊको भवति । यायजूकः । जंज- फेवलाप्ण्यंताच्च घिनिण स्यात् । परिदेवते परिदेव- प्रकः । वावदूकः । ददशूकः । पतीति च परिदेवी। जागुः ॥ १४९ ॥ जागर्तेरूक. स्यात् *क्षिपटः ॥ १३९ ॥ परौ वाचि क्षिपिरड्- | शीलादौ सत्यर्थे । जागरूकः । भ्यां घिनिण भवति । परिक्षेपी । परिराटी । लप्पत्पदस्थाभूपभृकम्गमध्नः उकञ् * वादेव कुन ॥ १४० ॥ परौ वाचि वादेः ॥ १५० ॥ एभ्य शीलादौ सत्यर्थे उका स्यात् । क्षिपड्भ्यां च शीलादौ सत्यर्थे वुझ भवति । परिवा- | अपलाधुको नीचः । प्रपातुका गर्भाः । उपपादुकाः दकः । परिक्षेपकः । परिराटकः । देवाः । उपस्थायुकाः । प्रभावुकः । वर्षुकः पर्जन्यः। निंदहिंसलिशखादविनाशिव्याभापासू- | प्रशारुकः । कामुका धन्यस्य स्त्रियो भवति । आगा- यात् ॥ १४१॥ निंदादिभ्यो वुञ् भवति । मुकः स्वगृहं । आधातुको जीवान् नरकं याति । शोलादौ । निंदकः। हिंसकः । श्लेशकः । खादकः। * जल्पभिशकुलंटाहाकः ॥ १५१ ॥ विनाशकः । व्याभापकः । असूयकः एभ्ययाको भवति । जल्पाकः। जल्पाकी । भि- देविक्रुशो गौ ॥ १४२ ॥ गौ वाचि देवि- | क्षाक' । वराकः । कुट्टाकः । लुटाकः । अशिभ्यां न भवति । आदेवकः। परिदेवकः । प्रे सूजोरिन् ॥ १५२ ॥ प्रे वाचि सूजुभ्यां , उपदेवकः । उपक्रोशकः।आक्रोशकः। परिक्रोशकः । इन् स्यात् । प्रसवी | प्रजवी । * रुचलादेरनः ।। १४३ ॥ रौत्यर्थेभ्य. परिभूजिशिविश्रीणवमाव्यथाभ्यमः ।। चल्यर्थेभ्यो धिभ्यः अन इत्ययं त्यो भवति । रवणः। ॥२५३ ॥ एभ्यः इन् भवति शीलादी सत्यर्थे । कथनः । शब्दनः । चलनः। कपनः । चोपनः । परिभवी । जयी। आदरी । क्षयी। विश्रयी उदयी। धेरिति किं पठिता शास्त्रं । कंपयिता शाखां । घमी । अव्यथी । अभ्यमी। हलायंताडेदितोऽरसूदीपदीक्षणिङः१४४ *निद्वातंद्राश्रद्धाशोङ्दयस्पृदिगृहिपतराल इंदिताईलादेईलता|ः शीलादी सत्यर्थे अनः स्यात् ॥ १५४ ॥ निद्रादेरालुर्भवति ।निद्रालुः । तद्रालु । यकारांतादिवर्जितात् । वर्त्तनः । वईनः। द्योतनः स्पर्धनः । हलायंतादिति किं ? एधिता। धर्ता। श्रद्धालुः । शयालः । दयालुः । स्पृहयालः । गृह- अयसूदादेरिति किं ! क्यिता । मायिता । सूदिता । यालुः । पतयालः। दीपिता । दीक्षिता । उत्पुष्टपिता। परिचीवरयिता । * शद्सद्दाधेट्स रुः ॥ १५५ ॥ एभ्यो * मुजुज्यल्लप्पत्पद्गृच्छुचः ॥ १४५॥ रुर्भवति । शगुः । सद्भुः । दारुः । धारः । सेरुः । एभ्योऽनः स्यात् शीलादी सत्यर्थे । सरणः । जवनः। * यस्यत्सुः क्मरः॥ १५६ ॥ घस्यादेःक्मरः बलनःटिपणः पतनः । पदनः । गर्धनः शोचनः। स्यात् शीलादा सत्यर्थे । घस्मरः । अमरः । समरः । * भासमिभंजो धुरः ॥ १५७ ॥ कुध्मंडार्थात् ॥ १४६ ॥ पर्यात् मंडा- एम्यो घुरो भवति । भामुरं वपुः । मेदुर मुपं । धांचानः स्यात् । मोधनः । फोपनः। रोपणः । | भगुर काष्ठ । * वेत्तिछिद्रिदेः फित् ॥ १५८ ॥ वेश्यादेः प्रमद्रमो यङः ॥ १४७ ॥ आभ्यां यद- धुरः स्यात् स च किद्भयति। विदुरः । छिदुग्ध भिदुरः। ताम्यामनो भवति शादी सत्यर्थे । चक्रमणः । *सिण्णशजेप्टत्वरए । १५९॥ एभ्यः ल्य- दंद्रमणः। म्मति स प फिट । सूबरः । सरसरी । इनरः । पाजपबदनादकः ॥ १४८ ॥। इलरी | नश्वरः । नपरी निरः । जिर्ग। - मंडनः । भूगणः।

·लघुति. ] शब्दार्णवचदिका । अ० २१ पा०२। अयोधनः । द्रुधन. । गत्तरः ॥ १६० ॥ गमेष्वरए मखं च पान्यते । मित द्रवतीति मितंटः शमुः । स्वयमुः। निपात्य । गत्वर । गवरी। *इनः प्वो देवते ॥ १७२॥ देवतेऽर्थे पूत्रः नमुकंपिम्पजस्कमासदीपोर॥१६॥ सो भवति । पवित्रोऽर्हन् स मां पुनातु । एभ्यो रो भपति शीलादी सत्यर्थे । नम्र मुखं । कंपा *स्तृपी करणे ॥ १७३ ॥ पुत्र. करणे शाग्वा । स्मेरं मुग्यं । अजस्र तत्वं भानयामः । कत्रा कारके इनः स्यात् खी ऋषौ चाभिधेये । ध्यतेऽने- स्त्री। हिंस्रः पापमतिः । दीपः प्रदीपः। नेति परियो दर्भः । परियोऽयमृपिः । * सन्भिमाशंस्विदिच्छादुः ॥ १६२ ॥ सन्नताद् मिक्षादेश्व उभरति । चिकीर्षः । वुः । । एभ्यः करणे इ. स्यात् । लुनति तनति लवित्र । * लधूसूखननिसहचरः ॥ १७४ ॥ भुत्सुः । बीभमुः । भिक्षु । आरामुः । पिंदुः। वित्र । सवित्र | खनित्र। अस्ति । सहित्र । चरित्र । इच्छुः । वेत्तेर्नुम् । इच्छतेश्च छो निपात्यः । * स्त्रप्तृप्धृपो ज्ञ ॥ १६३ ।। स्वपादे * व्ययोद्रोपनः ॥ १७५ ॥ व्यादिभ्यः ब्रज भवति शीलादी सत्यर्थे । स्वमा । स्वमजी । हतेर्वनो निपात्यः । विहन्यतेऽननति निधनः । समज. 1 तृष्णक । धृष्णक। शृदादारुः ॥ १६४ ॥ आम्यामारुः * स्तंबाद् घनश्च ॥ १७६ ॥ स्तवाद् ः स्यात् । शरारः । वदार्जिनान् । घनश्च निपात्यः। स्तनो हन्यतेऽनेनति स्तमनः। भ्यः कुकुको ॥ १६५ ॥ विभेतेः क्रु- स्तंधनः। को स्तः। भीरुः । भीरुकः मीलकः। * यद्यपरियं ॥ १७७ ॥ वह्मपरिघशब्दो स्थेशभास्पिस्फसो वः ॥१६६ ।। निपात्येते । वहति अनेनेति वा शकट । वहेर्यः । स्थादेरो भाति । स्थानरः । ईश्वरः | भास्वरः। परिहन्यतेऽनैनति परिधः। हडत्यधौ निपान्या । वो हलकोलास्ये बट् ॥ १७८ ।। पेस्वरः । कस्वर. यो यङः ॥ १६७ ।। यातेर्यङतात् वरः पून ब्रट् भवति हलास्ये कोलास्ये च करणे । हलस्य पोत्र । कोलस्य पात्र । तन्मुम्वमित्यर्थः । स्यात् । यायापरः। + सवड्चलपापतेरिः ॥ १६८ ॥ * दावनीशसयुयुक्तत्सिमिज पदंशमि सहा तात् इमपाति । सासाहि । भापहि । का, हनहस्तोः ॥ १७९ ॥ एन्यः करणे सति काले चटि: 1 पापति ] बट् स्यात् । दाति तेन दान | नेत्र । शस्त्र । योत्र । योक्त्र । तोत्र | सँ । सेक्ता पत्र | दष्ट्रा। +धामजन्नमः फिलिट् च ॥१६९॥ मेई । नद्धी । स्तोत्र । एभ्यः शीलादौ किमपति स च लिबत् । दधिः । *धात्री ।। १८०॥ धेटः धारध, कर्मणि चकिः। सनि । जज्ञिः। नेमिः। चकारात् शीला- द्यर्थ उत्तरत नानुपर्तते । ब्रट् निपात्यते | घयति दधति तामिति धात्री स्तन- दायिनी आमलकी च। * संविप्राद् भ्वोऽखौ डुः ।। १७० ॥ * बीन्मत्यचार्यशील्यादिभ्याक्तमार। समादिपूर्वाद् भुवः सत्यर्थे दुर्भवत्यखौ | समातीति समुः जनिता । विभुः सर्वगतः । प्रभुः स्वामी। बीभ्यः मत्यर्थेभ्योऽर्चार्थेभ्यः शीव्यादिभ्यश्च सति अखानिति किं ? विभूनाम कश्चित् । काले तो भवति । निमिदा-मिनः । निषा-धृष्टः । * मितंवादयः ।।१७१ ॥ एते द्रुत्यांता नि- | राज्ञां मतः । राज्ञा बुद्धः । राज्ञामिष्टः। राज्ञा ज्ञातः । सतामर्चितः । सा पूजितः । शीलितः ।.. 1 पापतानि यतिनिर्देशो नीगमावार्थः। रक्षित क्षातः। ८ ·सनातनजेनग्रंथमालाया- [ जैनेंद्र- . । . । उणांदयो बहुलं ॥ १८२ ॥ उण इत्यै- दाता वा । स स्वर्गलोकं गच्छति, गमिष्यति, “यमादयस्त्याः सति काले बहुलं भांति । कृयापा- गंता वा। जिमिस्त्रदिसाध्यशम्य उण् । कारः । वायुः। पायुः । *लोदि इतौ ।। ८ लोटि लोडते वाचि लोटः : जायुः । मायुः । स्वादुः । साधुः । आशुः । कचि- प्रत्यासत्या लोडतार्थस्य प्रेमादेहती निमित्त वापति दन्येऽन्यतोऽपि दृश्यते । जरंड: । करडः । काले वा लट् स्यात् । उपाध्यायश्चदागच्छति, “आ- प्रपिंडः । एरंडः । शखः । क्वचिद् भूतेऽपि । गमिष्यति, आगंता वा । अथ त्वं जैनेंद्रमधीष्य । कापितोऽसौ कापिः । ततोऽसौ सनिः । भसितं- ( तर्कमधीष्व । भस्म । चरित्रं ता-चर्म । वृत्त तत्र-वर्म । लिङ् चोर्धमोहूतिके ।। ९॥ लोटि लो- . इति जैनद्रव्याकरणे शब्दार्णवचंद्रिकायां डते वाचि लोटा प्रत्यासत्या लोंडतार्थस्य प्रैपादेहे तो लघुत्ता द्वितीयाध्यायस्य द्वितीयपादः । निमित्त ऊर्चे मौहर्तिके वर्त्यति काले लिङ्ग स्यात् लट् च वा । अमुहूर्तात् उपरि मुहूर्तस्य उपाध्या- तृतीयः पादः। यश्चेदागच्छेत्, आगच्छति, आगमिष्यति, आगता। गम्यादिवस्यति ॥ ॥ २ ॥ गम्यादयः अथ त्व सूत्रमधीष्य, गणितमधीष्व । शब्दाः पार्यति काले साधयो भवति । गमिष्यती- वुणतुम्ट क्रियायो तदर्थायां ॥१०॥ ति गमी ग्राम । आगामी नगरे । प्रस्थापी । भावी । क्रियाधीयां कियायां वाचि वयति चुणतुम्टो भवंति । कारको ब्रजति । कर्तुव्रजतिसकरिप्यामीति लुट् ॥ २॥ वर्ल्सपर्थे धोर्लट् स्यात्। जति । पाचको ब्रजति । परंतु ब्रजति । पश्या- करिष्यति । हरिष्यति । पदयते । अध्येष्यते । मीति तर्जात । क्रियापामिति कि ? अध्येष्ये इत्यस्य * शोकानयतने लुट् ॥ ३॥ शेकेऽनयतने कमंडलः । भिक्षिप्ये इत्यस्य जटाः । तदर्थायामिति वर्त्यति धोर्खद् स्यात् । इयं कदा गता। यैवं पादौ किं ! धावतस्ते दंडः पतिष्यति । निदधाति । अयं नु कदाऽणता य एवमनभियु- कर्मणि चाण ॥ ११॥ कर्मणि वाचि काश्वः कर्ता । योऽध्येता। क्रियायां तदीया च धोरण भवति । कुंभकारो बजति। पुरायावतोर्लट् ॥ ४॥ एतयोर्वाचोर्टट् गोदायो ब्रजति । सुरापायो मजति । भवति वयसर्थे । पुराधीते । यावदधीते । पुरा मुंले । गारद मले। * लदो वानिती शवशानी ॥ १२॥ वा कदाकोः ॥ ५॥ फैदा कर्हि इत्येत- चर्यति यो छुट तस्य त्याने शशानी या स्त: योर्माचार्य टट् स्यात् । कदा मुंक्त । कदा माश्यते । अनिताविति किं ! पक्ष्यामीति जति । करिष्या- अनितो परे । पक्ष्यन् । पक्ष्यमाणः । पक्ष्यति । फदा भोक्ता ! कर्हि मुंक्त । कहि मोक्ष्यते । मोति मजति। काहि भोक्ता। * फित्तेपित्वे ॥६॥ किंवृत्ते वाचि *सल्लटः॥१३ || सति सप्रति फाले यो पर्यति काले या स्ट् भयसार्थ गम्यमाने । लट् तस्य शतशाली पाऽनिती खः । पचन । को भयो मिक्षा ददाति, दास्पति, दाता या । पचमानः। पचति । यान, याति । पायानते। फै गती भोजयति, भोजयिष्यति, भोजयितारो माझ्याकोशे ।। १४ ।। माहि याच्याक्रोशे या। स्वय टम्भुमिग्दुरेसं पृष्ठति । अथित्व इति गम्यमाने एटः शतृशानी सः। मा परन् । मा !ि का धावार यात्पति । पचमानः। लिप्स्यमिदी ॥७॥ टिप्स्यसिम्पर्षे या १ पूग यमनटीः प्राप्तयोरयमारंभारकर्मविप्रायो दयान । पो भगदम्या दान दानि, दास्पति, र मिया मामृदिलः।

·एघुति ] शम्दार्णवद्रिका | भ०२। पा०३१ १९ . । तो सत् ॥ १५ ॥ तो शतृशानी सत् स्त्रोऽयझे ॥ २७ ॥ प्रे याचि स्तृणातेपन संशी स्त । पचन । पचमान. | पुत्रस्य कुर्वन् । भात्ययज्ञे । शखप्रस्तारः । विमानप्रस्तारः । पुरस्य कुर्माणः। यहि प्रस्तरोऽन्यः। *पद्रुनो घम् ॥ १६ ।। आभ्यां पत्र स्यात् , *चौ प्रयनेऽशब्द ॥ २८ ॥ चौ वाचि स्त- पद्यतेऽसौ पादः । रुजन्यसौ रोगः । णातेः प्रथने विस्तीर्णताया भानेऽतरि घञ् भवत्य-, * सुः स्थिररुग्मत्स्ययले ॥ १७ ॥ इति किं । विस्तरः । तृणम्याच्छादनमित्यर्थः । अश- शन्दे । पटस्य विस्तार. | गृहस्य विस्तार' । प्रथने सरतेः स्थिरादिषु कर्तृषु घन स्यात् । चदन- न्द इति किं ! वाक्यविस्तरः । सारः । अतीसारो व्याधिः। विसारो मत्स्यः । सार चल । एविति किं ! सर्ता । सारकः। क्षुश्रोः ॥२९ ।। वौ वाचि क्षुश्रुभ्या घा +भावे ।। १८ । भारे धोर्घज्ञ भवति । स्यात् । दिक्षाः। विधारः। * न्युदि नः॥ ३० ॥ न्युदोर्पाचोगुरूपात पाकः। रागः। अकर्तरि ॥ १९ ॥ कर्तवर्जिते कारकै पत्र स्यात् मावेऽकर्तरि । निगार । उद्गारः । न्युदी- ति किं ! सगरः। घन स्यात् । प्रमुपैति समिति प्राकारः । दास्यतेऽ. स्मै दासः । आहरति तस्मादाहारः । शतरीति किन्यविषये घन स्यात् मात्रेऽकर्नरि । धान्यस्य नि- को धान्ये ॥ ३१ ।। न्युदि याचि फिरते- कारकः । कर्ता। कारः। उकारः । फलनिकरोऽन्यः। इडः ॥ २० ॥ इदो पन गवति भावेऽक- तरि च । अधीयते इति अन्यायः । उपेत्याधीयतेऽ * चुणों ।। ३२ ।। नी वाचि रूपात् घन स्मादुपाध्यायः। स्यात धान्ये । नीपारा नाम नीहयः । गौ रोः ॥ २१ ॥ गौ याचि रोवन * इणोऽनेपे ।। ३३ ।। निपूर्णादिणोऽश्रेष यु- भवति । मुरापः । दूरारः। सरायः । विरायः । तकरणे घञ् स्यात् भावेऽकर्तरि । एपोऽत्र न्यायः । गाविति कि 'ख। अभ्रेपे इति किं ! न्यय गतश्चौरः । समि युदुद्रोः ॥ २२ ॥ समि याच्येभ्यो * परी क्रमे ॥ ३४॥ परौ याचीणः क्रमेऽर्थे घनु स्यात् भावेऽर्तरि । सयावः । सदावः। स- घञ् स्यात् । तर पर्यायो भोक्तु । मम पर्यायो दानः । समीति कि उपद्रन । भोक्तु । पर्ययोऽन्यत्र। * स्तोर्यने ।। २३॥ संपूर्णत् स्तोतेर्घन स्यात् * व्युपे श्यः ॥ ३५ ॥ व्युपाभ्या शीडः घज्ञ यन्नावश्ये । सस्तुपत्यस्मिन-सस्तार छदोगाना । | स्यात् क्रमे । तत्र विशायः । मम विशाय. । सस्तर सतामन्यत्र। तर राजोपशायः । मम राजोपशाय । *श्रिवोगी ॥ २४ ॥ अगौ वाचि श्रिमू- * हस्तादयेऽनुघस्नेये चैः ॥३६॥ हस्तादेय ग्या घन स्यात् । श्रायः । भावः । अगाविति किं इस्तेनादानेऽनुदि याचि चित्रो घन भवत्यस्तेये । प्रश्रयः। प्रभाः। पुष्पप्रचायः । हस्तादेय इति किं पुष्पप्रचय करोति * निरभ्यवे पूलन्यः ॥ २५ ॥ एष वाक्षु तरुशिखरे । अनुदीति किं ! फलोच्चयः । अस्तेय प्यादिभ्यो घञ् स्यात् भावे कर्तरि । निष्पावः । इति कि । फलप्रचय करोति चौर्येण । अभिलानः । अपनायः । पब , डर, नयोऽन्यत्र । चित्सावासांगोपसमाधौ च कः ॥३७॥ मे द्रुस्तुश्रीः ॥ २६ ॥ प्रे वाच्येभ्यो घन चित्यादिष्वर्थेषु चर्घन स्यात् चकारस्य च ककागदे- स्यात् । प्रद्राव । प्रस्तावः । प्रश्नाव। श. 1 आकायमग्निं चिन्चीत । मुनिनिकाय । - ·१ सनातनजैनप्रथमाराया- [जैनेंद्र- जल्बुद्बुदधर्माण कायाः । महान् गोमयनिकाय । * वुर्वखे ॥४९॥ प्रे वाचि वृनोऽकतीर चयोऽन्यत्र। घन वा स्यात् वस्त्रेऽभिधेये । प्राचारः । प्रवरः । संघेऽनूर्षे ॥ ३८॥ सघे प्राणिविशेषस- * उन्युच्छेः ॥५०॥ आभ्या घा वा मुदाये चर्घन स्पात् चस्य च को भवयन । वैया- स्यात् । उन्नाय । उन्नय ! उच्छ्राय । उच्छ्य । करणनिकाय । देवनिकायः । सघ इति किं ! सार- आङि रुप्लोः॥५१॥ आकि याचि रु समुचय ।अनूय इति किं : उपर्युपरि शूकरनिचय | प्लुम्या घन वा स्यात् । आराव । आरव । आशा- + श्री वायुवर्णनिवृते ॥३९॥ एवर्षेषु घ. आप्लव । शृणातर्घन भवति । शारो वायुर्वर्णो निवृत परौ भ्वोऽवज्ञाने ॥५२॥ परौ वाचि च । शरोऽन्य । भवतेरवज्ञाने घन वा स्यात् । परिभाव । परिभवो * माने ॥ ४०॥ माने इयत्ताया गम्यमाना- देवदत्तस्य । या धोरकर्तरि घन भवति । एको निघासः । द्वौ के- *न्यो द्यते ।। ५३ ।। परौ वाचि नयते त दारलागी । जय कारा । * उदि पूयुद्रोः ।। ४१ ।। उदि वाचि एभ्यो | विषयेऽकर्तरि घज्ञ वा स्यात् । परिणायेन शारान्- । हति । परिणय कन्याया । अन्यत्र-परिणयः। घन भवति । उत्पावः । उद्याप । उद्दाव । ग्रहः ॥ ४२ ॥ उदि याचि हेर्घ भवति । *य्यग्रहगम्वत्रणोऽच ॥ ५४॥ इव- उदाहः । उदीति कि विग्रह । ोतादुवर्णीतात् ऋकारातात् महादेश्च भानेऽकर्तरि समि मुष्टी ॥४३॥ समि वाचि नहेर्धन अग्भवति । जयः । लय । क्रय । नयः । लव । मह । वर । स्यात् मुष्ट्यर्थे । अहो मल्लस्य समाहः । मौष्टिकस्य । यव । तर । शर. । करः। गर आदर । आगम । वस । रण । समाह । मुष्टापिति किं ? सग्रहः शास्त्रस्य । * शापे न्यवे ॥४४॥ न्यायो चोर्महरेक गावदः ॥ ५५ ॥ गौ वाच्यदरज भाति । माविति तरि घन स्यात् शापे आक्रोशे गम्यमाने । निग्राहो- प्रघस । विघस । परिचसः। सघस ऽह ते जाल्म भूयात् । अयपाहोऽह ते जाल्म भूया- किं घास। त् । शापे इति कि निग्रहचौरस्य । नौ णश्च ।। ५६ ॥ नौ याच्यदर्भायेऽतरि में लिप्सायां ॥ ४५ ॥ प्रे वाचि अहेर्घन भवत्सच्च । न्याद 1 निघस । स्यात् टिप्माया । पाचप्रमाहेण चरति पिंडपातार्थी । *सुपणग्लहः भजनेयत्ताक्षे ॥ १७ ॥ लिप्सायामिति किं प्रग्रह । एभ्यो यथासख्य प्रजनादिविषये अन् भवति । परौ यज्ञे ॥ ४६॥ परी वाचि यज्ञेऽमिधे- / गवामुपसर । शाकपण मूलकादीनामियत्तीकता ये प्रहेषत्र स्यात् । उत्तरपरिमाह । अघरपरिमाहः । तत्र्यवहारा मुष्टिरित्यर्थः । ग्लह ।अन्यर-उपसा- परिप्रहोऽन्य। पाण, ग्लाह। * वाले वर्ष ॥४७॥ ओ याचि प्रहेपत्र * समुघजः पशा ।। ५८ ॥ समुदो चौरजे- स्थाहा विषये । असमाहः । अनमह । वृष्टे. प्रति- भावेऽकतीर अच स्यात् पशुविषये । समज पशूना या इत्यर्थ । अपग्रहः पदस्यान्यन । समुदाय इत्यर्थः । उदज पशूना प्रेरणमित्यर्थ । * युग्यतुलाम् ॥४८॥ प्रे वाचि प्रहे- पशापिति किं ' समाज'. उदाज साधूनां । मन भरति या युग्यसूत्रे तुलासूने चाभिधेये । * विन्यभ्युपे हो वश्वोश ।। ५९ ॥ व्यादिषु अश्वदिसपमनरज्जु' यणिजा याच हपतेरज स्यात् याशब्दस्य चोझ । विदा । गुगरण पाया। निहन । अभिहर । उपहा । . प्रमाह । प्रमा ·लघुत्ति ] शम्दार्णयचदिका । अ०२१ पा०३। आउयाजी ॥६० ॥ आदि वाचि हो ७२ ॥ धनादयो निपान्यते मर्यादिषु अर्थेषु । इन भवति यथोश आजो युद्धविपये । आहूयते- | दरियनः । हतराचे-धनमार काटिन्ये । अतर्पणो ऽस्मिन् परस्परमिति आहो रामस्य | आहायोऽन्य । | दंशः । अतहतराधार घनोऽन् । उद्धन्यतेऽस्मिन् निपानमाहावः ॥ ६१॥ माहार इति | उदनोऽन्यापान । अपहन्यतेऽनेनेति-अपचनोंऽग । निपायते निपाने जलस्यानेऽर्थे । आहूयतेऽस्मिन् | गुम्पनः । उपहतेः को नमानश्वासन्ने । ऋषिमय । परार पाना त्याहार पशूनां । आइयतेन वश्वास। सहतेरच घच गणे | उदन्यते उत्कण ज्ञायते भावेऽगौ ॥ १२ ॥ अगी वाचि क्षेत्रोऽज्ञ | उद्घ प्रशस्तः । हतरज़ घश्च निमित्ते ! निघा. स्पात् भारे वश्चीस । हान-हर । वृक्षा ! आचि छ । अन्यत्रातर्घातः । उद्धातः। अप- घ्नच वयः ॥६३॥ हतेभीवेऽगो अज भवति घात । उपयातः । सघात ।उदात । निघात । वांदशश्च । हनन-वध । चकारात् वापि-घात.। * प्रघणमगणी कोप्यांशे ॥ ७२ ॥ एतो * मजळ्ययोगी ॥ ६४ ॥ भगौ याचिकोष्टाशे निणन्यो । प्रचण', प्रमाणः । गृहद्वारेक- देश ! हतेरचि घणवाणी निपात्या प्रघातोऽन्यत्र । मदादरच स्यात् भाषेऽकर्तरि | मदः । जपः । * प्रमदसमदी हर्षे ॥ ७३ ॥ अम् हर्षे व्यध । अगापिति कि उन्माद । अजतो निपासो । प्रमद कन्याना। समदः को- *हस्स्वन्स्यन्यो वा ६५|| अगौ वाचि किलाना । अन्यत्र प्रमादः । समादः । एभ्यो भावेऽकर्तरि अज या स्यात् । हस | हासः । स्वन । स्वान । क्वण । क्याण । नय' । नायः।। कर्तरि निर्भवति । पाकेन निवृत्त पक्निम । हिवतः क्तिः ॥ ७१ ।। दृशन्देतो धो । यमः सम्निन्युपे च ॥६६॥समादी अगो पत्रिम 1 कृत्रिम । विहित्रिम । च वाचि यमेरमा स्याद् । सयम । सयाम । नि- दिवतोऽपुः ॥ ७५ ॥ टुशन्देतो धोरथुः यम । नियाम.। रियम । त्रियाम । उपयम । स्यात् । श्वयथु । क्षवथु । वेपथुः । उपयाम । यम । याम । * यजयद्विच्छपच्छस्वपक्षो नइ ।।७६॥ *नी स्पेनगनपठः ॥ ६७ ॥ नो या- एम्यो नट् माति भावेऽतरि | यज्ञ । यन्न । व्येभ्यो भाषेऽकर्तरि अच् स्याद्वा। निस्वन । निस्वा- | विश्नः । प्रश्नः । स्वप्न । रक्षण । न । निगद । निगाद । निनदः । निनादः । * याञ्चा ॥ ७७ ॥ याचेः स्त्रिया न नि. निपटः । निपाठः। पात्यते | याचा । स्त्रीलिंगादन्यत्र याचित्रिम । * क्वणः ॥ ६८ ॥ नौ चाचि क्वणेभीरे गौ भोः किः ॥ ७८ ॥ गौ वाचि मुसं- अतरि वाऽच स्यात् । निक्वण । निक्याण । इमभ्य फिर्मवति । रिधि । निधिः । सधिः । वणे गा॥ ६९ ॥ वैणेऽर्थे गिपूर्वात् वय- व्याधि । निदि । प्रदि। सदि । आदिः । णेोऽच स्यात् । प्रवण । प्रक्वाण वीणायाः। कर्मण्यापारे ॥ ७९ ॥ कर्मणि वाचि प्रक्वण शृखटस्यान्यन । आगरे कारके भिवति भो । जल धीयतेऽस्मिन् +स्थादिभ्यः कः ॥ ७० ॥ स्थादिम्यो जलवि । इपुधि । वालधि । भारऽकर्तरि कस्यो भाति । प्रतिष्टतेऽस्मिन् स प्र खियां क्तिः ॥ ८० ॥ स्त्रीलिंगे भाक- सः। सस्था । प्रपिनन्यस्या प्रपा । विहन्यतेतरि वर्तमानाद्धो क्तिर्भवति । दृष्टि सृष्टि । कृतिः । नेनेति विघ्न । इति । धृतिः। *यनांतर्षणोदनापधनोपानसंबोदनियं +लभादिभ्यः ।। ८२ ॥ एम्यः स्त्रिया क्ति- मूर्तिदेशात्याधानांगासन्नगणशस्तनिमित्ते । | भवति । लब्धि । प्राति । दीप्ति ।

·सनातनजेनग्रंथमाला- श्रुस्विफ्यजः करणे ॥ ८२ ॥ एभ्यः ण्यास्विच्छंथिघहिवंदाग्नः ॥ ९४ ॥ यं. करणे स्त्रिया क्तिः स्यात् । शृण्वंसनयेति श्रुतिः । तेभ्य आसनादेश्वान इत्ययं यो भवति स्त्रियां स्तुतिः । इष्टिः । यजसनयेति इष्टिः । भावे । योजना। भावना! याचना । कारणा । गापापचो भावे ॥ ८३॥ एभ्यो भावे । हारणा । आसना। वेदना । अंथना । घह- स्त्रियां क्तिभवति । संगीतिः । प्रपीतिः । पक्तिः । ना । वंदना । *स्थो वा ॥८४॥ तिष्ठतेः स्त्रियां भावे +इपोनिच्छायां ॥९५ ॥ इपेरनः स्याद- स्यात् । । अवस्थितिः। अवस्था निच्छायां । एषणा । इष्टिरन्यत्र । कर्मव्यतिहारे ः ॥ ५॥ कर्मव्यति +परौ वा ॥ ९६ ॥ परौ वाचि इपेरनिच्छा- हारेऽर्थे धोः स्त्रियां भावे नो वा स्यात् । परस्परस्य | यामकर्तरि स्त्रियामनः स्याद्वा । पर्येपणा! परीष्टिः । कोशन व्याक्रोशी । न्याष्टिः । व्यापहासी । +चस्सुर्यः ॥ ९७ ॥ परी वाचि चरिसर्ति- व्यापहस्तिर्वर्तते। भ्यां यो भवति स्त्रियां ! परिचर्या । परिसर्या । परा- ण्युतः॥८६॥ अयंतादुर्वेश्च कर्मव्यतिहारे | वित्येव । सचूर्तिः । संसृतिः । जा स्यात् । व्यापची 1 व्यापचोरी । न्यात्युक्षी । +जागुरश्च ।। ९८ ॥ जागर्तेर्भावेऽतरि ज्यजः क्यम् ॥ ८७ ॥ भाभ्यां स्त्रियां स्त्रियामत्यो भवति यश्च । जागरा । जागर्या । भावे क्या भवति । प्रव्रज्या । इज्या । त्यात् ॥ ९९ ॥ त्यांतेभ्यो धुम्यो भावे * भूवः खौ ॥ ८८ ॥ भृनो भावे क्यप् | स्त्रियामत्यो भवति । चिकित्सा । लोल्या । पुत्रका- स्पात खो। भृत्या । खाविति किं भूतिः । भ्या । कंड्या । गौपाया । * शीणविनिपत्रिपद्मन्पुलसमजः ।।८९॥ सरोहलः ॥ १०॥ सह रुणावर्तमाना- एभ्यः स्त्रियामकर्तरि क्यप् स्याद् खौ । शेरतेऽस्या- होहलतादत्यो भवति । कुंडा । शिक्षा । ईहा | स. मिति शय्या। ययस्यामिति इत्या। विद्यतेऽन- | रेरिति किं ? पठितिः । हल इति किं ! नीतिः । येति विद्या । निषादत्यस्यामिति निपशा । निपद्यते- पिद्धिदादिभ्योऽङ्कः ॥ १०१॥ पिट्यो ऽस्यामिति निपया । मन्यतेऽनयेति मन्या। सुनो- | भिदादिभ्यश्च भावेऽकर्तरि स्त्रियामङ् भवति । जप स्पस्यामिति सुत्या । समनति अस्यामिति समज्या । जरा। प्रपा घटा। व्यथा। भिदा। छिदा । आरा शहा। कारा बंधने । कृपा। कः शश्व ॥९॥ कृत्र. स्त्रियामती चितिपूजिकथिविचर्चः ॥ १०२ ।। शो भाति क्यप च । क्रिया । कृया। +संपदादिभ्यः वियर क्तिः ॥ ९१ ॥ एभ्यो भावेऽकर्तरि स्त्रियामई स्यात् । चिंता । संपदादेभ्यः स्त्रियां भावे विपक्ती स्तः । संपत्। प्रजा । कथा ! कुया ! चर्चा | संपतिः । विपत् । विपत्तिः । सवित् । संवित्तिः । *गावातः ॥ १०३॥ गो वाच्याकारांतात् तिजूतिसातिहेतिकीर्तिः ॥ ९२ ॥ एते । कि दत्तिः । स्त्रियामह स्यात् । प्रज्ञा । उपदा। प्रमा। गारिति जयंता निपात्यते । यूतिः । जूतिः । युज्वोर्दीः । साति. । स्यतरनिानं । हेतिः । तेहिनोतेर्वा है। तेत्रियां भावेऽकर्तरि । मृगया! मृगपत्तेः शाशप +मृगयेच्छाटाट्याः ॥१०॥ एते निपाय- फौतिः। फीर्तयतः तिः। च यगपनादः । इच्छा। इथे दाः यगमानश्च । +ग्लान्याहो निः॥१३॥ एम्यो निर्म- अटाव्या । अटते? यवच । प्रति मापेऽकर्तरित्रिपाटानिः ज्यानिः हानिः। *सुभावं क्वचिण्युः १०५॥ भोः स्त्रिया गिरिति निरो: सामान्यमानाः। सुविपये भावे च क्वचितुर्भगति । प्रवाहिका । प्रह. ।

·एपुरति । दाम्दार्णयपद्रिका | मपा०३। . । दिका विचर्चिपाएर नामानो व्याधय । शालाम छात्रस्य । शोमन । जल्पित । भासित । शयित । स्पंत यस्यां मोडायोसा माटभमिका मांडा। पारण अभ्यादिम्य इति कि' भय। वर्ष । पुत्राचा विकार उदारपुशमनिका । समापणा मिन् व्यासां ।। १११ ॥ नन्भारे निन् दिया । माया गायिका | आसिका। क्वचित । स्यात् धा व्याप्ती फास्न्यनामित गन्यमाने । शिरोति । चदनतक्षा । समता कुटन सांफोटिन । साराविण । सामा- पेञ्च प्रभारयान ।। १०६॥ धो स्त्रिया-जिन साप्तापिनि किसकोट । मिन या स्यात् पुश्च । याचनात् यथाप्राप्त घ * फरणापारे चानः ॥ ११२ ।। प्रश्न माथ्याने च प्रतिरचने गम्यमाने । को त्य | करणे आधारे नन्माचे चाभ्यादिभ्यो धुम्योऽनह फारिमकापी, को कारियां, यो क्रियां, का स्यात् । पृश्यतेऽनेनेति वृक्षन । इध्मानधन । न्या, या फसि । सर्ग मया पारि, 20। सर्या | पलाशशातन । दुदातेऽस्यामिति दोहनी । तिल- फारिका, सर्ग मिया, सर्ग फुन्या, सर्मा पति । पीडनी । राजधानी । हसन । शोभन उनम्य | पाँच पाटिमपाठी, पाठिा, पठिति । फा आसन | जसनाशयन । र गणिमनीगण । फां गणिका, का गणना । पुंखी घः प्रायः ॥ ११३ ॥ धो पुडिंग- * पर्यायाहगोत्पत्तौ पुः ॥ १०७ ॥ | सशयां परणाधारयो| भाति प्राय | प्रच्यायते- एध्यपु पुर्भवति धो त्रियां निन्य मारे । मयतः | ऽनेनेति प्रच्छदः । दतच्छद' । प्र । एत्य युत्य शायिरा । भात आमिका । भवतोऽ गामिका ।। स्मिन इनि आफर' । आला. 1 आपत्र । पुमहण आसनादे नम इत्यर्थ । अर्हति भवानिशुमक्षिका । | किं । प्रधान । खाविति किं प्रहरणे दड | माय मोदनभेजका । इक्षुमक्षिरा में धारपमि। मौदन- | इति किं ' दोहन । प्रसाधन । मोजिकां । पय पापिका । इक्षभक्षिरा मे उदपादि। *गोचरसंचरवहनजन्यजसंक्रमापणखेल- रपयादिका । क्षीरपायिका भगफपनिस्पनिगमा.॥११४॥ एते करणाभारयो *नयनिः नापे ।। १०८॥ नम वाचि | पाता निपान्यते पुग्वौ ! गापश्वरत्सस्मिन्-गोचर । धो स्त्रिया मारेऽतरि अनिर्भपति शापे आक्रोशे | सचरतेऽनेन-सचर । यह । ब्रज | व्यजत्यस्मिन् गम्यमाने । अभानिस्ते जाल्म भूयात् । अकरणिस्ते | व्यज । सझम । भापण खेल.। भग | कर । वृषल भूयात् । नीति कि । हतिस्ते जाल्मास्तु । | निकर | निगम । भाप इति कि अतिस्तस्य घटस्य । + खनेडरेकेकवकाच ।। ११५॥ खने|ः * न्यानह बहुलं ॥ १०९॥ व्यसंडा | करणापारयो पुखौ डादयो भवति घश्च । आखन्य- मनड् च बहुलं भवति । भापकर्मणोर्म्यान व तेऽनेनाम्मिन् या आग्व । आखर । आखनिक । आखनिकनक | आखन । क्ष्यति । ततोऽन्यमान्यत्रापि स्यु । ज्ञानमावृणोति आनियतेऽनेनेति या ज्ञानापरणीय दर्शनावरणीय। +घन ॥११६।। खनेधों करणापारयो पुखी घेदनीय । मोहनीय । स्नाति तेन-स्नानीय चूर्ण। घन स्यात् । आखान | दीयतेऽस्मै दानीयोऽतिथि । भापकरणाधारेष्वनट तृस्राव ॥ २१७॥ अवे वाच्याभ्या करणा- वश्यति । ततोऽन्यत्रापि स्यात् । निरदति तदिति | घारयो पुग्वौ घञ् स्यात् । अवतार ! अपस्तार । निरदन । राजभोजना शालय 1 सप्रदीयतेऽस्मै इलः ॥११८॥ हलतादो करणाधारयो सप्रदान | अपादीयतेऽस्मादियपादान | पुखा घज्ञ स्यात् । वेद 1 वेग ! सग । अपामार्ग । * नभावे तोभ्यादिभ्यः ॥ १२० ।। विमेयादिवर्जितात् धोनपि भाव तो भाति । हसित *दारनारसंहारोद्यावन्यायावहारावायाः । आपाका ·६४ सनातनजनप्रथमालाया- जैनेंद्र- , ॥११९॥ दारादय पुखौ घनता निपात्यते करणा-ध्यामहे, अध्येतास्महे । आशस्य इति किं ? उपा- धारयो.। दीर्यते पुमानभिरिति दारा । जीर्यतेऽने ध्याय आगमिष्यति । नेति जार । सहारः। उद्यानन्याय.| अवहारः। *शिमाशंसोक्तो ललिङ् ॥ १२६ ।। एत्य वपत्यस्मिन्निति-आगरायः। क्षिप्रोक्तौ आशसोक्ती च शन्दे वाचि धोर्यथासख्य * आनायोदकं जालाजले ॥ १२० ॥ टुरिझे स्त. आशस्य गम्यमाने । उपाध्यायश्वेदाग- एतौ घनती करणाधारयोर्निपात्यते जालाजलयो । च्छति, आगमत्, आगतः, आगमिष्यति, आगता । थानीयतेऽनेनास्मिन् वेति आनाय जाल । तैलमुद- क्षिप्र, शीघ्र, अर, मनु, परित, वर, आशु, तूर्णं. च्यतेऽनेनास्मिन् वेति तैलोदक । अन्यत्र-आनयः । वेग, तदा तर्कमध्येष्यामहे । आशसे-सभावये, अब- जरोदचन । कल्पये, युक्तोऽधीयीय । स्वीपहसि कुच्छाकृच्छे खः ।। १२१ ॥ न लड्लट् सामीप्याव्युच्छित्योः १२७ एषु वासु कृच्छाकृच्छ्रवृत्तिषु धाः खो भवति । सुखेन | सामीप्याव्युच्छित्योर्वर्तमानार्लिङ्लुटौ न स्त । काल- शय्यते सुशय भरता। ईपच्छय । दु शय । सुकरः। | तस्तुल्यजातीयेनाव्यरधान सामीप्य । येय पौर्णमासी दुःकर । ईपत्कर कटस्त्वया। अतिकाता एतस्या मुपार्श्वनाथमपुजाम, अतिथीन् फर्तृकर्मणोभूकृभ्यां चौ ॥ १२२ ॥ | अमुजाम । येयममावास्या आगामिनी एतस्या कृच्छात्तिषु स्त्रीपदुस्सु वाक्षु कर्तरि कर्मणि च जिनमह पूनयिष्यामि, अतिथीन् स्थापयिष्यामि ! 'ध्व्पर्थे घाचि भूम्या खो भाति यथामख्य। | अव्युच्छित्ति कियाप्रवध । यावदीवत् भृशमन्न- सुखेनानायनांढयेन भूयते स्वायनव भाता। मदात् । यापजीविष्यति भशमन दास्यति । ईपदाढ्यभन । दुराढ्यभर । मुखनानाढ्य आढ्य * वय॑त्यनहोरानेयोऽवधेः ।। १२८ ।। क्रियते स्वायकरो देवदत्त । ईपदाढ्यकरः ।। वर्षीत्यर्थे अवधेः अब अपरस्मिन् भागे अहोरात्र- दुराव्यकर । वर्जिते धोल न स्यात् । योऽयमघा गतव्य आचि. * आतोऽनः ॥ १२३ ॥ स्वादौ वाचि धोरात्रकूटात् तस्यावरस्मिन् भागे द्विरोदन भोक्ष्यामहे । कारातादनो भवति । मुपान पयो भवता । ईपपान | द्वि सूत्रमध्येप्यामहे । योयमागामी सवत्सर तस्य दुष्पान । सुग्लान । मुमान । यदवर आग्रहायण्यास्तवाहपूजा करिष्यामहे ! अति- +शास्युप्मृष्टशोऽत्ये॥ १२४ ॥क छा- दिभ्यो दान दास्यामहे । वर्यतीति किं । योयम- र्थेऽत्ये दुसि वाच्येम्पोऽन: स्यात् । दु शासन 'दु द्विरोदन अभुमहि । योयमतीत सत्सरस्तस्य वागत आदतपुरात्तस्य यदवर काचीपुरात् तन योधन. 'दुर्धर्पण । दुर्मर्पण-। दुर्दर्शन' । * सद्भूतवद्वाऽशंस्ये ॥ १२५ ॥ अनहोरात इति किं । योपमागामी रिंशदान तस्य पदवरमाग्रहायण्यास्तत्र द्विरर्हत्पूजामतुर्महि । सद्भूतपद्वाशस्य सद् भूतपच वात्यो भरत्याशस्ये प्रश | योऽपरः पचदशरात्र तत्र युक्ता द्विरध्यतास्महे । सापचने । वारचनाद्यथाप्राप्त च । उपाध्यायश्चैदाग- आइति किं योयमध्या गतव्य आचित्रकूटात् प्ठति, बागमत्, आगत ,आगमिष्यति, आगता तदा तस्य यत्पर मथुराया तन युक्ता विरध्येतास्महे । जैनेंद्रमधीमहे, अध्यगीमहि, एतदीत, अप्पे | अवधैरिति किं । योयमघा गतव्यो निखधिक- अत्र भूतमहन मृतसामान्यदिहितस्य त्यस्य पारे । स्तस्य यदवर मथुरायास्ता युक्ता द्विरम्यतास्महे । प्रह। न पुनरपतनरामयो । तन. सामा यातिदेशे विशे- *चा परे काले ॥१२९ ॥ अपये पर- पाननिदशालीन मत । अत्र भविश्यालविरये स्मिन भागे काले वर्यति लद या मापनहोरात्र । पारस्ये प्रामो दहला अनेन मूत्रग विकपत प्रतिषियो। योपमागामी सासरः तस्य पत्ता आमहायज्यास्तत्र उपाध्यायरेचदागनियनि तदा जरमध्ये यामदे पनि प्राप्दी रियेध्यामहे । जैनेंद्रमामेतारमहे । x - ·घुवृति] शब्दार्णवचदिका । अ०२५ पा०३ ॥ लिड्हेतौ लुइ क्रियात्तौ ॥ १३० ।। न श्रदधे न क्षमे र्फि किउ नाम तमान् परदा- लिङ्हेती वय॑ति लुङ् स्यात् क्रियाया अप्रवृत्तौ | रान् सेविष्यते । अस्ति नाम मातु नाम विद्यते सया । गुरूचदुपामिष्यत शास्त्रातमगमिष्यत् । नाम तनमान् अकथ्य सेविष्यते । यदि मत्समीपे आशिष्यत दधाऽभोक्ष्यत | जातुयद्यदायदौ लिड् ॥ १८ ॥ भूते ॥ १३१ ॥ भूते काले लिङ्हेतौ कि- | ए वाक्षु धोरश्रद्धाम लिह स्यात् । न प्रत्ययों में यावृतौ लङ् स्यात् । दृष्टो मया भवत पुरोऽन्नार्थी | न मर्पो मे जातु तत्रभवान् मुरा पिनत् । यत् तत्र चक्रम्यमाण, अपरदचातिथ्यर्थी यदि तेन दृष्टोऽ ) मवान् सुरा पिवेत् । यदा तनभवान् सुरा पिवेत् । भविष्यत् अप्यभोक्ष्यत । न तु दृष्टः सोऽन्येन पथा | यदि तत्रभवान् सुरा पिवेत् । सुरामपास्यत् । गत नोत भुक्तवान् । यच्चयायोः ॥१३९।। एतयो चारधद्रा वाशेपात् ॥ १३२॥ भेषेऽयदौ लडि-मर्षे घोर्टिङ् भवति । न श्रधे, न मृष्यामि, यच ति पश्यति । या एतस्मात् शेषमसदनात् लिङ्हेतौ | तनमनान् आनोशेत् । यत्र तनमान् आक्रोगेत्, क्रियावृत्ती भूते लुङ् वा भरतीति ज्ञेय । आक्रोक्ष्यत् । तत्रैवोदाहरिष्यामः। गर्दै ॥ १४० ॥ गहेर्थे यचयत्रयोर्वाचो. लड् गर्दैऽपिजावाः ॥ १३३ ॥ गर्नेऽमें धोल्लिङ् स्यात् । यच्च तत्रभवान अस्मान् परि घोड् मनति अपिजातुशब्दयोर्वाचो । अपि तत्र | वदेत् । यत्र तत्रभवानस्मान् परिषदेत्, पयपदिष्यत् भवान प्राणिनो हति । जातु तत्रमवान् प्राणिनो | वृद्धो विद्वान् सन्नु कृष्ट गर्हामहे । हति गहीमहे । अन्याय्यमेतत् । इह लिङ्हेत्वमानात् *चित्रे ॥ १४१॥ चित्रऽर्थे तयोर्वाचो|- लिङ् स्यात् । चित्रमाश्रर्यमद्भुत विस्मयनीय यच वा कयमि लिइ च ॥ १३४ ॥ कामि | तत्रभवान् लोभ कुर्यात् । चित्र या तत्रभवान् वाचि धोर्गहें लिङ्का स्यात् लट् च । वावच अटोमिष्यत् । नात् पाप्राप्त च । कर नाम तनमान भूतानि शेपेऽयदो लद ॥ १४२ ॥ अयदी शेष हिंस्यात् । कथ नाम तत्रभवान् भूतानि हिन | यचयत्राभ्यामन्यस्मिन् शेषे वाचि चित्र धोर्ट स्ति, अहिंसीत्, अहिनत्, जिहिंस, हिंमिष्यति, | भाति यदिशदाचन प्रयु यते । चिन अघो नाम हिंसिता, अहिंसिष्पत् गर्हामहे! अन्याय्यमेतत् । पुस्तक नाचयिष्यति । मूको नाम जैनेंद्रमध्येष्यते । किंरत लिहल्टौ ॥ १३५ ॥ किमी वृत्त | बधिरो नाम धर्म श्रीष्यति । अयदाविति कि । आ .किंवृत्त तस्मिन् किंवृत्ते याचि धोल्ड्लिा स्त श्चय यदि स मुजीत। गहें । किं तभनान् अमृत प्रपात् , अन्त वक्ष्यति, *वाहेऽप्युते लिङ् ॥ १४३ ॥ यातायो. अन्तमपश्यत् । रस्युतयो चो|र्लिङ् भवति । अपि कुर्यात् । उ7 * अश्रंद्धाम ॥ १३६ ॥ अश्रद्धायाममर्मे | कुर्यात् । वाढ इति किं । अपिगस्यति द्वार चार्थे धोर्लिङ्लटी स्त 1न श्रदधे नायकल्पयामि न (उत्पतिष्यति दड । सभापयामि किं तत्रभवान् अदत्त गृहायात् गृही *संभाव्येऽस्म्यर्यात् ॥ १४ ॥ सभाग ध्यति, अग्रहीष्यत् । नापमर्पयामि न क्षमे घिमि । श्रद्धेयेऽर्थेऽसमविशिष्टे वर्तमानादोर्टिङ् माति च्या नैतदस्ति किं तनभवान् अदत्त गृह्णीयात् । स चेदग्मान् स्यात् न स्थापन । अपि हस्तिन गृहीष्यति, अगृहीष्यत् । हयात् । अपि पर्वत शिरमा भिद्यात् । अपि किंफिलास्त्यर्थयोलह ॥ १३७ ॥ कि समुद्र दोभ्या तरेत् । अमेदिति विमति चम किलेऽस्त्यर्थे च वाचि अश्रद्धामर्षे धोर्टट स्यात् ।। राष्ट्रपु वदिश्यतेऽ-मूर्जयन । लङ् न भाति ।

·सनातनजैनग्रंथमालायां- [जैनेंद्र- *धूक्ती वाऽयदि ॥ १४५ ॥ धुवचने वा- | सप्रश्ने-किं नु खलु जैनेंद्रमधीयीय । प्रार्थने-भवति चि ममाव्य धोर्लिट् भवति यदिशब्दश्चेन्न प्रयुज्यते | मे जैनेंद्रमधीयीय । बलमीत् , अयदि वा । सभाश्यामि भुजीत लोट् ॥ १५३ ॥ विध्यादिवर्थेषु धोर्लोट् भवान् ।. अभुक्त भवान् । धुप्रहणं किं ! अपि स्यात् । व्रत रक्षतु भवान् । प्राणिनो न हिनस्तु । सारीपाकं मुंजीत । अयदीति किं ? समावयामि | सध्या नियमं करोतु। इह भवानास्तां । तत्त्वं यत भुजीत । गृह्णातु । किं नु खलु धर्मशास्त्रमध्यौ । भवति हेतुफले लिङ् ॥ १४६ ॥ हेतौ फले च जैनेंद्रमध्ययै । तत्कार्ये वर्तमानाद्वोर्लिङ् वा स्यात् । यदि गुरून् *मैपानुज्ञावसरे व्याश्च ॥ १५४ ।। उपानीत शास्त्रांतं गच्छेत् । यदि गुरूनुपासिष्यते । एष्वर्थेषु धोाः भवंति लोट् च | भवता खल शास्त्रांतं गमिष्यति । फटः कर्तव्यः। करणीयः । कार्यः । कटं करोतु इच्छोरोधेकच्चिति ॥ १४७ ॥ भवान् हि प्रेपितोऽनुज्ञातः। भवतोऽवसरः । इच्छोद्वाधे स्वाभिप्रायवेदने गम्यमाने धोलिङ् भय *लिड्नचोर्ध्वमौहर्तिके ॥१५॥ ऊर्थमी- समन्चिति-कचिच्छब्दाप्रयोगे । इच्छा मे शास्त्रम- इर्तिकेऽर्थे वर्तमानाद्धाः प्रैषादी गम्यमाने लिङ् धीपान भवान् । कामो मे भुजीत भवान् । भवति व्याश्च यथा प्राप्तं च । उपरि मुहूर्तस्य शीघ्र अपच्चिताति कि भवान् दानं दद्यात् । भवता खल्लु दानं दातव्यं, फच्चिज्जीवति मे माता कच्चिज्जीवति मे पिता। | देयं, दानीयं, ददातु भवान् । प्रपितोऽनुज्ञातो भवतः माराविदं त्वां पृच्छामि कच्चिज्जीवति पार्वती ॥ प्राप्तकालो दानकरणे । इच्छायें लिइलोह ॥ १४८॥ इच्छार्थे से लोद ॥१५६॥ स्मे वाचि लोट् भव- धौ वाचि धोर्लिङ्लोटौ स्तः इच्छोद्दोधे गम्यमाने । | त्यूर्वमौर्तिकेऽर्थे प्रैपादौ गम्यमाने । ऊर्ध्वमुहूर्ताद् इन्सामि कामये भुजीत भवान् । प्रार्थये भुक्तां भवान् । | भवान् कट करोतु म प्रेपिनोऽनुज्ञातो भवतोऽवसरः । तुमेककर्तृके ॥ १४९ ॥ एककर्तृके इच्छा अधीष्टे ॥१५॥ से वाचि धोळेंद् भव- ई धे! वाचि तुम् स्यात् । इच्छति भोक्त । | सीटेऽर्थे । अंग स्म राजन् अधीच्छामो भवानणु- कामयने भोक्तुं । वष्टि गंतु । एककर्तृके इति किं | व्रतानि रक्षतु । इन्टमि गुक्त मवान। कालवेलासमये तुम् वासरे।।१५८॥ लिद ॥ १५० ॥ इच्छार्थे एककर्तृके धौ | कालादौ वाचि धो; तुम् भवस्यवसरे गम्यमाने । तचि निरस्पात् । भुजीयेति इच्छति । अधीयी- | कालो भोक्तुं । बेला भोक्तुं । समयो भोक्तुं । कालो सीपाति। भोक्तव्यस्य । वेला भोजनस्य । समयो भोजनस्य । *वेतस्सति ॥ १५१ ॥ इतोऽस्मादिच्छा- | अवसर इति किं ! धीमी सति भनति काले लिङ् वा स्यात् । इच्छेत् । कालः पचति भूतानि काल: संहरते प्रजाः। सति । इश्यात् । यष्टि । कालः सुप्तेषु जागर्ति कालो हि दुरतिक्रमः ॥ विधिनिमंत्रणामंत्रणाधीष्टसंमश्नप्रार्थने लिङ् यदि ॥१५९॥ यच्छन्दप्रयोगे का- लिए ॥ १५२ ॥ एश्वर्येषु लिङ् स्यात् । विधौ- | यादौ वाचि धोरखसरे लिङ् स्यात् । कालो यद् - दान पोत् मगन् । प्राणिनो न हिंस्यात् । जीत भवान् । वेला यद् मुंजीत भवान् । समयो निम गेमच्यामु नियम कुर्यात् । आमंत्रणे-इह | यद् मुंजीत । भार वापीत । अधार-तस्वं भवान् गृहीयात् । दृग्याचाहे ।। १६०॥ अहेऽर्थे धोस्तृ.

·धुवृत्तिः ] शब्दार्णवचंद्रिका | अ०२ । पा० ४ । - ज्या भवंति लिङ् च। भवान् खलु कन्यायाः वोदा। ते। तथाहि-विश्वदृश्वैति भूतकालो जनितेति भावं. भवता खलु कन्या वोढव्या, याह्या, वहनीया । ष्यत्कालेन योज्यमानः साधुर्भवति। धोरधिकारे पुन- भवान् कन्यां वहेत् । अयॊ योग्य इत्यर्थः । (ग्रहणं जन्म्वस्तिपरिग्रहार्थ । त्याधिकारे त्यवचन आवश्यकाधम णिन् ॥१६॥ भाव-त्यमात्रप्रतीत्यर्थे । गोमानासीत् । गोमान् भवितेनि श्यके आधमये च गम्यमाने धोर्णिन् स्यात् । अव- मत्वंत. संप्रतिकालोऽन्यकालेन साधुर्भवति । श्यंकारी । अवश्यंलात्री । शतंदायी । निष्कदायी । * भृशाभीक्ष्ण्ये लोट् तस्य हिस्सो वा तय व्याः ।। १६२ ॥ आवश्यकाधमर्ययोर्गम्य- | मस्तथाथै ॥२॥ यथाविधी लोडंतस्यार्थस्तथा मानयो|ाः भवंति । भवता खलु धर्मोऽवश्यं क- कालाद्यस्मदायेकत्वाद्यभिव्यक्तिपरे कर्तृकर्मभावयुक्त तव्यः, करणीयः, कृत्या, कार्यः। भवता खल नि- धुयोगे वाचि भृशाभीक्ष्ण्ययारर्थयोर्वर्तमानादोर्लोड़ को दातव्यः, दानीयः, देयः । भवति सर्वलकारापवादः, तस्य लोटः हिस्बौ आदे- शकि लिङ् च ॥ १६३ ॥ शक्यऽर्थे | शौ स्तः, तध्वमोस्तु वा भवतः । लुनीहि लुनीहि धोर्लिङ् भवति व्याश्च । भवान् खलु विद्यामधीयात। | इत्येवाहं लुनामि । आवां लुनीवः । वयं लुनीमः । भवता खल विद्याऽप्येतव्या, अध्ययनीया । भवान् । लुनीहि लुनीहि इत्येव त्वं लनासि । युवां लुनीथः । हि शक्तः। यूयं लुनीथ । तशब्दस्य वा-लनीत लुनीत इसर. * लोह चाशिपि ॥ १६४॥ आशिष्यर्थे .| यूयं लुनीथ । लुनीहि लुनीहीत्येवायं लुनाति । धोर्लोट् भवति लिङ् च। जयतात् । जयतां । जीया- इमो लुनीतः । इसे लुनंति । अधीष्वाधीष्वेसेवा- त्।जीयास्तां । आशिपि इति किं ? जीवति पथ्याशी । हमधीये। भावामधीवहे । वयमंधीमहे । अधी- क्तिच्छत्खौ ॥ १६५ ॥ आशिष्यर्थे धोः | वाधीष्वेत्येव त्वमधीपे । युवामघीयाथे । यूयम- क्तिकृतौ स्तः खौ । शम्यादिति शांतिः । भवतात् | धीचे । अधीष्वाधीष्वेत्येवायमधीते । इमो अधीया- धाये । ध्वमस्तु वा–अधीध्वमधीध्वमित्येव यूयम- भूतिः । देवा एनं देयासुरिति देवदत्तः । देवा एन । इमे अधीयते । तयाथै इति किं ? छनीहि शृण्वंत्विति देवश्रुतः । माङि लुङ् ॥ १६६ ॥ माङि याचि | लुनीहि इत्यनेन ल्यते इति न भवति । *मचये वा सामान्याऽर्थे ॥३॥ प्रचये घोल भवति । माकार्षीरधर्म । मा हाः परखं । समुखये गम्यमाने सामान्यार्थे धुयोगे वाचि लोट् , ससे लङ् च ॥ १६७ ॥ स्मेन सह स्यात् वा तस्य च हिस्ता स्तः तध्वमोस्तु या 1 कि- माछि वाचि धोर्लङ् भवति च! मास्म ऋष्यत्। | यांप्रचये-बीहान् वप लुनीहि पुनीहि इत्येव यतते, मास्मसुधत् । मास्मकरोत् । मारमकापीत् । चेटते, समीहते। पक्षेत्रीहीन्यपति लुनाति पुनाति इति जैनेंद्रव्याकरणे शब्दार्णवचंद्रिकायां इत्येव यतते चेष्टते समीहते। कर्मप्रचये-प्राममट, लघुवृत्ती द्वितीयाध्यायस्य वनमट गिरिमटेयेवाटति घटते, चेष्टते। पक्षे-पामम- तृतीयःपादः। टति वनमटति। गिरिमटति इत्येवायमटति। घटते। चेष्टते । कर्तृप्रचये-देवदत्तोऽद्धि, गुरुदत्तोऽद्रि, जि-, चतुर्थः पादः। नदत्तोद्रि, इत्येव ययमादनगमः। उभपप्रचये-ओ- दनं मुंव, सक्तून् पिब, धानाः खाद'इत्येवाभ्य- धुयोगे त्याः ॥ १॥ धूनां योगे अयथा- | वहरति । अभ्यवहियते । एव-सूत्राय हतार- कालोक्ता अपि त्याः सांधवो भवंति । विश्वदृश्वाऽस्य धीष्य भाष्याण्यधीच इत्येवाधीते पठति । पक्षे- पुत्रो जनिता ! कृतपुण्यः वो भविता । भाविकृत्य- सूत्राण्यधीते वृत्तीरधीसे भाष्य,ण्यधीते इत्पबांधीत, मासीत् । सुवंतमिहामुख्यस्य मिदंतस्य कालमनुवर्त- 1 पठति ।

·[ . ६६ सनातनजनप्रथमालायां- ४.धूक्तौ वाऽयदि ॥ १४५ ॥ धुवचने वा- | सप्रश्ने-किं नु खलु जैनेंद्रमधीयीय । प्रार्थने-भवति चि मभाव्य धोलिड् भवति यदिशब्दश्वेन्न प्रयुज्यते मे जैनेंद्रमधीयीय । अल्मयीत्, अयदि वा । सभापयामि भुजीत लोट् ॥ १५३ ॥ विध्यादिपर्थेषु धौर्लोट् भान् । अभुक्त भनात् । धुग्रहण किं ? अपि स्यात् । व्रत रक्षतु भवान् । प्राणिनो न हिनस्तु । सारापाक भुजीत । अयदीति किं' सभाचयामि | सध्यासु नियम करोतु । इह भवानास्तां । तत्त्व यस भुजीत । गृह्णातु | किं नु खल्ल धर्मशास्त्रमध्ययै । भवति हेतुफले लिङ् ॥ १४६ ॥ हेतौ फले च | जैनेंद्रमध्ययै । तत्कायें वर्तमानाद्धोर्लिङ् वा स्यात् । यदि गुरुन् * #पानुज्ञावसरे व्याच ॥ १५४ ॥ उपासीत शास्त्रात गच्छेत् । यदि गुरूनुपासिष्यते । एष्वर्थेषु धोळः भवति लोट् च । भरता खल्लु शानात गमिष्यति । कट कर्तव्यः। करणीयः । कार्यः । कट करोतु इच्छोरोघेऽकाच्चति ॥ १४७ ॥ भवान् हि प्रेपितोऽनुज्ञात । भवतोऽवसरः | इच्लोद्वोधे स्वाभिप्रायवेदने गम्यमाने धोर्लिङ् भव * लिङ्चोर्ध्वमौहर्तिके ॥१५६।। ऊर्षमी- समच्चिति-कचिच्छब्दाप्रयोगे | इच्छा मे शास्त्रम- | हर्तिकेऽर्थे वर्तमानाद्धो प्रैषादौ गम्यमाने लिङ् धोयीत भगान् । कामो मे भुजीत भवान् । भति व्याश्च यथा प्राप्त च । उपरि मुहूर्तस्य शीघ्र सञ्चितीति कि? भवान् दानं दद्यात् । भवता खलु दान दातव्य, कञ्चिज्जीवति मे माता कच्चिजीपति मे पिता । | देय, दानीय, ददातु भवान् । प्रेपितोऽनुज्ञातो भवत माराविद त्वा पृच्छामि कच्चिजीनति पार्वती ॥ प्राप्तकालो दानकरणे । इच्छायें लिइलोह ।। १४८ ॥ इच्छार्थे से लोट् ॥१५६॥ स्मे वाचि लोट् भव- धौ वाचि धोर्लिङ्लोटी स्त इच्छोद्बोधे गम्यमाने । त्यूर्ध्वमौहूर्तिकेऽर्थे प्रैपादौ गम्यमाने । ऊर्ध्वमुहूर्ताद् इच्छामि कामये भुजीत भवान् [प्रार्थये भुक्ता भवान् । / भवान् कट करोतुस्म प्रेपिनोऽनुज्ञातो भवतोऽयसर । तुमेककर्तृके ॥ १४९ ॥ एककर्तृके इच्छा अधीष्टे ॥१५७॥ स्मे वाचि धोकॊद् भव- धै घी याचि तुम् स्यात् । इच्छति भोक्त । त्यधीप्टेऽर्थे । अग स्म राजन् अधीच्छामो भवानणु- पायते भोक्तु । वष्टि गतु । एककर्तृके इति किं । व्रतानि रक्षतु । ममि मुक्ता भवान् । कालवेलासमये तुम् वाऽवसरे ॥१५॥ दिन ।। १५० ॥ इच्छार्थे एककर्तृके धौ | कालादौ वाचि धो; तुम् भवत्यासरे गम्यमाने । व" स्यात् । भुजीयेति इच्छति अधीयी-| कालो भोक्तु । वेला भोक्तु । समयो भोक्तु । कालो पेति गाउति । भोक्तव्यस्य । वेला भोजनस्य । समयो भोजनस्य । येतस्सति ॥ १५॥ इतोऽस्मादिच्छा- अपसर इति किं ! 4. सति भाति काले लिङ्ग या स्यात् । इच्छेत् । काला पचति भूतानि काल सहरते प्रजा । ६.से । उश्यात् । यष्टि। काल सुप्तेषु जागर्ति कालो हि दुरतिक्रम । विधिनिमंत्रणामंत्रणाधीष्टसंमश्नमार्थने लिड् यदि ॥१५९।। यच्छब्दप्रयोगे का- रिट॥ १५२ ॥ एपर्येषु लिङ् स्यात् । विधी- | लादौ याचि धोरवसरे लिङ् स्यात् । कालो यद् भु- दान योत् भयान् । प्राणिनो न हिस्यात् । जीत भाान् । वेला यद् भुजीत भान् । समयो FAR-मच्याच नियम पुर्यात् । आमरणे-इह | यद् भुजीत । मापीत । अर्धार-तरी भवान् गृहीयात् । ज्याचाहे ।। १६०॥ अhऽर्थे धोस्त- ·लघुवृत्तिः ] दापचंदिका । अ०२ । पा०४। ज्या भवति लिइ चामत्रान् खल कन्यायाः वोढा! ते ! तयाहि-विश्वश्वेति मूतकालो जनितीत मन भवता खल्ल कन्या बोदव्या, वाह्या, वहनीया । ध्यन्कालेन योग्यमानः साधुर्मवति। धोरधिकारे पुर. भवान् कन्यां वहेत् । अाँ योग्य इत्यर्थः । धुग्रहणं जन्म्वस्तिपरिग्रहाथ । त्याधिकारे यापन आवश्यकाधम णिन् ||१६|| भाव- | समात्रप्रतीत्यर्थ । गोमानासीत् । गोमान् भविती श्यके आधमर्ये च गम्यमाने धोर्णिन् स्यात् । सर- मन्वंत. संप्रतिकाटोऽन्यकालेन सार्भवति । श्यंकारी । अवश्यंलावी । शर्तदायी । निष्कदायी । * मृशाभीक्ष्ण्ये लोट् तस्य हिस्त्री वा तब- न्याः ॥ १६२ ।। आवश्यकाधमर्म्युयोर्गम्य- मस्तयाथै ॥२॥ यथाविश लोरतस्यार्थस्तथा मानयो|ळः भवति । भवता खलु धोऽवश्यं क- कालायस्मदायेकवाभिव्यक्तिपर कर्तृकर्ममानयुक् नव्यः, करणीयः, कृत्यः, कार्यः । भरता खल नि- धुयोग वाचि भृगाभादण्ययोरर्थयोर्निमानारोझेर को दातव्यः, दानीयः, देयः। भवति सर्वटकारापनादः, तम्य टोटः हिस्सो आदे- कि लिङ् च ॥ १६३ ॥ शक्यऽर्थे । गौ स्तः, तबमोस्तु वा भवतः । लुनीहि लुनीट धोर्लिङ् भवति ब्याश्च । मवान् खलु विद्यामधीयांत। | इत्येवाहं लनामि । आवां लनीयः । वयं लुनीमः । भवता खल विद्याऽध्येतन्या, अध्ययनीया । भवान् | लुनीहि नीहि इत्येव त्वं मुनासि । यु टुनीथ । हि शक्तः। यूयं लुनीय । तशब्दस्य वा लुनीत लुनीत इत्येत. * लोह चाशिपि ॥ १६४॥ आशिष्यर्थे . यूयं लुनीथ । लुनाहि लुनाहीत्येवायं लुनाति । धोर्लोट् भवति लिङ् च । जयतात् । जयतां । जीया- | इमौ लुनीतः । इसे लुनति । अधीस्वाधीष्वेन्येवा- त् । जीयास्तां । आशिपि इति कि जीवति पय्याशी। हमधीये। आवामधीवहे । वयमधीमहे । अधी- किच्छत्खौ ॥ १६५ ।। आशिष्यर्थे धोः प्याधीष्यसेव वधीपे । सुगमधीयाथे । यूयम- क्तिकृतौ स्तः खौ । शम्यादिति शातिः । भवतात् धाये | अधीष्वाधीवेत्येवायमधीते । इमो अधीया- धाचे । ध्वमस्तु वा अधीनमधीवमित्येव यूपम- भूतिः । देवा एन देयामुरिति देवदतः । देवा एन | ते। इमे अधीयते । तयार्थे इति किं ? लुनीहि शृण्वंलिति देवश्चतः । माङिलुङ । १६६ ॥ माहि वाचि लुनीहि इत्यनेन दयते इति न भवति । *प्रचये वा सामान्यायें ॥३॥ प्रचय धोर्खा भवति । माकारिधम । मा हापीः परस्य । ससे लङ् च ॥ १६७ ॥ स्मेन सह | समुपये गम्यमाने सामान्यार्थे धुयोगे वाचि लोट स्यात् वा तस्य च हिस्ता स्तः तबमोस्तु वा । नि:- माहि याचि धोठमपति लुङ् च! मास्म ऋन्यत्। | यांप्रचये-श्रीहीन् वप लुनाहि पुनीहि इत्येव यतते, मास्मयत् । मारमकरोत् | मारमकार्षीत् । वेष्टते, समीहते। पक्षे-ौहान् वपति नाति पुनाति इति जैनेंद्रव्याकरणे शब्दार्णपचंद्रिकायां इत्येव यतते चष्टते समर्माहते। कर्मप्रचय-प्राममुद्र रघुवृत्ती द्वितीयाध्यायस्य वनमट गिरिमटेन्येवाटति,घटते, चटते । पश्च-ग्रामम तृतीयःपादः। दति। वनमदति । गिरिमति इटोवायमति। घटन। चेष्टते । कर्तृप्रचपे-देवदत्तोऽदि, गुरुदत्तोऽदिमि. चतुर्यः पादः । मदत्तोद्धि, इन्येव वयमादनमम.। उभयचरे- दन मुंश, सातून पिर, धानाः सात इयवान्य- धुयोगे त्याः ॥ १॥ धूनां योगे अपया- वहरति । अभ्यवदियन । -पत्र कालोक्ता अपि स्याः सांधो भनि । विश्वश्वाऽभ्यधीच माध्यायधीच गिनि पटाने । पसे- पुत्रो जनिता | कृतपुण्यः यो मविता | भाविकन्य-सूनाप्याने तीधीन मापाप्याने इंसाति, मामीत् । सुवंतमिहामुख्यस्य मिटतस्य कालमनुवर्नः परति ।

·सनातनजनप्रथमालायां- [जैनें निषेधेऽलंखल्लोः क्त्वा ॥४॥ निषेध- खमुत्र वा भवति आक्रोशे गम्यमाने । चौरकारमा- वाचिनोरटखल्वोर्वाचोः क्त्या वा स्यात् । अल कृत्वा । क्रोशति । चार कृत्या आमोशति । खल कृत्वा । अल वाले रुदिला, रुदितेन, रोदनेन | खादुम्सु णम् ॥ १२ ॥ स्वाद्वर्येषु कर्ममु निषेधे इति किं ? अरकार. । वाक्षु का णम् वा स्यात् । स्वाइंकार भुक्ते । स्वा- * परावरे ॥दा धोक्त्वा वा स्यात् परेऽपरे । दु कृत्या । सपन्नकार | सम्पन्न कृत्वा । च गम्यमाने । पर्वतमतिक्रम्य नदी। नदीमप्राप्य * कात्यै दृविद्यः ॥ १३ ॥ कर्मणि पर्वतः । नदीपरावरः पर्वत इत्यर्थ । पर्वतातिक्रमण | वाचि कास्य गम्यमाने दृशेविद्यश्च णम् भवति । नदी । नद्यप्राप्त्या पर्वतः। साधुदर्श प्रणमति । सर्वे साधु प्रणमतीत्यर्थ. । अति- * माडः स्वार्थे ॥६ माङः क्त्वा या | थिवेद भोजयति । य वेत्ति, विंदति, वित्ते या सर्व स्यात् स्वार्थे । अपमित्य याचते । याचित्वाऽपमयते । | भोजयतीत्यर्थ | कास्न्ये इति किं ? साधु दृष्ट्वा प्रण- परकालेककर्तृकात् ॥ ७ ॥ परः कालो मति । अतिथि विदित्वा भोजयति । यस्याः क्रियाया सा परकाला तस्याः क्रियायाः एक * यावति जीविदः ॥ १४ ॥ याति वाचि कर्तृकात् पूर्वकालाद्वोः कला वा स्यात् । आसित्वा | जीवर्षिदिभ्या वा णम् स्यात् कास्न्ये गम्यमाने । भुक्ते । भुक्त्वा नजति । वेत्यनुवर्तमानात् आसते | यारज्जीरमधीते । यारवेद गृहाति । भोक्तमित्यपि । एककर्तृकादिति किं ! भुक्ताति चर्मोदरे पूरेः ॥ १५ ॥ एतयोर्वाचो. पू- पाने दाता भुक्ते। . णम् स्यात् । चर्मपूरमास्ते । उदरपूर शेते । * पूर्वाग्रेमयमाभीदण्ये खमुन्न ॥ ८॥ | चर्मोदर च पूरयित्वेत्यर्थ । पूर्नादौ वाचि आभीदण्यार्थे च परकालैककर्तृकारोः * वयत्त्वेऽस्योत्खं वा ॥ १६॥ कर्मणि खमुत्र वा स्यात् । पूर्व भोज व्रजति । पूर्व भुक्त्वा वाचि पूरयतेर्णम् स्यात्, अस्य पूरेलकारस्य च ख नजति । अप्रेभोज । अप्रे भुक्त्वा । प्रथम भोज । घा वर्पयत्त्वे वर्पप्रमाणे। गोप्पदप्र वृष्टो देव.। प्रथम भुक्त्या ब्रजति । आमीक्षण्ये-भोज भोज गोष्पदपूर । सीताप्र । सीतापूर वृष्टो देव. । ब्रजति । भुक्त्वा भुक्त्वा व्रजति । पायं पाय, पत्त्विा *चेलाऽर्थे झोपेः ॥ १७॥ चेलाऽर्थे याचि पीन्या ब्रजति। क्नोपयते; णम् स्यात् वर्षेयत्वे। चेलक्नोप वृष्टो कृलोऽन्यथैकथमित्वंचनाम् ॥ ९॥ देव । चत्रकोप । एष चाक्षु कृत्रोऽनर्थात् एकर्तृकात् समुन वा * शुष्कचूर्णरुक्षे पिपस्तस्मिन् ॥ १८ ॥ स्याद् । अन्यथाकार मुक्त । एपकार, कथकार, एए वाक्षु पिपेर्माणम् स्यात् तस्मिन्नेव धौ अनुप्र. इत्यकार भुक्ते । अन्यथा कृत्या । ९२ कृत्वा ! कथ | युक्ते । शुष्कपेप पिनष्टि । शुष्कं पिनष्टीत्यर्थ । कृत्या । इत्य कृत्वा । अनादिति किं ! अन्यथा चूर्णपेष पिनष्टि । रूक्षपेष पिनष्टि । कृत्वा गिरो मुक्त। जीवाकृते ग्रहकुः ॥ १९॥ जीवास्त- यथातथे मूयामत्युक्तौ ॥१०॥ एतयो- यो चोर्यथासख्य गृहिकभ्या णम् स्यात् तस्मिन्ने- र्षाचो र रामुत्र वा स्यात् अस्याप्रयुक्तो गम्य- वानुप्रयुक्त । जीवप्राह गृहाति । अकृतकार करोति । मानाया । फथ माश्यते भवानिति पृष्ट. असूयक निमूले कपः ॥ २० ॥ निमुले कर्मणि त प्रत्याह यथाकारमह भाये तथाकारमह भोश्ये मि तयानेन । अस्याप्रयुक्तापिति कि 'यथाक्रवाह वाचि कर्णम् स्यात् । निमूलकाप कपयति । भोश्थे तथा द्रश्यमि। समूले घ्नथ ॥ २१ ॥ समूळे याचि हते. * पर्मण्याकोशे ॥ ११ ॥र्मणि चाचि कृत सणगाभिधान मारांतता निशान्यते ।

·लघुत्ति ] शब्दार्णपचद्रिका । अ०२ । पा०४। 2 कपेश्च णम् भवति या तस्मिन्ननुपयुक्त ! समूल्यात | स्कायादेफकर्मकाद् भाते वाचि णम् स्यात् । ददा- हति । समूहकाप कपति । धात गाः कल्यति । दडेनाघात । दाताड मा करणे ॥ २२॥ करणे वाचि हतेर्णम् | सादयति । दडेनाताड । हिंसादिति कि चदने- भवति तस्मिन्ननुप्रयोगे । पाणिघात हति। असिघात || नानुलिप्य देवानाराधयति । एकाप्यादिति कि? * हस्ते वृद्धर्तिग्रहः ॥ २३ ॥ हस्तवाचिनि दडेनाहत्य गोपाल गा सादयति चौर । वाच्येभ्यो णम् वा भरति करणे तेष्वनुप्रयुक्तेषु । * ईपि चोपे पीहरुकृपः ॥ ३२ ॥ ईपि हस्तवत्तं वर्तते । करवत । हस्तपत वर्त्तयति । पाणि | भाया च वाचि पीडादेरुपपूर्वाद् णम् स्यात् । पार्यो- वत्त । हस्तग्राह गृह्णाति । वाहुनाह । पपीड शेते, पार्श्वयोरुपपीड । पार्धाभ्यामुपपीड * स्वस्नेहे पुप्पिपः ॥ २४ ॥ स्वाचिनि | शेते, पार्थोपपीड शेते । बजोपरोध । मजे उपरोध । स्नेहे वाचिनि च करणे वाचि यथासस्य पुपिपिपि | अजोपरोध, अजेनोपरोध गा स्थापयति । पाण्युप-- भ्या णम् भवति तस्मिन्ननुप्रयोगे । स्वपोप पुष्णाति । कर्ष, पाणी उपकर्ष । पाण्युपक, पाणिनोपकाएँ आत्मपोप । गोपोप | उदपेप पिनष्टि । धृतपेप । धाना पिनष्टि। *बंधः खौ ॥ २५॥ बधे, णम् स्यात् प्रमाणासत्त्योः ॥ ३३ ॥ ईपि भाया च खौ तस्मिन्ननुप्रयोगे । अट्टालिकाबध बद्ध । मयूरि- वाचि धोर्णम् भाति प्रमाणे आसत्तो चायें । व्यगु कावध बद्ध । क्रौंचवध बद्ध । णमता वधविशे- | लोत्कर्ष गडिकादिछनत्ति, व्यगुले उत्कम् । व्यगुले- पाणा सज्ञा एता । नोत्कएँ। केशमाह युध्यते । केशेषु ग्राह । केशैनीह। *आधारे ॥ २६ ॥ बनातेराधारे वाचिणम् त्वर्यपादाने ॥ ३४ ॥ वरायामुमुकरे भवति या तस्मिन्ननुप्रयोगे । चक्रवध बद्ध । कूट- | ऽर्थे धी अपादाने वाचि णम् भवति । शय्यात्याय बघ वद्ध । धारति शय्याया उत्थाय धाति । भ्राष्ट्रापकर्षअपूपान् कोंीवपुरुपयोर्नवहोः ॥ २७ ॥ भक्षयति । भ्राष्टाद् अपकएँ । त्वरीति किं ? कर्तृवाचिनो पपुरुषयोर्वाचार्यथासख्य नाशिपहिभ्या आसनादुःसाय गच्छति । णम् भवति तस्मिन्ननुप्रयोगे । जीवनाश नश्यति । इपि ॥ ३५ ।। इपि वाचि धोपरा पुरुपवाह वहति । कर्नोरिति कि? जीवेन नष्ट । णम् भवति । यटिग्राह युध्यते । यष्टीहि । पुरुष वहति । पटापकएँ । पटपमा । ऊर्ध्वं शुप्पूरेः ॥ २८ ॥ ऊर्वे कर्तृवा स्वागेघवे ।। ३६ ॥ स्वागे इयते वाय- चिनि वाचि शुपिधारभ्या णम् भवति तस्मिन्ननुप्रधुरे घोरी णम् भवति । अक्षिनिकोच जल्पति । योगे । ऊर्ध्वशोप शुष्यति । ऊर्चपूर पूर्यते । आक्षणी निकोच | भ्रूक्षेप, ध्रुवमुत्क्षेप कथयति । कर्मणि चेवे ॥ २९ ॥ कर्मणि कर्तरि च | अध्रुव इति किं शिर समुक्षिप्य व्याहरति । वाचि इवाऽर्थे णम् गयति तस्मिन्नर धारनुप्रयुक्त। ससेशे ॥३७ ॥ सक्लेशे स्वागे इवते वाचि घृतनिधाय निहित । घृतमिर निहितगित्यर्थ । धोर्णम् भाति । उर प्रतिरोप युध्यते । उरासि जीवितरक्ष रक्षित । कर्तरि-सभिन्ननाश नश्यति। | प्रतिपेप । शिरस्छेद, शिरासि छेद युभ्यते । सभिन्न इव नश्यतीत्यर्थ । अकरनाश नष्ट । विशपत्पद्स्कंदा व्याप्यासेन्ये ॥३८॥ उपदंशो भायां ।। ३० ॥ भाते वाचि उ• एभ्यो णम् भाति व्याप्यासेव्ययोरिनतयोर्वाचो । पपूदिशेर्णम् स्यात् वा । मूलकोपदश भुक्ते, मूल व्याप्ये गेहानुप्रवेशमास्ते । गेह गेहमनुप्रवेश | गह- केनोपदश । मूल्फेनोपदश्य भक्त । मनुप्रदेशमनुप्रवेशमास्ते। आसेन्ये-गेहानुप्रपातमारते। * हिंसादेकाप्यात् ॥ ३१ ॥ हिंसा दो गेहगेहमनुमपात,गेहमनुप्रपातमनुप्रपात | गेहानुप्रया- ·। ७० सनातनजेनग्रंथमालाया- [जैनेंद्र- दमास्त । गेहगेहमनुप्रपाद । गहमनुप्रपादमनुप्रपाद । स्वांग तस्त्वे कृम्वोः ॥ ४५ ॥ गेहायस्कंदमास्ते (गेहगेहमवस्कंद । गेहमवत्कदम-सस्त्याते स्वागे वाचि कृभूभ्या क्याणमौ या स्तः । अस्कंद व्याप्यासेन्य इति कि गेहमनुप्रविश्य मुक्त । मुखतःकृय । मुखतः कृत्वा । मुखताकारं । पृष्टतः- * तृपसोः कालेऽतरे ।। ३९ ।। तृष्यसिम्या ( कृत्य | पृष्ठतः कृत्वा [ पृष्ठतःकार । मुखतोभूय । अंतरे काले इवते वाचि णम् भवति । हापत । मुखतो भूत्वा । मुखताभाव । स्वांग इति कि! गाः पापयति । बमपत। यहापत । अह-सर्वतः काया) मपतप । महात्यासं । यहमत्यास । तपस्वोरिति *धाविनानानाची ॥४६॥ धाणिति कि ! दूधहमुपोष्य भुक्तं । काल इति किं ! धाध्यमुञ्चमुनेवा इत्येतेषा ग्रहणं । धागते व्यर्थे योजन तर्णित्वा गावः पिबति । अतर इति किं ! ( झिसंशके विनानानाशब्दयोश्च वाचोस्ताभ्या क्वा- अहरत्यस्येनी गतः। णमो वा स्तः । अद्विधा द्विधा छत्वा द्विधात्य, द्वि. * नाम्नि ग्रहादिशः ॥ ४० ॥ नाम्नि इवते धा कृत्वा । द्विधाकार । द्विधाभूय । द्विधा भूत्वा । चाचि महरादिशेश्च णम् स्यात् । नामप्राहमाचठे। विधाभावं । ऐकभ्यं कृत्स।ऐकण्यभूय । द्वैधकृत्य । द्वैध- नामानि माहं । नामादेशमाकारयति। भामान्यादेश। भूय । द्वेषाकृत्य । द्वेषाभूय । विनाकृत्य । विनाभूप। शावनिष्टोक्ती क्त्वांगम् ॥ ४॥ नानाकृत्य । नाना भूय । जिसके वाचि सत्रः क्वाणमौ वा स्तोऽनिष्टोक्ती * समर्यास्त्वर्यशककृपज्ञाग्लायटरभलभका- गम्यमानायां ? ग्राह्मण पुत्रस्ते जातः किं तर्हि वृषल मसहाई तुम् ।। ४७ || समर्थाऽर्थेषु अस्पऽर्थेषु नीचष्कृत्याचटे । नीचैः कृत्या | नीचःकार । शकादिषु च याच धोस्तम् स्यात् । समर्थो भोक्तुं । उच्च म प्रियमाख्येय नाचराट्यायमानमनिष्ट भ- प्रभोक्तुं । पर्याप्तो मोक्तुं । अलंभोक्तुं । अस्ति वति । प्राह्मण कन्या ते गर्भिणी जाता । फि तर्हि | भोक्तुं । भवति विद्यते च भोक्तुं शक्नोति भोक्तु । जाम उच्चकन्यावटे। उन्चेष्कृत्या) उच्चैः- धृष्णोति भोक्तुं जानाति भोक्तग्लायति भोक्तुं । पार । नाँचैनार्माप्रियमायेय । उच्चैरुच्चार्यमाण-घटते भोक्तुं । आरमते भोक्तुं । लभते मोक्तु । मनिष्टं भवति । प्रक्रमते भोक्तुं । सहते भोक्तुं | अहलि भोक्तुं । विरश्च्यपवर्ग।। १२॥ तिर्यरशन्दे याचि * कृत्कर्तशिः ॥ १८॥ सिवनिताः कृतः फूलः क्त्वाणमौ वा स्तः अपवर्गे समाप्तो गम्यमाने । करि कारक भवति । फर्ता । कारकः । भशिरि- तिहत्य । तिर्यकावा ( तिर्यक्कारं गतः । अप-ति किं ! कर्तुं गच्छति । य, इति किं : तिर्यक्त्वा काष्ठं गतः। * मुवोऽभूच्यानुलोम्ये ।। ४३ ।। अन्वग्रन्दे * संगतेऽनय ॥४९॥ संगते तर पाचि आनुलाम्ये आनुफ्त्ये गम्यमाने भुवः क्वा- अयमिति निपात्यते । न जीर्यतीसमायसंगत। णमो पात: ( अन्याभूय । अन्याभूत्वा । मन्त्र- अजरोन्पर। भाष तिष्ठति। * रुच्यापथ्यौ ॥ ५० ॥ एतौ निपायी। * तूष्णीमि ॥ ४४ ॥ आस्मन् याचि मुवः रोचतेनष्चि व्यथा क्यम् । रोधतेऽमौ रथ्यो माणमो पा रतः । तूष्णीभूय । नूयी भूत्या। मोदकः । न व्यथत इत्यव्यग्यो यतिः । तुणीभाषमारते । भूगो यो वा॥ फतर पिपरे बयान 'मला" इति पनि यो वा स्यात् । जायतेऽमी जन्यः । न मनेन । पि मधिरामा न प!ि या भन्योऽयं मन्यमनेन । गेयो मापनको गाधान गयो it REPादा माणवन पाः।

·. रघुवृत्तिः] शब्दार्णवचंद्रिका । २०११ पा०४॥ *भोपाद् अस्योऽनीयः ॥ ५२ ।। प्रोपपूर्वा- गतं । इदमेषां यातं । गती प्रामं मवान् । गतो ग्रामी भ्यां व्रस्थान्यामनीयः कर्तरि वा स्यात् । प्रवचनी- भवता । गत भवता । यो गुरुः शास्त्रस्य | प्रवचनीयं गुरुणा शास्त्र । ला कर्माण च भावे घः ॥ १७॥ उपत्यानीयः शिष्यो गुरोः । उपस्थानीयः । सकर्मकाद्धोः टकाराः कर्मणि कर्तरि च । मति शिष्येण गुरुः । घभाव कर्तरि च। क्रियते कटः। करोति कट । 'आपल्लायेः ।। ५३ ॥ आपूर्वाभ्यां | धेः-सुप्यते भवता । स्वपिति भवान् । पतिप्लुम्यां ण्यः कतरि वा स्यात् । आपात्योऽयं । तयोर्व्यक्तखार्याः ॥ ५८ ॥ तयोः कर्म- आपासमनेन । आप्टाव्योऽयं । आप्टाव्यमनेन । मायोः व्यक्तखार्थी भाति । कर्तन्यः फट । श. *शिलपशीट्स्यास्त्रसजनाहज़षारंभावतः यितव्यं भवता । कृतः कटा। शयित भवता । मुक ११५४ ॥ दिटपादः आरंभादादिकार्थाच्च यः (२. को भवता । ईपत्करः। सुपान पयो भवता कः स कतीर वा स्यात् । आरिटष्टः कन्यां भवान् । / खान्यंभव भवता । आस्टिष्टा कन्या भवता । आश्लिष्टं भवता । अति +पिगम्यर्थवानीहीकपजिटेः फर्माण शयिता गुरं भवान् । अतिशयितो गुर्भवता । | लादिः ॥ ५९॥ मुख्य फर्मणि धिप्रभृतीनां अतिशयितं च । उपस्थितो गुरुं भवान् । उपास्थितो | लादयः स्युः । शाय्यते माणवको भातं । आस्यत्ते गुरुस्त्वया । उपस्थित च । उपासितो गुरुं भवान् । माणवको गोदोह । गम्यते माणको ग्राम । टा. उपासिती गुरुभवता । उपासितं च । अपितो गुरु ते मारो मामं । नीयते अजा ग्राम । दियते भारो भवान् । अपितो गुरुभवता । अषित च। ग्रामं । कृप्यते शाखा ग्राम । जायते दत्तः शत ६- अनुजातो माणविकां माणवकः। अनुजाता माणविका व्यते प्रामः शत । शयितव्यो माणवको मासं } माणविकेन । अनुजातं च । आरुढी वृक्ष भवान् ।। इति तन्यादयोऽपि योश्याः । थारूदो वृक्षो मवता । आरूढं च । अनुजीर्णो +दुहादीनां गौणे ।। ६० ॥ एषां गांणे वृपठी भवान । अनुजीर्णा पटी भवता । अनुजीर्ण । कर्मणि लादयो भवति । दुयंत पयो गौः । याप्यते च । प्रकृतः कटं भवान् । प्रहतः कटो भवता ।। गा देवदत्तः । पृष्ठपते धर्ममाचार्यः { दोग्धव्या, प्रकृतं च । प्रमुक्तो भवानोदनं । प्रभुक्तः ओदनो दोहनीया, दोह्या पयो गौः । भवता । प्रमुक्तं च । प्रासितो मवान् । आसितं +ज्ञार्यालयोः ॥६॥ ज्ञार्थानामद्य - मवता । प्रसुप्तो भवान् । प्रमुप्त मवता । धिगत्यर्याच ॥ ५५ ॥ धिसहकात् गत्य- नां च धूना तयोः प्रधानामधानकर्मणो दयः स्थः । ज्ञाप्यते माणवको धर्म । ज्ञाप्यते माणरक चि कः कर्तरि या भवति यथाप्राप्तं च । आसितो (धर्म बोप्यते माणको प्रथं । माणा प्रयो या । भवान् । भासितं भवता । गतो ग्राम भवान् । गतो । भोज्यते माणः औदन | माणकमोदनी था। मामो भवता । गतं च । पातो मामं भपाम् । * घुरकैलिमास्वपृष्टपच्या कर्मकर्तरित यातो मामो भवता । यातं च। ६२ ॥धुरादयः कर्मस्तरि माति । भंगुरं मिदुरै * आधारे चापर्याच ॥ ५६ ॥ अर्था- | काई पचैलिमा मापाः1 मिटिमानि काष्टानि । दिगस वाघोर वा क्तः स्यात् । यया प्राप्तं च । पर्यास्थितां कुंडे स्वयमेव । फष्टे पर्यंत कृष्टपच्याः अस्मिन्निमै मदंति स्म-इदमेषां जन्धं । इदमेषां शाटयः स्वयमेर 1 पर्यन्यो निपायः । मंत । इह एमिर्जग्ध मोदनः । इह एभिः पातं मधु। भीमादयोपादाने ॥ ६ ॥ एते अपा- भाषे-इह जग्धमेभिः :-इदमेरामासित इदमे मा- दाने कारके भवति । विभेत्यस्मात् भीमः । भीमः । पित । इह मनानासितः । आसित मवता। इदमे मयानकः । धरः । प्रपतनं । समुद्रः । - ·। . . । सनातनजैनग्रंथमालायो- * उगादयः संप्रदानाचान्यत्र ॥ ६४ ॥ लटो माना णशादया वा स्युः । वेद । विद्व। विक। वेत्य । विदथुः । विद। वेद । विदतुः । विदुः । उणादयः याः सप्रदानापादानाच्चान्यत्र , कारकेषु भवति । करोतीति कारुः। वृश्चति त वृक्षः । अचंति पक्षे-वेमि । विदः। विद्यः । वेसि । वित्थः । वित्य। वत्ति । वित्तः । विदति। तया अश्क । वृत्तं तत्र वर्म । *ला ।। ६६ ।। लामिति नव लकाराः । ब्रुव आहश्च ॥ ७२ ॥ ब्रुवः परस्य लटो लट् । लिट् । उट् । लट् । लोट् । लङ् । लिङ् । | मानां ते वा स्युः यश्चाहादेशः तत्सन्निधाने आत्य। ला लड् । इति यदने वक्ष्यामि तदेतेपामुत्सृष्ट- | आहथुः । आह । आहतुः । आहुः। पले-बबीपि । विशेपणानां भवतीत्यधिकृत धेदितव्य । बूथः । ब्रवीति । यतः । ग्रुति मिश्चस्मससिपथस्थतिप्तमझीवहिम- न थास्मदः ।। ७३ ॥ बुकः परस्य लटो हिथासायांवम्ताताम्झङ ।। ६६ ॥ मित्रा- मानां यस्यास्मदश्च ते न भवति तत्सनियोगादाहश्च । दयो यस्यादेशाः भवति । पचामि । पचावः । प्रथ। ब्रवीमि । अवः | नमः। पचामः । पचसि । पचयः । पचय । पंचति । पंचतः। पचंति । टितां दविषये रूपांतराणि कार्य स्यात् । पचाव । पचाम । पचत । पर्चत । लोटो लङ्वत् ॥ ७४ ॥ लोटो लङ इव वक्ष्यति । लिटो मानां णशादीश्च ! लुट-पक्का- पचता । दितः सम्खं, मिथस्थतसोऽतंततामिति स्मि । पक्तास्वः पक्तारमः।-वक्ष्यामि | चदयावा.) वक्ष्यामः । लोटमरे वक्ष्यति डितां मविषये च । च सिद्ध। लङ्-अपचे । अपचायहि । अपचामहि ] अप एस ॥ ७५ ॥ लोटो माना इकारस्पोर्म- चथाः । अपचेथां । अपचचं । अपचत । अपचेतां।। वति । पचतु । नमंतु चद्रप्रमेशं । अपचंत। दिडमले वक्ष्यति । ड्-अपक्षि । अप. * सेहिर्डिव ॥ ७६ ॥ लोटः सेहिभवति श्वहि । अपक्ष्महि । अपक्थाः । अपक्षायां । अप-च्चि । लुनीहि । आप्नुहि । रब अपक्ता अपक्षातां । अपक्षत लङ्-अपक्ष्ये । मेनिः॥७७ ॥ छोटो मेनिरादेशो भवति । अपक्ष्यायहि । अपक्ष्यामहि। पचानि | करवाणि । टिइंटरेः ॥ ३७॥ टितां लकाराणां दस्य आमेतः ।। ७८ ॥ लोट एकारस्य आम् टेरेत्य स्यात् । पचे। पचायहे | पचामहे । दिद-पेचे। भवति । पर्चयां । पचता ! पचेतां । पचंता । पेचिवहे । पेचिमहे लट-पताहे। पनामहे । पता- स्महे । लट्-पक्ष्ये । पक्ष्यावहे । पक्ष्यामहे । स्वो वाऽम् ॥ ७९ ॥ सकारयकाराम्या लोट् वक्ष्यते। परस्य लोट एकारस्य व अम् इत्येताबादेशी भवतः । पचस्व । पचध्य । थास: सेः ॥ ६८ ॥ टितो लकारस्य थासः से इत्ययमादेशो भवति । पचसे । पेचिपे । * टावस्मदः ।। ८०॥ छोटोऽस्मदः यात्र पक्तासे । पक्ष्यसे । मवति । करवाणि । करखाव करेवाम चिनधानि । * लेतमस्यैशिरे ।। ६९ ॥ टितो लेतझयोः । चिनवाय । चिननाम । एन रे इसतारादेशी भवतः । पेचे : पेचिरे । एत ऐ ॥८१|| लोटोऽस्मदः एकारस्य *माना गावमयाथुसरणशतुसुसः।।७०॥ ऐत्वं भाति । करब । करवावहै । करयामहै । टितो मानो णशादयो अति । पपाच । पेचिव । डिन्तः ८२॥डितां झाराणा- पेचिम । पचिप । पैचयुः । पेच । पपाच । मस्मदा सकारस्य स स्यात् । अपचाच । अप- पेचतुः । पेनुः। चाम पिचेर श्चिमा अपार । अपादम । अप- विदो सो वा ॥ ७१ ॥ मेतेः परस्य श्या1 अपश्यागा ·लघुवृत्ति.] शब्दार्णवचंद्रिका । अ० २। पा०४ । उच्यास्त्र एर्मे ।। ८३ ॥ डिता टंकाराणा इकारस्य मिगिद्गः ॥ ९५ ।। धोपिहिता मिडः खं भवति मविषये । अपचः । अपचत् । अपचन् । शितश्च त्या गसज्ञका भवति । मिङ्-भूयते । तर. पचे । पचेत् । अपाक्षीः । अपाक्षीत् | अपश्यः 1 | ति । शित्-गच्छन् । यजमान । अपक्ष्यत् । अपश्यन् । शेपोग एव ।। ९६ ॥ मिशिद्धयामन्य. *मियसयतसोऽस्तंततां ॥८॥ हिता ला | शेषः अगसज्ञक एव भाति । भरिता | मवि- मिवादीना अमादय आदेशाः भवति । अपचं । तु । भवितव्य । अपचतं । अपचत । अपचता । एव सर्वत्र । लिट् ॥ ९७ ॥ लिट् अगसो भवति । लेस्सीयुट् ।। ८५ ॥ टिडादेशाना ले | पेचिथ । शकिथ । सीयुड् भवति । पचय | पचरहि । पचेमहि । लिडाशिपि ॥ ९८ ॥ आशिषि लिट् अ. पक्षीय । पक्षीवहि । पामहि । गसो मरति । भागे-जागरिपोष्ट | कर्मणि-पपि. * न्यासुमे ।। ८६ ।। लिङ्गः ब्यासुद्द | पोष्ट । आशिपीति कि जागृयात् । जागृयाता । स्यात् मविषये । यजेय । यजेन । यजेम । वच्यार । * तुद्योताहा ।। ९९ ॥ तुह्यौराशिषि हता. पच्याम । कुर्यो । कुर्याव । कुर्याम । द्वा स्यात् । जीवतात् भरान । जीवतु भवान् । जीन- किदाशिपि ॥ ८७॥ लिडो झ्यामुट् | तात् त्व। जीर स्व ] कुरतात् । मृष्टात् । किद् भवति आशिषि । उग्यास । लुटोऽन्यस्य डारीरम् ॥ १०० ।। दटो- उच्यास्म । इग्यास । इयास्त्र । इज्यास्म । जाग- ऽन्यसज्ञकन्य टारसो भवति । श्रीता। श्रोतारो। सिं । जागर्यास्त । जागर्यास्म । श्रोतार । अध्येता । अध्येतारी । अध्येतारः। रनझेटः ॥८८॥ लिडो झस्य इटव रन् इति जैनेंद्रव्याकरणे शम्दार्णवापरनामधये अत् इत्येतानादेशा भरतः । पचेरन् । पचेय । शब्दार्णवद्रिकानाम्नि लघुवृत्ती पक्षीरन् । पक्षीय | द्वितीयोऽध्याय समाप्त. सुट तयोः ॥ ८९ ॥ लिहम्तकारथकार- योः सुटू स्यात् । पक्षीष्ठाः । पक्षीयास्था । पक्षी- प्ट । पक्षीयास्ता। झर्जुस ॥ ९० ॥ लिङ झर्नुम भाति ।। कुर्य क्रियामुः। थवित्सेः ।। ९१ ॥ एभ्य परस्य झंजुम स्यात् अनीभयुः। अददुः। अजागरु अपिदु.।अकाः। आतः ॥ ९२॥ आकारातात्सेः परस्य झेर्जुस स्यात् । अदुः। अधु.1 अस्थु । अगु । नियमोऽय-आत एर स्युबतात् झर्जुम् नान्य. स्मात् । अभून् । लो वा ।। ९३ ॥ आत: परस्य रडो झर्जुम् माति वा । अयुः । अयान् । अवु ।अगन्। द्विपः ॥ ९४ ॥ द्विषः परस्य उडी शेर्जुग या स्यात् । अहिषु । अद्विपन् ।

·सनातनजैनप्रथमाला- [ जैनेंद- - । । अपाची । धुष्यचतेरेव उगितो नान्यस्मादिति । पर्णचकन्या वनोऽशो रश्च ।। ६॥ अहशंताद्यो वन् अथ तृतीयोऽध्यायः तदतात् डी भनति रेफश्चांतादेश, धीवरी। पौधरी। मेरुदृश्वरी । शर्वरी। अहश इति कि: प्रथमःपादः। सहयुवा स्त्री। ङचाम्मृदः ॥ १॥ यतादाबतान्मृदश्च वक्ष्यमाणास्त्या भवतीत्येपोऽधिकारो वेदितव्यः आ देश्च यदुक्त तन्न स्यात् । पच कुमार्य । सप्त रोहि- नेलस्वस्रादेः ॥७॥ इल्सकात् स्वस्रा. इविधेः । डी इति स्वरूपग्रहण । आरिति टाप- ण्यः । स्वसा । दुहिता । ननादा । याता । डापोः सामान्यग्रहण | मृदिति सज्ञानिर्देशः । मनो डाप च ॥८॥ मन्नतान्मृद. स्त्रि- सैजसमौदयाभ्यांभिरडे यांभ्पस. या डाप स्यात् डीनिषधश्च । पामे । पामा । पा- डसिभ्यांभ्यसङसोसाम्ङयोस्सुप ॥ २॥ मानौ । पामानः । दामे । दामानौ । ड्याम्मृदः स्वादयो भवति । गौरी । गौयों । गौर्य । गौरी । गौर्यो। गौरी. गौर्या । गौरीभ्या। गौरीभिः । अनश्च वात् ।। ९॥ अन्नताद् बसान्म- गौयें । गौरीभ्यां । गोरीभ्यः। गौ-ः। गौरीभ्या। गो। सुप।। सुपर्वाणौ। बादिति किं ! अति- दः स्त्रिया डाप स्यात् न डी च । सुधर्मे । सुधर्मा- गौरीभ्यः। गौर्या. । गौर्योः । गौरीणां गोर्या गोर्यो पर्वणी यष्टिः । गौरीपु ।। माला । माले । माला. । माला । माले । माला. मालया।मालाभ्या मालाभिः 1 मालायै ।मा- चोखे ॥१०॥ अनंत' बसात् उलयतः लाभ्या। मालाभ्यः।मालायाःमालाभ्या।मालाभ्यः। वा डाप भवति न डी च । बहुराजे । वहुराजानौ । मालाया 1मारयोः1 मालाना । मालाया । माल्यो । | बहुराज्यो । बहुधीरे । बहुधीवानी । बहुधीपर्यो । मालासु । एव-दामा । दामे । दामाः। । उल इति किं : सुधर्मे । सुधर्माणौ । अन इति दृपदा । दृपदः। दृपद । दृपदौ । दृपदः । दृपदा । कि मुमत्स्या नदी। दृपया । इपादिः । दृपदै । दृपया। पद्य । डी खौ ॥ ११॥ अन्नतासात् डी भ- हपद. । दृपया | उपद्भ्यः । दृपद । दृपदो। वति खौ । अधिराज्ञी । सुराज्ञी ग्राम. । पर्दा । दृषदि । दृपदोः । दपत्सु । ऊनः ॥ १२ ॥ ऊधन्नताद् बसात् डी स्त्रियां ॥३॥ यदित ऊर्घमनुक्रमियाम पति । कुडमियोधा अस्या झुडोनी । घटोनी । तस्त्रिया वर्तमानान्मृदो भरतीत्यधिकारो वेदितव्य । * दाम्नः स्ये ॥ १३॥ दामाताद् बसात् सगोदाहिष्यते । स्थिसज्ञादे डी स्यात् । विदाम्नी । विदाम्नी । * अनाधतां टाए ॥ ४॥ अजादीनामका- स्पेरिति किं ? उद्दामा वड़वा । उद्दाम्नी बड्या । राताना च त्रियां टाप् स्यात् । अजा । एलका । *हायनाद् क्यासि ॥१४॥ हायनाताद् चटका । कोकिला । अत -देवदत्ता । खट्वा। कारी- बसात् स्थिसज्ञादेर्डी स्यात् वयसि गम्यमाने । पगप्पा । नियामिति फि: अज' | देवदत्त । हिहायनी । त्रिहायणी यत्सा । ययसीति कि ? * हुपगिहन्नंचोः ॥ ५॥ उगितः ऋका- चतुर्हायना शाला। रतानकारांतादचत्यताच डी भरति । प्रेयसी । पादो वा ॥ १५॥ पादताद् बसात् विदुषी । तभपती । पचती । की। हनी । त्रिया या डी स्यात् । विपदी द्विपात् । विपदी निपात्। राश। दंडिनी । प्राची। प्रतीची। उर्दाची टाचि ॥ १६॥ पादतान्मृत्सकात् टाए ·लघुइति] शार्णवचदिका । म०३१ पा०। AND । स्यात् मयभिषेयाया । द्विपदा, विपदा का विस्तादताद् दुपि मति सी न स्यात् । निमित्ता। माचीति कि द्विपदी स्त्री। निरिस्ता (झाचिता। दिकवल्या। अनीचः ॥ १७॥ यदितोऽये पक्ष्याम कांडात् क्षेत्रे ॥ २८ ॥ फाडात् रात् तदनीची चेदितव्य | वक्ष्यति इमटिड्ढादि । कुर- दुपि डी न स्यात् क्षेत्र । द्वे कार्ड प्रमाणमस्याः चरी। अनीच इति कि बहुकुरुचरा । द्विकासा, निवडा क्षेत्रमक्ति । क्षत्र इति कि! * इअटिबढाणठणठयः ॥ १८ ॥ एम्य | द्विफाडौ रन्जु । स्त्रिया डी स्यात् । सौतगमी नगरी । मद्रचरी । पुरुपाद प्रमाणे वा ॥ २९ ॥ पुरपानात् सौपर्णेयी । कुमारी | मौसी । लाक्षिकी । रात् प्रमाणे या सो स्यात् हृदुपि । वी पुरतो प्रमा- पारायणिसी। मस्या- दिपुरती । द्विपुर । त्रिपुरुश। विपुरता खाता 1 प्रमाण इति कि । द्विपुरुषा। * योऽपावयात् ॥ १९ ॥ यचंतामृदः स्त्रिया डी स्थात् पकारातादपदाच्च पर यह वि. गुणोक्तरुतोखरुम्फोडः ॥ ३० ॥ हाय । गार्गी। वासी । अपारद्वादिति सिं! गो- गुणाचनान्मृदः खरमोद वनितात् उकारांतात् कल्या आग्टपा। या जो स्यात् । पटुः । पटनी। मृदुः। मृद्धी । फट ।। २० ॥ यत्रताद् फट् स्यात् । मा- पृथु । एप्ली। तनु । तन्थी । गुणोतरिति कि: 'पर्यायणी । पोतिमाभ्यायणी | आपट्यायनी । माखुरिय। रत इति कि 'मुचि स्त्री असरकोर: इति किं सहरिय । पाइरियं । लोहितादिशालांवात् ॥ २१ ॥ दोहितादिभ्य शकलपर्यतेभ्यः फट् स्यात् । बरि- बहादेः ॥३१॥ यहादिग्यो पाली स्यात् स्त्रि- पायनी । शाशित्यायनी । शाकल्यायनी । लोहि-या।बहुः। बही। पद्धतिः पिद्धती। अचति. अवती तादि: गर्गावतर्गण। +तोऽक्तः ॥ ३२ ॥ अन्यतादियारांताद् कारल्यासुरिमांहकात् ॥ २२ ॥रम्यः मृद. स्त्रिया या डी स्यात् । भूमिः । भूमी। फद मपत्ति । कौरन्यायणी । आमुरापणी । अनि । अगनी । आत्मभरि । आमभरी । अक्के- रिति किति। मांड्कायनी। +चंद्रभागानयां ॥३॥ चद्रमागाद्वारी गौरादिभ्यः ॥ २३ ॥ एम्या स्त्रिया दो भाति नया । पदमागी, घद्रमागा नदी । ' स्यात् । गौरी । मसी । मानुषी। पदभागान्या वपस्यनत्ये ॥ २४ ॥ वसि अनन्य वर्त- शौणश्यततहरितभरतलोहितादांगो मानान्मृदः स्त्रियों की स्यात् । युमारी । किशोरी ! नथ ॥ ३४ ॥ गोगादेवणाचरात् पारी स्यात् मर्करी । अनत्य इति फि! स्थपिरा। रात् ॥ २५ ॥ रसज्ञकान्मृद. स्त्रियां होनसलिगने समारमा घ नगर | गोगी। मगा। सैनी, सनी, पता । दरिणी, दरिता । मयति । पचपूरी । पचनी बिगनी । भरणी, मरता । लोहिनी, सोहिता पारिति किपाता। सात् राद् इदुपि सति सी स्यात् । दाभ्यां पुस्याम्पो वनासिनपलितान् ॥ ३॥ यी मीता द्विगुडची विगुदी पादकी। परिमाणा- ( म्याममिता ताम्यो का सस्यात् गमय स्नादेश । निग्नी, अमिता। पटिनी, पति न विस्वाचितरंगत्यात् ॥ २७ ॥ * पालशनमारंगापिंगरिंगामासा - परिमाणापि ॥ २६ ।। परिमाणा- दिति कि । पचाया।

·. सनातनजैनग्रंथमालायां- .[जैनेंद्र- ॥३६ ।। कालादेर्वर्णवाचिनो मृदः स्त्रिया की पूतऋतुपाकप्याग्निकुसितकुसीदादैश्वा४४॥ भवति। काली । शवली | सारगी। पिशगी । एभ्यः पुयोगात् ङी भवति ऐकारश्चातादेशः । पूत- पिंगली । कल्मापी। वर्णादिति कि ? काला शबला। ऋतायी। वृषाकपायर्या । अग्नायी। कुसितायी । * रोहिणरेवताझे ॥ ३७ ॥ आम्यां न- कुसीदायी। क्षत्रे डी स्यात् । रोहिणी । रेवती नक्षत्र । मनोरे व ॥४५॥ पुयोगान्मनोः स्त्रियां +नीलात् माण्योषध्याः ॥ ३८ ॥ ङो भवति ऐजत्तादेशश्च । मनायी । मनाची । नीलात् डी भवति प्राणिनि ओषधौ च । नीली * मातुलाचार्योपाध्यायादानुकच ॥४६॥ गौः ओपधिश्व | नीला शाटी अन्यत्र । मातुलादेः पुयोगात् स्त्रिया डी भवत्यानुगागमोऽपि .+खौ क्ताच्च ॥ ३९ ॥ तांतानीलाच्च वा तत्संनिधाने | मातुली, मातुलानी, मातुला। स्त्रियां ही वा स्यात् खौ। प्रवृद्धा च सा विळूना | आचार्यो, आचार्यानी, आचार्या । उपाध्यायी, उपाध्यायानी, उपाध्याया। च प्रदविलूनी । प्रवृद्धविलूना । नीली । नीला । कैवलमामकभागधेयपापावरसमानार्य- * वरुणभवशवरुद्रेन्द्रमृडात् ॥ ४७ ॥ एभ्यः पुयोगात् ङी भवत्यानुग्च । वरुणानी। भवा- कृतसुमंगलभेपजात् ॥ ४० ॥ एम्यो डी नी शर्वाणी । रुद्राणी । इद्राणी। मृडानी । भवति खौ । केवली । मामकी । भागधेयी । *सूर्यादेव्यां ॥ ४८ ॥ सूर्यात् पुयोगात् पापा । भवरी । समानी। आर्यकृती । सुमंगली । | जो भवत्यानुग च देव्या। सूर्याणी। सूरीत्यन्या । भेषजी। +टाप ॥ ४९ ॥ सूर्याद् पुंगोगाद् टाप स्यात् * कुंडगोणस्थलभाजनागकुशकामुककवा | देव्या । सूर्या देवी । रकटात् पात्रावपनाकृत्रिमाश्राणास्थूलायस * यवयवनाद् दुएलिपो ॥५०॥आभ्यांजी रिम्सुकेशवेशश्रोणी ॥४१॥ कुडादिन्यः भवत्यानुग च दुष्टे लिपौ चार्थे । दुष्टो यवो पात्रादिष्वधेषु यथासख्य स्त्रिया डी भवति । कुंडी यानी । यवनानां लिीपर्यवनानी । अन्यत्र । पार । गोणी-आरपन । स्थली-अकृत्रिमा। भाजी श्राणा । नागी-स्थूला । कुशी--अयोविकारः । कामुकी-रिरमुः। करी-केशरेशः । कटी-श्रोणी । * हिमारण्यादुरौ ॥ ५१ ॥ आभ्या डो भ. अन्यत्र-कुडा । गोणा । स्थला । भाजा। नागा। । वत्यानुग्च उरौ महत्यर्थे । उरु हिम हिमानी । उर्व. कुशा । कामुका | कचरा । कटा। रायमरण्यानी । हिमा, अरण्यान्यत्र । * क्षत्रियार्याद् वान् ॥ ४२ ॥ आभ्या * पतिवल्यंतर्वल्यविधवागर्मिणी ॥५२॥ स्त्रिया आन् त्यो वा स्यात् । क्षरियाणी । क्षत्रिया। पतिपक्षी अतर्वनी च निपात्यते अविधा गर्भिणी भार्याणी । आर्या । चेत् । पतिरस्थाः अस्तीति पतिपत्नी जीवत्पतिः । * पुंयोगादज्येष्ठादिभ्यः ॥ ४३ ॥ पुंयो- | मतोत्यं नुग्च ड्या ! पतिमती पृथ्वीत्यन्यत्र । अ- गात् यः शब्दः स्त्रियां वर्तते तस्मात् ज्येष्ठादि- | तरस्यामस्तीति अतर्वक्षी गर्भिणी । मतोरीत्व नुग च । यर्जितात् टी मपति । उपाध्यायस्य भार्या उपा *वानः पत्यंतस्य ॥ ५३॥ पतिशब्दां. प्यायी । प्रष्टी । महामानी। पुयोगादिति किं ! यज्ञ तस्य नादेशो भाति वा । घटः पतिरस्याः दृढपनी । दत्ता । भग्गेष्टादिभ्य इति कि ज्येष्टा | कनिष्ठापति । एष-वृद्धपनी । स्थिरपती । स्यूटपनी । गोगटिका। दासपनी प्रामपत्नी। । नास्य एयाने मू वानिक पा। सपल्पादौ ॥ ५४॥ मपल्यादिषु प. या। यवना।

·लघुवृत्तिः] शब्दार्णवचंद्रिका । अ०११ पा०३ ॥ ७७ तिशब्दस्य नादेशो भवति । समानः पतिरस्याः सप- | तनूदरा । विम्बोष्ठी । विम्बोष्टा। समजंघी। सम- ती । एकपत्नी । वरिपत्नी। जंघा । समदंती । समदंता । चारुकी। चारु- * करणात् क्रीतात् ॥ ५५ ॥ करणपूर्वात् | कर्णा । तीक्ष्णगी। तीक्ष्णशृगा। मृदंगी । मृदंगा । फीतांतात् की स्यात् । यत्रेण क्रीयते स्म वस्त्रक्रीती। तनुगात्री । तनुगात्रा । कलकंठी । कलकंठा । यसनक्रीती । करणादिति किं !सुक्रीता । +दीर्घजिहाद ॥ १२ ॥ अस्माद् स्वांगवाच- तादल्पे ॥५६॥ करणपूर्वात् तांतात् | काद् वा को स्यात् । दीर्घजिहा ! दीर्घजिही । सो भवत्यल्पेऽर्थे । अविलप्यते स्म अम्रविष्प्ता यौः । सूपविलप्ती पात्री । अल्प इति किं ! चंद- | स्त्रिया वा डो स्यात् । कल्याणपुच्छी। कल्याणपुच्छा। +पुच्छात् ।। ६३ ।। पुच्छात् स्वागाद् नीचः नानुलिप्ता स्त्री। *जाते;दमतिपज्जन्माकुः ॥५७ ॥ +मणिशरकवरविपात् ॥ ६४ ॥ मण्यादि- जातिपूर्यात् क्तातात् प्रतिपदादिवर्जितात् बसात् | मणिपुग्छ । शरपुच्छी । कबरं पुन्छमस्याः कवरपु. पूर्वात् पुच्छान्नीचः डी स्यात् । मणिः पुग्छे अस्याः की स्यात् । शंखी मिन्नी अस्याः शंखभिन्नी । ऊर: छी । विषपुग्छी। छिनी । केशलूनी । जानुभग्नी । जातेरिति किं ? मासयाता । वादिति किं ? पादपतिता । अप्रतिपदा- पक्षाच्चैवात् ॥६५॥ इवार्यात् पक्षांसापु- देरिति कि: दंतप्रतिपना । दंतमिता । दंत- च्छांताच्च नीचः स्त्रियां ली स्यात् । उदक इव पक्षी जाता । दतकता। यस्याः सा उलूकपक्षी शाला । उल्फपुसी सेना। * पाणिगृहीत्यादिः पनी ॥ ५८ ॥ पा न क्रोडादिवहनभ्यः ॥ ६६ ।। फ्रोडायं. णिगृहीत्यादिडर्यंतो बसः साधुः स्यात् पनी वाच्या | तात् बहजताच मृदः स्त्रियां डी न स्यात् । चेत् । पाणिगृहीतो यस्याः सा पाणिगृहीती । कर- फल्याणी काडाऽस्याः कल्याणक्रोडा । कन्याणयुग। गृहीती । पाण्यात्ती | पाणिगृहीताऽन्या । कल्याणासा.। वहग्भ्यः-पृथुजयना । दृढदया। *वाज्यस्नाऽस्वांगात् ॥ ५९॥ वस्त्रवर्जि- महान्टलाटा । तादस्वांगजातिमाचिनः परात् क्तातान् प्रतिपदादि सहनविधमानात् ॥ ६७ १ महादिभ्यः यर्जितादू बसात् वा ङो स्यात् । सांगर जाधमनया परात् स्वागात् डी न स्यात् । सकेगा। सनामि- सागरजग्धी। सांगरजग्धा। पलांडुभक्षिती। पलांडुभ- का । अकेशा । अनामिका । विद्यमानगा। क्षिता। मुरापीती। मुरापाता। अमत्रास्त्रांगादिति विद्यमाननासिका । कि वस्त्र उन्नमस्याः वस्त्रउन्ना | शंखभिन्नी। नसमुसाद खी ।। ६८ ॥ नगमुरांना स्वांगानीचाऽस्फोङः॥ ६०॥ स्वागा-की न स्यात् गौ । सूर्पण | व्याप्रणा | गार- नीचः स्फोड्यर्जितात् स्त्रियां डी वा स्यात् । स्निग्ध- मुगा | सगमुना । गारिति कि! मुर्गमिर नया मुखी । स्निग्धमुग्वा । पृथुम्ननी। पृथुस्तनां । यस्याः मा मूनिमी।सूनिया चिमुगी। मुरा दीर्घकसी दर्धिफेशा । स्वागादिति सि! बहुपया। *सम्यगिधीनार्यः 1 ६९ ॥ तं गमा पाधिकारे पुनर्यग्महणं पा) । प्राप्तकंशी, प्रारकेशानिपात्यते । गगीय | सनिशदाता डांगे माने रिक्षा | निष्केशी, निष्कशा यूका । असोडः इति ममापि च नियो रोग | नाम्याः गिदुर्ग कि! मुगुका कल्याण मा चारपार्धा। अविश्वा । नागनी ननरपोः सरी नागिन । * नासिकोदराष्ट्रनयादतकर्ण गांगनंगात्र * नातेरयोहटात् ॥ ७० ॥ पोरन. फंटात् ॥ ६ ॥ न्याभूतनासिकायतात् स्त्रियां | जितादतः जानिपाचनः नियां रीगन् । पुर: दीया सान् । दापनामिकी दीनामिका । रानटरी। | टी 1 कटी। मयूगी गुरुग। जागिनि कि!

·सनातनजैनमंथमालायर्या- [ जैनेंद्र- H शुक्ला । अयोड्दादिति किं ? इभ्या । आर्या । | सहादिपुत् ऊरुयोः ऊर्भवति । सहोरूः । सहि- क्षत्रिया । शूद्रा। तोरासहितोरूशफोरलक्ष्मणोरू। वामोर * पाककर्णपर्णवालयोः ॥ ७१ ॥ पाका- दिद्युभूताज्जातिवाचिनः स्त्रियों को स्यात् । ओद- बाहुशब्दांतात् कद्रकमंडलुभ्यां च ऊर्भवति खौ। - वाइतकद्रुकमंडलोः खौ ॥ ८१ ॥ नस्य पाक इव पाको यस्याः सा आदनपाकी । मूपिककर्णी । शालिपर्णी । अश्वयाली । नियमोऽय- भद्रबाहूः । मद्रबाहुः । कः । कमंडलू. । खाविति ये नित्यं स्त्रीविषया जातिमाचिनः शब्दास्तेषु ऐभ्य | किं ! वृत्तवाहुः । कद्रुः । कमडलुः । एव स्त्रियां डो नान्यस्पात् । बलाका । मक्षिका। हृतः ।। ८२ ॥ हृत इत्ययमधिकारो वेदित- +पुष्पादसत्कांडप्रतिशत काचः ॥ ७२ ॥ व्यः आ इचः । तत्रैवोदाहरिष्यामः । सदादिवर्जितात् पुष्पातात् डो भवति । शंखपु यूनस्तिः ॥८३ ॥ युवनशब्दात्तिर्भवति प्पी । सुवर्णपुष्पा । असदादेरिति किं ? सत्पु- स्त्रियां । युवतिः । पा । झाडपुष्पा । प्रांतपुष्पा शतपुष्पा । एकपुष्पा, प्योक्षु रूपांत्ययोर्गोत्रेऽनाऽणिोः1८४ प्राकपुष्पा अणित्रौ यौ गोत्रेऽनाचे विहितो अक्षु मध्ये रूपात्यौ +फलादसंभस्रकाजिनशणपिंडात् ॥७३॥ तयोः यो भवति । करीपगधेरपर स्त्री कारीपर्ग- समादिवर्जितात् फलातात डो भवति । वासीफली। ध्या। कौमुदगंध्या । देवदत्त्या । रूपात्ययोरिति किं ! पूगफली ! असमादेरिति किं ? संफला । मस्त्राफला) | औपगवी । गोत्र इति किं ! अहिच्छत्रे जाता आहि- एकफला । अजिनफला । शणफला । पिंडफला । च्छत्री । अनार्य इति किं ! वाशिष्ठी | अणिोरिति +मूलादनत्रः ॥ ७४ ॥ अनपूर्वात् मूला- | किं ? आर्तभागी। तात् ङो भवति । दर्भमूली । शीर्पमूली। अनत्र * गोत्रांशाद् वृद्ध ॥ ८५॥ गोत्रांशात् गो- इति किं ! अमला। त्रावयवात् वृद्धे अनाचे विहितयोः अणित्रोः ब्यो * नुरितः ॥ ७५ ॥ इकारांतात् नर्मनुष्यस्य भवति । पुणिकस्यापत्य वृद्धं स्त्री पौणिक्या । जातिवाचकात् डी भवति । कुंती । अवती । दाक्षी। भौणिक्या । ओदमयी। नुरिति किं तिचिरि.। इत इति किदरदा। क्रोडादिभ्यः ॥ ८६ एभ्योऽणिो प्यो * जरुतोऽयोः ।। ७६ ॥ युशब्दातवर्जितात् भवति । क्रोडस्यापत्यं स्त्री क्रोड्यो । व्याड्या, चौ- उकारांतात् नृजातियाचिनः स्त्रिया ऊत्यो भवति । पयतोऽपसं स्त्री चौपयत्या । चैटयत्सा । इवाकूः । कुसः । पर्शः । उत इति किं ! चित् । +सूत्याभोज्ये युवतिक्षत्रिये ॥ ८ ॥ अयोरिति किं ! अवयुः। सूत्याभोज्य इति सूतभोजशन्दी स्त्रियांध्यांती निपा- पंगोः ॥७७॥ पंगुशब्दाद् ऊर्भवतिः। पाः। क्षत्रिया । अन्यत्र-सूता । भोजा । सो युवती क्षत्रियायां च । सूत्सा युतिः। भोज्या +पभूः ॥ ७८॥ श्वशुरशब्दस्योकाराकारयोः * देवपक्षशुचिवृक्षसत्यमुग्रफंडेविदादा।८८ खं उधयो निपास । श्वः । एम्य: परस्पेनः स्त्रियां ध्यो या स्यात् । देवयज्ञ- जरुद्योरिवे ॥७९॥ उरूत्तरपदादिवाणे | स्यापत्यं स्त्री दैवयश्या । देवयज्ञी । शौचिवृक्ष्या। उभयति । फरभस्य ऊरुरिव उस पस्याः सा कर- चौचिक्षी । सात्यमुपपा । सात्यमुमी। काँठेविच्या , भोगः । कदलीस्तंभोट फरिकरवृत्तोरूः। इव इति । काठविद्धी । कि चोरः पुत्री। * वाघाद समात् ॥ ८९ ॥ वेति च आ. * सासाहितसहितशफलक्ष्मणशामादेः॥८० यादिति समर्थादिति च एतीत्रतयं अधिकतं वेदि.

·एघुपत्तिः] सन्दार्णवचंद्रिका । १०। पा०११ ७९ तव्यं । यस्यति-तस्यापत्यमिति । उपगारपत्र प्राग्वीयेऽन माति । ओमः । मौदपानः तरगी- ओपगवः । वामहणाद् वाक्यमपि साधुः। आधा- तारणः । पार्थिवः । पार्थिवी । दिति किं ! अपत्यशब्दात्यात्पीचर्मामत् । समूर्यादिति +नीमादउंदास ॥ ९८॥ प्रमादा मर- किं ! कंबल टपगोरपन्यं देवदत्तस्य । सउंदास । मामे भरः प्रमः धर्म: 1 असदमानि +गोत्रयोर्गोत्रादिवानिहाहरितकात्यात् ९० किं ? प्रेमो देवनाऽस्याः मम्मी त्रिष्टुप् । जिहाफासहरितकात्यवर्जितात् गोत्रयोः गोवादिय +वफयादसे ॥ १९ ॥ वक्रयशन्दाद् प्रा- वक्ष्यमाणात्यो भवति । कंबलचारायणस्येमे कंबट- द्रवीयेऽर्थे अन्न भयत्समे । वयापापापयं यास- चारायणीयाः । वृद्धकास्यपीयाः । अजिहाहरितका- यः । अम इति कि! सोपफपिः। सादिति कि: जिहाचपल: कायः जिहाकान्यः । +देवाद् यक्ष च ॥१०॥ दंगन् यज्ञ म. तस्येमे जेहाकाताः । हरितमक्षः कासः हरितकात्यः | पति अनघ । दैन्यं । देव । तस्यमे हास्तिकाता:-अपमान न तु । *फल्यग्नेईण ।। १०१॥ माम्यां दा स्पान् +गोर्योऽचि ।। ९१ ॥ गोशान्दात् अजादित्य- । प्राग्दवीयेऽर्थे । कलिर्देयताऽस्य तत्र मयं तस्मादागतं प्रसंग यस्यो भवति । गोरपन्यं गव्यः । गीर्देवताऽ. या काटेयं । आमेयं । स्य गन्यः । गरि भर गन्य । अचीति कि गोमयं । स्यान्नोज ।। १०२ ॥ सामन्यम्दानात प्राग्दोरण ॥ ९२ ॥ प्राग दुशम्दात् पेऽर्या | प्राग्वीयेऽर्थे अद्भयनि । अश्वथानोऽपय अवधामः। पक्ष्यते तेवा अधिकतो येदितव्यः । पश्यति + लोनोऽपत्येषु ॥१०३॥ सोमनमान्दांतात् तेन रक्तं रागात् । कवायेण रक्त यस्त्र कापायं । अपराध पहुए अद्भपति । लोग्नोऽपयानि महनि अश्वपत्यादेः ।। ९३ ॥ अश्वपत्यादिम्यो । उहटोमाः।सरलोमा। अपोध्विति कि आनीमि। याऽणु भनि प्राग दौरथेषु । आश्वपतः । गाणपनः । गोग्रेच्यनुए ॥१०॥ पकादंगोंगा दिना प युक्तः सस्य प्रादिपेऽथे भरदिन्परिप * यमादित्यदित्यादित्यपतियोणिपवादे | अनुप भाति । पकाना जात्राः पापापा 1 NT- पास्ते ॥ ९४ ॥ यमाः पतियोम प्रापी-पग उप प्राप्तः । गागीयाः । भावीपाः । गादि- ये स्वनितऽऽसमादी अगरयादरिये च यः पत्रः । अचति गन्य भागतं गर्गर स्यात् । पमस्यापत्य पो देयता याऽस्प-याम्पः । दि- गर्गमप । प्राररिति किगगेम्पो दिन मा । रपयं देन्यः अदितरपत्यं आदित्यः आदित्यसमारप +गर्गमाविका ॥१०॥ अगोऽनुयनि- भादिन्यः पानायः । पाईपयः । सेनापया । सोगि युपविगांगा मा पारित प्राजाप यः। अगरगद स-पाम्पः । आदिन्यः ।होगमागरा। भान प्रासः । अब इति !ि उष्ट्रपनि ग रायनपत्ये ॥१.६।। गनुगा नगे पाहनं सम्पस-ओट्पत । पादिरपम् । पोऽसिम्योर भाल + पदिपष्टीकण प९५ ।। पहिसात् । पप गुमरों टारमा स्थान प्पक्ष । पहिर्जाती माहीरः । सः ||मोश। मानुगा मा. माहाकी। गः । मनु नि ! : +प्र: पृपिन्याः ।। ९६ ॥ पियागनार | भना! मानों में मपति । श्रिया मामा शानि: ।। गा पाक्षिार्षि। पनि ॥ १०॥ उत्मादपाय ॥ ९७ ॥ स पिनाथ | भगतिrarthi धानपतः। ।

·JMA वत् । पुंवत् । समातनजनमंथमालायां - [ जैनेंद्र- तस्यापत्यं युवा फाटाहृतः । तस्य यूनः छात्राः । ज्यायासि जीवति कनीयानु युवसंज्ञो भवति । गा- फाटाहताः । णस्योपि सति इतं शब्दरूपमिति र्यायणी लधुभ्राता । इत्रः इत्या भवति । भागवित्तरपत्यं युवा भागवि +सदा सपिंडेधिवयःस्थाने ॥ ११७ ॥ त्तिकः । तस्य छात्राः भागवित्ताः, ठण उपि कृते- मथमप्रकृतेः पौत्रादेरपत्यं स्त्रीवर्जितं. वयःस्थानाभ्यां ऽत्राप्यंत्र । अधिके सपिंडे जीवति सति सज्जीवदेव युवसंज्ञ फणफियोर्वा ।। १०८ ॥ फण: , फिजश्च । वा स्यात् । गाायणो गार्ग्यः । दाक्षायणः । दाक्षिः। युवत्यस्य वोप भवति प्राग्द्रवीयेऽजादौ त्ये विवक्षिते। आर्योर्चाकुत्सयोः॥११८॥ युद्धस्पार्चायां गाायणस्य यूनरछात्राः गागीयाः गाायणीयाः। यूनच कुत्तायां आर्थः संज्ञाव्यतिहारः स्याद्वा । यास्कायनेः छात्राः यास्कीयाः । यास्कायनीयाः । गर्गस्यापत्यं वृद्धं अर्चितं तत्रभवान् गाायणः । तत्र- * स्त्रीपुंसान्नण्टस्नण्ट वतः ॥ १०९ ॥ भवान् गार्यः। गर्गस्यापत्यं युवा कुत्सितः गायः, प्रागरतो येऽर्थाः वश्यंते तेषु स्त्री पुसशब्दाभ्यां नण् । गायिणो वा जाल्मः । स्नण्टौ स्तः। स्त्रियाः अपत्य, स्त्रीपु भवं, स्त्रीणां * इञतः ॥११९।। अकारान्मृदः · तासमर्था- समूहः, स्त्रीभ्य आगत, स्त्रीभ्यो हितं वा स्त्रैणं । दपत्ये अनंतरे वृद्ध यूनि च इझं भवति । अस्यापत्यं पोस्न । स्त्रणी। पोस्नी । प्राग्यत इति कि? स्त्री- इः । आकंपनिः । आश्वनीविः । *वाहादिभ्यो गोत्रे ॥१२०॥ एभ्यस्तासम- त्वे वा ॥ ११० ।। स्त्रीपुंसाभ्यां तौ वा थेभ्योऽपये गोत्रेऽर्थे इम्स्यात् । बाहविः । औपचा- स्तः त्वत्ये विषये। स्त्रियाः भावः स्त्रैणं, स्त्रीत्वं । कविः । औदंचिः । पौस्नं । पुंस्त्व। * धर्मणोऽचक्रात् ॥ १२१ ॥ चक्रवर्जितात् तस्यापत्यं ।। १११ ।। तस्येति तासम- परात् वर्मन् शब्दाद् अपत्येऽर्थे इस भवति । जनव. र्थात् अपत्यमित्यतस्मिन्नर्थे यथाविहितं त्यो भवति । मिः । अचक्रादिति किं ! चाक्रवर्मणः । उपगारपत्यं ओपगवः आश्वपतः| सैनापत्यः। आत्सः। +अजादिभ्यो धेनोमा१२२॥ एभ्यापरात् पौत्रादि वृद्धं ॥ ११२ ।। प्रथमस्यापत्य- धेनुशब्दादपत्येऽर्थे इन भवति । आजधनविः आज यसो यदपत्य पौत्रादि तत् वृद्धसंज्ञं भवति । धनविः । बाष्कधैनविः । वाष्कधेनविः । गर्गस्य पौत्राद्यपत्यं गार्यः पात्रादीति कि गार्गः।। +ब्राह्मणादा ॥१२३॥ ब्राह्मणात् परो यो एकः ॥ ११३ ॥ दृद्धेऽपत्ये विवक्षिते । धेनुशन्दस्तदंतादपत्येऽर्थे वा इन स्याद्र। ग्राह्मणधेन- आयप्रकृतेरेफ एव त्यो भवति । गर्गस्यापत्य गाठः विः । ब्राह्मणधेनवः । तस्यापि गार्य. पाडिवाइवलिसांभूप्याभ्यामितीयादिः।। ततो यूनि ।। २१४ ॥ तता वृद्धत्यांतात् । १२४॥ एते अपत्यार्थे इजंताः निपात्याः । पण्णा- यून्यपन्ये एक एव त्यो भवति । गर्गस्यापत्यं मपलं पारिः । डत्वं निपात्यं । घाम्पादस्यापत्यं वाइ- युया गाायणः । श्रीपरावस्यीपत्यं युवा औपगविः, । वलिः । वाचो डत्वं योश्च वळमायः । संभूयसः सा- * सत्ति बंश्ये पुवाऽत्री ॥ ११५ ॥ यिः । श्रमसः-आभिः अमितीजसः-आमितीजिः । वैश्ये पिनादी सति जापति पौनादेर्यदपत्यं चतुर्था- | सखमत्र | उदकस्य-आदिः । कसमन । दिकं स्त्रीजित ददं युवसई स्यात् । गर्गे सत्ति १ मृतऽपि बाये प्राप्त्यपमिद । गार्यायणः । मृते-गार्यः भस्त्रीति किं ! गार्य- २ययोः पूर्व सप्तमः एकसावन्यान्यस्य सपिनी । ३ स्वस्सारलं स्पापय स्त्री गार्गी। संतानस सय्यपदेशानिर्मित करनृदेवोऽऽधः पुरषी यस * ज्यायोमातरि ॥ ११६ ॥ भ्रातरि च मात्र गोत्र । - ·। । रसुवृत्तिः शब्दावचद्रिका) मा । पा० * व्यासांदेरकङ् च ॥१२५।। अपत्यार्थे इन्पापंगण्या | फायनो ब्राधणः । राणायनो भवति तत्संनियोगे अकई 'चातादेशः । व्यास- वाशिष्ठः । अन्यत्र दरिद्वतः शौनकः । दाम । स्यापरणे चैयाताकः । सुचातुरपत्र सौघातकिः 1. आग्निशीगः । कारिणः । राणिः । +पुत्रधुन दुहितृननायो तरेऽ॥१२६॥ द्रोणपर्वतजीताद्वा ।। १३५ ॥ एभ्यो 'एभ्योऽनतरेऽपत्यै भन्न स्यात् । पौत्रः । पौन वृद्धपत्ये कश् म्याद वा । द्रोणायनः द्रौणिः र्भवः । दौहित्रः । नानादः। सार्वतायन , पार्वतिः । जैवतायनः, जैवतिः । पाराशवः।।१२७॥परस्त्रीशब्दस्यानंतरेऽपत्ये गार्यन्१३६।। गर्गादिभ्यो यन् स्यात् अनिपात्यः परशुभावश्च । परा स्त्री परस्त्री। वृद्वेऽपत्ये । गार्ग्य ) वाम्य । वाज्यः । तस्यापत्यं पाराशवः । मधुवभ्रो लणकीभिः ॥१३७॥ मधु * चिदादेदेऽनृप्यानंतये ॥१२८ विदा-बनभ्या वृद्धेऽपत्ये यथासत्यं ब्राझणे फौशिक. दिभ्यो वृद्धेऽपत्ये अन स्यात् ऋषीणामानतयं चोथै यञ् स्यात् । माघयो वाक्षणः । वानन्यः विहान । वैदः । औः।अनृप्यानंतर्य इति किं ! " कौशिकः । माधवः, वानवोऽन्यत्र । । • इंद्रभुः सप्तमः काश्यपाना।' कपित्रोधादांगिरसे ॥ १३८ ॥ भाभ्यां * कुंजामः ॥१२९॥ कुजादिभ्यो वृद्धेऽ: | यञ् स्यात् आगिरसे वृद्धे अपत्ये । काप्यः, पत्ये मो भवति । कुजन्यापत्यं कोजायन्य । | बौध्य । कापेयः, चौघिरन्यः । ब्राध्नायन्यः । शाखायन्यः । यतडात ॥१३९ ।। अस्माद् यञ् स्या- * नडादिभ्यः फण॥१३०॥एभ्याफण स्यात् । दागिरसे वृद्धे । वातव्यः । वृद्धेऽपत्ये । नाडायनः । चारायणः । मौंजायनः। स्त्रियामुप् ॥१४० ॥ वतडादागिरसेऽपत्ये हरितायनः ॥१३१ ॥ हरितादेरनंताद् पद्धे यन उप् स्यात् स्त्रियां । यतंडी। वृद्धे वर्तमानात् अपत्ये यूनि फण् भवति । अधादेः फन् ॥ १४१ ॥ अधादिभ्यः ‘हारितस्यापत्यं युवा हारितायनः। मैंदासायनः । अपत्ये वृद्ध फन् म्यात् ।आधायन । शांसामनः । यलियोः ।।.१३२॥ यजतादिनंताच युद्ध गानायनः । वर्तमानादपत्ये यूनि फण् स्यात् 1 गार्पणः । + शफभरद्वामादाय ॥ १४२ ॥ माझ्या वात्सायनदाक्षायणः । फन् भवत्यारेयेऽपत्ये युद्धे । गाफायनः । मार- +कोप्दृससंकोःख॥१३३॥आभ्यां वृद्धेऽपत्ये वागायन -आत्रेयः। अन्यत्र-शाफि |भारद्वाजः। फण् स्यात् अते अलच खं । मोप्टुरपत्य भर्गात्रेयात् गर्तभारद्वाज ॥ १४३ ॥ कोप्टायनः । सालकायन । मर्गारेयाभ्या पयासाय फन् स्यात् गर्ने * पारद्वन्छुनकद ग्निशर्मकृष्णरणात् भृगु भारद्वाजे च ! मागीयण । मानयापनः । वाम वत्साग्रायणटपगणनामणवासिष्टे ॥ १३४. ॥ माणि । आदि । शरददादिभ्यो भार्गवादिषु पृद्धापत्येषु गम्य पु * विवादरम् ।।१४४ाशियादिन्योहा भएर फण् मवति । शारद्वतायनो मार्गमा गौनसायनी त्यपत्य । भव । मोह. च. . . वास्यः। दार्मायणः-आप्रायणः । आग्निशर्मायणो नदीमानुपीनान्नोऽदोः ॥१४५॥ नदी. , * ·सनातननग्रंथमालाया--- ८२ [ जैनेंद्र- 10 धनात्रेयः ।। नाम्नो मानुपीनाम्नश्च अदुसंज्ञादपत्ये अश् । दण् वा स्यात् । दैतेयः दैत्यः। मांडूकेयः। मद्धिकिः। भवति । यमुनाया अपत्य यामुनः प्रणेताः * स्त्रीस्यात् ॥ १५४ । सीत्यांनादपत्ये टम् ईरावस्याः ऐरावतः । औध्या । देवदत्तः । सौद- स्यात्। वायुवेगेयः । मासवदत्तेयः । । र्शनः । सौतारः । स्वायंप्रभः । नदीमानुषीग्रहणं बचोऽनद्याः ॥ १५५ ॥ व्यचः स्त्रीत्यात् फिं! सौपर्णेयः । वैनतेयः । अदोरिति किं अनदीवाचकाद् अपत्ये ढणू स्यात् । दानेयः । चांद्रभागेयः । गौप्तेयः। अनद्या इति किं ? शीतायाः-शैतः।सैपः। शुपंधरुतिभ्यः ॥१४६॥ एंन्योऽण् इतोगनिवः ॥१५६॥ इकारांताद् अनिमो भवति । कुरुभ्यः-नाकुलः । दौर्योधनः । ऋ- घच्कात् अपत्ये ढण् स्यात् । नाभेयः। दाधेयः। पिभ्यः-वाशिष्ठः । गौतमः । अंधकेभ्यः-स्वाफ- चालेयः। शांतेयः । अनि इति क.. दाक्षायण: स्कः । चैत्रकः । वृष्णिभ्यः औदारः। वासुदेवः। द्यच इति किं ! मारीचः। स्यिसंभद्रान्मातुरुच ॥१४७॥ स्यिसैज्ञात् । शुभ्रादिभ्यः ॥ १५७ ॥ एभ्योऽपत्ये दण् सम्भवाभ्यां च परो यो मातृशब्दः तदंतादपत्येऽण् स्यात् । शौभ्रेयः । वैप्टपुरेयः । कापूरेयः । ‘स्यात् । उकारश्चातादेशः । द्वयोर्मात्रोरपत्यं द्वैमा + श्यामलक्ष्मणादं वाशिष्ठे ॥ १५८ ।। 'तुरैः । शातमातुरः भरतः । साम्मातुरः । भद्र- | आभ्यामपत्ये वाशिष्ठे ढण् स्यात् । श्यामेयः, मातुरसत्यं भाद्रमातुरः । स्यादेरिति किं : | लाक्ष्मणेयः-वाशिष्ठःश्यामायनो लाक्ष्मणिरन्यत्र विकर्णकुपितका काश्यपे ॥ १५९ ।। * कन्यात्रिवेण्योः कनीनत्रिवणौ ॥१४८॥ आभ्यां ढण् स्यात् अपत्ये काश्यपे । वैकर्णेयः । फैन्यात्रिवेणीभ्यां अपत्येऽर्थेऽण् भवति कनीन- कौपितकेयः । काश्यप इति किं ! वैकणिः । निवणौ चादेशौ स्तःकानीनःकर्ण:त्रिवेणी-त्रैवणः। कौषितकिः । + विश्रवसो नद्रवणौ ॥१४९।। विश्रवस्- भ्रुवो युक् ॥१६०॥ ध्रुवोऽपत्ये दण् स्यात् शब्दादपत्येऽर्थे अण् भवति नविणौ चादेशौ । वुक् चागमः। मौवेयः। स्तः । विश्वसोऽपत्यं वैश्रयणः । रावणः । * कल्याण्यादेर्डिन् ॥१६॥फल्याणीप्रमृ. विकर्णछागलाद वात्स्पात्रेये ॥१५० ॥ तीनामपत्ये दा स्यात् डिनादेशश्च । कल्माण्याः आभ्यां यथासंख्यमण् स्यात् वात्स्ये आत्रेये चापत्ये ।। अपत्य-काल्याणिनेयः।सौभागिनयः दौगिनेयः। । छागलः । अन्यत्र-वैकणिः। छागलिः। कुलटायावा ॥ १६२ ।। कुलटाशब्दाद- * शृंगाभ्यां भारद्वाजे ॥ १५१ ॥ मुंगात् पत्ये दण मवति डिन च वा । कोलटिनेयः । पुलिंगात् दीलिंगायाण् स्यात् भारद्वाजेऽपत्ये । | फोलटेयः । मुंगन्य मुंगाया वापत्य-सौगः भारद्वाजः। सौंगिः, चटकाणरः ॥ १६३ ॥ चटकशब्दादपत्ये गैरो भवति । लाटकरः। पीलापंहकावा १५२ ।। आम्यामण्या + उपस्त्रियां ॥१६४ा चटकात् स्त्रियामा स्यात् अपन्ये । पैलः। पलेयः। मौकामांकि। स्यात् । चटकस्यापत्यं स्त्री चटका । द दितत्र ।।१५३॥ दितेमंदकाचापत्ये +पंडनंहपंगाणारः ॥१६५॥ एभ्योऽपत्ये . * संगियधान्यः । . 4 * ·टघुवृत्तिः , शब्दार्णयचद्रिका ! अ. ३ . पा० । . .. णारः स्यात् । पांडारः (जांडार । पांकारः । गार्गिको वा । ग्लुचुकायन्याः-ग्लाचुकायनो * गोपायादुष्टे ॥१६६।। गोघाशब्दापणारः जात्मा; ग्लौचुकायनिको वा । क्षेपे इति किं ! स्यात् दुप्टेऽपत्येागोधारः दुष्टः । गोधेयोऽन्यः। गार्गेयो माणवकः । दूण ॥ १६७ ।। गोधाया दण् स्याद दुष्टे + सुयाम्नः फिल सौपीरेषु ॥ १७७ ।। ऽपत्ये.। गौधेरः। सौवीरेषु वर्तमानात् सुयामन्शब्दात् अपत्ये फिल् क्षुद्राभ्यो वा ॥ १६८ ॥ आभ्योऽपत्ये | मवति । सौयामायनिः । अन्यत्र सौयामः। दूण वा स्यात् । दासी-दासरः । दासेयः । नटी +मिमतफांटाहतेणश्च ॥१७॥थाभ्यां सौ. नाटेरः । नाटेयः। वीरेषु योऽर्थस्तत्र वर्तमानाभ्यां गो भवति फिरू .वसुप्छणुः ॥ १६९ ॥ स्वसृशब्दात् ऋका- | चामिमतस्यापत्य मैमतः मैमतायनिः। फांटाहतः। रांतपूर्वाद् अपत्ये छण् स्यात् । मातृप्यनीयः । ( फांटातायनिः। पैतृप्वतीयः । पत्वनिर्देशः किं ! मातृस्वतः । : भागवित्तिताणविंदवाकशापेयात् क्षेपे उरिति किं ! मातुःप्वनः। ठण् वा ॥१७९।। एभ्यः सौवीरेषु वृद्धे वर्तमा- ढाणि खं ।। १७० ॥ स्वमुः ऋकारांतपूर्वस्य | नेभ्योऽपत्ये यूनि ठग् वा स्यात् क्षेप गम्यमाने । दणि परे ख स्यात् । मातृप्वसेयः । पैतृप्वसेयः। | भागवित्तेरपत्य युवा भागविचिको जाल्मः । ढणनेनैव निपात्यते । भागवितायनो वा । तार्णविंदविकः। तार्णविंदविः। * चतुप्पागृष्टयादिभ्यां ढम् ॥ १७॥ आफशापोयका। आकशापेयि. चतुप्पाभ्यो गृष्टयादेश्वापत्ये टन स्यात् । । पसुयामयमुंदात् फित्रश्च ॥१८॥ कमंडल्वा अपत्य-कामंडलेयः। शैतिवाहयामाद्र- | एभ्यः फिनतेभ्यः सौवीरेषु वर्तमानेभ्योऽपत्ये बाहेयः । जांबेयः ।। गार्टयः । हार्टयः । यूनि छो भवति ठण च वा क्षेप गम्यमाने । हालेयः । बालेयः। वृपस्यापत्यं वाप्यायणिः । तस्यापत्य युवा क्षेपी + वाढवेयो वृपे ॥१७२।। वडवाशब्दात् युपे | वायिणीयः । वार्ष्यायणिकः । पक्षे-अण् । वा- गर्भवीजनिक्षेपे हुन निपात्यः । वडयायाः वृपः । व्यणिः । सौयामायनेः- सौयामायनीयः । सौ-. वाटवेयः । वाडवोऽन्यः । यामायनिकः । सौयामायनिः । यामुंदायने:- स्वसुश्छः ।। १७३ ॥ स्वमृशब्दादपत्ये छो | यामुंदायनीयः। यामुदायनिकः । यामुदायनिः । भवति । स्वसीयः। कुर्वादेर्यः ॥ १८१ ॥ एभ्योऽपत्ये यो भ्रातुर्व्यश्च ॥ १७४ ॥ प्रातृशब्दादपत्ये | भवति । कौरव्यः । शाकंघन्यः, गार्ग्यः । व्यो भवति छश्च । मातृभ्यः । आत्रीयः । सम्रानः क्षत्रिय।। १८२||समाजशब्दाण्ण्यो रेवत्यादेष्टण् ॥ १७५॥ रेवतीप्रभृतिभ्यः | भवति क्षत्रियेऽपत्ये । समाजोऽपत्यं साम्राज्यः । ठण् स्यात् । रैवतिकः । आश्चपालिकः । माणि- | साम्राजोऽन्यः । पालिकः । दीवारपालिकः । सेनांतकारिलक्ष्मणादिव च ॥ १९३ ।। स्त्रीद्धात् क्षेपे णश्च ॥१७६।। स्त्रीलिंगात् | सेनातेभ्यः' कारिभ्यः लक्ष्मणाश अपत्ये इन वृद्धापत्यवाचकादपत्ये णो भवति ठण च क्षेपे स्यात् ण्यश्च । हारिपेणि: हारिपेण्य । पारिणिः! गम्यमाने । गार्या अयत्य, युवा-गार्गो जारमः कारिपेण्यः। कौमारः। कोमयार्य.। तानुवायिः। . ।

·८४ सनातन नैनप्रथमागया--. [जैनेंद्र- - तातुवाय्य । लामणिः । लक्ष्मण्य । दुःकुलाइवण ॥ १९३ ॥ दु कुलादपत्य तिकादेः फिन् ॥ १८४ ॥ तिकादिभ्योऽ दण वा स्यात् । दौःकुरेय । दु कुरीनः । पत्ये पिङ्ग स्यात् । तैकायनिः । तवायनिः । * महाकुलादसा ।।१९४॥ अस्मादपत्येऽ. घालायनिः। अखजौ वा स्त । माहाकुलः । माहाकुलीन । +दगुफौशलझारच्छागपाद युद् च ॥१८५॥ महाकुलीनः । एभ्योऽपत्ये फिन् स्याद् युइ चागमः । दागच्या श्वशुराद यः ॥ १९५॥ श्वशुरादपत्ये यो यनिः। कौशल्यायनिः। कार्याियणि,। धाग्याय- | भवति । श्वशुर्य । नि । वार्ष्यायणि। + जाती राज्ञः ॥ १९६ ॥ रानन्शब्दाद- यचोष्णः ॥ १८६ ॥ अणतात् यचः । पत्ये यो भवति जातो गम्यमानायां । राजन्य । फिज स्यादपत्ये । वर्तुरपत्य का । तस्यापत्य | राजनोग्य । फाळयणि । पेनायाणि । क्षवाइयः ॥ १९७ ॥ क्षत्राद् बातो घो वाटदादो ॥ १८७ ॥ दुसज्ञकाद् अवृ- | भवति अपत्ये । क्षत्रिय । देवाचिनोऽपत्ये वा पिन स्यात् । वायुरथायनिः। * मनोऽपुक चायौ ॥१९८॥ मनुशब्दाद- वायुरथि । आदित्यगतायनि । आदित्यगति । पत्ये जातौ अन्यौ स्तः पुग् चागमः । मा- अवृद्धादिति कि । प्लाक्षायणः । दोरिति कि। नुप । मनुप्यः । माकंपनि । द्वि ॥ १९९ ॥ द्रिरित्ययमधिकारो ज्ञेय पूनांतात् ॥१८८॥ दो पुत्रातादपत्येऽथे या | आपादपरिसमाप्त । तत्रयोदाहरिप्याम । पिम् स्यात् । गार्गीपुत्रायणिः । गार्गापुनि । * राष्ट्रराज्ञ सनानोऽय राजापत्ये॥२०॥ पासवदचापुत्रायणिः । वासवदनापुनि । राष्टाजनपदात् क्षत्रियसनाम्न क्षत्रियाच राज- + लपादेव रिम् ।। १८९ ॥ लादिभ्य समानशब्दात् यथासख्य रानन्यपत्ये चार्थेऽम् पुत्रोताच दोरपत्त्ये पिङ्ग वा स्यात् । तत्पक्षे स्यात् । पचारानामपत्य राजा वा पांचालः । विमागमश्च । राकासायनि । लरेयः । याति पाचालौ । पचाराः । ऐश्वाफा । ऐक्ष्वाको । नफायनि । वाकिनिः । पुत्रांतादोः-गार्गी- | इक्ष्वाकवः । वैदेह । वैदेही । विदेहा । सनास पुरकायणि । गार्गीपुतिः । इति किं । मुराष्ट्राणां राजा-सौराष्टः । फि दो ॥१९० ॥ अदुमाकादपत्ये गावारिसालेयाभ्यां ॥ २०१ ॥ आभ्यां रियां स्यात् । विष्टायनिः। पृष्टि श्रीविनया- | राष्ट्रगनवाचिभ्यां राजन्यपत्ये च अन स्यात् । यी । विजयि । म्युचुनायनिः । ग्गचुकि । गापारः । सात्वेय । * फुल्गवः ॥ १९ ॥ गन् गो भवति * पुरुद्वयमगपालिंगमरमसाटण ।।२०।। पुरसादाद द्वधच, मगधादेव रानन्यपत्य चाड * दरभ्यो वाम्मे ॥ १९२ ॥ अगदपत्ये | म्यात । पुरोरपन्य पौरख ! गाना राना. पत्य या आंग ।याग । सोमः । पौद । पुग्नः । गोदनिकि आपलीनः । मागपः । कालिंगः । सौरमसः। A माये । पुलीन । क्षपियारीन । दामन्याम योया। दौलेयरः । गुल्य !

·ट्युतिः शब्दार्णवचाका । अ०३ पा० २१ ८५ प्रथमः पादः । * दिनाघजादकुरुकोसलान्यः ।।२०३।। इति शब्दार्णयापरनानि जैनेंद्रव्याकरणे दुसंज्ञकात् इकारतिाद् नकारादेः अजादादिभ्यश्च शब्दार्णवचंद्रिकायां लघुवृत्ती राष्ट्रवाचिभ्यो राजवाचिभ्यश्च सनामभ्यो यथा- तृतीयस्याध्मासम्म क्रमं राजन्यपत्ये चाथै ज्यो भवति । आंचप्थ्यः । सौवीर्यः । दार्यः । इत्-आवत्यः । कौत्यः । यानस्पत्यः । नादि-नैचक्यः । नेपध्यः । आ- जाधः । फोरव्यः । कौसल्यः । साल्यांशमत्यप्रथकलकूदाश्मकादिश।२०४ साल्वशिभ्यः प्रत्यमयादेश्य इन सात् । उदुंब- राणां राजापत्यं वा औदुंबीरः । तैलखलिः । आ- जमीडिः । यौगंधरिः । प्रात्यग्रथिः। कालकूटिः। भारमकिः। + पांढोर्डयण ॥२०५ ॥ पांडुशब्दात् राजन्यपत्ये व्यण स्यात् । पांडूनां राजा पांडो. हितीयः पादः। • रपत्यं वा पांच्यः । पांड्यो । पांडवः । तेन रक्तं रागात् ॥ १॥ तेनेति उप चोलादिभ्यः ॥२०५॥ चोलप्रभृतिभ्यः भासमर्थात् रागयचिनो मृदः रक्तमित्यतस्मिन्नर्थे राष्ट्रेत्यादिना विहितस्य त्यस्योप भवति । चोलाना | यथाविहितं त्यो भवति । कुसुगेन रक्तं वस्त्र राजापत्य वा चोलः । फेरलः । कंबोजः। कौसुंभ । कौंकुम । कापायं । हारिद्रं । माजिठं । * कुंत्यवंतेःस्त्रियां।।२०७ाकुंत्ययंतिभ्यां परस्य रागादीत किं ! पुत्रेण रक्तं वस्त्रं । न्यस्योप भवति स्त्रियां। कुंताना राज्ञी अपत्यं वा + लाक्षारोचनाहण ||२|| आभ्यां भासम- स्त्री-कंती । अवंती। भ्यां रक्तमित्येतस्मिन्नर्थे ठण् भवति । लक्षया कुरोर्वा ।।२०८।। कुरोःपरस्य न्यस्य स्त्रियां / रक्त लाक्षिकं वस्त्रं । रोचनिक । उप वा भवति ! कुरूः । कौरव्यायणी । शकलकर्दमाद् वा ॥ ३ ॥ आभ्यां मास- * देरतोप्राग्मर्गादेः ।।२०९।। प्राग्भर्गादिवर्जि- / माभ्या रक्तामत्येतस्मिन्नथें ठणू वा स्यात् ।' तात् अन्यस्मात् परस्य द्रेरकारस्य स्त्रियामुप | सकलेन रक्त-शाकलिक, साकलं कार्दमिकं,कार्दमें । भवति । अपाच्यानांराज्ञी अपत्यं वा स्त्री-अपश- नीलपीतकौ ॥ ४॥ एतौ रक्तामत्येतस्मि- च्या । सूरसेनी । मद्री । रेरिति किं ? औपगवी। न्नर्थे निपात्यौ । नोलेन नाल्या वा रक्तं नालं । अप्राग्भर्गादेरिति किं ? पांचाली । वैदेही । | पीतेन पीतकेन वा रक्तं पीतकं । नीलनीलीपीत- आगी । वांगी 1 भगादेः-~भार्गी । कारूपी । केन्योऽत्यः । पीतात् कश्च । कैकेयी । यौधेयी। * गुरुदयाद् भाद् युक्ते ऽन्दः॥ ५॥ गुरु- . * ·८६ सनातनननप्रथमालाया- [ननेंद्र- युक्तो ग्रहः। वृहस्पतिः तम्योदयो यस्मिन् नक्षत्रे तद्वाचिनो | गोगादंकवत् ॥११॥ गोत्रवाचिनो मातात् मृद मासमर्थाद् युक्त इत्येतस्मिन्नर्थे यथाविहित दृष्ट सामेत्येतस्मिन्नर्थे अकवन् त्यो भवति । यथा त्यो भवति, यो युक्तार्थ स चेदन्दः स्यात् । औपगवस्यायमकः इत्यौपगवक | तथा आफ्गवेन गुरूदयेन पुष्येण युक्तोऽब्दः पौपः सवत्सर । दृष्ट साम आपगवक । कापटवक । फाल्गुन वर्ष | गुरुदयादिति किं शनैश्चरोदयेन - वामदेवाद् यः ॥ १२॥ वामदेवशब्दात् पुप्येण युक्तं वर्ष । भादिति किं । गुरूदयेन पूर्व | भासमर्थाद् दृष्ट सामेत्यतस्मिन्नधैं य: स्यात् । रात्रेण युकं वर्ष । वामदेवेन दृष्ट साम वामदेव्य । * चद्रोपेतात् कालः॥ ६॥ चद्रोपेतात मात 1 जाते चान्योऽण डिद्वा॥१३|| दृष्टे सामनि युक्तेऽर्थे यथाविहित त्यो भवति यो युक्त स जाते चार्थे य औत्सर्गिक अण अपवादेन या- फालश्चेत् । चद्रोपेतेन पुष्येण युक्तमहः पौपमहः! धित पुनरन्योग विधीयते स डित् वा स्याद् । पोपी रात्रिः। पौपोऽहोरात्र । पीपः काल माघ उशनसा दृष्ट साम औशन, औशनस । शतभि- मह चद्रोपेतादिति किं । शुक्रोपेतेन पुप्यण पजि जात -शातभिषः, शातभिपजः । प्रान्द्रोरण युक्त काल । काल इति कि चद्रोपेतेन पुष्येण कालावणा बाधितः । पुनर्भसध्यादिनाऽण । * छन्नो रथ ॥१४॥माता छन्न इत्येतस्मिन्नर्थे उशभेदे ॥ ७॥ चद्रोपेतात् फाल इत्यनेन यथाविहित त्यो भवति । यइटन्नः स रथश्चेत् । विहितस्य त्यस्योश भवति अभेदे न चेत् कालस्य | वस्त्रेण इन्न वास्त्रो रथः । कारल ! चार्मण । भेदोऽहरादिविशेषः प्रयुज्यते । पुप्ये पायसम - पांडकंबली ॥१५॥ पाडुकपलशब्दात् छन्नो भीयात् मघासु पललादनाअद्य पुष्यः।अद्य कृतिका। | रथ इत्यम्मिन्नर्थे इन् निपात्य । पांडुक्यलेन छन्नो अप राहिण्याअभेदे इति किं । मापी रात्रि । रथ पाडुकंबली। इंद्वाच्छ ॥ ८ ॥ चद्रोपेतात् भाद्.द्वंद्वाद् तबोधृतं पानेभ्य ॥१६॥ तत्रेति ईस- युक्त काल इत्येतस्मिन्नर्थे छो भवति । राधानु मर्थेभ्य पारवाचिभ्य उद्धृत इत्यम्मिन्नर्थे य- रापाभिर्युक्तमहः राधानुराधीयमह । अघ राधा- | भाविहित त्यो भवति । शरावेषु उद्धृत मोदन नराधीय । तिन्यपुनर्वसवीया रात्रि । शाराव । मास्टव । फापरः) पासपात्रः । * श्रवणाश्वत्यो खौ ॥९॥ एतौ चद्रोपेत. * स्पंडिल शेते नती ॥१७॥ स्थंडिलरादीप- भवाचिनौ अकारातौ निपात्यो युक्त काल इत्य- | समर्थात् शेते इत्यम्मिन अण स्यात् योऽसौ स्मिन्नर्थे सौ प्रवणेन युत्ता रात्रिः प्रवणा रात्रि। शेते स प्रती चेत् । स्थटिले शेते स्थांडिलो भिक्षुः। अवमा पर्णिमासी । श्रयगो मुहूर्त । अश्वत्था | वास्यमेवान्यत्र । राति । सम्योए । साविति किं । श्रावणी रात्रिः। सरुत्त मत्य ॥ १८ ॥ तत्रेतीप्समर्थात् + ए साम ॥१०॥ोति मासात् | सम्मृतमित्यस्मिनये ययाविहित त्यो भवति यत् रएमित्येतम्मिन्नर्थे ययाविदित त्योमवति यद् दृष्ट | सरहत तत्मक्ष्यत् । मारेषु समाः मान्दा चत् साम पेद् गौ । मुचन दृष्टं साम गौच । अता । कालमा । पार्ता । पात्राः । यानिट | फालेय । भाग्नेय । + शूरोसायः ॥ १९॥ आभ्यामीपसमा 1 ·रघुवीप्तः] शब्दार्णवचद्रिका | अ० ३ । पा.२॥ ८७ भ्यां संस्कृतं मक्ष्य इत्येतस्मिन्नर्थे यो भवति । भपोनपाद्देवतास्येति अपोनप्रियः । अपान- शूले संस्कृतं शल्यं मसिं । उखायां स्थास्यां त्रियः । शतरुद्रियः । संस्कृतं उख्यं । छः ॥ २९ ॥ तेभ्यः छो भवति तृमा- दध्नष्ठण ।। २० ।। दनः उप स्यात् । वश्चातः । अपोनप्त्रीयः अपनिप्त्रीयः शतरुद्रायः। दनि संस्कृतं दाधिकं । + पैंगालीपुत्रादिभ्यः ॥ ३० ॥ एभ्यः छो बोदश्चितः ॥ २१ ॥ अस्माद्वा ठण् स्यात् । ) भवति देवतार्थे । गाझीपुत्रीयं । तार्णविंदवीयं । उदश्चिति संस्कृता-औदश्चित्कः । औदश्चितः। महेंद्राद् घाण च ॥ ३१ ॥ महेंद्रशब्दाद् क्षीराइट ॥ २२ ॥ अस्मात् दणं स्यात् । सास्य देवतार्थे घाणौ स्तः छश्च । महेंद्रियः, क्षीरे संस्कृतं क्षरेयं । माहेंद्रा, महेंद्रीयः । सास्य पौर्णमासीति खो ॥ २३ ॥ सेति कसोमायण ॥ ३२ ॥ आभ्यां ध्या वासमर्थात् अस्येति तार्थे ययाविहितं त्यो भव- | स्यात देवतार्थे । कः प्रजापतिर्देवताऽस्य-फायः । ति यद्वांतं सा चेत् पौर्णमासी खौ संज्ञाविषये । कायी । सौम्यः । सौमी । इति करणो विवक्षार्थः तेन मासेऽर्द्धमासे संवत्सरे * वास्तूपःपितुर्यः ॥३३॥ एभ्यो यो भवति वा त्यः। पापी पौर्णमासी अस्प मासस्य-पोपो | देवतार्थे । यायव्यं । ऋतव्यं । उपस्यं । पित्र्यं । मासः, अर्द्धमासः, संवत्सरो वा माघो मासः । * पावापृथिवीसुनासाराग्नीपोममरत्वह खाविति किं ! पोपी पौर्णमासी अस्य पनरात्रस्य। वास्तोष्पतिगृहमेधाच्छ्य ॥ ३४ ॥ एभ्यो * अश्वत्याग्रहायण्याठण् ॥ २४ ॥माभ्यां | भवति यश्च देवतार्थे । यावापृथिवीयः । धावा- ठण् स्यात् खौ । अश्वत्या पौर्णमासी अस्याश्व- | थिव्यः । सुनासीरीयः । मुनासीर्यः। अमीषोमीयः। . स्थिको मासः । आमहायाणिको मासार्द्धः । अमापोम्यः । मरुत्वतीयः । मरुत्वत्यः । वास्तो- फाल्गुनीश्रवणाकार्तिकीचच्या वा ॥२५॥ | पतीयः । वास्तोप्पत्यः। गृहमेषीयः । गृहमेध्यः। एभ्यः ठप वा स्यात् खौ । फाल्गुनी पौर्णमासी | महाराजमोप्ठपदाहण् ॥ ३५ ।। आभ्या टण अस्य-फाल्गुनिको मारा:, फाल्गुनो वा । था- | स्यात् देवतार्थे । माहाराजिकः । पौष्टपदिकः । वणिका, श्रावणः । कार्निकिका, कार्तिक । फालाद् भववत् ।। ३६ ॥ फालयाचियो चैत्रः देवतार्थे भव इस त्यविधिर्भवति । यथा-मासे मयं देवता ॥ २६ ॥ सेति वासमदत्येति तार्थे | मासिकं । आर्टमासिकं । तथा-मासो देवतास्य यथाविहितं त्यो भवति यद्धांत मा देवता चेत् । ) मासिकं । आर्द्धमासिकं । सांवत्सरिकं । वासंतं । अहन देवता अस्य-आईतः । जैनः । शैवः ।। + आदेदसः प्रगायः ॥३७|| वासमी- वैष्णवः । पौदा। भागवतः। दादिभूताच्छंदसः तार्थ यथाविहितं त्यो भवति । ' शुक्राद् घः ॥ २७॥ शुक्रशब्दाद् घो। यन्त्योतः स प्रगायश्चेत् । पतिरादिरस्य भगा- भवति । शुको देवतास्येति शुक्रियः । यस्य पक्तिः । आनुष्टुभः । मादेरिति कि: * द. पातोपोनपादपांनपान्तरुद्रात्॥२८॥ अनुष्टुमध्यमस्य प्रगायस्य । एभ्यो पो भवति तत्सभियोगे चात; मावः । तस्य समूहः ॥ ३८ ॥ तस्येति तासम- वैत्रिका, 1 ·सनातनजनप्रयमालायां- - र्थात् समूह हत्येतस्मिन्नर्थे यथाविहितं त्यो भवति । उकादभ्यश्च यथासंख्यं पञ् इनौ स्त: । शूनां काकाना-समूहः काकं । वाकं । वानस्सत्यं । समूह:-शौवं । अन्हा-आहो दंडिनां-दांडं । उकिनी मिक्षादेः ॥ ३९ ॥ भिक्षादिभ्यो यथा- खलिनी । कुटुंबिनी। विहितं त्यो भवति समूहेऽर्थे भिक्षाणां सम्हः -- णा पा.॥४९॥पर्शशब्दात् णा स्यात्। भैक्षं । क्षेत्रं । कारीयं । गार्मिणं । यौवनं । पशूनां समूहः-पाई। + क्षुद्रकमालवात् सेनाखौ ॥ ४० ॥ गजप्रामजनबंधुसहायात्तल ॥५०॥गजादेः. अस्मादण स्यात् सेनाखौ । क्षुद्रकाच मालवाश्च स्तल स्यात् । गजानां समूहः गजता । पामता' क्षुद्रकमालवा:-तेषां समूहः क्षौद्रकमालवी सेना। जनता । बंधुता । सहायता । खाविति किं ! क्षौद्रकमालवकं । * पृष्ठयाहीनो ऋतू॥५१॥पृष्ठ महन् शब्दाभ्या गोत्रद्धोक्षोष्ट्रोरभ्रराजराजन्यराजपुत्र- यथासंख्यं यखत्यौ निपात्यौ ऋतू चेत् । पृष्ठानां यत्समनुष्याजाद वुञ् ।। ४१ ॥ गोत्रवाचिभ्यो समूहः पृष्ठयः । अहीनः । आहमन्यत् । वृद्धादिभ्यश्च वुज भवति समूहे । औपगवर्क । चरणाद्धर्भवत् ।। ५२ ॥ चरणं कठादिस्त- गार्गकं । वार्द्धकं । औक्षकं । औष्ट्रकं । औरनकं वाचकाट् समूहे धर्म इव त्यविधिः स्यात् । यथा- राजकं । राजन्यकं । राजपुत्रकं । वात्सकं 1 कठानां धर्मः काठकः । कालापकः । तथा-तेषां मानुप्यकं । आजकं। समूहः काठकं । कालापकं । छांदोग्यं । केदाराह य च ॥ ४२ ॥ भस्मात् + वातादूल: ॥ ५३ ॥ वातात्समूहे ऊलः समूहे या भवति चुन च । कैदार्य । केदारकं । स्यात् । वातूलः । * हस्तिकवच्यचित्ताच टण|४||हस्तिन् +यः ॥ ५४ ॥ वातात् यो भवति । वाताना फवचिन्शब्दाभ्यां आचित्तवाचिभ्यः फेदाराच । समूहो वाल्या । समूहेर्थे ठण स्यात् । हस्तिनां समूहः हास्तिकं । पाशादेः॥ ५५॥ पाशादिभ्यो यो भवति। कावचिकं । आपूपिकं (शाप्कुलिकं । मौदाककं । पाशाना समूहः पाश्या । तृण्या । खल्या । मारवाडसाद ॥ ५६ ॥ +धेनोरनमः ॥४४|| मनपूर्वाद धेनोष्ठम् । एभ्यः समूहे यः स्यात् । ब्राह्मण्यं । माडव्यं । स्मात् समूहे । धेनुकं । मनत्र इति किं : अधेनूना | वाडव्यं । समूहः माघेन । गोग्यात् ।। ५७॥ आभ्यां समूहे यो भवति। * छोऽश्वाद्वा ॥४५॥ अश्वात समूहे छो वा स्यात् । अधीयं । आश्वं । * कव्यं ।। ५८॥ ताभ्यां समूहे कट्यो * केशायः ॥ ४६॥ केशात समूहे ण्यो | स्तः । गोत्रा । रथकव्या । या स्यात् । कैश्यं । कैशिकं । पुरुषात कृताहतवधविकारे चढण ।।५९।। गणिकायाः ॥ ४७ ॥मणिकाराब्दात प्यो पुरुषात दण स्यात समूहे कृवाद्यर्थे च । पुरुषाणां समूहः पौरुषेयं । पुरुषैः । कृतः पौरुषेयः ग्रंथः। .. वोकादिभ्योऽनिन्॥१८॥धनशब्दादेः । पुरुषाय हितः पौरुषेयः शीतलनाथः । पुरुषस्य . गव्या िरय्या। भवति । गाणिक्यं ।

·लयुपातः ] शब्दार्णवचंद्रिका । म.३ । पा.१। 4 विकारो बधो वा पौरुपयः। कौरवं । मारत युद्ध । सुलोचनार्थ: प्रयोजन- पितृमातुर्योलह भ्रातरि ॥६०॥आ- मस्मिन् युद्धे सौलोचनं । स्वायंप्रभ । सौतारं । भ्यां यथासंख्यं व्य उलड् इत्येतौ स्तः प्रातरि महरणात् क्रीडायां णः ॥ ६९ ॥ वासम- याच्ये । पितुर्माता पितृव्यः । मातुर्माता मातुलः! र्थात पहरणवाचिनः ईवर्थे णो भवति क्रीडायां । * डामहद् पित्रोः ॥६१॥ तान्या पित्रो- | दंडा: पहरणमस्यां क्रांडायाँ दांडा । मौष्टा । वांच्ययोडामहट् स्यात् । पितुः पिता पितामहः। पादा क्रिीडायामिति किं खग:प्रहरणनास्मन युद्धे पितुर्माता पितामही । मातुः पिता मातामहः । • भावघयोऽस्यां ॥७०॥ भावे यो घय तदं- मातुर्माता मातामही । ताद् वासमर्थात् अस्यामितीवर्थे पत्य: स्यात् । क्षीरेश्वः सोदसमरीसाः ॥ ६२ ॥ अवि- | दंडाघातोऽस्यां तिथौ दांडाघाता तिथि: शब्दातासमर्थात क्षीरेऽर्थे सोदादयः स्युः। भवेः । मौशलाघाता भूमिः ।मावग्रहणं किंप्राकारोऽस्यां। क्षार अविसोटं । अविदूमं । अविमरीसं । श्येनपावातलंपाता ॥ ७१ ॥ एतौ शब्दो + वागत्तेजोविरोधे योऽन् ॥६३|| वीरा- | निपात्यो । श्येनानामिव पातोऽस्यां क्रीडायर्या चेजसि विरोधे चार्थे योऽन च स्यात् । वीरस्य | वर्तते-इयैनंपाता । तिलानामिव पातोऽस्या-तैलं- तेनो वार्य । वीरस्य विरोधः-वैरं । पाता । श्येनतिलयोः पाते णपरे मुम निपात्यः। *राष्ट्रेऽनंगादिभ्यः ॥ ६४ ॥ तासमर्थाद् | तवेत्यधीते ॥ ७२ ॥ तदिति इप्समर्थात् अंगादिवर्जितात् राष्ट्रेऽर्थे अश् स्यात् । शिवीनां | वेत्त्यधीते इत्येतयार्थियोर्यथाविहितं त्यो भवति। राष्ट्र शैवं । गांधारीणां गांधार । उपुष्टानां-औ- व्याकरणं वेत्त्यधीते दा वैयाकरण:।सैद्धात:/छादस:। पुष्टं । आभिसारं । अनंगादिभ्य इति किं ! अं पदकल्पलक्षणांताख्यानाख्यायिकाऋतू- गानां राष्ट्र । वंगाना राष्ट्रमिति वाक्यमेव । क्यादेष्टण ॥७३ ॥ पदकल्पलक्षणातेभ्यः भौरिक्येषुकार्यावधिभक्तं ॥६५॥ भौरि- आख्यानाख्यायिकाक्रतुवाचिभ्यः उक्यादिभ्य- क्यादे: ऐपुकार्यादेश्च राष्ट्रे यथासंख्यं विधभक्तौ श्वेप्समर्थभ्यः ठण भवति । पूर्वपदं वेत्त्यधीते वा त्यो स्तः । भौरिकीणां राष्ट्र भौशिकविधं ! | पौर्वपादकः । औचरपदिकः । मातृकल्पिकः । मौलिकाधं । ऐपुकारिभक्तं । सारस्यायनभक्तं ।। पारागरकल्पिकः । गोलवाफः । नाचक्ष- राजन्यादिभ्यो वुज ।। ६६ । एभ्य: राष्ट्रेणिकः । यवक्रीतमाख्यान वेत्त्यर्धाते वा यावक्री- इथे वुन भवति । राजन्यानां राष्ट्र राजन्यकं । तिक. | आविमारफिकः । वासवदत्तां आल्या- देवयातकं । शालकायनकं । यिकां वेत्त्यधीते या वासबदत्तिकः । सौमनोहरि- +वसातेर्वा ॥६७।। वसातिशब्दात वुझ वा का। क्रतुः-आमिलोमिकः। वाजपेयिकः । स्यात् । वसातीनां राष्ट्र वासातकं । वासातं । उक्थं येत्यधीते वा औक्षिक । यानिक नेवा- तदामिन युद्ध योधर्यात् ॥ ६८ ॥ | यिकः । नैयासिकः । पौराणिकः । राक्षणिक:। तदिति यासमर्थात् योदपवाचिनोऽर्थयाचिनश्चा- - अकल्पात् मूत्रात् ।।७४॥ कल्पार्जिता- स्मिन्नितीयधैं यथाविहितं त्यो भवति युद्धे गम्य- सूत्रांतात् टणू म्यात् । पृचिमून येत्यधीते या माने । विद्याधराः योद्वारोऽस्मिन् युद्धे-चयाधरं । मातिसूत्रिकः । ताचार्थमूत्रिका । अकल्पादिति ·सनातननग्रंथमालायां- [ जैनेंद्र -- किं ! कारपसूत्रः । प्रोक्तात् ।। ८२ ॥ प्रोक्तत्यांतात् विहितx अत्रिक्षनांगधर्मसंसर्गाद् विद्यायाः॥७५॥ स्य वेदित्रध्येतृत्यस्योप भवति । गोतमेन प्रोक्तं ज्यादिवर्जितात् विद्यातात् ठण् स्यात् । वायस- गौतम । तद्वेत्त्यधीते वा गौतम:। सुधर्मणा मोक्तं विद्या वेत्त्यधीते वा वायसविधिकः । सपिविधि- सौधर्म । तद्वेत्त्यपीते वा सौधर्मः । भाद्रवाहवः। कः । अध्यादेरिति किं ! व्यवयवा विद्या * वेदेन गाह्मणं ॥ ८३ ॥ वेदबाचित्रोक्तयांत त्रिविद्या तां वेत्त्यधाते या विद्यः । छानविद्यः। इन्नतं च ब्राह्मणवाचि वेदिनध्येत्रोरेव प्रयुज्यते आगविद्यः । धार्मविद्यः । सासर्गविद्य. । नान्यत्र | कठेन प्रोक्तं वेदं छंदो वेत्त्यघीते वा याशिफौक्थिकलोकायितिकानुब्राह्मणि कठः । मोदेन-मौदः । इन्-ब्राह्मण-तांख्येन ॥ ७६ ॥ याज्ञिकादयो निपात्यंते । याज्ञिक्यं । प्रोक्तं ब्राह्मण विदंति अधीयते वा तांडिनः । वेत्यधीते वा याज्ञिकः । ठण् इक्यखं च निपा- | भाल्लविन: । ऐतारयिणः । इन्ग्रहणं किं ! त्यते । औक्थिक्यं-औस्थिकः । लोकायतं-लौ- याज्ञवल्क्येन प्रोक्तानि याज्ञवल्कानि ब्राह्मणानि । कयितिकः । ठणि यकाराकारस्येत्वं । अनु * सोनास्तीति देशः खौ॥ ८४ ॥ स इति ग्रामणी । अनुवामणिनौ । इन् । वासमर्थात् अत्रेता यथाविहितं त्यो भवति ४ शतपष्टेः पथष्ठ॥७७|| आभ्यां परो य: यो वांतार्थः स चेदस्तीति भवति यत्तदत्रेतीप- पाथिनशब्दः तदंतान वेत्त्यधीते चार्थे ठट् भव- निर्दिष्टं स चेद्देशः खुविषये । इतिकरणो भू- ति। सतपथं वेत्त्यधीते वा शतपथिकः । पटिपथिकः। मादिविषये विवक्षार्थः । उदुंबरा अस्मिन् देशे + पोत्तरपदेभ्यष्ठः ।। ७८ ।। पदशब्दः उत्त- संति औदुंबरः । वाल्वजः । पार्वतः । रपदं यस्य तस्मात पदात् उत्तरपदात् पदोत्तर तेन निवृत्तः ॥ ८५ ॥ तेनेति भा- वति । पूर्वपदं वेत्त्यधीते वा पूर्व- | समर्थात् निर्वृत्त इत्येतस्मिन्नर्थे यथाविहितं त्यो पदिक.। पदिकः । उत्तरपदिक:/पदोत्तरपदिकः । भवति देशः खौ । कुशायेन निर्वृचा कौशांबी नामादेवुन् ॥ ७९ ॥ क्रमादेवुन् स्यात् । नगरी । काकंदी। माकंदी । सागरः । कम वेत्त्यधीते वा क्रमकः । शिक्षकः । पदकः । तस्य निवासादूरभवो ॥ ८६ ॥ त- + रासर्यादेप ।। ८० ॥ सादे: सर्वादेश्च स्येति तासमर्थात् निवासादूरभव इत्येतयोरर्थयोः वेति अधीते चार्थे त्यस्योप भवति । सवार्तिकः । यथाविहितं त्यो भवति । ऋजुनायो निवासः ससंग्रह: । भण उप । सर्वाविद्यः । सर्वतत्रः । आर्जुनावं । सकलाया:-साफलं नगरं । वराण- ठण उप । साया अदूरभवा-वाराणसी।विदिशायाः-वैदिश । * स्थिकात सूत्रात् ।। ८१॥ स्थिसंज्ञकात् वुझछणकठलसेनढण्ण्ययफफिजिम् य: को विहित: तदतात सूत्रे वर्तमानात वेत्त्य- । कणठणोशीहणकृशाश्वर्यकुमुदकाशतृणधे-- धाते चार्थे त्यस्योप भवतिपंचाध्याया: परिमाणम- क्षाश्मसरिखसंकाशवलपक्षकर्णसुतंगमवराइ- स्येति पंचकं सूत्रं तं विदंत्यधीयते वा पंचकाः , कुमुदादिभ्यः ॥ ८७ ॥ अरीहणादिभ्यः जैनेंद्राः । भष्टकाः पाणिनीयाः । द्वादशका: । पोडशगणेभ्यो यथासंख्यं वुदयः षोडश भाईता: । पिमहणं किं ! तात्त्वार्थवार्चिकाः । । त्याश्चातुरर्थिका मवंति । अरीहणेन निवृचं पदाच्च - ·लघुषि ] शदाणामरिका | अ..! पा० २। . आरोहणक । चाडया । द्रौघणक | कृशा- व्दादशादयश्चानुगका भवति । शिगपाणाम- श्वादे छ । कृशाश्वेन निर्वृत्त कार्याधीय आरी- | दूर्मवों ग्राम गिरीपाः । शैरीपक गिगपिर । टीय । वैशालीय | मझ्यादेः कः । श्याः शर्करायाठमाछण् च ॥ ११ ॥ सर्कराग- अस्मिन् देशे सति कश्यकः । न्यग्रोधका सर- ब्दात् ठगादयः उशादयश्च चातुरार्थिका- स्यु । क । कुमुदाटेष्ठ । कुमुदान्यस्मिन् देशे संति शर्कग अस्मिन् प्रामे सति शारिकः । शारीया कुमुदिकः । इधटिकः। सफटिक । काशादेरिल:) | शाराः । शर्करा । शारकः । शरिक ॥ काशा अस्मिन् सति-याशिलः । वासिल (अश्व- नयां मतुः ॥ ९॥ नद्या देगे खौ स्थिल । तृणादेः सः। तृणान्यम्या सति तृणसा । | मृदो मनुः स्यात् चातुर्थिकः । उदुम्बरा अस्या नडसा । पर्णसा । प्रेक्षादेरिन् । प्रेक्षया निवृत्त । संति उदुररावती । मशकावती । पुप्लरावती । प्रेक्षी । फलका | बंधुकी । अश्मादेर ।अरमानोऽ पश्चादेः ॥ ९३ ॥ मध्नादिभ्यो मत- स्मिन् सति अश्मर । यूथरः । ऊपर । स- | श्वातुरर्थिक स्यात् ! मध्यस्मिन् देशे स्ति मधु- ख्यादेष्ठण-सत्या निवृत्त साखेयः । साखिद- मान् । विशवान् । स्थाणुमान् । चेय । वायुदत्तेयः । सकाशादेण्यः सकाशेन इगुदनडवेतसमाहिपाहिटत् ।।२४।। कुमुदा- नित साकाश्य | कापिल्य । सौपथ्य ॥ वला देर्मनुश्वातुर्थिक स्यात् स च डित् । कुमुदा- देर्य –बलेन निवृत्त बल्यं । मूल्यं । कुल्य ।। प. न्यस्मिन् देशे सति कुमुद्वान् । नड्वान् । क्षादेः २. फण्-पक्षेण निवृत्तः पाक्षायण । पाथा वेतस्वान् । महिप्मान् ॥ यन । तौपायणः ॥ कर्णादे फि-कर्णेन नि * नडशाडाबलः॥९५||आभ्या यलो भवति वृत्त कार्णायनिः । वाशिष्ठायनिः । आर्कायणि । चातुर्रायक स च ढित्म नड्वल । शाड्वल । मुतगमादरिल-सुतगमेन निवृत्त सौतगमि । शिपायाः ॥९६॥ शिखाशब्दाद्वलः स्यात् गौनिवितिः । माहापुनि । वाहादः कण-व. चातुर्थिक । शिखया निवृत्त शिखावल नगर । राहा अस्मिन् देशे सति वाराहक । पालाशक । उत्करादेश्छः ॥ ९७ ॥ उत्करादिभ्य- वेदग्धक ।। कुमुदादेष्ठण-कुमुदान्यस्मिन् सति । श्चतुर्यु अर्थपु छो भवति । उत्करोऽस्मिन् देशेऽ- फौमुदिक । आश्वस्थिक । गौमठिक ।। स्ति उत्तरीयः । सकरीयः । शूलीयः । जनपद उदा ॥ ८८ ॥ चतुर्वर्थेषु य *नहादेः छ ॥२८॥नडादिभ्यश्चतुर्व- स्य तस्योश भवति जनपदेऽभियेये । पचाल पु क्छो भवति । नडा अस्मिन् देशे सति न- स्यापत्यानि पचालास्तेपा निवासो जनपद प डकीय । प्लक्षीय । विल्ववीय चाला । अगाः । चंगा | कलिंगा । कुरवः। शेषे ॥ ९९ ॥ शेषे अर्शविशेषे ययाविहित वरणादिभ्य ।। ८९॥ एभ्यः परस्य चा भवति । चक्षुपा गृहयते चाक्षुष रूप । तुरर्थिकस्य त्यस्योश भवति । वरणानामदूरभवं श्रावणः शनः ।पदि पिष्टाः दार्थदाः शक्तयः। वरणाः नगर । गोदौ हदी तयारेदूरभव गोदौ | अश्वैरम्यते आश्वो रथ । चतुभिरुयते चातुर शकट । प्राम: मथुरा। राष्ट्रदूरोत्तराद पत्याइन ।।१०० ॥ रा- + शिरीपादुशकण्ठा ॥९०॥ शिपिश । ट्रादेर्यघासल्यं पादयो भवति शेपे । राष्ट्रे जा- ·[ द्र है २ स्यात् । मामेयन । सनातननैनप्रथमाराया- वो भवो वा राष्ट्रियः । ।त्य । चराहः । सगिनि । राऊचायणो गो। कयो गी श्रीगनी- पारावारपारावारावारपारेभ्यः खः ति किं राकव: कंगलः। ॥१०१ ॥ पार अयार पारावार अवार पार घुमोत्सत्यपाग्भ्यो यः ॥ १११॥ दिव इत्येतेभ्य यो भवति । पारीण । अवारण । प्रादिपूर्वात् अचतेश्च यो भवति, शेपेऽर्थे । दिदि पारावारीण. । अवारपारीण । जातो भवो वा दिव्यः । प्राच्य । उदीच्यः । ग्रामाह यखन ॥ १०२ ॥ मामाद होयेऽर्थे प्रतीच्यः । अपाच्यः । यरामा स्तः । प्रामे जातो भवो या ग्राम्यः, +कामेहाविस्तसारयच ॥११२॥ कादिभ्यः मामीण । तमत्यांतेभ्यश्च शेपेऽर्थे त्यच भवति । क मातो ढिकम् ॥१०३॥ ग्रामशब्दाच्छेपेऽथ ढक भवो या फत्य । समात्य । इहत्य । माविष्टयः । ततात्यः। यतन्त्यः । कुतम्त्यः । पुनस्यः । फल्यादे ॥ १०४ ॥ कति प्रमृतिभ्यो द. तत्रत्यः । यत्रत्य । पन म्यात् गेपे । क्त्री जातो भयो वा पाने +निसो गत।।११३॥निसःगतेऽर्थ त्यच स्यात्। परः । पोपरेयक । पाल्यकः। निग वर्णाश्रमभ्य इति निष्टय । * घुट्यादिभ्यो यस ॥ १०५ ॥ एभ्यो वपमोमश्वस ॥११४ ॥ एभ्य शेपे- टकन म्यात् शेपेऽर्थे यस च तमनियोगे । ऽर्थे त्या वा स्यात् । एपमो जातः ऐपमम्त्य । दपाया जातः फाँडेयक । कृपया जातफौ- ऐपमस्तन । पन्त्य । सम्मनः । धम्त्य । श्वस्तनः। * रुप्यधरण्याण्गः ॥११५ रूपपोररण्य- - पुलक्षिनीवावास्यलपारे।।१०६॥ शब्दाच शेष णो भवति । दृत्रुप्ये जात वाफ- पुलादर्दस्य स्यान् श्वार्य । कुले जातो भवो' रूप्य । सैविरुप्य । आरण्याः पराय । पा फोल्यफ धा । यौक्षयोऽसिः । मेयोऽ * दिल्याचोसी ॥११६|| दिम्पूर्यात मूद रंगरः । अन्यत्र-पौर पक्ष । मेयः । शेपे जो भवति भयो । पूम्यां शाराया भवः नयादर्दश ॥ १०७ ।। नद्यादिभ्यः पेध पार्दशाल । दाक्षिणशार:) और: अपा. दा म्यार । नयाँ जातो भवो या नादेय । विति कि पिति किं । पूर्वपुगानगम्पा जात पूर्वेषु- गाहय । वागणयः। पामामः। *पुर पाक्षिणात्यण ॥१०८॥ प्रम्य * मद्रादम्।।११७॥दिग्याची गदादाच्छे. त्या म्यात् । पुरो भय परित्य । पा- : पेऽन्न स्वार । पूर्वपु मंद्रपु जाता भयो या पाच- दात्यः । दाक्षिणात्य । मद । थापरमद्रः। +पान गर्दपशिपिन्याप्टगुण ॥१०९।। - उदग्पामाइयाल्गेम्न ॥११८॥ उदी. पम्मा मेष राम्यात् । पारिहा गनपद जा. च्यमामपाशा यास्मन् सदार रोपन मगलादापन । पापिन । का म्यात् । यारनांग । सामागादिति कि यारोगन । मागमानामा म्यादा xगोहपादः ॥११॥ गोष्टीममनिम्योन. जयरः। ॥

·राति ] शब्दापद्रिका । अ.}पा , ३ । म्यात् । गोष्ठयां जातः गौष्ठ । तैकी । को *पाश्यादेः॥१२८॥काशिप्रमृतिभ्यो दुभ्य गोमती। गोमत । शेपे जिठौ स्तः ! काला जातः काशिकः । * सरलादेर्गो ॥१२॥ सकलादेगोने फाशिकी काशिका । वैदिक वैदिकी। वैदिका। यस्त्यो विहित तदताच्पेन स्यात् । सकल. बाहीमामेभ्यः ॥१२९।। वाहीयदेशनाम स्थापत्य साफल्यस्तस्येमे छात्रा: साक्लाः । । वाचिभ्यो दुभ्यः शेपेऽर्थे तो म्त: ।साकले जातो काठा । गौकक्षा । गोत्र इति किं । सकलो भयो वा साकलिक । साररिकी । सालिका | देवताभ्येति साफलस्तस्येमे साफलीया । माथविकः । माधविकी । मायविका । फारत इनः ॥१२१ ॥ गोरे य इन तंदतादन पिकः । कारतपिकी । कारतपिा । स्यात् शेपेऽर्थे । दाक्षे छापाः दाक्षा । माहाकाः । दोशीनरेषु ॥ १३० ॥ उशीनरेषु ये न पर मारभरतेषु ॥ १२२ ॥ यच्छ प्रामाः तद्वाचिभ्यस्तौ वा म्त । आस्वालिपु इजत यत् मागगोत्रे भरतगोये च वर्तते तम्मादय | जाता भवा वा आफजालिकी । आकालिका न स्यात् । चकेरिमे छात्राः चैफीयाः । पायी आकजालीया । सौदर्शनिका । सौदर्शीनेकी । याः । भरतेषु-कासेरिमे कासीया । वासीयाः । सौदर्शनीया । नच इति कि । पानागारेः छागा पानागारा । माग्भरतेविति कि । लाक्षाः। ओर्देशे ठय् ॥ १३१ ॥ उवर्णातादेश- याचिनष्ठा स्यात् । शवरजव्वा जातो भवो वा भवनहाउ ।। १२३ ।। अस्मात् शेपेऽर्थे शावरजंबुक । नेपाहयुकः । देशे इति कि: रणछशौ त्यो स्त । भवतो भवत्या वाऽय भाव. पटोश्णता पाटवा । स्क। भवदीय । दोरव माचा ।। १३२ ।। उवर्णाताहो प्राचा +जनपरराज्ञ छ||१२४॥एभ्याशेपेक्छो वति । जनम्येद जनकीय । परकीय । राज- देशवाशिनो दुसज्ञादेश्च ठञ् स्यात् शेपे । आढक कीय । स्वदेवयोरप्यर ग्रहणमिति केचित् । जव्या जात आढकजबुक । नापितवास्तुक । नियतोयं प्राचा दोरेव-मालवास्तव । स्वतीय । देवकीय । दोश्छः ॥१२५।। दुसंज्ञकात् शेपे छो भवति कथायाः ॥ १३३ ।। कथायाः शेपे ठन तस्याय तदीय । यदीय | गागीयः । स्वाय स्यात् । कथाया जातो भवो यो काथिको गौः। प्रमीयः । आप्तीय । वर्णी वुश् ।। १३४ ॥ वर्गौ जनपदे या + शीतादिभ्य कालान् ॥ १२६ ॥ शीता कथा तस्याः वुज भवति । कायकोऽश्च । दिभ्य परो य कालशब्दस्तदताच्छेपेऽर्थे छो धन्वयोमस्थपूरवहातात् ॥१३५॥ धन्व- भवति । शीतकालीय । उप्णकालीय । वाचिनो यकारोड प्रस्थपुरवहइत्येवमताच्च देश- - घ्यादिभ्यष्ठनिग ॥ १२७ । विप्रभृति याचिनो दोवून स्यात् । पारधन्वनि जात पारे म्य परो य कालशब्दत्तवंताच्छेपे ठाभिठौ त्यौ | घन्वकः । आपारेधन्वकः । ऐरावतक । योङ स्तः । चकालिकः । वैज्ञालिकी । वैकालिका। सांकाश्ये मव साकाश्यक । पिल्यकः । आनुशालिक ! आनुमालिको । आनुकालिका । | मालाप्रस्थकः । नांदीपुरक । फाल्गुनी वढ्क । ।

·যাবনায়বমাস্তা- भाभ्या / रोचीतोः प्राचां ॥१३६|| रोङ ईकाराताच रण्यको ना, पथा , अध्यायः, न्यायः, विहार , दा प्राग्देशवाचिनो वुञ् स्यात् । पाटलिपुत्रक । हस्ती वा । आरण्याः औषधयोऽन्यत्र । एकचाक । काकी कादक: माक्दकः। + चा गोमये ॥ १४५ ॥ भरण्यशब्दाद्देश- * राप्टेभ्य ॥१३७॥ राष्ट्रवाचिनो देशात् वाचिनो वुझ वा स्यात् शेपे गोमये । भारण्य- दोन स्यात् । आभिसारकः । आदर्शक । क । भारण्य गोमयः। औपुष्टक । कुरुयुगंधरात् ॥ १४६ ॥ आम्मा देशवा- * बहुपु ॥१३८॥ राष्ट्रवाचिनो देशात् बहु- चिभ्यां वुझ स्याद् वा । कुरुपु जातो भवो वा विषयाद् वुन म्यात् गेपे । अंगेषु जातो भयो | कौरवक । कौरव । यौगधरक , योगधरः । चा आगक । वागकः । दार्वक । आजमीढक । जिमदात् क ॥ १४७ ॥ गच्छाग्निवक्तूवर्तयो ।। १३९॥ कच्छा देशवाचिभ्या शेपे को भवति। वृजिक । मद्रकः । दिद्यादेशवाचिनो बुरा म्यात् शेपेऽर्थे । भरुकच्छे कोटोण ॥ १४८ ॥ फोटो देशवा- जातो भयो वा भारुकच्छरः। पैप्पिलिकच्छकः। चिनोऽण म्यात् | ऋपिके पुजात मार्षिक ।माहि- काढामक । वैतुजामक । ऐंदुवककातदुवकक । पिक । आश्मक । बाहुवर्तकः । चाकवकः । फरजदेः ॥ १४९ ॥ कच्छादिभ्योऽए धूमादे ॥ १४० ॥ धूमादिभ्यो देशवाचि स्यात् शेपे । काच्छः । सैंधव । वार्णवः । भ्यो वुन स्यात् शेपे । धीमक । गातक । नृतत्स्य च वुन् ॥ १५० ॥ नरि तत्स्ये तैर्थक । काक्षक । च कच्छादेवुन स्यात् । फाच्छा ना । का. * फलात् सौरीरेषु ॥१४१॥सौवीरेषु प्रामात च्छकमस्य जसित हसित । काच्छिका चूला ! फुलात् बुन म्यात शेपेऽर्थीकोलकः। कोलोऽन्यत्र। एव-संघको ना । + समुद्रात्रौत्री ॥१४२ ।। समुद्रशब्दादेश गोयवाग्वपत्तौ शाल्लात् ।। १५१ ।। शा वाचिनो वुन स्यात् पे स चेत् नो ना वा मव- स्वाद्देशवाचिन शेपे वुझ स्यात् गवि यवानां ति । सामुद्रिका नौ । सामुद्रको मनुष्य । म मपतौ च । गात्वको गौः । शात्त्विका यवागः न्यन-सामुद्र रवण । शास्त्वको मनुष्य | एप्विति किंशास्था नगरात् कृत्सादाक्ष्ये ॥ १४३ ॥ नगरा श्रीदयः । शाख पति । देवाचकाच्छेपे पुन म्यात् कुत्सार्या दाक्ष्ये * पृथिवीमध्यानिवासापरणेऽण मध्यमम छ । पेनाय पुग्यो मुपित इह नगरे मनुष्येण ॥ १५२ ॥ पृथिवीमध्यशब्दात् नियासमूता- समान्यन पतनागरके चारा हि नागरपा भवति । चरणे कठादी अण स्यात् । मध्यम धास्यादेशः। फेनयं वीणा वादिना । इह नगरे मनुष्येण उप पृथिवीमध्ये जातो भयो या माध्यम कटादि । पद्यते एतसागरके निपुणा हि नागरका मवति ॥ निवासादिति किं मध्यमीय । कुन्सादात्ये इति किं । नागर पुरस । गगहादिभ्यः ॥ १५३ ॥ गर्नपो ग. +नृपध्यध्यायन्यायविहारभरण्या॥१४॥ दादिभ्यश्च को भवति । स्याविदगर्ने जावो भवो भरम्यादेशयारिनो चुन स्पान् शेपे प्रापर्थे ।आ. वा स्वाविद्गीयः। गुरुगीयः । गगारगतीय !

·रघुपत्ति ] शब्दार्णवचदिया | अ• ३ पा.. | । गहीय मतम्वीय. समीय विषमीय |उत्तमीय । शषे । पुष्कराट्टै भवः पाराद्धिकः । वैज- * दो कखोडकयाफलदनगरग्रामदयो । याचिक | ॥१५४ ॥ दोः कोश: खोः कयादिद्योश्च छो * दिगादेस्तौ ॥१६४॥ दिगादेरात् यटणौ भवति ! भारीहणके जातो भवो वा आरहण ! त्यो स्तः। पूर्वाद्धय । पार्दिक । दक्षिणा- कीयः । ब्राझणकीय । कौटिशिखीयः । माटि- | दर्य । दाक्षिणार्दिक । शिस्त्रीयः। दाक्षिकीयः। माहिककथीयः । प्रामराष्ट्रस्याणठणौ ।। १६५ | प्रामम्य दाक्षिफन्दीयः । माहिकिनगरीय | दाक्षिणा | राष्ट्रस्य चाात् दिगादेरण्ठणो स्त । ग्रामम्य माय । गोमयहदीय । दधिह्दीयः । राष्ट्रस्य वा पूर्वाद्ध भव पौर्वादः । पौर्वा- प्राचां कटादे ॥१५५ ॥ प्राचा दे |दिक । अपरार्दै जातो भवो वा पाश्चाः। शवाचिन कटादे हो भवति शेषे | कटनगरीय। पाश्चादिक । कटमामीय । परावरचमोत्तमादेर्य ।।१६६॥ परादिपूर्वा- । पर्णकणाद भारद्वाजे ॥१५६ ॥ आभ्या | दात् यो भवति । पराद्धय । अवराय । मारद्वाजदेशवाचिभ्यां छो भवति शेपे । पर्णीयः। ) मधमाझ्यं । उत्तमाय । कृकणीय । पार्णः । कार्कणोऽन्यत्र । अंतोऽयोध्यसोऽमः ॥१६७। एभ्य समो पर्वतान्मत्र्ये ।। १५७ ।। पर्वताच्छो भवति | भवति । भतमः । अवम । अधम । मर्ने । पर्वते जातः पर्वतीयो मनुष्य । + लोक्यध्या मादिभ्यप्ठण ॥१६८॥ लोक- वा ॥ १५८ ॥ पर्वताच्छेपे छो वा स्यात् | योरध्यात्मादिभ्यश्च टण स्यात् । इह रोके जात शेपे । पर्वतीयमुदक | पार्वत फलं वा । भवो वा ऐहलौकिकः । पारलौकिक । अध्या- + वेणुकादिभ्य छण् ॥ १५९ ॥ एभ्यः स्म भव आध्यात्मिक | आधिदैविक । ऐहिक । देशवाचिभ्य छण स्यात् शेपे । णुकीय । । समानाचदादेश्च ॥१६९। समानार समा वैत्रकीय । नादेश्च ठण स्यात् । समाने भनाः सामानिकाः युस्मदस्मदोऽक वाऽखनौ ॥१६०॥ | देवा । सामानग्रामिक । माभ्या अखजौ वा स्त: तत्सनियोगे तयोः ऊर्धाद्दयदेहात ॥ १७०॥ ऊर्ध्वात् पराभ्या भकटादेशश्च । युम्माक युदयो,ऽय यौप्माक । | दमदेहाभ्या ठण स्यात् । ऊर्ध्वाद दमो दमादूर्ध्व योमाकीण । युष्मदीय | आस्माक 1 मा वा ऊर्ध्वदमः। तत्र भवः बौदमिक । आर्ध्व- स्माकीनः । अस्मदीयः। देहिक । तवकममकमेकार्थे ।। १६१ ॥ तयोस्तव चर्पाकालेभ्यः ॥१७१।। वर्षाशब्दात् काल- फममकावादेशौ स्त एकार्थे अनसोः परत । | वाचिभ्यश्च ठण स्यात् । वर्षामु भयो वार्षिकः । तवाय तावक ।तावकीन मामकः) मामीनः । । पूर्ववार्षिक । मासिक । भाईमासिक । साव- यो_त् ॥ १६२ ॥ मर्दा यो मवति | सरिक । शेषे । अर्दै भव भय । कर्माण प्रादे शरद ॥१७२|| शरच्छन्दा- + सादेठण ।। १६३ ॥ सादेराट स्यात् । त् श्राद्ध कर्मणि ठण स्यात् । शारदिक भाद्र ।

·सनातनसेनप्रथमालायां - [ मैनेंद्र - . श्राद्ध इति कि' शारद दधि । भवति शेपे । पश्चिम । अनिमः। आदिमः । वा रोगातपे ॥ १७३ ॥ शरद ठण वा भीतमः। स्यात रोगे आतपे च । शरदि भवः शारदिक, मध्यान्म ॥ १८५ ॥ मध्यान्मो भवति शारदो रोग आतपो वा। शेषे । मध्यम । निशाप्रदोपहेमताई ॥१७४|| एभ्यष्ठण या समत्य ।। १८६ ॥ सपत्य) मध्यादत्यो स्यात् शेपे । नैशिकः । नैश । प्रादोपिक । भवति । नाति स्थूलो नातिकृशो मध्यः । नाति प्रादोपः । हेमतिकः । हैमत । इस्वो नाति दी? य. सोऽपि मध्यः । * ख तोऽणि ॥१७॥ हेमततकारस्य ख वा 1 थामाजिनांतादुम् ॥१८॥धामाताह मजि- भवत्यणि परत । हेमन । हैमत । नाताच्च परस्य शैपिकस्य त्यस्योप भवति । भश्व- घसस्तुर च ॥ १७६ ॥ श्वसशब्दाद् ठण त्याम्नि जातः अश्वत्थामा । सिंहाजिनः। वा स्यात् । तस्य च तुट् चागमः। शौवास्तिक । इति जैनेंद्रापानाम्नि शब्दार्णवव्याकरणे श्वस्त्य । श्वस्तनः। शब्दार्णवचद्रिकापा नवृत्ती *पूर्वाहापरादात्तनद् ॥१७७१ आभ्यां तनट तृतीयस्याध्यायम्य वा स्यात् । पूर्वाडे जातो भयो वा पूर्वावेतन । द्वितीय पादः पादिकः । अपराहेतन । आपराहिक । सायीचरमाहमगेझेः ॥ १७८ ॥सायमादेः झिभ्यश्च तनट् स्यात् । साय जातो भवो वा सायतनः । चिरतन । प्राद्धेतन । प्रगेतन । झे -प्राक्तने, पातस्तन । दिवातन । दोपातन । तर जातः ॥ १॥ ततीप्समर्थात् जात । चिरपरुत्परारेस्त्नः ॥१७९॥ चिरादेस्त्नो। इत्येतस्मिन्नर्थे यथाविहित त्यो भवति । स्वज- भवति । चिरान । परुल । परारिल । न्मनि अनपेक्षितपरव्यापार फर्तृभूतो जात । भसंध्याघृतुभ्योऽण ।।१८०॥ भेभ्यःसध्या- । श्रुध्ने जात श्रौघ्न । माथुर । औत्स । राष्ट्रि- दिभ्य प्रतुभ्योऽण स्यात् । तिप्ये भवः तैप । य । पारीण । प्रामेय । ग्राम्य । नादेय । पाप । मापः । साध्यः । साधिवेला । आमा- मारपष्ठ ॥२ ॥ भस्माद्ठ स्यात् । वाम्यः । मतो-औष्म । शैशिर । वासत । प्रापि जात प्रावृषिक - संवत्सरात पर्वफले ॥ १८१॥ सवत्सरात् सौ शग्दो वुझ ॥ ३ ॥ शरदो वुन पर्वणि फले चाण स्मात् । सावःसर पर्व फल वा। स्याद सौ । शारदका मुन्ना । खाविति किं ' माहप, एण्यः ॥ १८२ ॥ प्राट्गन्दात् । शारदं धान्यं । फारवाचिन एण्यो भवति । प्रापण्य वलाहकः। सिंध्वपकरादण् ॥ ४ ॥ माम्मामण् दीपायोऽन्वय॥१८३शमन्वन्धी समुद्र- स्यात् । सैधव । भापकरः। समीपे यो द्वीपः तसात् न्यो भवति । द्वैप्य । पूर्वाहापराहाम्लभदोपायस्कराप क.॥५ 1 पपादनार्यतादिमः ॥ १८४ ॥ एभ्य इमो मस्ताभ्या च को भवति । पूर्वाहे जातः पूर्वा- तृतीयः पादः X ·रूहानः] सन्दार्गवचंद्रिका | ०३.३१ स हकः । अपराहकः । आर्द्रकः । मुलकः । प्रदो *स्थानांतात् ॥ १६॥ स्थानांतात् उप भव- पकः । अवस्करकः । सिंघुका: । अपकरकः । ति जाते खो । गोस्थानः । अश्वस्थानः | * पंथकः॥६॥ पथिन्शब्दात् को निपात्य: कृतलधक्रीतसंभूताः ॥ १७ ॥ तत्रे- पंथादेशश्च । पथि जातः पंथक: । तीप्समर्थात् कृताद्यर्थेषु यथाविहितं त्यो भवति । वाऽमावास्यायाः ॥ ७ ॥ अमावास्या शुभे कृत: लब्धः क्रीतः संभूतो या श्रीमः । शब्दात को वा स्यात् ।अमावास्यकः।आमावास्यः। माथुरः । औत्सः । राष्ट्रियः । पारीणः । स्वोत्प- * श्रविष्ठापाढाचा:।। ८॥ आभ्यां तस्याथ चावपेक्षितव्यापारः कृतः । सामान्येन मातल- भत्यो भवति । श्रविष्ठासु जातः श्रविष्ठः । व्यं । मूल्येन प्राप्त कीतं । संति: संभावना । त- भापाद: । अमावास्यः । कृतकर्मभूत: संभूतः। * छण ॥ ९॥ ताभ्यां लण स्यात् । श्रावि कुशलः ॥ १८ ॥ ईप्समर्थात् कुशल ठीय: । आपाढीयः। इत्येतस्मिन्नथें यथाविहितं त्यो भवति।श्रुने कुश. फल्गुन्याप्टः ॥ १० ॥ फल्गुनीशब्दाहो | ल: श्रौनः । नोदयः । भवति । फल्गुन्यां जात:-फल्गुनः । फल्गुनी । पथो वुन् ॥ १९ ॥ पथिन्शब्दात् पुन् पुष्यार्यपुनर्वसुरवात्यनुराधाविशाखा स्यात् । पथि कुशल:-पथकः । बहुलाहस्तादुप ।। ११ ।। पुष्यार्थेभ्य: पुनर्व- *कोऽश्मादेः॥ २० ॥ अश्मन्प्रभृतिभ्य: को स्वादिभ्यश्च भाण: उप स्यात् तत्र जातेऽर्थे । भवति।अश्मनि कुशल:-अश्मक: सरुरु, आपकः। पुष्य जात: पुप्य: । तिष्यः । सिध्यः । पुनर्वलुः। कालात्साधुपुप्प्यत्पच्यमाने ॥ २१ ॥ स्वाति: अनुराधः । विशाख: । बहुल: । हस्तः। | कालवाचकादीपसमर्थात् यथाविहितं त्यो भव- * चित्रारेवतीरोहिण्याः स्त्रियां ॥ १२ ॥ ति साध्वाद्यर्थेषु । हेमन्ते साधु: हैमन: प्रावारः । चित्रादिभ्यो भाण: स्त्रियामुप स्यात् खौचित्रायां | वसंते पुप्प्यति वासंत्यो लता: । शरदि पच्यते नाता चित्रा । रेवती । रोहिणी स्त्री। स्त्रिया शारदाः शालयः। मिति किं ! चैत्रः। उप्ते ॥ २२ ॥ कालवाचकादीप्समर्थात् *वाऽन्यत.॥१३॥ श्रविष्ठादिभ्योऽन्येभ्यो भे- | उप्तेऽर्थे यथाविहितं त्यो भवति । शरद्युप्ता: शार- भ्यो माण उप या भवति । अभिजिति जात: दा: यवाः | मष्मा: शालयः। अभिजित् । आभिजितः । अश्वयुक्, आश्वयुजः । आश्वयुज्या चुत्र ॥ २३ ॥ आश्वयु- शतभिषक, शातभिपजः । कृत्तिकः, कार्तिकः । जीशब्दात् वुज स्यात् । आधयुज्यामुप्ता: आध- - मृगशीर्षः, मार्गशीर्षः। * वत्साच्छालात्।। १४ ॥ वसपूर्वात् शालात् ग्रीष्मवसंताद्वा ॥ २४ ॥ आभ्या युज परस्य जातार्थे उत्पन्नस्याण: उव्वा भवति । | वा भवति उप्तप्रैप्मकं । ग्रैमावासंतकं, वासंत सस्या यत्सशाले जात: वात्सशालः । वत्सशालः। देयमृणे ॥ २५ ॥ कालवाचकादीएमम- * गोखरात् ॥ १५ ॥ आभ्यां शालादुए म- | र्थात् देयमृण इत्येतस्मिन्नर्थे यथाविहितं त्यो मदति। मति । गोशाल: । खरशाल:। मासे देयं ऋणं मासिकं । सांवत्सरिक । । युजका: मापाः। १३ ·सनातननमभमाराया- [ मैनेंद्र कलाप्यश्वत्थयवासीमाव्यासपमसो बून असजेि मव आस्तेय तेज । असूज त्यसनि- ॥ २६ ॥ एभ्यो वुन् स्यात् । यस्मिन् काले धाने अस्तिभावो निपात्यते । आहेय विष । मयूरा फेदारा इक्षव कलापिनो भवति स का ग्रीवाभ्योऽण च॥३५॥ीवाशब्दादण स्थान लस्तत्साहचर्यात् कलापी । यस्मिन्नश्वत्थाः । ण च । ग्रीवासु भव प्रैव, अवेय । फलति सोऽश्वत्य । यस्मिन् यवाना बुस । चतुर्मासात खौ ॥३६॥ चतुर्मासात मण से यवबुसः । उमाव्यस्यते विक्षिप्यते यस्मिन् | भवति खौ । चतुर्यु मासेषु भवा चातुर्मासी । काले स उमाव्यास । कलापिनि काले देयमृण | खाविति किं । चतुर्मास । कलापकाभवायकायवबुसकाउमाव्यासपाऐपमका ज्यो यज्ञे ॥ ३७॥चतुर्मासात न्यो भवति ग्रीष्मावरसमाद् बुज्ञ ॥२७॥ आभ्या वञ् | यज्ञेऽर्थे । चातुर्मास्यानि यज्ञकर्माणि । भवति देये मणे । प्रैष्मक । आवरसमक । *देववहिगंभीरपचजनाह ॥३८॥एभ्यो न्यो भवति देवे भव दैव्य |बाह्य गाभार्य पाचजन्य | सवत्सराग्रहायण्याष्ठश् च ॥ २८ ॥ आ- * हात परिमुखादे. ॥३९॥ हसज्ञात परि- ठण स्यात् वुझ च । सवत्सरे देवमण साव मुखादेर्यो भवति । मुखात् परि-परिमुख ।तत्र स्सरिक । सावत्सरकाआग्रहायाणक । आग्रहायणक। भव ---पारिमुख्य । पारिहतव्यः ! पार्योप्ठ्य । रौति मृग ॥ २९ ॥ कालवाचकादीप्स अंत पूर्वाट्ठ॥४॥हादत शब्दपूर्वात ठज्ञ मर्थात् रौति मृग इत्येतस्मिन्नथें यथाविहित यो भवति । निशाया रौति मृग -नैशिकः, आरिगारिकः । आतर्गेहिक । आतःपुरिकः । स्यात् । अगारस्यात:-अतरगार । तत्र भवः नैश । प्रादोपिकः । प्रादोपः। * नयी च ॥ ३० ॥ जयी इत्येतस्मिन्नर्थे । भ्यो जान्वादिभ्यो हसंज्ञकेन्य ठरू स्यात् तत्र उपाजानुनीविकर्णात प्राये॥४१॥ उपपूर्वे- फालवाचिनो यथाविहित त्यो भवति । निशाया प्राये भवे । जानुन समीपं-उपजानु । तत्र प्रायः जयी नैशिक, नैश । वासत भवः औपजानुकः सेवक । मोपनीविक कार्या- लानुकर्षणार्थः । पणक । औपकर्णिकः सूचक । भव ॥३१॥ तत्रेतीप्समर्थाइ मव इत्येत पर्यनोमात् ॥४२॥ आभ्या प्रामात ठा म्मिन्नर्थ यथाविहित त्यो भवति । श्रुघ्ने भव स्यात् । ग्रामात परि परिनाम तत्र भव: पारिमा- प्रौन । राष्ट्रीय । ग्रामीण। मिकः । आनुयामिकः। दिगादेय. ॥३२॥ दिगादिभ्यो यो भवति। मध्याच्छणदिना मुक् च १४३ ॥ मध्यश- दिशि भयो दिश्य । वर्य । वंश्य । ब्दात तत्र भवे छादयो भवति मुक् चागम । देहागात् ॥३।। शरीरावयवात् यो भवति। मध्ये भव मध्यमीय ! माध्यम । माध्यमा । दतेषु भव दत्य । ओष्ठ्य । कर्ण्य । मुख्य । | मध्यदिन । दृतिकृतिकलशिवस्त्यस्त्यहेर्दा ॥३४॥ जिहामूलांगुलेश्च छः।४४।आभ्यां मध्याच एभ्यो दन स्यात् । वो भव दायलो भवति । जिहाम्लीय ।अगुलीय ! मध्यीय । झोय म्याधिः । कारशेय तक । वास्तेय मूत्र वातात् ॥ ४५ ॥ वर्गावात भवे छो भव- । , चकार का ·गत ] प्रयापरिया। म.रा.)। । , . ति । पचाय । वर्गीय । पुरोडागिका । पखौ चाशन्दे। ४६ । वाताद यखौ स्त. घटसो यः ॥ ५५ ॥ छदसो यो भवति ग्याशब्दे । भरतवय । भरतवर्गीण । भरत- उदम्य । धर्माय । एवं-बाहुबरिवर्प , यापरिवीण , मिक्षादेवाण ॥ ५५ ॥ शिक्षादिभ्यः सद- पाहुपलिवर्गीयः । मशब्द इति कि । स्वर्गीय ॥ सश्च अण् स्यात् । शिक्षायाः व्याख्यान तर + स्टेंऽत:पुराहः। ४७ । रूटे विषये अंतः भयो या शैक्ष । आगयण. पादच्याग्न्यान दिस.। पुरात ठो भवति । अत पुरे भवा अत पुरिकाम्त्री तत आगतः ॥ ५६ ॥ तत इति कास रुट इति किं । आत पुर । मर्यात आगत इत्येतम्मिन्नर्थे यथाविहित त्यो कर्णललाटात क ॥४८॥आम्यां को मवति । भवति श्रुमादागत श्रीम।राष्ट्रिय ।माहिच्छन । रहे । कर्णिका । राटिफा भूषणविशेप । यौनमौखात् युझ ॥ ५७ ॥ योनेभ्यो * तस्य व्यारयाने च ग्रयात् ।।४९|| तम्येति । मौखभ्यश्च बुन्न मपति तत मागतेऽर्थे । मातुला- तासमर्थात् व्याख्यानेऽर्थे तत्र भवे च अंपयाचकान | दागत मातुलक । मातामहक । औपाध्यायक। यथाविहितं त्यो मयति । मुपा व्याख्यान सुप्मु आचार्यकं । कत्त्विज आगत आत्तिक । भवं वा सोप । मैई । पातं । प्रयादिति कि । * पा पित्र्य ॥ ५८ ॥ पितृगव्दाद् यो वा पाटलिपुत्रस्य व्यारयानी सुकोशला। निपात्य । पितुरागत पित्र्य, पैतृक । * यहचष्ठय मायः ॥५०॥ बदचो प्रथात * उष्टण ॥ ५९ ॥ सकारातात् यौनमौखात् टस भवति प्रायः । पत्वणवस्य व्याख्यान तत्र | ठण स्यातामातुरागत मातृकाप्रातृकाहोतृकापैतृक । भव या पात्वणविक । पाचहोतृकः । ब्रामाणिक । * आयस्यानात् ॥६०।। आयस्थानवाचकात प्राथमिक । नामाख्यातिक । आमिष्टोमिक । ठण स्यात् । शुल्कशालाया आगत शौकशा- सचिन-संहितायाः व्याख्यान साहितं । यहच | लिक | गौल्मिक । आपगिक । इत्येव-हा। शुडिकादेरण । ६१ ॥ शुडिकादिम्योपण द्वयनृचः ॥५१॥ द्वयचो मृदः प्रक- स्यात् आगते । शौडिकः । कार्कण । तै ।।। शब्दाच ठन स्यात् । अगस्य व्याख्यानं तर मव गोनादस्वत् ॥ ६ ॥ गोत्रादक इव या आगिक । पौर्विक । तार्किक । पार्चिक । त्यविधिर्भवति तत आगतेऽर्थे । यथा-विदाना नामिक । सक्-आर्चिक । अफः वैदः ! तथा विदेश्य आगत चैद । गार्ग। +मपिभ्योऽध्याये ॥५२॥ऋपिशब्देभ्यो | भोपगवक । अथवाचिभ्यष्ठम् स्यात् अध्याये । वशिष्ठस्य * मुंहतो रूप्य ॥ ६३ ॥ नृवाचिभ्यो व्याख्यान तर मव या याशिष्ठिकोऽध्याय वैश्वा । हेतुवाचिभ्यश्च रूप्यो वा भवति मागते!जिनद मिनिक । सादागत जिनदतरूप्य । जैनदत्त | समादेतो- पापीयं । पौरोडाशपुरोडाशातौ ॥ ५३॥ आभ्यां | रागत समरूप्य, समीय । पापरूप्य, ठहौ त्यो स्त । पौरोडाशिक । पौरोडाशिकी। मयट् ॥ ६४ ॥ नहेतुभो मयट म्यात् पौरोटाशिका । पुरोदाशिक । पुरोडाशिकी 1 ] आगते । निनदत्तमय । सममयं पापमय ।

·सनातनमैनप्रमालामां-- [ मनेंद्र.. । 3: । . प्रभवति ॥ ६५ ॥ तत इति कांतात् जघौ च प्रस्तुत्य कृतो ग्रंथः श्रीमतीवज्रजघीयः। अभवतीत्येतस्मिन्नर्थे यथाविहितं त्यो भवति । भरतमाहुबलीयः । श्रीपालवसुपालीयः । इंद्रज- हिमवतः प्रभवति हैमवती गंगा | दारदी सिंधुः। ननीयः । प्रद्युम्नोदयनीयं । सीतान्वेषणीयं । मौनः । राष्ट्रियः । अवारीणः । सोऽस्य निवासः ॥ ७४ ॥ स इति • त्यदादेर्मयट् ।। ६६ । त्यदादिभ्यो मयट् | वासमर्थात् निवासवाचिनोऽस्येति तार्थे यथाविहितं स्यातात्यस्मात् प्रभवति-त्यन्मयं तन्मयाभवन्मयं । त्यो भवति । श्रुनो निवासोऽस्य श्रौनः । राष्ट्रि- * चैडूर्यः ॥६७॥ विडूरशब्दाद् ज्यो निपात्यः। | यः । नादेयं । विरानगरात्रभवति वैडूर्यो मणिः । * अभिजनः ।। ७५ ॥ यांतात् अभिजन * तद्नंच्छत्यध्वदूते ॥ ६८ ॥ तदिति इप्स- | इत्यस्मिन्नर्थे यथाविहितं त्यो भवति । श्रुनोऽभि- मर्थात् गच्छत्यर्थे यथाविहितं त्यो भवति अध्वनि | जनोऽस्य श्रौनः । राष्ट्रियः । दूते च । श्रुघ्नं गच्छति भौमः । राष्ट्रियः। छोऽस्त्राजीवेनेः ॥ ७६ ।। स इति यांता- प्रामीणः मध्वा दूतो वा । अध्वदूत इति किं ? | दद्रियाचिनश्छो भवति अस्त्राजीवेऽर्थे । गोलोड 'श्रुमं गच्छति सार्थः । द्विरभिजनोऽस्य हगोलीयः । खलीयः । भोज- अभिनिष्कामति द्वारं ॥ ६९ ॥इप्समर्थाद् | कटीयः । अस्त्राजीव इति किं ! मोदोऽदिर- 'अभिनिष्क्रामति द्वारामत्येतस्मिन्नर्थे यथाविहितं | भिजनोऽस्य आक्षोंदो ब्राह्मणः । अद्वेरिति कि .त्यो भवति । श्रुघ्नमभिनिष्क्रामति द्वारं श्रौनं । | सांकास्यकोऽस्त्राजीवी । आहिच्छत्रं । राष्ट्रियं । शांडिकासंध्वादेाण ।। ७७॥शंडिकादे: प्रस्तुत्य कृते ग्रंथे ॥ ७० ॥ तदितीप्सम-सिंध्यादेश्य ज्याणी त्यौ स्तः यथासंख्यं । शीड : र्थात् प्रस्तुत्य कृतेर्थे ग्रंथै यथाविहितं त्यो भवति । कोऽभिजनोऽस्य शांडिक्यः । कौचवार्यः । सार्व- सुलोचनां प्रस्तुत्य कृतो प्रथः सौलोचनः । सौ- सैन्यः । सैंधवः । वार्णवः । माधुमतः । भद्रः । सौकुमार । ग्रंथ इति किं ! सुतारा तूदीवर्मत्या हण ॥७८ ॥ आभ्यां हण प्रस्तुत्य कृतः प्रासादः। स्यात् । तूदी अभिजनोऽस्या तौदेयः पामतेयः । + ज्योतिपं ॥ ७१॥ज्योति.शब्दादण ऐव. शलातुराच्छण ॥ ७९ ॥ अस्मात् छण भावश्च निपात्यः । ज्योतीपि प्रस्तुत्य कृतो स्यात् । शलातुरोऽभिजनोऽस्य-गालातुरीयः । ग्रंथः ज्योतिष भक्तिः ॥ ८० ॥ बांताद् मक्तिरित्यस्मिन्नथे आख्यायिकानुश मायः ।। ७२ ॥ आ- यथाविहितं त्यो भवति । श्रुनं भक्तिरस्य प्रौमः । ल्यायिकासु उत्पन्नस्य त्यस्य उश् भवति प्रायः । चासवदत्ता प्रस्तुत्य कृताख्यायिका वासवदत्ता ! * महाराजादेशकाल्याचिचाइश ॥ ८१ ॥ दोदलस्योश । उर्वशी । सुमनोहरा । अण उश् । महाराजशब्दाद् देशकालवर्जितादचित्ताच हण न च भवति । भीमरथ-भैमरथी । स्यात् । महाराजो मचिरस्य माहारानिक । * _हेंदजननादिभ्यश्छः॥७३॥द्वंद्वान इंद्र- आपूपिकः । शाकालिका । मौदकिकः । मदेश- जननादिभ्यश्च प्रायसो भवति ।। मीमत्तीव- कापणं किं : भौमः । पूर्वाहतनः । । - माथुरः । राष्ट्रियः।

·। मधुबात बदारचदिकाम. | दा•। 150 * वासुदेवार्जुनाद चुन् ॥ ८१ ॥ आभ्या छगलिनो ण्डिन ।। ८९ ॥ अस्मात प्रोके धुन् स्यात् । वासुदेवो भक्तिरस्य घासुदेवक | | ण्डिन् स्यात् । छागलेयी । छागलेयिनौ । धर्जुनक । शौनकादिभ्यो णिन् । ९० ॥ एम्यो गोरराजाख्याइ चुम् मायः ॥ ८३ ॥ णिन् स्यात् । शौनकेन प्रोत उदो विदति गोताख्येभ्यो रानास्येभ्यश्च वञ् स्यात् प्रायः । शौनकिन हारिद्राविणः सागरविणाशापेयिन. । औपगवो भाक्तिरस्य औपगवक | गार्यक | पुराणे कल्पे ॥ ९१ ॥ तेन प्रोक्ते पुराणे गाायणकः। नाकुलकः । साहदेवका दौर्यो | कल्पे णिन् स्यात् । पिंगेन प्रोक्त रूपः पुरा- भनक । प्राय इति किं । पाणिनो भक्तिरस्य | णश्चेत पेंगी कस्म । तार्णगी । आरणपराजी । पाणिनीय । पौरवीयः। पुराण इति किं आश्मरथ्येन प्रोक्त आश्मरथ:कल्प । राष्ट्रपरत सरूपाइMan"राष्ट्राज्ञ ': पाश्यपशिशच्छदोषत् ॥ ९९ ।। सनानोऽ राजापत्ये" इत्यधिकृत्य सरूपात सनाम्नो | याम्या तेन प्रोक्त पुराणे कल्पे छदसीव शुर्यः यो द्विरुक्तः तदतस्य भक्तियुक्तस्य राष्ट्रवत्सर्वं स्यात् । काश्यपेन प्रोक्त पुराण क्रस विदति स्यात् प्रकृतिः त्यश्च | पृजेरपत्य वार्यः, वायौं | काश्यापिनः । कौशिनि । यूजयो वा भक्तिरस्य वृजिक । मद्रक {पाडयक । * शिलालिपारागर्यानटभिक्षुम्ने ॥२३॥ बागक । घागकः । सरूपादिति किं । अनुपडो आभ्या नटसूत्रे भिक्षुसूत्रे चार्थे छदोवत् .फार्य जनपदः तस्य पौरवो राजा स भक्तिरस्य पौरवीया | स्यात् । नटानामध्ययन नटसूत्र । शिलालिना रेरित कि पचाला ब्राह्मणा भक्तिरम्य पाचारः। प्रोक्त नटसूत्र विदत्यधीयते वा शैलालिनो नटाः। तेन प्रोक्त ।। ८५ ॥ तेनेति मासमर्थात् भिक्ष्णामध्ययन मिशुसूत्र । पाराशरिणो मिक्षय । पोकमित्यस्मिन्नर्थे यथाविहित त्यो भवति । * कृशाश्वकापिलेयरमंदादिन ॥ ९ ॥ गोतमेन प्रोक्त गौतमः आचारः । श्रीदनीय । कृशाश्वकापिलेयाम्या नटसूने कर्मदात् भिक्षुसूत्रे सामतमद्र। च इन् स्यात् छद्रोवञ्च । शाधिनः प्रापि, * मौदादिभ्योऽण् ॥८६॥ एभ्योऽण स्यात् ।। लेयिनो नटाः । कर्मदिनो भिक्षवः । मौदेन प्रोक्त विदत्यधीयते वा मौदाः। पैप्पलादाः एकदिक ॥९५ ।। मातात् एकदिगि- जाजला । त्येतस्मिन्नथे यथाविहित त्यो भवति । सुदामा * फठादिभ्यश्छदस्युः ।।८७||एभ्यश्छदसि | पर्वतेनैकादिक सादामनी विद्युत् । हैमवती । प्रोक्ताथे त्यस्योप भवति तच्चेत्प्रोक्त दो वेदो तम् ॥ ९६ ॥ तेनेतिमासमर्थात् एकदिगर्थे भवति । फठेन प्रोक्त छदो विदत्यधीयते वा | तम मवति।सुदामतः । हिमवतः । पीलमूरत । या फठा । घरका । कर्कराः। यश्चोरस ॥९७ ॥उर शब्दाद यो भवति +तिचिरियरततुखटिफोखाच्छण् ॥८८॥ | तम् च । उरसा एफदिग उरस्य । उरस्तः । एम्यः छण मपति छदसि । तितिरिणा प्रोक्त उपनाते ॥ ९८ ॥ मातादुपमातऽयें विदत्यीयते वा तैत्तिरीया । वीरततवाया । | यथाविहित त्यो भवति । स्वायमुवेनोपज्ञात स्वा- सादिकीया । मौखामा । यमुवीय माकारिकाचाराध्ययनापाज्यपादभनेक- ।

·এনাবনামধমাঝাবা- [मैनेंद्र-- शेपव्याकरणं । पत्रात ।। १०९ ।। पत्रवाचिनोऽञ् स्यात् । कृते ग्रंथ ॥१९॥ भासमर्थात् कृते अंथे | उष्ट्रस्यायं औष्ट्रः । आश्वः । रासगाहास्तो रथः। यथाविहितं त्यो भवति । समंतभद्रेण कृतं सा | वाह्याध्वोपकरणे ॥११०॥ पत्राद् यस्त्य मंतभद्रं वार्तिक । सिद्धसेनीय: स्तवः । ग्रंथ इति उक्तः स वाह्याध्वोपकरणेष्ववज्ञेयः । अवा- किं ! तक्ष्णा कृतः प्रासादः । नामयं वाह्यः आश्वो रथः । आश्वोऽध्वा । खौ ॥१०० ॥ तेनेति भासमर्थात् कृ- आश्वं पाल्यायनं । वासाध्वोपकरण इति किं ! तेऽर्थे यथाविहितं त्यो भवति खुविषये। मक्षिका- अश्वानामयं घासः । भिः कृतं माक्षिकं मधु । क्षौद्रं । वारटैरं । भ्रामरं । • वहेस्तुरिट् च ॥१११॥ वहेोस्तृत्यांतस्य गर्मुद्भिः कृतं गार्मुतं । अञ स्यात् । तस्य तुरिडागमश्च । बोदुः सारथे कुलालादेवुञ् ॥ १०१॥ एभ्यो वुञ् | स्यं वाहित्रं । सांवहिनं । स्यात् खौ । कुलालेन कृतं कौलालकं । कौमा * द्वंद्वात बुन् विवाहे ॥ ११२ ॥ द्वंद्वात् रकं । वारुडकं। विवाहेऽर्थे वुन् स्यात् । कुरवश्च वृष्णयश्च तेषां *तस्य स्वं ॥ १०२ ॥ तस्येति तासमर्थात् | विवाहः कुरुवृष्णिका । कुरुकशिका । स्वमिति संबधिनि द्वितीये यथाविहितं त्यो भव * वैरेऽदेवासुरादिभ्यः ॥ ११३ ॥ द्वंदाद् ति । उपगोरिदं औपगवं । वाी शाखा|राष्ट्रिय। | देवसुरादिवर्जितात् वुन स्यात् वैरे । अहिन- इली राहण् ॥ १०३ ॥ आभ्यां ठण | कुलस्येदं वैर-अहिनकुलिका । श्वावराहिका । स्यात् । हलस्येदं हालकं । शैरिकं ॥ काकोलूकिका । अदेवासुरादिभ्य इति किं ! * समिधटेन्यणांघाने ॥ १०४ ॥ समित शब्दाद् टेन्यण भवति आघाने । समिधामाधानो मंत्रः सामिधेन्यः । सामिधेनी ऋक् । आग्नीधं गृहे ॥ १०५ ॥ अग्नीधृशब्दाद् गृहेऽऽ। जरत्यामापश्च निपात्यः । अन्नायु ऋत्विविशपत्य गृहं-आग्नीध्र । * रयाद वोदंगे ॥१०६) रयाद स्वेर्थे य स्त्यः स रथस्य बोदरि रथांगे एवं च. स्याते , रथस्याय योटा रथ्यः । रय्यं चक्रं 1 वोग इति कि रथस्येदं स्थान। सादेश्च यः ॥ १०७॥ रयात केवलातू सादेव्य स्वेर्थे यो भवति । रथ्यः । मुयोरथयो- यौदा द्विरप्यः । परमरग्यं । पत्रादश ॥१०८॥ पत्र वाहनं तत्पूर्वी स्यात् स्वेऽथे । माधरयं । गौप्रयं । रासमा .

·रविः शब्दाववाद्रिका 14.31 • ३ । अथर्वणा प्रोक्तं छंदो विदंत्यधीयते वा आथर्व- मौवं मस्म । पैप्पलं । कारीरं । बैल्वं । पालाश । णिकाः । तेषां धर्मः आम्नायो वा आथर्वणः । *तालाद् धनुपि ॥ १२५ ।। तालादण म- * साकलात् संघांफलक्षणयोपे वा ।।११८॥ | वति धनुपि । तालस्य 'विकार: तालं धनुः । साकलशब्दाचरणात संघे अंके लक्षणे घोपे चाण तालमयोऽन्यः । चा स्यात् । साकल्येन प्रोक्तं विदंत्यधीयते वा सा हेमार्थान्माने ॥१२६॥ हेमवाचिनो मानेऽण मालाः । तेपामयं संघर्षोऽको लक्षणं घोपो वा सा- । स्यात् । जातरूपस्य विकारः जातरूपो निष्कः । कला। साकलक:। हाटकं कार्पापणीमान इति किटकांचनमया यष्टि. * गोत्रादयनिमः॥११९॥ गोत्रवाचकाद् हेमादिभ्योऽत्र ॥१२७॥ एभ्य अन स्यात् । माधताद् अण् स्यात् स्वर्थे संघादौ । विदानां | हेम्नः विकारोऽवयवो वा हैमें सिंहासन । राजत। संघादिः वैदः 1 और्वः । गार्गः । वात्सः । दा- औदुंबरः । क्षः । प्लाक्षः । गोत्रादिति किं ! सौतंगमेरिदै अपुंजतोः पुक् ।। १२८ ।। आभ्यां मन सौतगमीयं । स्यात् पुक चागम.त्रपुणो विकार त्रापुपाजातुप। * वुअशिप्पदंदमाणवे ।। १२० ।। गोत्रात * शम्पा लुक् ।। १२९ ॥ शमीशब्दादन शिष्यदंडमाणववर्जितात् वुझ स्यात् । औपग- | स्यात् लक चागमः।शामीलं भस्माशामीली सुक वस्य स्वं औपगवकं । दाक्षकं । गार्गकं । मशि *मयड् वाऽभक्षाछादने ।। १३० ॥ तातात् प्यदंडमाणव इति किं : काठ्यस्येमे शिप्याः | भक्षाछादनवर्जितेऽवयवे विकारे च मयड् वा स्या- त् । अश्मनो विकार:-अश्ममयं । आइमं | सि. तामय । सैकतं । कपोतमय ] कापोतं । य. साछादन इति किं मौद्र सूप कास प्रावारः। * एकाच्छराद्यपाणिदोः ॥ १३१५ एकाचः रादेः अप्राणिवाचिनश्च दोर्मयट् स्यात् विका- वयवयोः । मृन्मयं । वाड्मयं । शरमयं । नमय । तृणमयं । अप्राणिदोः–आप्रमयं । कमयं ! तन्मयं । मतिलपयांदसौ ॥ १३२॥ आभ्यां म- भवत्यखो । यवमयं । तिलमयं । तैलें । किमन्यत् । बीहैः पुरोडाशे॥ १३३ ।। बोहर्मयट् स्या- रोडायो । ब्रीहीणां विकारः वाहिमयं, पुरो- Jह: ओदनोऽन्यः। गोपिश्येव॥१३४॥ बैगोर्मयट् स्यात् विशि येवागोविट् गोमयं । गोविकारो गन्यमन्पत ।

·सनातननप्रथमालाया... [ मैनेंद्र-- स्यात् । पिष्टमयं । । 2 पिष्टात् ॥ १३५ ।। पिष्टाद्विकारे मयट उप्फले ॥ १४६ ।। फलवाच्ये त्यस्योप भवति तयोः । भामलक्याः विकारोऽवयवो कः सौ ॥ १३६ || पिष्टान को भयति वा फलं आमलकं । बदरं । कुयलं । मयदणो- खौ । पिष्टिका । योपि हृदुष्यशचीति स्त्रीत्यस्यो । * क्रीनवन्मानात् ॥ १३७॥ मानवाचकात् * प्लक्षादेरण ॥ १४७ ॥ एभ्योऽण स्यात क्रीत इव त्यविधिः स्यात् विकारे । यथा-शतेन , फले तयोः । प्लाझं । नैय्यमोधं । आश्चत्यं । क्रीतं शत्यं, शतिकं ! साहसं । तथा-शतस्य वि जंन्या वोश्च ।। १४८ ॥ जंबूशब्दाद् विकारे कारः शत्यः । शतिकः । साहनः । प्रास्थिकः । ऽवयवे च विवाक्षिते उश वा भवत्यण च । जंबूः कौशैण्या ढण् ॥ १३८ ॥ आभ्यां दण जाववं । जंबु फलं । स्यात् तयोः । कौशेय सूत्रं । एण्याः विकारोऽव- | *द्राक्षायोपधिभ्यः ॥ १४॥ द्राक्षादिभ्य यवो या ऐणेयं मांसं । औषधिभ्यश्च त्यस्योश भवति तयोः।द्राक्षा फलं। - उष्ट्राइ वुञ् ॥ १३९ ॥ उष्ट्राद् वु | हरीतकी । नखरजनी । श्रीहिः। यवः । गोधूमः। स्यात् । 'औप्टकं मास । औष्ट्रिका जंघा । पुष्पमूले बहुलं ॥ १५० ॥ पुष्पे मूले च ४. वामोर्णात् ॥ १४० ॥ आभ्यां वुझ वा | बहुलमुश् भवति तयोरर्थयोः । मल्लिका पुष्पं । स्यात् तयोः । औमकं भस्म । औमं । उमामयं । | मालती । जाती । वृहती मूलं । विदारी । और्णकं सूत्रं । औणं । ऊर्णामयं । अंशुमती । कचिन्न-विश्वानि मूलानि । कचिदुपा * पयसो यः॥ १४१ ॥पयसो विकारे यः । सिंदुवारं पुप्पं । कदवं पुष्पं । स्यात् । पयस्यं दधि। कश्यपारशवों ॥ १५१ ॥ कंसीय द्रोः ॥ १४२ ॥ दुशब्दाइ यो भवति । परशव्याभ्यां यत्रणौ निपात्यौ छययोश्च उप । द्रोर्विकारः द्रव्यं । कसाथ कंसीयं । तस्य विकारः कांस्य । परश्चय माने वयः ॥ १४३ ॥ द्रोर्माने वयो | परशव्यं । तस्य विकारः पारशवं । भवति । द्रुवयं मान । भाग्याश् ॥ १५२ ॥ यत्त्यात प्रार. *हैयंगवीनं ॥ १४४ ॥ ह्योगोदोह शब्दाद् | ठणधिकृतो वेदितव्यः । तत्रैवोदाहरिप्यामः । खज्ञ निपात्यः प्रकृतेश्च हियंगुभावः । योगादोह तेन दीन्यत्खनन्जयजितं ॥ १५३ ।। स्य विकारः हैयंगवीनं घृतं । तेनेति भासमर्थात् दीव्यत्याद्यर्थेषु ठण स्यात् । *नातोऽफलढुवयात् ॥ १४५ ॥ विकारेऽ- अर्दीव्यति आक्षिकः । शालाकिकः । अश्या वयये च ये इमे त्याः उक्ता अतः एतदतात् । खनति आश्रिकः । कोद्दालिकः । अझै यति फलवाचिद्रुवययार्जितात् तयोस्त्यो न मृवति । जितो वा आक्षिकः । शालाकिकी । कपोतस्य विकारः कापोतं । तस्य विकारोऽ-: संस्कृतं ॥ १५४ ॥ तेनेति भासमर्थात वयवो वा वेति मयट् नास्ति । अफलद्रुवयादितिः। संस्कृतमित्यास्मिन्नर्थे ठण स्यात् । दना संस्कृत कि मामलक्या विकारोऽवयवो वा फलं आमलको दाधिकं । शार्गवैरिकं । मारीचिकं । कुलत्यकोडोश ॥ १५५ ।। कुलस्यात् 1 तस्योप्यामलकमयं द्रौक्यं शकलं !

·रयुगात ] भन्दाद दिला । अ. ३ | पा ३ । । । कौटिलिर: मृग, चौरो वा। पाड बाय गान । कुत्य संस्कृत कारस्य । बौद्धविर 1 पटनिकता तत्तिक । दादरूर । ट् मस्त्राद ॥१६॥ एम्यष्ट म्यात । • तरन् ॥१५६॥ तेनेति मातात तरत्यर्थे ठप मनया हरति मस्त्रिकः । भरटिक । मरणिक ! स्यात् । उद्धवेन तरति भौविक । गौपुच्छिक । वा विश्थवीवधात् ॥ १६८ ॥ माझ्या फादप्तविक । हरति ठट् पा स्यात् । विवाधिकः । वीवधिक । नौक्ष्यचष्ठ ॥ १५७॥ नौशब्दात द्वय वैयधिक पश्च भवति तरत्य] । नावा तरति नाविक । - अण कुटिलिगाया ॥१६९॥ कुटिलि- पाटिकः । सविस् । पाहुकः। फाराब्दात अण स्यात् । कुटिलिक्या हरति चरन ॥१५८॥ तेनति मातात चरत्यर्थे ठप कार , कपरः, परिनाजा, स्यात् । हाम्तना चरति हास्तिकः । शाफटिक । दाधिक । निवृत्तेक्षघूतादे ॥१७०॥ निर्दृतेऽर्थे अश्यू पदिष्ठट् ॥ १५९ ॥ एम्यष्ठट् स्यात् । तादे टण स्यात् ।अक्षयूतेन निवृत भातप्तिक परत्यर्थे । पर्पिकः । पर्पिकी । अधिक । पर | जापामहतिक। अधिकी। रथिक । भावादिम ॥ १७१ ।। भावाचिन *पदिक ॥१६०॥पादशळात ठ निपात्यः। इमो भवति । पान निम्रत-पाकिम आदन पद्मावश्च । पादाम्या चरति पदितः। सेक्मिाऽसि । बुट्टिमा भूमि । श्वगणाद् वा ॥१६१॥ श्वगणाद ठट म्यात कः || १७२ ॥ वितत्याताद् इमो भवति । या । श्वगणेन चरति धगणिक । वाणिः । पक्तिम । कृत्रिम। चेतनादर्जीवन् ॥१६२शा वेतनादेष्ठश् म्यात नित्य ॥ १७३ ।। क्लयत नित्य इमपरं जीवत्यर्थे । येतनेन जावात वैतनिर 1 वाहिनः। प्रयोक्तव्य । पक्तिम। तेन पक्षिणा निवृत्तमिति मारिक । दाडिक वाक्य,पक्ति शोभते इत्यादिप्रयोगश्च न भवति । * वस्नत्रयविक्रयकवपिनयेभ्यप्ठ ।।१६।। याचितापमित्यात् कण || १७४ ।। वस्न क्यविक्रय कय विस्य इत्येतेभ्यष्टो भवति | आभ्या रण स्यात् । याचितन याञ्चया निवृत्त जीवति । वन्नं मूल्यं तेन जीवति पनि । याचिंता । अपमित्येन प्रतिदानेन नित कयविक्रयिकः । प्रयिकः । विकयिकः । आपमित्यर। + च्यायुधात् ॥ १६ ॥ आयुधात छो समष्टे ।। १७५ ॥ मातात सहष्ट मिश्रि- भवति ठश्च | मायुधेन जावति आयुधीयः । ते ३ टण म्यात् । दन्ना समृष्ट दाधिक । पप्प भायुधिक। लिद । मागिचिक। नातीनज ।।१६५।। व्रातात् जीवत्यर्थे सन् /- *चूर्णलपणमुद्रादिनाण! १७६॥चूदिरिन् निपात्यः । मातेन कर्मणा जीवति मातीना भायो | अ अण इत्यत त्या भवति । चूणन या इरत्युत्सगादेः ॥१६॥ उत्सगादेर्हरत्यर्थे । चूर्णिको पूपा । रयण सूप । माह ओन्न । व्ण स्यात् । उत्सगेन हरति औत्सागर । न्यजनरूपसिकं ॥१७८॥ मनाचिन्य .

·स्नातननमधमाटावा- [ मैनेंद्र- उपसिक्तेऽर्थे ठण स्यात् । स्पेन उपसिक्ताओदन | मैनिकः । सौपिका पार्तिकः सूप । तैलिक शाक । - परिपय तिष्ठंश्च ॥ १८७ ॥ परिपथ- ओज सहोंभसा वर्तते ॥ १७८ ॥ एभ्यो शब्दात इप्समर्थात् तिष्ठति हति चार्थे ठण वर्ततेऽर्थे ठण स्यात् । योजसा बलेन वर्तते औ- स्यातापरिपथ तिष्ठति इति वा पारिपधिकश्चौरः। नसिकः । साहसिक । आमासिक । परिपथं ॥ १८८॥ परिपथशब्दात इगतात * तत्मत्यनोलॉमफूलपात ॥१७९।। तदिती- तिष्ठत्यर्थे ठण स्यात् । पारिपथिकः । प्समर्थात् प्रत्यनुभ्यां परात लोमादे ठण् स्यात् । * मायधुपदव्याजद धावन ॥ १८९॥ प्रातिलोम वर्तते प्रातिलोमिक । आनुलोमिक | माथयोः पदव्याकदशब्दाभ्यां च ठम् स्यात् प्रातिक्लिक ! भानुकूलिफ. । प्रातीपिक । धावत्यर्थे । दडामाथ घावति दाडामाथिकः । दैर्या- मान्वीपिका । माथिकापदवी धावति पादविका आकदिक । • परेर्मुखपार्धात् ॥१८०॥ परिपूर्वाम्यामाभ्या * पश्चात्यनुपदात् ।। १९० ॥ पश्चादर्थे ठण स्यात् । परिमुख वर्तते पारिमुखिक । पारि- अनुपदात् ठण स्यात् । पदस्य पश्चादनुपद तद् पाधिका सेवक । घावति आनुपदिक । प्रयच्छन् गा ॥१८१॥ गादिवतात प्रय- * परदारादीन्यन् ॥१९१|| परदारादिभ्य च्छत्यर्थ ठण स्यात् । द्विगुणार्थ द्विगुग एक प्रय- | इनतेभ्यः एति गच्छत्यर्थे ठण स्यात् । परदारान् च्छति द्वैगुणिक: । त्रैगुणिकः । एति पारदारिक ।गौरुदारिक ।गौरतल्पिकः । 1 वृधुप वृद्धे ॥१८२|| वृद्धिशब्दाण स्यात् प्रतिपथाहश्च ॥ १९२ ॥ अस्माहो मवति धुषभावश्च । वृद्धिं प्रयच्छति बाधुषिकः । ठण चाप्रतिपथमेति प्रतिपथिकः प्रातिपथिक । * कुसीदाट् ॥१८३॥ कुसीदाद् द् भवति पदधुपदललामार्यमतिकठ गृहन् ॥१९३।। गर्थे । कुसीद प्रयच्छति कुसीदिकः । कुसीदिकी। पदयोः पदादेश्च इवतात् गृहात्यर्थे ठण स्यात् । दशैकादशाट्ठश्च ॥ १८४ ॥ दशैकादशश पूर्वपद गृह्णाति पौर्वपदिकः । औत्तरपदिकः। ब्दात इयतात् ठो भवति ठट् च । एकादशार्था ऐश्वरपदिक । पादिका लालामिकः । आधिका दश दशैकादश । तान् प्रयच्छति दशैकादाशक । प्रातिकठिक । दशैकादशिका | दशकादशिकी। धर्माधर्मों चरन् ॥ १९४ ॥ माभ्यां *रक्षन्नुछ्न्॥१८५||इयतात् रक्षितात् रक्षति उ. चरत्यर्थे उश स्यात् । धर्म चरत्यनुतिष्ठति छति चार्थे ठण स्यात् । नगर रक्षति नागरिक । धार्मिक, आधर्मिक 1 सामवायिकाघदराण्युछति वादरिक । नैवारिक । * समूहान समवैति ॥ १९५ ॥ समूहवा- पक्षिमत्स्यमृगार्यमीनान घन ॥ १८६ ॥ चिभ्य इबतेभ्य समवैत्यर्थे ठण स्यात् । समूह पक्ष्यर्थमत्स्यार्थमृगार्थेभ्य मीनाच्च हत्यर्थे । समवैति सामहिकः । सामाजिक । सामवा- छण स्यात् । पक्षिणो हति पाक्षिकः। शाकुनिक । यिक | गौष्ठिकः। तैचिरिक । मायूरिक । मात्स्यिकः। शाफारिक ! परिपद ण्य ॥१९६ ॥ परिषदशब्दात मार्गिक । नैयकः । याराहिल. । शौकरिक । यो भवति । परिषद समति पारिषय । * ·बादिः पदावदिया । १.३ । । सेनां वा ॥ १९७ ।। सेनाशब्दादिबंतात तदस्य पण्यं || २०६ ।। तदिति वास- प्यो वा स्यात् । सेना समपैति सैन्यः, सैनिकः ।। मर्यात पण्यात् अस्यति ताथै व्ण स्यात् यद्वातं * सुस्नातादीन पृच्छन् ।। १९८ ॥ स्ना- तच्चेत पण्यं भवति । अपूपाः पण्यमस्य-आपू- तादेरिमंतात् पृच्छत्यर्थे ठण् स्यात् । मुस्नात पिकः । लावणिक: । मौदकिकः । पृच्छति सौस्नातिकः । सौखरात्रिका * किगरादेप्ठट् ॥ २०७ ॥ एम्पष्ठट् +मभूतादीनाह ॥ १९९ ॥ एभ्य आहेत्य- स्यात् । किशरं पण्यमस्य किशरिकः । पर्णिकः । स्मिन्नर्थे ठण स्यात् । ममतमाह माभूतिकः । तगरिकः । गुग्गुलिकः । पार्याप्तिका। शलालो; ॥ २०८ ॥ शलालशब्दाद ठट +माशब्दमित्यादिभ्यः ॥ २०० ॥ एभ्यो वा पुण्यार्थे । शलाल पण्यमस्य शालकः । वाश्येम्यष्ठण स्यात् । वाक्यशब्दपरामर्शार्थमिति- शालालकः । करणामाशब्दमित्याह माशब्दिक: कार्यशब्दिकः। शिल्पं ॥ २०९ ॥ तदस्य शिल्पमित्यस्मि- नत्यन्दिकः। नर्थे ठण स्यात् । मृदंगवादनं शिल्पमस्य माद- शब्ददर्दुरललाटकुक्कुटाद रूढौ ॥२०१॥ गिकः। पाणविकः । वैणिकः । नार्तिकः ।' एभ्यष्ठण स्यात् रूढौ । शब्दं करोति शाब्दिकः मड्डकझझराद् वाऽण ।। २१० ॥ आभ्या 'धैयाकरणः । द१रं वादित्रं-दाईरिकः । ललाटं वाण स्यात गिल्ले । माड्डकः । माटुकिक: पश्यति लालाटिकः सेवकः । कुक्कुटी युगमात्रं | झाझरः । झाझरिकः । पश्यति कौकुटिको भिक्षुब्दाविति किं : शब्द महरणं ॥२११॥ तदस्य पहरणमि- करोति काकादिः। त्यस्मिन्नर्थे ठण स्यात् । असिः प्रहरणमस्य आसिकः । सारुका 1 चाक्रिकः । पानुष्कः । तस्य धयं ॥ २०२॥ तस्येति तास- मर्थात् धर्म्यमित्यस्मिन्नर्थे ठण स्यात् । शुलशा- + परश्वधाद्वाण ।।२१२॥ अस्नादर स्याह लाया धर्य शील्कशालिकं । आपणिक । दौवारिको प्रहरणे वा । परश्वधः प्रहरणमस्य पारश्वधः । * नराधृतोऽण ॥ २०३ ॥ नरादेः ऋकार- पारश्यधिकः । ताच अण मवति । नरस्य घयं नारं । नारी शक्तियष्टेष्टीकण् ॥ २१३ ॥ भाया स्त्री । महिप्या:--माहिपं । प्रालेपिकं । पौरोहित। टीकण स्यात् । शक्तिः प्रहरणमस्य शाक्तीकः । नुर्धयं नारं । मानं । पैत्रं । शास्त्रं । | यारीकः । याष्टीकी। * वैशस्त्रवैभाजिने ॥ २० ॥ एतौ शब्दी वैप्ठ्यादिभ्यः ॥ २१४ ॥ एम्यो वा टोकण कृतणिखौ निपात्यौ । विशसितुर्धन्य वैवस्त्रं । स्यात् । इष्टिः प्रहरणमस्य ऐटीकः । ऐष्टिकः । ऋत इत्यस्त्येवात्राण इट्स तु निपात्यते । विभा- आंमसिमः।आमसकिः । दांडिकः । दांडीकः । मयितु: वैमाजिनं । नास्तिकास्तिकदैष्टिकाः ॥ २१५ ॥ वक्रयः ।। २०५॥ तांताद् वक्रय इत्य- नास्तिकादयः ठणंता निपात्यते । परलोकादिकं मिनर्थे ठण स्यात् । आपणस्य वक्रय: आपणिकः। नास्तीति मतिरस्य नास्तिकः । तदस्तीति मति- भागरिकः । शीलवालिका। | रस्य-आस्तिफः । दिरं देवं तत्प्रमाणमिति मति- ।

·मनाउनजेनाममाराया- ( जैनेंद्र रस्य दैष्टिक । + नारशादयोऽस्मिन वर्तते ॥ २२५ ॥ शीलं ॥२१६॥ तदम्मिन् शीरमित्यस्मिनथे नवय-शादिभ्य अस्मिन्नितीवथे ठण स्यात् वर्तते ठण स्यात् । अप्पमक्षण शीलमस्य भापूपिकः। चेत् । नव यज्ञा अस्मिन् वर्तते नावयज्ञिक । शाप्कुलिकः । तालिकः। पाकयज्ञिक,। छत्रादेर ।। २१७ ॥ एभ्य मञ् स्यात् तन नियुक्त. ॥ २२६ ॥ तत्रेतीप्सम छत्र शीलमस्य छात्रः । शेक्ष । भैक्षः। यात नियुक्त इत्यास्मिन्नर्थे ठण स्यात् । शुल्कशा x तूष्णीक ॥ २१८॥ तूष्णीमशब्दात् क्त्यो | लाया नियुक्त शौकशालिकः । आपणिक । मख निपात्य । तूप्णीम्भाव शीलमस्य तूष्णीका दौवारिक । आक्षपटालिक । *वृत्तोऽपपाठोऽनुयोगे ॥ २१९ ॥ तदिति ठोऽगारातात् ॥ २२७ ॥ अगाराताट्ठो पासमर्थात् अस्येति तार्थे ठण स्यात् । यद् तद् भवति । कोप्ठागारे नियुक्त कोष्ठागारिक । पासमर्थ कर्म चेत् तदध्ययनविषयवृत्त भवति । देवागारिक । भाडागारिक । एकमन्यत् कर्म स्खलितरूप अध्ययने वृत्तमस्य एक अध्यायिन्यदेशकालात् ॥ २२८ ॥ मन्यदस्यापपाठरूप स्खलित परीक्षाया अनुयोगे ईनताददेशकालवचिन ठण स्यात् अध्यायिन्यर्थे । वृत्त ऐकान्यिकः । द्वैयन्यिक । त्रयन्यिक । अशुचावध्यायी आशुचिक । साध्यावेलिक । वहजादेठ ॥ २२० ॥ बहनादेर्मुद | आनध्यायिक । अदेशकालादिति कि । चैत्याल तदत्य वृत्तोपपाठीनुयोग इत्यस्मिन् विषये ठो | याध्यायी । पूर्वाहेऽध्यायी । भवति । एकादशान्यन्यान्यस्यापपाठरूपाण्यनुयोगे *कठिनातमस्तारसथानतयो व्यवहरन्।।२२९ मृत्तानि एकादशान्यिक । द्वादशान्यिक । फठिनातात् प्रस्तारसस्थानाभ्या प्रस्तारसंस्थान भक्ष्योऽस्मै हित ।। २२१ ॥ वातादस्मै | घोश्च व्यवहरत्यर्थे ठण स्यात्।वशकठिने व्यवहरति इत्यर्थे ठण स्यात् हित भक्ष्यश्चेत्।अपूपा भक्ष्या वाशकठिनिक । यार्द्धकठिनिक । प्रास्तारिक । हितमस्मै आपूपिफ । शाकुलिक । लाइडुकिक । सास्थानिक ।तद्यु फासप्रस्तारिक । गौसस्थानिक नियुक्त दीयते ॥ २२२ ॥ तदस्मै नियुक्त निकटादिषु वसन् ॥ २३० ।। एभ्यो वस दीयत इत्यस्मिन्नर्थे ठण्म्यात् । अग्रे भोजनमस्मै त्यर्थे ठण् स्यात् । निकटे वसति नैकटिक । वा नियुक्त दीयते आप्रभोननिक । शाप्कुलिक क्षमलिक । आवसथिक । मौदापित *सतीर्थ्य ॥ २३१॥ समानतीर्थात् यो भक्तौदनाद्वाण ट् ॥ २२३ ॥ आभ्या निपात्य । समानस्य च सभाव । समाने तीर्थ उण टटो यथासख्य वा स्त । भक्तमस्मै नियुक्त वमति सतीर्थ्य । दीयते माक्त भाक्तिक । ओदानिक , औदनिक । पाणामासौदगाठ ॥ २२४ ॥ आभ्या मर्याभ्या आभ्या यहत्यर्थे यो भवति । रथ वहति दो वा नाति प्राणास्मै नियुक्त दीयते श्राणिक । स्थ्य । प्रासग्य । थापिशायापिडी।मासौदनिक । मासौदनिका। धुरो दण च ।। २३३ ।। घुरो ढण् मवति यश्च । धुर वहति धौरेय । धुर्य । - * तद्वहन् रथमासगाट्य ॥२३२|| तदितीप्स- * मासौदनिकी।

·नयुचानः प्रदायवद्रिका ।।.31 * सवात्तरदक्षिणवामादेः खः।। २३४ ॥ स- कांतात् यो भवति अनपेतेऽर्थे । पयोऽनपतं पथ्यं । धादे: खो भवति । सर्वा घू:-सर्वधुरा तां भयं । न्याय्यं । यहति सर्वधुरीणः । उतरधुरीण: । दक्षिण छंदसा निर्मिते ॥ २४५ ॥ छंदसो मां- धुरीण: । वामधुरीणः। तात् यो भवति निर्मितेऽर्थे । छंदसा निर्मित उंदस्यः। * उप चैकादः ॥ २३५ ॥ एकादे: धुर: खो उरसाऽण च ।।२४६॥ उरसः भांतात् नि- भवति तस्य उप च वहत्यर्थे. एकधुरीण:।एकधुरः। मितेऽर्थेऽण स्यात् यश्च । उरसा निर्मितः औरसः। xशकटादश ॥२३६॥ अस्मादम् । शाकटो गौः। उरस्य; पुत्रः। हलसीराहण् ॥२३७ ॥ आभ्यां ठण् स्यात् *मदम्य करणे ॥ २४७ || मदात् तांतात वहति । हालिकः । सैरिकः। करणेऽर्थे यो भवति । मदस्य करणं मयं । विध्यत्यकरणेन ।। २३८ ॥ इबंताद् *कोलोनो जल्पे ॥ २४८ ॥ कुलात ख विध्यत्यर्थे यो भवति न चेत् करणेन विध्यंति। निपात्यत जल्पेऽर्थे । कुलस्य जल्प: कोलीनः । पादौ विध्यंति पया: शर्कराः । ऊरख्या: कंटका: तत्र साधुः ॥ २४९ ॥ तत्रेतीप्समर्थात् अकरणेनेति किं ! पादं विध्यति धनुषा । | साघुरित्यस्मिन्नर्थे यो मवति । सामनि साधुः सा- धनगुणौ लब्धा ॥ २३९ ॥ धनगुणाभ्यां मन्यः । कर्मण्याशरण्यःश्रेयान् जिन: सभ्यः । यो भवति लव्धरि । धनं लव्या धन्यः । गुण्यः । भक्ताण्णः ।। २५० ॥ मक्काप्णो भवति •णोऽन्नात् ॥ २४० ।। अन्नात् णो भवति । भक्ते साधु: माक्त: शालिः । अन्नं लब्धा आन्नः। परिपदो ण्यश्च ।। २५१ ॥ परिपदो ग्यो पदमस्मिन् दृश्यं ।। २४१ ॥ पदात वांतात मवति णश्च । परिपदि साधु-पारिपद्य: । पारिपदः। अस्मिन्नितीवर्थे यो भवति दृश्यं चेत् । पदमस्मिन् *सर्वजनात खा च ॥ १५२ || अस्मात दृश्यं पद्यः । कदर्मः। खज भवति ण्यश्च साधौ।सार्वजनीन: सार्वजन्यः। * जन्यवश्यधर्मानुष्यामूल्यअगाहपत्याः भतिजनादेः ॥ २५३ ।। एभ्य: साघौ खा ॥ २४२ ॥ जन्यादयो यत्यांता निपात्यते । जनी स्यात् । प्राविजनीनः । ऐदंयुगीनः । सांयुगीनः । वधू वहति जन्या: परिणेतृसहाया: । जनस्य ज- पारकुलीनः । स्पो वा जन्यः । वशं गत: वश्यः । धर्मेण प्राप्त कथादेश्ठण ॥ २५४ ॥ कयादिभ्यः साधी धर्मादनपेतं वा धये । प्रकृष्टा धेनुः धेनुप्या । ये उण भवति । काथिकः । सांकथिकः । वैकाथिक:- पुल निपात्यः । मूलमेपामुत्पाद्यं मूल्या मुगाः । चैतथिकः । वैतंडिक: । गौडिकः । मूलेनानम्यं मूल्य सुवर्णादि । हृदयस्य प्रियः बंधनं पथ्यतिथिवसतिस्पतेर्दन ॥२५५ ।। या हृद्यः ऋषिः। गृहपतिना संयुक्त: गाई पत्योग्निः एम्यः साधौ दञ् स्यात् । पाथेय: आतियेयः । *नौविपेण तार्यवध्ये ॥२४३ ॥ नौविपाभ्यां यासतेय: । स्वापतेयं । वार्ये वध्ये च यो भवति । नावा तार्य नान्यमुद्- . देवतांताह तादये ॥२५६॥ देवतांवाद यो फा विषण वघ्यः विष्यः । मवति तादयें । अग्निदेवतायै इदं अग्निदेव- पथ्यर्थन्यायादनपेते ॥ २४४ ॥ पप्यादेः सं । पितृदेवत्यं । .

·.. ... बनातनवनप्रवासा- *पाद्याये ।। २५७ ॥ एतौ यत्यांतौ निपा- | भवति । युगार्थ युग्यं । हविष्यं । वहिष्यं । ओ:- स्यौ। पादार्थमुदकं पाद्यं । येन पद्भावः । अयं रलं। शंकव्यं दारु । पिचव्यः कार्पास: । कमंडलव्या *ण्योऽतिथेः ॥ २५८ ॥ अतिर्ण्यः स्यात् । मृत्तिकाः। अतिथ्यर्थ आतिथ्यं । कंबलात् खौ ॥ ४ ॥ कंबलात् यो भवति *हलस्य सादेश्च करें ॥ २५९ ॥ हलात् । खौ।कंबलोऽस्यास्तीति कंबल्य ऊर्णाशते । खाविति केवलात् सादेश्च ऽर्थे यःस्याताहलकर्ष:हल्यः। किं ! कंबलीया ऊर्णा । द्विहल्यः । त्रिहल्यः । xनाभ्यूधसोर्ननौ ॥ ५ ॥ आम्यां यो भवति। सीतया संमिते ॥ २६० ॥ सीताशब्दात | नभ न् इत्येतावादेशौ च 1 नाभये हितं नभ्यमं- केवलात सादेश्च संमितेर्थे यो भवति।सीतया सं- | जनं । ऊधसे हितं-ऊधन्य । मितं सत्यं क्षेत्रं । परमसीत्यं । द्विसीत्यं । ४ शुन्यशून्यौ ॥६॥ एतौ निपात्यौश्विनशब्दाद् वयस्तुलाभ्यां ॥ २६१ ॥ आभ्यां संमिते | यः शुन् शूनौ चादेशौ ।श्वभ्यो हित शुन्य, शून्य । यो भवति । वयसा संमितः वयस्यः । तुल्यः। तस्मै हितेजराजाचार्यबामणकृष्णः ॥७॥ *सोदर्यसमानोदयौं ॥ २६२ ॥ एतौ स- तस्मै इत्यपसमर्थात राजादिवर्जितात् हित मानोदरशब्दात जातेथे यांती निपात्यो समानस्व इत्यास्मिन्नर्थे यथाविहितं त्यो भवति । वत्सेभ्यो च वासभावः।समानोदरे जातःसोदयः,समानोदर्यः। हितः वत्सीयः । करभीयः । पुरोडाश्याः पुरो- इति शब्दार्णवापरनाम्नि जैनेंद्रव्याकरणे डाशीयास्तंडुलाः । अराजादेरिति किं ! राजे शब्दार्णवचंद्रिकायां लघुवृतौ हितः । आचार्याय हितः । ब्राह्मणाय हितः । तृतीयाध्यायस्य वृष्णे हितः। तृतीयः पादः पाण्यंगरथखलयवमापटपब्रह्मतिलाधः ॥८॥ प्राण्यंगात् रथादेश्च यो भवति । दंतेभ्यो हितं दत्यं । कये । चाप्यं । रय्यं । खल्यं । यव्यं । माष्यं । वृप्य । ब्राह्मण्यं । तिल्यं । थ्योऽजावः ॥९॥ अजाविभ्यां प्यो माक ठणश्छः ॥१॥ अहांडण: प्राक भवति । अजाभ्यो हित-अजयं । अविथ्यं । येऽर्थः तेषु छोऽधिकृतो वेदितव्यः । वक्ष्यति तस्मै माणवचरकात खा ॥ १०॥ आभ्यां हित इति वत्सीय:। तस्मै हिते खञ् स्यात् । माणवीनः । चारकीणः। * हविरन्नभेदापूपादेयों वा ॥ २॥ हविर्भ- भोगवात्मन्भ्यां वः ॥११॥ भोगद्यो- दात मन्नभेदाद् अादेश्च यो वा स्यात् । आमि- रात्मनश्च खो मवति । मातृभोगाय हितः मातृ- शाय इदं आमिक्ष्य । मामिक्षीयं दपि । ओदन्या मोगणिः । राजभोगणिः । आत्मनीनः । मोदनीयास्तंडुलाः । अप्प्यं, अपूपीया: गोधूमाः। पंचसर्वविश्वजनाधात् ॥ १२ ॥ पंजादि.' वंडुल्यं तंडुलीया: शालय:। पूर्वजनात् यसात् सो भवति ।। पंचजनेभ्यों • युमायोर्यः ॥३॥ युगादेः उवाताच यो हितः पंचजनीनः । सर्वजनीनो वासुपूज्यनायः । चतुर्थः पादः।

·साप ] सन्दार्णवद्रिका । न.३।०३। --- पचाना जन है विश्वजनीनः । यादिति कि। आ[ट्ठण् ॥ २२ ॥ यदित ऊर्वमनु पचजन । तस्मै पचजनाय हितः पचजनीय । क्रमिप्याम तदहतीत्याहशब्दात् तत्र ठणधि- •महत्साठर ॥ १३ ॥ भाभ्या परात् | कृतो ज्ञेय । वक्ष्यति-मूल्यैः क्रीत,, साततिक बनाद् यसात् तस्मै हितेऽर्थे ठण स्यात् । वास्त्रिकं । महते जनाय हित माहाजनिक । सार्वजनिकः। *स्यादेश्चादिनुप ।।२३॥ इपोहे वदिति सर्वाण्णो वा ।। १४ ॥ सर्वात् णो वा स्यात्। आहात् यो यतम्त्यो विषास्यते स ततः कवलात सर्वस्मै हित सार्च । सर्वीयः। तदताच्च स्थिसज्ञादेर्भवतीति जेय अनुबतात् । तदर्थे विवर्तिनि ॥ १५ ॥ अवतात् । वक्ष्यति चंद्रायण चरति चादायणिकः । द्वैचा- तदर्थेऽबताथै विवर्तिनि तदर्थपरिणामिनि वाच्ये द्रायणिकः । स्यादेरिति किं । महापारायण छादय स्यु । अंगारेभ्य काष्ठानि अगारीयाणि। | मधीते । अनुप इति किं । द्वाभ्या शूर्पाभ्यां मासादीय दारु । प्राकारीयाः इष्टकाः पिचव्यः । क्रीत द्विशूद्विशूर्पण क्रीतः द्विशौपिकः । फार्मास । तदर्थे इति किं । मूत्राय कल्पते शतादस्वार्थेऽसे ठयौ ॥ २४ ॥ शतात् यवागू । विवर्जिनीति किं ' उदकाय कूप । ठयौ स्त अस्वार्थेऽसे । शतेन क्रीत शतिकं, चर्मण्यन ॥ १६ ॥ तदर्थे विवर्तिनि चर्म- शत्य । अस्वार्थ इति किं शत मानमस्य शतक। ण्यभिधेये अभ स्यात् । यधाय इद वाध । स्तोत्राअस इति । द्वयधिकं शत हौ च शत च धारत्र चर्म। द्विशत । तेन क्रीत-द्विशतक! त्रिशतक । ऋपभोपानहायः॥ १७ ॥ आभ्या त्रिंशदविंशतेड्बुरखौ ॥ २५ ॥ आभ्यां न्यो भवति । षभाय वत्स आर्षम्य । | इवुर् भवत्यखौ । त्रिंशता फ्रीत त्रिंशकाविंशक । औपानह्य चर्म । अखाविति किं त्रिंशन्मानमस्य त्रिशका विंशतिक * छदिर्षलेईन ।। १८ ॥ आभ्यां न स्यात् । *स्येश्च कोऽशत्तेः ॥ २६ ॥ शत् ति इत्ये- छदिषे तृणं छादिपेय | बालेया तडुलाः । तदतवर्जितात् स्विसज्ञान ताभ्या च को भवति । परिखास्य स्यात् ॥ १९॥ परिखाशव्दाद् | द्वाभ्या क्रीत द्विक । चतुष्फ । बहुका त्रिंशक। घातात् दन स्यात् अस्येति तार्थे या परिखा । विशतिक । अर्शनीति कि । चात्वारिंशकः । सा चेद् स्यादिति योग्यतया सभाव्यते । परिखा | पाप्टिकः । भासा स्यात् पारिखेयाः इष्टकाः । वनोर्वेद ॥ २७ ॥ वत्वताद स्ये फस्य * अस्मिंश्च ॥ २०॥ परिखायाः अस्मि- | इड़वा स्यात् । यावता क्रीतं यावतिकायावत्कं । नितीवर्थे र स्यात् । परिखास्मिन् स्यात् । तावतिक । तावत्क । पारिखेयो देश । *कसा ट् ॥२८॥ आभ्या ठट् स्यात् । *तद् ॥ २१ ॥ तदिति वासमर्थाद् अस्यार्थे | कसेन फ्रीत कार्तिक । अकि । आर्टिकी । विवर्जिन्यस्मिश्चार्थे यथाविहित त्यो भवति । *अर्थात् पलकसकर्षात् ॥ २९ ॥ अर्द्ध- प्रासादोऽस्य स्यात् प्रासादीय दाहापरिशव्यमय 1 | पूर्वात पलादेः ठट् स्यात्। अर्द्धपलेन क्रीत अर्द्ध- प्रासादोऽस्मिन् स्यात् प्रासादीयो देश । पलिक ! अकसिक । अर्द्धकर्षिक।

·११२ बनातनजेनमधमालाया [जनेंद्र * । +कार्षापगाइ वास्य प्रतिश्च ।। ३०॥ अ त्यात् । द्विखारीक । द्विशषिणीक । जबर्दूखा स्माहट् स्यात् । अस्य च मतिरादेशो या । का रीक । अध्यर्द्धकाकिणीक । खारीकाकाकिणीक । पीपणिक: । प्रतिकः । प्रतिकी । पणपादमापाद् यः ॥४१॥ पणाष *शतमानसहसादर ॥ ३१॥ माभ्यामन ताद् रसात् यो भवति भा अहेर्थे । द्विपण्य ! स्यात् । शातमान | साहस । त्रिपण्य । अध्यर्द्धपण्य । द्विपायं । द्विमाप्य । शूर्पाद्वाऽण् ॥ ३२ ॥ शूर्पादण् वा स्यात् । शताद्वा ॥ ४२ ॥ शताताद् रात् यो शाप । शौर्षिक । भवति वा । द्विशत्य । द्विशत । *सनाद् ॥३३।। अस्मादण स्यातावासन । शाणात् ॥ ४३ ॥ शाणातादा यो भवति । विंशतिकात् ।। ३४ ।। अस्मादण स्यात् । | त्रिशाण्य । त्रिशाण । वैशतिक । विवरण च ॥४४॥ आभ्या परात शा- रात रख ॥ ३५ ॥ विंशतिकातात रसात खो । णाद् अण स्यात् यश्च वा । वैशाण । द्विशाण्य । भवतिाद्वाभ्या विंशतिकाभ्या कीत द्विविंशतिकीन) दिशाण । त्रैशाण | त्रिशाण्य | त्रिशाण । त्रिविंशतिकीन । *मूल्यैः कीत ॥ ४५ ॥ मूल्यवाचिनो निर्दे xअनुपोऽखावुप ॥ ३६ ।। अनुवतात रात् । शात् एव भाताद् कातीमत्यस्मिन्नर्थे यथाविहित यस्त्य तस्योप भवति अखौ । द्वाभ्या कसाभ्या | त्यो भवति । अशीत्या क्रीतमाशीतिक । शतिक फ्रोत द्विकस । त्रिकस । अध्यर्द्धकस । द्विशू! | शत्य । द्विकात्रिकामूल्यैरित किं-पुत्रेण क्रीत । त्रिशूफैं । अनुप इति किं । द्विशूर्पण क्रीत द्वि तस्य वापः ॥ ४६ ॥ तम्येति तासमर्थात् शौपिक । अखाविति कि पच लोहिन्यः परि वाप इत्यस्मिन्नर्थे ठणादय स्युः । प्रस्थस्य वाप माणमस्य पाचलोहितिक । पाचकपलिक । प्रास्थिक । खारीक । *चा नः ।। ३७ ।। अनुपो रात् अत्रो वो | +वातपित्तश्लेष्मसनिपाताच्छमनकोपने।।४७ भवति।द्विशतमान,द्विशातमानाद्विसहस्र द्विसाहस । तातात वातादेः ठण् स्यात् शमने कोपने चार्थे। * कापणसुवर्णात् ॥ ३८ ॥ कार्षापण ) वातस्य शमन कोपन वा वातिक । पैतिक । सुवर्णात् द्वयतात् रात् त्यस्य वोन्भवति । द्वि | श्लैष्मिक । सानिपातिक । फार्षापण । द्विकापिणिक । द्विसुवर्ण । द्विसौ * हेतु सयोगोत्पातौ ॥ ४८ ॥ तांतात् हेतु वर्णिक । अध्यर्द्धसुवर्ण । अध्यर्द्धसौवार्णिक । रित्यम्मिन्नर्थे ठणादयः स्यु । यो हेतु स चेत् द्विनिवहोनिष्करिस्तात् ॥ ३९ ॥ व्या सयोग उत्सातो वा स्यात् । शतस्य हेतुरीश्वरेण दे पराभ्या निष्फविस्ताभ्या वा त्यस्योभवति । सयोग शतिक ,शत्यासाहस्र ।सोमग्रहणस्य हेतरु द्विनिष्क । दिनफिक 1 त्रिनिष्क । त्रिनैफिक । पात सोमप्रहणिको भूमिकप:सामामिक इद्रधनु । बहुनिष्क । बहुनैष्किा । द्विवित्त । द्विवस्तिक। - ब्रह्मवर्चसाद यास्पिपरिमाणावादे त्रिविस्त । त्रिवैस्तिक । बहुबिस्त । बहुस्तिका ॥ ९ ॥ स्थिसज्ञादिवर्जिताइ वचः प्रसवर्चसा- खारी काकिणीम्यः कप ॥४०॥ खारीका छ यो भवति । धनस्य हेतु सयोगः उत्पातो किणीशब्दांतात् रात् फेवलाभ्या चाम्या कप या धन्य । यशस्य: आयुष्य । नामवस्य - ·दमुथार ] सन्दापनाका भ. ३ | ४ | अस्यादेरिति किं ? सप्तकः | नवसः। प्राथि आवहति वा पाशमारिक । वास्वनमारिक । क । आश्विक आश्मिकः । सौटनभारिक । पशादेरिति किं मार वहति । पुषाच्छश्च ॥ ५० ॥ पुत्राच्छो माति पस्नद्रव्याटक ॥६०॥ आभ्यां तद्र- यश्च हेतौ सयोगोत्सातलक्षणे । पुत्रीय पुष्य । रत्यादौ ठको त्यो स्त. । वम्निा ! द्रव्य । सर्वभूमिपृथिव्या अण ॥५१ ।। आभ्या *पचत्यण च द्रोणात् ।। ६१ ॥ द्रोणान् मण स्यात् । सर्वम्मेहेतु सयोगादि सर्व । पचत्यर्थे अण् स्यात् ठण च । द्रोण पचति भौमः । पार्थिवः। द्रौणिक | द्रोण । ईश ॥५२ ॥ ताभ्यामीश ईश्वर इत्यम्मि *सभवत्पवहरति च ।। ६२ ।। इरतात सम अर्थ अण स्यात् । सर्वम्मेरीश्वर सार्वभौमः । वति अवहरति पचति बाथै यभाविहित त्यो पार्थिव । भवति । प्राथं समवति असहरति नाश फरोति *शात ॥ ५३॥ ताभ्या ज्ञात इत्यस्मिन्नर्थे । पचति वा प्राधिक । कौडविक । खारीक । भण स्यात् । सर्वम्मेीतो विदित सार्वभौम । वाऽऽद्धकाऽचितपात्राद् खः ।। ६३ ।। पार्थिव । माढकादे तत्समवत्यादौ यो वा स्यात् । ला लोकात ॥ ५४ ॥ लोकात ठण स्यात । दकीन । आदक्कि । आचितीन । आचितिक । लोकम्य ज्ञात लौकिक । पात्रीण । पानिक । पानीणा । पात्रिकी । सर्वात् ।। ५५ ॥ सर्वपूर्वात रोकाद् राठ्ट् च ॥ ६४ ॥ आढकायनात ठण म्मात् । सर्वलोकम्य ज्ञात सार्वलौकिक । रात ठट् भवति खश्च वा तत्समवत्यादौ ।धा- *तदत्रास्मै वा वृद्धयायलाभशुक्लोपनादेया । दक्षिकी । व्याढकीना । द्वचादकी । या ॥ ५६ ॥ तदिति वासमर्थात् अत्रेतीर्थे अस्मै चितिकी । गनितीना । द्वयाचिता । द्वि- इत्यवर्थे वा यथाविहित त्यो वा भवति । यद्वात । पात्रिकी । द्विपात्रीणा । द्विपात्री । तप्रेद् वृद्धयादयो देया स्यु । पचाम्मिन् वृद्धि *शलिजादुपखौ च ।। ६५ ।। कुरिजाताद् भाय राम शुक्ल उपदा वा दीयते पचक । रात तत्समपत्यादौ उपखौ म्त ठट् च वा । सप्तक । प्रास्थिक । पचास्मै वृद्धयादयो देया । द्विलिज । टिकुलिनिक डिवुरितीन विच पनको देवदत्त । शतिक । शत्य । सिनिक । + डडीठ ॥ ५७ ॥ रस्तादांच तदस्याशवस्नभृतिः ॥ ६६ ॥ तदिति ठो भवति तदत्रेत्यादौ । पचमिक । पष्टिक || वासमर्थात् अम्येति ताध ठणादयः म्युः । भार्दिक । यात तच्छत अशाढयो भवति । पचास्याशी भागाद् यश्च ॥ ५८ ॥ भागाद् यो भवति | दस्न नृतिर्वा-पर -पचकः । शल्य | साहस । ठम तदत्रेत्यादी भाग्य । मागिक । प्रास्थिक । तद्धरति वहत्यावहति यशादेर्भारान।।५९॥ *मान ॥ ६७ ॥ वाताचार्थे टणादय म्यु वशादिभ्य परात मारात् तदिति इवतात हर यद् वात तच्चेत मान स्यात् । प्रस्थो मानर य त्याधर्थेषु ठण भवति । वशमारं हरति वहति । प्रास्थिको राशि । कौडविक । सारीशतिक । - ·सनातनजैनप्रथमालाया- - [ नेनेंद्र- *स्ये सपमूनायीतौ ।। ६८ ॥ स्थिसज्ञकात तदर्हति ॥ ७४ ।। तदितीप्समर्थात् अ- मानवाचकात् वातात् तार्थे ठणादय स्यु । हतीत्यन्मिन्नर्थे यथाविहित त्यो भवति । श्वेत- सघादयश्चेत् भवति । पच परिमाणमस्य सघस्य च्छत्रमर्हति श्वेतच्छत्रिका | आभिपेचनिकः । सूत्रस्य अधीत -पचक । अष्टक । शतिक वास्त्रिक खौ ॥ ६९ ॥ स्थिसज्ञकात् स्वार्थे खौ माग्वतप्ठय ।। ७५॥वत प्राक् રેડ यथाविहित त्यो भवति । पचैव पचका शक | तेषु अधिकृतो वेदितव्यः । वक्ष्यति--तुरायणे- नय । सप्तका ब्रह्मवृक्षा । त्यादि-तौरायणिक । *त्रैशचात्वारिंश ॥ ७० ॥ त्रिंगचत्वारिं छेदादनित्यं ॥ ७६ ॥ छेदादेरियताद् शझ्या तदस्य मान खावित्यस्मिन् विषये डण | नित्यमर्हतीत्यर्थे यथाविहित त्यो भवति । छेद निपात्य । त्रिंशदध्याया परिमाणमेपा 3शानि, नित्यमर्हति छैदिक ।चैदिकी भैदिक द्रौहिक । चालारिंशानि कानिचित् ब्रह्मणानि । चैरंगिकः ॥७७॥ विरागशब्दाद ठझ नि- पचदशन वर्ग वा ।। ७१ ॥ पचद्दशतौ पात्यःविरगादेशश्चाविराग नित्यमर्हति वैगिकः । वर्गे डत्त्यातौ निपात्यो वा । पच परिमाणमस्य शीर्पच्छेदाद् यश्च ॥ ७८ ॥ अस्मात् वर्गस्य पचद् पचको वा दशद् दशको वा वर्ग । | यो भवति ठञ् च । शीर्षच्छेद नित्यमर्हति शी +इट्स्तोमे ॥ ७२ ॥ स्यिसज्ञकाद् स्तोमेऽभि | पच्छेद्य । शेर्पच्छेदिकः चौरः । धेये ड्ट स्यात् । पचदश मंत्रा. परिमाणमस्य दंडादेः ॥ ७९ ॥ दडादेरिबताद् यो स्तोमस्य पचदश स्तोम विंश । भवहति । दडमर्हति दड्य । मुसल्य । म. पक्तिविंशतित्रिंशञ्चत्वारिंशत्पंचाशत् । धुपय॑ः । इभ्य । पष्टिसप्तत्यशतिनचतिशत ॥ ७३ ।। पत्त्या पात्राद् पश्च ।। ८०॥ पात्राद् पो म. दयो निपात्यते मानावपये । पच पादाः परिमा । वति यश्चार्हति । पात्रिय । पात्र्यः । गमस्य वर्गस्य पक्ति । पचनप्टिव तिश्च त्य । कडगरदक्षिणास्थालीविलाच्छयौ ।। ८१ ॥ द्वौ दशतौ परिमाणमस्य विंशतिः । द्वेपिन्भाव । । कडगरादे छयौ स्तः तदर्हति । कडगरीयः । शतिश्च त्यः । दशतोवा द्वयोर्विन्भावः शतिश्च । कडगर्यो गौः । दक्षिणीयः, दक्षिण्यो गुरुः । त्य । त्रिंशत्चत्वारिंशत् पचाशदिति त्रिचतु - ) स्थालीवित्या तडुलाः । पचाना इमारिमश्चातादेशाः शच त्य: । त्रयो *यज्ञाद घः ॥ ८२ ॥ यज्ञाद् घो भवति अ- दशतः परिमाणमस्य त्रिंशत् । चत्वारो दशतः हति । यज्ञियो देशः। चत्वारिंशत् । पच दशतः पचाशत् । षट् दशतः *शालीनकौपीनाविजीना. ॥ ८३॥ एते परिमाणमस्य पष्टि । पपस्तिरपदत्व च । सप्त सजता निपात्यते । शालाकूपप्रवेशनाभ्या खञ् दशत सप्ततिः । सप्तनम्ति ! अष्टौ दशतः अधुखं च । शालाप्रवेशनमर्हति शालीनोऽधृष्टः । शीति अष्टनोऽशीमावस्तिश्च त्य 1 नव दशत कूपप्रवेशनमर्हति कौपीन पाप पायपस्थ । तदा- नवति । नवनस्तिः । दश दशतः परिमाणमस्य वरणचीरखड च । ऋत्विजमर्हति आर्खिजीनो शुत। दशाना शभाव तश्च त्य । यजमानः । ऋजमहतीत्यर्थः। - ·। भवात्त: सन्दावचद्रिका | भ.पा. ४। गोदानादीनां ब्रह्मचर्य || ८४ ॥ एभ्य कारिजंगलस्थलकांताराजगंकृत्तरादिनाऽऽ- स्तातेभ्यः .ठन भवति ब्रह्मचर्येऽर्थे । गोदानस्य | हने च ।। ९४ ॥ वार्यादिपूर्वात् पथः भांतात् ब्रह्मचर्य गौदानिकं । आदित्यप्रतिकं । आहृते आनीते याति चार्थे ठञ् स्यात् । वारि- चंद्रायणं चरति ॥ ८५ ।। अस्मादिवंतात् पधेनाहृतः याति वा वारिपाधिकः। जांगलपधिकः। गोदानादेश्च चरत्यर्थे ठज्ञ स्यात् । चंद्रायणं च स्थालपथिकः । कांतारपथिकः । आजपथिकः । रति चांद्रायणिक: गौदानिक: । आदित्यवतिकः1 | शांकुपथिकः । औतरपथिकः । देवव्रतादीन डिन् ॥ ८६ ॥ एभ्य इबंते स्थलादिनामधुकमरिचं ॥९५ ॥ स्थ- भ्यः डिन् स्यात् । देवव्रतं चरति देवबूती । लपूर्वात पथोऽश स्यादाहृतेथें तचंदाहृतं मधुक तिलवती । अवांतरदीक्षी। मरिचं वा यदि स्याता स्थलपथेनाहृतं स्थालपथं इयुश्चाष्टाचत्वारिंशचातुर्मास्याद् यखंचा८७|| मधुकं मरीचं वा । आभ्यां इयंताभ्यां ड्वुर्भवति डिन् च यकारस्य च कालभ्यः ॥९६ ॥ यदितोऽग्रेऽनुक- खं । अष्टचत्वारिंशतं चरति अष्टाचत्वारिंशकः । मिप्यामः तत्कालवाचिभ्यो भवतीति ज्ञेयं । त- अष्टचत्वारिंशी । चातुर्मासिक: । चातुर्मासी वोदाहारप्यामः। तुरायणपारायणं यजतेऽधीते ।। ८८ ॥ + तेन नित्तः ॥ २७ ॥ तेनेति भास- आभ्यां यजतेऽधीते चार्थे ठञ् स्यात् । तुरायणं । मर्थात् कालात निवृत्तं इत्यस्मिन्नर्थे टन स्यात् यज्ञं यजते तौरायणिकः | पारायणमधीते पारा अहा निवृत्त: आहिक: प्रासादः । मासिकः । याणिक: 1 आर्द्धमासिकः । सांवत्सरिकः । संशयं प्राप्तेऽ।।८९॥संशयाद प्राप्तोऽर्थ इत्य तस्मै भृतोऽर्धाप्टः ।। ९८ ।। तस्मै इत्य- स्मिन्नर्थे ठञ् स्यात् । संशयं प्राप्तोऽर्थ: सागयिकः। | तात् कालात् भृतोऽधीष्ट इति चार्थे ठा कोशयोजनाच्छतायोजनाचाभिगमाईः | स्यात । मासाय मृत: मूल्येन क्रीत: नियमित: ॥ ९० ॥ क्रोशयोजनाभ्यां परात् शतात् योज- मासिकः कर्मकरः। मासायाधीष्ट: मासिकोड- नाच कांतात् अभिगमाई इत्यस्मिन्नर्थे ठम् स्यात्। ध्यापकः । सांवत्सरिकः । क्रोशशतादभिगमाई: गौशशतिको मुनिः । तं भूतो मावी ॥ ९९ ॥ तमितीचंतात् यौजनशतिको गुरुः । यौजनिकः साधुः । भूतो मावति चाथै उन स्यात् । मामं भूनो तद् यात्येभ्यः ॥९१।। तदितीवतेभ्यः एभ्य माची वा मासिको ब्रीहिः । आई,मासिकः। कोशशतादिभ्यो यात्यर्थे ठा स्यात् । कोशगतं सावत्सरिकः । याति कौशशतिक योजनशतिकः। यौजनिफः । पण्मासागण्यठी ॥ १०० ॥ अम्मात प्यठी पथष्ट् ।। ९२ ॥ पथिन्शब्दाहट् स्यात् । त्यो स्तः तेन नित्तादौ । भि: मासैनितः , पंथानं याति पथिकः । दिपाधिका । पइम्पो मृतोऽाटो पण्मासान् भूतो मावी वा + पंथो पो नित्यं ॥ ९३ ॥ पथः नित्यं । पाण्मात्यः । पमासिकः । यात्य णो भवति पंथादेशश्च । पंथानं नित्यं या- + समायाः सः॥ १०१।। ममागदान ति पाथः । पाया स्त्री । द्विपथः । नितादी सो भवति । समया नियुच: समाये । -- ·सनातनदेनमाया-- [नंद्र । भृतोधीप्टो वा समा भूतो भावी या समीन । देय भक्त आमिष्टोमिक । वाजपथिक । दै x रात भूतपले ॥१०२ ॥ समांतात् । वाजपेथिक । रसात् खो भवति भूतबलेराचायच॑ मतेन । * काले कार्य व भववत् ॥ १११ ॥ कालवा वाभ्यां समाभ्या निर्वृत्तादि दिसमीन । द्वैसमिक ।। चकादीनतात देय कार्यमिति चार्थे भव इव राज्यह सवत्सरात ॥ १०३ ।। राध्यायं । त्यो भवति । यथा-वर्षासु भव वार्षिक । मा- तात् रात् खो भवति निवृत्तादौ भूतबलेमतेन । सिक । तथा वर्षासु देय कार्य वा वार्षिक । द्विरात्रीण । द्वैरात्रिक । निरात्रीण | रात्रिक । मासिक । नैशिक । नैश। पुराण । पुरातन । यहीन । द्वैयक्षिकः । त्रिसवत्सरीण | निसा व्युष्टादि वण ॥ ११२ ॥ एभ्य इस्तेभ्य वत्सरिकः। अण स्यात् । व्युष्टे देय कार्य वा वैयुष्ट । नित्ये वर्पादुए च ॥ १०४ ॥ वर्षांतात राद् देय नैत्य । तेध्य । परम्य उन उप भवति खश्च भूतबलेमतेन नि तेन यथाकथाचहस्ताण्णय ॥ ११३ ।। तादौ । तेन-पक्षे ठन श्रुति । द्विवर्षः । तेनेति भाताभ्यामाभ्या णयौ त्यो स्त । यथा हिनीण 1 द्विवार्पिक । कभाच कार्य देय वा याथाकथाच । हस्त्य । शाणिन्युन्भूते ॥ १०५ ॥ वर्षांतात रात जय्यलभ्यकार्यसुकर ॥११४ ।। भा प्राणिन्यर्थे उप स्यात् भूते । द्वे वर्षे भूतः द्विवर्ष । तात् कालात जय्याद्यर्थेषु ठन म्यात ! मासेन निवर्पः दारक । प्राणिनीति किं । द्विवर्ष । जग्य लभ्य कार्य सुकर वा मासिक । भार्द्धमा- द्विवार्पिको व्याधि । सिक । सावत्सरिक । * मासाद् वयसि य ॥१०६ ।। मासांतात संपादिनि ॥ ११५॥ मातात सपा- रात् भूतेऽर्थे यो भवति वयसि गम्यमाने । द्वौ दिनि शोभनेऽर्थे उज़ स्यात् । कर्णवेष्टकाभ्या मासौं भूतो द्विमास्यः । त्रिमास्य । बयसीति | सपादि मुख कार्णवेष्टकिक । बास्त्रयुगिक शरीर । किं द्वैमासिको व्याधिः । कर्मवेपाद् यः ११९ ॥ आभ्यां * खज च ।। १०७ ॥ मासात् भूतेऽर्थे खन सपादिन्यर्थे यो भवति । कर्मणा सपादि कर्मण्य स्यात् । यश्च वयसि । मासीन । मास्य । शौर्य । वेप्या नर्तकी । पण्मासाण्ण्यठण्याः ॥ १०८ ॥ अस्माद् * योगादये प्रभु ॥ ११७ ॥ योगादिभ्यो ण्यादय स्यु वयसि गम्यमाने । पण्मासान् । ऽयतेभ्य प्रभुरित्यस्मिन्नथे ठन स्यात् । मोगाय भूतः पाण्मास्य । पाण्मासिकः । पण्मास्यः । प्रभु यौगिक सातापिक । नैसर्गिकः । *यशाना दक्षिणा॥ १०९ ॥ यज्ञवाचिभ्य औपवासिकः। स्तातेभ्यो दक्षिणेत्यास्मिन्नर्थे ठञ् स्यात् । अग्नि योग्यकार्युके ॥ ११८ ॥ योग फर्मन्श- टोमय दक्षिणा आमिष्टोमिकी । पाजपेयिकी । ब्दाभ्या य उकच निपात्य । योगाय प्रमु राजसायकी। योग्य | कामुक धनु । *तर देय ११० ॥ ततीप्समात् यमा * सोऽस्य तद्वद्यालचर्ये ॥ ११९ ॥ स चात देयभित्यस्मिनर्थ ठन्न स्यात् । अमिष्टोमे । इति वासमर्थात अत्यति तो उन स्यात् - .

·समुद्रातः ] मन्दारहादसा थ... 14. ४ | : . -- । तद्वति ब्रह्मचारिणि ब्रह्मचर्ये चार्थे । मासोऽस्य | नेंद्रसमापनीयं । ब्रह्मचारिणः मासिकः । भाईमासिकः । तथा 'स्वर्गस्वस्तिवाचनादिभ्यो यो॥१३०॥ मासिकं ब्रह्मचर्य | सावत्सरिक । स्वर्गादिभ्यः स्वस्तिवाचनादिभ्यश्च योपो स्तः। समयान प्राप्तात् ॥ १२० ॥ समयात् । स्वर्गः प्रयोजनमस्य स्वयं । यशस्य । आयुयं । प्राप्तविशिष्टात् ठझ स्यात् । समयः प्राप्तो | स्वस्तिवाचन प्रयोजनमस्य स्वस्तिवाचनं । शांति- यस्य सामयिक कार्य। वाचनं । पुण्याहवाचनं । ठम उप । * ऋत्वादिभ्योऽण ॥ १२१ । एभ्योऽण * आकालिकं ठश्चाद्यते॥ १३१ ।।समान- स्यात् । ऋतुः प्राप्तोऽस्य आर्तवं पुष्पं । उपवस्ता- | कालशब्दात आघेतोपाधिकात ठन निपात्यः भोपवस्त्रं । समानकालस्य च आकाल आदेशः ठश्च । ॥ १२२ ॥ कालशब्दात् । समानकालो आयंती अस्प-आकालिकोऽनध्यायः प्राप्तोपाधिकात् सोऽस्येत्यस्मिन् विपये यो भवति। | कालिकी, भाकालिका वा विद्युत् । काला प्राप्तोऽस्य काल्यो मेघः । * इपोऽहें वन कत्ये ॥ १३२ ॥ इनंतादहेऽर्थे * दीर्घाद ॥ १२३ । कालाद्दीविशिष्टात् । वद् भवति यदई तचेत् कृत्य क्रिया भवति । ठज्ञ स्यात् । दीर्घः कालोऽस्य कालिकमृणं । रानानमहति राजवत् वृत्तमस्य राज्ञः । कुली- मयोजनं ॥ १२४ ॥ वांतात प्रयोजन- | नवत् । साधुवत् । कृत्य इति किं ! शतम- मित्यस्मिन्नर्थे उन स्यात् । अर्हत्पूजा प्रयोज- ईति पुत्रः नमस्य आहेत्यूजिका मैनमहिकाआभिषेवनिकः। * सुप इवे ॥ १३१ ॥ सुपंतादिवाणे यद * एकागाराचौरे ।। १२५ ॥ अस्माचौरेऽर्थे । भवति कृत्ये । क्षत्रिय इव युध्यते क्षत्रियवत् । ठम स्यात् । एकागारं प्रयोजनमस्य ऐकागा- | अश्ववत् धावति । देवमिव देववत् गुरुं पश्यति । रिक: चौरः । साधुना इव साधुवत् पुत्रेणाचरितीपात्रायेवपात्रवद- अदादिभ्योऽश् ॥ १२६ ॥ एभ्योऽश् । पात्राय दत्त ।पर्वतादिन पर्वतवत् कुतुपादवरोहति। स्यात् । श्रद्धा प्रयोजनमस्य श्राद्धं । चौदं । तत्र ॥ १३४. तप्रेतीप्समर्थात् इवा वत् विशाखापाठान्मंथदंडे ।। १२७ ॥ आभ्या- | भवति । मथुरायामिव मथुरावत् श्रुघ्ने प्रासादः । मश स्यात मैथे दंडे चार्थे । विशाखा प्रयोजन- | पाटलिपुत्रवत् साकेते परिखा । मस्य वैशाखो मंथः । आपादो दंडः। तस्य ॥ १३५ ॥ तस्पेनि तासमर्थात् छोऽनुपानादेः ॥ १२८ ॥ एभ्यश्छो | इवार्थे वद् भवति । देवदत्य इव देवदत्तवत् । भवति । अनुपानं प्रयोजनमत्य अनुपानीयं । राजवत् । उत्यापनीयं । अनुवादनीयं । अनुपवचनीय । भावे त्वतत् ।। १३६ ।। तातात भावेऽर्षे +विधिपूरिपदिशहिसमापोऽनात्सादेः १२९ / त्वततौ त्यो स्तः । भवतोश्मादमिपानमत्ययो विश्यादेरनत्यांतात सर्वपदात् छो भवति । इति मायः । गोर्मावः गोलं । गोता । शुद्धतं । गृहप्रवेशनं प्रयोजनमस्य गृहप्रवेशनीयं । प्रपापू. शुक्लता। पाचकत्वं । पाचकता । दित्यलं । रणार्य । गोपपदनीयं । मासादारोणीयं । जै-दित्यता ।

·मनातगजेनप्रथमाला- [नेंद्र-- *आवादगडुलादेः ! १३७ ।। यदिन ऊ. राज्यं । गजत्वं । राजता । काव्यं । कवित्वं । मनुक्रमिप्याम: आब्रह्मणस्त्वशब्दात् त्व तली कविता । ब्राह्मण्यं । ब्राह्मणत्वात्राह्मणता । अधिकृतौ शैयौ गडुलादीन बर्जयित्वा : उत्तरत्रै सहायाद्वा ।। १४२ ।। सहाया वणवा वोदाहरिप्यामः । अगडुलादरिति किं ! गाडु- स्यात भावादौ । साहाय्यं । सहायत्वं । सहाय- ल्यं । दायाधं । कामंडलवं । ता । साहायकं । *नन पादवुधादेः ॥१३८ । आत्वात न *स्तेयाईत्यं ॥ १४३ ॥ एतद् द्वयं निपात्यं । पूर्वत यसात बुधावंतवाजताद् त्वतलौ स्तः । स्तनस्य भावः कृत्यं वा स्तेयं । यो नख च । न शुक्लोऽशुक्लः । तस्य भावः अशुक्लत्वं ।। स्तेनत्वं । स्तेनता । अर्हता मावः कृत्यं वा आ- अशुक्लता । अराजत्वं । अराजता । अस्थविरत्वं हत्य। अर्हतो नुमध्यणौ च । अहवं । अर्हता । अस्थविरता । अहायनत्वं । अहायनता । अ *सखिणिग्दृताद् यः॥ १४४ ॥ सख्या- वुधादेरिति किं ? न वुधोऽत्रुधस्तस्य भावः कर्म | देर्यो भवति मावादौ । सत्युर्मावःकर्म वा सख्यं । वा आबुध्यं । आचतुर्य । आसंगत्यं । आलव- । सखित्वं । सखिता । वणिज्यं । वणिक्त्वं । वणि- ण्यं । आरस्यं । आलस्यं । का । दूत्यं । दूतत्वं । दूतता। * पृथ्वादेमन ॥ १३९ ॥ पृथ्वादिभ्य कपिज्ञातर्ह ॥ १४५ ॥ आभ्यां द इमन् वा स्यात् तौ च । पृथोर्मावः प्रथिमा । स्यात् भावादौ । कापेयं । कपित्वं । कपिता । पृथुत्वं । पृथुता । पार्थिवं । म्रदिमा । मृदुत्वं । | ज्ञातेयं । ज्ञातित्वं । ज्ञातिता । मृदुता । मार्दव। लघिमा। लघुत्वं । लघुता। लाघवं । वयःप्राणिजातेरन ॥ १४६ ॥ वयोवाचि- वर्णदृढादिभ्यप्टयण च ॥ १४० ।। व भ्यः प्राणिजातेश्वाञ् स्यात् भावादौ । कौमारं । याचिभ्यो दृढादिभ्यश्च ट्यश् स्यात् इमन् । कुमारत्वं । कुमारता । कैशोरं । कालमं । वार्कर च वा । शुक्लस्य मावः शौक्ल्यं । शुक्लिमा । प्राणिजाते:-आश्वं । अधत्वं । अश्वता । गा- शुक्लता । शुक्लत्वं । काप्यं । कृष्णिमा। कृमें । औष्ट्रं । हास्तं । प्णत्वं । कृष्णता । दार्य । द्रढिमा । वृद्धत्वं । हायनांतयुवादेरण ॥ १४७ ॥ हायनांतान दृढता। वान्छ । बढिमा । वृढत्वं । वृढता । | युवादेश्वाण स्यात् भावादी । द्वैहायने । दिहा- पांडित्यं । पंडितिमा । पंडितलं । पंडितता । यनत्वं । द्विहायनता । भैहायनं । यौवनं । *राजपत्यंतगुणोक्तिराजादिभ्यःकृत्ये चा१४१॥ युवत्वं । युवता । स्थाविरं । कौतुकं । कौशलं । राजांतेभ्यःपत्यंतेभ्यो गुणोक्तिभ्यो राजादिभ्यश्च कौतूहलं । कृत्ये कर्मणि भावे च व्यण् स्यात् । सुराज्ञों भाव: *हृदयपुरुपादसे ॥ १४८ ॥ आभ्यां भावे कर्म वा सौराज्यं । सुराजत्वं । सुराजता । यौव- कृत्ये चाण स्यात असे । हार्य । हृदयता । पौ. राज्यं । युवराजत्वं । युवराजता । नारपत्यं । रुपं । पुरुषत्वं । पुरुषता । असे इति किं ! सु- नरपतित्वं । नरपतिता । आधिपत्यं । अधिपति- हृदयत्वं । परमपुरुषत्वं । त्वं । अधिपतिता । सैनापत्यं । नाट्यं । जड- *श्रोत्रं ।। १४९ ।। श्रोत्रियशब्दादश निपा- ता। मौख्यं । मूर्खलं । मूर्खता । कौशल्यं । त्यते यखं च । श्रोत्रियस्य भावः कृत्यं वा औत्रं.

·and ] भन्दायचदिरा । म.३ | पा. ।। । घोत्रियत्व । थोत्रियता । त्यांन । प्रयागवीण। घ्याटेरिक ॥ १५० ॥ इगतान् ध्यादेग्ण यदिशालेय ॥ १५८ ॥ आभ्या क्षे- स्यात् भावादौ । शौच । शुचित्त । शुचिता। दन स्यात् । हेय । शालेय । मौन । मुनित्वं । मुनिता । पाटव । पटुता । प. । यवयवस्पष्टिसाद य ।। १५९ ।। इत्व । पैन । पितृत्व । पितृता । प्यादेरिति किं। एभ्यो यो भवति क्षेत्रे । यवाना क्षेत्र यव्य । पाडुलं । इक इति कि । पटत्य । यवस्य । पटिस्य। योटोरूपाचमाइ बुज ॥ १५१ ॥ #चाऽणुमापात् ॥१६०॥ आभ्यां यो मति योड रूपोतमाद् छन् स्यात् मावादी । रामणी- या क्षेत्रे । अणव्य । आणवीन । माप्य । मापीण | यफ । रमणीयत्व । रमणीयता | भोपाध्यायक । *तिलोमाभंगात् ।। १६१ । एभ्यस्तातेभ्यो उपाध्यायत्वं । आचार्यफ । योड इति किं । वि- यो वा स्यात् क्षेत्र । तिल्ल । तैरीन । उम्य । मानत्व । रूपोचमादिति कि क्षत्रियत्व।कायत्। लामीन । मंग्य । मागीन । इंद्रधूर्तादे ॥१५२॥ द्ववात धादिभ्यश्च वु कटोऽलान्याव रजासि ॥ १६२ ॥ अला. अ स्यात् । कुरुताशीना भाव कृत्य या कोरुका | शब्दात् तिगदेश्य कटम्त्यो भवति रजस्पर्थे । शिफा । भारतमाहुवटिका । |पालवळपालिका । अलाचूना रजः-अलाट | तिल कट । उमा- पौर्तिका । चौरिका । पूर्तत्व । धूर्तता । मानौनक । | कट । भंगाकटं । गोचरणात श्लाघात्याकागवेतौ॥१५३॥ गम्येहाश्चात् खन ॥ १६३ ॥ अश्चात् गोगाचरणाच्च बुन्न स्यात् श्लाघाद्यर्थेषु भावादी। सा स्यात् अहा गम्येऽर्थे । अश्वसनादा गार्गिकया इगपत्ते अत्यापुरुते या गार्गिकामवंत । गम्य:-आश्वीनोऽध्वा । वान् । गार्ग्यत्वेन । गार्यतया । वात्सिकया श्लाघते सर्वचर्मण कृतः खच ॥१६४ ॥ स. अत्याकुरुते वा वात्मिकामवेतवान् । एव काठिकया | चर्मणस्तातात खो भवति सञ् च कृत इत्यास्मि- फालापिकया। न्नर्थे । सर्वचर्मण कृत सर्वचर्मीण सार्वणिः। होनादिम्यश्छः ॥ १५४ ॥ एम्य ययामुखसमुखाद्दर्शन ॥ १६५ ।। आभ्या ऋत्विग्वाचिभ्यश्छो भवति भावादी। अच्छावा ताताम्या दर्शनमित्यस्मिन्नर्थे खो भवति । यथा- कीयाअच्छावाक्त्वाअच्छावाकता। मैत्रावरणीयं। मुख दर्शन -यथामुखीन ।समुखस्य दर्शन समुम्बीनः। ब्रह्मणत्त्वः ॥ १५५ ॥ अस्माद् - सर्वादेः पथ्यगर्मपत्रपात्रगरावाट् व्यापी लिग्याचिनम्त्वो भवति भावादौ । ब्रह्मणो मावः ॥ १६६ ॥ सर्वपूर्वाद् पय्यादेः व्यापी इत्य- मिन्नर्थे खो भवति । सर्वपथस्य व्यापी सर्वप +शाक्टशाकिनी क्षेत्रे ।। १५६ ॥ तातात् | यीनो रथः । सर्वांगीणम्तापः । सर्वकर्मीण पु- क्षेत्रेऽर्थे शाकटशाकिनौ त्यो स्त । इक्षणा क्षेत्र स्पः । सर्वपत्रीण सारथिः । सर्वपात्रीणः ओ- इक्षुशाकट,इक्षुशाकिन । मूलशाक्टं, मूलशाकिन। दनः । सर्वशरावीणः सक्तु । धान्येभ्य. खम् ॥ १५७ ॥ धान्यवाचि आमपद ॥ १६७॥ अलावातात् खो भ्यः सन स्यात् । मुनाना क्षेत्र मौदगी । को- मवति । भाप्रपदं न्यापी आपपदीन परः । । कृत्य वा ब्रह्मत्व।

·सनातनजनप्रथमालाया- परोवरपरपरपुत्रपौत्रमन्वस्ति ।। १६८ ॥ | कमकारिणि खो निपात्यः प्रतिदानस्य ख । परोवरादरिबतात् खो भवति अन्वस्त्यनुभवत्य | आगो प्रतिदान कर्म करोति आगवीनः कर्मकरः । थें । पराश्चावराश्यानुभवति परोवरीण । पराश्च * साप्तपदीन सख्य ।। १७८ ॥ सप्तपदात् परतराश्च परपरीण !पुत्राश्च पौत्राश्च पुत्रपौत्रीणः। खञ् निपात्य सत्यमित्यस्मिन्नर्थे । सप्तमि पदै- *यथाकामानुकामात्यतपारावारपारावारा- रवाप्य साप्तपदीन सख्य । चारपारान् गामी ॥ १६९ ॥ यथाकामादेरि गोष्ठीन भूतपूर्वे ॥ १७९ ॥ गोष्ठात् खञ् बतात् गामीत्यसिन्नर्थे खो भवति । यथाकाम निपात्यते भूतपूर्वेऽर्थे । गोष्ठो भूतपूर्व गौहीनो देश । गामी यथाकामीनः । अनुकामीन । अत्यतीन । चरट् ॥ १८० ॥ भूतपूर्व चट् स्यात् । पारीण । अवारीण । पारावारीणः। अवारपारीणः। आढ्यो भूतपूर्वः आढ्यचर ।पिचर दर्शनीयचरः। अनुग्वल ॥ १७० ॥ अनुगुशब्दाद अल ताया रूप्यश्च ॥ १८१ ॥ तातात् रूप्यो गामीत्यस्मिन्नर्थे खो भवति । अनुग्वल गामी भवति चरट् च । देवदत्तस्य भूतपूर्वो गौ देव- अनुगवीनो गोपाल । दत्तरूप्य' । देवदत्तचरः। देवदत्तचरी । छोऽभ्यामित्र ॥१७१।। अभ्यमित्रादिवता *पील्वादे कुणः पाके ॥१८२॥ पील्वा च्छो भवति । अभ्यमित्रमलगामी अभ्यमित्रीय । | दिभ्य पाकेऽर्थे कुणो भवति । पालना पाक *य ॥ १७२ ॥ असाद् यो भवति अलं पीलकुण |ककंधुकुण । कररिकुणः । गामिनि । अभ्यमित्र्यः । *कर्णादिपक्षान्मूले जाहति ॥१८३ ॥ *खश्वाध्वान च ॥ १७३ ॥ अध्वनोऽभ्य | कर्णादेः पक्षाच्च मूलेऽर्थे जाहती त्यौ स्त।कर्णस्य मित्राचेवतात् खो भवति यश्च । अध्वानमल मूल कर्णजाह । मुखजाह । अक्षिजाह । पक्षम्य गामी अध्वनीनः । अध्वन्यः । अभ्यमित्रीण ।। मूल पक्षति । समां समां विजायते ॥ १७४ ॥ समा 1 तृप्रोष्णशांतादालरसहे ॥१८।। तृमा- समा शब्दात् खो भवति विजायतेऽर्थे।समा समा | दराल स्यात् असहेऽर्थे । तृपस्यासह तृप्राल । विजायते गर्भमादधाति समासमीना गौ । उप्णालः । शीतालु। अद्यश्वीनायमातीनमासन्न ॥ १७५ ॥ + हिमादेलुः सहे ॥१८५॥ हिमाद् सहेऽर्थे एतद्वय खात निपात्य आसन्नमित्यास्मिन्नर्थे । एला स्यात् । हिमस्य सह हिमेल । अद्यश्चो वा विजनिप्यते अद्यश्वीना गौ । अद्य -वातवलादलः ॥ १८६॥ आभ्या ऊलो प्रातीना । आसन्नप्रसवा इत्यर्थः । भवति । वातस्य सह वातूल बलस्य सह बलूलः। 1 * सर्वान्नीनानुपदीनायानयोनमददृद्धा वे शालशम्टौ ॥ १८७ ॥ विशब्दात् नेये ॥ १७६ ।। सर्वान्नीनादयः खाता निपा । एतौ त्यो स्तः स्वार्थे । विसृष्टो विशालः,विशकट त्यते अददाद्यर्थेषु । सर्वान्नमत्ति सर्वान्नीनो भिक्षु । *व्युत्सान्निपात् कट ॥१८८॥ एभ्य फटो पदसदृश अनुपद यद्धा अनुपदीना उपानत् । भवति।विस्पष्टो-विकटो देशाउद्गत उत्कटो गध । भयानय नेय -अयानयीन शार । संगतः सकट पथाः । निगतो निकटो ग्रामः। * आगवान ॥१७७|| आगो प्रतिदानात मगस - -प्रकरोऽर्थः। ।

·रुति. भदायपादका.पा. ४ ॥ 1 - । + फुटारश्वावरान ।। १८९ ॥ भवात् कुटारो | मोहिः । अप्राणिनीति कि गर्भिणी गौः भवति क्टश्च स्वार्थेअगत.-अवकुटार ,अवकर । प्रमाणे मात्रट् ॥ १९९ ॥ प्रमाणार्थे मात्र नासिकानते टीटनाटभ्रटाः ॥ १९० ॥ स्यात् । ऊरु. प्रमागमम्य उमान जल | नानु- भवात् नासिकायाः टीटादयः स्युः नतेऽर्थे । माती स्वाता । धनुमायो भूमिः । अवनता नासिका यस्स अक्टीरः । अवनारः । इस्तिपुरुपादाम् ॥ २०० ॥ आभ्याम भवनट। वा स्यात् । हस्ती प्रमाणमस्य हास्तिनमवु । । नेविपिरीसौ ॥ १९१ ।। नेर्नासि- हम्तिमात्र, हस्तिद्वयस, हस्तिदम । पौरप । पुरु- फानतविषये एतौ त्यो मत निनत नासिकायाः | पद्धयस । पुरुषदमी नया। निविड । निविरीस । चोर्षे यसट् दन्नट् ॥ २०१ ।। आर्ये + केनो चिना १९२ ॥ नर्नासिकानतेऽर्थे । प्रमाणे यसट् दमटी त्या या स्तः । अन्य प्रमा- केनी स्त: नेधिक चादेश । निनत नासि णमस्य ऊरुद्वयनं । ऊस्दन । उरमान तोय । पायाः चिक, चिकिन । अरुद्वयसी परिवा । तद्दनी । ऊर्ध्व इति कि? x पिटे विः ॥ १९३ ॥ नेर्नासिकानत- रज्जुमानी मूनिः । विपये पिटो मपति नेचिरादेशः । चिपिट । उम्माने ॥ २०२ ॥ मानयाचिन्येव प्रमाणे क्षुल्लकालो वा चल ॥ १९४ ।।दुल्लक मात्रादेशप भवति । समः प्रमाणमम्य सम । शब्दात् स्वार्थ रो वा स्यात् तत्मनियोगे चुलि दिए । वितस्ति. । मान इति किं । अरुमात्र । त्यय च प्रकृतेरादेश । क्षुल्लक । चुल्ल. । राज सराये च ।। २०३ ॥ सशये च राद क्लिन्नादरण चिल पिल च ॥ १९५|| मात्रढादेप भवति । द्वौ प्रत्यौ मानमम्य द्विपस्थः। दिलनाल्लो भवति अक्ष्णि वाच्ये चिल पिल द्विशतः द्वौ समौ मानमस्य द्विसमः। द्विवितम्ति । चुरादेशश्च | क्लिन्न चक्षु -चिल्ल, पिल्ले, चुल्लं। मारट् ।। २०४ ॥ माने सशये मानद + उपत्यकाधित्यके ॥१९६॥ उपाधिम्या | स्यात् । कपा मानमस्य वर्षमात्र घृत । अन्ध- त्यको निपात्य आसन्ने अधिरडेच स्त्रिया मात्र धान्य । हस्तमात्र क्षेत्रा पचमात्रा पुरुषा । इत्लामावश्च । पर्वतमुपासन्नो देशः उपत्यका। शच्उन्विशते. ॥२०५ ॥ शदतान् श- पर्वतमध्यारूढः अधित्यका । नतात विंशतेश्च माट् स्यात् । त्रिंशन्मानमेषा x तदस्य सजात तारकादिभ्य इतः ! स्यात् त्रिंशन्माना: । दगमाग । विशन्मिात्राः। ॥ १९७ ॥ तदिति वासमर्थेभ्य. सजातवि डिन ॥२०६॥ त्रिंगदादिभ्यो हिन म्याता शिष्टम्य तारकादिभ्य अभ्येति तार्थे इतस्त्यो त्रिंशदहोरामा मानान्य त्रिंगी। गिनौ। मवति । तारकाः सजाता अस्य तारकित नमः।। त्रिशिनो मासा | पंचदशी अर्द्धमासः । अनितमाकाश 1 पुष्पिता वरली । फलितस्तरु । | विशिनो भवनेंद्राः । उमुक्षित. । निद्रित । घविटाफिम ॥ २०७ ॥ आन्या धनु गर्भादमाणिनि ॥ १९८ ॥ गर्मशब्दादितो स्यात् । इद मानमभ्य इयान् । किवान । भवति अमाणिनि । गर्माऽभ्य सजाताभितो वैतदोष ॥२०८॥ एतदः पतापम्य ·१२२ मातनजेनप्रथमालाया- यो भवति । एतावान् । विंशतिदडा अधिका अस्मिन् योजनशते । यत्तदः ।। २०९ ॥आभ्यो घतोर्यो भवति। | त्रिंशत् माषा अधिवा अस्मिन् कार्पापणसहसे । यन्मानस्य यावान् । तावान् । इति द्वान्दार्णवापरनाम्नि निद्रव्याकरणे किमश्च स्येतिश्च ।। २१० ॥ म्यिसज्ञकात शब्दार्णवचद्रिकालघुवृत्ती माने वर्तमानात् किमस्ताभ्या च डतिर्भवति प तृतीयोऽध्यायः । तुश्च । का सख्या मानमेपा कतीमे । कियत इमे । यति । यावत । तति । तावतः । अवयवे तयट् ॥ २११ ॥ अवयवे वर्त मानात् स्यः तयट् स्यात् । चत्वारोऽवयवा अस्य चतुष्टय समतभद्रस्य । पचतयो यमः । सप्ततयी नयत्तिः । दशतयो धर्म । द्विने व वा ॥ २१२ ॥ द्वित्रिभ्यो परस्य तयूट आदेस्तकारस्य वा ख स्यान् । द्वौ भव यव अस्य द्वय | द्वितय । त्रयः । त्रितय । चतुर्थोऽध्यायः । मोक्षमार्ग । प्रथमः पादः। यादेर्गुणात मूल्यक्रेये मयट् ॥ २१३ ॥ तस्य स्यिपूरणे डट् ॥ १॥ तस्येति ता यादगुणवाचकात मागवाचकात् स्थिसज्ञात् । समर्थात् स्थिसख्यावाचिन डट् भवति स्यिपूर मयट् स्यात् यादिश्चेत मूल्ये क्रेये वा वर्तते । णेऽर्थे। त्रयोदशाना पूरणः त्रयोदशो विमलनाथः। ययाना द्वौ गुणौ मूल्यमस्योदश्चितः क्रेयस्य | चर्तुदशः । पचदश । षोडश । एकादशाना द्विमय उदधित् । त्रिमय । उदश्चितो द्वौ गुणौ पूरणी एकादशी । द्वादशी । यावेषा द्विमया त्रिमया यवा । यादेरिति + नोऽसे मट् ।।२।। नकारातान्मट् स्यात कि ? यवानामेको गुणो मूल्यमस्य एकगुण असे । पचानां पूरणः पचमः । पचमी । सप्तम । मुदश्चित् । सप्तमी । अष्टमः । नवमः । दशमः । अस इति अस्मिन्माधिक शतसहस्र तत्सख्य शति कि ' एकादश । द्वादशः। शद्दशाताइड ॥२१४ ॥ वांतात् शत्याधतात् स्येरस्मिन्नितीयर्थे शतसहस्रे च डो भवति यद्वात डटि तिथुक् स्यात् । बहूना पूरण बहुतिथः । तचा तत्सख्य अधिक स्यात् । विंशतिरधिकम । बहुतिथी । पूगतिथ । गणतिथ ( सघतिथ । स्मिन् दाते विंश योजनशत ! विंश सहस्र । घतोरिथुक ॥४॥ घत्वतस्य डटि परत:इथु शत । चत्वारिंश सहस। एकादश । द्वादश | गागमो भवतिइयां पूरणः इयतिथ कियतिथः। शत सहस्र वा । अधिकामिति किं : विंशति- | यावतिय-1 यापतिथी । तावतियः। तावतिथी । रूनास्मिन् शते । शतसहसे इति किं एकाद पदकतिकतिपयस्य थुक् ॥ ५ ॥ एषा शाधिका अस्यां त्रिंशति । तत्सख्यमिति वि। रटि परे थुक स्यात् । पण्णा पूरण पष्ठः । । . बहुपूगगणसघस्य तिथुक ॥ ३ ॥ एपा ·-आम्दावन'द्रराय या." १२१ -- पष्ठी। फतियः । कतिपययः । सस्याट् गुणात् परिनाने ॥ १६ ॥ चतुरः॥६॥ अन्य युग म्यान् डटि परे। | सम्यगब्दात् गुणगाचिन परिजातेऽर्थे सर्वगुण- चतुणां पूग्ण चतुर्थ । चतरा पूरणी चतुर्थी। | संपन्न पो भवति । सम्येन परिनात सन्याः उयो स च ॥ ७ ॥ तम्माच्छयौ त्या शारि: देशः यत्मा या । स्त चकारम्य च स । तुरीयः। तुर्गया। तुर्यः । पाकापानिपटांटाननिकानुपयन्वेष्टा-- देस्ताप ॥ ८॥ द्विगन्दीयो भवति । ॥ १७ ॥ पादयो नित्यते अन्वे- दयोः प्रण दिनीयः । द्वितीया । धरि पार्धनान्वेष्टा पार्धक:-को निपात्य । अय प्रेस्तु च ॥९॥त्रतीयो मवति तृइत्यय चा शलेन आयम्परिक । दडाजिनेन-दांडाजनिक । देश । अयाणा पूरणः तृतीयः । तृतीया । टण । अनुपदमन्वेष्टा अनुपदी गा । इमत्र । +नादिमामादमासमात्मराचम्ट्॥१०॥ स्वगिपु सक्त ॥१८॥ म्यागेभ्यः ईव- शनादिभ्यो मामादेव तम म्यान् । शतम्य | तेभ्यः सक इत्यम्मिन को मवति । केशेषु पूरणः मततमः । महसनमः । अयुतनमः । सक्त केशक । दतकः । नवका। मासतमो दिवसः। अर्द्धमासतम । सवत्सरतम । आदरिकमानः ॥ १९ ॥ उदराय तेरस्य्यादे ॥ ११ ॥ नित्यतात् अम्यिस- | निपात्यते आय्नोऽयथेन् । उदरे सक्त औदरिक । शापूर्वात् तमर म्यात् । पष्टे पूर्णः पप्टितम । उदरकोऽन्यः । पटितमी। सप्ततितम अशीतितमः नवतितमी। फर्मठो घटने ॥२०॥ कर्मन् शब्दात् मस्यादेरिति कि' एक्पष्टः। टत्यो निपात्या इकारश्च पटतेऽर्थे । कर्मणि x विंशत्यादेर्वा ।।१२॥ विंशत्यादिभ्यः पटते कर्मठो ना । समट या म्यात् । गिते पूरणः विंशतिनमः । अग हारी ॥२१ ॥ अशादिवतात् को विंशतितमी । विश । एकविंशतितम ,एकविंशः भवति हारिणि । अश हारी-अगक दायाद । निशतम, निंश । विशी । त्रिशी। शीतकोप्णी कारिणि ।। २२ ।। शीतो. तेन वित्तः चचुचणौ ॥ १३ ॥ तेनेति प्णाभ्यां कारिण्यर्थ को निपात्यः । शीत कारी मासमयीन नित इत्यम्मिन्न चनुपौ सौ म्हशीको जड उपकरण समित तण वित:तर्कचचुः । तचणाव्याकरणचचु । तत्रान्नादृत्ते ॥२३॥ तत्रात कांतात् नवो. व्याकरणचणः । केशचनु । केसचण धृत अचिरापहनेऽर्थे को मवति । तत्रानवा- डटो अथ गृहन् क प च ॥ १४ ॥ मा- धृतम्तत्रका पट । तात् डरतात् अथं गृहात्यर्थे को भवति, डडुप फमितन्त्रम्य ॥ २४ ॥ एभ्य को च नित्य । द्वितीयेन रूपेण गृह्मति द्विक । त्रि- भवति मितरि कामयमानेऽर्थे । अनुक्रमिता फ: । चतुक । अनुक । मभीक । अभिकः। प्रहण पा ॥१५|| उडतान को भवति मंथ । तदस्मिन्नन माये खौ ॥ २५ ॥ सदिति महणेऽर्थे उडुप च वा । द्वितीय ग्रहणहिक,द्विती | वासमर्थात् अस्मिनितीयर्थे को भवति सौ यक । त्रिक, तृतीयकं व्याकरणम्य । यति तवेदन्न प्रायविषय स्यात् । त्रिपुटा पाये 1 ·, নারালমা~- [जैनेंद्र- १०४ जान्नमस्या लियौ निपुटिन पौर्णमासी !गुडापू- | क्तमनेनाद्य श्राद्धिको विप्रः । पिका | कुसरिका । - इन् ॥ ३६ ।। पादं मुकगनेनापार्थे इन् कोल्मापीपटकिन्यौ ॥२६॥ कुस्माषपद- | स्यात् । श्राद्धी । काभ्यां अणिनी निपात्यो । कुश्माषा प्रायेणा + पूर्वात् ॥ ३० ॥ वातात् पूर्वाद् इन् समस्या कोल्मापी तिथिः । बटकिनी पौर्णमासी।। स्यात् । पूर्वमनेन कृत मुक्त पीत वा पूर्वी । ब्राह्मणकोगिके ॥२७॥ एती कांती नि सादे ॥ ३८ ॥ सादे पूर्वादिन् स्यात् । पात्यौ खौ । ब्राह्मणा आयुधाविनोऽस्मिन् बा- | पूर्व कृतमनेन कृतपूर्वी कट । भुक्तपूर्वी ओदन । क्षणको देश । उप्णादल्पान्ने । उप्मादग्नेरचिरो । पीतपूर्वी जल । घृता-उष्णिका यवागूः। 1. इष्टादेः ॥३९॥ इष्टादिभ्य इन स्यात् । सो स्याग्रणी ॥ २८॥ स इति वासमर्थात् इष्टमनेन इष्टी यज्ञे । पूर्ती श्राद्धे । अधीती तकें। भसेति तार्थे को भवति यद्वात स चेदप्रामुख्यः | अर्चितो गुरौ । श्रुती पुराणे । स्यातादेवदतोऽग्रणीयस्य देवदत्तक | जिनदत्तकःसप तदस्यास्त्यस्मिन्निति मनु ॥ ४० ॥ कालमयोजनाह रोग ॥ २९ ॥ यातात् । तदिति वासमयीत् अस्तिविशिष्टात् अस्यास्मिन् कालवाचिनः प्रयोजनवाचिनश्च रोगेऽर्थे को मवति । इत्येतयोरर्थयोमतुर्भवति । गावोऽस्य सति गोमा- सतत कालोऽस्य सततको ज्वरः। द्वितीयदिवस. | न् । धनवान् । वृक्षा अस्मिन् संति वृक्षवान् । पारोऽस्य द्वितीयः। तृतीया । विषपुष्पं प्रयो | क्षबानाइतिश्रणो विवक्षार्थः तेन विषयो नियम्यते। जनमस्य विषपुष्पको रोग. । शीतक । उप्णक । भूमिनिंदाप्रशसासु नित्ययोगेऽतिशायने । शृखलकः करमे ॥ ३० ॥ शृखलात् को । ससर्गेऽस्तिविवक्षाया प्रायो मत्वादयो मता ।। निपात्य करमेऽथोशृसल वधनमत्य शृसला करमः। भूमा प्राचुर्य तन्मिन्-गोमान् | निंदाया क- उन्मनस्युदुत्सोः ॥ ३१ ॥ उदुसुभ्या उ- कुदावर्ती । प्रशसाया रूपवती कन्या । नित्य- न्मनस्वधे को भवति । उद्गत मनोऽस्य उत्क 13 योग-क्षीरिणो वृक्षाः । अतिशायने--उदारणी तुगत मनोऽस्स उत्सुकः । कन्या । ससर्गे दी। क्षेनेज्यस्मिन् यो नाश्य ॥ ३२ ॥ क्षेत्रा. पाण्यगादातो वा ल ॥ ११ ॥ प्रा- दीनताद् अन्यविशिष्टात् घो भवति नाइयेऽथे। प्यगादासरातान्मत्यर्थे लो भवति वा । चूला- क्षेत्रेऽन्यम्मिन् नाश्य क्षेत्रियो व्याधिः । ल । चूलावान् । जघाल । जघावान् । प्राण्य- श्रोत्रियो वा छदोऽध्येता ॥३३॥ प्रोशि- गादिति कि शिखावान् प्रदीपः चिकीर्षावान् । यो वा निपात्यते छदोऽध्येता चेत् । छद शब्दात पः श्रोत्रमावश्च । छदोऽधीते श्रोत्रिय महासजवाचिभ्याध मत्व) को वा स्यात् । मूर्छाल। इद्रिय ॥ ३४ ॥ इंद्रात् घो निणत्यते । ३. मुछीवान् । विचर्चिकाल । विचर्चिकावान् । द्रयात्मनो लिंग, इदेण कर्मणा वा सृष्ट इद्रिय । श्राद्ध युक्त ठोऽनेनाय ॥ ३५ ॥ श्राद्ध सिध्मादे ॥४३॥ एभ्यो लो वा स्यात् । गुनगाय इस्यस्मिन्न ठो भवति श्राद्ध - सिमान्यस्य सति सिध्मलः ! सिध्मवान् । गड्डु. । *रुमक्षुद्जतो ॥ ४२ ॥ रुग्वाचिभ्यः क्षुद्र- यूछाल यूशवान् । मक्षिकाल । मक्षिकावान् ।

·रगुत्ति: धन्दापनदिका। अ. ४. पा..। लः । गहुवान् । मणिल मणिवान् । स्यात् मत्वर्थे । प्राज्ञः । प्रजावान् । श्राद्धः । वातदंतवलललाटादूलः ॥ ४४ ॥ एभ्यो श्रद्धावान् ! आर्चअावान ! वाः । वृत्तिमान् । ऊलो वा स्यात् । यातूलः । वातवान् । दंतूल :) अज्योत्स्नादिभ्योऽण ५४ ॥ एम्योपण दंतवान् । यदलः । बलवान ललाटूलाललाटवान्। स्याद् वा । ज्योत्स्नाऽस्मिन् अस्ति ज्योत्सः ! वाचो ग्मिन् ॥ ४५ ॥ वाचः ग्मिन् | पक्षः । ज्योत्स्नावान् । तामिस्रः । तमिसावान् । वा स्यात् । वाग्मी । वाग्वान् । वैसर्पो च्याधिः । कौतुपं गृहं । *क्षिप्यालाटौ ॥ ४६ ।। वाचः आल आट सिकता रात् ।। ५५ ।। आभ्यामण् स्यात् इत्येतो त्या स्तः क्षिपि कुत्सायां । वाचालः । या । सैकतः सिकतावान् । शार्करः शर्करावान। घाचाटायो निस्सारं बहु जरपति स एवं क्षिप्यते। उशिलौ च देशे ॥५६॥ सिकताशर्क- +कालाघाटाजटाल्लेली ॥४७॥ एम्यो लेलौ । राभ्यां मत्वर्थे देशे उश इल अश् च या भयंति। स्तः क्षिपि । कालालः । कालिलः । पाटालः। मतोरुश । तेन चातुरूप्यं । सिकता देशः। पाटिलः । जटालः । जटिलः । सिकतिलः । सैकतः । सिकतावान् । शर्करा । शर्क- पिच्छादेः ॥ ४८ ॥ पिच्छादिभ्यो मत्वर्थे | रिलः, शार्करः । शर्कराधान् । वा लेलो स्तः । पिच्छला। पिच्छिलः। पिच्छ घुद्रोर्मः ॥ ५७ ॥ धुदुभ्यां मो वा स्यात् । धौर- वान् । फेनलः । फेनिलः । फेनवान् । उरोलः । स्यास्तीति घुमः । द्रुमः । उरसिलः । उरखान् ।प्रज्ञाल:/प्रजिला प्रज्ञावान् । +मधुकृप्यादिभ्यो रवलौ ।।५८ ॥ मध्वादि. *लोमादेःशः ॥४९॥ एभ्यः शो भवतिया। भ्यः कृपादिभ्यश्च मत्वर्थे यथासरयं र बलौ त्यो वा लोमान्यस्य संति लोमशः 1 लोमवान् । रोमशः। स्तः । मधुरो रसः । ऊपरं क्षेत्रं । मुष्करः पशुः । रोमवान् । हरिवः । हरिमान् । सुपिरं काळं । खं महत्कंठविवरमस्यास्तीति खरः। *पामादेनः ।। ५०॥ एभ्यो मत्वर्थे नो वा स्या- | खवानन्यः । अन्यत्र-मधुमान् । ऊपवान् । मुक- त्। पामनः । पामवान् । वामनः । वामवान् । वान् । कृपीवलः । कृपिमान । रजस्वला स्त्री । रज- लेप्मणः । श्लेष्मवान् । स्वान् प्रामः । परिपबल: परिपद्वान् राजा । +दद्र्शाकीपलाल्याः प्रश्च ।। ५१ ॥ दद्रादेनों *कांडांडभाडादीरः ॥ ५९॥ एभ्य ईरो वा वा स्यात् प्रश्च मत्वर्थे । दद्गुणः । दमान् । शाकि- स्यात् । कांडीर: 1 कांडचान् । आंडीरः । आडवान नाशाहीमान् । पलालिनः 1 पलालीमान् । मांडीरः। मांडवान् । लक्ष्मणविपुणांगनाः ॥ ५२ ॥एते शब्दाः फच्या दुरः ॥६०॥ कच्छूशब्दाद् डुरो निपात्यते । लक्ष्मीरस्यास्तीति लक्ष्मणः। लक्ष्मीवा- भवति वा । कच्छुरः । कच्छ्मान | न् । नत्योऽकारश्चाते निपात्यः । विप्वंचो दिवसा * दंतादुन्नते ॥ ६१॥ दंतादुन्नतेऽर्थे डरो रश्मयो वाऽस्य संति विपुणः आदित्यः । नत्यो मवति । दंता उन्नता अस्प संति दंतुरः । अन्य- धुखं च । अगानि कल्याणान्यस्याः संति अंग-प्र-दंतावान् । नाः | अंगानः | अन्या-अंगवती । * मेधारयाद्वेरः॥६२|| आभ्यामिरो वा स्या- महाश्रदार्चाटवेर्णः ॥ ५३ ।। प्रज्ञा? वात् । मेधिरः । मेघावी । मेघावान् । रथिरः । रथि- -- ·सनातनजनप्रयमालायां- { जैनेंद्र-- । - कः। रथी । रथवान्। + फलवञ्चिनः ।। ७१ ॥ आभ्यां शृंगाच * कृपाहृदयादालुः ।। ६३॥ आभ्यामाला | इनो वा स्यात् । फलिनः । फलवान् । बहिणः। स्यात् । कृपालः । कृपावान् । हृदयारः । हृदया। बर्हवान् । शृंगिणः । हृदयवान् । * मलादीमसथ ॥७२।। मलादीमसो भवति फेशाद्वः ॥६४॥ केशान्मत्वर्थे वा वो भवति।। इनश्च वा । मलीमसः । मलिनः । मलवान् । केशवः । केशिकः । केशी । केशवान् । ४ पवमरुतस्तः ॥७३ ॥ आभ्या तो वा * गांडयादिभ्यः ॥६५॥ एभ्यो वो वास्या- स्यात् । पर्वतः पर्ववान् । मरुतः । मरुत्वान् । त्। गांडीवं । गाडिवं । अजगवं धनुः । हिरण्यवः। * मायामयामेधारकतपोऽसो दिन ॥७४।। हिरण्यवान् । मायादेरसंताच विन्वा स्यात् । मायावी । माया- *तमिस्रार्णवोर्जस्वलोजस्विन्वत्सलांशलाः | वान् । आमयावी । आमयावान् । मेघावी । ॥ ६६ ॥ एते निपात्यते । तमोऽस्यामस्ति तमिना | सम्वी । तपखी । यशस्वी । तेजस्वी । वर्चस्वी । रात्रिः । तमसो रः उतश्च इत्वं । अस्मिन्न * नौशिखादिभ्यां ठेनौ ।।७५॥ नावादिभ्यः स्ति अर्णवः समुद्रः । अर्णसो वः सस्य च खं । शिखादिभ्यश्च ठेनौ वा स्तः । नाविका नौमान्। ऊोऽस्यास्त्यस्मिन् वा ऊर्जस्वलः । ऊर्जस्वी । कुमारिकः । कुमारीवान् । इन-शिखी। शिखा- ऊर्जसः अस्वलास्विनौ त्यौ निपात्यौ । वत्सः वान | माली । मालावान् । मेखली ।मेखलावान्। सेहोऽस्यास्ति वत्सलः साधुः । अंशो बलमस्या- संज्ञी । संज्ञावान् । स्ति । अंशलः पुत्रः । वत्सांशाभ्यो कामवति व *अतोऽनेकाचः दः ॥७६॥ अकारांतादनेकाचः लत्यो निपात्यः। ठेनौ वा स्तः। दंडिकः। दंडी । दंडवान् । छत्रिका । * गोग्यर्थे ॥ ६७ ॥ गोशब्दात मिन नि- | छत्री|छत्रवान्।अनेकाच इति किःखवान्। स्ववान् । पात्यतेऽर्यऽर्थे । गायोऽस्य संतीति गोमी। गोमा व्रीह्यादिभ्यः॥ ७७॥ एभ्यः ठेनौ वा स्तः। नन्यत्र । स्वामीश्वराधिपतीति निर्देशात खमैश्व- ब्रीहिकः । ब्राही । ब्रीहिमान्। मायिकः । मायी । यमस्यास्तीति मिनंत स्वामीति सिद्धं दीत्वं च मायावान् । मायावी । निपात्यते । +अशिरसोऽशीर्पच ॥ ७८ ॥ आशरसः * ओऽभ्रादिभ्यः॥६८॥अम्रादिभ्यः अत्यो ठेनौ वा स्तः । अशीर्षादेशश्च । अशीर्षिकः । भवति । अप्राण्यस्मिन् संति अनं नमः। अर्शसः। | अशीी । अशीर्षवान् । भावेऽर्थार्थांतात् ॥ ७९ ॥ भावे वर्तमाना- * हीनात स्वांगात् ॥ ६९ ॥ स्वांगादीनाद् दादांताच तौ स्तः । अर्थनमर्थः । सोऽस्यास्ति अत्यो भवति । खंडः कर्णोऽस्यास्ति कर्णः । अर्थिकः । अर्थी । प्रत्यर्थिकः । प्रत्यर्थी । छिना नासिका अस्यास्ति नासिकः । खंजः *तुंदादिबहिरिलश्च ॥ ८० ॥ तुंदादेवीहि- पादोऽस्यास्तीति पादः। हीनादिति किंकर्णवान् । वाचिनश्च इलो भवति तौ च । तुंदिलः। तुंदिकः। + मुंगादारकः ॥ ७० ॥ श्रृंगादारको वा तुंदी । तुंदवान् । उदरिलः । उदरिकः । उदरी । स्यात् । श्रृंगारफः । शृंगवान् । शृंगी । ब्राहि-शालिकः । शालिल: । प्रालिमान । फल- उरसः। जटा।

·स्पतिः] शब्दार्गवचद्रिका । • ४ | पा . . । . गुणवान् । मिल: । फलमिकः । परमी। वयसि गम्यमाने । पचमोऽम्याम्ति मास सवत्सरो *स्वांगाद्विवृद्धौ ॥ ८१ ॥ खोगाद् विद्धि वा पचमी उष्टः । नवमी । दशमी । विशिष्टात् इलो भवतिती च वा विवृद्धो महांता सुसादे ॥ ९१ ॥ सुसादिभ्य मत्वर्थे कौँ अस्य स्त कर्णिकः । फर्णिल । कर्णी। नित्यमिन स्यात् । सुखी । दुःखी । कृच्छ्री । कर्णवान् । भोष्ठिलः । ओष्ठिकः । ओष्ठीत्यादि । मालात क्षेपे ॥१२॥ मालाशब्दादिन स्यात् . *हिमादिभ्यो य ।। ८२ ॥ एभ्यो यो वा छोपे। माली । भवति । हिम्यः । हिमवान-गिरि । गुण्यः । धर्मशीलवर्णातात ॥९३ ॥ धर्माद्य- तादिन स्यात् । तपम्विना धर्म तपन्विधर्मः । रूपाच्छस्ताहते ॥ ८३ ॥ रूपाद् यो वा सोऽस्यास्तीति तपस्विधर्मा । तपस्विशीली। क्षत्रि- भवति शस्ते आहते चार्थे । प्रशस्तरूपमस्यास्ति । यधर्मी । क्षत्रियशीली । ब्राह्मणवर्णी । शूद्रवर्णी। रूप्यो गौ । आहत रूप्यमस्यास्ति रूप्यः । वाहूरोबलात् ॥ ९४ ॥ बाहूरुभ्या परात कापणः । रूपवानन्यत्र । बलान्मत्वर्थे इन स्यात् । याहुबली । ऊरुबली । गोपूर्वाह नित्य ॥ ८४ ॥ गोपूर्वात् पुष्कराद्देशे ॥९५ ।। पुष्करादिभ्य इन शब्दात् नित्य ठन स्यातागौशतिका गोलक्षिक । स्यात् देशेऽर्थे । पुष्कराण्यमिन सति पुष्करिणी निष्फाच्छतसहसात् ॥ ८५ ।। निष्क- | देशः । पद्मिनी । उत्पलिनी । देश इति किं । पूर्यात् शतादेष्टन स्यात् । नैष्कशतिकः । नैष्क । पुष्करवान हम्ती । सहसिकः । निकादिति किं । शती । सहप्ती । मन्मात् खौ ॥९६॥ मन्नतात माताच इन *एकादेर्यात् ॥८६॥ एकपूर्वाद् यसात । भवति खौ।दामिनी।वर्मिणी भामिनी । कामिनी । ठम भवति नित्य । एको गौ:-एकगवः । *हस्तदतकराज्जाती ॥९७ ॥ हस्तादेरिन् सोऽस्यास्ति-ऐकगविक । ऐकशतिक । स्यात जातौ । हस्ती । दती । करी । जाताविति 1 सर्वादेरिन् ॥ ८७ ॥ सर्वपूर्वाद् यसात् । किं । हस्तवान् । इन् स्यात् । सर्वधनी । सर्वकेशी । *वर्णी ब्रह्मचारी ॥९८ ॥ वर्णशब्दात *द्वरुग्गात् माणिन्यस्वांगाद् ॥ ८८ ॥ | मत्वर्थे इन् निपात्यते ब्रह्मचारी चेदभिधेयो भवति । हद्वाद् रुग्वाचकात् गर्वाच्च स्वागात् इन् स्यात् | वो बृह्मचर्यमस्यास्ति वर्णी ब्रह्मचारी। प्राणिनि गम्यमाने । कटककेयूरिणी । शखनू तुडिवटिवले ॥ ९९ ॥ एभ्यो भो पुरिणी । रुजः-कुष्टी | किलाशी । गात्-ककु भवति । तुहिम । वटिभः । बलिभः । दावर्ती । काकतालुकी । पाणिनीति किं । पुष्प देशभ्या ॥ १०० || आभ्या भो भवति । फलवान वृक्ष । अस्वागादिति किं स्तनकेशवती। *वातातीसारपिशाचात् कुक् च ॥ ८९ ॥ | वयस्तितुताः ॥१०१॥ ताभ्या वादयो वातादेरिन् स्यात् कुक चागम । वातकी । भवति । कवः । शवः । कय । शय । कतिः। भतीसारकी। पिशाचकी। शति । कतुः । शतुः । कंतः । शतः । स्टो वयसि ।। ९० ॥ उडतादिन स्यात् + ऊर्णाहशुभभ्यश्च युस ॥१०२॥ एभ्य- कम । शभ ।

·सनातनजनप्रथमालायां-- [ जैनेंद्र- १२८ . । स्ताभ्या च युस् भवति । ऊर्णायुः । अहंयुः । एतदः ॥ १११ ॥ एतदस्तौ स्तः रफ- शुभयुः । कंयुः । शंयुः । थकरादी परतः । एतास्मन्ननद्यतने काले एत- सूक्तसानोश्छः ।।१०३॥ सूक्ते सामनि हि । इत्थं । चाभिधेये मृदो मत्वर्थे छो भवति । अच्छावाक् अश ॥ ११२ ॥ एतदोश भवति शब्दोऽस्मिन्नस्ति अच्छावाकीयं । मैत्रावरुणीयं | तसादौ । एतस्माद् अतः । एतस्मिन् अत्र । सूक्तं । यझीयं । वारतंतवीय साम । कायास्तस ।। ११३॥ किमादेः कांतात वोए चाध्यायानुवाके ॥ १०४ ॥अध्या- | तम् भवति । कस्मात-कुतः । सर्वतः। विश्वतः। येऽनुवाके चाभिधेये मृदो मत्वर्थे छो भवति । बहुभ्यो-बहुतः । तस्य चोप् वा । गर्दभाडशब्दोऽस्मिन्नध्यायेऽनुवाके तसेः ॥ ११४ ॥ परस्य किमादिभ्यः वा गर्दभाडीयः, गर्दभाड:-अध्यायोऽनुवाको। आधादिभ्यस्तसीत्येवमादिना विहितस्य तसे- वा । कूर्चमुखीयः । कूर्चमुखः । उच्छिष्टीयः। स्तस् भवति । कुतः आगतः । ततः आगतः । उच्छिरः। * पर्यभेः सर्वोभये ॥ ११५ ।। पर्यभिभ्यां विमुक्तादेरण् ॥१०५॥ विमुक्तादिभ्योऽण् | सर्वोभयेऽर्थे तम् भवति । परितः । अभितः स्यात अध्यायादावभिधेये । विमुक्तशब्दोऽस्मि ईपस्त्रः ॥ ११६ ॥ ईबंतात वो भवति। नस्ति चैमुक्तः । दैवासुरः । सक्षोसुरः । सर्वस्मिन् सर्वत्र । तत्र । यत्र । बहुत्र। घोपदादेव॑न् ।। १०६ ॥ अस्माद् वुन् * किमोऽच ।।११७॥ किमः अश भवति स्यात् अध्यायादौ । घोपदशब्दोऽस्मिन्नस्ति | प्रश्च । कस्मिन्-क, कुत्र । घोपदकः । इपत्वकः। इदमो हः ॥११८ ॥ इदमः हो भवति । धनहिरण्ये कामे ॥ १०७॥ आभ्या- | अस्मिन-इह । भीवताभ्या कामेऽर्थे वुन् स्यात् । धने कामः * भवत्वायुप्मीर्घायुदेवानांप्रियकार्थाच- धनकः । हिरण्यकः । ॥ ११९ ।। भवत्वादिसमानाधिकरणात किमादेः किंस्लिवहोरद्वयादिवैपुल्यात् ।। १०८॥ त्रो भवति तश्च । को भवान् । कुन भवान् । किमः स्निसंज्ञेभ्यो धादिवर्जतेभ्यः बहुशब्दा- | कुतो भवान् । यो भवान् यत्रभवान । यतो यावैपुल्यवाचिनः ते सुपः" इत्यतः प्राक वक्ष्य- | भवान् । स भवान् । ततो भवान् । ततो भवंती। माणास्त्याः भवंति इत्येषोऽधिकारो ज्ञेयः । तत्रै- | ततो भवंतः । तं भवत-तत्रभवंतं । ततो भवंतं । वोदाहरिप्यामः । अद्वयादिग्रहणं किं ! द्वाभ्यां । तौ भवंतौ । तत्रभवंतौ । ततो भवंतौ । तान दयोः । स्वत् । मत् । भवतः । बहोः । सूपात् । भवतः । तत्र भवतः । ततो भवतः । एवं सर्व- इदम इश ॥ १०९ ।। इदम इश भवति त्रास आयुष्मान । तत्र आयुष्मान् । तत आयु- तसादौ । अस्मात् । इतः । इह । प्मान । स दीर्घायुः। तत्रदीर्घायुः। ततोदीर्घायुः। एतेतौ थोः ॥ ११० ॥ इदमः एत स देवानां प्रियः। तत्रदेवानांप्रियः। ततो देवा- इत इत्येतो आदेशौ स्तः रेफादौ थकारादौ च | नांप्रियाचशब्दादन्यत्रापिाअनेन गतः इतो गतः। परतः । एतर्हि । इत्यं । *कालेऽनद्यतनाहिः।।१२०॥ किमादेरनद्यतने * ।

·हात ] दाय दिया । १.पा. ॥ N पाले हियो भवति । कास्मन्ननयाने काले *प्रकारे या।। १३१ ॥ सामान्यापेक्षा- फर्हि । यन्मिन्ननयनने काले यहि । तर्हि । विशेपानर्देशः प्रारः 1 किगादिभ्यः प्रकारेऽर्थे अनद्यतन इति किं । कस्मिन् काले कदा । था भवति । सर्वेग प्रकारेण सर्वथा । यथा ।तथा । * उदम ।। १२१ ।। इदमः हिर्भवति । अ. * कथमित्म ।। १३२ ॥ जिमिदमेतदम्यः स्मिन् काले एतर्हि । यम् निपात्यते । केन प्रकारेण-कथ । भनेन *अयुना ॥१२२॥ इदमोऽधुना त्यो भवति। एतेन वा प्रकारेण-दत्य । अस्मिन् काले अधुना। * ते सुपः ।।१३३।। ते प्रागुक्ता तसादयः * दानी ॥ १२३ ॥ तस्माद्दानी भवति । सुपसज्ञका भवति । तथा चैवोदाहत । अस्मिन् काले इदानी। #दिग्भ्यो वारेभ्योऽस्तात दिगदेशकाले *तदः ॥ १२४ ॥ तदः दानी भवति । ।। १३४ ।। दिक्शब्देभ्यो वावंतेभ्यो दिशि तस्मिन् गले तदानीं । देशे काले च वर्तमानेभ्योऽम्तात् भवति । पूर्वा * यकिरात्स कान्याहा ॥१२५॥ यदादे | दिग् रमणीया, पूर्वो देशः कालो वा रमणीयः । दात्यो भवति । यस्मिन् काले-यदा । कदा। पुरस्ताद् रमणीयं । पूर्वस्याः दिश पूर्वस्गाहे- तदा । सर्वदा । एउटा । अन्यदा । शात् कालाद्वा आगत । पुरस्तादागत । *सदासयः ॥१२६॥ सदा सद्यम इत्येतो । पूर्वम्या दिशि पूर्वस्मिन् देशे काले वा वसति शब्दौ निपात्यो । सर्वशब्दाद्दानिपात्यः । सभा पुरस्ताद् वसति । एवमधस्ताद् रमणीयमि- वश्च । सर्वम्मिन् काले सदा । समानात् यन्त्य । त्यादि । वान्भ्य इति कि । पूर्व देश गत । सभावश्च । समाने काले अहनि वा सद्य । दिग्देशकाल इति किं । पूर्वस्मिन् गिरो वसति। *पूर्वान्यान्यतरेतरापराधरोत्तरेभ्योऽ ह्यास *परावरात स्तात् ।।१३५|| आभ्या वाके ॥ १२७ ।। एभ्य अहनि वर्तमानेभ्यः एयूम बताभ्या दिग्देशकालेषु वर्तमानाभ्यां स्ताद भवति अस्मिन्नहनि । पूर्वेयु । अन्येछु । भवति । परा दिग् रमणीया । परो देश कालो अन्यतरेयुः । इतरेद्युः । अपरेशुः । अधरेछु । या रमणीय -परस्ताद रमणीय । परम्तादागत । परस्ताद वसति । अवरस्ताद रमणीय । अवर * घुश्चोभयात् ।। १२८ ॥ उभयाद् घुस | स्तादागत । अवरस्ताद् वसति । भवति ऐयुश्च । उभयस्मिन्नहनि उभया ,उभयेयुः *दक्षिणोत्तराचातम् ॥ १३६ ॥ आभ्यां * परेद्यवि ॥१२९॥ परशब्दात् एछवि | ताभ्या च वाफेवताभ्या दिग्देशनालेयु वर्तमा त्यो निपात्यः | परस्मिन्नहानि परेद्यवि । नाभ्या अतम् भवति । दक्षिणतो रमणीय । * परुत्पराउँपमोऽब्दे ॥१३०॥ एते नि- दक्षिणत आगत । दक्षिणतो वमति । उत्तरतो पात्यतेऽन्दे वर्षे गम्यमाने । पूर्वशब्दादुत्यः । रमणीय । उत्तरत आगतः । उत्तरतो वसति । परादेशश्चापूर्वस्मिन् सवत्सरे परुत् । पूर्वतर शब्दाद् परतो रमणीय । अवरतो रमणीयमित्यादि । आरित्य परभावश्च । पूर्वतरे सवत्सरे परारि । * अघराचात् ॥१३७|| अस्मात् ताभ्या इदम समसण इशादेशश्च । अस्मिन् सवत्सरे एपम । च आद् भवति दिगादौ । अधराद् रमणीय । उत्तरंधु । । -- ·१३० सनातनजेनग्रामालायां- अधरादागतः । अथराद् वसति । दक्षिणाद् रम- । वर्जितात् दिगादौ वर्तमानात आत्यो वा भवति । णीयं । उत्तराद रमणीयमित्यादि। दक्षिणा रमणीयं । दक्षिणाद् रमणीयमित्यादि । * पथोऽपरस्य दिगादेश्वाति ।।१३८ ।। *आऽऽही दूरे ॥ १४४ ॥ दक्षिणादकातात कैवलस्यापरशब्दस्य दिग्पूर्वस्य च पश्चादेशो | रेऽर्थे आऽऽही इत्येतो त्यो स्तः दिगादौदिक्षिणा भवति आतित्ये परे ! अपरा दिग् देशः कालो | रमणीयं, दक्षिणाहि रमणीयं । दक्षिणा वसति, वारमणीय पश्चात्, पश्चादागतः। पश्चात् वसति । दक्षिणाहि वसति । दूरे इति किं ! दक्षिणतः । दिगादेः-दक्षिणाऽपरा दिग देशः कालो वा । दक्षिणाद् । रमणीयः दक्षिणपश्चाद् रमणीयं । उत्तरपश्चाद *उत्तराद् वा ॥ १४५ ॥ उत्तरादकांताद् नमणीयमित्यादि। आऽऽडी वा स्तः । उत्तरा रमणीयं । उत्तराहि * वार्धे द्यौ ॥१३९॥ केवलत्यापरशब्दस्य रमणीयं । उत्तरा वसति । उचराहि वसति । दिगादेश्य पश्चो वा भवति अर्द्ध धौ परतः । उत्तरतः । उत्तरात् । अपरमर्द्ध-पश्चाई । अपराई । दक्षिणापरस्यार्द्ध * पूर्वाधरावराणां पुरधवोऽसि ॥ ११६ ॥ दक्षिणपश्चाई । दक्षिणापरार्द्ध । पूर्वादीनां पुरादयो भवत्यसि परतः दिगादी उपर्युपरिष्टात् ॥१४०॥ एतौ निपात्यौ । पुरो रमणीय । पुर आगतः । पुरो वसति | ऊर्ध्वशब्दाद् रिरिष्टातौ त्यौ उपादेशश्च । अधो रमणीयं । अधः आगतः । अधो वसति । ऊर्ध्वा दिग् रमणीया-उपरि रमणीयं । उप- | भवो रमणीयं । अवः आगतः। अवो वसति । रिष्टाद् रमणीयं । उपर्यागतः । उपरिष्टादागतः। * अस्ताति ॥ १४७ ॥ तेषां पूर्वादीनां उपरि वसति । उपरिष्टात् वसति ।। पुरादयो भवंत्यस्ताति परतः । पुरस्तात रमणीयं वैनोऽद्देऽकायाः ॥ १४१ ॥ दिक्छ- पुरस्तादागतः । पुरस्ताद् वसति । एवं-अंध- ब्दात् अदूरे दिगादौ वर्तमानात कांतवर्जितात् | स्तात् । अवस्तात् । एनो वा भवति । अस्मात्पूर्वा दिगदूरा रमणीया *स्यर्विधार्थे घा ।। १४८॥ स्थिसंज्ञकात् पूर्वेणास्य रमणीयं । पूर्वणास्य वसति । एवं- विधार्थे धा स्यात् । एकेन प्रकारेण-एकघा । द्विधा । भपरेण, दक्षिणेन, इत्तरेण । भदूर इति किं त्रिधा । चतुर्धा । बहुधा मुंक्ते । हिमवतो दक्षिणाद् वसति । अकाया इति किं ! *विचाले च ॥ १४९ ॥ विचाले द्रव्यस्य दक्षिणादागतः । संख्यांतरापादनेऽर्थे स्येर्धा स्यात् । एको राशि * अंचेरुः ।। १४२ ॥ अंचत्यतात् प्राग्- | क्रियते- द्विधा क्रियते । विधा । अनेकमेकं कुरु दिगच्छब्दात बाकेबलात् दिगादौ वर्तमानात् । एकधा कुरु । विहितस्यास्तातः एनस्य या उप भवति । प्राची * बैकाद् ध्यमु ॥१५०॥ एकाद्वा ध्यमुञ् दिए दूराऽदूरा वा रगणीया-मागमणीयं । भवति विधार्थे विचाले च । एकेन प्रकारेण-ऐक- पागागतः । प्राग वसति । एवं-पत्यम् । ध्यं । एकपा मुंक्त । अनेकमेकं करोति-ऐकध्यं, अपाक । उदक । *दक्षिणाद् वाऽऽ: ॥१४३॥ दक्षिणाद् का- *दिवर्धमुझ ॥ १५१ ॥ आभ्यां धमुन् स्यात् | एकया करोति ।

·रघुपत्ति । शब्दार्णवदिवा म. ४१ पा। वा विधार्थादौ । द्वैधं । त्रैछ । द्विधा । त्रिधा । काम्यफेभ्यः पाटलिपुत्रकाः पचतितरां । पठंति- *एधात ।। १५२ ।। ताभ्यां एधात् भवति | तरा | आढ्यतरा. । अभिरूपतराः । विधार्थादौ । द्वेधा । त्रेधा। *तौ झ. ॥१६२॥ तो तकारादौ त्यो तमतरी *तद्वति धण् ॥ १५३ ॥ द्वित्रिभ्यां तद्वति झसजौ स्तः । कुमारितमा । कुमारितरा । प्रकारवति विचालवति चार्थे घण् स्यात् ।द्वौ प्रफारी | *गुणांगाद्वैठेयम् ॥ १६३ ॥ गुणागमप्रधान द्वौ भागो वा एषा-द्वैवानि । त्रैधानि । यम्य तस्मात्सरयोः तमतरयोः इष्ठेयस् वा स्तः । * याप्ये पाश. ॥१५४॥ याप्ये कुत्स्येऽर्थे | पटिष्ठः । पटुतमः । पटीयान् । पटुतरः। मृदः पाशो भवति । याप्यो वैयाकरण:-चैया. *प्रशस्यस्य यः॥१६४ाशस्यशब्दस्य ओ फरणपाशः। तार्किकपाशः । भवति तयोः परतः । सर्वपामय प्रशप्त्यः-श्रेष्ठः। *यांशेऽष्टमाञः ॥ १५५ ॥ अष्टमशव्दादशे । अयमनयोरस्माद्वा प्रशस्यः-श्रेयान् । भागे वर्तमानात् स्वार्थे जत्यो वा भवति । अष्टम * ज्यः ॥ १६५ ।। तस्य ज्यादेशो भवति एव-आप्टमो भागः । अष्टमः । तयोः परतः । ज्येष्ठः । ज्यायान् । *पप्ठात् ॥ १५६ ॥ पठादशे वर्तमानात -दृद्धस्य ॥ १६६ ॥ वृद्धशब्दस्य ज्यो स्वाथै जो वा भवति । पाष्टः । पष्ठः। भवति तयोः परतः । सर्वेपामनयोरस्मादाऽयं *कश्च माने ॥ १५७ ॥ षष्ठान्मानेऽर्थ वर्त- | वृद्धः ज्येष्ठः । ज्यायान् । मानात को भवति अश्च वा । पष्ठ एव पष्ठक:। वाढांतिकस्य सारनेदं ॥ १६७ ॥ वादा- पाठः पाठः। तिकयोः साध नेदावादेशौ म्त तयोः परतः । * एफादाकिंवासहाये ॥ १५८ ॥एकश- सर्वेषामय वाढ जल्पति-साधिष्ठ । साघीयः। ब्दाद् आफिन भवत्यसहाये कश्च वा । एक एव | इदमेषामनयोरस्माहातिक-नेदिष्ठ । नेदीयः । एकाफी । एककः । एकः । युवाल्पस्य कन् वा ॥१६८ ।। युगाल्पयोः *तिलात पिंजपेजो निष्फले ।। १५९ ॥ | कन् वा भवति तयोः परतः । सर्वेषामयं प्रकृष्टो दिलात्, निष्पले पिंजपेजौ, न्या. म्तः 1. निष्फल- गुदा-कनिष्ठः । यत्पिष्टः । अपगपेरहमाता स्तिल-तिलपिंजः । तिपेजः। प्रकृष्टो युवा-कनीयान् । यवीयान् । अल्पिष्ठः । तमः प्रकृष्टे मिडश्च ।। १६० ॥ मिता- अल्पीयान् । न्मृदश्च प्रकृष्टेऽर्थे तमो भवति । सर्वे इमे पचंति विन्मतोरुप् ॥ १६९ ॥ एतयोरुभवति अयमेपा प्रकृष्ट पचति पचतितमा । जल्पतितमां। तयोः परतः । सर्वपा सग्बीणामय प्रकर: मृदः सर्वे इमे आढ्या अयमेपा प्रकृष्टः आढयः सूग्वी-सजिष्ठः । अयमनयोरस्माद्दा सूजीयान् । आत्यतमः सुकुमारतमः। अयमेषा त्वमता प्रकृष्ट बग्वान्-खचिष्ठः । *द्विविभज्ये तरः॥ १६१ ॥ द्वित्वे विभज्ये खचीयान् । च पृथक् कर्तव्ये सति प्रकृष्टे तरो भवति । द्वाविमी परास्ते रूपः॥ १७० ॥ मितान्मृदय पचत:--अयमनयोः प्रकृष्ट पचति-पचतितरां ।। प्रशस्तेऽर्थे रूपो भातिप्रशन्न पचति-पचतिरूपं। पठतितरां । पटुतरः । पाठकतरः । विभज्ये-सा- वैयाकरणरूपः । पडितलाः।

·सनातनजनप्रथमाला- [जनेंद्र-- , " । * आसिद्ध शार्दश्यदेशीयकल्पाः||१७१॥ स्मदोरिति किं ! तवया । यकया । अभासीति इपंदसिद्ध-आसिद्धं । तस्मिन्नर्थे झाद्यतवर्जिताद् कि युवकाभ्यां । आवकाभ्यां । युप्मकाभिः । देश्यादयो भवंति । आसिद्धं ईपदसमाप्तं पचति अत्मकाभिः। युवकयोः । भावकयोः । युष्म- पचतिदेश्य, पचतिदेशीय, पचतिकल्पं । पटुदे- ! कासु । अस्मकासु । श्यः, 'पटुदेशीयः, पटुकल्सः । अझारिति * ो को दिश्च ॥ १७ ॥ प्राकटेरा कि! तमादिभ्यो देश्यादयो न भवति । एभ्यस्तु | भवति ककारस्य च दिः। कुत्सितमज्ञातं या ते स्युः। पटुदेश्यतमः, पटुदेश्यतरः, पटु- उधैः-उच्चकैः । नाचकैः । धिक् । धकित् । देश्यरूपः। पृथक-पृथकत । वा सुपो यहुः प्राक् ॥ १७२ ॥ आसिद्धे तूष्णीकां ॥ १७९॥ तूप्णीमः काम् निपा- सुचनात् प्राक नहुत्या वा स्यात् । आसिद्धः पटुः | त्यते । कुत्सितमज्ञातं वा तूष्णीं-तूष्णीकामास्ते । बहुपटुः । पटुदेश्यः । बहुमुक्तं, मुक्तदेशीयं । * कुत्सिताशाताल्पे ॥१८० । कुत्सिताद्यर्थेषु +न झादि: कजोऽछिन्नादिभ्यः ॥ १७॥ यथाविहितं त्यो भवति । कुत्सितोऽज्ञातोऽल्यो छिनादिवर्जितात् यः कजत्यः तदंतात झादिर्न वाऽश्व:-अश्वकः । घृतकं । जल्पतकि । भवति । अयमेपामनयोरस्माद् वा प्रकृष्टः पटुः अनुकंपातन्नीत्योः ॥ १८१॥ अनुकंपायर्या पटुकः । प्रशस्तः पटुः-पटुकः । कज इति कि तन्नीतौ च मृदो मिडतात कजादयः स्युः । अनु- कुटीरतमः । अच्छिन्नादिभ्य इति किं ! कुत्सितो , कंपितः पुत्रः पुत्रकः । वत्सकः । अनुकंपित या- ज्ञातो वा छिन:-छिन्नकः। अचमेपामनयोरस्माद्वा चते-याचतके । तन्नीती-पुत्रक उत्संगे उपविश । छिन्नः छिन्नकः । कजस्तमादयः स्युःछिन्नकतमः, कर्दमकेनासि दिग्धकः । तूप्णीकां तिष्ठ । हंत ते छिन्नकतरः, छिन्नकरूपः, भिन्नकतमः । भि- धानकाः । तिलकाः । एहकि । अद्धकि । * पहचो नृखोर्वाऽजातेष्ठघलाः ॥ १८२ ॥ अनत्यते ॥ १७४ ॥ अनत्यंतेऽर्थे यत्त्य- बहुचो मृदः नृनामः पुरुषवाचिनः जातिवर्जितात स्तदंताद् शादिर्न भवति। अनत्यंत भिन्न-भिन्नम्। ठपेला वा भवति । अनुकंपितो देवदत्तः देविका। इदभेषां प्रकृष्टं भिन्न-भिन्नकं । देवियः । देविलः । देवदत्तकः । बदच इति किं: एवात कज ॥ १७५ ।। आ इवशब्दात ! रामकः । सामकः । नृखोरिति किं ! मुसीमकः । कजधिकृतो वेदितव्यः । तत्रैवोदाहरिप्यामः। अजातीरति किं ? महिपकः। वराहकः । शूकरकः। मिलेरक माटः ॥ १७६ ॥ मिछ अडवुच्चोपादेः ॥ १८३ ।। बहचो नृखो- जिसजकरय च है प्राक् अफ् त्यो भवति । रजादेरुपपूर्वात अडवुतौ त्यो स्तः ते च वा । अनु- कुत्सितमज्ञातं वा पचति पचताके । पठतकि । कपितः उपेंद्रदतः उपडः । उपकः । उपिकः । सरके । विश्वके । यके । तके । उपियः। उपिलः । उपेंद्रदत्तकः । xयुप्मदस्मदोः सुपोमोसि ॥ १७७॥ एतयोः xउकोऽचः ख प्रात्या च ॥ १८४ ॥ उगं- सुवतत्य रेः प्रा भग भवति अभोलि परतः । तात् परस्यानुकंपादौ विहितस्य त्यस्याजादेरादेः चयका । मयका | त्यकि । मयकि । युग्मद-ख भवति मात्या च तदुर्गतं स्यात् । वायुदत्तः नकदेश्यः। + ·स्युति ] शब्दापद्रिका | अ. ४ | पा. वायुकावायुयः वायुलामातृरामातृयः। मातृलः । परम्य शब्दम्योन्मनत्यीच । अनुरपितो वृहम्प- * कजुपि द्योः ॥ १८५ ।। यहचो नृसोर्यद् तिदत्तः वृहम्पतिः। बृहस्पतियः। बृहस्पतिरः । द्यतस्य वोचित्युपि सति ततः कन् भवति । देव * प्रास्पदस्य वा ॥१९२।। पूर्वपदम्य क्वचि- दत्तः, देवः 1 अनुरूपितो देवः देवकः देवका । दुपू स्यात् वाचि । अनुक् पितो देवदत्तः दत्ति- जिनकः । जिनका। कादचियः दत्तिला देविका देवियः । देविलः । * उप चाजिनात् ।। १८६ ।। अजिनातात हस्से ॥ १९३ ॥ हम्वेऽर्थे कादयः स्युः। नृसोः कन भवति द्योश्चोए । व्याघ्राजिनोऽनुक- | हस्वः पट:-पटकः । दडकः । पुरुषकः । पित:-व्याघ्रकः । सिंहकः । वृस्कः । * कुटीशुडादः ॥१९४|| आभ्या रो भवति । • अपडेकाचप्रारूपढस्याचि ॥ १८७ ॥ हत्या कुटी कुटीरः । शुटीरः । पवर्जिताचपूर्वपदस्य चोरुप भवति अचि । * शम्या रुश्च ॥१९५॥ शमीशव्दादर्भ- अनुफपितो वाग्दतः-वाचिकावाचियः। वाचिला। पति रश्च । हस्वा शमी-शमीरुः। शमीरः। त्वचितः। त्वचिकः। शुचिकः । पण्णिपेधः किं ? * कुतुपः॥१९६।। कुतूशब्दादुपो निपात्यते। अनुमपितःपडगुलि:- पडिकः । पडियः। पडिलः) हसा उत्तूः कुतुपः । * द्वितीयादचः ॥१८८॥ द्वितीयादचः पर कासूगोण्यास्तरर् ॥ १९७ ॥ आभ्या स्य शब्दम्योभयति अनुकपाया विहितेऽचि परतः हम्वे नरट् स्यात् । हम्या कासः-कास्तरी । अनुरूपितो जिनदत्त:-जिनिकः । जिनियः । गोणीतरी। जिनिल उपडः। उपकः उपिक उपियः उपिलः। * वत्सोक्षाश्चर्पभानास||१९८॥ एम्यरतरट् तेनैचः ॥१८९ ॥ तेन द्वितीयेनाचा सह | स्याद्धासे तनुत्ने गम्यमाने । हखितो वत्सः ततः परम्य शब्दस्योब भवत्यचि द्वितीयोऽच | वत्सतरः। उक्षतरः । अश्वतरः। कपमतरः । एच यदि म्यात् । अनुक्रपितो ल्होडः रहिकः। *किंयचदन्यावयोन्निगे डतर ॥१९९॥ लहियः । लहिलः । पोतरोमा:-कपिकः। किमादेयोरेकस्मिनिर्धार्थे उतरो भाति । को कपिपः । कपिलः । गुहा, गुरुोज्या । भवतो. पठः 'पटुः पती देवदत्तो या-कता। शेवलमुपरिविशालपरुणार्यमाटेस्तृ- । यतरः। ततरः । अन्यतरः । द्वयोरिति कि । तीयात् ॥ १९० ॥ शेवलादिपूत नृखोस्तृ । योऽस्मिन् प्रामे मुग्यः स आगच्छतु । निद्धार्य तीयादचः परस्य शब्दस्योन्मवत्यचि । अनु- इति किं । योऽनयोमियोः स्वामी । कपितः शेल्दत:-शेवलियः । शेवरियः। वैकात् ।।२००॥ एक्शब्दान द्वयोरेफस्मि- शेवलिलः । सुपरिमितः-सुपरिफः । मुपरियः । निर्ये इतरो वा स्यात् ! पपत्तरः, एकः । मुपरिलः| विशारदत्तः विशालिक विशालियः। यहूनां प्रश्ने उतमश्च ॥२०१।। बहूना विशालिलः । वरुणदत:-वरुणिकः । वरुणियः। मध्ये निर्धाय वर्नमानेम्यः किमादिभ्यः तमो वरणिलः । अयमदत:-अर्यमिकः । अर्यमियः । भवति इतरश्च वा प्रश्नविपये ! को मरता कठः फतमः क्तरः। यतमः। यतरः । ततमः। फचिपुर्यान ॥ १९१ ॥ शचिनुर्यादचः | ततरः। अन्यतमः। अन्यतरः । पहनामिति कि । 2 . अमिला।

·सनातनजेनग्रंथमालायां- . योऽस्मिन् प्रामे कठः स आगच्छतु । कुशाग्र इव कुशाग्रीया वुद्धिः स्वामिनः। एकात् ।। २०२ ॥ वहूनामेकस्मिन् निर्धार्य सात् तद्विपयात ।। २१३ ॥ सात् इयार्थे एकात डतमो वा स्यात् । एकतमो भवतां फठः विषयात छो भवति । काकश्च तालश्च काकतालं एककः। तदिव काकतालीयं । अधकवर्तकीयं । अंधक- इवे खुमतिकृत्योः कः ॥ २०३ ।। खौ कृपाणीयं । प्रतिकृतिविषये च इवार्थे वर्तमानान्मृदः को शर्करादेरण ॥ २१४ ॥ शर्करादिभ्योध्या भवति । अश्व इवायं अश्वकः । उप्ट्रकः । प्रति स्यात् । शर्करेव-शार्करी मृत्तिका । कापालिकं । ऋतिः-अश्व इवेदं-मश्वकं रूपं । भश्विका गौपुच्छं। प्रतिमा । गर्दभकं । कर्कलोहिताहीकण् ॥ २१५ ॥ ताभ्यां * उश नूर्वार्थध्वजाचत्रे ॥२०४॥ नरि | टीकण म्यात् । कर्क इय कार्कीकालौहितीकः । अर्चार्थे ध्वजे चित्रकर्मणि चाभिधेये वर्तमा- ठण ॥२१६॥ ताभ्यां ठण स्यादिवार्थे । नान्मृदःकस्योश भवति । चंचेव चंचा मनुष्यः। कार्फिकः । लौहित्तिकः । .यर्दिका । अर्चार्थे --अर्हन । शिवः । ध्वजे- * गोण्यादेः ॥२१७॥ एभ्यष्ठण स्यात् । तालः । कपिः । चित्रे-दुर्योधनः । भीमसेनः । गोणीव गौणिक वस्त्रं । आंगुलिकी हरिद्रा । * जीवनेऽपण्ये ।। २०५ ॥ जीवनेऽपण्येऽर्थे * ठश्चैकशालायाः॥२१८||एकशालाशब्दात् कस्योश भवति । वासुदेव इवाय-वासुदेवः । ठो भवति ठण् च । एकशालेव एकशालिकः । स्कंदः । विष्णुः । अपण्ये इति किं ! हस्तिकान । एकशालिकः । विक्रीणीते। इति शब्दार्गवापरनाम्नि जैनेंद्रव्याकरणे देवपयादिभ्यः ॥२०६॥ एभ्यः परस्य शब्दार्णवचंद्रिकायां लघुवृत्ती कस्योश भवति । देवपथ इव देवपथः ।उष्ट्रप्री चतुर्थाध्याये प्रथमःपादः वा । चामरज्जुः। वस्तेईस २०७॥ यस्तों स्यात्। यस्ति- विं-पास्तेयी प्रणालिका। * शिलायाः १२०८॥ शैलाशब्दाद् दल * पूगायोऽमग्रणीकात् ॥१॥ गयाचिनो स्यात् । शिलेव शैलेयं दधि । मृदो ज्यो भवति अग्रणीरिति विहितकत्यांत * दच ॥२०९।। शिलाया दच स्यात् शिलयं । वयित्वा । लोहध्वजा पूगाः लोहध्वज्यः । शाखादेर्यः ॥ २१० ॥ शाखादिभ्यो यो | लोहध्वज्यौ,लोहध्वजाः। शैव्यः,शैव्यौ । शिवयः। भवति । शाखेव शाग्यः। मुख्यः । जघन्यः । अनग्रणीकादिति किं ? देवदत्तोऽग्रणीरस्य द्रव्यं भव्ये ॥२११॥ दुशब्दाद् यो निपा- | संघस्य देवदत्तकः । त्यते भव्येऽर्थे । दुइव भवति द्रव्यं कार्षापणं । घातफादस्त्रियां ॥२॥ नातवाचिन: भव्य इति किं । दुइवाय न चेतयते । मांताच्चज्यो भवत्यात्रियां स्वार्थे । नानाजातीया कुशापाच्छः।। २१२ ॥ अस्माच्छो भवति। अनियतवृत्तयः उत्सेधजीविनः भारोपजीविनः द्वितीयः पादः ·* लघुशीतः] शब्दार्णक्चद्रिका | अ.४१ पा . २ । १३५ संघाः वाताः । कपोतपाका वाताःकापोतपाक्यः, | देर्मत्वंतात गोत्रे योऽण तदंतात या स्यात् म्वाथें। कपोतवाक्यौ, कपोतपाकाः । हिमत्यः ।झाद्- | शिखावतोऽपत्य शैखावत्यः शेखावत्यौ । शैखा- , कुंजस्यापत्य कौंजायन्यः, कौजायन्यो, कोजा. वता. शालावत्यः शामीवत्यः।और्णावत्यः त्रैमत्यः। , यनाः । बाध्नायन्यः । अस्त्रियामिति किं! ते दिः ॥९॥ ते ज्यादयः दिसंज्ञाः भवंति कपातपाका स्त्री। कौंजायनी। तथा चैवोदाहृतं । * शस्त्रजीविसंधाञ्यड़ वा ॥३॥ शस्त्र प्रकारोक्तौ जातीयः॥१०॥ प्रकारदचने। जीविनां संघवाचिनः ज्यड् वा स्यात् । शवराः | जातीयो भवति । पटुः प्रकारः पटुनातीयः । शस्त्रजीविसंघः । शावर्यः । शबरः । पौलिंद्यः । मृदुजातीयः । तज्जातीयः । नानाजातीयः । पुलिँदः। कोऽण्यादेः ॥११॥ अणुप्रमृतिभ्यः को वाहीकेप्वविमराजन्येभ्यः ॥ ४॥ वाही- भवति।अणुः प्रकार:-अणुकः।स्थूलकः) मापकः। केषु शस्त्रजीविसंघवाचकात् विप्रराजन्य + कृष्णयवजीर्णसुरावदातगोमूत्रातिल- वर्जितात् ब्यड् भवति । कुडीयसाः शस्त्रजीवि- ब्रीहिशालल्यहिसुराच्छादने ।।१२ ॥ कृष्णा- संघः-कौडीवस्यः । कौंडीवृस्यौ । कुंडीयसाः । दिभ्यः तिलाद्यर्थेपु को भवति । कृष्णप्रकाराः क्षौद्रक्यः । मालव्यः । वाहीकप्विति किं | कृष्णकास्तिलाः । यवकाः नीयः । जर्णिकाः शवरः । अविपराजन्येभ्य इति किं ! गौपालिः । शालयः । सुरकोऽहिः । अवदातिका सुरा । शालकायनः । राजन्यः । कांबव्यः। गोमूत्रकमाच्छादन । अन्यत्र-कृष्णजातीय इत्यादि। वृफाट्टेण्पण |॥५॥ शस्त्रजीविसंघात् ताज्झादेश्चानत्यते ॥ १३ ॥ कांतात् वृक्षात् टेण्यण स्यात् । वार्केण्यः । यार्केण्यौ । झादेश्यानत्यंते अकास्न्येऽर्थे को भवति । अन- चूकाः वार्केणी। त्यतं भिन्न भिन्नकं । छिन्न-छिन्नकं । छिनत- * पहुंदामनियौधेयादेरणछाय॥६॥पदिः मकं । भिन्नतरकं । भिन्नदेश्यकं । दामन्यादेः यौधेयादेश्चाण छानाभंधीत । न सामि ॥ १४ ॥ सामिवचने प्रयुक्त परिपत्यानि पर्शवः । पर्शवः शस्त्रजीविसंघः तांतात् झादेश्च को न भवति । सामिकृतं । पार्शवी । पर्शवः । राक्षसः सामिभुक्तं । सामिछिन्नतम । । आसुरः । दामन्यादेश्छ:-दामनेयः शस्त्रजीविसंघः-दाम- खोलंकलिंपुरुपापडक्षाशितंगोः॥१५॥ नीयः । दायनायो । दामनयः । औलपीयः अलंक देः खो भवति। अलंकर्मणे-अलंकमणिः। जयायीयः । यौधेयादेरज-यौधेयः । शौश्रेयः । अलंपुरुषणिः । अदृश्यानि पडक्षाण्यस्य-अपर- गोत्रेऽभिजिविभृितोऽणो यव ॥ ७॥ | क्षीणः । आशिता गावो यस्मिन् सदाशितंगयीन भाभ्यामणंताभ्यां गोत्रे या भवति स्वार्थे । वनं । निपातनात् नुम् । अभिजितोऽपत्यं-भिाजतः । आभिजित एव वाञ्चोदिस्त्रियां ॥ १६ ॥ अंगर्य- भाभिनित्यः । आभिजित्यौ । आभिजिताः । तात् सो वा मवत्यदिरास्त्रिया 1मार, मानी। वैदमृत्यः । उड्-उदीचीनः । मत्य:-प्रतीचीनः । शिखाशालासम्पूर्णाश्रर्मतोः ॥८॥शिखा- ( अपाची । प्रतीची दिर । श्रीमाण मि.म् । * ·सनातनजनगंथमालायां-- । त्रैलोक्यं । सम्यह-सनीचीनः ! अदिस्त्रियामिति किं ! स्यात् । घृतं प्रकृतं-धृतमयं । दधिमयं । अन्नमयं । उबंता दिक स्वभावतो नपुंसकलिंगा । तत्र *यस्मिन् ॥ २६ ॥ अस्मिन्नितीर्थे निषेधो मा मूत् । गाक् प्राचीनं दिक्रमणीयं । | मयट् स्यात् । घृतं प्रकृतमस्मिन् धृतमय भोजन। *जातेस्छो द्रव्ये ॥ १७॥ द्रव्ये वर्तमानायाः | पुप्पमयी पूजा । नातेश्छो भवति । ब्राह्मणो जातिरस्य ब्राह्मण समूहवञ्च वहुपु तयोः॥२७॥बहुपु वर्तमाना- जातीयः । क्षत्रियजातीयः । सुजातीयः । दुर्जा- न्मृदः समूह इव त्यविधिर्भवति मयट च तयोः तीयः । द्रव्य इति किं ? बहुजातिओमः । प्रकृतेऽस्मिन्निति च । अपूपानां समूहः-आपू. *श्यन्मिइकिंझादामद्रव्ये ॥ १८ ॥ झ्या- पिकं । तथापूपाः प्रकृताः-आपूपिकं । अपू. दिभ्यः परात् झातात् मृदः आम् भवति न पमयं । मोदकाः प्रकृता अस्मिन् मोंदकिकं पर्व । चेत्स द्रव्ये वर्तते । उच्चस्तमां कथयति । उच्चस्तरां | मोदकमयं । अधीया यात्रा-अश्वमयी । हसति । पूर्वाहेतमा । अपराहेतरां मुंक्ते । पच *भेपनादिभ्यष्टयण ॥ २८ ॥ एभ्यः ट्यण तितमां। जल्पतितमा । किंतमा जस्पति । स्यात् । भेपजमेव भैषज्यं । आनत्यं । चातुवर्ण्य । किंतरां पठति । अद्रव्य इति किं उचैस्तरो वृक्षः। *अमिनोश ॥ १९ ॥ प्रांतात् अिनंताचाण होत्रादेवोपधेश्छतल्दा ॥ २९ ॥ होत्रा- भवति । व्यवक्रोशी । व्यवहासी । सांकोटिनं । दिभ्यश्छादयो भवंति । होत्रैव होत्राय । देव सामार्जिन । एव देवता । औपधेयं । बिसारिणो मत्स्ये ॥२०॥ अस्मादण +नामरूपाद् धेयः ।। ३० ॥ आभ्यां स्वार्थे भवति मत्स्ये । यसारिणो मत्स्यः । धेयो वा स्यात् । नामधेयं । रूप-रूपधेयं ! *स्येवर कृत्वस् ॥ २१ ॥ स्थिसंमात् वा • भागाद ॥३१॥ भागाद्वा धेयो भवति । रेऽर्थे कृत्वम् भवति । पंचवारान् भुक्त-पंच- भागः । मागधेयः । कृत्वः । पहात्यः । शतकृत्यः । बहुकृत्यः । स्ये यः ॥ ३२ ॥ भागाद् यो भवति । भाग्यं । रिति किं ! यार वार मुक्ते। क्षेमादिभ्यः ॥ ३३ ॥ एभ्यो यो भवति । *चतुस्वितः सुच ॥ २२ ॥ एभ्यः मुच | क्षेम एव क्षेम्यं । मर्त्यः । अपराध । भवति वारेऽर्थे । चतुरो वारान् मुंक्ते-चतुः, +नवान् वतनखाध नूच ॥ ३४ ॥ नवश- त्रिः, द्विः। व्दात् नादयो भवंति यश्च तत्पक्षे नूमावश्च । * सकृत् ॥ २३ ।। एकशब्दात् वारे सुचनवं । नूलं । नूतनं । नवीनं । नव्यं । सहदादेशश्च निपात्यते ! एकं वारं सात मुंक्त। मात् पुरातने ॥३५॥ प्रशब्दाद पुरातनेऽथे यहोर्यासन्ने २४ ॥ अदूरे फाले क्रिया- | नादयो मति । प्रगतं कालेन पुरातन-प्रलं । पाचिन्यर्थे पा भवसि । वहासन्नवारं भुंक्त बहुधा | प्रतनं 1 प्राणं । प्रीण । मुंके आसन्न इति कि यहुकृत्यो मुंके मासस्य। कोऽन्यादिभ्यः ॥ ३६ ॥ एभ्यः को * मयट माते ॥ २५ ॥ प्रायेण पायान्येन | भवति । अविरेव-अविरुः । यावफः । मणिकः। या कृनं प्रस्तं । महतेऽर्थे वर्तमानान्मृदो मयट् + कुमारकांडनेयसः ॥ ३७ ॥ कुमार- ·र मुत्ति । राम्दाश्चद्रिका | अ० ४ [ प 1 में डनवाचकात् ईवमताच कोपा न्यात् । दुरेव *अनुगादिन ॥४७॥ यम्माद ठण न्यात । कदुक । उत्कठक । अयानेव श्रेयस्क ।ज्यायका आनुगादिकः । *गणाहती ॥ ३८ ॥ आभ्या जना *भापयिक ॥ ४८ ॥ पापशब्दात टप को वा स्यात् । गीत एन शीतकः । उप्णक निपात्यते प्रय| उपाय एवं आपयिकः। मतु । मतापिति नि ? गीतो वायुः । *वाच मदिष्टे ॥४९ ॥ वाकशब्दात टण *लूनवियाताद पगौ ॥ ३९ ॥ आभ्यां म्यात सदिष्टेऽर्थे । सदिष्टा वाक्-वाचिक क्थ पशौ को वा म्यात् । लन एव-सूनकः । चिया यति । सदिष्ट इति किं । निम्मा वाग मुननस्य। तक पशु । कर्मणाऽण ॥ ५० ॥ कर्मण सदिष्टेऽर्थे *तनुहतीम्नातपुराणशून्यात् मूत्रान्छा | अण म्यात् । कार्मण । दनसमाप्दकृत्रिमनिपुणरिक्ते ।। १० । *कृष्णभोनापधेर्मंगांगाजातौ ॥ ५१ ॥ तन्वादेः सवाद्यर्थे पो भवति । तनुक सूत्र । | कृष्णादमृगाद्यर्थऽण म्यात् । कृष्ण एव पार्यो वृहतिका शारी । स्नातक समाप्तवेदः । पुत्रक मृगः । श्रौतमग । औपचं । ओषधिरेवान्या । इनिन । अणुकः निपण । शून्याः रिक्त । प्रमादिभ्यः ॥ ५२ ॥ एभ्योऽण म्याहा अन्यत्र-तनु । वृहती छद । म्वार्थ । प्रज्ञ एव प्राज्ञः । वाणिज । मानस । लोहितान्मणौ ॥ ४१ ॥ नमान्मणी को | वाधवः। आतिगणोऽय । भवति वानिहित एव लोहितक रोहितो मणिः। मृदास्तिक ॥ ५३ ॥ मृच्छब्दातिको वर्णेऽनित्ये ॥ ४२ ॥ अनित्ये रणे रोहि भनति । मृदेव-मृतिका । तात् को भवति । लोहिता चक्षु कोोन । सस्नी मरासे ॥ ५४ ॥ मृद सम्नी स्तः अनित्य इति कि रोहित इद्रगोप । प्रशमेऽर्थे । प्रगम्ता मृत् मृत्मा । मृत्स्ना । रक्ते ॥४३ ॥ रक्तेऽथ लोहिनान् को पतोयसण्मात्रट बहुल ॥ ५५ ॥ पत्व- वा भवति । लोहिता , रोनितो वा पट । तान द्वरस्ट मानटी बहुल म्तः।यावदेश यावद्द्व कालाच ॥ ४४ ॥ वर्णेऽनित्ये रक्त च यम। यानन्मात्र । ताट्यस । तावन्मान। फालात् को भवति | काला मुवं शोकेन । धान कार ॥ ५६ ॥ वर्णवाचकात् कारो कालिका शाटी। भवति । अ एवं अगर | ककार । +तीयाढीफणविद्यायां ॥ ४५ ॥ तीयत्या बहत्पार्थाच्छम भारपाद वेष्टानिष्ट ॥५७।। तात् स्वार्थे टीपण स्यात् वा न चेन् तत् अर्थात अल्पार्याच कारसार गम् वा भवति तीयत्यात विद्याया वर्तते । द्वितीय । द्वैतीयी। इष्टे निष्टे चाबहुधन ददाति बटुमो ददाति विगहे। तृतीय, तार्तीयीक वन । अविद्यायामिति कि । भूरिशो ददाति । गणश । बहुभिर्मुक्त यानी द्वितीया विद्या। मुक्त अतिधिषिः । बहुभ्यो ददाति-यहुशो विनयादिभ्यष्टण ॥ ४६ ॥ एभ्यष्ठण । ददाति । बहुम्य आगतः बहुपु वसति वा बटुमः। स्यात् । विनय एवं वैनायक । सामयिक । का मनिष्टे अन्य ददाति, अल्पभुक्त, अल्पेभ्यो थचिक । आकम्भिक । ददानि, अम्पेभ्य आगतः, असेषु वमति या * ·मातनननयमालगया- [जैनेंद्र- १३८ । बहना स्वामी। । अल्पशः । स्तोकगः । कतिपयश । बहल्पार्था | तसिर्वा भवति । ग्रामादागच्छति-प्रामतः । दिति किं व्रत ददाति 1 कारकादिति कि। उपाध्यायादधीते उपाध्यायतोऽधीते । अहीयरु होरिति कि । साधीन । पर्वतादवरोहति । स्थ्येबाद वीप्सायां ॥५८॥ स्यिसकात क्षेपाव्यानिमिर्तृभायाः ।। ६३ ।। एकवचनाताच्च कारकात् वीप्सायां शम् का | अकर्तरि या भा तदतान्मृदः क्षेपादिप्यर्थेषु त म्पात् । एकर देहि-एक्यो देहि द्विौ द्वौ-द्विशः। सिर्भवति । वृत्तेन क्षिप्तः वृत्तत क्षिप्तः । चारि फतिशः । एकैोन दीयते-एकशः । द्वाभ्यां त्रेण न व्यथते चारित्रतो म व्यथते । वृत्तेनाति द्विश ! एकवचनातान-माप माष देहि-गापश गृयते वृत्ततोऽतिगृह्यते । अर्तृग्रहणे किं । देहि । पणशः । पादश । म्य्येकादिति पुत्रेण क्षिप्तः । कि। मापी मापौ ददाति । वीप्सायामिति हीयमानपापेन ॥६५॥ अफर्तृमातान्दः द्विी ददाति । तसिर्भवति आभ्या योगे । वृत्तेन हीयते । वृत्तो *स्येः पादादिभ्यो दडत्यागे च दुन् ख हीयते । धनेन पापः धनत पापः । च ।। ५९ ॥ म्यिसजात परेभ्यः पादादिभ्यो ताया व्याश्रये ।। ६५ ॥ व्याश्रये नाना वुन भवति दडे त्यागे वीप्साया च ख तेषा । पेक्षाश्रये तातात तसिर्भपति वा । नमिरी हो पादौ दडित द्विपदिका दडितः। त्रिपदिका । तितोऽभवत् अर्ककीर्तेरभवत् । मेघप्रभो मेघेश्च द्विशतिका । त्यागे-टो पादौ विसृजति द्विपा रतोऽभवत् । मेघेश्वरस्याभवत् । दिका विसृजति । द्विगतिका । त्रिशतिका । रोगादपनये ॥ ६६ ॥ रोगात तातात धीप्साया-द्वौ द्वौ पादौ मुक्त द्विपदिया मुक्त । तसिर्भवति अपनये प्रतीकारे । प्रवाहिकाया त्रिपदिका । द्विशातिका । त्रिमोदरिका । द्विमा प्रवाहिकात कुरु । प्रार्दिकात । पिका मुक्ते । स्वेरिति किं । पाद दहितः । कृभ्वस्तियोगतरत्त्वं सपनरिचि ॥६७॥ दढत्यागे चेति किंवा पादी भुक्ते । मतस्य तद्भार विकाररूपापचिरतत्तत्त्व, त +आद्यादिभ्यस्तासे || ६० ॥ एम्यम्तसिम्मिन् गम्यमाने सपचरि सपद्यते कर्तरि वर्तमा- भवति वा । आदौ-आदितः । अततः । मृद क्रादिभियोगे चिर्वा भवति । अशुलं शुरू यमतः । पृष्ठेन पृष्ठतः । सर्वेण सर्व स्मन वा करोति शुक्लीकरोति । शुक्रीभवति ।शुलीम्यात् । सर्वतः । गन्यतः । यतः। तत । एफतः । इत । | कृष्णीकरोति । कृष्णीभवति । वृष्णीयात् । कादियोग इति किं । अशुलः शुल्लो जायते । *फाया: मतिना ॥ ६१ ॥ प्रतियोगे का अतत्तत्त्व इति किट फ्रोति । सपत्तरीति तात तसिभवति । अभयकुमारः श्रणिपात प्रति कि अदेवगृह सन् देवगृहे मयति । श्रेणिस्तः प्रति । मरतात प्रति अकीर्ति - मनोऽरुश्चमुश्चेतोरहोरजस स ॥ ६॥ भरततः प्रति एपा सं मवति च्या परे । अनुन्मनस उन्मनस अपादानेऽदीयरहोः ॥२॥ हीयरहदा-करोति-उन्मनीकरोति । उन्मनीमवति । उन्म- तर पोमवधिन्यपादाने या का विहिता तदतात नीम्यात् । भरकरोति । उपभूमवति । विचेती- अर्थत । शब्दत । ।

·सवत ] पदार्णवाद्रिका । ।०४।.. 2 स्यात् । विरहीकरोति । नीरजीस्यात् । कृपस्तीशवीजारपौ ॥७६॥ वी- | इसुसोल ॥ ६९ ।। इसुसतस्य बहुल ! यत्यातात शम्बीजाभ्यां च को योगे ढाच ख स्यात् च्या । समिति नवनीतं । स्यान कृषिविषये । क्षेत्रस्य द्वितीय कर्ष करोति भनूभवति वशः । सर्भिवति । धनुर्भवतीत्यपि। द्वितीयाकरोति । तृतीयाकरोति क्षेत्रं । शबा- इल ई॥७०॥ हलतस्य बहुलमीग्भवति । करोति कुलिक । बीजाकरोति क्षेत्र । कृषाविति च्ची । दृपदीभवति शिला । समिधीभवति । किं । द्वितीय करोति विवरण सूनाणा | कष्ट । पद्भयति, समिधभवतीत्यपि । स्यगुणात् ।। ७७॥ स्पिसबात परो यो सादा कात्स्न्ये ।। ७१ ॥ कान्येऽतत्तत्त्वे । गुणशब्दस्तदतान्मृद कृयोगे डाज्भवति । क्षेत्र मृदःमात् भवति या । कृल्न समस्तमनग्नि- स्य विलेरानं द्विगुण करोति द्विगुणाकरोति । मग्नि करोति-अग्निसात् करोति । उदकसाद्भवति, | त्रिगुणाकरोति । स्वेरिति किं । समगुण करोति । उदीभवति लबणाअग्निसाद म्यात्। अग्नीत्यात्। कृषाविति किं । द्विगुण करोति रज्जु । सपदा चाभिविधौ ॥ ७२॥ कृभ्वस्तिभि * सपननिष्पत्रादतियाधे ॥७८|| आभ्या- सपदा च योगेऽभिविधी गम्यमाने साद् वा | मतिनाघेऽतिपीडने गम्यमाने डाज्भवति । सपत्रं भवति । अस्मिन् देशे सर्व लवण अनुदक | करोति मृग सपाकरोति मृगानिप्पत्राकरोति मृग उदकं करोति देव --उदकसाद् करोति । उदकी भद्रमद्रान्मुडने ॥७९॥ आभ्या मुडनेऽर्थे फरोति । उदकसाद् भवति । उदकीभवति । डाज्मवति । भद्र करोति भद्राकरोति शिरः। उदकसाद् स्यात्।उदकीम्यात उदकसाद सपयते। मद्राकरोति शिरो नापितः । मुडने इति किं । *तबाधीने ॥७३॥ तत्रेतीप्समर्थात् अधी- भद्र करोति साधु । नेऽर्थे साद्वा स्याद् । राजन्यधीन करोति राज- * सुखप्रियादानुलोम्ये ॥ ८० ॥ आभ्या- साद् भवति।राजसाद स्यात् ।आचार्यसाइ सपद्यते। । मानुलोम्येऽनुकूलार्थे डान्भवति । सुसाकरोति । देये त्रा च ॥ ७४ ॥ तत्रेतीवतात् देयेऽर्थे | प्रियाकरोति गुरु शिष्यः । आनुलोम्य इति किं: कृम्वस्तिभिः सपदा च योगे त्रा भवति । गुराव- | सुख करोत्यमतनाथ । धान देय करोति गुरुत्रा करोति । गुरुत्रा भवति । * शूलसमयदु-खनिष्कुलसत्यात्पाकयापना गुरुत्रा स्याद् । गुरुना सपद्यते । देय इति किं । प्रातिकूल्यनिष्कापाशपथे ॥ ८१ ॥ शूला राजसाद् भवति राष्ट्र । चकारात्सपदानुकृष्टि । दिभ्य पाकादिप्वर्थेषु यथासंख्य जो योगे *द्विवाने काचोऽव्यक्तानुकरणाहाच॥७॥ डाज्भवति । शलाकरोति मास । समयाकरोति अव्यक्तानुकरणादनेकाचः डाज्भवति कृभ्वास्ति फ्ट कुविंद । दुःखारेति दत्त । निप्कुरा- योगे पूर्वस्य च द्वित्व । अपटत पटत् करोति | करोति बीजपूर । सत्याकरोति वणिग्माड ।' पटपटाकरोति । पटपटाभवति । पटपटास्यात् । अन्यत्र-शूला करोति क्दन । समयं करोति दमदमाकरोति । दमदमाभवति । समसमास्यात्। | विवाहस्य । दु ख करोति मिथ्यानिःकुलं करोति भनेकाच इति किं । खात्करोति ! अव्यक्तानु रिपु । सत्य कगेति शपथं करोनीत्यर्थः। करणदिति किं ' दृपत्करोति । देवादिभ्यसेवीभ्य ॥८२ ॥ इबतेभ्य ·मनातनाथमा या- [नेनेंद्र- १४० , ईवरेभ्यश्च देवादिभ्यत्रा भवति देवान् गन्धति धू राज्यधुरा । महाधुर शकट । अनक्ष इति । देवत्रा गच्छति । मनुष्यत्रा गच्छतिादेवेषु वसति । किं ! अक्षधू । देवत्रा यसति । मनुप्यना वसति । कृष्णोदकपांडुस्ये गे ।। ९२ ॥ कृष्णा सांत ॥ ८३ ॥ सात इत्ययमधिकारो दिभ्यः म्यिसन्गच परात भूमिशब्दात अद् वदितव्य आपादपरिसमाप्तेः इतोऽ उदाहरिप्यते। भाति । कृष्णभूमो देशः । उदग्मूम । पाहु- *न स्वतेस्तं पे ॥ ८४ ॥ म्वतिभ्या तिस भृमः । द्विभूम , विभूमः प्रासाद । कृष्णाद- जा-या परस्य पसे मातो न भवति । शोभना एरित कि ? समृमिः । सुधः । मुराजा । अतिथ् । अतिराजा । तेरिति प्रत्यन्वयात् सामलोग्न ॥९३॥ प्रत्यादे मिधुरमतिरानोऽतिधुरः।प हाते किं ' स्वक्ष । पराभ्या मानरोमभ्या अत्त्व म्यात् । प्रतिगत * स्मिः शेप ॥८५॥ क्षेप निंदाया वर्तमा साम प्रतिसाम । प्रतिरोग । अनुमाम । अनु- नान् किम पाम्य सातो न भवति । म किंगजा | लोमं । अवसाम । अमरोम । यो न रक्षति । स किंगौयों न वहति । क्षेपे इति राजहस्तिपल्या वर्चम ॥९४ा राजादेः कम्य गना-फिराना परात पर्चमोऽत्त्व स्यात् । राज वर्च राजार्चसी नषः।। ८६॥ नन परम्य सातो न भवति । हाम्तवर्चस । पल्यवर्चस । पमे । अनृक् । असखा । अगौः । तमसोजसमधात् ।।९५ ।। अवाटेः परात पयो वा ।। ८७ ॥ ननः पथ्यतात् वा | तममोऽस्म्यात् । जाहीन तम अवतमस । सत सातो न भवति । अपधे । अपयाः । मस । अधतगस। • नायः स्यर्डः ।।८८|| नाशिभ्या परात तप्तान्ववाद रहमः ॥९६ ॥ तप्तादिपूर्वाद मियम जात ढो भवति पसे । न दश अदशा । हसो भाति । तप्त रह:-तप्तरहस । अनुरहमा अननाः निर्गतान्त्रिंगदगुलिम्यानिन्विशः म्यः । अवरहस। निशालारिंगानि वर्षाणि वर्तत । नजझेरिति प्रतेररस ईपः ।। ९७ ।। प्रतिपूर्वादीनतात कि. गोविंशत् । म्येरिति कि । असत् । उरमः अत्त्व म्याद् । प्रतिप्टिनमुरमि-प्रत्युरम । * स्थिपाटाहोः ॥८॥ त्यिबसात अर ईप इति किं । प्रतिगतमुरः प्रसुरः । हुगलातान् डः सातो भवति । आसन्नो दशा गेरधन ॥ ९८॥ गिर्वाद मनोमानो नागिरी-आसन्नदशाः । अदूराविंशाः । द्वौ वा भाति । प्रगतमधान प्राध्य शकट | उपाध । त्रयो पा द्विना । पचपाः । स्थिनादिति कि निरध्व । गेरिति कि परमाध्या । चित्रगु । अपहेरिति किं । आमन्नरहर । अजीवेक्षण ॥ ९९ ॥ अत्रीये वर्तमाना- *करपुरपयोन ॥९०॥ मगायतादकार दक्ष्णोऽत्व स्यात् । फमरम्याक्षि-कमरा । सतो भगीन । अदी। उच्चारितः। श्रिया; महिपाशो गुग्गुर । गया । रद्राक्ष । अनी. प:-प्रागनिपुर । दिगता आपोऽम्मिन् दीपः च इति किं । अगादि । सनीय: । मोक्षरय पचा मोक्षपयः । राजपथ । * सफटात ॥१००|| आभ्यानगोऽत्त्व म्याना पुरोनशे ॥९१॥ धुसेद्भवत्यनाराज्यास मगतनक्ष्णा मग । क्राम।

·त्तिः] शब्दावद्रिका । अ. ४) पा. २ ॥ १४१ *जातमहन्टद्धादुक्ष्णो ये ॥१०१॥ जातादि- अत्त्यो भवति पसे । सर्वा चासौं रात्रिश्च सर्व- पूर्वादुक्षनशब्दादत्त्वं स्यात् यसे । जातश्चासौ | रात्रं । पूर्व रात्रे:-पूर्वरात्रः । अपररात्रः ।अर्थरात्रः। उक्षा च जातोक्षः । महोक्षः । वृद्धोक्षः !य इति | महश्च रात्रिश्व-अहोरात्रं । संख्यातरात्रः ।पुण्य- किं ! जातस्योक्षा-जातोक्षा। रात्रः । अतिरात्रः नीरात्रः। द्विरात्रः।त्रिरात्रः। *स्त्रियाः पुंसो द्वे च ॥१०२॥ स्त्रीश नवपदीर्घात ॥११०॥ वर्षादीपूर्वायाः ब्दात परात पुंसोऽत्त्वं स्यात् द्वंद्व ये च । स्त्री | रात्रेरद् मवति । वर्षांरात्रः । दीर्घरात्रः । च पुमाश्च स्त्रीपुंस | स्त्रीपुंसो विस्मयं गताः। एभ्योऽहोऽहः ॥१११॥ एभ्यः सर्वादिभ्यः यसे-स्त्रीभूत्वा पुमान नातः स्त्रीपुंसःशिखंडी। परस्याहनशब्दस्याहादेशो भवति । सर्वमहः * वाग्धेनुदारान् मनोऽनहुद्गोः ॥१०॥ सर्वाहः । पूर्वाहः । अपराहः । निःक्रांताहः वागादिपूर्वेभ्यः मन आदिभ्योऽत्त्वं स्यात् द्वंद्वे । | निरही कथा । अष्टस्वहस्सु भवा-अष्टाही पूजा । वाक् च मनश्न वाइमनसे ।घेन्यनुहुहौ ।दारगवं। न समाहारे ॥ ११२ ॥ समाहारलक्षणे *ऋचः सामयजुभ्यां ॥ १०४ ॥ ऋचः | सेहोऽन्हो न भवति । द्वयोरहोः समाहारः पराभ्यां सामयजुर्ध्यामद् भवति । ऋक् च ट्यहः । व्यहः । समाहार इति किं ? द्वयोरहो- साम च ऋक्साम । ऋग्यजुपं । भवः यहः उत्सवः । व्यही पूजा। नक्तंरात्रिमहोभ्यो दिवं ॥१०५।। एभ्यः पुण्यैकात् ।। ११३ ।। आभ्यां परस्याहो- परं दिवमिति निपात्यते । नक्तं च दिवा च नक्तं- हो न भवति । पुण्यमहः-पुण्याहं । एकाहः। दिवं । रात्रिंदिवं । अहर्दिवं । * सख्याताहा ॥११४॥ अस्मात्परस्याहो- *पदप्ठीवोर्वष्ठीवाक्षिध्रुवं ॥१०६॥ पदप्ठी- | ऽहो न वा स्यात् । संख्यातमहः-संख्याताहः। वाद निपात्यंते अंदताः । पादी बाप्ठीवंती सल्याताहः । च पदष्ठीवं । पद्मावष्टिख च । ऊरू चाष्ठीवंतौ च राजाहःसखेटः ॥ ११५॥राजायंतात् पात् ऊवप्ठीयं । अक्षिणी च ध्रुवौ च आक्षिब्रुवं । रो भवति । जिनराजः। महाराजः। द्वबह: * 'बुदहपो गर्थे ११४७ च्यात्यसात् गर्थे । परः । परमाहः । रासन्यः । यतिसलः । समाहारलक्षणे द्वंद्वे अद् भवति । वाक् च त्वय उरसोये ॥११६ ॥ उरसप्टो भवत्यो च वाकवचं । श्रीमजं । वाहपदं । छनोपानहं । प्रधानेऽर्थे । हस्तिन उर:-हस्त्युरस । अश्वोरस ।। वाकत्विपं | रार्थ इति किं । प्रायशरदौ । सरोज्नोऽश्मायत: खुजात्योः॥ ११७ ॥ पेंगुलेझिस्य्यादेः ॥ १०८ ॥ यादेः । एभ्यः खो जातौ च टो मवति पसे । जालमिव स्य्यादेःचागुलेरत्त्वं स्यात् पसे। निर्गतमंगुलिभ्यः । सरः-जालसरसं । मंडूकसरसं । उपानसं । निरंगुलं । अंगुलेरतिकातं-अत्यंगुलं । द्वयोरंगुल्योः महानसं । कनकाइमः । स्थूलाश्मः । लोहिता. समाहार:-द्वयंगुलं । त्र्यंगुलं । इति कि?पचागु- यस । तीक्ष्णायसं । निःश्रेयसः ॥ १९८ ॥ निसः परात् *सवांशाहासंख्यातपुण्याच रात्रः॥ १०९॥ | श्रेयसः टो मवति । निश्चितं श्रेयः निःश्रेयस । झिस्य्यादेश्व रात्रिशब्दात श्वसो वसीयसश्च ॥११९ ॥ श्वसः परात् लिहस्तः । सर्वादेः परात ·१४२ सनातनजनप्रथमालाय. [ जैनेंद्र सेवकश्च । वसीयसः श्रेयसश्च टोमवते पे। शोभन वसीयः द्विवेरजलेः ॥ १२९ ॥ द्वित्रिपूर्वादजलेष्टे योवसीयस ते भूनाः । श्वाश्रेयसमस्तु ते । भवति । द्वयोरजल्योः सनाहार यजलान्यजल। ग्रामकौटान तक्ष्णः ॥ १२० ॥ आभ्या आयुष समाहारे ॥ १३० ॥ ताभ्यामायुप तक्ष्णः टो भवति। ग्रामस्य तक्षा--ग्रामतक्षः। समाहारे टो भवति । द्वयोरायुपो समाहार कुब्या भरः रोट ,कौटम्तक्षा कौटतक्षः । व्यायुवं । न्यायुपासमाहार इति किंव्यायुः प्रियः। शुनोऽतेः ।। १२१ ॥ अतः परस्य शुनः *पुरुषात् ॥ १३१ ॥ अस्मात् परादायुष टो भवति । श्वानमतिकातोऽतिश्चः वराहः ।। दो भवति पे । पुरुषम्यायुः पुरुषायुष । ब्रह्मणो राष्ट्रेभ्य ॥१३२|| राष्ट्रवाचिभ्य परात् * गौगात् ॥१२२॥ गौणादुत्तरस्य शुनष्टो ब्रह्मणष्टो भवति सेोमुराष्ट्रेषु ब्रह्मा सुराष्ट्रब्रह्मः अब भवति थे । व्याघ्र इव श्वा व्यामश्च । सिंहश्वः। तिनमः । राष्ट्रेभ्य इति कि । देवब्रह्मा नारदः। अजीव ॥ १२३ ॥ अजीवे वर्तमानात् चुमहद्भयां वा ॥१३३॥ आभ्या ब्रह्मणटो गौणात शुनप्टेो भवति । आकर्प. श्वा इव आ वा स्यात् । कुत्सितो ब्रह्मा कुब्रह्मः, कुनमा । कर्पश्वः । पलकश्वः । शफटश्वः । अजीव इति | महाब्रह्मः, महानझा । किंकालफश्वा । अद्विस्तावानिम्तावागोप्ठवा ॥ १३ ॥ मृगोचरपूर्वाच्च सक्नः ॥ १२४ ॥ एते वा निपात्यते ! द्विन्तावती ! निम्तावती । एभ्यो गौणाञ्च परात् सक्मष्टो मवति । मृगस्येव / द्विस्तावाः वेदि । बिस्तावा: वेदिः । अत्त्ये ती- सस्थि-मृगसक्य । उत्तरम्येव सक्थि-उत्तरसक्थ | शब्दम्य स । गोष्ठे श्वा गोष्ठश्च (अत्सातः । पूर्वसपथ । फरकमिव सक्यि फलकसक्थ । *मत्यनुसमोऽक्ष्णो हे ॥१३५॥ प्रत्यारे गोरदृदुपि ॥ १२५।। गोशब्दाहो भवति । परादक्षिगव्दाद् हसे टो भवति । अक्षिणी प्रति अहृदुपि । पुग! राजगवः । पचगवप्रिय । प्रत्यक्षाअनुगतमक्ष्ण:-मन्वक्षासमीपमक्ष्यः समक्ष दशाना गया समाहार:-दागद । गामतिकाता शरदादेः ॥ १३६ ॥ अम्माट्टो भवति अतिगयी । अनुपीति किं पचभिर्गोभि हे । शरदः समीपनुपशरद । प्रतिशरद । उप- मनस । अनुदिशा नायो रात ।। १२६ ।। नावताद् रसाद् टो *जराया रश्च ॥१३७॥ जराशब्दातात् भवति । द्वयोनायो समाहार द्विनाव । त्रिनाव। यो भवति डश्चादेश । जरायाः समीपमुप- रादिति कि राजनीः । जरस । प्रतिजरस । अति ॥ १२७ ॥ अर्धात् परात् नावष्टो अन ॥ १३८ ॥ अन्नताहो भवति है। भवति । गर्द्धनाव । सद्धनावी । अर्द्धनाव । आत्मन्यधि अध्यात्म । उपराज । प्रत्यात्म । सार्या या ॥ १२८ ॥ सारीशब्दानात् नपो वा ।। १३९ ।। अन्नताद नपो है राहो भवति सांतः अभच वा । द्वे खाया । टो वा स्यात् । चर्मणः सीपमुपचमं । उपचर्म । समादत द्विवार,दिवारि । पचसार, पचखारि । प्रतिचमं । प्रतिचर्म । भदंसार, अदसारि । प्रायगिरिपौर्णमास्याप्रदायग्या ॥१०॥ । प्रीत: पचगुः ।

·. साम्दा पाका ।.पा.३ १४३ * सयाधनाद् टो वा स्यात् है। परम । पत्याणीपचमीका पक्षः। उपायुम् । प्रतिसभिध । प्रतिममित् । गिरे xभान्नेतुः ।।१४९।। मवाचिनः परात् नेतृ बहिः पहिमिर । परिगिरि । उपपर्णिमास । गब्दादत्त्व स्यात् । मृगो नेता आसा मृगनेत्रा उपपौर्णमासि । उपामहायण । उपाहायणि। रात्रयः।पुष्यनेत्रामादिति किं दचनेतृक सेन्य । * नद्याः॥ १४१ ॥ नदीशदाताहो या * लोन्नोऽतहिभ्यां ।। १५०॥आभ्या परात् स्यात् । उपनद । उपनदि । लोग्नः : अत्त्व स्यात् बसे । मतर्गतानि रोमान्य- •स्ये ॥१४२ ॥ स्थिपूर्वायाः नघाः स्य अतलीम । पहिलामः। टो भवति हे।पच नद्य समाद्दताःपचनदासनद । नमबहोचो माणवचरणे ॥ १५१ ॥ • गोदावर्या ॥१४३॥ न्यिपूर्याद गोदावरी | नजबहुम्या परात् ऋक्छब्दात अत्त्यो मपति मान्दात् टो या स्यात् । द्विगोदायर । सप्तगोदावर। ययासस्य माणवे चरणे च वाच्ये । न विद्यते सरनसोपशुनानुगवं ॥ १४४ ॥ एते | सचोऽस्य अनृच माणवक । यदृचो ब्राह्मणः। साता निपात्यते हसे । सह रजसा सरजसम माणवचरण इति किं अनुक्क सामावहक्क सूक्त। भ्यपहरति । शुनौतिकमुपशुनमास्ते । टे वस्योत्व । *नामे खौ ॥१५२॥ नाम्यताद् वसादत्यो गवामन्वायत अनुगर्व या। मवति सौ । हिरण्य नाभौ यस्य हिरण्यनाम । स्वागाद्वेक्षिसकथनः ॥ १४५॥ स्वागवा पद्मनाभः । ऊनाम । चकाद् अक्ष्णःसवनश्च बसे टो भरति । विशाले *नमव्युपत्रेश्वतुर ॥ १५३ ॥ एभ्य परात अक्षिणी मस्स-विशालाक्षः । कल्याणाक्षः । | चतुःशब्दात अत्त्व स्यात् बसे अदृश्यानि चत्वारि गौरे सक्थिनी अस्य गौरसस्थास्वक्षी अतिसक्थी। येनामी अचतुरः । विगतानि चरि यस्य स्वागादिति कि । स्थूलाक्षिरिक्षः । व इति कि विचतुर | समीपे चतुणा उपचतुर । त्रयो वा वामाक्षि। चत्वारो वा त्रिचतुराः। द्रुण्यगुरे ॥ १४६ ॥ द्रुणि दारुविपये अ सो ॥१५४ ॥ सुपूर्वाञ्चतुरोऽत्त्व स्यात् । गुलेसे टो भवति । द्वे भगुली अन्य-द्वयगुल । शोमनानि चत्वारि यम्यासौ सुचतुरः । ज्यगुल | चतुरगुल दारु। प्रातर्दिनाश्वसः ॥१५५॥ सुपूर्वाद प्रातरा वित्रेनों वा ॥१४७॥ द्वित्रिभ्या मनः | देरत्त्व स्याता शोभन प्रातरस्य सुप्रात ।मुदिवः सुध । टो वा स्याद् बसे । ट्रिमूर्धः।द्विद्धी । त्रिमूर्द्धः । मोठण्यजात्पद ॥१५६॥ प्रोष्ठादे पर पदो निमूर्धा। निपात्यते । प्रोष्ठम्येव पादावस्य मोष्ठपद एणी *मधानडट्स्त्रीममाण्योर ॥१४८॥ प्रथा पढ । अजपदः । अत्त्ये पदभावः । नभूता या इडता स्त्रीप्रमाणीशब्दश्च तदताद चतु शारेरश्रिकुक्षे ॥१५७||चतु शारिपूर्वा बाद् अत्यो वा स्यात्।कल्याणी पचमी आसा कल्या भ्या आश्रेिक्षिभ्यामत्त्व त्यात । चतस्रो श्रयोऽस्य णीपचमा रात्रयः । कल्याणीपछा भार्याः । स्त्री | चतुरन । शारिरिव कुक्षिरस्य शारिकुक्ष । प्रमाणी येपा ते स्त्रीप्रमाणाः कुटुबिनः । नजदु सो सक्थिहलेदा ॥ १५८ ।। नत्रा प्रधान ग्रहण किं । कल्याणी पचमी यस्मिन् | दिपूर्वाभ्या सक्थिहलिभ्या अत्यो वा स्यात् ।

·मनानमनग्रंथमालायां... [जैनेंद्र- * न विद्यते सक्थ्यस्य-असत्य असक्थिा दुःसक्थः। विहितात त्यात परान्मासात ठो भवति । पंच भृ. दुःसक्थि । सुसक्थः । सुसक्थिः । अहलः । तिरस्य पंचक|पंचको मासोऽस्य पंचकमासिकः। अहलिः । दुईलः । दुहलिः । सुहलः सुहलिः । विंशकमासिकः । भृतित्यादिति किं ! सुमासः । “अस मनायाः ॥१५९ ।। नत्रादिपूर्वाद् *सुपूत्युत्सुरभेर्गुणे गंधस्यः ।।१६८ावा- प्रजाशब्दादर स्यात् । न विद्यते प्रजा अस्य अ- दिभ्यापरम्य गुणवाचिन:गंधस्य बसे इकारादेशो प्रजाः। अग्रजसौ । अप्रजसः। दुःप्रजाः। सुप्रजाः। भवति । शोभनो गंधोऽस्य सुगंधिः । पूतिगधिः। मंदाल्पाच मेधायाः ॥१६०॥ आभ्यां उदधिः । सुरभिगंधिः । स्वादेरिति किं ! तीब- परात् नादिपूर्वाञ्च मेधाशब्दात् अम् स्यात् बसे।। गंधो हिंगुः । गुण इति किं ? शोभनगंधास्तग- मंदमेधाः। अल्पमेधाः। अमेघाः|दुर्मेधासुमेघाः। गरादयोऽस्य सुंगधः आपणिकः । धर्मात केवलादन् ।। १६१॥ केवलो धर्म स्वाऽल्पे ॥१६९ ॥ अल्पार्थे वर्तमानस्य शब्द एवं यत्रोचरपदं तदंता बसात् अन् स्यात्। तस्येर्वा स्याताघृतस्य गंधोऽल्पमस्मिन् घृतगंधिः । सानामिव धर्मोऽस्य साधुपर्मा । क्षत्रियधर्मा । घृतगंधः ओदनः । सूपगंधिः । सूपगंधः । अंनतधर्मा । केवलादिति किं ! परमः स्वो वोपमानात ॥१७०॥उपमानादुत्तरस्य गंध- धोऽस्य परमस्वधर्मः। स्पर्वा स्यात्। पद्मस्येव गंधोऽस्य पद्मगंधिः । पद्म सुहरिततृणसोमाजभात् ।। १६२ ॥ स्वा- गंधः । उत्सलगंधिः । उत्पलगंधः । करीपगंधिः । दिपूर्वाद् जंभादन् स्यात् । शोमनो जंभो यस्य | करीपगंधः । पुनर्वाग्रहणमुतरत्र निवृत्यर्थ । सुभा। हरितजंमा । तृणभा । सोमजमा । खं पादस्याहस्त्पादेः ॥ १७१ । हस्त्या- स्वादेरिति किं ! चारुजयः। दिवर्जितादपमानादुत्तरस्य पादस्य खं भवति । दक्षिणेर्मा लुब्धयोगे ॥ १६३ ॥ दक्षिणे- । व्याघ्रस्येव पादावस्य व्याघ्रपात् । सिंहपात् । मेंति अनंतो निपात्यते लुब्धेन योगे।दक्षिण अंग पादस्येति किं । व्याप्रमुखः । अहस्त्यादेरिति ईम पत्रणं वाऽम्य व्याधेन दक्षिणेर्मा मृगः । किं ! हस्तिपादः । अश्वपादः । महिषपादः । टुब्धयोग इति किं ! दक्षिणेम: पशुः । दासीपादः। समाजानोर्जुशौ ॥१६॥ संप्राभ्यां परस्य सुस्य्यादेः ॥ १७२ ॥ स्वादेः स्यादेश्व भानुशब्दस्य नुज्ञावादेशौ स्तः । संगते जानु तस्य खं स्यात् पसे । शोभनौ पादावस्य सुपात् नी अस्स-संशुः । संजः गते प्रकृष्टे वा जानुनी द्विपात् । त्रिपाद् । चतुःपाद । मस्य-प्रतुः। मनः। कुंभपधादिः ॥ १७३ ॥ एते निपात्यते । पोवांत ॥ १६५ ॥ ऊर्ध्वात्परस्य जानु- कुंभ इव पादावस्य कुंभपदी । एकपदी । शूक- नम्ती वा स्तः । ऊर्चे जानुनी अध्य-ऊर्ध्वजुः । रपदी । गोघापदी । सूचीपदी । उयज्ञः ! ऊजानुः । वयसि दंतस्य दतृ ॥ १७४ ॥ वयसि ग- जायाया निइ ।। १६६ ।। जायाशब्दस्य ! म्यमाने स्वादेः स्यादेच परस्य दंतत्य दत निए भवति । गुपतिर्जाया अस्य-युपजानिः । इत्ययमादेशः स्यात । मुजाता दंता अस्य मुदन् । 'भृनित्यान्मासाहः ॥१६७ ॥ भृतावधैं | द्विदन् । त्रिदन् । चतुर्दन् । पंचदन् । पोडन् ।

·पत्ति । सम्मान दिया . । पा..। चतुर्दती गौ: । ययसीति किं ! चतुर्दतो हस्ती। | सौ । सरम्येव नासिकाम्य-वरणाः । सुरणाः । स्त्रियां खो ॥ १७५ ॥ स्त्रिया दंतत्य साविति कि ! खरनासिका। दत स्यान् सौ । भय इव दंता अस्याः गयो. *नसोऽम्यूलाय ॥ १८३ ॥ स्वर्जिता. दती । फालदती। स्त्रियामिति कि यमदतः। मृदः ताभ्यो च परस्य नासिकायाः नसो साविति !ि समदंती। भवति खो। दुइव नासिकास्य-गुणसः। वादी- पा श्यापारोकात् ।। १७६ ॥ भाभ्यां ) णसः । गोनमः । वरणसः । खुरणमः | माथू- परम्य दनम्य दत वा स्यात् सौ | श्यापा ध्या- | लादिति कि ! स्थूलनासिका । मलिताफागः दंता अम्य-श्यापदन् ।श्यावदंतः। गः ॥ १८४ || गेः परस्याः तम्याः नसो भरोकाः निदीतयो निश्छिद्रा वा दवा मस्य- भवति । उनता नासिकास्य-उन्नस ! प्रणसं मुख । भरोक्दन् । अरोफदंतः। ये सुरमाः ॥ १८५ ॥ विपूर्वायाः शुद्धापतिशुभ्र पवराहाहिमूपिकात् १७७ तस्याः सुतमाः आदेशाः भवति । विगवा एभ्यः परस्य दतम्य दनादेशो भवति पा से | | नासिकास्य विखुः । विप्नः । विमः । शुदा दंता अस्य शुददन् । शुद्धदंत: । पदम सुहृदुईन्मित्रामित्रे ॥ १८६ ॥ एवर लाममिव देता अत्य-यमलापदन् । उनला. निपात्यते मित्रामित्रे चाभिधेये । शोभन हृदय- प्रदतः । शिखरामदन, शिखरामदतः शुभदन् , मम्य-मुहृत् मित्रं । पाप हृदयमस्य दुईदमित्रं । शुभदतः । पदन् पदतः । वराहदन् , हदयस्य छ । मित्रामित्र इति किं ! सुहृदयः पराइदंतः । भहिदन, महिदतः । मूषिकदन् | साधुः । दुईदयः खलः । मूपिकदनः। *धनुःखौ ॥१८७ ।। धनुः शब्दः खावेव फदस्यावम्यायां खं ॥ १७८ ॥ ककुद- } प्रयोक्तव्यो बसे । शतं धनूप्यस्य शतधनुः । म्य खं भवत्यवम्धाया | असंजात फवुदमस्य / दृढयनुः । पुष्पधनुः । साविति किं ! गादी- असजातककुत् । पूर्वककुत् । भवस्यापामिति । वपन्या । सारगधन्या । किं ! श्वतककुदः। स्त्रियाम्पसोऽनइ ॥ १८८ ॥ स्त्रिया त्रिककुठद्रौ ॥ १७९ ॥त्रिकादिति निपा- । वर्तमानस्योधसोऽनङ् स्यात् । कुंडभिवाधोऽस्याः त्यते अद्रायभिधेये । त्रीणि ककुदान्यस्य त्रिक- कुंडोनी । पटोधी गौ. । पीवरोधी । स्त्रियामि- कुद् गिरिः। विककुदोऽन्यः। ति कि! महोधाः पर्जन्यः। न्युदः काकुदस्य ।। १८० ॥ आभ्या *इन कप ॥ १८९ ॥ इन्नतात का भवति परस्य फाकुदस्य सं स्यात् । विशिष्ट काकुद, स्त्रियां । बहवो दडिनोऽभ्यां बहुदीडका 1महु- ताल्यस्य-विकाकुत् । उत्काकुत् । छत्रिका । बहुवाग्मिका शाला। पूर्णाद् वा ॥१८१ ।। पूर्णाद् परस्य खवा *उर प्रभृतेः ॥ १९० ॥ उर प्रभृतिभ्यः स्याद् । पूर्ण काकुदमस्य पूर्णकाकुत्। पूर्णकाकुदः। का स्यात् । न्यूढमुरोऽस्य-व्यूढोरस्क । महो- +खरखुरामम नासिफायाः खौ ॥१८२॥ रस्कः । चित्रोपानत्कः । प्रभूतसर्पिष्कः । सल. खरखुराभ्या परस्य नासिकाशब्दस्य नम् भवति | क्ष्मीको जिनः । 1 ·सनातनजेमालायां- [जैनेंद्र- . .. . xनयोऽर्थात् ॥ १९१ ॥ नपूर्वादात | श्रीका बीणा | कप स्यात् । नास्त्यर्थो यस्यानर्थकं । नत्र इति निष्पवाणिः ॥ २०० ॥ निप्पवाणिरित्य- किं ! व्ययं । फवंत निपात्यते । निर्गता प्रवाणी तंतुवायशलाका +पुंसयोनहुन्नीलक्ष्म्य एकार्थे ॥ १९२ ॥ अस्मानिःप्रवाणिः परः फंबलो वा । एभ्य एकार्थे एकवे कप् स्यात् । प्रियः पुमा य इच ॥ २०१॥ आथै इन स्यात् । नस्या:-प्रियपुस्का । प्रियपयकाः । प्रियानु- / केशाकेशि । कचाकपि । मुशलामुशलि । दुत्कः । प्रियनौकः। प्रियलक्ष्मीकः । एकार्थ विदंड्यादिः ॥२०२॥ द्विदंडयादयःइंअंता: इति किं ! द्विपुंस्कः । द्विपुमान् । बहुलक्ष्मीकः। । साधवो भवंति । द्वौ ददौ अस्मिन् प्रहरणे द्वि- बहुलक्ष्मीः । दंडि । उगाडि | त्रिदडि । उमादति नंति । अन्मोः ॥ १९३ ॥ प्रकारांतान्मुसंज्ञाच उभांजलि पिति । उभयाबाहु प्रहरति । फा स्यात् । यहुभर्तृका स्त्री । बहुमातृकः । बहु- इति श्रीशब्दार्णवापरनाम्नि जैनेंद्रमहाव्याकरणे कुमारीकः । बहुवामोरूकः । शब्दार्णवचंद्रिकायां लधुयूची शेपाता ॥ १९४ ।। यस्य सांतो विधिन चतुर्थाध्याये द्वितीयपादः। 'विहितस्तम्माद शेपात् कव्वा स्यात् । बहुखट्वा- तृतीयः पादः। कः। बहुखट्वः। बहुखट्यः बहुमालाका, बहुमालकः,बहुमालाशेपादिति किं ? वृकपात् । आदेरेकाचो द्वे ॥ १ ॥ आदेरेकाचः द्वे नेयसः ॥ १९५ ॥ ईयसतात का न रूपे भवतः इत्यधिकृतं वेदितव्योवक्ष्यति-लिडुच- भवति । यहुश्रेयान् । विद्यमानश्रेयसी । बहुमे- कचि धोः इति । तेन धोरादेरेकाचा द्वे रूपे भवतः यसी पुरुषः । पपाच । जुहोति । अपीपचत् । आदेरिति किं !. सौ ॥ १९६ ॥ खौ विषये कप न भवति। जजागार । अनाद्यस्य ऋकारस्य माभूत् । बहुदेवदतः। विश्वदेवो ग्रामः । +सुपः ॥२॥ सुव्योर्यस्य कस्यचिदेकाचो दे सहादेस्तुल्पे ॥ १९७ ॥ तुल्ये यो वर्तते स्त । इत्यधिकृतं ज्ञेयं । वक्ष्यति-सन्योः । सहारान्दः सदादेः कप न स्यात् । सपुत्रः । पुपुत्रीयिपति । पुतित्रीयिपति । पुत्रीयियिपति । मागतः। सपुत्रः स्थूलः । सहादेरिति किं ! अचः ॥ ३ ॥ घोः मुधोश्चादेरचः परस्यै- वेताश्वकोऽयमागतः । तुल्य इति किं ! सह काचो दे भवतः । अटाट्यते । अशिश्वीविपति, विषमानानि लोमान्यस्य लोमकः । अधीयियिषति | अधीयिविपति । स्तुती भ्रातः ॥ १९८ ॥ स्तुत्यर्थे प्रातुः न स्फादौ न्द्रोगये ॥५॥ स्फादौ वर्त. का न स्यान् । सुमाता । दर्शनीयाता। कल्या माना आदेरच: परे नकारदपारेफकारा न पाता । स्तुताविति किं ! दुर्भातृकः । द्विरुच्यते अयकारे परतः । इन्दिदिपति । अ- नारीव्योः सांगे ॥१९९।। आन्या स्वांगे विडिपति । अचिरिपति । उन्निनिपति। कर न स्यात् । यानाही जंपा । बहुतंत्री प्रीवा ! | स्फादाविति किं ! अरिरिपति ।न्द्र इति किं ! म्यागे इति किं ? पहुनाडीकः स्तंय: । बहुतं- विक्षिपते । मयीति कि ; मराठते । मा .

·स्युनिः ] गन्दावचा भ• ४ | पा० ३ ॥ इति किदिवासति । वदा चराचराचर चलाचलानलापतापतापतः। +चस्यके ॥ ५॥ चसनकम्य द्वे नस्त इत्येके। नयनाघनपाइपटौ ॥१६ारती वा निपायो। लोलूयिपते । अस्त्यवेत्यपरे । लुलोलपिपते । धनाधनः । हतराचि धत्वं द्वित्व च । चस्य नागा- +यकस्तृतीयस्य ॥६॥ यगंतस्य धोस्तृतीय-, गमः । धनः । पादपटः । पाटेररि रुप द्वित्वं स्यकाचो द्वस्तःकडूयियिपति । श्वोयिपिपति । चस्याकोऽपवादः ऊगागमो दालं च । xईयः ॥ ७ ॥ ईप्यतेस्तृतीयम्यैकाचो हे *न्टिीग्यणः साचोऽाऽऽज्यं॥१७॥ मा. स्त: । इयिविपति । पयियत् । ज्या इत्येतम्मान पूर्वस्य घोलिटिं चस्य साचो यमः +सनो वा ॥ ८ ॥ ईप्यतेः सनंतम्य तृतीय- | इस भवति अरेफयकारपरस्य । मुप्वाप । मृप्व- स्थकाचा द्वे वा स्तः । ईयिपिपति । ईप्यिायपति। पिध । उवाच । स्वचिध । इयाज । इयजिय । थः ॥९॥ ते द्वे समुदिते थमने स्तः । ददति । उवाय । उपविथ । उयास | स्वसिथ । चिन्याघ । दधति । अददुः । थप्रदेशाः थविले रित्यादयः। वित्यधिथ । विव्याच । विव्याध । जिन्यौ । जमादिः ॥ १० ॥ जक्षित्यादयः यसंज्ञका | जिज्यिथ । अयि इति किविव्याध । माज्यामिति भवंति ! जक्षति । जामति । दरिद्वति । चका- किं सम्याम। सति । गासति । न वा यः॥१८॥ यो यकारस्य लिटि इग- पूर्वयः ॥ ११ ॥ द्विरुक्तयोः पूर्वोऽवयवः न भवति । ऊयनुः । ऊयुः । चसंज्ञो भवति । पपाठ । पापठ्यते । अपीपठन् । *या ॥१९॥ वेरो यकारस्य लिटि या नेम् चप्रदेशाः त्योचादयः। भवति । ऊयतुः । स्युः । उपतुः । कयुः । लिइच्कचि घोः ॥ १२ ॥ लिटि रचि पनि प्ये च॥२०॥ येनप्य निटि चे न भवति । च परतः धोः मुन्धोश्चादेरच. परम्य काचो | प्रवाय । ववतुः । वः । पविथ । दे स्तः । पपाच । पाणुनाव । विमति | आटिटत, ज्य: ॥२१|| ज्या इत्येतस्य पो: प्ये हा न आमिधीयत् । लिङमचीति किं ! प्रादात् ।। भवति । प्रन्याय । उपन्याय । धोरिति किं ! ईहांचके। यः ॥२२॥ व्यमः प्ये नेम् मयति । सन्यटोः॥ १३॥ सनंतस्य यस्तम्य च | संत्र्याय । उपन्याय । रूप भवतः । अटिटिपति । मटाट्यते । चिकी. परेवा ॥२३॥ परे: परम्प नः प्य नेग या पति । चेकीयंत । स्यात् । पग्न्यिाय । परिधीय । +निक्लिदचानसदायतसाहनपायत्॥१४॥ बसन्हच्यादेः किनि ॥२४॥ सायचो एते निपात्यते । चिक्सिदः । चक्नसः । ये स्यादीनां न फिनि माचो यारक म्यान । सुप्तः। हित्वं । दास्यन् । यसो टू द्वित्यामावश । ठगन । मुप्या मृतिः । उपः। उकवान् । सांहान् । सहेर्मविधिरणे दीत्यमद्विपमनिटे उगारंग: । 'गनपान । अपिन: गीट्यान् । मिहेरद्वित्वमानित्यमुदीत्यं त्वं । उपिनयन । यदितः । दिनयन | दिला। ५ यसतोऽश्यारपस्य ॥ १५॥ पदाविना-उदिनि: टान परया । इष्टि; जिमः । मध्ये हिलं या स्यात् पस्य पाहावापदा। उसलान् । उमा नि:मालकामगा।

·१४८ सनातन जैनप्रथमा गया [जनेंद्र. - ऊद उत । उतवान् । उत्त्वा। उति सर्वात । | पति । अशुगवत् । अशिश्चियत् । सीतवान् । सवित्वा । सर्वाति । हूत हूतवान् । लिड्यडो ॥ ३४ ॥ श्वयतेलिटि यहि च हा । इति । फितीति किं स्वप्त । न वेग भवति । शुशाव । शुशुक्तु । शुशुवुः । पशिव्यधिव्यचिम्याग्रहितश्चिमच्छिभ्र शिवायशिश्चियतुः शिश्चियुशोशूयतो शेश्वीयते । स्ना किति ॥ २५॥ वश्यादीना किति मिति प्यायः ॥ ३५॥ प्यायीडो रिव्यहोरिग बेग भवनि । उशित. । उशितवान् | उष्ट ।। भवति । आपिप्ये । आपिप्याते । आपेपीयते । उशति । विद्ध । विद्धवान् । विध्यति । विचित । आपपीयेते विचितदान । विचति । जिनाति । जीनः । भतेऽगेः ॥३६॥ गिहीनस्य प्यायः इन जीनवान । जीयते । गृहीतः । गृहातवान् । ) भवति तसज्ञके परतः । पीन मुख । पीनावमौ । गृद्धाति ।वृश्चति । वृक्णायणवान् । पृष्टःपृष्टवान् / पीनौ स्तनौ । पनिवती स्तनौ । त इति किं । पृच्छति । मृष्टः । भृष्टवान् । भृज्जति । कितीति प्यायते । अगेरिति किं । प्रप्यानभूधः । कि विव्येचि । अयाति किं वृश्च्यते । *भाडाऽधौ ॥ ३७॥ आडः परम्य प्यायः कचि स्त्रापे ॥ २६ ॥ स्वापेः फचीग्भवति इग भवति अधावर्थे । आपीनोऽधु । आपीन असूपुपत् । अस्पुपता । असूपुपन 1 फीति | मूधः । आपीनवानः । आपीनवदूधः । आङ कि स्वाप्यते । इति किं । प्रप्यानमधः । अंधाविति किं । *न धेः ॥ २७ ॥ श्वयते: फचीग न भवति। आप्यानधद्रमाः । आशश्चियत् । आशिश्चियता । अशिश्चियन् । "फायः ॥ ३८ ॥ स्फायरिग भवति ते *पशो या ॥ २८ ॥ वशेर्यडीक न भवति। | परतः । स्फीतः । स्फीतवान् । पावश्यते । वावश्यते । वावश्यते । यतीति *मभाच स्त्यः ॥३९॥ मपूर्वस्य स्त्यायतेरिय भवति ते परतः । प्रस्तीतः । प्रस्तीलवान् । स्वपस्यम्म्य. ॥ २९ ॥ एषां यकीन भवति। प्रस्तीमः । प्रस्तीमयान् । प्रभाच इति किं ' सोपुप्यते । सेसिम्यते । वेवीयते । संस्त्यानः । सरत्यानवान्। चायः की ।। ३०॥ चायतेः यहि परत: *पर्तिस्परों श्यः ॥ ४० ॥ द्रवों परों फीत्ययमादेशो भवति । चेकायते, चेक्रीयेते । च श्याः इन भवति ते परतः । शीन पृत । चकीनः । चकीयः। शीत तोय । द्रवतिम्पर्श इति किं । सश्यानो *हस्थ ॥ ३१ ॥ यसज्ञानिमिते त्ये हुयते वृश्चिकः । शीतेन गतः सकुचितो वा । पि भवति । जुहुपति । जोहूयते । नुहाव । प्रतेः ॥ ११ ॥ प्रतिपूर्वस्य श्यायतेस्ते इस *णी समचौः ॥ ३२ ॥ सन्यो चोच | भवति । प्रतिशीनः । प्रनिशीनवान् । माभ्पामाचः ॥ ४२ ॥ अमिमनपूर्वम्य वद् । महवा । अजूहपन् । श्यायतेस्ते इन वा भवति । अभिशीन । पमि- नाभः ॥ ३३ ॥ श्वयतेः सन्ममरे श्यान । अभिशीनवान् । अभिश्यानवान् । भी न वा पनि । अशाधिपति । शिश्वयियि अवशीन । मवशीनयाना । अवश्यनः । अयश्या- किं । उशति। जो पितेम्गि मपति । जुहावयिषति । अह- ·हतिः] शब्दायचाद्रका | अ • 1 पा•| - नवान् । अभ्यवशीनः । अभ्यवश्यान: अखाचीति किं ? ईपल्लयः । विलयः *हविःक्षीरे शृतं पाके ॥ १३ ॥ श्राश्राप्योः *मचादीणौ ॥५२॥ अर्चादिप्यर्थेषु सीह- के शृभावो निपात्यते हविःक्षीरयोः पकार्थे । निनात्याः णो नित्यमा भवति । जटाभिरा- शृतं हविः। शृतं क्षीरं । हविःक्षीर इति किं लापयते । श्यनो वर्तिकामपलापयते । लोक- आणा यवागः । श्रपिता यवागः । मुल्लापयते। एचोऽश्याः ॥ १४ ॥ एजंतस्य धोरात्त्वं क्रीजेः ॥ ५३ ॥ एषामेचो णौ भात्वं, भवति आशिति परतः । वाता। वातुं । वातन्य।। स्यात् । कापयति । अध्यापयति । जापयति । भवदाता । अवदातुं । भवदातव्यं । साता। सिध्यबाने ॥ ५४ । सिध्यतेरा भवत्य- सातुं । लातव्यं । अशीति किं ! वपति । नव-शीने गौ परतः । अन्नं साधयति । अर्थ पति । ग्लायति। साधयति । अज्ञान इति किं ! भाचारः कुलं *व्योलिटि ।। ४५ ॥ व्यञः आ भवत्य- सेधयति । क्षमा धर्म सेधयति । सिटि परतः । संख्याता । संव्यातुं । संन्यातव्यं । चिस्फरोप ॥५५||चिनस्स्फुरश्च णौ आ वा उपसंन्यानामलिटि इति किं ! विव्यायाविव्ययिथ। स्यात् । चापयति, चाययति धर्म । स्फारयति स्फुरिस्फुल्योति ॥ १६ ॥ अनयोनि | स्फोरयति धनुः । मा भवत्येचः। विष्फारः। विस्फारः । विष्फा प्रजने वेतेः ॥५६॥ प्रजनेऽर्थे वेतेी आ लः । निस्फाल। वा स्यात् । पुगे वातो गाः प्रयापयति । प्रवाय- *वाम्यपगुरः ॥४७॥ अपगुरीः एषः । यति । लवणं गाः प्रवापयति । लवणं गाः भा या स्यात् असिपरे । अपगारमपगारं । प्रवाययति । अपगोरमपगोरं । *विभेतेः ॥ ५७ ॥ विभेतेी आवा भवति दीलः सनि || ४८ ॥ दीक आवास्यात् । दविषये । मुंडो भापयते । जटिलो भापयते । सनि परतः । दिदासते । दिदीपते । मुंडो भीपयते । द इति किं ! कुंचिकयैनं प्ये च ॥ १९ ॥ दीटो नित्यमा भवति | माययति । प्ये चैज्विपये च । उपदाय । उपदाता|उपदात इतः पुरा निलं ॥ ५८ ॥ ईकारांतस्य न्यं । प्ये चेति किं ! अवदीयते । विभेतर्दे गौ नित्यं पुगागमो भवति । नटिलो मिमीओरखाचि ॥ ५० ॥ अनयोरा | भीपयते । भवति खत्यमचं च मुक्त्वा प्ये एविषये च ! स्मिरः ॥ ५९ । दे णो परत: स्मिा: निमाय । निमाता। निमातुं । निमातव्यं । प्रमाया आवं स्यात् । मुंडो विस्मापयते । जटिलो प्रमाता | प्रमातुं । प्रमातव्यं । असाचीति किं ! विस्माययते । इंपनिमयः । दुप्पमयः । निमयः । यामयः । शल्यकिति मृजमोभ ॥ ६० ॥ सला. *या लीब्लिनात्योः ॥५१॥ असाच्यनयो- दावकिति परत: मृनिशरमागमो भवति । रा वा स्यात् प्ये चाविलाप, विलीय । विलाता। सप्टा । सहूं । सप्टन्यं । सश्यति । द्रष्टा । पिटता । विलातुं,यितुं । विलातन्यं । वितन्यं ।।दएन्यं । त्यति । मर्गति विसर्जन ·मनातनजनप्रथमानना- [जनेंद्र प्यकते। दर्शन । अफितीति वितृष्ट: । दृष्टः । संश्लेप संनिरूपी वा संधिरिति लोकत एव जेय। स्पुमादिम्पो वा ॥१॥ म्पृशादीनां सुपेश्च वक्ष्यति अचीको या, दध्यशान संघाविति कि ! शल्यकिति अम् वा भवति । स्पष्टा । स्पष्ट । | दधि अशान । प्रष्टा । मष्टी | ऋष्टा । का । त्रप्ता । ता । संहितैकपदे नित्या नित्या धातूपसर्गयोः । द्रप्ता 'दर्ता । सप्ता । सप्ता। नित्या समासे वाक्ये तु सा व्यपेक्षामेपेक्षते॥१ अध्यादेः प्णोऽष्ठयाठिवष्वप्कः स्नं ॥६२॥ छेऽचः ॥६९॥ अचः छ परत: तुगागमो घोरायोः पकारणकारयोः सफारनकारादेशौ स्त: भवति । गच्छति । इच्छति । पृच्छति । म्यादीन वीयत्वा । सहते । नयति । नाति । आइमाडोः ॥ ७० ॥ अनयोस्तुम् भवति ध्वादेरिति किं ! पोडन् । लपति । भणति । छे परंतः । आच्छादयति । आच्छिनाच। माच्छै- अप्ठ्यादेरिति किं ! प्ठ्यायति । निष्ठीवति । | सीत् । माच्छित् । डकारः किं ! भाउत्रमान- यति मात्रं । उपमाछत्रं । उपमाछत्रमानयति । *व्योःख वलकौ ॥६३ ॥ वकारयकारयोः *यों वा पदस्य ।। ७१ ॥ पदस्य संबंधिनो खं भवति वलि की च परतः । देदिवः। देदिमः। घश्छो वा तुक् स्यात्। बदरीच्छाया|कुबलीच्छाया। सेसिवः । सेसिमः । ऊयी-ऊत (क्नूयी-नूत। य इति किं ? श्वेतच्छंत्रीपदस्येति किं ? हाच्छति लायो-क्ष्माता ड्रायोभूःावल्को इति कि 'सेव्यते म्लेंच्छति । अपच्छायते । हड्याच्यः मुसिप्त्यनच ॥ ६४ ॥ *पस्य ।। ७२|| पदस्य संबंधिनो दीसंज्ञस्य हलंतात डी चार च यो दीप्तदंताच्च मासिति- स्याने यः पम्तम्य तुन्वा स्यात छे परतः । हे पामना खं भवति । तक्षा । उखात् । कुमारी। | इंद्रभूते उच्छत्रमानय । हे इंद्रमूते उछत्रमानय । गौरी । प्रतिमा । बहुराजा। अभिनस्त्व 1 अछि भीको यण ।। ७३ ॥ मचि परे इक: नम्त्वं । अविभभवान् । अजागर्भवान् । हल्- यण भवति । ख्याव्य इति किं ! जिनः। लक्ष्मी क्षीरपाः । संध्यशान नदन मध्यपनय रागवदनं धारा निष्कौशानिः । यतिखट्वः । सुसिप्तीति किं ! पित्रमः परिहार्यों राजकुले लाकतिम्त्याज्या ।। भवासीत् । अनजिति कि ! भिनति । एचोऽयवायाच ॥ ७४ ॥ एचोऽचि परे फेरेड: ॥६५॥ एदात्याम्य के स भवति ।। अयादयो भवति । नयनं । पवनं । रायो ।नावौ। हे मुने । हे सायो । एड इति किं ! हेगौः । +गव्यूतिरध्वमाने ॥ ७५ 11 गोरव निपा- पात् ॥ ६६ ॥ प्रादुतरम्य केरनच: ख त्यते अध्यपरिमाणे यूती परतः । गन्यूतिः । भवति । भोः युप । हे जिनदत्त । मध्यमान इति किं ! गोयूतिः। पिति रुनि तुक ।। ६७ ॥ प्रातस्य तुगा- गमो भवति पिति कृति 'परत: । अग्निाचेत् । व यि त्ये।। ७६: वकारांतो समादेशः स यथास्थाने भवत्येची यकारादौ त्ये प्रस्तुत्य । पिति कृति इति कि । चितं गुरुयु । गज्यति । नायति । स्थानिमहणं कि ! स्वैयति !, प्रस्पति किं! यति । यित्य इति किं ! गोम्यां । स इति सो ॥६८ा संघावित्यापिकारी वेदितव्यः । गोयानं । । परतः। मलय । ग्रामणी ।

·स्मृति ] शब्दार्णवद्रिका । अ६ ४१ पा ३ । १५१ । 1 * धोस्तत्रैव ।। ७७ ॥ घोर्यकारत्यानिमित्तम्यै रयो पातः । स्वैरी। ग्वैरिणी । स्वरः। वैचो वकारातादेशो भवति । हव्य { लव्यं ।। प्रादहोहोन्येपै ॥ ८७ प्रादेषु भवत्य्- अवश्यलाव्य । अवश्यपान्य । घोरिति किं । हादिषु परतः। प्रौहः। प्रौढः। मौदिः । मन्नियमो मा मृत् । बामव्यो गय । नाव्य । | प्रैपः । प्रैप्यः । उहादिपु इति किं । प्रोतः । तत्रैवेति किं उपोयते । दिशार्णकवलवसनवत्मतराटणे ॥८॥ क्षिज्यो शक्ती॥७॥शक्त्यर्थे क्षिज्योरेचोऽय गणे परतः ऐप भवति प्रादिभ्यः | प्रगत मण भवति । क्षेतु शक्य क्षय्यः । जय्यः शत्रु || प्राण । दशाण । ऋणाणं । कवलाणे । वसनाणं । शकाविति कि । क्षय जेय । वत्सतराण। क्रम्य स्वार्थे ।। ७२ ॥ कोणातरेचः स्वाऽ- +ऋते भासे ।। ८९ ।। मते परे भवर्णाता .ऽय निपात्यत्ते पत्ये परे । ऋण्या गौ । क्रम्पः । दैप् भवति भासे । मुखार्त । कत इति किं कमल । केयमन्यत् । सुखेतः । भास इति किं । परमः। द्वयोरेक ॥ ८० ।। द्वयो पूर्वपरयोरेको *अटश्च धौ ।। ९० ॥ भटश्चैव्मवति अ- मवतीत्ययमधिकारो ज्ञेयः। वक्ष्यत्यादेप-देवेंद्रः। जादौ धौ परत । ऐक्षिष्ट । ऐक्षत । ऐक्षिप्यत् । तद्वत् ।। ८१ ॥ तयोरिव तद्वन् । तयोः भौमत् । औमिप्यत । मीभीत् । चकारो निय- पूर्वपरयो यत् कार्य तत्कृतेऽप्येकादेशे यथा स्यात् । मार्थ अट ऐवेव नान्यत् । ओंकारमैच्छत् ओंका- वामोरु इति मृत् । ऊरित्यमृन्मृदमृदोरेकादेशः रीयन् । औदीयत् । मूद्वद्भवति।तथा च स्वादिविधि । अन्यथा-वृक्षादा त्यैप गेः ॥ ९१॥ अवर्णाताहरप भवति वेव स्यात् । देवावित्यत्र सुबौकारः ।भसुबकार || मारादौ धौ परतः । पार्छति । उपार्छति । तयोरेकादेश सुन्वद् भवति । तथा च सुचत | प्राोंति | कतीति किं । उपेतः । गरिति पदमिति साधुः। अन्यथा साधु पूज्य इत्यादावे किं नईति ।। स्यात् । मधीत्य,प्रेत्येत्यत्र परवद्भावाद प्रम्य तुक् । *वा सुपि ॥ ९२ ॥ गोरवणांतादर भवति आदेश ।। ८२ ॥ अवांतादच्येव भवति । ऋति सुपि धौ परे वा । प्रार्पमीयति । प्रर्ष सेय । गधोदक । परमद्धिः । तवल्कारः। भीयति । उपात्कारीयति । उपरकारीयति । भादिति किं दध्वृण । तथैटि परः ।। ९३ ॥ गोरदांताद ए- एच्यए ।। ८३ ॥ भवणातादेचि पर एन्भ हादौ धौ परतः परादेशो भवति । द्वयोरेकः । यति । सैषा । ममोपधिः । तपेश्य । चरौपध तथा सुव्यौ तु वा । प्रेषयति । उपेलयति । *इणेधूष्टि ।। ९४ ॥ अवर्णातादेव्भपति एमु | उपोपति | प्रोपति । उपेलकीयति । उपैलकी- परत । उपैति । प्रेधते । धौत । धौतगन् । । यति । उपोदनीयति । उपौदनीयति । एडीति पचीति किं । प्रेतः । कि उपायते । +भक्षाहिण्यां ।। ८५ ॥ अशादैव्भवत्यू +एवेऽनियोगे ।। ९४ ॥ अवांतादेवे प- हिण्या परत । अक्षौहिणी सेना । रतः परादेशो भवत्यानियोग ! अद्येय याहि । स्वादरीरे ।। ८६ ॥ स्वादैन्भवति ईरी । इहेव तिष्ठ । भनियोगे इति कि त्रैव तिछ । ।

·सनातननग्रंथमालाया- - ? - * बोष्ठौती से ॥ ९५ ।। अवर्णानादोछोयोः पिर्लकारः पितृलूकारः ऋतीति किं ! परत से वा परो भवति।विशेष्ठी,विवौष्ठी ।म्थूलोतुः, भावार्थः । स्थूलौतुःसे इति किं ? पश्योष्ठं । अद्यौतुं पश्य । स्वेऽको दीः ॥ १०५॥ अकः स्वेचि पो xसीमंतः केशे ।। ९६ ॥ सीम्नोऽवे परः । दीर्भवति । देवांग्रे । विद्यांतः । दधीदं । मुनीशः। निपात्यः केशविषये । सीमंतः। केश इति | सादितं । पध्दरं । मातृकारः । होतृ कारः । फि सीमांतो ग्रामः। होतकारः । स्व इति किं ! दध्यशान । ओमाडोः ॥ ९७ ॥ अवर्णातात् परो | *सुटीदुतः पारस्वं ॥ १०६ ॥ पूर्वस्याकः भवत्योमागे :: परतः । का ओमित्यवोचत् । इदुतः स्वं दीर्भवति अजादौ मुटि परतः । कोमित्यवोचत् । सोमित्यवोचत् । आऊटा । । मुनी । साधू । मुटीति किं ? गुरुन् । इदुत भोटाभिद्य ओदा-अयोदा । कदा ओढा-कदोदा।। इति किं ! शुद्धे । सा ओता-सोधा । सा ओदा-सोदा। शासि ।। १०७ ॥ मास्वं दीर्भवति शासि * उस्यपदे ।। ९८ ॥ अवर्णातादुसि परतः परतः । मालाः । बुद्धीः । गौरी । परो भवति अपदे । अभियुः । अयुः । भदुः। *पुंसि ॥ १०८॥ पुंसि शसो नकारादेशो अपद इति किं ? कोपा नेमे । भवति । फवीन् । जिनान् । मुनीन् । साधुन् । एयतः ॥ ९९ ।। अकारस्य परो भवत्ये पूर्वोऽमि ॥ १०९ ॥ अकः सव्यमि परतो प्यपदे परतः । पचे ] पठति । एपीति किं ! योरेकः पूर्वो भवति । जिनं । मुनि । साधु । अपचे | मत इति कि 'याति । बुदि । धेनुं । वधू । नदीं। मुंटीति किं ! अचिनया * डाजोऽत इती ।। १००। डार्जहस्याच्छ- *पदेऽत्येडः ॥ ११०॥ एटः पदांतादकारादौ ब्दस्य परो भवतीता परतः । छमत् इति-छमिति। पदे परतः परः पूर्वो भवति। मुनेऽनप । साधोऽत्रा घटिति । डाजह इति किं ? जगदिति आह । पद इति किनियनीलवनं । अतीति किं ते इह । मत इति किं ? इपिदिति । इताविति किं ? पटदत्र। सम्स्योः ॥ १११ ।। एटः परयोः रस- *न Aः ॥ १०१ मिसंज्ञकस्यातः इतौ । सि इत्तयोरति परतः परः पर्यो भवति । परतः परो नास्ति । परसटदिति । मेरिति । मुनेः स्वं । मुनेरागच्छति । योः स्वाधोरायाति। किं ? पटिति । ऋत उः ॥११२॥ ऋकारांतात सदस्यो- *तः ।। १०२ ।। मिसंज्ञकस्य यस्तकारः स रति उर्मवति द्वयोरेगापितु:स्वं पितुरागच्छति । परो भवति इती परे । पटत्पटेति । *रूपत्योऽतः ॥ ११३ ।। स्य त्य इत्येता. मौ डाचि ॥ १०३ ॥ डाजते मौ परे । भ्यामनच्काभ्यां परस्य समस्योरत उर्भवति । । तकारः परो भवति । पटपटाकरोति । दमदमा | सस्युः । पत्युः स्वमागच्छति वा । व्यत्य ग्रहणं किं ! मुख्यस्य । मुख्यात । अपत्यस्य । +भरपुर्वा ः ॥१०४॥ कति लति वा उ: मपत्यात् । कर्पगम्य लपणस्य च का भवति । पितृपमः हगिरेः॥ ११ ॥ अतः परस्य रे पितामः । पितृरूपमः । पितृकारः । हरि परे उर्मवति । को इसति ।पो जयति । । भवति । एमछमात्यात् । - ·पृत्ति ] शब्दावनद्रिका । अ. ४ पा | १५३ TITM 4 हशांति किं ? कश्चित् । रेरिति किं म्वयाहि । वधु मग । पघृण । कर्तृ मराः । पयः । मन इति किं ? मुनिव॒ते । देवा यांति । अन्य लकार । कन्यस्तारः। ऋतीति कि अति ।। ११५ ॥ मनो रेरुभवति भकारे । ददाम । अक इति कि स्वाता वृक्षे । पर । सर्पज्ञोऽस्ति । अनीति कि । स एपः । *दिवो हन्यत् ।। १२४ ॥ दिवः पदम्य गोह ॥ ११६ ।। गारेड् पदे अति परतः हलि परे उद् भयति ! घुम्या { दुभिः । युभ्यः। एर वा स्यात् । गो अग्र, गोग, गवान गोरिति युषु । हलीति कि दिवौकस । कि योऽ ! एड् इति किं चित्रपन । *तोऽनम्मे सामोः ख ॥ १२५ ।। तका- -अवोऽनक्षेऽचि ॥ ११७ ॥ गोरेः अमा रस्थानिन समारान् सो स भवनि हत्यनन्से । देशो भवति वा अक्षवर्जिते चि परे । गवान, गोग्रास ददाति । एष रक्षति । अनन्स इति कि । गवेवर , गीश्वर ! गवर्ण । गश अनक्ष इति । अयो गच्छति । अनेपो गरउलिसादिति कि: कि गो अक्ष गोक्ष । पदे इति किग-गदा। सकः पचति । एपको हसति । हरीति कि *इट्रे ॥ ११८ ॥ गारेस भवो भवति इद्रे सोऽर्थ । एपोज । परत । गरेंद्र। *तदोऽहिपूतौ ॥ १२६ ॥ तस्यानिन स- पातायनेक्षे ॥ ११९।। वातायनेऽर्थे गोरेटः बारात् सो ख भवत्यपि परत पादपूरणे । भवो भवत्वक्षे परत । गवाक्ष । वातायन इति सैप दाशरथी रामः ॐष राजा युधिष्ठिरः । कि गो-यक्ष-गोक्ष। सैप ! महात्यागी, सैप पार्थो ,पर्नुर्धर ॥ *पान्नानिती ॥१२०॥ प्रमादितिशब्द- | महिपूर्वाचिति किं । स एष मयतो राना वर्तितेऽपि परे यदुक्तं तन्न भवति । भो देव योन्याय्य पथि वर्तते । दत्ता ३ इदमानयाअनिताविति किं मुमगला ३ -क्रीमतन्ययस्यादेः माय ॥ १२७ ॥ गय- इति । सुमगलेति । गेरादे ख भवति क्रीनतन्योः परत देः ॥ १२१ ।। दिसज्ञकाद् यद् प्राप्नोति वायः । अवक्रय {वतसः । भवतसः । तन्नाम्त्याचे परतः । मुनी मत्र । पद इमौ । घाशनोपः ।। १२८|| अरेरादेः स भवति दे इमे । अमी अधा । पानयोःप्रायःापिहिताअपिहितापिनद्धाअपिनद । *वेको सेऽस्वे प्रः॥१२॥ इक भम्येऽचि सपर्युपात पुः सुर भूपे ॥ १२॥ समा. परतः प्रो या भवत्यम पदे । दधि अन्न दध्यत्र । दिग्य परम्य पुनः सुइ भवति भूपाधे । सम्फ नदि एपा । नद्येपा । मधु इद । मविद । इक रोति । समस्करोत् । सच कार। परिक्रोति । इति कि ' मुनयाचर व्रत । मम इति किं । परिचम्बार । उपन्यरोति काल । उपास्तोत् । अध्यानन । नाटक । पद इति किं । नयो उपचकार पन्या । सूप इति किं । उपनगेति । पत्रौ । अस्य इति मिनटीय । समवाये ॥ १३० ॥ सपर्युपात् रूप सम प्रत्यया ॥१२३ ॥ अरुः सकारे लकार वायेऽर्थे सुट भवति । तत्र नः सस्कृत । सम्यतो च या प्रो भवति । मह मपि । महर्षि खत्व मरिचयपः । कस्य । खट्वय । पूलि सतु , धूल्युतुः । प्रायः। । उपात् मतिपत्नवनयात्याध्याबारे ·सनातनननग्रथमाराया- [ जैनेंद्र है ।। १३१ ॥ उपात् हन सुडागमो भवति । तस्करोरः। वृहम्पतिर्देवता । रथम्पा नदी । म प्रतियलाय । एधो दकस्योपस्कुरुते । उपस्कृत न्यत्र-कुतुबुरुःवृक्षः।आपद । आचर्य मत । अव मुंके। उपस्कृत जल्सति । परः । अपरामवरपर | मकरो ग्राहः। मकरी किरतेलवे ॥ १३२ ।। उपात् किरते सुइ ) समुद्रः। तत्करः । दृहस्पतिः । रथपाः । भवति रवे स्वनार्थे । उपस्कार मद्रा लुनतिा। *प्रस्वण्य हरिवद्रावृपी ॥१३९॥ एतौ समू- काच इति किं १ उपकिरति धान्य काक | टको निपात्यो ऋषी चेत् । प्रस्कण्व ।हरिश्चन्द्र वये प्रतेच ॥ १३३ ।। प्रतेरुपाक्ष किरते ऋषि । पकण्यो देश । हरिचद्रो राजाऽन्यत्र । पंधेऽर्थे सुट स्यात । प्रतिस्कीर्ण उपस्तीर्ण ह ते *पारसरो देशे ॥१४० ॥ पारात् परे पल भूयात् । बध इति कि । प्रतिमीण वीज। मुग्निपात्यते देशे गम्यमाने । पारस्करो देशः । चतुष्पयपादात् ॥ १३४ ॥ अपात् । पारकरोऽन्य । फिरते सुटू भवति हाचतुप्पद्यर्थे । अपस्किरते *नगरे ॥१४१॥ नगरे च पारस्करो निपा पभो हट । चतुष्पदीति किं भवकिरति । त्यते । पारस्करो नगर । मागे ए । हादिति किं । अपफिरति था। *कास्तीराजस्तुदास्तथ ।। १४२ ॥ एषां *विशुनि भक्ष्याभया ॥१३५।। अपात् । योः मुनिपात्यते नगरे । कास्तीर । अनातुद । फिरते सुइ भवति चौ शुनि च भक्ष्याभयाय चेत् । आम्कथं । अन्यत्र--कातीर । अजतुद ।आकथ । पपस्किरते कुमकुटो भक्ष्या । अपस्किरते श्वा *मारकर ॥१४३॥अस्य यो सुनिपात्य । मामयार्थी। फारस्कर नगर । कारकरमन्यत् । विफिरो चौपा ॥१३६॥ विकिरतेः फत्ये *वृक्षे ॥१४४॥वृक्षे च कारम्कर निपात्यते । पाव सुह या निपात्यः । विस्किरः । विकिरः फारम्करो वृषः । कारस्रोऽन्यः । शकुनिः। परसरो द्रौ च ॥ १४५ ॥ करस्करो *मार्गवि ॥१३७॥ प्रात्परम्य तुपतर्गवि निपात्योऽद्रौ वृक्षे च । कारस्करो गिरिशब्ध । गम्मगाने सुर भवति । प्रस्तुपति गौः । गीति- | फरफरोऽन्यः । किं । प्रतुपति स्त्री। *मिकादयः ॥ १४६ ॥ रिप्युप्रकाराः स *स्तुम्नास्पदाधोपसरापतरावर मुट्का निपात्यते । किमको मख प्रमाणे । परमसरमसरितस्तरवृहस्पतिरथस्पा जाति किप्युः वितस्तिः हम्तो चा । किकिपः पर्वतः । प्रतिष्ठादभुनाकरयागनियासातत्यपेणुपार किमो द्वित्वमखे । वनस्पति ।मायश्चितमित्यादि । माहवाग्देवतानदीपु ॥ १३८ ॥ कुन्तुपुरु *श्रिताश्रितममाणे गोपद ॥ १७ ॥ मभूतयः समुदका निपात्यते जात्वादि एयर्धेषु गोः परम्य पदम्य घोः मुट पत्व च पपु । कुन्दुमः धान्याकतृणज्ञातिः । निपात्य । गोप्पदो देश:-गोभिः सेचित । भाला प्रतिष्ठा । बाधयनद्भुन । गवरोऽ गोप्पदमरण्य तरसेपित । गोप्पदपूर वृष्टो देवः । पर भारो रमाययः । भार रा भुनते । गोपदमन्यत्र । शिपायाला मकरो वेश मन्दरी परित्रानकः। धाचनुप ॥ १४८ ॥ यो अनुरिति प ।

·गुर ] বাগাস্কা १. । एनन द्वयमसिन ज्ञेय ! यस्यनि-यायाः म्तो । इति कि । नदीवर टिका । सादिति कि। पादेःम्तिोकान्मुक्तः । पाविति कि नि तोकः। | अक्षरः। मागो घावधिमारः। अनुमधिकार प्राग *मारे माचां इलि ॥ १५८ ॥ भद्धरम्या ईपोऽनुप भवति हलादी प्राचा देशे दारविपरे । पापाःम्तोमादे ॥१४९॥ स्तोकादिभ्यः हलेद्विपदिसा। समिधिमापर । पार पति परम्याः पाया अनुप भवति । म्तोकान्मुक्तः कि अभ्याहितपशु । प्राचामिति किं । यूथ. फतिपयान्नुकः । अन्मुक्त । मनिशादागत: वृषः लीति कि ? अविकटोरणः। अभ्यासादागतः। दृरादागन । विपकष्टादागन | मध्याताद गुरौ ॥ १५९ ।। मध्यानाम्या पारव्य । तो पारिति कि काद् भय पोऽनुप गवति गुरौ धौ परतः । मध्येगुरुः । पत्भय । भतेपुरः। ब्राह्मणासी ॥ १५० ॥ मन कानुइ अामेऽमूर्धमन्नकान म्यांगाद् ॥ १६ ॥ निपात्यः । ब्राह्मणाच्छमी। मुर्धमन्तस्वनिताद म्यागात् मगामे पी परत: ट ओजःसहाऽभस्तपोजमः।।१५१॥ एभ्यो | ईपोऽनुप गवति । पटेकालः । उसिलोमा । भैरम्यानुप् भवति । आनसारत | सहसास्त । | उदरेमणिः । शिरसिगिसः । अगम इति कि समसाकृत | तपसाप्राप्त | मनसाहत । मुखे कामोऽन्य मुखाः । अमूर्धमस्तकादिति ।पुसानुमगनुपाधौ ॥ १५२ ॥ पनी तटा कि 'निखः । मन्ताशितः । स्वागाति नपा निपात्या । पुमानुना कन्या । जनुषा जन्म कि पानाँड । नाथ ननुपायः। *बरे पनि ग॥ १६शा भदरतादापोऽ. डव्यात्मन ॥१५३ ॥ डइते यो परे आत्मन नुभयति बनातौ धनने परे। हन्तेवयः । हस्त- दोऽनुभवति । भारतनापचमः । आत्मनापष्ठ । वयः । चन्यधः | चाययः । पनाति । * मनसथाज्ञायिनि ॥१५४|| मनःशन्दा चक्रपद्धः। दात्मनश्चानायिनि परे टानुभपति। मनसाज्ञायी। पे कृति पहुरं ॥ १६॥ भदन्तान पसे आरमनाशायी। दते पो बहुल ईपो नुप भवति । प्रवाहेमूत्रित खौ ॥१५५।। मनमष्टानुन्भवति खुविपये। | मस्मानित । उ विगीण । पात्रेसनिताः । मनसागुप्ता । मनसागता। कचिन भवति-ग्रामसारमः। काचिद विभाषा । * रेः परात्मनः ॥ १५६ ॥ परात्मभ्या सरमिरह, सरोरुह । चिन्यदव-हृदय स्मृ डेरनुभवति सौ । परार्थ पद परस्मैपद । पर-- शतीनि दिम्पृत् । य इति कि । धन्वनि कार स्मैभापः | भात्मनेपद । आत्मनेमापः । परा सोऽम्य धन्यासः नीति बिधूर्तः । स्मन इति किं तद्धितं । +ययोनिमनिचरेपः ॥ १६३ ॥ पक्ष- ईपोऽद्धलः ॥ १५७ ॥ अदतात् हलताच दादीपोऽनुप भवति यादिपु परतः । थप्सन्यः। परम्या पोऽनुष भवति । वनेहरिद्रकाः। पेपि | मप्सुयोनिः । अनुमतिः । अधरः । शाचाः । त्वचिसारः । दृपदिमापकः । मद्धल +ने ॥१६४ ॥ अप: पाऽनुभवति के .

·सनातननननथमालाया--- यौ परत 1 असुजः। +शेफपुच्छलांगूलेपु सौ शुम ॥ ५७४ ॥ +गुनाइराशरत्काशात् ॥ १६५ ॥ श्वनशब्दाचानुन् भवति शेफादिषु खौ । शुन - एभ्य ईपोऽनुप भवति जे धौ परतः । दिविजः। शेफ । शुनःपुच्च । शुनोलागूल । खावि- प्रावृषिजः । वपामुजः । शरदिजः । कालेज । ति किं ? श्वशेफ । +यरवरक्षरवाद् या ॥ १६६ ॥ शरा युदेवादासामये ॥ १७५ ।। दिपदेयाभ्या दिभ्य ईपो ने वाऽनुन्भवति । गरेज. । शरज। तान्नुभवति दासप्रिययोः परतः खौ। दिवोदासः। वरेजः । वरजः । हरेज । क्षरज । वर्षेजवर्षजः। देवानाप्रियः । पायवासिवासेकालात् ॥ १६७ ।। मका ऋतां विद्यायोनिसंवधान ॥ १७६ ॥ लवाचकादीपो वाऽनुव भवति शयादिषु परत । काराताना विद्यासवधात् योनिसनधाच्च वर्तना- विलेशयः । पिलशयः । वनेवासी। वनरासी । नाना तानुम् भवति । होतु पुत्र । होतुरते- प्रामेगासः । मानवासः। अकालादिति कि: वासी । पोतु पुत्र । पोतुरतेवासी । मातु पुत्र । पूर्वाशयः । अपराशयः । मातुरंतेवासी । मतामिति किं ' उपाध्यायपुत्र । *कालाझफालतने ।। १६८ ॥ कालयाच विद्यायोनिमवयादिति किं भर्तृगृह । कादीपो वानुम्भपति शादिषु परतः। पूर्वावतरा । वा स्वसृपत्योः ॥ १७७ ॥ ताया वाइनु- पूर्वाणतरेरापूर्वाह्णतमापूर्याङ्गतमाअपराहणेतमा। भवति अनयो परत । मातु स्वसा । मातु - अपराहणतमेापूर्वाणेकालेपूर्वाणकाले । अपरा प्यसा । मातृप्यमा । ननादु पति | ननादृपति । हणेकाले।अपराहणकालापूर्व होतन ।पूर्वाह्यतनः। योनिसवधादिति किं । मातृस्त्रसा । अपराहणेतनः । अपरागवन । कागदिति किं । छान् इदे ॥ १७८ ॥ सकाराताना दे शुभतरे । गुल्लतमे। डान् भवति धौ परत । होतापोतागै । नेष्टोदा- अनेनसिद्धस्थे ॥ १६९ ॥ इसिद्धन्थेषु तारौ । मातादहितरौ । याताननादगै । परेपु ईपोऽनुप नान्ति ! धडिरशायी । का *पुरे ॥१७९॥ मना पुने द्यौ डान् भवति । पिल्यसिद्धः साकास्यमिद्ध ! पर्वतत्यः। कूटन्यः पिता पुत्रौ । मातापुत्रौ । +गोपुचर ॥ १७० ॥ अपोऽनुप निपा * अग्नेंद्रादिपु देवतानां ॥ १८० ॥ द्वे त्य । गोपुचरः। पूर्वम्य सान् भवति अग्रेद्रादिषु धुषु परत । वाया शापे ॥ १७॥ तानुप् भवति शापे । इद्रानोमी । इद्रावृहस्पती । सूर्याचद्रमसौ । आकांगे गम्यगाने । चोरस्यकुल । चोरस्यमाया। | मानेंद्रादिप्विति किं ? बुझपनापती ! दियाफर• दासत्य कु दासस्यमायोशाप इति किंग्दासकुला | निशाकरौ । म्कंदविशाखौ । शिवक्षेपणौ । पुने वा ॥ १७२ ॥ शापे ताया यानुव । देवतानामिति किं । अग्नीद्री माणवको । मपति पुत्रे घौ । दाम्या:पुनः, दासीपुत्रः । पोमवरुणेनेरी ॥ १८१ ॥ अग्ने पो. भारनिगपश्यतो युकिदडहरे ।। १७३ ।। मवरगयो परयोदेवताद्धे ईत्व म्यात् । मानी- एमो युज्यादिषु तानुम गवति । वाचोयुक्तिः। पामी । अग्नीवरगौ । विनोद पश्यतोदर पाच सतिरित्यपि दृश्यते । *प्पविम्विते ॥ १८२ ॥ मानेरैन्निपये ·कपात ] गंदागचादका 1 . ४ 1 पा• ३ ॥ . विविंद्रहीने द्यो गनीत्वे न म्त । आनिमारत । ल्याणीपञ्चमा रात्रय । करयाणीमनोज्ञ कल्यणी भाग्निवारुणी । ऐपीति किं ? अग्नामरुतो। भक्ती । स्त्रियामिति किल्याणीप्रधान । भनिविद्र इति किं भाग्नावैष्णव | आग्नद्र। गसाठी ॥१८९|| तसाम्युि परत स्त्री पु- उपासोपसः ॥ १८३ ।। उपम उपासा ) वद् भवति । तस्यास्तत । तम्या तनायया प्रत्या इत्ययमादेशो भवति देवताद्धे । 'उपश्च मक्त च यथातथा।अजय्यामादयतरा आयतमा इत्यादि। उपासानक्त । उपासानते। हति भो जातिश्च ।।१९०१ म्त्री जातिरन्या दिगो द्यावा ॥१८४॥ दियो द्यावा इत्य. च भमज्ञा हृति पुंचद् भवति । गार्गायण्या: अप- पमादेशो भवति देवताद्वे । योश्च क्षमा च त्य गार्गो जाला | गार्गिले जाल्म ।एन्यां साधु- चाचाक्ष्मे । द्यावाभूमी। एत्य । हस्तिनीनां समूह हास्तिका भ इति कि? दिवस पृथिव्या या ॥१८५॥दिव दिवस- कठीरूप्य ।। भवति पृथिव्या देवताद्वद्वे वा । दिवम्पृथि xद्वेऽग्निः ॥ १९१ ॥ अग्निः पुंवद् भवति न्यो । यावापृथिव्यो। दे परत ।अग्नायी देवताऽम्य आग्नेय | निय- मातरपितरौ ॥ १८६ ॥ मातृपिनोवदे | मार्थोऽयं योग । देऽग्निरेव पुंवद् नान्यः । द्वयोररादेशो वा निपात्यः । मातरपितरौ ।। श्यैनेय । रोहिणेयः । मातापितरौ । गुणस्त्वतलि || १९२ ।। गुणवचन त्वती *स्न्यसुपि सर्च पुवत् ॥१८७१ निमज्ञक परतः पुवद् भवति । पयमाः भायः पटुत्व, सर्व पुयद् भवति भमुपि परतः । सर्वासा प्रियः | पटुता । मृदुल । मृतागुण इति किं १ कठीत्व । सर्वप्रियः । भवत्याः पुत्रः भवत्पुत्रः । एकक्षीर । +यहल्पार्थ शासि ॥ १९३ ॥ यहोऽल्पा- सर्वकाम्यति । स्नीति किं विद्यानिवासः । असु- र्थश्च शसि हृति पुवद् भवति । बहीभ्यो देहि पीतिकि ? सर्वस्यै । यम्याः । तस्या । सर्वमिति | बहुशो देहि । अल्पशो देहि । किसी प्रिया अस्य सर्वप्रियः । सर्वमनोज्ञ । +मृगक्षीरादिपु ॥ १९४ ॥ एष वृतिपदेषु इत्यादिनिषेधविपयेऽपि यथा स्यात् । यत्पूर्वपद तदस्त्रियामनेकार्थे च द्यौ पुवद् भवति। *स्त्र्युक्तपुस्कादरेकार्थेऽप्रियादौ स्त्रिया | मृग्याः क्षीर मृगक्षीर । कुक्कुटाड । मृगपद । ॥ १८८ ॥ स्त्री उक्तपुंम्पात पर स्त्रीत्य: क्यमानिनो ॥ १९५ ॥ क्यहि मानिनि कत्यवर्जित एकार्थे उहंतप्रियादिवर्जिते स्त्रिया च परत स्त्री पुवद् भवति।एनीवाचरति एतायते । वर्तमाने द्यौ पुत् पुलिंगवद् भवति । दर्शनीया | हरितायते । दर्शनीया मन्यते दर्शनीयमानी । भार्या गस्यासौ दर्शनीयमार्य । शोभनमार्य चारु शोभनमानी। जघ । प्रस्तमार्य । स्त्रीति किंग्रामणि कुल दृष्टि न बुहकोइ ॥ १९६ ॥ वोह॒तश्च यः रस्य ग्रामणिदृष्टि ।उक्तपुम्कादिति किंमालावृदा- | ककारस्तदुइ स्त्री पुवन्न भवति । पाचिकामार्यः । रिक । तनुकेशीभार्य । अनूरिति किं वामोरूमार्यः पाचिकात । पाचिकायते । पाचिकामानिनी । एकार्थ इति किंफल्याण्या माता कण्याणीमाता। लाक्षिकीशाटिक । लाक्षिकात' । लाक्षिकायते । अप्रियादाविति किल्याणी पञ्चमी आसा क-लाक्षिकामानिनी । हूप्रहण कि ' मूकमार्यः । ।

·सनातनजनप्रथमालाया- [जेनेंद्र- नसाम्भार्य। झरपकल्पाचन बगानमुतमतइते मोऽने- इतु ॥ १०७ ॥ उडता सुश्च स्त्री पुष काच ॥ २०२ ॥ ई-नीत्यातस्यानेकाच शान्ति । पचमीमार्य । दशमीभार्य ।पचमीत । झादिषु परतः प्रो भवति । गौरितरा । गौरि- पचमीयते । पचमीमानिनादत्ताभार्य ।गुप्ताभार्य । तमा । गोरिरूपा । गौरिकल्या | गौरिचेली। दत्तात । दत्तायते । दत्तामानिनी । गौरिनुवा । गौरिगता । गारिनुता । गौरिमसा । *ऐमृदरक्तविकारे ॥ १९८ ॥ रक्तविकार | गौरिहता । कुमारितरा | कुमारितमा । कुमारि वर्जितेऽथे पेनिमित्त यद् हृत् तदता स्त्री पुवन्न -रूपा । इत्यादि । अनेराव इति किं ? जितरा । भवति । भात्मीमाय । माथुगभार्य । माधु | झीतरा । ईदिति किं 'दत्तातरा । रीत । माथुरायते । माधुरीमाननी । ऐरिति ।गौरिभोगान्मत खौ ॥ २०३ ॥ गौरि- कि धन्यमार्य पृष्टायनिभार्य । दृदिति | भोगाभ्या मत्वताभ्या खौ ईत पो भवति झा कि ' कुभकारभार्य । पुष्पलावभार्य । अरक्त दिपु परत । गौरिमतितरा " गौरिमतितमा । विकारे इति किं ? कापायी वृहतिका थम्य भोगवतितरा । भोगवनितमा । एव रूपादिप्यपि काषायवृहतिक लौही ईपा यस्य लौहेषो स्य । योज्याखौ" इति किं गारिमतिरूपा, गौरीमतीरूपा। अमानिनीस्वागात् ।। १९९ ॥ स्वागाद् अवा मो ॥ २०४ ।। मुमजकस्य शादिषु य इत्तदता स्त्री पुवन्नाम्त्यमानिनी यौ परत । परत प्रो वा स्यात् । स्त्रितमा । स्त्रीतमा । दमिकशीभार्य । दीपकेशीत । दीर्घकेशीयते । लक्ष्मितमा रमीतमा । चामोरुतरा ! वामो- भमानिनीति किं ! दीर्घकेशमानिनी । ईदिति | स्तरा । एव-रूपादावपि । मोरिति किं । कि पृथुनयनभार्य । म्यागादिति किं पटुभार्य । कारिवातग। जाति ॥ २०० ।। जातिश्च स्त्री पुवन्न वांगित ॥ २०५॥ उगितः परम्य मो भवति अमानिनि यो परत । कठीभार्य । प्रो वा स्यात् झादिषु परतः । विदुषितरा, विदु- पठीत । ठीयताशूद्राभाय । शूद्रात । शूद्रायते । पीतरा ! विद्वत्तरा । पचतितमा, पचतीतमा । पुषद सजातीयदेशीये ॥२०१॥ स्त्री पुग्द पचतमा । एर सर्वत्र । उगित इति कि ? भाति यसबके से नातीयदेशीययोश्च परत कुमारितग । पुनर्गग्रहणमुभयविफल्माय । वुहृतकोडपि पुद् भवति । पाचगरिका । आइ महतो जातीये च ॥२०६॥ भाग- पाचकनातीया । पाचकदेशीया ! लाक्षिकवृदा | देशो भवति महतो जातीये एकार्थे च द्यौ परतः रिका । गुरपि-पनमन्दारिका | पचमजा महाजातीयः। महामुनिः। महापुरषः । महा तीया । पचमदेशीया | दत्तवृदारिका । दचना- प्राणा । महानाहु । महात्मा । जातीये चेति- तीया । दत्तदेशीया । एमृदरतावकारेऽपि कि महत पुनः महसुन । पुदद् माति । माथुरदारिका । माथुरजातीया । क्यरचामविशिष्टे या ॥ २०७ महतः मापुरदेशीया ! स्वागादीतोपि-दीपफैशवृता फरादिषु परेषु माह या म्यान् । महतः-पर महा- रिका । दोशजातीया। दोपरशदेशीया। कर । महकर । महापास । मद्यास। नातिरपि-कन्टदारिका(कटमातायाकदेशीया।। महाविशिष्ट । महद्विविष्ट - ·लघुत्ति ] शब्दार्णवद्रिका अ. ४ | पा. ३ । *ड्या ॥ २०८ }। डोत्यातम्य महत परा | मणे यत्ये परे । नम्य । अवर्ण इति किं दिपाइ भाति । महत्याः कः महारः। महा नासिक्यो वर्णः। घास महाविशिष्टः। हृदयस्य हल्लेवाण्यलासे ॥२१६ ।। *मनोयाशीत्योःस्पो मागतात अस्त्रय | हदयन्य हृद् भवति रेखादिपु परतः । हदेखा ॥२०९॥ द्वि अष्टन इत्येतयोराड् भवति ।। हाई । हृद्य । हल्लासः । स्यिसने द्यौ परत, शतात् प्राक् रेग्त्रयम् यस *पद पादस्याच्यातिगोपहते ।। २१७ ।। मशीतिं च वर्जयित्वा । द्वादश । द्वाविंशति । पादम्य पदादेशो भवति आज्यादिषु परतः । द्वात्रिंशत् । अष्टादश । अष्टाविंशति । अप्टा पदानिः । पदातिः। पदग । पदोपहतः। त्रिंशत् । त्रयोदश । त्रयोविंशीत । त्रयस्त्रिंशत् । पद्ये ॥२१८॥पादम्य पदित्ययमादेशो भवति व्यप्दन. रिति किं चतुर्दग । अवाशीत्योरिति । यत्ये परतः । पद्य । किंद्विता । अष्टदशाः। त्रिदशाः। द्वयशीति हिमकापिहतौ ॥ २१९ ॥ पादम्य पद् व्याति प्रारुशतादिति किं । द्विशात । द्विस- | भवति हिमादिपु परतः। पद्धिम । पत्कापी । पद्धतिः हस । अष्टशत । अष्टसहस्र । त्रिशत । त्रिलक्ष । शस्य॒चः ॥२२०|| ऋचः सधिनः पादस्य वा चत्वारिंशदादौ ॥२१० ॥ यादीनामाङ पदादेशो भवति शसि त्ये परे । पच्छः गायत्री वा भवति चत्वारिंशदादौ परतः। द्विचत्वारिं शंसति । मच इति किं पाद: सारस्थयति । शत् । द्वाचत्वारिंशत् । अष्टाचत्वारिंशत् । अष्ट वा निप्पयोपमिश्राब्दे ।।२२१।। पादस्य चत्वारिंशत् । नयश्चत्वारिंशत् । त्रिचत्वारिंशत् । पद् वा भवति निकादिषु परत । पन्निष्फ । द्वापचाशत । द्विपचाशत् । अष्टापचाशत् ।। पादनिकः । पदयोपः । पाइघोष । पन्मिन्न । अष्टपचागत । त्रय पंचाशत् । विपचागत । | पादमिश्र । पच्छन्दः । पाददाब्द । द्वानवति । द्विनवति । अष्टानयति । अप्टन *उदरम्यादैव हलि पूर्ये ॥ २२२ ।। उद- पति । योनयति । विनवति । पम्य उद इत्ययमादेशो मपति वा पूर्येर्थे एकह *दस्यका ॥ ११॥ दशनि यौ एकस्य । शादी छ परत । उदाभ उदाभ • उद दनिपात्यते । एकादश । दश्नीति किं एकविंशति । पान | उदक्पात्र । एकहलीति कि । उदकम्भाली। पिप ' उतरि चादेोष्टु ॥२१२॥ पप | पूर्य इति किं । उदागिरि । उभर्वति दत्तृशब्दे दाश्नि च परे द्योरादेप्टुश्च । मंधौदनसमन्दुिवसमारहारधीवधगाहे पोइन् । पोडश । ॥२२३॥ उदकस्योदो भवति वा मधादिषु परत. धात्ये या ॥२१३॥ पप सत्य वा धात्ये | उदमथ- उदामथ उदौदन । उदकोदन । घोरादेः टुश्च नित्य स्यात् । पोदा । पढ्दा । उदसक्तु |उदक्सक्तु । उदपिंदु । उदासिंदु । निम नासिकायास्तसक्षुद्रे ॥ २१४ ॥ उदवनाउदक्यजाउदभार । उदभार । नासिकाशब्दम्य नम् भवति तस्त्ये क्षुद्रे च परत । हार | उदक्हार । ज्दवीधः 1 उदकनीयधः। नस्तः । नमक्षुद्रः। उदगाह 1 उदगाह । येवणे ॥२१५॥ नासिकाया नम् भवति *प्रिपेपवासवाहने ।। २२४ ॥ध्यादि- - ·एनातनजनपथमाया سا कस्योदो भाति । उदयि । उदषेप पिनष्टि । -भुयः कुटिसेच ॥२३१|| कुटिफुसको उदवास: । उदवाहनः । परतो ध्रुवः पो भवति भश्चातादेशः ! *योश्च खौ ॥ २२५॥ उदकस्य प्राक् मुकुटि । प्रकुटि । भुकुस । प्रकुमः । पदस्य द्योश्च खावुदो भवति । उदमेघः खित्यो कृति ॥ २३२ ॥ अजतात्यासे मोदमेधिः । उदवाहः । भौदवाहिः शीतोदा । प्रो भवति खित्कृति परत । खट्वमन्या । क्षीरोदा । लवणोद । कालोदः । खाविति कि हरिणिमन्या । कालिंमन्या । रोहिणिमन्या । उदकपर्वत । अझरिति किं । दोषामन्यमह । दिवामन्या रात्रि *पोप ।। २२६ । पूर्वपदन्य योश्च उब्वा गुमच ॥ २३३ ॥ अजतस्याझे मुन् स्यात् । देवदत्तः । देवः । दत्त । भीमसेनः भाति खित्कृति परत. । जनमेजयः । स्तन. भीमः । सेन । सत्यभामा | सत्या । भामा। धयः । प्रियवद । क्षेमकर । अच इति किं ! *इक प्रोडीयुष्यण्झे ॥ २२७ ॥ इगतस्य विद्वन्मन्यः । मो पा स्यात् यौ स चेदिक् होत्य इयुवोः अमेकाचोऽम्बत् ॥ २३४ ॥ एकाचोऽज- स्थानी यणादेगो शिश्च न भवति । लक्ष्मीपुत्रः। तस्याम् भवति खित्कृति अमीव चास्मिन् कार्य कमिपुत्रः । प्रामणीपुत्राग्रामणिपुत्रायवलुपुत्रः। स्यात् । गामन्यः । स्त्रीमन्यः । नरमन्य । ययल कुत्रावलपुपुत्रः खलपुन ।इक इति किं । एकाच इति कि लेखामन्या । मच इति खट्वापादः । अडयादेरिति किं । गार्गीपुत्रः ।। किं विन्मन्यः । भीकुल, भूक मुदगीपतिः । परीभूत । सत्यागदास्तो कारे ।। २३५ ॥ सत्या- स्यापो कचित्खौ ॥ २२८ ॥ टी आप | दीना कारे परे मुन् भवति । सत्यकार । भग- इत्पमत य चित् पो भवनि । रेवतिमित्र दकार | अन्तुकार । महिनाता । शिलवहः । मदुरज । कचिन भ्राष्ट्राग्न्योरिंधे ॥ २४६ ॥ इधे घो मुम् स्यात । नांदीमुन्थ । गगद्वाराफचिवय । पृषि भवति प्राप्टाग्योः । ाष्ट्रभिधः । अग्निमिधः । चीदतः, पृमदिनः । गगादेवी । गगदेवी । xभद्रोष्णयोः करणे ॥ २३७ ॥ अनयो। सन्दिन्या तीरतीकरः । ब्याप इति फरणे द्यौ मुम् भपति । भद्रकरण । उष्णकरण । का श्रीपुर । स्वाविति कि नदीस्रोतः। । गिलगिलगिलयोरगिलस्य ॥ २३८ ॥ ले ॥ २२९॥ यापोस्त्वे कचित् प्रो गिलातमुक्तस्याजतस्य गिलगिरगिलयोः मुम भवति । रोहिणिल । रोहिणीव । भजस्व ।। भवति । तिमिमिलः । तिमिगिलगिलः । नगि. मनात्व। सस्पति किं । तिमिगिन गिरतीति तिमि- *मालेपाकेटमस्यांनस्य च भारितूलचिते | गिलगिलः । ॥ २३० ॥ गागदीना तदतानां च भार्या. 1 धेनुभय्यामध्यदिनलोकंपणानभ्यासमित्याः दिपु परतः प्रो भवति । मालमारी । मालमा- ॥२३९॥ घेन्यादीनां भत्र्यादिषु मुम निपात्यः । रिणी । उत्पलगालभारिणी । इपीस्तूल । | धेनुमव्या। मध्यंदिनं । लोकपृणः । मन- गुपीकतूल |इएकचिट । पकेटकषित । भ्यासमित्यः।

·रमुत्रति ] मन्दावनद्रिका | अ • ४ 1 पा • । - गः प्रमाचद्रस्य॥ २४० ॥ रात्रेः कृदते नाशिष्यगांवत्सडले ॥ २५० ।। सहम्य मुम् मवति प्रमाचद्रन्याचार्गम्य मतेन । सो नास्ति आशिष अगोवत्सहलेषु परतः । रापिचरः । रात्रिचरः । रात्रिमारः। रायाट: स्तम्ति मह संघाय गुरवासमि राजे सहरोकाय ! ननोऽन् ।। २४१ ॥ ननः अन् भवति । आभिपीति कि सहारः । अगोवत्महल इति चौ परतः । अधर्मः । अहिमा । अम्तेय । खिम्त्यस्तु सगवे सहगेव तुभ्यासवत्माय,सह- आचि ।। २४२ ॥ ननः अजादा परे | यमाय तुभ्यं । सहलाय सहहलाय तुभ्य । भन् भवति । अनुपमो निजः । मनतः म *समानस्य धमादिषु॥२५१।।ममानस्य सादेगो नादिः । पुनः सूत्र नफाग्मणा । भवति धर्मादिषु परपु । सधर्मा। सपक्षः । +क्षेप मिति ॥ २४३ ॥ ननोऽन् भवति सजातीयः । सम्पः । सम्यान । सवर्ण । क्षेपेऽर्थ मिछि । अपचसि व जास्म । क्षेप इति सवय । सनामा । सरधुरित्यादि । कि नपचनि छान । सब्रह्मचारी ॥ २५२ ।। समानस्स सो * एकादनाऽनौ ॥ २४४ ॥ एक्शब्दाद निपात्यो ब्रह्मचारिणि थी। समानो ब्रह्मचारी नमोऽन अन्नी म्त यो परे । एरेन न विंशतिः मत्राचारी। एकादविंशति । एकान्नपिंगति । एकाद *पट्टादशदक्षे ।।२५३॥ समागम्य सो भवति त्रिंशत् । एकानत्रिंशत । पवादिषु परतः । सदा । सरथ । सहयः । नगो वाजावे ॥२४५॥ नग इति निपात्यतेऽ घग्रहणमुरार्थ । •जीवेऽर्थे वाान गछंतीति नगा।मगाः वृक्षा:पर्वना। फिमिदिमः कीरा ॥ २५४ ॥ फिमिदमोः वा । अजीव इति किं । भगः पुत्रः शीतेन । कांदा इत्यतायादेशौ भात घत्वादिषु परसः । सहस्य स. खौ ॥ २४६ ।। सहम्य स फियान् । कीदृश् । कीदृशः । कीरक्ष. ! इयान आदेशो भवनि द्यौ । साश्चन्थ । सपागं । सा- । ईदृक् । ईदृशः । इदृक्ष । निति कि सहकृन्वा । *भा ॥२५५ ।। पूर्वपदम्यार्थात् त्यदादेवा. *अयांतापिकाइये ॥२४॥ अथान्तेऽपि- कागदशो, माति पत्यादिषु परत । अन्यादा । केऽदृश्ये च वर्तमानम्य सहम्य सो भवति छौ भन्यादृगः । मन्यादृक्षः । तावान { तादृग । परतः । ज्योतिषमधीते । सटोणा सारी साग्नि: तादृशः । तादृशी । तादृशः। यावान् । यादृरा । पोतः । सपिशाचा वात्या । यादृश । यादृशी। यादृशः । भवार | हेकाले ॥२४८॥ हसे सहम्य सो भवति । भवादृश । म्यादृश । मादृशः । युगादृगः । काले । सचक्र घेहि । सधुर माज । अकाल मलान । इति कि । सहपूर्वाद । सहापराहं मुत्ते । *विपन्देवानेटेरधनी क्वौ ॥ २५६ ।। या नीच ॥ २४९ ।। नीच सहम्य सो विश्यग्देवयोः खेश्च टेदिगदगो भवत्यंचतीमय- माति यौ या । सपुरः । सहपुरः पिता ! ते परतः । विप्वद्यत् । देवया । सपंह । सशत्र । सहछारः आगतः। नीच इति किं ? तय | कदया । युमद्रया । अन्नद्रर। सहमत्वानी। मवायद । देवदीनी । मद्रीची । विश्वगदेव - ·जैनद्र मनामनन प्रथमागया सन्चापो प्रामः। म्नेरिनिकि पागाई *वधौ ॥ २६५ ।। प्यम्य ने वधौ परे ईश *संसहयो समिसधी ।। २५७ ॥ ससह भवति । कारीपगंधीनधु' । कौमुदगधीनधु । म्याने समिमधि इत्येताबादेशौ भवत अचतौ *पे पुत्रपत्यो ॥ २६६ ॥ पसे पुत्रपत्योः की परत. । सम्यड् । सयड् ममीची सधीची। प्यम्य ईश भवति । कारीपगंधीपुत्रः । कारीप- *तिरसः तिये ॥ २५८ ॥ तिरसः तिार | गधीपतिः । कौमुदगधीपुत्र । कौमुदगंधीपति । इत्ययमादेशो भवति अकारादापचतो परतः । प इति कि कारीषगध्यापतिमः । पुचपत्यो तिर्यड् । तियंचौ । तिर्यश्चः । तिम्म्या। ए | रिति कि । कारीपगध्याकुल । इति किं तिरश्चः । तिरश्ची । पत्को पेचि ॥२६७॥ को कद् गति *यतर्गेरीदपोऽनात ॥ २५९ ॥ द्वयत अजादौ धौ परे । क्दज । कदन । कद भ्या अनवांतात् गेश्चाप. ईत्त म्यात् । द्वीपः। शन । ष इति कि किमो राजा । कूष्ट्रः । अतरीप । सभीप । नाप । वीपं । जनादिति । कश्वः । अचीति किं । कुभोजन । फिर प्राप । पराप। स्थवदे ॥ २६८॥ कोः कद् भवति रथ देशेऽनोरुः ॥ २६० ॥ देशार्थेऽनोः पर वदयोः परतः। कद्रथ । कद्वदः ।वसेऽपि क्यो म्याप उभवति । अनूपः । देशे इति कि? राजा । कद्वदः खल । तृणे जातौ ।। २६९ ।। को कद भवति छकारकेऽन्यस्य दुर ॥२६१॥छे कारके । तृणे द्यौ जात्यथे । कतृण । कुतृणान्यन्यन । चान्यस्य दुगागमो भवति।अन्यदीयाअन्य कारक। कत्त्रिः ॥ २७० ॥ कोः किमो वा त्री ची * गगोत्सुमोत्यास्थितास्थाशाशिष्यतामस्य | परे कन्निपात्य । क्लयः । कतिः । ॥ २६२ ॥ तातभातवर्जितस्यान्यस्य दुगागमो का पथ्यक्षे ।। २७१ ॥ कोः का भवति भवति रागादिपु परत । अन्यद्राग । अन्य पथ्यक्षयोः परत 1 कापयः । काक्ष । दुत्सुक । अन्यदूतिः । अन्यदासितः । अन्य *अल्पे ॥ २७२ ॥ ईपर्थ कोः का भवति। दास्था । अन्यदाशा । अन्यदाशीः अताभभ्येति | ईपन्मधुर कामधुर । काकटुक ! फालयण । कि अन्यम्यान्येन वा राग:-अन्यरागः । पुरुषे वा ॥ २७३ ।। कोर्वा का. स्यात् पुरुष पायें ॥ २६३।। अताभातम्यान्यस्यार्थे वा परतः । कापुरुषः, कुपुरुषः। दुग भवति । अन्यदर्थः । अन्यार्थ । +प्यस्येश वैदृत्के मातरि ॥२६४ायत भवति का च वा उणे परे । कोण । कोष्णा भ्य रपे अकार पार कराते मातरि यो वा कदुप्ण । रंग भवति । कारीपगध्या माता अस्य पारीपग xमास्पाफमांस्पचने ॥ २७५ ॥ मौसम्य धीमात । कारीपग-यमातः ! कारीपगंधीमाता। पापचनयोःपरत ख . या निपात्यतामाम्पाक । फारीपगध्यामाता । कारीपगधीमातृकः । कारी- मासपाकः । माम्पचनं । मासपचन । पगध्यामातृरः । प्यम्येति किं । इभ्यामाता । xसम ख तते ॥ २७६ ॥ समस्तते परत, बरनि रिंकारीपग यामाता। - कब चाणे ॥ २७४ ॥ कोः कयादेशो स्व वा म्यात् । सतत | सतत ।

·मन्दावनद्रिक भ• ४ 1 पा ३ । - 1 / *स्कृसि ।। २७७ ॥ ससुदकम्य कृमोऽवयवे ) परत ।यह निहियहिाद्वयहोयाबदहनियावर। सकारे परे समः ख वा भवतिासम्का।सम्कर्ता। यावदो । व्यहनि । व्यहि । यो सायानि । सीति कि ! संचस्कार। सायाहि । सायाहे । स्थिविसायादिति कि पूर्वा- *सम्तुमार्मनः कामे ॥ २७८ ॥ सन्तुमाः है। मध्यादे। व भवति मनसि कामे च परतः । समनाः । स्वचिानस्याविष्टाष्ट्रपचभिमछिन्नद्रिसव- सकामः । भोक्तमनाः । भाकुकामः । स्वस्तिकस्य दी कणे IR८३॥ स्वचावा- व्यवस्यपः ॥२७९॥ भवश्यमः ख भवति बकस्य कर्णे पो वीर्भवति विद्यादीन् मुक्त्वा । न्यसो परतः । अवश्यकतव्य । अवश्यठेयं । दात्रावणः । द्वयगुलाकर्णः । शकूर्ण । स्वधि- *पूपोदरादयः ।। २८० ।। पृषोदरप्रकारा. हम्येति कि । वामनकर्ण । लयवर्णः । भवि. शब्दाः साधवो भवति। पृपदुदरमम्य पृपोदरः। शदेशिति किं । विष्टकर्णः । भएरर्णः । पंच. तखमत्र । वारिणो वाहक ---वलाहकः । मयां | कर्ण । मिन्नकर्णः छिनार्ण । न्द्रिकर्ण। रोति मयूरः । शवानां शयन-दमशानं । पिशि. श्रुवकर्ण । स्वन्तिककर्ण । तममाति पिशाचः। उध्यों की भम्य उसक । नरितिपिव्याधिसचिसहितनी ही भेदनस्य खन्य माला मेखला । जीवनम्य मूतः पाग्गे ॥२८४॥ नधादिषु श्यितेनु परेपु पाचों धः जीमूतः । उर्ध्व खमस्य उखल | मुहु. गेश्व दीर्भवति । उपानन् । माघृत । प्रायट । स्वन लाति मुशल । दिवि ओको येपा ते दि- मर्मावित । नीरुद्ध । जलामट | पीतन् । चौकसः । को नीयतीति दुजरः । मना शेते आविर्युक्त कपालगवेऽनः ।। २८५ ।। महिषः । बरं बर्दयति बसीनः । हलस्य ईनामप्टनः कपाले गये च हविपि युक्ता) च दीर्भ- इलीपा । लागलीषा । कुलान्यटतीति कुलटा। वति । भष्टाफपाल हषि । भष्टागव शकर। न स्त्री न पुमान् नपुसक. | नास्मिन्नक दुख- | हविर्युक्त इति किं । अप्टकपाल: । अष्टमः। मस्तीति नाकः । न आप्यतेऽसौ नापित ।न *खौ ॥२८६॥ अष्टनः दीर्भवति खौशष्टा- मायतेऽसौ नमेरुः नातरेण मयतीति नातरीय पदः कैलास: । अयचक्रअष्टविटप गायि- शकस्याधु शबंधु । फधुः। ति किं अधर्मच्छित् जिन. । वर्षागमो वर्णविपर्ययश्च द्वौ चापरी वर्णविकारनाशौ । गिरिव जनकोटरादः।।२८७॥गिरियनयो पुना तदर्थातिशयेन योगस्तदुच्यते पंचविधं निरुळं। परतः भजनादीना कोटगाना च ठर्भवति खोई 1 दिग्भ्यस्तीरस्य सार. ॥२८१ ॥ दिग्वा. अजनागिरिः । किंशुलमागिरिः । कुक्कुटागिरिः। विभ्यः परस्य तारस्य तारादेशे भवति । दक्षि- इत्यादि । कोटरावण ! मिश्रावण । इत्यादि । मसार । उत्तरतारं । पूर्वतारं । दिग्भ्य इति किं । भजनकोटरादरिति कृष्णगिरिः । नदन- गंगातीरं । उतरसूत्रस्थवाग्रहणे सिंहावलोकित वन ! खाविति किं ! अंजगिरिः। फोटग्या! न्यायेन दक्षिणतीरमपि स्यात । *यहच्छरादीनां मत्यननिगटे ॥२८८ *स्थिविसायादाऽहनस्याहुन हौ ॥२८२॥ बड्या शरीवाना च मतो त्ये भिवति मजिग- मिसबान विसायाभ्यां चाहम्यान् वा स्यात् गे वायरवा । टुवमत मादी1 पुष्क- * ·मनामनामनाया- - रावती । अमरावती। शरावती 1 मुनीवती ! प्रतीहारः। पीती । शावती । बच्छरादीनामिति कि' चले ॥२९७॥ पूनस्य दीर्भवति वलत्य प्राय । इक्षुमती । मधुमती। अनजिरादेरिति किधीयल: आसुतिबलः । अजिरवती । सदिश्वती। *इन्यात ॥२९८॥ इजते द्यौ पूर्वम्यापारा चितः कापि ॥२८९॥ चितः कपि त्ये दीर्भ देशो भवति। पेशाकशि। कचाकाच । दादा। यति । एकचितीकः। द्विचितीकः। त्रिचितीक 1 मुशलामुशालि। मुष्टामुष्टि । प्राय डाति किं अस्यसि अविश्वस्प गरे ॥२९० ॥ विश्वम्य दर्भिवति *शुन ॥२९९॥ शुनःपायो दार्मवति । या नर परे खी। रिश्वानरः। विश्वनरो राजान्यत्र । दतः। श्वापर्णः श्वादप्टा । श्वावराह । वाद। नर इति कि विश्वसेनः। नचान्ति । बमुरमः। द्वयमपि । श्वपद । श्वापद । पा मिले ॥२९१ ।। विश्वस्य मित्र परे अवस्थापि ॥ ३०० ॥ अन्यायापिशब्द- दर्भिवति ऋप्यथ खौ। विश्वामित्र मपि । स्य धावद्यावपि दीर्मपति । दक्षिणापथ । उस विश्वमित्रोऽन्य । रापथः । पूरपः । नाराकः । *सुराट ॥२९२॥ विश्वम्य यराटोः । चौ ॥३०१॥ अचतो लप्तनकाराकारे परत पो दर्भिवति । विश्वावसुः विश्वाराट् । रादिति पूर्वम्य दर्भिवति । प्राचः । प्राधा । प्रतीचः । विकृतनिर्देशादिह न भवति । विश्वराजौ । प्रतीचा । प्राची । प्रतीची । दधीच । मधुचः। विश्वराजः। दधीची। मधूची। *बहेपील्यादीकः ॥२९३॥ अपीत्यादीना *दुखेष्णः ॥३०२॥ दोः ख यस्मिन् तत् मिक वह परतः खो दमिवति । स्पीवर । दन तस्मिन इम्बे पूर्वम्याणो दीर्भवति । लीट। मुनीवह । अपाल्वादीति कि पीलबह । चारु उपगूढ । आनीरथा याति । इदथमारोहति । यह । इफ इति किपिंडाह। गः फाशे ॥२९४ा गरिगतम्य झाशेयी नरिक्त । नीरतः । दूत । अथ इति किं गृढ । दर्भिवति । नाकाश । वाफाश । अकाश । सहयद्रोऽस्यौ ॥३०॥ सहिरहोत्रम्य दुखे गेरित कि । साधुकाश । क इत्येव-प्रकाश: सोटा । मोडु । सोद य 1 बोदा। *दि }}२९५) दा इत्येतम्मिन द्वितारदे बोढायोद्धव्य । अन्येति किं कः । ॐदवान् । परतो गेरिगतस्य दीभवति । वीर । नीर । इति शब्दागवापरनाम्नि जैन महाव्याकरणे परीत । प्रण त्रिम । नीति किं । मुदत्त । इस शब्दाचदिकाया वृतौ चतुर्थाध्यायस्य इति ? प्रत्त । अव । तृतीयः पाद 1३॥ *घयि माय ॥२९६॥ घरते द्यो परतो चतुर्थःपादः गदर्श भवनि प्रायः । नादः । नामार्गः । पा गोः ॥ १॥ गोरित्ययमाधिकारो वेदितव्य मार्गः। माकारः । पासादः । मापारः । कचिन आचतुर्यपादपरिसमा: | वक्ष्यति केण: स्यात्-विषादः । प्रहारः । प्रकारः । प्रसादः।। पादेश । कुमारिका । गोरिति किं 'कुमारी निवेशः । नियन्दः । चिकित्सः । प्रतिभा कायतीति कगारीकः । ओत्व स्यात् । .

·Pार ] मम्दामचटिका । • + ! | ४ | . हलो यणिमः॥ ॥ गोरवययादलः आमातरौ । दुहितग। परम्य यणिगतत्य दीर्भवति । सवीतः। शनः । इनानपार्यम्णांशी ॥९॥ एषामुगे माइत । जीनः । हल इति कि उत श्रीभवति यो परे । बहुदडीनि । बहुवाग्मीनि उतवान् । उतिः । उत्त्वा। गोरिति कि कुलानि । बहुभ्रूणहानि । बहुपूपाणि । बहर्य निरुत ! दुरुत। माणि । काविति सिद्ध नियमार्थोऽय योगः। नाम्यतिमृचतसृ॥३॥ तिसृचतमृवर्जितम्य एषा शावेव दीर्नान्यत्र । ददिनौ । वृत्रहणौ । गोभिवति नामिपरे। सर्वज्ञाना । मुनीना। पूपणौ । मर्यमणौ । साधूनां । नामीति किं ' चर्मणा । अतिसृचतसृ सौ ॥ १० ॥ इन्लादीनामुझे दीर्भवति सौ इति किं तिसणा। चतसणा । गोरिति किं । परे । ददी । छत्री । वाग्मी । तपस्वी । वृत्रहा। क्रिमिणा पश्य । परमना पश्य । प्रमहा । पूषा । भर्यमा नुर्वा ॥ ४ ॥ नुर्नामि परे वा दर्भिवति । अत्वसोवादेः ॥ ११ ॥ अत्वतस्या- नृणा पतिः । नृणा पतिः। सतस्य चाभ्यादेः सावको दीर्भवति । भवान् । नोटः ॥ ५॥ नकारातस्य गोरुले दर्भि गुणवान 1 मुक्तवान ।मुपयाः विधा । चद्रमा । पति नामि परतः पचाना । सताना मष्टाना । अभ्वादेरिति किं । पिंहप्र । चर्मव । इपुमस्या- नवाना। स्तीति इप्यः । अकावित्यय हे भवन् । हे सुपयः। येकौ ॥ ६॥ फिवर्जिते थे नोडो दीर्भ उस्य झलाग्योः स्टिति ॥१२॥ उमा पति । धनानि । राजा। राजानौ । राजनः। पम्य गोरा दीभवति झलादौ किति मौ राजान । तक्षा । तक्षाणो । अकाविति कि? च परत. शाता शशातःगदात । ददान्त.ातात । हे राजन् । ततातः । प्रतान ।प्रशान् । प्रदानास्येति कि । *स्महतोः ॥ ७ ॥ सकारातस्य महतश्च | पक्तिशझल्पयोरिति कि । शम्यत । दम्यते । किट धेसी नोटा दर्भिवतिाश्रेयासि । यशासिांसपीपि। | तीति कि । यता। धनूपि । श्रेयान् । श्रेयामौ । श्रेयासः । श्रेयाम । हन्यचां सनि ॥ १३॥ तेरिणागदादेशम्य श्रेयांसौ । महान् । महातौ । महातः । महात । गमेरजताना च दीर्भवति झलादौ सनि परत । महांती। अाविति कि । हे श्रेयन् ।हे महन् । जिघामति । जिगाम्यते। अभिजिगास्यते । अघि स्वसनप्नपत्वप्दृक्षतहोतृपोतृप्रशास्तुपा जिगासते । चिचापति । चिकीर्षति । ॥ ८॥ स्वसादीनां तृजताना अपश्च धेको सनो वा ॥ ११ ॥ तनोतेः सनि झलादी दीर्भवति । स्वसारौ। स्वसारः। स्वसार । स्वसारो। वा दीर्भवति । तितासति । तितसति । लीति नसारी । नेष्टारौ।। त्वष्टारी क्षचारी होता । किं । तितनिषति । पोतारी । शास्तागै । वदितारी जनापयादान । अमः रित्व ||१५|| क्रम वित्त त्ये या दी. कारी। कारः । आपः । स्वापि तहा भवति । ऋत्वा । प्रात्या | झलादावित्येव गानि । नप्तादिग्रहण नियमाधे । उणादिसि ऋमिला। द्वानामेपामो दीर्नान्येपा । मावरी । पित झ्वः परं च॥१६॥पोरगावकारयो 4 - ·मनाननननयभागया- [ौंद्र- । शूठावादशौ स्तः हसरे झलादी किंति क्को शानः सं ॥ २१ ।। नात्परम्य नकारम्य च परत { प्रश्नः विभः | पृष्ट । पृष्टवान् । स भवति । व्यनाक्त धर्म । भनाक्त पाप । पृष्ट्या । पृष्टिः । शन्दपात् । श्योमा । स्यूतः । नादिति कि ? नदनः । सानुवधग्रहण किं । स्य्तवान् । स्यूत्वा । स्यति । पटस्य ।। यत्नानां । द्यूतः । तवान् । यूत्वा । घुतिः। भक्षाः । हलुङ किइत्यानदितः ॥ २२॥ हलुडो अक्षयो, भक्षयुवः । हिरण्ययू: । हिरण्यदुवौ । नकारस्य स भवति अनिदितो गो छिइति परे। हिरण्यधुव । ध्वम्त । ध्वम्तवान् । दनीधम्यते । मन्यते । ज्वरमश्रिव्यविमा वोडो ।। १७ । सनीसस्यते । हल्महण कि नति। उडः इति ज्वरादीनां वकारस्योडश्च ऊर्भवति हझलादा । किं ! नद्धः । कितीति किं ? ध्वसित्वा । कौ च । जूर्ति । जू । जुरौ । जुरः। तृर्ति ।। सित्वा । अनिदित इति किं शक्यते । शाशं तूः । तुरौ । तुरः । तूण । तूर्णवान् । श्रोमा) क्यते । मक्यते । मामक्यले । थूतः । श्रूतवान् । थूः श्रुवौ । श्रुवः। कतिः। +कपलगांगविकारोपतापे ।। २३ ।। कपिल के । उवौ । उवः । मूर्तिः। म् । मुवौ। मुव ।। ग्योर्नख भवति अगविकारोपतापयोः डिति । र ख ॥ १८ ॥ रेफात्परयो छ्वोः ख | विपित । विलगित ।विक्रपिता पिलगितोऽन्यत्र । भवति । हु -पूर्णा हर्णवान् । हुन हुरौ। हुर: गमहनजनखनासोऽना ॥२४॥ इति ।मूर्छा-मूः । मुरौ मुरः । मूर्त । मूतवान् । गमदीना हलुः ख भवति विदति अनपरे । मूर्ति । तुर्वी-तूर्ण । तूर्णवान । तू । तुरौ । जम्मतुः । जन्मतुः । जघ्नु । जने । जनाते । तुर । धुर्म-धू । धुरौ । धुरः । पूर्ण । जछिरे । चवनतुः । चम्वनुः । जक्षतु । जक्षु । धूर्णवान् । धूर्ति । अनीति कि अगमत् । अघसत । *ईटीटः ॥ १९॥ इटः परस्य ईटि परे अर्थात् "दशसजः शपि ॥२५॥ दशिसज्याख से ख भवति । अदेवीत् । असवीत् । अको- भवति शपि परे । दशति । दशत । दशति । पात् । अमोपात् । ईटीति कि । अलविषु । इट | सजति । सजतः । सजति । इति कि । अकोपीत् । रजेः ॥२६॥ रजशरम्य शपि परत असिद्धोत्राभादयुग्मुक् ॥ २०॥ असिद्ध | भवति । रजति । रजत. । भवत्यामाच्छास्त्र अत्र शास्त्र युग्वुगवर्जिते फ- जो मृगरमणे ॥२७॥ स्जेनम्य पो परे र्तव्योएधि, शाधि इत्यर एत्वशामावयो कृतयों रू स्यात् मृगरमप्रर्थे । जयति मृगान व्याध ! मल्लक्षणं धित्वमप्राप्तमसिद्धत्वात् भवति । जही- मृगरमण इति किरजयति समां नट. ! त्या जमाये कृतेऽतो हेरुप प्राप्त सिद्धत्वान्नास्ति। पनि भावफरणे ॥२॥ स्नख भवति अप्रेति किं । अभाजि। एपि नस नासिद्ध । मावे करणे पनि परतः । रजन स्ज्यतेऽनेन आमादिति किं ! रधिव । ररपिम । एचवे | वारागामावकरण इति किरज्यतेऽस्मिन्निति रगा नुम्नासिद्ध । अयुमुगिति किं १ उपादिदाये । स्यदो जव ॥ २९ ॥ स्वदेपनि नखमन यमुवायणि रवि च कर्तव्ये युगयुफो नासिदी | च निपात्यते जवेऽर्थे । गाम्यदः । मधगोम्यदः । - ख .

·स्पात.] श-दावादका । . ४ . 41.४। १६७ . जब इति किं ? घृतम्यदः। किति परे खं स्यात् । हतः । हतवान् । दशनायोदधौद्मप्रश्रयहिमश्रयाः ॥३०॥ | हला । हतिमा मतः । मतवान् । मत्ला । मतिः दशनादयो निपात्यतेऽनडादौ परतः । दशनः । यतः । यतवान् । यत्त्वा । यतिः । रतः स्त- दशेनंसं । अवोदः । उनि नखं । एधः । वान् । रत्वा । रति । नतानतवान् । नत्त्वा इंधेशि नखेपौ । औद्मः । उदेर्मनि नखेपौ । बति । गतः । गतवान् । गत्वा । गतिः । अश्रयः । हिमश्रयः । पहिमाभ्या अंधर्षनि नखमै- बतः । वतवान् । वत्वा । यतिः । ततः । तत्त- बभाव निपात्यो। वान् । तत्त्वा । ततिः। क्षतः । क्षतवान् । क्षत्वा । नांचोर्चे ॥३१॥ अचः पूजायामर्थे नखं । क्षति । क्षितः । क्षितवान् । क्षिल्या । क्षितिः । न भवति । अचितः शातिनाथः । चितवान्। ऋतः । ऋतवान् । ऋत्वा । ऋतिः । तृतः । जिनं । अचित्वा गुरुन् गतः । अर्च इति किं ? वृतवान् । तृत्वा । तृतिः । घृतः । धृतवान् । उदक्तमुदकं कूपात् । धृत्वा ।धृतिः। वतः । वतवान् । वत्वा । यतिः रित्व स्कंदस्यदोः ॥३२॥ अनयोः क्त्वा । हनादीनामिति किं ! तातः । दातः । मलीति परे नखं न स्यात् । स्कत्त्वा । स्यंत्त्वा । क्वी- किं ! हन्यते । मन्यते । ति कि ? प्रम्कय । प्रस्यद्य । प्ये ॥४०॥ हनादीनां प्ये परे हवं *नशजोर्वा ।। ३३ ॥ नशेर्जकारांतस्य च । भवति । प्रहत्य । प्रमत्य । प्रतत्य । प्रघत्या । वित्व परे नखं वा म्यात् । नष्ट्वा । नंष्ट्वा । रक्त्वा | प्रक्षत्य । रंक्त्वा । भक्त्वा । मक्त्वा । वामः॥४१॥ हनादीनां माताना प्ये भों ॥ ३४ ॥ भैजे| परतः नखं वा ) परे दृग्वं वा भवति । नियत्य, नियम्य । वियस्य, स्यात् । अभाजि । अभंजि पाप मुनिना । वियम्य । प्रणत्य, प्रणम्य | आगत्य, आगम्य । *शासोऽडहलीत ॥ ३५ ॥ शासो गोरुडः गमादीनां कौ ॥ ४२ ॥ एषा डख भवति इद्भवति अडि हलादौ च किडति परतः । कौ परतः । जनगत् । कलिंगगत् । मोक्षगतो आशियत्।शिष्टः । शिष्टवान् । शिष्ट्वा । शिष्टि। मुनयः । सयत् । सुमत् । परीतत् । सुसत् । शिष्यः । शिष्मः । अइहलीति कि ! शशा न क्तिचि दीश्च ॥ ४३ ।। हनादीना क्तिचि सतु.। शशासुः। परे डख दीश्च न भवति । हन्यादिति हतिः। को ॥ ३६ ॥शास उडः कावित्वं स्यात् । । मंति: । यतिः । रंति।नंतिः । गंति. । ततिः ।। आर्यशी। वन्याः ॥ ४४ ॥ डातस्य गोः पनि परे शा हो ॥ ३७॥ शासः शा इत्ययमादे- आत्व भवति । विजावा । अमेगावा, दधिकावा।। शो भवति हो परे । प्रशाधि । अनुमाधि । जन्सनसनां ।। ४५ ॥ एमा हस्य झलादौ हतेनः ॥ ३८ ॥ हते इत्ययमादेशो | किडत्याकारादेशो भवति । जातः । जातवान् ।। भवति हो परतः । जहि मन्यु पाप वा । जात्वा|जातिः । सातः सातवान् सात्वा । सातिः। *हन्मन्यममनमगम्वनतितनादेईखं झलि खातः । खातवान् । खात्वा । खातिः। ॥ ३९ ।। हनादीनां बनतेस्तनादीना चझलादौ सनि ॥ ४६॥ जनादीना सनि झगानी - ·सनातनजनप्रमालाया- [जॉद्र आत्व म्यात् । सिषासति । झलीति कि जिज हपचिता । दृषदितु | पद्यितु । हपदितव्य । निपते । सिसनिपति । चिखनिपति । दृषधितन्य। ये वा ॥४७॥ तेषा यकारे कित्यात्व वा * अतः ॥ ५६॥ अकारातम्य ख भवत्यगे स्यात् । जायते । जन्यते । जाजायते । जज परतः । चिकीर्षिता | चिकीर्पितु । चिकीर्पि न्यते । सायते । सन्यते । सासायते । ससन्यते तव्य । प्रचिकीर्य । खायते । खन्यते । चाखायते । चखन्यते ।। णः॥ ५७ ॥णेः स भवत्यगे परत । तनेकि ।। ४८ ॥ तनोतेर्यकि आत्व वा. अततक्षत् । कार्यते । कारण । कारकः । स्यात् । तायते । तन्यते । ते सेटि ॥ ५८॥ तसजके सेटि परे सन क्तिचि खं च ॥१९॥ सनः खमाश्च । णे ख भवति अगे परतः । कारितः । या म्यात् क्तिचि परतः। सतिः सातिः सतिः । कारितवान् । हारितः । हारितवान् । गणित { अगे ॥ ५० ॥ भगे इत्ययमाधिकारो ज्ञेय । लक्षितं । नियमार्थोऽय योगः त एव सेटि यक्ष्यति-हलो यः । विदिता । चेरिदिता । नान्यस्मिन् । कारयिता । हारयिता । भग इति किं वेभिद्यते । चेछिद्यते । *नामतालाय्येनौ ॥ ५९ ॥ आमादिषु * भ्रस्जरसोऽर् ।। ५१ ॥भस्जे: फेसकारयो । परतो णे ख न स्यात् । कारयाचकार । रंगेऽर् भवति वा । भूष्टा | भ । अप्ठ । भष्टुं हारयांचकार । गडयतः । मडयंतः । स्पृह भव्य । भूटव्य । मर्म । प्रजन । भर्ग:प्रज्जः यालु | महयाय्यः । स्तनयित्नुः । गदयित्नु । दरिद्र ख लुढि ॥५२ ॥ दरिद्रातः खं प्येऽय धिपूर्वात् ॥ ६० ॥ धिपूर्वाद. वा स्यात् लुडि परतः । अदरिद्रात अदरिद्रासात् वर्णाद् परस्य णेरयादेशो भवति प्ये परत अस्मन्युप्पच्यने ।। ५३ ॥ दरिदातेरग व प्रक्थव्य । प्रशमथ्य | प्रभिदय्य । प्य इति म्यान् सकारादिसन वुण ण्वु अनट च विहाय कि प्रवेभिदितः । घिपूर्वादिति कि । प्रति- दरिद्यान् । दरियते । अम्सनवण्वने इति किं । विदारदासति । दरिद्रायको अति । दरिद्रा वाऽऽपः ॥ ६१॥ आपः परस्य रय यक । दरिद्राण । समागदिविशेषण सन कि? भवति या ये परे। प्रापरय । प्राप्य । दिदरिदिपति ज्ञापकमिदमेव दरिद्राते सनीवि क्षेर्दीः ।। ६२ ।। क्षेः प्ये परे दीर्भवति । फल्पम्या प्रक्षीय । परिक्षीय। हलो यः ॥ ५५ ॥ हलः परस्य यकारम्य तेऽण्ये ।। ६३ ।। अण्याथै तसझे क्षेदर्भि- ख भवत्यो परत | वेभिदिता । भिदितु । वति । क्षीणो देवदत्तः। अक्षीणो यादतः । निदिवन्य । गरीनजिता । मरीमजकः । हल अण्य इति किं क्षितमस्य । इति पिइयिता । रोलयिता। वा दैन्याक्रोशे ॥६५॥ क्षेळ दीभवति घा क्य ॥ ५५ ॥ हल क्यचक्यको दैन्ये आकोशे च तेऽण्ये परतः । क्षितोऽय । संवा स्यात् भगे परत ! समिथिता। समि- | क्षीणोऽय | शितोऽसि जास्म क्षीणोऽमिजास्म । ध्यिता । समिपितु । समिध्यितु । दृपदिता। सिस्यसीयुटतासांडौ ग्रहाजनहशोषिए । पाद्यगतः।

·गति ] शामद .. पा.४। - ॥ ६५ ॥ अरेग्ननेभ्यो हननाम्या च परेपा लियेत् ।। ७० ॥ भ्यादीनामेद्भवति लिए म्यादीना हाथै निड्वा स्यात् । नमाहिपाता। परे । देयात् । धेयान् । मेयात् । ग्थेयान । अग्रहीपाता । ग्राहियते । ग्रहीप्यते । प्राहि- गेयात । पेयात् । हेयात् । अवमेयात् । पोष्ट । प्रदीपोष्ट । प्राहितां । ग्रहीता । सा- वास्या स्फादः ।। ७१ ॥ आकारांतम्म यिषानां । अग्लासाता । ग्लायिष्यते । म्लाम्यने । पादेः स्याहीनम्य लियद्वा म्यात् । रेयात् । ग्गविपीट गमीट। म्लायिता ग्लाताभिचायि ग्लायात् । म्हैया ! म्लायात् । स्नेयात् । पाता । अचेपाता । अम्ताविपाता । भम्तो नापात् । यम्य इति किं । स्थैयाद । फा. पाता | चायियते । चेप्यते । म्ताविप्यते ।। रिति कि । पायान् । स्तोप्यते । अपानिपाता । महसाता । मयधि नप्पे ।। ७२ ॥ म्वादीनामीत्व न स्यात पाता । पानिन्यते हनिप्यते। यानिषा माधि- ध्ये परे प्रदाय । प्रथाय । प्रमाय । मम्थाय । पीट । पानिना । हता। भदर्शिपाता । भर प्रगाय | माय । यबहाय । सवमाय । क्षाा । दमिप्यते । द्रक्ष्यते । दर्शिपीष्ट । वर्मकः ॥ ७३ ।। मेहः प्ये इत्वं वा स्यात् । हनीप्ट । दर्शिता । द्रष्टा । स्यादीनामिति सिंह भपमित्य । सामाय) देदे दान । लवितयः केदार । साविति कि रविष्यति केद्रारं । पवित्र्यति यवराशि । प्रहा- भवति लगादिषु परत माझ्योगं विहाय । *लहलइलाममााट् ।। ७१ ॥ गोन्टागमो दिग्रहण किं १ पक्ष्यते ओढनः । पापीत् । नरोत् । अफरिप्यत् । महापीत् दोहोचिकिइति युका६६॥दी:दित्यजा पहन्त । अहरिप्यत् । ऐशिष्ट । ऐक्षत । ऐनि- दो परे युगागमो भाति।पदिदीयेषे। उपविटीये।। प्यते । औन्नीत् । औनत् । ऑजिप्यत् । उपदिदीयाते । उपदिदीयिरे । अचीति किं उप बमाश इति किं । मा हात् ि। मा मवान् फा- दीयते । विह्तीति किं । उपदान | पीत् । मा म्म कगेत् । मेथिष्ट । मा स्मभत । इटि चाल्ल ।। ६७ ॥ इव्यनादा च कि मोनीत । मानिरसीन् । माम्म निरीत् । मा. त्यगे परे आकारातम्य व भवति । परिथ । सनिरटन् । अग इति निवृत्त । जन्थि । पपतु । पपु । आहत् । प्रपा । * हलमनुषुभ्रुवोऽचीनो ॥ ७५ ॥ एपा ईथे ॥ ६८ ॥ आशरातम्य ये परे ईत्व दृवर्णोवर्णयोरियुवी स्तः अनादौ परे । प्राप्नु- भवति । देयं । घेय । म्येय । वति । शक्नुवति । चिक्षियतुः। चिझियु । भुमास्यागापाहारसा हलि ।। ६९ ॥ एषा तुष्टुपतुः । तुष्टुवुः । गुग । ग्रुपः । हनु हला विडति ई भातिदीयते । देदीयो । उस कि चिन्वति । मुन्यति । मचीति किं । धीयते देधीयते ।धीत वन्मेन । मीयते । गर्मायने। नी: । लः। स्थीयते । तेष्ठीयते । गीयते ।जेगीयते । गीत | चम्यास्वं ॥ ७६ ॥ चन्य दोः इयुवा म्तः गीतमान् । पीयते । पीयते । पीत । पीतवान् । आवेऽचि परतः । इयति । इयतः । इति । पीला । हीयते । हीनः। हीनवान् । भवत्तीयते। इमेष । खोप । सम्य इति कि ईपतुः । अवमेपीयते । हरीति किं 'ददतुः। ६५ किमतुः । । - 1 ·सनातनजैनप्रथमा मया - अनेंद्र. भवति। स्त्रियाः ॥ ७७ ॥ स्त्रीशब्दस्य भवत्यचि गोहेरुदुङ । ८७ ॥ गाहेरदुड अद् भवति परतः । स्त्रियौ । त्रिय । अचि परतः । निगृहते । निगृहयति । निगू. याऽम्शमोः ॥७८॥ स्त्रिया वा इय भवति हकः । साधुनिगू ी ! निगृह निगृह निगृहो समशसो परतः स्त्रिय । स्त्रीं । स्त्रिय । स्त्री.। वर्तते । गृहति । उपगृहकः ! गोहेगिति विकृन- औतः ॥ ७९ ॥ भोतः भाकारो भवति निर्देशः,किरनिजुगुह । निजुगूहतुः, अतिरि भमशसोः परतः । गा । गा । या । द्याः । निगाढा । निगोदु । निगोढव्य । *यणिणः ॥ ८० !! इणोऽचि यण दोपो णौ ॥८८॥ दोपः उडो गौ परतः यनि । यतु । यन् । ऊद् भवति । दूपयति । दूपयत । दूपयति । xवेकः ॥ ८१॥ इको यण या भवति अचि णौ इति किग्दोपः। परत अधीयति । अधियति । अघीयन् !अधियन्। या चित्ते ॥८९)। दोपो पावुड:उदयाम्पात एर्गिवारचादुटोऽसधियः ॥८२ ॥ गिवा- चित्तार्थे । चित्त दूषयति चित्त दोपयति । प्रना कचाइ परमाद उड परम्य इवर्णस्य यण भव- | दोपयति । प्रजा पयति । चित्त इति किं एका त्यचि सुधीशब्द त्यक्त्या । सुन्यौ । सुन्यः । तपादप्रयोग द्पयति । पारण्यो । परियः। ग्रामण्यो । ग्रामण्यः । सेना * घटादिश्वनुजनीजपम्नसक्नसर- न्यो । सेनान्यः । चिच्ये । चिच्याते । निन्य- यमोऽपर्यपस्थकराचम्यम प्रोऽयोस्तु तुः । निन्युः । गियाक्चादिति कि । नियौ । दीर्चा ।। ९० ॥ पर्यपपूवत्सदिवर्जिताना घ- नियः । उद इति किं ? यवनियो । असुथिय । टादीना क्गेवनजनीपम्नमुक्नसरजीना अम इति किं । मुधियौ । सुधियः । ताना च यमचम्यामिवर्जिताना चोट प्रो सुप्योः ॥ ८३ ॥ गिवाक्चादुङः परस्यो- । भवति णा अमनिपरे तु दीर्वा । घटयति । घट- वर्णम सुष्यजादौ परे यश् भवति । मुल्यौ। | घट । घाटघाट । अघटि । अघाटि । व्यथ- मुरमावल्यामुपीति किं । तुः ललवुः । यति । यथ । व्याथ याथ । अत्यथि । दृष्करपुनर्वाभ्यो वः ॥ ८४ ।। एभ्यो माय । कगयति । क्या । फागकाग । भवतपण माति अजादो मुपि परे । दृन्थ्यौ ।। भागि । अझागि । वनयति । वनवन । वान- इनन्य । फरम्वौ । करम्ब पुन। पुनर्वः । वान । अवनि । भवानि । जनयति ।जनजन । वर्षावी । वाम्य । नियमोऽयं-एभ्य एव जानजान । अजनि। अजानि जरयति । जरजरं। म्यो यण भवति नान्यदलातास्वयमुपौ। स्वयमुव । जारजार । अजीर । अजारि । ससयति । लुइलिटाफ ॥ ८५ ॥ भुनी वुर् भवति दास म्नम । म्नाम नाम । अम्नसि । म. सुरिटोरचि परे । भभूयम् । अभवन् । बभूव । नासि | नसयति । नसक्नम ।यनास बनास । मम्वतुः। भानासि । अक्नासि । रजयति । रज रज । होगे व ॥ ८६ ॥ होस्कारस्य वकागदेशो | राज रान । अरनि । भानि । गमयति । मदत्यजादी ये परतः। जुनु । ग इति किं 'जु गमगम ! गामगाम। अगमि अगामि । दमयति । हुनु । मुहुनः। दमदम । दामदामं । अदमि । मदामि । मा. । ।

·स्पच ] शन्दावनाद्रका । . . . । यम्सन्मचमयम इति किं । परिम्वादयति । णो परत । ल्यनि । नापनि । हल्पति, परिम्बाद । परिवाद परिम्बाद । पर्यम्बादि । हान्यनितन्यति, सम्पतिाननयति. नामयति । माम्बादयति । अपवादमपन्बाद | मरा म्पपति, नगपानि | म्नावति, नापयति । म्सादि । कामयते । काम काम ! अकामि । वनपति, वानप्रति चयनि. चामयति मगणिनि माचामयति । आचाममाचाम | आचामि । मा- प्रिन्वाल्यात । प्रापयति । प्रयायनि । यामयति । यायाममायाम । आयानि । पर्यपपूर्व ग्वचि Pal बचि परे गोमो मदन्यूरः । इति किम्बदति । दापरः। वसुपरा । पुग्दरः। *दामोदर्श ।। ९१।। गम प्रो मदन्यदर्शेऽर्थ हादनं ॥ १७ ॥ हादः पडेगो मपति जो भमन्योम्नु दीर्वा । शमयति राग । गमशमा नमनके परे ! पदनः । महनवान् । त इति शामधाम । अशमि । अशामि । अददर्श इति । महादयति । कि निशामयति रूप। xकयोः ॥ ९८॥ चिक्त्योः परतः रहादेः *यमोपग्विप स्वार्थे च ।। ९२ ।। यमेर । यो भवति । प्रल्हानिः । परिवेषऽथै स्वार्थ च गोप्रो भवत्यमन्योन्नु दी। *गंग्यादिगः ॥२९॥ पदेनः प्रो यमयति । यम यम । याम याम । अयामि । | भवति पत्ये पर दयादिनीन् विहाय । छदः । अयामि । अपरिवषे इति किं । यामयत्यतिथीना प्रच्छद । उरदरदः। गिरउद । तनुचरः। पावित्येवाम्य सिद्ध म्बा चेति वचन ज्ञापक मट्यादिगरिति मिनुपच्छादः मनुपाभिच्छादः। मन्येषा म्बाथै पिचि मो न भवतीति । सनै *मन्त्री ।।१००॥ हादेः पो भवति मन्दी वितर्क- स्वामयते । प परतः । हटा प्रच्छद् । पच्छद । *मारणतोपणनिशाने नश्च ॥ ९३ ॥ *मसहाहँद्धिः ॥१०॥ करतात होयोत मारणादिप्वर्थेषु जानाते: म्वार्थे च पो परतः रम्य हेदिमबनि । विद्धि। टिदि । जुहुधि । पो भव यमत्र्योस्तु दीया । सनपति मृगान् । कमहोरिति किं । याहि । च्यायः । शायति गुरु शिष्यः । जयति बरुप ॥१०॥ यः परम्प तम्याए भनि । शरान् । तीक्ष्मीकरोति । स्वाध चेति सनु मामि । यम्नाविभारि। चार्यश्चशब्दः। मता ॥१०॥मकारात सम्म हरम- *पह दाव्ये ।। ९४ ॥ चहः शान्येऽर्थे पनि । मद । दीव्य तप । मन नि कि म्वार्थे नौ प्रादेशो भवत्यमन्योम्नु दीर्वा । चह- हि । पादि । हेरिनि विनात् । यति । चह चह । चाह चाह अचहि । मचाहि। तोऽन्यात् ॥ १० ॥ अम्पारगं यः शान्य इति किं । बह चहं । अचहि । कया- जातियः नदनादर भवति । मुनु । रिन। दिवर्गवन्वादेव चहयतीति सिद्ध वचन तु कुरु । न इनि कि नदि । ममादिति दीत्वार्थ । किंमगुदि प्राप्नुहिक *वागेवलहलहानमन्लास्नारनुवां पा मोःखं ॥१०॥ दुनः सेवा ॥ ९५ ॥ ज्वलादीनामगिळवा मो या स्यात् । सात् मकारककाग्योः परसः । सन्मा, .

·मनासनप्रथमालाना-- + सुनुमः । सुन्धः, अनुवः । मुन्महे, सुनुमहे । हाकः ॥११३॥ मोहाको या इत्वं भवति तन्मः, सनुमः । तन्वा, वनुयः । तन्वहे, हलि किति गे परतः । जहियः । जहीयः । तनुवहे । तन्महे, तनुमहे । जाहिमः । जहीमः । जहियः । जहीयः । *कार्यप च ॥१०६।। कृमः परस्यातः सं | सहितः । जहीतः । भवति यकारादो वोश्च परतः । कुर्यात् । भा च हो ॥११॥ हाको हौ परे मात्त्वं फुग्योतो । कुर्युः। कुर्वः। कुर्मः । कुहै। कुर्महे। भवति इच्च या । जहाहि, जहिहि, जहीहि । यि चेति किं ! कुरुतः। यि ख ॥११५॥ हाकः सं भवति यका- भोऽतः कित्युत् ॥१०७॥ मोऽत उद्भ गदौ गे किति परतः। जद्यात्। जयातां ।जयुः। यति गे किति परतः । कुरुथः । कुर्वन्ति ।। नमो होच्चले ॥११६॥ भुसंज्ञानामस्तेश्व किड्तौति किं ! करोमि। हकारायो हो परे एत्त्यं स्यात् तस्य चस्य च खे । नऽसः खं ॥१०८॥ भसः अस्तेश्चातः स्वं देहि । धेहि । एधि । हकाराविति किं ! स्थान वागे किति परतः । पैति ।स्यः। मः दत्तात् । धधात् । स्तात् । स्थ: स्तः।सति कितीति किं ? रुणधिन । मीस्म) * इल्मध्ये लिब्यतः ॥ ११७ ॥ हलोमध्ये असि । भस्ति । वर्तमानस्यातः एचखे लाडिति परतः। नेमतुः घस्नोरातः ॥१०९॥ थस्नोराकास्य वं । नमुः। पंचतुः । पेचुः । शेकतुः । शेकुः । भवति गे किति परतः । संजिहते । मिमते । हल्मध्य इति किं ! आटतुः । आदः । अत मिमता । क्रीणति । क्रोणते । हुँनति । लुनते। इति किं । दिदिवतुः । दिदिबुः । तकारः किं ! थइनोरिति किं ! यांति। भात इति किं विप्रति शमासतुः । दाशासुः । हल्यभोरीः ॥ ११०॥ मुंसशकवर्जितस्य सेटि ।। ११८ ।। सेटि लिटि परत: हम- यस्य मा इत्येतस्य च ईत्त्वं स्यात् हलादौ किति | ध्ये वर्तमानस्यात:एच सः। येमिथ । पेचिथ । परतः 1 मिमीवहे । मिमीमहे । मिमीपे । मि- शेचिथ । सेटीति किं ? पपश्च । माध्वे । सिमीते । लुनीवः । टुनीमः। लुनीतः । फल्मजोः ॥ ११९ ॥ फल्मजोरेथले स्त: हलीति किं ! मिमते । नुनति । भोरिति किं ! किइति लिटि सेटि च परतः । फेलतुः। फेलिया दवः । दद्मः । दयः । दध्मः । भेजतुः । भेजिथ । भेजे । भेजाते । भेजिरे । इद् दरिद्रः ॥१११ ॥ दरिद्रातरात इत्त्वं | नियमार्योऽयं योगः । एतयोरेव आदेशाधोरे- स्यात् हलादौ किति गे परतः । दरिद्रिवः । यते नान्यस्य । चकणातु!! चकणुः। चफागध । दरिद्रमः । दरिद्रियः । दरिद्रिता दरिदियात्।। नगदतुः । जगदिय । उपसिथ । इयजिय ! भ्यो वा ॥११२॥ विभेतेा इद् भवति अपनोः ॥ १२० ॥ अप्तरत्यौलियेच्चले हलादो किति मे परतः । पिभिवः । यिभीरः। स्तः । श्रेपे । श्रपात ! प्रेपिरे । तरतुः । तेरुः । विभिमः । विभीमः । विमियः । विमीयः । तेरिम । इदमपि नियमार्थ-अनेकहल्नध्यगत- विभिनः । विभातः । विभियात् । विभीयात् । न पेरेव एम्निस्तस्यातः तस्तरेव नान्यस्या कि भीतः। भीपसे । सनक्षतः । ततक्षिय | ससरतुः ससस्थि विक्ष- स्यातः ·रघुवृत्ति. शब्दार्णवर्चाद्रका | अ. ४ । पा • ४ । १७३ । शरतुः । विशशस्थि । चकरतु । चकरिथ । शश्रथु । शधिय । प्रेथनुः । यु । थिय । वधे राधेः ॥ १२१ । यधेऽर्थे राधेलि अग्रथतुः । जगथु । उग्रथिय । थेच्चले स्तः । रेधतुः । रधुः। रोधिय । बध * ॥ १२६ । दर्भः विति रियेचखे इति किं । आरराधतुः। सतः नख च । देमतु । देभुः। *न शासवादेः ॥ १२२ ॥ शमददो *थे वा ॥१२७|| दमेरेचखे स्तानम्प च थे दीना च लिटयेचखे न स्तः । विशशसतुः। परे वा । देभिय । ददभिथ । विशशमुः। विशशसिथ । दददे । दददाते । x पन्नोमामहृन्निशसन्युपन्दीपन दददिरे । ववणतुः । ववणुः । ववणिथ । ववले] यमनशमन्नुदन्नासश्वाधे ॥ १२८ ॥ बवलाते । ववलिरे । ववसे | ववसाते | ववसिरे। पादादीना पदादयो मवंत्यधे सुपि वा । पदा, *वा भ्रम्वमत्रसवां ॥ १२३ ।। प्रमादीना ) पादेन । दद्भिः। दंते । नसा । नासिक्या । लिटयेचखे वा स्तः । प्रेमतुः । प्रेमु । मिथ। मासि | मासे । हृदि । हृदये । निशि,निशाया। बममतु । वनमः । वप्रमिथ । वेमतु । वेमुः। भस्ना, असजा । यूप्णा, यूपेण । दोप्णा, दोषा। वेमिथ । ववमतुः । ववमुः । ववमिथ । प्रेमतुः। याना, यकृता । शक्का,शकृता । उदा, उदकेन । मुः । सिथ । तत्रसतुः । तत्रसुः । तसिथ। | भासनि, आसने । अध इति किं ! पाद । रतुः । जेरुः । जेरिथ । जजरतुः । जजरुः । अनमोर्वणोऽसौ ॥१२९।। अनत्र अर्वणः नजरिय । अमेरादेशादित्वाद् वमेवदित्वात् त्रसे-तृभावो भवत्यसौ सुपि परे । अर्वती। अतः। रनेकहलत्वात् अप एपनिर्वृत्ताकारत्वादमा अर्वसु । अनन पति कि अनाणी । । असा. तेविरूपः। पिति किं । अर्ग। *फणां ॥ १२४ ॥ फणादीना सप्तानामे- भस्य ॥ १३० ॥ भस्येत्ययमाधिकारी घसे या तः किति लिटि सेटि च परतः। शेयः आपादपरिसमाप्तः । तत्रैवोदाहरिप्यामः । फेणतुः । फेणुः। फणिय । पफणतुः । पफ्णुः । पादः पद ॥ १३१ ॥ पादातस्य मम्य पणिय । रेजतुः । रेनुः । रोजिथ । राजतुः । पदादेशो भवति । द्विपद पश्याद्विपदा । द्विपदी । रराजः । रगजिथ । भेजे । जात । प्रेजिरे । त्रिपद । त्रिपदा । त्रिपदे । त्रिपदी। चतुष्पद । समाजे । वमाजाते । ममाजिरे । प्रेसे । प्रेसाते। चतुष्पदी। व्याघ्रपदः । व्याघ्रपदी। वैयाप्र. सिरे । मासे । पमासात । वनासिरे । म्लेंगे। पधः । मस्योत किं । विषादी । द्विपादः। सात। लीसरे । बम्लासे वभ्लासाते। वभ्रा वसोवस्योरा ॥ १३२ ।। भम्य यमौर्यका- सिरे । म्यमतुः । स्येमुः । स्येमिथ । स्योश भवति | विदुषः पश्य । पिद्रुषा । सस्पमतुः । सम्यमु । सम्यमिय ! स्येनतुः। विदुषी । पेचुपः । पेचुपा । पचुप । पचुपी । स्वेनुः। स्वेनिथ । ससनतु:सम्वनुः। सम्बनिय । श्वयुपन्मयानो हति ॥ १३३ ।। ॥ धा- श्रथिनयनखं च ॥ १२५॥ अभिमप्योः दीनो बन्योर भवति अदति परे । शुनः । किति सिटि सेटि च परतःएचसे या स्तानसं शुना । शुने । शुनी । यून यूना । युने । गति- च। मेपतुः । श्रेयु । थिय । शमयतु । यूनीनी। मपोनः । मपोना । यहतीनिहित * ·मनातनर्जनमंगमालायां- [जैनेंद्र- तत्त्वदृश्वनः । शुनो विकारः शावं मांस । यूनो भावः-यौवनं हंति परतः ।आग्निशमः। देवशर्मिः । औमिः। वर्तते । मघोन इद-माधवनं रूपं । औडुलोमिः। अनाऽखमम्बस्फाद् ।। १३४ ।। अन्नंतस्य xझेः प्रायः ॥ १४३ ॥ झिसंज्ञकस्य टेः सं भस्याकारस्य खं भवति मकारवकारांतात् परं भवति इति परतः । स्वर्भवः सौवः । वहिर्भवो मुरत्वा । राज्ञः पश्य | राज्ञा । राज्ञी | अम्ब बाह्यः । अकस्माद् भवः-आकस्मिकः । पान:- स्फादिति किं ! अश्मनः । वर्मणः । पर्वणः । पुन्यं । न चास्ति-शाश्वतिकः। शाश्वतं । आरातीयः। पन्नधृतराज्ञोऽणि ॥ १३५ ॥ पन्हन् सब्रह्मचर्यादेः ॥ १४४ ॥ एषां टेः खं इत्येतदंतस्यान धृतराज्ञश्चाखं भवत्यणि परे भस्य। भवति इति परतः । सब्रह्मचारिणः शिप्य: पूष्णोऽपत्यं पौणः। ताक्ष्णः । भ्रूणघ्नोऽपत्य | साब्रह्मचारः । पीठसमपिणोऽयं-पैठसमर्पः । भौणनः । वार्तघ्नः। धृतराज्ञोऽपत्य-धार्तराज्ञः । शिलालिन इमे शैलालाः । शैखंडाः । सुपर्वग वा हिश्योः ॥ १३६॥ अनोऽकारस्य } इमे सौपर्वाः । ख वा स्यात् को शीशब्दे च परे भस्य । *श्वचर्मणः संकोचकोशे ॥ १४५॥ श्वच- राज्ञि । राजनि । लोम्नि । लोमनि । लोग्नी । मणोः संकोचे कोशे चार्थे टेः खं स्यात् इति लोमनी । दाम्नी । दामनी । परतः । शुनोऽयं शौवः संकोचः) चर्मणो विकारः अचः ।। १३७ ।। अचेलप्तनकारस्य खं | चामः कोशःसंकोचकोश इति किं ! शौवनः । भवति । मतीचः। प्रतीचा । प्रतीची । दधीचः। चार्मणः । दधीचा । दधीची । मधूच: मधूचा । मधूची । *वाश्महितनाम्नो विकारापत्ये ॥१४॥ अच इति किं ! साध्वचः । साध्वंचा। अश्मन् हितनामनित्यतयोः विकारेऽपत्ये चार्थे ईदुदः ॥ १३८ ॥ उदः परस्याच ईत्वं वा टिसं भवति इति परतः । अश्मनो विकारः स्यात् । उदीचः । उदीचा । उदीची । आश्म: 1 माश्मनः । हितनाम्नोऽपत्यं हैतना- *आतोनापः ॥ १३९॥ आप्यर्जितस्यातः मः । हैतनामनः । अन्यत्र-आश्मनः । भस्य खं भवति । कीला रूपः पश्य । कीला- हैतनामनः । लपा । कीलालपे। शुभंयः पश्य । शुंभया । *टखेऽदः ॥ १४७ ।। अन्हइट खयोरेव रे। सावत्यः । अनाप इति किं ! मालाः कुरु । खं भवति । उत्तमाहः । हे महनी भूतो भावी *डिति टेः ॥ १४० ॥ टिसंज्ञकम्यखं भवति वा द्वयहीनः । व्यहीनः। टस इति किं १ अन्हा दिति परे । मनौ । साधौ । निवृत्तमाहिकं । म्हति विंशतेस्तेः ।। १४१ ॥ विंशतर्मस्य कद्रोरोऽस्वयंभुवः ॥ १८ ॥ कदूसन्दम्य पस्तिशब्दस्तस्य दिति हीत सं स्यात् ।। उवांतस्य च स्वयंभूवर्जितस्य आलं भवति विशतेः पूरणः विंशः । विशं शतं । हृतीति | इति परतः । कद्राः अपत्य कावेयः । मंटो- सत्यं मांडव्यः । औपगवः ! कापरवः । अस्व- *नः ।। १५२ ।। नकारांतस्य रेः सं मवति | यंभुव इति किं ! स्वयंभुव इदं स्वायंभुवं । कि शिंती।

·स्मृत्ति ] शुन्दाणपनद्रिका 1 अ . ४1पा ४ । । टे व ॥ १४९ ॥ उवातम्य स भवति | युक्तः तपः । पापः । म इति किं । तियो देव- दे परे । मद्रवाहाः अपत्य मागाहेब । जन्या ताऽम्य ते यः पाप्यः। अपत्य जारेयः। *चांनमातितमातितोनियातिपद् ॥१५८|| *एः ।। १५० ॥ अवर्णातम्य च मन्य स्ख मतमादयः गन्दाः कृतिकादिनामा वा निषा भवति हृति परे । दाक्षिः । चौटिः। नाभय । त्यते । अतिगयेनातिमः अतम । अतितम । रोहिणेय । कमढरेयः । अतिक्तमः । तमे नितम्य तिगद्धम्य क्गन्दम्य स्यां ॥ १५१ ।। अर्वणेवर्णयो स भवति च ख निपात्यत। अतिकाढागतः अतितः । हत्यि परतः।गौरी।कुमारी।कुरचरी । दाक्षी । ताक्षी। | अंतिकतः । तपि वा कोप । अति साधुः मत्स्योड्य ॥१५२॥ मत्स्यस्याडो यकारम्य | मतियः । अतिक्यः । य कोय । अतिके सदि- ख भवति या परतः । मत्सी । तीत्यतिषद् । अतिरमद । किवते सदि क- मूर्यागस्त्ययोश्छे च ॥१५३|| अनयोरुडो । खपन्चे वास्त । यफारम्य ख मवति च्या छे च परतः । सूर्यम्य कपिलमदिग्ठस्य ॥ १५९॥ विल्वादीना भायां सूरी । गम्ती । सोरीयः । आगम्तीय । छकारम्य व भवनि हति परतः। विरजाः अम्यां छे चेति किं सौर्य तेजः। सति विस्वकीया नदी | तम्या भाः चेल्वकः। इलो हृतः ॥१५४॥ हल परम्य हृतो | वणुकीया | वैणुकः। पैकीया। चैत्रका मकारस्य स भवति ड्या परतः । गागी । त्रिीया । त्रैकः वात्सी । हल इनि किं । वायुवेगी । हत इति तुरिष्टेमेयस्म ॥ १६० ॥ तृगदम्य स कि की। म्यान इष्ठे इमनीयसा परत । अतिगयन कर्नू- कपच्यनादृत्यापत्यस ॥ १५५॥ क्ये ! मान् करिष्ठः । हरिष्टः । करीयान् । हरीयान । चौ अनकारादौ च हृति हरः परम्यापत्यय | इमन्प्रतमनुत्तराय । यकारस्य स भाति । गागीयति । गार्गायते । दे ॥ १६१ ॥ टेश्च स भवति दृष्टेमवम्यु वासायति । वाल्मायते । गागीभूत । वात्सीमून | परतः । पटिष्ट । पटोमांवः पटिमा । पटीयाना गर्गाणा समूहः गार्गक । वात्मक । वात्सम्याय | रविष्ट । लपिमा । पीयान । वात्सीय । गायि: । क्यच्यनादिति मि: णाविष्ठपन्मृदः ॥ १६२ ।। मृदःटे हव गाायण । वात्स्यायनः । मापसम्येति । पाय मानि जो परतु । पटुमावष्टं-पटयति । साताश्ये भव सागराइयरः । कापित्यक । हर रघयनि । मागष्टमारयति । नदीत । इप--आया । कमत-कायनि सहमत-हरयति । गजन्यमनुष्यस्याफे ॥ १५६ ॥ राजन्य मनुष्ययोर्यारम्य मं नाम्त्यके परतः। रानन्याना समूहः रासन्यक | मानुप्यक। *संपपाप मे ॥ १५७ ॥ नियाध्ययोर्यकारम्य स निपात्यत नक्षत्रविषये । नित्येण गुन्दयन । ।

·मनातन जैनमधमालायां- 1 । त्वग्वान-खचिष्ठः हसिमा । इसीयान् । क्षषिष्ठः । क्षेपिमा । क्षेपी- द्रदिमा । दीयान् । परिवाढेष्ठः । परिवढिमा । यान् । क्षोदिष्ठः । झोदिमा । सोदीयान् । स्यू- परिवढीयान् । प्रथयति । ब्रदयति । ऋशयति । लमाचष्टे स्पवयति । दक्यति । यवयति । प्रशयति । द्रढयति । परिचयति । पृथ्वादेरिति हसयति । क्षेपयति । क्षोदयति । कि ! ऋजिष्ठः । ऋजिमा । ऋजीयान् । ऋज- मियस्थिरस्फिरायादेः ॥ १६४ ॥ | यति । कृष्णिष्ठः कृष्णिमा । कृष्णीयान् । प्रियादीनामिकारादेवर्णसंघातस्यात्त्वं स्यादि कृप्णयति । ठमेयस्स परतः । श्रेष्ठः । प्रेमा । प्रेयान् । स्पेष्ठः नैकाचः ।। १७०॥ एकाचः टिखं न भव- स्थेमा । स्पेयान् | स्फेष्ठः । स्फमाः केयान् । तीष्ठेमेयस्सु परतः। अतिशयेन मापयति । स्थापयति । त्वग्वतो भावः- त्वचिमा । त्वचीयान् । ख- बहुलगुरूरुद्धपदीर्घवृंदारकाणां वं ग्वंतमाचष्टे त्वचयति । स्रजिष्ठः सजिमा । हिगर्ववपिनद्राघवृंदाः ॥ १६५ 11 बहुला- सजीयान् । सजयति । एकाच इति किं ! दीनां बाह्यादयो भवति इप्ठेमयस्सु परतः। अतिशयेन वसुमान् वसिष्ठः । मंहिष्ठः । बंहिमा । बंहीयान् । गरिष्ठः। गरिमा अनपत्येऽणीनः ॥ १७१ ॥ इन्नंतस्या- गरीयान् । वरिष्ठः । वरिमा । वरीयान् । नपत्यार्थे अणि परे टिखं न स्यात् । समंततः वर्षिष्ठः विपिमा । वर्षीयान् । त्रपिष्ठः । त्रपिमा। कुटन सांकोटिनं । सांराविणं । सांमार्जिनं । अपीयान् । द्राधिष्ठः । द्राधिमा । द्राधीयान् । । गुणिन इदं गौणिनं । दाहिनं । छात्रिणं । जन- इंदितः । वृदिमा । दीयान् । हयति । पत्यं इति किं ! याहुबलिनोऽपत्यं बाहुबलः । गरयति । इत्यादि। गायिविधि शिपाणिगणिस्फादेः॥१०२।। चहा स्मात्य ॥ १६६ ॥ वहोभावो गाथ्यादीना स्फादेश्चनो यदुक्तं तन्न भयत्यणि भवति अम्माचयसोरादः रस। वहोर्भावः- परे । गाथिनोऽपत्यं गाधिनः । वैदथिनः । भमा । अतिगयन बहु. भूयान् । कैशिन. पाणिनः।गाणिनः साग्विणः । माद्रिणः * भूपिष्ठ ॥ १६७ ॥ बहायादेशो भवतीठे । चाक्रिण. । परतः । भूयिष्ठः। *नोवर्मणः ॥ १७३ ॥ मन्नतस्यावर्मणोड *व्यायान ।। १६८॥ प्रशस्यस्य वृद्धस्य वा नपत्य एवाणि यदुक्तं तन्न स्यात् । चर्मणा ज्यादेशातरम्येयसोरात्त्वं निपात्यं । अतिशयेन छन्नाचार्मणो स्थः। साम देवता अस्य-सामनः मशस्यः वृद्धो वा ज्यायान् । ज्यायांसौ । वेग्न इद वैमनं । अनपत्य इति किं ! सुपाम्नोऽ ज्यायामः । यायसी । ज्यायः। पत्यं-सौपामः । अवर्मण इति किं ! सौवर्ण- *रः पृथुस्यमृशद्वपारितस्योः॥१६९॥ | वर्मणः । हरण्यवर्मणः । पृथ्वादांना मातरम्य रेफादेशो भवतीष्ठेमेयस्थ बालं ॥१७४ ।। ब्रमणोऽनपत्येऽगि टिखं परतः । मथिष्टः प्रधिमा । प्रथीयान् । म्रदिष्ठः- निपात्यं 1 ब्रह्मणोऽयं-ब्रामो मंत्रः । बासमस्त्रं । दिमा । सदीयान् । ऋशिष्टः। ऋशिमा । मशी जातौ ॥ १७५ ॥ जात्यर्थ ब्रह्मणोऽनपत्यऽणि यान् । मशिष्ठः । प्रशिमा ! अशीयान् । दहिष्ठः। टिसं. निपात्यं । ग्रानो औषधिः । मनपत्य ·पुत्ति ] शनावाहिक) पदा.. ! पा !! चतुर्थः . इति निमगोऽपत्य ब्रामण । -शीर्पन गिरसोऽप्ये यि ॥१८] सिम औक्ष ॥ १७६ ॥ उगोऽनपत्वेऽणि टिम्ब श्रीर्पन् भवति प्यमुक्त यत्ये हनि परे। गिगमे निपात्यते । उष्ण इद-औक्ष पद । भनपत्य भवः गार्पण्यः स्वर [ मध्य इति किं हा- इति कि । उक्ष्णोऽपत्य-औक्ष्णः । म्तिगीDI अन ॥ १७७ ॥ अन्नतम्याणि यदुक्त रा केशे ॥ १८५॥ गिरमः केशाधे शीर्षन् तन्न स्यात् । सुन्वनोऽपत्य सौन्वनः। याचनः। वा भवति यत्ये परतः। गीपण्या:शिरस्या केसा । कर्मणो विकारः कार्मणः। । मीचि ॥ १८६॥ शिरसऽमीपदेशो येण्डौ ।। १७८ ॥ महाव) येऽनो यदुक्त | भवति अनादौ इति परनः । हन्तिशिरसोऽपत्य तन्न स्यात् । सामनि साधु:-मामन्यः । वेमन्यः। हाम्तिीषिः । स्थूगिरम इद म्यौलगी । मूर्धनि भव मूर्द्धन्य ।गोऽपत्य-राजन्य । अचीति किं शिरकल्पाहतीति कि शिरसा भटापिति फिरानो मावः कर्म वा-राज्यं । नमामि शातिनाथ । खेऽधन ॥ १७९ ॥ अध्यन से परत: उति जैनद्रव्यारणे शलार्णवचद्रिकाया रिग्य न भवति । सामानमरगामी-अपनीनः । रघुरचौ चतुर्थाध्यायग्य *ठाकेऽयर्वयनः ॥ १८० ॥ अथर्वन् युव ः पादः ।. नित्येनयोर्यदुक्त तन स्यात् ठाम्पो परत । समासश्नायमध्यायः॥४॥ अथांग वेत्त्यपीते वा आथर्वनिकः । यूनो भावो यावनिका । ठाक इति किं । अथर्वणोऽय आथर्व । युवा प्रयोजनमम्य-यौविक । दडिहस्तिनोः फे ॥ १८१॥ एतयोः पन्ये टिख न भवति । दटिनाऽपत्य-दादि अथ पंचमोऽध्यायः । नायन हास्तिनायन । पासिनिमासिस पिटे ५१८२॥ एतयोः * कोय:॥१॥ मोलिमिलतसम्य, पर पौ दे च परे टिव न भवति । वानिनोऽपत्य- इत्ययमादयो भवति । नदकः । कः । वासिनायनिः। ग्रामिनेय । फारसा माग । भ्राणहत्यधैात्यसारवारमपहिरण्मयं * पटयर आपनपीनायिय ॥ २ ॥ ॥१८३।। प्राणहत्यादयो निपात्यने । भ्राइन् पादीना निरचा गुनिमिशानामापनादयो मारी। धीयन् इत्येनयायणि तत्त निपात्य । भूपप्नो नदादिभ्यः पश-गायन । दण दिनेग-नेय । भारः कर्म या मीणहत्य । पैन्य । मारया बुगा सगुलीन ! म प । भयः सारव जल | सरयादम्यायममणिरे । सवार प-त्रिय । मुनिमिदनानिनि कि ! इसबाफोरपय ऐनाफः । भन्युम । मित्रयोर-पम । दोकने । मनति। टिनी। पत्य-भप्रेयः दनियोः साहिरण्यम्य विकारः मोन ॥३॥शाम्या देशांभवन । हिरण्मय जिनगृह | मपरि परा । मपनि । एते मदति दयनि- ।

·सानासानथमालाया [भेनेंद्र- । । स्येति किं ? उज्झन । उज्झिता। अन्यसात।तस्मिन् । तस्मातायस्मिन् । यस्मात थादत ॥ ४ ॥ थापरस्य झस्य अद् भवति। कस्मिन् ! कस्मात् । ददति । ददतु । जाग्रति । जामतु। जसः शी ॥ १४ ॥ नरकारांतासरस्य देऽनतः ॥५॥ दविषयेऽनतः परस्य जसः शी इत्ययमादेशो भवति । सर्वे । विश्वे । झात्याद् भवति । चिन्वते । चिन्वतां । अचि- अन्ये । ये । ते। के। न्छन् । विक्रीणते । द इति किं ! पुनति । अन आप औतः ॥१५॥ आवंतात्परस्योतः त इति किं च्यवते । उत्प्लवते । शी भवति । कन्ये पश्य । दामे तिष्ठतः। दामे पश्य । * शीडो रत् ॥ ६ ॥ शीडः परस्य झो रद् नपः॥ १६॥ नपः परस्य मौतः शी भवति। • भवति । शेरते । शेरतां । अशेरत । दधिनी स्तः । दधिनी पश्य । पापे स्तः । पापे देतेः सिद्धसेनस्य ॥७॥ वेतेः परस्य त्यज । फले । धने । वने । कुले । माले । झो रद् भवति दे सिद्धसेनस्याचार्यस्य मतेन । जसशसोः शिः ॥ १७ ॥ नपः परयोः जन- संविद्गते । संविद्रतां । समविद्रत । संविदते । शसोः शिर्भवति । ज्ञानानि संति। ज्ञानान्याश्रय । संविदतां । समविदत। एवं-दधीनि । मनि । कुलानि । मालानि । जसा भिसोऽत ऐस ॥ ८ ॥ अकारांतात् भिस सहचरितस्स शसो महणादिह नेष्यते-पात्रशो ऐम भवति । जिनैः । सुरैः । असुरैः । नरैः ।। ददाति । वनशः प्रविशति । मत इति किं ! यतिभिः । विद्याभिः । ऐस्कर * अष्ट औश॥१८॥अष्टनशब्दाद् कृताकारात गादतिजरसे। परयो सशसोः औश भवति । अष्टौ याति । * नेदमदसोऽकः ॥ ९ ।। आभ्यां ककारर- अष्टौ पश्याकृताकारपरिग्रहादिह न भवति । अष्ट हिताभ्यां भिस ऐस न स्यात् । एभिः|अमीभिः। तिष्ठति ।अष्ट पश्य । ज्ञापकमिदमेवात्वर्विकल्पस्य- अक इति कि । इमकैः ।अमुकैः । प्रधानसंप्रत्ययादिह न भवति। प्रियाष्टानस्तिष्ठति। स्येनान्दष्टाइन्सेः ॥१०॥ अतो डसादीनां । प्रियाप्ट्नः पश्य। ओशा सिद्धेऽप्यौग्रहणमष्टावा- स्यादयो भवंति । जिनस्य | जिनेन । जिनात् । चक्षेत अष्टयतीति वियतेऽपि श्रवणार्थमष्टाविति । अतिजरसेन । आत्करणात-अतिजरसात् । उविलः ।। १९ ॥ इल्संज्ञकान जस्शसोः उर्यः।। ११ । अतो डेर्यो भवति । देवाय। । उप् भवति । षट् । पंच । सप्त । अष्ट । नव । दश जिनाय । दानाय । कति सति वीक्षस्य वा । प्रधान कार्यसंप्रत्ययादि- स्नेः स्मैः ॥ १२ ॥ स्नेः परस्स है स ह न भवति । प्रियपषः प्रियपंचानः तिष्ठति । इत्ययमादेशो भवति । सर्वस्मै । विश्वस्मै । प्रियकतीन् पश्य | अन्यस्मै । तस्मै । यस्मै । कस्मै । भस्मै । अत नपः स्वमोः ॥२०॥ नपः स्वमोस भवति । इति कि! भवते । दध्यस्ति । दधि पश्य । एवं-त्रपु । जतु । मधु । इससेः स्मिनस्मात ॥ १३ ॥नेरकारांता- उदश्चित् । यस्कुलं, तत्कुलमित्यत्र कृताकृतप्रसंगा- परयोर्डिङसोः मिन्स्मातौ स्तः । सर्वस्मिन् । दनित्यं यदायत्वं बाधते । यस्य च लक्षणांतरे- सर्यस्मात् । विश्वस्मिना विश्वस्मात् । अन्यस्मिन् । पामभावेन निमित्त विहन्यते न वदनित्यमिति । .

·रघुवति ] गदाणाद्रका । भ..! पा १ । पश्य वा। - -जरसो वा ॥२१॥ जरसन्तानपो वाम्दमोरु सकृत्वा । परमत्वा । मानि । अतिजर , अतितरस आतेपश्य वा । * लाल्पेऽमरगुक क्यचि ॥३॥ो चपि इकः इख ॥ २२ ॥ उगतान्नपो वा स्वमो परे अबुकयुको भातः रोल्येऽ । दध्यम्यनि । वा इश्व भवति ।हे वारे । हे वारि । हे त्रपो, दधिम्यनि । मध्यम्यति । मयुम्यति । क्षीरम्यति। हे त्रषु । प्रियतिमृ । प्रियति । स्वगम्यति । लोल्य इति दिघीयति । अतोऽम् ॥ २३ ॥ असरातान्नपः म्यमोरम् मध्यति । क्षीरीयति । रवणीयति । भवति । दर्शन | धन । वन । कुल जलमम्ति यामेऽश्वऋषयो ॥३३॥अधवृषयोर्यामेऽर्थेऽमु- सुको स्त क्यचि । अश्वम्यति वदवा । वृष- *पचतोऽनेकतरस्यान्याते१र ॥ २४ ॥ | स्पति गौः । याम इति किं । अधीयति । एफतरवर्जितस्प पचकस्पान्यादेर्दुगागमो भवति । वृपीपति देवदत्त । स्वमी परतः । अन्यत् । अन्यतरत् । इतरत् । आम्यात् स्ने मुटु ॥३४॥ स्नरवाता- कतरत् । कतमत् तिष्ठति, पश्यति या।पच इति । दामि परे सुडागमो भवति । सर्वेषा । तेषा । किं । सम, सिम । अनेकतरम्येति किं । एकतर। येषा । केपा । सर्वासां । यामा | कासा । नप इति किं । अन्य । ढतरेण सिद्धेऽन्यतरग्रहण वेस्त्रय |॥ ३५॥त्रेख्यो भवत्यामि परे । कि भन्यतम वन। त्रयाणा । परमरयाणा । बेरप्रधानत्यादिह न युष्मदस्मदो टसोऽश ॥ २५ ॥ आभ्या | भवति।अतित्रीणातिमृणामित्या परेण यायते । सोऽश भवति । तव । मम । प्रेम्वापचतुरो नुद् ॥३६॥ एभ्यो नुह भ. डेमुटोऽम् ||२६॥ ताम्या हेसुटोरम् भवति। | वत्यामि परतः । निनाना । पप्णा । पचाना । तुभ्य । मझं । त्वामह । युवा । आवायूयावया | अष्टानामित्यत्रापि परत्वादीले "प्णाता चेट इत्यत- खा। माम् । युवा | आवा। ग्रहणम्योपदेशार्थत्वारिल इति नुट् । म्रीणां । शसोऽन् ॥ २७॥ ताभ्या असोऽन् भवति । कुमारीणा । वधूना । मासाना । पूजाना । वा- यूमान् । अस्मान् । राणा ! चतुपमा । * भ्यसोऽपोऽभ्यम् ।। २८ ॥ ताभ्यामपो इदिदोर्नुम् ।। ३७ ॥ इदितो पोर्नुमागमो भ्यसोऽभ्यम् भवति । युप्मभ्य । असभ्य | भवति । वदति । यदते । वदिता । वदितु । * भ्योऽसोऽन् ।।२९।। ताभ्यामर्थात् कायाः वंदितव्यानिदित निदितवान् । इदित् इति । भ्यसो उसेश्चाद् भवति । युष्मद् । असद् । पचति । पच । घोरिति किं । अभमान । त्वत् । मन् । घिवित्र्योरिति निर्देशात्त्योत्पत्तेः मागेय साम आऊम् ॥३०॥ ताभ्यामुतरम्य साम | नुम् । नेन-मरोहल , इत्यः सिद्ध । युरा। आफम् भवति । युष्माक । अम्मार । हुडा ।युन्हिरिति सनगरोचारण झापक-इरितो प्यास्तिवाकसे यत्वः ॥ ३१ ॥ क्त्वात्यम्य धोर्नुम न भरोत-भेदन । तिसे वासे च प्यो भवति । प्रकृत्य । प्रहत्य । ने मुचां ॥ ३८ ॥ मुचादीनां शेपो नुन उकृत्य | नीचय । तिवादम इति किं' भाति । मुचति । लपति । विंदति । पिनि ।

·१८० सनातन प्रथमालाया जैनद्र पृथगारभ उत्तरार्थः। नशन | मज्जन । सिंचति । कृतति । खिंदति । पिशाति । अष्टौ लमयति । लभकः साधुलभी । अलिटीति !ि मुचादय । श इति किं । मोक्ता । मोक्तु । लेभे । अचीत्येवलव्या । लमते-इनि तुदा । तृफदृफगुफोभशुभां ॥ ३९ ॥ तृफा दित्वाच्छे नख । न च लभे शतास्ति । यस्य दीना शे नुम् भवति । तृपति । दृफति । गुफ शतु विकल्प स्यात् । ठमतीति प्रयोगभावेऽपि ति। उभति।भतिश इति कि । तर्पिता। तर्पित। "वा नपः" इति वाग्रहणात व्यवस्था विज्ञास्यते नश्मन्जेलि ॥४०॥ अनयोलि नुम् भवति । नष्टा । नष्ट । नष्टव्य । नश अदर्शने । य्याड || ४६ ॥ आङ: परस्य लभेर्नुम ट्वामस्नो शुद्धौ । मक्ता । मक्तुं । मक्तव्य । | भवति यकारादौ परतः । आलभ्या गौ झणेन । मक्त्वा । मक्ष्यति । मिमक्षति । मस्जेर्नुमि कृते योति किं आलब्या। आङ इति किं । लभ्य। द्वयोः स्फसज्ञाया स्फादिख । झलीति किं ? आलभ्यागत इत्यत्र नुमोऽन्यत्र सावकाशस्य ख। उपास्तुतौ ॥ ४५ ॥ उपाल्लभेर्नुम भवति * जभोऽचि ॥४१॥ जभेर्नुम् भवत्यचि | स्तुत्या यत्ये परतः । उपलभ्य धन भवता । परतः । जमति । जमकः । साधुजभी । जभ स्तुताविति किं उपलभ्यमस्माद् वृषलाकिंचित् । जभ । जभो वर्तते । नित्यत्वादैप प्रागेव नुम् । * वाऽम्झ्योः ॥ ४८ ॥ लभेर्वा नुम्भवति अचीति कि जभ्यते । जाभ्य । जजब्धि । अमन्योः परतः । लभलभ । लाभ लाम । * रथ ॥ ४२ ।। रधेरचि नुम् भवति । | अलभि । अलाभि । रधयति । रथकः । साधुरधी । रघ रध । रधो वर्त- * घनखे च गे ॥ ४९ ॥ गेः परस्य लमे. ते । अचीति किं ! रद्धा । पृथग्वचनमुतरार्थ । | नुम् भवति पनि खेऽमि औ च परे । उपलमः । * नेव्यालिटि ॥ ४३ ॥ रधेर्न नुम् भवति सुप्रलमः । प्रलभ प्ररभ । प्रालमिः। गेरिति इडादावलिटि परतः । रधिप्यति । राधिता। कि! लाभः । ईपल्लभ । अम्ब्योर्नित्यार्थ घले धितु । धितव्य । इटीति किं । साधुरधी । तु गेरेवेति नियमार्थ वचन जिज्ञासोपलभेनेति भाल्टिीति किं । ररपिव । ररधिम । रेधिवानि निशान विपरीतो नियमः । गेः पख एवेति । त्यत्र-कसः कित्त्वसामर्थ्यान्नुमः स । लिटीटि * सुदुर्व्यः ॥ ५० ॥ सुसभ्या व्यस्तसम इति कर्तव्ये पूर्वेणैव सिद्धत्वानियमो भवति । तत्र स्ताभ्या गिभ्या गे: पराभ्या रमपनि खे च नुम् च लिटीट्यवेत्ययधारणमाहोश्चिलियेवेटीत्युभय भवति । अतिमुलभ । अतिदुर्लभः । अतिम था संभवेऽन्यतरपरिमहो दुर्लभः । दुर्लभ । मेरिति किं - सुलाभः । मुलम | दुभि । * रमः ॥ १४ ॥ रभेरनादावलिटि परे नुम् । दुर्लभ । सुरभिः । दुलभिः । मुदुलभ । मति- भवति । यारमयति । आरभः । साधुरभी। मुरभमिति पजायामतिकमे चार्थेऽतिः । मुद्- आरममारभ ! आरभो वर्तते । अस्टिीतिर भ्यो गेरेवेति नियमाय वचन । आरेभे | अचीति कि । आरन्या मारभते इति उगिदचा धेऽभ्वादे ॥ ५१ ॥ उगिना- मम्वादीना अचतेश्च धे नुम् भवति । गोमान् । रमे. ॥४५॥ रमेरलिट्यनादौ नुम् भवति। गोमतौ । गोमतः । गोमत । गोमतौ । धनवान्। - तुदानिमाच्छेहानन्य !

·रशाम ] गम्भावनाका । म.पा.१। 141 प्राई। भनवतो धनरनः । पचन् । पचती । पचतः । दधि नाम कश्चित् धानगीगंवा दधिन्नेन दधिना प्राची । प्राच: । अभ्यादरिनि कि उम्बा विदेशमु ॥ ५९॥ पिद परम्य रातु श्रत । पर्णध्वत् । म्यादिप्रतिपेयाद्भवत्येवह । मुर्गवति । विद्वान् । विद्वामी । विद्वामः । गोमत्यते--गोमान् । गोमती । न यात्॥६०॥ यात्परम्य शतुम न भवति । युनिराऽसे ॥ ५२ ॥ युजिरो नुम् भवति | ददत् । ददतौ । ददतः । जामत् । जाग्रती । मसे धे परतः । युर । युझी । युनः । युमं । | जाग्रतः । युझौ । अस इति किं अश्वयुक् । अश्वयुनौ । वा नप ॥ ६१ ॥ नपस्यात्परस्य शतुर्वा नुम् सश्चयुनः। माति। ददनि, ददति। जामति, जाग्रति कुलानि । नपोश्च ॥५३ ॥ नपोऽनतस्य धे नुम् गीम्बोरात ॥ ६२ ॥ शीग्योरवणांतात भवति । वनानि । दधीनि । मनि । चारि- | शतुर्ग नुम् मातिातुदती,तुदतीपातीपाती इले त्राणि । अच इति कि विमरदिवि । वहुगिरि । तुदती,तुदती । पाती, पातीनी । आदिति कि अहानि । अदती। जानती त्री। मलां ।। ५४ ॥ मचः परा या झल् जाति सपश्यात् ॥ ६३ ।। आभ्या शतुर्नुम भवति स्तदतस्य नपोधे नुम् भवति । सप्पपि । धनपि । | गी मु इत्येतयोः परत । नित्याध पचन । पचता टदश्चिति । काष्ठतक्षि। कुपनती कन्यादीव्यती युरे दीव्यती पन्या। -भावान्तः।। ५५ ॥ शरतम्य नपोऽतोत्य सारनदुदः ॥ ६ ॥ अनदह सौ परे नुम भलनातः प्रार नुम् भाति या होमिहोमि। | मरति । अन् गान् । गुपीरोचि ॥ ५६ ॥ उगतम्य नप मु *यौः ॥ ६५ ।। दियः भात्य निपात्यते सौ प्यमादौ परे नुम् भवति। यारिणी। पी। वारि- परे । चौरारमने पुण्येन । णा प्रपुणा।सपीनि रितुयुगो विकारः नौबुग्व पपिपथ्यभुक्षामात ॥ ६६ ॥प्पामाद चूर्ण। इक इति यिने । मचीति निवारिभ्य । पनि सी परे | पथा: । मया: । परमुभाः। भाद। कोत्तम पुरत ॥ ५७ । गत एदें ॥६७ लेकिारयानि मधुनपुरक भादासनादौ पुग्न या म्यान् । शुचि । परतः । पयानो । पधान । पन्धान । मानौ । साधुः। शनि । माधु वृध । गुनये । शुचिन मथानी । मयानः । प्रमुभागी। प्रमुगाः । पसाय । प्रागया । प्रामणि युग। चार। थोन्यः॥ ६८ ॥ तपां भाग्य न्यारंगी मारणे वसाय का । कणा कुन्न। बनिराया मपनि च परे । थाः । मया । भनिरिणा । चिनगये ।चित्रगुणे। मादायिनि कि! मम्य रे ग ॥१०॥ नेपा पाना पाणी । उक्तममिनि दिने । है ममातिापपः पाय | पापामा सम्भ्यस्पिटपणोना ।। ५८॥ मर मथा। मुगः समुण! যা মানি মারা যান। पुमां गुर ॥ ७० ॥ 5: अगर पानि समाना । साणे | मना । भाग्ने । दना । पान पुIPTETAITHIग को। ने । म | मानना नानि । + भीती निन् | रतिरा ।

·-- १८२ सनातननयमालायां- [जैनेंद्र- गौः । गावौ । गावः । द्यौः । द्यायौ । द्यावः । + पुत्रेऽहें मातुः कपोड्॥८१॥ बसे मातृश- वाऽस्मण्णश।।७२॥धस्मदो णश वा णिद्भवति। ब्दात् परस्य कपो वा भड् भवति कौ परतःपुत्रेऽहें चकार । चकर । विललापाविललप । पुत्रप्रशंसायां । हेगार्गामातः पुत्र इति किं हेगार्गी- * सखितोऽको ।। ७३ ॥सखितः परं धं णि मातृके पुत्रि ( अर्ह इति किं ? गार्गीमातृक । द्वद्भवसि भको परतः । सखायौ। सखायः । नवोशनाशनन् ||८२।। एतौ निपाल्यौ को वा! सखायं । सखायौ । तकार इति मिइमे सख्यौ। हे उशना हेडशनन् । हे उशनः1 उशनसः ससं अकाविति किं ! हे सखे। नत्वं च निपात्यते। * इन्सौ ॥ ७४ ॥ तस्य इन् भवति अकौ सौ ऋतामिद्धोः॥८३॥ऋकारांतस्य धोरिकारा- परत: । सखा। देशो भवति । किरति । गिरति । विस्तीर्ण । ऋदुशनस्पुरुदंशोऽनेहसां ॥ ७५ ॥ अका गीर्यते । घोरिति किं ! मातॄणां । रांतानां उशनसादीनां च डन् भवति पे मको उह धोः ॥ ८४ ॥ उङः ऋत इर्भवति । सौ परतः । कर्चा । दाता। पिता। माता । | कीर्तयति । कार्ययतः । कर्तियंति । उशना । पुरुदंशा । अनेहा । अकाविति किं ! | पुवादुत् ॥८५||पवर्गाकाराच परस्य धोःऋतः हे दातः । हे मातः । हे पुरुदंशः । हेअनेहः । उद्भवति । पूर्तः । प्रपुपूर्वति । बुमूर्षति । * ज्वद कोष्टुः ।।७६ ॥ क्रोप्टुः तृत मुमूर्पति वुवूपति । मुनीन् । चद्भवति अको धे परत:।कोष्टा । कोप्टारौ । को साचैम्मे ॥८६॥ मपरे -सौ परे गोरेप भवति। टारः । कोष्टारं । मोटारौ । भकाविति किं ! हे | अनपीत् । अहोपात् । अलावीत् । महापात् । क्रोप्टो । ध इति किं ! क्रोष्टून् । म इति किं ! अलविष्ट +स्त्रियां ।। ७७ ॥ क्रोष्टुः स्त्रियां तृज्वत् प्रचल्लोऽतः ॥ ८७ ॥ निवदोलकाररे- भवति । क्रोप्ट्री। फांतस्य च गोरत ऐप भवति मपरे सौ परतः । चाऽच्यापि ॥७८ ॥ झोप्दुः तृवद्वा भवति । प्राबाजीत् । अवादीत् । अचालीत् । अचारीत् । अजादावापि भादौ परतः । कोप्य । क्रोष्टुना । व्रज्यल्ल् इति किं ! मानिरशीत् । मानिरटीत् । कोप्ट्रकोप्टवे कोप्टोः। कोप्टुः। कोप्ट्रोः कोप्ट्यो । अत इति किं ! न्यमीलीत् । न्यखोडीत् । फोनकोसरिकोप्टो । मचीति किं ! क्रोष्टुभ्यां। हलामचः ॥ ८८॥ हलंतानामच रेव् भवति कोप्टुगिः । आपीति किं ! क्रोष्टून् । मपरे सौ परतः । भमैत्सीत् । अच्छेत्सीत् । चतुरन हो ः ॥ ७९ ॥ अनयोरुकारस्य भरौत्सीत् । हलामिति किं ! गौरिवाचारीत-भग- पा भवति थे परतः । चत्वारः । चत्वारि। अति- वीत् । अच इति किं ! अधाक्षीत् । अनिकोऽपि चत्वाः । यतिचत्वारो । अतिचत्वारः । अन यथा स्याता वान् । अनड्वाही । अनड्वाहः । अनड्वाहं । नेटि ॥ ८९ ॥ इडादौ मसौ परे हलंतस्य अनदवाहो। गोरच ऐन मवति । अदेवीत् ।अकोपीतामति । याको ॥ ८०॥ तयोरुकारस वो मयति *हम्यक्षपवस्व्पेदितां ॥९० ॥ ६कार की परतः । हे अविचलः । हेमनुड्वन् । मकारवकारयकारांतानां क्षणादीनां च इसादी, ·रघुवृत्ति ] शब्दार्णवचद्रिका । म . ५1 पा." १८३ । ८ 2 मसाबैन स्यात् । अग्रहीत् । अरहीत्। अवमीत् । न्यागारिष्टा । न्यगारिपुः । अव्ययीत् । अक्षणीत् । अश्वसीत् । मधयात् । सनीट् ॥९७|| सनि परेवृत इड् वा भवति । मरगीत । अल्गीन् । वुवूषते । विवरिपते । विवरीपते । प्रादुर्षति । वोर्गुल ॥ ९१ ।। अणुनो मसौ वैभवति । प्राविवरिपति । प्राविवरीपति । तितीति । ति- प्रागावीत् । प्रौणुवीत् । तरीपति । तितरिपति । आतिस्तीति । आति- अतोऽनादेपेः ॥ ९२ ॥ अनादेरतो घेव्म- | स्तरिपति । आतिम्तरीपति । वति इडादौ मसौ परतः । अझणीत् । अका लिइस्योः ॥९८|| वृद्भय परयोमियोरि- णीत् । भरणीत् । अराणीत् । अत्रणीत् । इ वा भवति दे । लिङ--वृषीष्ट । वरिपीष्ट । मचाणात् । अत इति किं असेवीत् । अनादेरिति मान्तीपीष्ट | आस्तरिपीप्ट | अवृत । बव- कि मानिरटीत । पेरिति किं मरक्षीत । रिष्ट | अवरीष्ट । प्राकृत । प्रावरिष्ट । प्रावरीष्ट । *वलादेरिद ॥१३॥ वलादेरादगस्य इडा- | आस्ती । आन्तरिष्ट । आम्तरीष्ट । द इति कि गमो भवति । पविता । पवितु । पवितव्य ।। प्रावारिषु । अनारीत् । भविता । भवितु । भवितव्य । एधितन्य | वग * स्फाहतोऽस्तु ॥ ९९ ॥ फादस्वपराह- देशित किं. लन्य । लवनीयम् । अगस्यति कि काराल्लिङ्स्यार्दे वेइ भवति । स्मृपीष्ट । मरि- आस्ते । शेते। पीट | पीष्ट | वारिपीट | सम्मृपातां अम्मार- । ग्रहाद क्ते ॥९॥ ग्रहादिभ्यः परस्य पाता। अपाता । अध्वरिपाता । अम्कुरिति किर वलादे केरि भवति । निगृहीति । उदितिः।। सम्पीट। समस्कृत । भणितिः । दीधितिः । मधितिः । लिम्पितिः । *उदिधूनः ॥१००॥ आरेन्यो धूत्रश्चो- पठिति निकुचिति ।प्रहादरेव तेरिति नियमोऽय। रम्य वादे भवति। रद्धा। रधिना । नष्टा । तेन-वितिः । दीप्तिरित्यादि। नशिता । नश्यति । नमिप्यति । उपगोटा । *ग्रहोलिटेयकाचो दी ॥९५|| अहेरेकाचः । उपगृहिता । विधोता । विधविता । धान्यति । परस्य इटो टर्भिवत्यालिटि परत । ग्रहीप्यति || पविष्यति । ग्रहीता । ग्रहीतु । ग्रहीतव्य । अस्टिीति किं ! निस्सुप ॥१०१॥ निस्पूर्वात् कुप इट् वा जगृहिव । जगृहिमा एकाच इति किं जरीगर्हिता | स्यात् । निफोषिता । निकोष्टा । जगिर्हितु। इद ते॥१०२॥ निम्बुप तसने परे इस भवति। * वृतो वालिमसौ ॥ ९६ ॥ वृबुनभ्या निम्युपिनानि-कुपिनान् । अकारातभ्यश्च वा इटो दर्भिवति अरिइलिट् तीछसहलभरुपरिपः ॥१०३।। एभ्यो येड् मसिपु परतः । वारता । रीता । प्रावरिता। भवति तकारादो परतः। एटा । एपिता एटु । प्रावरीता । तारता । तरीता। जरिता । जरीता। एपितुाएटल्याएपितय । सोढामहिता । रोया। निगरिता | निगरीता। आरिमसाविति किं वरि-रोमिता । रोष्टा । रोपिता । रेष्टा । रपिता । पीट | भावरिपीप्ट । निगरिपीट । मावरिय । ते-तीति किं । महिप्यते । रिव, रिमा प्रावारिमितारिष्टा सम्तारिरा। सनीवतर्दभ्रस्नदमुम्वृश्रिपूर्ण मरमपि ·सनातनअनग्रथमालाया- [नैनेंद्र . सतन्यतेः ॥१०४॥ इवतादीना ऋयादीना च वान् । तस्थिवान् । आटिवान् । पेठिवान् । सनि परे वेद् भवति । दुयूपति । दिदेविपति । जक्षिवान् । एकानिति किं बभूवान् । विभिट्टान । सुस्यूपति । सिप्तविषति । ईलैति । अदिधिषति | * गम्हन्विदृश्विशो वा ॥ ११२ ॥ गमादे विमक्षति । विभक्षति । विनजिपति । विभर्जिष- कसौ परतो वेड् भवति । जग्मिवान् । जगन्वान् | ति । धिप्सति । धीप्सति । दिदभिपति । सुस्वू जानवानाजघन्यान् । विविदिवान् । विविद्वान पति । सिस्वरिपति । शिश्रीपति । शिश्रयिषति । ददृशिवान्, ददृश्वान्। विविशिवान् । विविश्वान् । युयूपति । यियविषतिप्रोणुनुपति। मोणुनविपति। स्यसौ कृच्छ्त्तृन्नृतः ॥११३ ॥ प्रोणुनविपतिावुभूपति बिभरिपतिज्ञीप्सति ।जिज्ञ एभ्यः सिवर्जितसकारादावगे परत वेड् भवति । पधिपति । सिपासति । सिपनिपति । तितसति। कय॑ति । कतिप्यति । अफर्तस्यत् । अकर्ति- तितासति । तितनिषति पित्सति । पिपतिपति । प्यत् । चिकृत्सति । चिकर्तिपति । चय॑ति। पूपिलशस्तक्त्वोः ॥ १०५॥ पूक्लिशू- | चर्तिप्यति। अचऱ्यात् । अचर्तिप्यत् । चिनृत्सते। भ्या परयोस्तक्त्वो वेड् भवति । पूतः । पवितः । चिचर्सिपति । छति । छर्द्धिप्यति । अछ. पूतवान् । पवितवान् । पूत्वा। पवित्वा । क्लिष्टः। | य॑त् । अच्छद्धिप्यत् । चिच्छृत्सति । चिछपिति। क्लिशितः । क्लिष्टवान् । क्लिशितवान् । क्लिष्ट्वा । | तर्त्यति। तद्दिष्यति । अतय॑त् । अतर्दिप्यत्। ति- लिशित्वा । तृत्सति,तितदिपति नर्व्यतिनिर्तिप्यति अनात्। क्षुध्वस इद ॥ १०६ ॥ आभ्या तक्त्योरिड् | अतिप्यत् । निनृत्सति । निनर्तिपति । साति भाति । क्षुधितः । क्षुधितवान् ।क्षुधित्या । क्षो- किं फर्तिता । नर्तिता । असाविति किं अछ- धित्वा । उपितः । उपितवान् । उपित्वा । दीत । अनर्तीत । * अचोर्च ॥ १०७ ॥ अचेर या तालो गमेः ।। ११४ ॥ गमेः सकाराद्यगम्य वेड् रिड भवति । अचित । अचितवान् । अचित्वा गुरून | भवति । सजिगामिपिता । सजिगसिता । अधिजि. गतः। अर्च इति किं उदक्तमुदक कृपाताअक्त्वा । | गमिपता । अधिजिगासिता व्याकरणम्य । साथै लुभात् ।। १०८।। स्वाथै विमोहने । सीति कि गता। वर्तमानाल्लुभात तक्त्वोरिड् भवति । विलुभिताः * मस्य ॥ ११५ ॥ गर्मनिमितस सका. सीमताः। विलुभिताः केशाः। रोमित्वा । रादेरिड् भवति । गमिप्यति । अगमिप्यत । लभित्वा । स्वार्थ इति किलुब्धो न लभते पुण्य । जिगमिपति । अधिनिगमिपति । म इति किं ? जूनवः यत्वः ॥१०९ ॥ आभ्यां क्त्वा- सजिगसते वत्सो माना । त्यम्य इइ भवति । जरित्या, जरीत्वा । व्रश्चित्वा । न वृद्य ॥ ११६ ॥ वृतादेः परस्य मस्स वोदितः ।। ११० ॥ उदितः परस्य क्त्वा- | नेड् भवति । वस्यति । विगृत्मति । सर्म्यति। पवति । शांता । शमित्या 1 सिमुत्पति । स्यत्स्यति । सिस्यरसति। मलप्स्यति। दात्या । दमित्या। चिरलप्सति । परतास म इति किर्तिप्यते। ** कस्यैकाजयस ॥ १११ ॥ आकारा- ! कल्पिप्यते । फरम्यते । सात एकाचो पसश्च सी इद् भवति । पपि-यातदयराजशोऽनिलानितासस्थेस्क- - ·रति ] मुदादिका।ज. ५। पा. 1 । । । । घाः ॥ ११७ ॥ नित्यानिट्नान्भ्य मार- रविता । क्षविता । णदिता । म्नविता । नापना। वद्याऽजतेभ्यः सृदृशिभ्या च थे वेइ भवति । यविना । मविता । रविता । वरिता । वरीना। मादीन्विहाय । पक्ता । पपन्य । पेचिध। प्रावरिता । पायरीता । तरिता। तरीतापत्तिा। शता । शशस्थ । मेक्यिायाता| ययाथ । ययिथ । परीता। आवधिषीप्टापकाच इति किं प्रोर्णविता। नेता । निनेध । निनयिथ । स्रष्टा । सम्रप्ट । | निभेदिता । चिच्छेदिता । जागरिता। ससनिथ । द्रष्टा । ददृष्ट । ददर्शिय । अत्वदच *क्तित्रोणाः ॥१२॥ एषा ने भवति। सृजश इति किं । मेला । भिदिथ । नित्यम शनिः । तति । पात्र । मात्र । जतुः । दस । हण किंअक्ता । अंजिता । आनंजिथ । अनिट् | अक्षर । हस्तः । वर्तित । पत्तनं । कुतिः। ग्रहण किलपिता । लुपिथ । तास्प्रण किं । इक्षु । शर्करा | शस । जवसिथ । थ इति पिचिन । पेचिम | जम्नद् भरित्यूर्ण ज्युक ॥ १२५ ॥ एभ्यामिति च्यारिति सिम्का। सम्करिथ । अचा। आ नेड भवति । प्रोणुनः । प्रोणुतवान् । श्रित । दिथ । व्याता । विन्यायिय । अर्ना | आरिभ । श्रितवान् । निन्वा । प्रितिः । युतः । युतवान् । ऋत ॥११८ ॥ नातारातान्नित्यानिट युत्वा । युनिः। स्तः । स्तबान । त्वारिति । तासम्थे नेड् भवति । कर्ता । चर्थ । हो । प्रातः । प्रास्तपान । क्तिीति कि । श्रयिता । जहर्थ । स्मर्त्ता । सस्मर्थ। उाढरिति किं श्वयित्वा । एकाच इति कि' *गमस्नो ॥ ११९ ॥ गमन्नुभ्या वलादे जागरितः । जागरितवान् । रगम्य दे सति नेड् भवति।मगम्यते। सजिगमते। सनि ग्रहगुहय ।। १२६ ॥ ग्रहगुहाम्या अधिजिगामते।प्रम्नाप्यतेोपम्नोप्यमाण प्राम्नोष्ट । गतेभ्यश्चैकाच मनि ने भाति । तिघृक्षति । अमेः ॥ १२० । क्रमे परम्य नेड़ मपति । जुघुक्षति । ररुपति । लुल्पति । दे। प्रक्रन्यते । प्रारम्त । प्रचिरसते । द इति भृमृरस्तुसोलिटि॥१२॥एभ्यो निटि कि क्रिमिता। नेट भाति । वमृवावमम । सहर *तुः ॥ १२१॥ दे विषये नमः परस्य तुर्ने । बरहे । यसमहे । एव । वम । तुष्टुन । भवति । प्राता । उपरना। तुष्टमानुष्टोपाइगुवादुनादृद्रोपामुखय । मुसम । वशि॥ १२२ ॥धोवंगादौ परे नेड् भवति। | सुस्रोथ । शुश्रु । आश्रम । शुश्रीष । मिद्धे म. ईश्वरादीपः । भम्म । दडा । मुदः । गर्गः। स्यारभो नियमाः । आदय एव लिट्यनिटी वशीति कि ईशिता। नान्योददिव । ददिम । रिभिदिय । विभिदिम * लौदिदचोऽपविभिशीटीरपट्कोवृद्धत *ओऽन्यः ॥ १२८ ॥ टन अमुटो रिटि ॥ १२३ ॥ लकारीमारेभ्योऽनतम्यश्च एका नेड् भवति । चहर । चहम । अयुरिति कि? भ्यो विहितम्य वाटेर्ने मवति पतादीन्विहाया | सचस्तरिय । सचन्तरिम । गता । शक्ता । नता । वेत्ता । चेता। याता। *डीयचीटिटोऽपतस्ने ।। १२९ ।। टीय दाता । नेता। स्तोत्तारिती। पतादिन कि? धिम्या ईदियो विमापेभ्यश्च पति त्यस्न्यात पतिता । श्वयिता 1 अयिता । दायिताडियिता। | परे नेइ मयति । दीनः । दीनवान | पूनः । सन्म ।

·१८६ सनातनजेन प्रथमालाया {जैनेंद्र- .. शूनवान् । पीन । पनिवान् । लग्न । लग्नवान्। भवति । मिन्न मिन्नवान् । बिनः । बिनपाना इष्टः । इष्टवान् । द्यूतः । द्यूतवान् । अपत इति । क्ष्विणः । विष्णवान् । कि पतितः । पतितवान् । वा भावारभे ॥ १३७॥ भावे आरभे च सनिविभ्योऽर्दै ॥१३०॥ सनिविपूर्वादः | आदित ते वा नेड् भवति । मिन्नमस्य मेदितमस्या स्ते नेड् भवति । समर्ण न्यणः । व्यणः । समा प्रामिन्नः । प्रमेदितः। देरिति किं । प्रादित । *शकः कर्मणि ॥१३८॥ शके कर्मार्थे ते *अविदूरेभः ।। १३१ ॥ अभिपूर्वादरवि वा नेड् भवति । शक्तो घटः क्तुं, शक्तिो घटः दोऽर्थे ते नेड् भवति।अभ्यां सरिता अभ्यर्णे शेते। क्तुं । कर्मणीति किं । शक्तो देवदत्त । अघिदूर इति कि अभ्यर्दितश्चार शीतन । *हृपेर्लोमविस्मयप्रतिघाते ॥१३९।। हपेरों * शस्धृपः प्रगल्भे ॥ १३२ ॥ आभ्या माद्यर्थेषु ते वा नेड् भवति । हृष्टानि । हृषितानि प्रगल्भेऽर्थे ते नेड् भवति।विशस्तो वादी।धृष्टो वादी। लोमानि । हृष्ट देवदत्त । हपित देवदत्तः । प्रगल्भ इति किं विशसितः । धर्पित । हृष्टा, हृपिताः दताः। *कप कृच्छ्रगहने ॥ १३३ ॥ कृच्छ्रगहनयो * जप्तश्यस्तापचिताश्च ||१४०॥ जप्तादयों स्ते कपर्नेड् भवति।कप्ट गणित । कष्टं वन । निपात्यते । जप्तः। जपितः । श्वन्तः । इससितः। कपितमन्यत्र । अपचितः । अपचायितो गुरः । चायतेधिः । *दृढ पलिस्थूले ॥ १३४ ॥ दृढमिति नि- चशब्दादपचितिरिति भवति । पात्यते वलिनि स्थूले च ते परतः।दृढो बलवान दांतशांतपूर्णदस्तस्पष्टउन्नज्ञप्ता ॥१४१॥ स्थूरश्च । आन्त्वनहरा तढत्वं च निपात्यते । दातादयःशब्दाःकृतणिसा अनिटो वा निपात्यते । दृहित । हितमन्यन ।' दातः, दमितः । शातः, शामितः । पूर्णः, * भुवस्वांतध्वातलग्नम्लिटघुष्टविरिष्ध | पूरितः । दस्त , दासितः । स्पष्टः । स्पाशितः। फांटवाहपरिढ मथमनस्तम सत्ताविस्पष्टा- उन , छादितः । ज्ञप्त ज्ञापित । विशन्दस्वरानायासभृशप्रभो ॥ १३५ ॥ * वृत्तोऽधीत॥१४२॥ वृत्त इति वृत्तेयंतस्य शुभादयो निपात्यते मंथाद्यर्थेषु । क्षुब्धो मथा। | निपात्यते अधीतेऽर्थे । वृत्तं जैनेन्द्र । वृत्ततर्क । स्यान्त तमः । रमः सक्त । ग्लिटमविम्पष्ट अन्टित्व गेरुप्च । वर्तितमन्या ॥ म्लेटरनिइत्यमेकारस्पेत्वच । घुपिरविशब्दने । वा रुप्यम्वरसंघुपास्वन्यमः ॥१४३।। धुष्टा रन्जुः । पुष्टौ पादौ । विरब्धिः स्वरः । | रुप अम् त्वरसघुप आस्वन् वम् इत्येतम्यस्ते वेद विपूर्वम्य रेमंडोऽनित्त्वमित्व च । फाटमनायास। मयति । सः, रपितः । अभ्यंत । अभ्यगित । या भूश । परिवृदः प्रमुः । अन्या क्षुभित । | तूर्णः, त्वरित । सघुष्ट । सधुपितः पाद । स. स्वनित । घनितं । लगित । म्नेछित । अवपु. ( घुटं। सधुपित वाक्य । आम्यातः, आम्यानिनो पिन वाक्य । विरेभित । फणित । वाहित । देवदत्तः । आम्वात | आम्बनित मन । पारहित्तमिति । आदितः॥ १३६ ॥ आकारतो धोम्त ने *घ्न इट् स्ये ॥१४४ ॥ ऋतम्यो -- " वातः, पमितः ।

·लघुति ] दार्णवद्रिका । म • ५। पा. । परम्यानम्य - हनवेद् भवति म्ये परे । करिष्यति । अफरिप्यत् कुव्र्यु । गे इति हिनियानुः । कृपोप्ट। करिप्यमाण हरिप्यति । स्वरिप्यत्ति । हनिप्यति । अतो येय ॥१५४|| अदतात्सरम्य या इत्यम्य *सारन्जेः॥१४५|| असौ परे इद् भवति । इय् भवति । पचेतानदेन । दीव्येन् । तकारः आनीत । आविष्टा । माजिपुः। किं' यायात् । स्तुयुमो ॥१४६। एभ्यो मसायिड्भवति। *थातोऽपः॥१५५||अत परम्य पिवर्जितम्यात अम्तावीन कुथुनाथ । अभावीन् । असावीत् । इय् भवति । पर्चते । पर्थे । पर्चता । पचेया। म इति कि अम्तोप्ट। अप इति किं । पचावहै । पचामहै ।। यम्रनमातांसाच॥१४७॥ एया मसाविट् आने मुझ ॥१५क्षागोरमारातभ्य नुगागमो सक्चागम । अयसीन । अयसिष्टा| अयसिषु । भरति आने परतायजमानःपचमानापर्द्धमान । व्यरसीत् । व्यरमिष्टा । व्यरसिपुः । अनसीत् । ईदास ॥१५७|| आमः अनसिष्टा । अयासीत् । आयासिष्टा । अपासीत् । ईवनि | आमीनोऽधीते । आसीना भुक्ते । अदासीत् । *सुप्याट्रनः ॥१५८॥ अप्टनम्तदंतम्य च स्मिहपूदरऽज्वगःसनि ॥१८॥ एतेभ्यः | गोराकारादेशो भवति मुपि परे । अप्टाभिः । सनीड् भवति । सिस्मयिपते । पिपविषते । अरि अष्टाभ्यः । अष्टामु । प्रियाप्राः । प्रियाप्टा। रिपति । आजजिपति । अशिशिपते । प्रियाप्टौ । प्रियाप्टानी । प्रियाप्टी । मि *किय॑श्च ॥ ११९ । किरादिभ्यः सनीडू याप्टानः । प्रियाप्टाम् । प्रियाप्टान । मियाप्टी। मयति । उचिफरिषति । निनिगरिपति । दिद- | प्रियाप्टानौ । प्रियाप्टौ पियानः । प्रियाप्ग। रिपते । दिपरिपते । पिपृच्छिपति । चशब्दात् । प्रियाप्टना । प्रियाप्टाभ्या । प्रियाप्टाभिः । जुगृहिपन्मत्तगनोऽभ्यधावत् । मियाप्टे । प्रियाप्ने । प्रियाप्टः। प्रियाप्दनः । रुद्भयो गे॥१५०॥ रुदादिभ्यः गे इइमपति। प्रियानोः । प्रियाप्टरोः । सुपीति किं । अष्टयम. रोदिति । दिनः । म्वपिति । स्वपितः । घाती निनः। प्रामिति । प्राणिनः मिति । श्वामिन क्षिति। रायः भि ॥१५॥ इत्यम्याउ भनि जक्षितः। ग इति किंम्वप्ता । म्वप्नु । स्वप्तव्य। समारमगारादा मुपि परतः। ग । राम्यारासु। बलादेरिति किस्दति । म्बपति । पियरि । प्रियराभ्यो । मियराम । *ईद स्॥१५१॥ ईड सकारादी ध्यं च परे | *युप्मदस्मदो ॥१६०॥ तयोगवं माति इद् भवति । ईडिपे । इंदिध्ये | इंडिया इंडिध्य । | सकारमझारादौ मुपि परत | युम्माभिः । इंगः ॥१५२ ॥ ईग सकारे ध्वे च परे | अप्पामि । युष्माउ । अम्माम् । इद् भवति । इंमिपे । ईशिध्या जनेश्चेति केचिए *आविपि ॥१६१।। युप्मदम्मोगय भयनि व्यतिनजिपाव्यतिननिये। आकारे इपि च परत । युए। आयो । ला। लिटोज्नत्यसव ॥१५३|| रिडः अनत्यम्य । मामित्यादि । सकारम्य म म्यात् गर्यानाचिनुयात् ।चिनुयाना। य ॥१२॥ तयोर्यो मानि मपि पान । चिनुयुः । कुति चिन्दीत । अन य इति !ि त्या । मया। लयि। मगि । युषयों । माग्यो ।

·सनातनजैनमयमालाया--- [जैनेंद्र १८८ । . । खमादेश ॥१६३|| आदेशे सुपि तयो स्य रेफो भवत्यचि परतः । तिसः सति । तिनः स भवति । त्व । अह । त्वत् मत् । युप्मत । अम्मत। पश्य । चतस्रो याति । चतमो नय । । मोवा ॥१६४॥ मकारातयोस्तयो ख भवति +चाऽस्ययोटि ॥ १७४ ॥ तिसूचन वा आदेशभूते सुपि । युप्मानाचक्षाणेभ्य | सोरसख्यावाचिनोः मकारस्य रेफो भवति युप्मभ्य । युपभ्य । अस्मभ्य । असभ्य । चा डा-औटि च परत । प्रियतिसि । प्रिय मावधेर्ये विधयस्ते परत्वात् भवति । युम्मत् । तिसरि । प्रियचतसि । प्रियचतसीर । प्रिय युषत् । अप्मत् । असत् । युस्माक । युपाक । तिलौ । प्रियतिसरौ । प्रियचतस्रौ । प्रियचत अस्माक | असाक॥ सरौ । प्रियतिखः । प्रियतिसरः । प्रियचतस्र । मावधे ॥१६५ ।। तयोर्मकारावधे सघात प्रियचतमरः । प्रियतिस | मियतिसर । प्रिय भ्यादेशा भवति इत्येपोऽधिकारो वेदितव्य । तत्रै चतत्र । प्रियचतसर । योदाहरिप्याम । *जराया डस्॥१७५।। सुप्यजादा परे जराया युवाची द्वौ ॥१६६।। तयोर्मावधेर्युवावादेशी या इस भवति।जरे,जरसौ।जरा जरस ।जरा,जरस । स्तः द्वौ परतः । युवा । आवा । युवाभ्या ।। जरे जरसौ । जरा , जरस ।जरया । जरसा । आवाभ्या । त्यदादेर ॥ १७६ ॥ त्यदादीनामत्वं त्वमौ त्यद्यौ चैके॥१६७॥ एकार्थे वर्तमान भवति सुपि परतः।स्य त्यौ । त्ये । सातौतिौ। योयुप्मदमदोर्मावधेस्त्वामावादेशौ स्त सुपि किमः कः॥ १७७॥ किमः को भवति त्ये यौ च एक्त्वे । स्वयि । मयि । त्वदीय । मुपि परे । कः । कौ । के । मढीय त्वर । मत्वर । त्वच्छिप्य । मच्छिप्य *कुस्तशो ॥१७८॥ किम कुर्भवति तका. त्वत्पुन । मत्पुत्र । रादावाशि च परत । कुत । क । बाहौ सौ ॥१६८॥ युष्मदस्मदो त्याही *तोः सोऽनते सौ ॥ १७९॥ त्यदादेः तव भरत सौ परे । त्व । अह । गस्यानते वर्तमानस्य सो भवति सौ परे । स्य । सूयवयौ जसि ।। १६९ ॥ तयो!यवयौ । सः । एषः । अनत इति किं ? यः । सः । भरत जसि परे । यूय वय । असौ ॥ १८० ॥ असावित्यदस औत्व तुभ्यमयी डायि।।१७०॥तयोस्तुभ्यमयो स्तः | सोश्च ख निपात्यते । असौ । दयि परे । तुभ्य । मद। +याऽमुक ॥१८१॥ अमुक इत्यदसोकोऽका तरममौ डसि ॥ १७१ ॥ तयोम्तवममावादशो रम्याव वा निपात्यते सो परे। असुफः असयौ । स्न इसि परे । तर स्व । मम स्व । इदमो मः।। १८२ ॥ इदमः मकारो भयति पिचरः नियां तिसृचतसृ ।। १७२ ॥ सौ परे । इय । अय । विनुरो लिया वर्तमानयो तिमृचतसृ इत्येत्ता दः ॥ १८३ ॥ इदमो दबारम्य मो भवति चामा भरत सुपि । निमृभि । तिमृभ्य तिषु | सुपि । इमौ । इमादमा । इमाः । इगे । इमानि । रभि । चतगृभ्यः । चतरपु । य सौ ॥ १८ ॥ इदमा दशरस्य यो राऽन्यु' ।। १७३ ॥ तिमासो र गपति मो परे । इय।

·लघुत्ति ] शब्दार्गवचाद्रका | अ. ५ । पा. | १८९ द्वितीयः पादः। । . पुसीदोऽय ॥ १८५ ॥ इदमः इदरूपन्या य भवति पुसि सौ । अय। *टौस्यनोमः ॥ १८६ ॥ इदमः ककार होनम्येदः अनादेशो भवति टौसि परे । भनेन । मृजेरैए ॥ १ ॥ मृनेगोरेंव् भवति । मार्टि । अनया ।अनयोः।अफ इति किंग्डमकेनाइमकयो । मार्टा । माटुं । माप्टव्य । मार्जिता । मार्जितु । हलि ख ॥ १८७ ॥ इदमोऽककारम्येदः | मानितव्यम् । ख भवति हलादौ सुपि परत | आभ्या । एभि । किड्त्यचि वा ॥ २ ॥ विडत्यनादौ मृजे एभ्यः। आभिः। एपा । आसा । एषु । आसु । रैया भवति । समृजति । समाति । परिम अफ इति किंइमकाभ्या । इमकेभ्य । मृजतु । परिममानतु ।क्तिीति किं मार्जन । *अन्वादेशेऽश ॥ १८८ ॥ इदमोऽश भवति । अचीति कि 2 मृष्ट । मृष्टवान् । अन्वादेशे कथितानुकथने हलादौ सुपि परे । ञ्णित्यचः।।।। अजतस्य णित्या भवति । इमकाभ्या छात्राभ्या रात्रिमुपिता । अथो प्राकारः । अध्याय । गौः । गायौ । गाय । आभ्या हिंसा च कृता । इमस्य छात्रस्य कुल सखायौ । सखायः। मशोभन अथोऽस्य शीलमपि । इमरस्य राजो उहोऽतः॥४॥ उदोऽकारस्यैव्भवति णिति जनपदो दुर्विनीतः। अथोऽस्य भृत्याश्च अवश्याः। परत! अपाचि । पाचक । पाठकः । पाकः । *टौसिप्येतवचनत् ॥ १८९ ॥ इदमः एत पाठः । अत इति किं ! भेदक । दश्च एनद्भवति अन्यादेशे टा–ओस—इप हृत्यक्ष्वादेः॥५॥ अचामादेरच पठभवति। इत्येतेपु परतः । अनेन छानेण रात्रिरीता अथो हति णिति परे । नैपुष्टिः। औत्स आगः।नः। एनेनाहरप्यधीत । एतेन छात्रेण रात्रिरधीता | देविकाशिशपादीर्घसत्रश्रेयसामा ॥ ६ ॥ अथो एनेनाहरपि । अनयो छात्रयो शोभन देविकादीनामादरच ऐल्भवत्याकार । देविकाया शील। अथो एनयोः रूपमपि । एतयो. छात्रयो भव दाविमुद्रक । शिशपायाः विकारः शाशप शोभन शील अथो एनयोरूपमपि । इम छान भस्स ! दीर्घसने भव दार्पसत्र पुण्य ।, यो, जैनेंद्रमध्यापय अथो एन छदापे । एत छान ऽधिकृत्य कृतो प्रथः प्रायस. स्याद्वादः । काव्यमध्यापय-अथो एन तर्कमपि । सु शीलाविमौ । अथो एनौ जगत् मानयति । दुष्टी xवहीनरस्यैः ।।७। वहीनरस्यादरच ऐकारो एतो । अथो एनौ लोको निंदति । धार्मिका इमे | भवति । वहीनरम्यापत्य वैहीनरिः । देवा अप्येनान् नमस्यति ।: विनीता एते अथो फेरयमिनयुपलयाना यादेरिय् ॥ ८ ॥ एनान पूजयति । इद सर भ्रमरा सेवते । अथो एपा सकारादेरिय् भवनि हति गिति परतः । एनद्विगाश्च । एतत् कुरमर्थिनः सेवते अयो केकयम्यापत्य कैयः । मित्रयोर्भाव. मैत्रेयिक एनन्मित्राणि च । अन्वादेश इति किं । देवदत्त या लापते । प्रलयादागत पारेयमुदक । मध्यापय इम च छान पश्य । पदे व ऐयौ ॥९॥ पद परतोऽध्यादेरचः इति जैनेन्द्रव्याकरणे शब्दार्णवचद्रिकाया वृत्ती स्थाने कृतयोर्यकारवकारयो एयौव् इत्यता पचमम्याध्यायस्य प्रथम पाद: । वादेशो भरतः इति गिति परतः वैयाकरणः ।

·सनातनमनप्रथमाया- । : नैयायिक । सौवागम । वर्हता प्रोक्त सौवर्हत परत । पूर्वासु वर्षासु भवः पूर्ववार्षिक । तत्त्व । पद इति किं यत इमे शिष्या याताः। अपरवार्षिकः । पूर्वशारदः । पूर्वनैदाघः । य इति किं बाधिः। अक्ष्वादेरिति किं । अभ्य- | अशादिति कि पूर्वास्वतीतासु वर्षासु भवः पौर्व जनेन चति-आभ्यजनिक । वर्षः । आपरवर्षः। द्वारादेः ॥१०॥ द्वारादीना यव ऐयौव् स्तः सुसर्वा द्राष्ट्रस्य ॥ १८॥ एभ्यः परस्य हृति गिति परत । द्वारे नियुक्तः दौवारिकः । | राष्ट्रवाचकस्येन्भवति हृति परतः । सुपचालेपु द्वारपालस्यापत्य दीवारपालिकः । वरेण चरति जातः सुपाचालकः । सर्वपाचालक । अपा सौपरिक ।सौवाध्यायिकः।व्यक्लसे भवः वैयक्तसः । चालक (सुमागधकः सर्वमागधकः। अर्द्धमागधकः। न्यग्रोवस्यैकस्य॥ ११ ॥ न्यग्रोधस्य एक दिशोऽमद्रस्य ॥१९ ।। दिकशब्दासरस्य स्य केवलस्य यो यकारस्तस्य ऐय् भवति । न्य- | राष्ट्रस्य मद्रवर्जितस्य ऐन्भवति । पूर्वेषु पचालेषु ग्रोधम्याय नैयग्रोधो दडः एकम्येति किन्यग्रोधि जात पूर्णपाचालकः । अपरपाचालक दक्षिण काया भव न्यायाधिकः । पाचालकः । उचरपाचालकः। अमद्रस्येति किं । ( *वव्यंगादेः ॥ १२ ॥ अत्यातस्य व्यगादीना | पौर्वमद्र । आपरमद्रः । चादेरचः ऐब्भवति हृति । परम्पर व्यवक्रोशन माग्ग्रामाणां ॥ २०॥ दिशः परेपा पाग्दे- व्यवक्रोशी।व्यापहासी । व्यापचर्ची वर्ततेोव्यागि। | शेग्रामाणामैन्भाति हृति परतः । पूर्वपुकाम | स्वागि व्यवहारेण चरति-इति व्यावहारिक । शम्या जातः पूर्वकामशमः । अपरकामशाम । *श्वादेरौ ॥ १३ ॥ श्वनशब्दादेरिकारादौ पूर्वकार्णमृचिकः। अपरकाणमृत्तिकः । प्रागिति हृत्यचामादेरैभवति ।श्वकर्णम्यापत्य श्वाकणिः । किम् । पदेिवदत्तः । श्वादष्ट्रिः । धागणिक । औ इति किं श्वादप्ट्राया *स्यधिकाभ्यां वर्पस्याभाविनि ॥ २१ ॥ विकार शौवादप्ट्रो माणिः । आभ्या वर्षम्यैब्भवति-अमाविन्यर्थे दृति परे । * इमः ॥१४॥ इन्त्यातस्य श्वाइहृत्य भवति। | द्वाभ्या वर्षाभ्या नितो भृतोऽधीप्टो वा द्विवार्षिक । श्वाकणरिद वाणं । श्वाभन्त्र । इज इत्यत्र । त्रिवार्षिकः । अधिकेन वर्पण निवृत्त:-अधिक- *चा पदस्यानौ ॥ १५ ॥ पदशब्दातम्य वार्षिक । अभाविनीतिकिटे वर्षे भावि द्वैवार्पिक । श्वादेरनिकारादौ हत्येप स्याद्वााधापदाना समूहः | नैवर्षिक धान्य । धापद । शौवापद । अनी इति कि । श्वापदै- | *मानसंवत्सरस्याशाणकुलिजस्याखौ ॥२२॥ धरति श्वापदिकः । म्य्यधिकाभ्या परस्य शाणकलिजवर्जितम्य *मोष्ठभद्राजाते ॥ १६ ॥ आभ्या परम्य मानस्य सवत्सरस्य चैन्भवति असौ। द्वौ कुडयो पदम्याक्ष्यादैरन्मवति जातेऽथाप्रोष्ठपदामु जातः प्रयोजनमम्य विकौडविकः । विभि सुवर्णः प्रोष्ठपाद । भद्रपाद बालक । जात इति किं । क्रीत त्रिसौषणिक । द्वाभ्या परिभ्याभृत द्विपा- प्रोष्टपेदामु भव प्रौष्ठपदः । भाद्रपदो मेघ । प्टिक । अधिकपाटिक । द्विनवत्या गीत अशाहतो ॥ १७ ॥ अगादवयवात्प- | द्विनावर्तिक । द्वाभ्यां सवत्सरान्यां मृत द्विमा रम्य स्तवाचकम्यादरच पेप स्यात् णिति | यत्सरिकः अधिकसवित्सरिकः । गशणकु- ·धुवृत्ति ] शब्दाचाद्रका | अ. सपा.. । रिनम्येति सिंविमि भाग गीत गाणाह पुरज ) आद्राणिक । अर्द्धष्टिर। मार्चमोटिक । प्रयोजनमस्य वैलितिका अम्बाविति रिस पचरो अनत इति तिम् अर्द्धमासिक । यादप्रमियदः। हित्य परिमाणमम्य पाचरोहितिवम् । पाहाहणस्य हे ॥ २२ ॥ प्रगमात् वाह हत्सियुभगे द्वयोः ॥ २३ || एपु पग्ना पम्य दृये ण्मनि मादेन्तु वा । प्रवाणम्या- द्वयोः पदयोः ऐप स्यात् । मुहृदयम्येद सौहाई! भत्य प्रवाहणय । प्रावाहणेय । परमसिंधुपु मरः पारमसंघव । सौमाग्याटोमाग्य । ढम्य ॥ ३३ ।। दृत्यातम्य प्राहाहणन्य ऐप अनुगतिकार्दाना॥२४॥ एपा द्वयो पदयोः भवत्यावस्तु वा । प्रवाहणवम्यापत्य प्रवाहमाथि । आदेरच ऐप्प्यात् । अनुगतिरस्यापत्य आनु प्रागाहणेपि । शातिक । भानुदौडिः । दहलोके मकः-ऐह *नन क्षेत्रज्ञकुशलचपलनिपुणेश्वरशचे लामिकः । पारलौक्ति । ||३१|| नन परेपा क्षेत्रनादनिामचामादरेच ऐव + राजपौरुप्य ॥ २५ ॥ रानपुरषाब्दान् । भवत्यादेस्तु वा हृति ब्गिति परत आयाम घ्याण द्वयारेन्निपात्यने । रानपौरप्य । यति प्रत्याभकुशलम्येद अकौशल । आकौशल।माचा- किं राजपुम्पम्यापत्य राजपुरुषायणिः । पल अचापर | अनैपुण । आनपुण | नश्वर्य । *देवताना हानि ॥२६॥ देवतार्थाना टान्वि । आनवयं । अशाच । आशौच । सानान त्यो पये द्वयोरेप्म्यात् । आनिवारणः । आग्निसामः सौ-आयथातथ्य । आययापुज्यं । त्याना दानीति क्म् ि। स्कादविशाम्बः। सदियों अयाथातथ्य | भयाथापुष्यमित्यपि सिद्ध। नेटवरणस्यात् ॥ २७ ॥ अवाणांताविंद्र नम्नोऽणना ॥ ३५ ॥ हतेम्नो भवति वम्णयोरेन्न म्यात् | आग्नेंद्रः । ऐंद्रावरुणः । णश्नि बनिने गिति परतः। पातयति । पाता। मादिति पिम् । ऐंद्राग्नः । आग्निपारणा सर्वपाती। घान घात घात वर्तने । अणनाविनि प्राग्नगरे।।२८॥ प्राचा देगे नगरे द्या द्वयोः किम् । जघान | अयानि । पटयोरेमपनि । विराटनगरे भव वैराटनागरः। मातो णा जो ॥३६॥ आनः परम्य पश: सौझनागरः । पाहुनागरः । प्रागिति कि? औल म्यान् । पपा । ययौ । तम्या । कृत्री यफ ॥३७॥ आतो पुगागमो माति जगरनुवलजे ॥ २९ ॥ जंगगदिपु कृति मिति नौ च परे। दायक पायकः। म धुषु पूर्वपदम्यै भवति । कुम्नगले मनः पौरु। दायि । अधायि । हलाविति किं । ज्ञा देवता जगल कोरुनागल:| वैधधेनवः । सौवर्णन || यम्य सः । वा यौः ॥ ३० ॥ जगलादद्यार्म पैन्मपनि । न मोजत्रम्यम्रम्नमाम्ममः॥३८॥नातम्य कौरतगरः । कोम्नागरः । वैश्वनर । कमारिवर्तितम्य हनि गिति मौ च ऐन्न म्यान् वैश्वधनवः । सौवर्णवालन 1 सौवर्णनः। शमः । शव | शनि । दम परिमाणस्यानतोद्धादादः ॥३१।। बा | अदमि । तमः । तमः । अतमि । शमी नगी सरस्य परिमाणस्यानमारम्यम्भवति आदेः तमी । मामादरिति कि कामः | कामरः । पदस्म तु वा । भद्रोण पचति पदाणिकः | वामः । वामः। यामः। यामारामः गमरः। मारवनगरः। ।

·सनातनजनग्रथमागया जैनेंद्र । नाम । नामरः । गामुक । गामकः । आचाम || घृत । स्नेहवदति किं ? अयो विलापयति ॥ आचामा। ल्यो नुक || ४९ ॥ ली इत्येतस्य णौ स्नेह जन्म यो ॥ ३९ ॥ जनिव' योः कृल्यो वे नुमा स्यात् । विरीनयति । विराययति ऐवन स्यात् । जनक । जनः। अजनि । वधः । आज्य। यधक । भवधि। रुह प ॥ ५० ॥ रुहेणों वा पो भवति । +पञ्युपोदन्यमः ॥ १० ॥ उपोरया रमि आरोपयति, आरोहयति स्वर्ग जिगधर्मः । यमो धनि ऐन भवति । परमः । उद्यमः । स्फायो वः ॥५१॥ स्फायो गौ परे वादे विश्रमा वा ।। ४१॥ विपूर्वस्य श्रमनि वैन शो भवति । स्फारयति । स्फावयत ! (फाक्यति। शदोगा तः ॥ ५२ ॥ शदेन्तो भवति स्यात् । विश्रामः । विश्रमः ।। अगत्यर्थे णौ परे ।पुष्पाणि शातयति । फलानि हीन्लीरीक्नूग्यक्ष्मिाय्याता पुगशातयति। अगताविति किं २ गा शादयति यष्टया। णांवर ॥ ४२ ॥ यादीनामाकाराताना च णौ परे पुग्भवत्येप् च । हेपयति । ब्लेपयति । रेप । त्यस्य चिनते कारे आप्परे पूर्वस्य यदादि त्यस्थेचित्तवापीदऽतोऽमुपोऽयदादे ॥५३॥ यति । नापयति । अर्पयति । ६मापयति । दाप वर्जितम्य इकारादेशो भवति न चेत्स आप्सुप्परो यति । स्थापयति । धापयति । मापयति । विहित । जटिका । मुडिका । जटिलिका । त्य माछामाहाग्यावेपा य॥ ४३ ॥ इति शिका । तका । स्थ इति किं पाचित।। शादी का युग भवति । निगाययति । अप कारिका । अगापि यथा स्यात् । अचिदितिम्'ि च्छाययति । अवमाययति । आहाययतिसन्याय जीवका । दका । अनुकषिता । देवका । काति यनि । बाययति । पाययति । कि नदना । रमणा । आपति कि पाचक । * यूभी जोर्नु ॥ ४४ ॥ धूपीजोर्णा नुम् अत इति किम्गात । नारा। असुप इति किं ! भवति । विधूनयति । प्रीणयति । बहुपरिनानका मथुरा । अयदादेरिति मिया। कथामक ॥ ४५ ॥ कथादीना णावगागमो सस । क्षिपमा । भवति । कथयति । चरपति । गणयति । रद्द *त्ययोः ॥ ५४॥ त्यणत्यनत्यातम्य आपील यति । गदयति । परयति । महयति । स्पृह स्यात् । दाक्षिणायिका । इहत्यिता। यति । गृहयते । पतयति । गवेपयति । xनरिशमामिरा ॥ ५५ ॥ नरसमामा- यो विवूनने जुक ।। ४६ ॥ वातर्विधूननेऽर्थे योरित्व निपात्यते । नरान् कायति नरिकता । मम को जुम् भवति । पसरणोपवाजयति । विघ्नन इय मामिका। इति किगनावापयति । + तारकाष्टायणका ज्योति नियातातो पातेलक ॥ ४७ ॥ पात! भवति ॥ ५६ ॥ तारकाल्यो निपात्यते ज्यातिगदि- पारयति गरि नार्य । पारयति धर्म जैन । प्वर्थेषु । तारका नार । अष्टका पित्रादिनिया लगेगा स्नेहदो ॥ रथाला इत्येतस्य म्नेहवेऽ विशेषः । वर्णका यत्रविशेषः । तारिका । थेनीमा भवति । विगपयति । विलायनि भी परिमाणमन्या अटिरा । पणिस्पर।

·लघुत्ति ] शब्दार्णवचद्रिका | अ • ५। पा. २॥ * । । . वाऽऽतोऽधोर्यकात् ।। ५७ ॥अधोर्यकारक कजः । सनः । परिनाजः ।शेच्य। काराम्या परम्यातःस्याने कृतो योफारस्तस्यद्भवति' +निटायावदायार्यवाश्च सौ ॥ १५ ॥ या । इभमर्हति इभ्या। कुत्सिता इभ्या इभ्यिा। निदाघादयो निपात्यते खौ। निदायः। अबदापः। इभ्यका । अयिका । अर्यका । चटकिरा ! अर्थ । वास्य। साविति किं निदाहः । अद- चटरका । मूपिकिका । मूपिकका आत इति कि? दाह । अर्ह । वाच्य । साझाम्ये भवा साकाम्यिा। अघोरिति कि सुन न्यवादीनां ॥६६॥ एपा कुत्व निपात्यते । यिका । सुपाकिका। न्यचतीति न्यकु । मेघः । पिंडपारु । शोका। द्ववेपसूतपुत्ररंदारकस्य ॥ ५८ ॥ एपा तक । वक्र । आरतिगणोऽय ।। मत इद्वा स्यात् । द्विके । दके । एपिका । एपकर। हो घ्नो णिनि ॥६॥ इतेहकारम्य पु. सूतिका । सूतरा । पुत्रिका | पुत्रका । वृदा- भवति णिति नसेर च परे । अपानि । पात. रिका । वृदारका। मति । साधुवाती । घात पात | भति । भतु | +चर्चिका वा ॥५२॥ वावर्थे इटा निपात्यते । | अनन् । म्णिनीति हितः । हतवान् । वर्तिका, वर्तका पक्षी । वर्णिकान्यत्र । चात् ॥ ६८ ॥चात्परस्य हतेईम्य कुर्भवति । * मस्तानाशास्त्रानां ॥ ६० ॥ एपामतो वा जपान | जघन्यत | जिघासति । इत्व स्यात् । बहवः मत्रा यस्याः वहुमखिरा,व हेसाचि ॥ ६९ ।। हिनातेश्चात्परस्य दुर्भ- हुभस्त्रमा । आजका, अजका । ज़िका, ज्ञरा । वत्याचि परतः । जिघाय । जेपीयते । जिपी- स्वका। पति | अरुचीति किं । माजीहयन् ।। आधानुक्तपुस्कात् ॥ ६१॥ अनुक्तपुस्ता. सँल्लिटोर्ने ॥ ७० ॥ चादुचरस्य जे पुर्भपति स्परस्यात आवमित्व च या म्यात् | सट्वास, | सनि रिटि च परतः । जिगीपति। जिगाय । खल्विस, खट्वका । वीणारा,वीणिका, वीणका । या चेः ।।७१ ॥ चारपरम्प चिनातेवा युभं. इक ठ ।।२।।ठम्य इक् इत्ययमादेशो मवति ।। वति सॅल्लिटो परतः। चिकीपति | चिचीपति । व्याक्षिाक' ' अापूपिक . प्रारपिरः । चिकायचिचाय चमा * दोसिसुसुगरा पटकस्माचः यः॥ ६३ ॥ न वर्गती ॥७२॥ घर्गत्यर्थे दुनं स्यात् दोस्शब्दात् इमुमुगतात् शश्वदरलाद्वर्जिताच पनि। वचं वचति बाणिनाः। गताविति कि! कारावाच टम्य को भवति । दोभ्यां तरति दीका यक फाष्ट | सापः पण्यमम्य सापिकः । धानुक । सापर *याजाटयो यशागे ॥ ७३ ।। पले निरास्यते जबुक । मातृक । औदश्चित । अगवदक यनागे । यार । प्रयाजः मनुयान: यनाने स्मादिति शिनद्रव माधतिक । आरम्भिर।। इत्येर ! याग । चनो कुपिण्ये तेनिटः ।। ६४ ॥ ते अ. प्य आवश्य॥७॥ आपश्या ये लिटो पोधकारजकारयोः कुत्व स्यात् घिति प्ये परत कुर्न म्यान् । अवश्यमेच्य ! नरस्याघ्य । च परतः । पाक । सेक । त्यागः । योगः। मावश्यक इतिश्य। पाक्यं । योग्य । ते अनिट इति सिरोपः। पन्यमयां ॥ ७५ ॥ एषा प्य पर पूर्व म्बिका, ·सनातनजेननथमालायां- [ जैनेंद्र- स्यात् । याज्यं । त्याज्यं । प्रवाच्यं । इच्छति । यच्छति । * शुजोऽदौ ॥७६॥ भुजेरद्यर्थे ण्ये कुर्न भवति। पाघ्राध्मास्थाम्नादाण्दृश्यर्तिशदसदां भोज्याः अपूपाः । अदापिति कि ? भोग्य वस्त्र। पिवजिघ्रधतिष्ठमनयच्छपश्यईशीयसीदाः *निप्राशुजः शकि ॥ ७७ ॥ आभ्यां युजेः ॥ ८५ ॥ पादीनां पिबादयो भवंति शिति शक्यर्थे कुर्न स्यात् ण्ये परतः। नियोज्यः। प्रयोज्यः । परतः । पिबति । पिबन् । पिवेत् । अपिबत् । शकीति कि नियोग्यः । प्रयोग्यः । जिघ्रति । जिघ्रतः । धमति । धमतः । तिष्ठति । क्सस्याचि खं ।। ७८ ॥ सस्य ख भवति तिष्ठतः/आमनति आमनत:प्रियच्छतिप्रियच्छतः। अचि परे । अधुक्षि । अधुक्षाथां । अधुक्षातां । पश्यति । पश्यतः । ऋछति। ऋछतः । शीयते । अधिक्षि । अधिक्षार्था । आधिक्षातां । अचीति | शीयेते । सदिति । सीदतः । सीदति । किं ? अधुक्षत् । *सर्तेधों शैध्ये ॥ ८६ ॥ सर्तः शिति परतः वोन्दुहादिहलिहाहो दे दंत्ये ।।७९ ॥ दुहा- | धौ स्यात् शैध्येऽर्थे । धावति । घावतः ।घाति । दिभ्यः क्सस्य वा उन्भवति दे दंत्यादौ परतः। धावतु । धावन् । शैभ्यू इति किं ! सरति । अदुग्ध । अदुग्धाः । अधुक्षत | अधुक्षथाः । ज्ञाजनोर्जा ॥ ८७ ॥ एतयोः शिति जा अदिग्ध । अदिग्धाः । आधिक्षत । अधि- | इत्ययमादेशो भवति । जानाति । जानीते । क्षथाः । अलीढ । अलीटाः । अलिक्षत || जायते । जायतां । अलिक्षथाः। न्यगूढाः । न्यघुक्षत न्यघुक्षथाःगद प्वः मः ॥८८॥ पू इत्येवमादीनां शिति प्रो इति किं अधिक्षत् । दंत्य इति किं: अधुक्षामहि। भवति । पुनाति । स्तृणाति । लिनाति । ओतः श्ये ॥ ८० ॥ ओकारस्यो भवति मिदेरेप् ॥ ८९ ॥ मिदः शिति एप् भवति । श्ये परतः। निश्यति । स्यति । यति । अपच्छ्यति । | मेद्यति । मेद्यतः । मेद्यन् । *शमां दीः ।। ८१ ॥ शमादीनां दीर्भवति जुसि ॥९०॥ इगंतस्य जुस्येप् भवति ।अजु- श्ये परे। शाम्यति । दाम्यति। ताम्यति । श्राम्यति। हवुः । अविभयुः । अविभरुः । लाम्यति । माद्यति । गाऽगयोः ॥९१॥ गे अगे च परे गोरेब् भवति प्दिपुलम्बाचमां शि ॥ ८२ ।। एपां दी- जयति । जेता । सुनोति । सोता.धरति । धर्म। भवति शिति परतः। निष्टीवति । निष्टीवन् । नि- जागुरविषिणश्किति ॥ ९२ ॥ जागर्ने- टीयेत् । न्यष्टीवत् । इलामति । क्लामन् । क्लामेत । रेवभवति अवित्रिणडिति परत जागरयति । जाग- अग्लामत् । आचामति । आचामन् । आचामेत् । | रकः ।साधु जागरी। जागरं जागर।जागरो वर्तते । आचामतु। जागर्य्यते । अवित्रिणदिडतीति किं ! जागविः । झपोमे ॥ ८३॥ क्रमः शिति मनिमिते दी- अजागरि । जजागार । जागृतः । जागृथः । भवति 1 मामति । झामन् ! कामेत् । अक्रामत् । घ्युडः ॥९३॥ घेरुडः एप भवति गागयोःपर- म इति किं ! आक्रमते सूर्यः । तः। श्च्योतति । वति । छेचा । भत्ता। घीति गमिपुयमां छः ॥८४॥ एषां शिति परे छो कि ! जीवति । भवतिगच्छति । गच्छन् । संगच्टताअगच्छत् । नेटः ॥ ९४ ॥ इट एन्न भवति गागयोः 1 ·रघुपत्ति ] नमार्णवनद्रिका म.पा. । - परत | अणिप | कणिता । अराणिप । रणिता। हल्यम्सेः ॥ १०३ ।। केवरे हल्याने यस्य गे पित्यचि ॥ ९५ ॥ यम्य युट सेश्च इमवतिाजासी आमीनामापीयसपान्। एन्न स्यात्सित्यनादी गे परत । नेनिजानि । अद्भयो चाहो ॥१०४ ॥ म्दादिभ्यो मनोनिन । वैविधानि । अवेविच । बोधीति । वृत्पर्यतेभ्य केवरे हलिट्टे बट् भवति इंट, च । मोमुचीति । थम्येति किं वेदानि विद गदति । अदेस्वडेव । अरोदत् । अरोदीत् । सरोदः । किंगनिनेजा वियेचामचीति कि नेनेक्तिामोमोक्ति। अगदीः। अम्मपत् । अन्दरीन् । प्रात् । सभ्योऽयस्य मिहि ॥ ९६ ॥ एतयोम्थव प्राणीत् । अधमत् । अधमीत् । अनन् । नितयोमिछि पित्येन स्यात् । सुवै । मुवावहै। अनसीत् । बाढन् । आद । मुवामहै । अमूव । अमू । अभूत् । अयस्येति यभ्यतो दीः ॥१०॥यनाटा गे परे स- सोपोति । सोपवीति । योभौति । योमरीति । कारातम्य दर्भिवति । पचामि । पचायः पत्या- हत्युप्योरी ।। ९७ ॥ उकारम्यौल स्यात् | मि । पक्ष्यार । अपचाव । अपचाम । यन्यत अपि सति हादी पिति गे परत यौनियपि। इति कि पचसि। चिनुवा गइति कि काय । योति । नौमि । नौपि । नौति । हलीति किए मुपि ॥ १०६ ॥ अकारातभ्य दर्मियति यवानि । उपानि कि जुहात्तिाओरिति किं पनि । यनादी मूपि पन्त । सर्वगय । देवान्या । एपि । एति । पितीति किं 'युत । स्त । जसि ॥ १०७ ॥ अकारानम्य दीर्भवति वोों ॥१८॥ ऊतिहरि पिति गे और्वा | असि परत । धर्मा । देवा । स्यात् । प्रोणामि । पोर्णोमि । प्रोगापि। प्रोपि। वहाँ झल्येन् ॥ १०८ ॥ अगदी पाचन भोति । प्रोति। मुप्यकारांतम्य एत्व म्यान् । देवेभ्यः । देवेषु । हल्योत् ॥ ९९।। ऊों केयले हरि पिति | वापिति कि धर्माभ्या। में औद्भवति । प्रौपी प्रणिति । ओमि ।।१०९॥ अमागतन्य गोरेद्रयति । * तृणेह ॥ १०० ॥ तृणेहिति तृहः ममोs | ओमि परे । देवयो । धर्मयो । कारम्य एव निपात्यते हस्पिट्टे परत । तृणेनि । टि चाप ॥११० ॥ आवतम्य गोद्धयति तृपेक्षि । तृगेटि । हल्पितानि कि ' तृणहानि। टावचने मोमि परे । विषया । विथयो । म पितीति । रातया | यारानयो । बुर ८ ॥१०१॥ इत्यनम्मारास पौ॥ १११॥ भवनापद्रवी को परे। हरारे पितो गवेन भाति । प्रवीमि । बीपित हे कन्यके । हे वगरे । ब्रवीति । वीनु । अरवीन् । मोगाः॥१०॥हरन -अपा- * गइनुगस्नाहुल ॥१०२ ॥ यदुबनान प्य को प्रादेशी झानि ।।। नुरगुम्बध परम्य दरादे:पिता गम्य बारमाहानिदि मानदे। गमो भवनि । राल्पानि । रारमिचोटनि मोः ॥ ११३॥ मामा मोनिका यांप्रीष्टि । तपाति । तीति । स्वीनि । ति । परन गिराया। स्तयामि । तोपरनाथ। +नगवा दिया। मार तृष्ट ।

·सनातन जैनप्रथमालायां- [ जैनेंद्र- उडः मो वा स्यात् किडयोःपरतः। हे देवत । हे देवते । किं ? सख्या । पत्या । देवते भक्तिः । देवतायां भक्तिः । सूत्रेऽस्मिन् सुविधिरिष्टः॥१२७॥सूत्रेऽस्मिन् भस्यैप कौ।।११५॥ प्रांतस्यैव भवति कौ परतः। जैनेन्द्रे सुपो विधिः सुपि च विधिरिप्टो भवति । हे मुने । हे साघो। मिडैकार्थे वाः । स्त्रीगानींच:-नुमभाव इत्यादि। जसि ॥११६।।प्रांतस्यैव् भवति जसि परतः । णौ कच्युढः प्रोऽशास्वदितः ॥१२८॥ मुनयः । साधवः । धेनवः । बुद्धयः । कच्परे णौ परतः उडः प्रो भवति शाम्वादी- ऋतो ब्धेि ॥११॥ ऋकारांतस्यैभवति | विहाय । अपपिठत् । अलीलवत् । अचीकरत् । को धे च परतः । पितरि । मातरि । पितरौ। कचीति किटकारयति । उङ इति कि अचकांक्षत् । पितरः । मातरौ | मातरः। अशास्वक्यूदित इति किं ? अशशासत् । माला- सोर्डि ॥११८॥ स्वंतस्य गोरेब् भवति छिति | माख्यत्-अममालत् । अरराशत् । अडुढौकत् । सुपि परतः । मुनये । साधते । बुद्धये । धेनवे । अतुत्रौकत् । साधोः।मुने बुद्धः। धेनोः। डीति किं ? साध्वोः। * भ्राजभासभापदीपजीवीलपीडफणण् अण्मोः।।११९||म्वंतात्परस्य डितोऽड् भवति। श्रचण्लुटां वा ॥ १२९ ॥ एषां कच्परे नये । नद्याः । वध्वै । वक्ष्याः । प्रो वा भवति । आविधजत् , अव- याडापः।।१२०॥आपः परस्य डितः सुपःयाट् | प्राजत् । अवीभसत् , अबभासत् । अवीभपत् , स्यात् । विद्यायै । विद्यायाः। विद्यायां । बहुराजायै। अवमापत् । अदीदिपत् , अदिदिपत् । पहुराजायाः । बहुराजायां । अजीजिवत् , अजिजीवत् । अमीमिलत् , अमि- स्नेः स्याट् प्रश्च ॥१२१॥ स्नेराबंतात्परस्य | मालत् । अपीपिडत् , अपिपीडत् । अचीकणत्, हितः स्याद् भवति पश्चापः। सर्वस्याः । सर्वस्यै । अचकाणत् । अरीरणत्, अरराणत् । अशिश्र- तस्यै । तस्याः कस्याः । कस्यां । णत् , अशाणत् । अजीचणत् , अचचाणत् । न्याम्मो:राम् ॥ १२२ ॥ नी आप् मु | अल्लुटत् , अनुलोटत् । इत्येतेभ्यः डेराम् भवति । नियां । मागण्या । उत् ॥१३०॥ कच्परे णौ वर्णस्योड: विधायां । नद्यां वध्वां । ऋहा स्यात् । इररारामरामपवादः। अचीकृतत् । इदुतः ॥ १२३ ।। इदुद्या मुभ्यां डेराम् । अचकर्त्तित् । अवीवृतत् । अववर्चत् । अमीमृजत् । भवति । बुद्धयां । धेन्वां । अममार्जत् । * औः ॥१२४ ॥ ताभ्याउरो भवति । *जिघ्रतेरिः॥१३१॥ प्रा इत्यस्योरः कन्- सयौ । पत्यौ। परे गौ इर्वा स्यात् । अजिप्रिपत् । अजिघ्रपत् । * साडौं ॥१२५।। सुसंज्ञाभ्यां डेटी स्यात्। *तिष्टतेः ॥१३२॥ अस्योङः कपरे णी मुनी । साधौ । बुद्धौ । धेनौ। इर्भवति । अतिष्ठिपत् प्रतिष्ठिपतां । आतिष्ठिपत् । रो नास्त्रियां ॥ १२६ । सोः परस्य ख पिवश्वस्येत् ॥१३३॥ पिवतेः कचरे भगम्य ना भवत्यसियां । मुनिना । साधुना। जौ उठः सं स्यात् चत्य च इत्वं । अपीप्यत् । अस्त्रियामिति किं ! वुमय । धेन्वा । सोरिति । अपीप्यतां । अपीप्यन् । . . । - ·सति ] गन्दावद्रिका | अ. . पा. २ ॥ टेदिगि लिटि ॥१३४॥ मचन्य टेडः दिगि गेरह प्र ॥१४२गे परम्य स्यात् लिटि परतः । भवदिन्ये । अमदिन्याते । भवति स्टिनि । समुह्यने । अभ्युनते । मनु- अवटिग्यिरे। पात् । अभ्युयात् । गरिन छिट्यने । *स्फाढत्तरेप ॥१३५॥ म्फाटेः सतोऽर्ने लिहते ॥१७॥गे पाम्य एनेगिह प्रो श्व एप्म्यात् रिति । मम्मरतु । सम्मरुः। दव्य । मवति यि विनि । रदियान् । समियात् । अधि- रतुः । वरु । भारतुः । आमः । म्यादीति | यात् । लिडीवि किं समीयते । किंचक्रतुः । चत्रु । मदरिति कि चिक्षि #दारव्यकहे ॥१४८ ॥ च्ची अकृयकारे यतुः । चिनियुः। यगयकारे च परे दर्मिवात गो । शुचाम्गेनि । ऋतृत ॥१३६ ॥ माते माराताना | पम्यात् । अमृनो मृशो मवति मृमायने । च लिये माति । आनर्छ । मानतुः। चकरतु । | चीयते । स्तूयते । चीयात् । म्न्यान् च्य इति चक्रुः। जगरतु । जगरः। !ि कुन । गुयं । म्नुयात् । समां मो वा ॥१३७॥ एपा लिटि परतः रोड़ रुन ॥१४९॥ सकारतम्य रीड् भवति मो वा मनति । शश्रतुः, शशरतुः। दद्रतुः, / च्च्याहे परत । पित्रीभवति । मागीभवनि । ददरतुः । पप्रतुः,पपग्तुः। पित्रीयति । मात्रीयति । पित्रायते । जेबीयते । केण ॥१३८|| अण के परे प्रो भवति। मो. चक्रीयते । मपक तत्रिका । नदिकशायण इति कि नाका। रिट् यग्निहो ॥१५०|| ककारानभ्य ग्दि न पि॥१३९||कप्यण प्रोन म्यात् ।बहुमी- मति यकि रिधि मे च परत । रियते । रपाक बहुकुमारीक ।गधर । यहुवामोरक। क्रियान् । आटियने । आश्रियने । वाऽऽप ||१४|| आप मो भवति कपि परे स्फादरम्प् ॥१५॥पाद गर्न, वा । बबट्स । बहुसदनाक । तम्य मनोचा मानि यन्टिटी पन्नध्ययने। *नशोऽटीम् ॥ १४१ ॥ नगेरिम् भवति मर्यते । अर्यते । धर्यान्।मर्यात् । अर्थात् । मांड परे । अनशत् , अनन् । सामुरिति कि सीयान् । श्यस्पद्वनोऽधुरपुपुम ॥१४२॥ एषा यरि ॥१५॥ पादे करता दर यदि अकारादयो मवन्याट परे । असत् । वाम्यन्। पप् भवति । साग्मयते । दाम्दर्यते । माश्यते । अपप्तन् । अवोचत् । अयोचनाओचन् । मरायते । दपुरम् ॥१४॥ दृशे रुपनानानां चारा +मो नोनियां ॥५॥ इतना भवन स्त्यान् । आदर्शन् । आग्न् । अमरत् । हिंमार्थ यदि पंगेनीय गन्न जपन्यतेच्या नीरोगे ॥१४॥ नीक पप मानि गे घामो ॥१५४॥ मामा पिठयांग परे । गते । गाने । मेग्नी गइति दिगमगीनि । मानि यति पाठ । नीयते । पंचायो । पिरिडत्ययह ॥११॥ यागदी मिनि भस्याग्रहच्चारमय दिन- परे गोर अयद् म्यात् । गव्यं । गागाप्यने । म्यई मीन या परे । श्रीमती. दीति किसि। विवानि कि । प्रगनियाम्पत् । मापात् । भनि - । .

·सनातनजेन ग्रंथमालाया [ जैनेंद्र- दोपाभूतमहः । इति किं ! संदत्तः । क्याच ॥१५६।। अवर्णातस्य ईर्भवति क्यचि *प्रादाओ वारंभेक्त॥१६५॥प्रात्परस्य दाना परतः। पुत्रीयति । मालीयति । वा तो भवत्यारंभे ते त्ये परे । प्रत्तः । प्रदत्तः । भुत्तुड्गर्दैऽशनायोदन्यधनाय॥१५७||एप्व- । प्रादिति किं ! परीत्तः । थेषु अशनादयः क्यजंता निपात्यते । अशनायति। निविस्वन्ववात् ॥१६६॥ एभ्यो दाज:-आरं- उदन्यति । धनायति।अशनीयति । उदकीयति । भेक्ते तो वा स्यात् । नीतं । निदत्तं । वत्ति । घनायति अन्यत्र । विदत्तं । सूत्तः । मुदत्तः अनूतं । अनुदं । दोसोमास्थां कितीत ॥१५८॥ एषां तका- | अवत्त । अवदत्तं । रादौ किति परे इत्वं स्यात् । निर्दितः । निति भ्यपः ॥१६७॥भकारादौ परे अपस्तो भवति। वान् । दित्वा । दितिः । अवसितः । अवसित- | अद्भिः। अद्भयः । भौति किं ! अप्सु । वान् । सित्वा । सितिः) मितः मितवान् । मित्वा। स्य सः॥१६८॥ सकारादौ अगे गोरचंः मितिः । स्थितः। स्थितवान् । स्थित्वा । स्थितिः। परस्य सकारस्य तादेशो भवति । वत्स्यति। अव. कितीति किं : दीयते । दाता । स्यत् । विवत्सति । सीति किंवसिप्यते । अग *शो प्रते ॥१५९ ॥ श्यतेः किति व्रतविषये । इति किं ! आस्से । वस्से इद् भवति । संशितं व्रतं । संशितो व्रती । व्रत तासस्त्योः खं॥१६९॥तासोऽस्तश्च सका. इति किं ! निशातः। रस्य सकारादौ परतःखं स्यात् ।कर्तासिक से। *छश्च वा ॥ १६० ॥ छ्यतेः श्यतेश्च इौ | असि । व्यतिपे । स्यात् किति परे । अपच्छितः । अपच्छितवान्। रि ॥१७०॥ तयोः सकारस्य वं भवति रे- - अपच्छातः) अपच्छातवान् । निशितः। निशित- | फादौ । कर्तारौ । कारः रेफादौ अस्तेः सकारो वान् । निशातः । निशातवान् । नास्ति भूभावस्य विद्यमानत्त्वात् । धामोहिः ॥१६॥ धानः हिर्भवति मिति एतिहः ॥१७१॥ तयोः सकारस्य हो भवति परे । हितः । हितवान् । हित्वा । हितिः । एकारे परतः। काहि । व्यतिहे । हाकाक्त्वि॥१६२॥हाक:हिर्भवति क्त्वात्ये *दीधीवेव्योरिये॥१७२॥ दीधी वेवी इत्येत- परे । हित्वा राज्यं गतः । क्त्वीति विहीनः । । योरिवर्णयकारयोः परतः ख स्यात् । दीघीह दी हीनयान् । तिदेवनयोः । आदाधिता । आदर्धाित । आदी- दो दोः ॥१६३॥ दा इत्येतस्य मुमंज्ञकस्य | धयति । साधुदीधी । दीधितिः। यकारे--आदी दद्वति किति परे । दत्तः । दसवान् । दत्त्वा । ध्याते । आदीध्य गतः। आदीध्यां । वेवी वेतना- दचिः । भोरिति किंादात वर्हिः। भवदात मुखं । | तुल्ये । आवविता । आवेवीत । आवषयति । परदस्तोऽचः ॥१६४|| मरुतः गेश्चाजतात् | साघुवी । वेवितिः । आवेव्यते । आवेव्य गतः परस्य दो मोस्तकारादेशो भवति किति परामरुतः । आत्र्याइवर्णयकारे इति किंआदीध्यनाओवव्यन। एन.देयाः-मरतः । प्रत्तः। प्रतवान् । परिदानेन योचि ॥१७३ ॥ तयोर्यकारादेशो भवत्यधि निरतं परीतिमं । मरनेरिति किदापिद । अच: परतः आदीध्य । आदीघ्पावहे । मादीध्यामह । - ·रघुवृत्ति ] शन्दाघचद्रिका | म. ।पा.. । वेव्यक । - आदी याथा | आदीव्याता आदीया । वेव्यै। चक्रे । ववृते । केन्यावहै। वेव्यामहै। वेयाथा । वेव्याता । झपो जश् ।।१८। अपश्चम्य जर भाति । यभार । दो। स्सनि मीमाभरभलभम्पत्पदोऽच इम्१७४ खरश्वर ॥१८५||सरस्य चर् मवतिपफ एपामच इस् भवति सनि सकारादौ परत । पतु । पपणुः। तिष्ठासति । मित्सति शत । प्रमित्सति शत्रु मित्सते । प्रमित्सते । +टिवष्टो वा ॥१८६॥ प्टिवश्चम्य खरष्टो या निमिरसते । अपमित्सते । दित्सति । दिसते । भवति । हिटेव । तिटेच । धित्सति । आरिप्सते । आरिप्सते । शिक्षति । यहोरचुः ।। १८७ ।। चम्य फरर्गहकारयो पित्सति । पित्सते । सकारादाविति किं । पिपति- | चुत्व भवति चातुः। जगाम । पुडुवे । जहास । पति । सनीति किं दास्यति । यडयरवते ॥१८८॥ यहि चस्याऽयते राधो वधे ।।१७५॥ राधेधार्थेऽच इस भवति | दुहोचुर्भवति । चोक्यते । चाखावते । जगम्पते। सनि परे । प्रतिरित्सति चौर । वध इति कि जेहीयते । आवतरिति कि । कोकूयते । पारिरात्सति जिन। *स्वपेरणी ॥१८९॥ म्वपेश्चम्य उर्भवति गौ आपज्ञप्यधामीत् ॥१७६|| एपामचः ईत्व | परे । सुप्यापयिपति । सुष्यापयिषत । स्थात् सनि परे । ईप्सति । शीप्सति । ईम॑ति । *धुनेरि ॥१९०॥ धुनेश्चम्य इर्भवति । दि. दम उच्च ॥१७७॥ दभेरच इत्वमीत्व च । घुते । देद्युत्यते । स्यात् सनि परे । धिप्सति । धीप्सति । व्ययो लिटि ॥१९१।। व्यथेश्वम्य रिटि परे *वोन्मुचो धे ॥१७८॥ घिसज्ञकस्य मुचरेच | इभवति । वित्र्यथे । विन्यथाते । विन्यधिरे । ओत्व या स्यात् सकारादी सनि परत 1 मोक्षते, कितीणो दी ॥१९२।। इणश्चम्य दीर्भपनि मुमुक्षते यत्स म्वयमेव । धेरिति किं ? मुमुक्षति | किति रिटि परत । ईयनु । ईयु । फित्रातिदिए फर्माणि मुनि । इयाय । इययिथ । “चस्योः ॥१७९॥चस्यो भवति सनि परे। आयत ॥१९शा चम्पादेरत दर्मियति मित्सतीत्यादि। | आटिय । आरनु । आटु । हलोऽनादे ॥ १८० ॥ अनादेईलश्चम्यो- आदिरिति कि । दददे । दददाने । दददिरे। प् मवति । जारी । पपाट । आट । भारतुः। *नुरु ॥१९४|| चम्य मनदीत्यम्य मुगागमा तुनौविपति। मवति | भानग!आनगनु । मानगु । आनन । पर सपि ॥१८॥शरयम्योप मवति मयि असो ॥१९५|| अभतिषम्य नदीसम्य परत । चुरच्योतिपति । पिम्पदिपते । सपी नर म्यात् । न्यानो । व्यानगाने । व्याननिर । सिकि सम्नी। नियमामिद अभोनेवाचारोग नर नायम्य । म ॥१८२।। चस्य प्रादेशो भनीत । पपी। आदतु । आदु । निन्ये । लुदीफिपते । सुमोन् ।।१९६॥मवतमाय शिया गया र ॥२८॥ चम्य झवणाप अल स्यान्। | रम्य । या । या । रिटि परत ·२०० सनातनजैनग्रंथमालायां--- जनेंद्र इयूयात् । ऐयः। । निजामुच्येप् ॥ १९७ ॥ निजादीनामुचि भवति । वनीवच्यते । वनीवंचीति । शनीनस्यते परे चस्य एप्भवति । नेनेक्ति । वेवेत्तिावेवेष्टि । | शनीश्रसीति । दनीध्वस्यते । दनीध्वंसीति । *भृनहाइमामिः ।।१९८॥ एषां च इर्भवति | वनीग्रस्यते । वनीमंसीति । चनीकस्यते । उचि परे । विभर्ति । जिहीते । मिमीते । चनीकंसीति । पनीपत्यते । पनीपतीति । पनी- मोः ॥१९९॥ पृ ऋ इत्येतयोश्वस्य इर्भवति । पद्यते । पनीपदीति । चनीस्कयते।चनीस्कंदीति । उच परे । पिपर्ति । पिपृयात्।अपिपः। इयति । ङस्याऽतो नुक ॥२०५|| चस्य संज्ञकांत- स्याऽतो नुगागमो भवति यङपो परतः।जंगम्यते। सन्यतः।।२००|| चस्यातःसनि परे इर्भवति। जंगमीति । वंभण्यते । बंभणीति । पिपक्षति । पिपठिपति । अत इति किंतुष्टूपति । जपजभदहदशभंजपशां ॥२०६॥ जपा- ओःपुरणज्ये ॥२०१॥ चस्य उवर्णस्य दीनां चस्य यडुपोर्नुम् भवति। जंजप्यते । जंज- पवर्गयग्जकारेषु अवर्णपरेपु परतः सनीत्त्वं । पीति । जजभ्यते । जंजभीति । ददह्यते । दंद- स्यात् । पिपावायपति । विभावयिपति । मिमा- | हाति । दंदश्यते । ददशीति । बंभज्यते । बम- वयिपति । यियावयिपति । रिरावयिपति । लिला- | जीति । पंपश्यते । पंपीति । वयिपति । जिजावयिपति । पुयण्जीति किं ! *चर्फलामुच्चाऽतः ॥२०७॥ चर फल फल नुनावायपति । ए इति किं ! बुभूपति । ओरिति । इत्येतेषां च यडुपोर्नुग्भवति अतश्च उत्वं । वचनं ज्ञापा को स्थानिवद्धावस्य । चंचूर्यते । चंचुरीति । पंफुल्यते पंफुलीति । श्रुबुद्रुषुप्लुच्योर्वा ।।२०२।। एषां अवर्णपरे ति ॥२०८|| तकारादौ परे तेषां अतः-उत्त्वं यागि परतः चम्येत्वं म्यात् वा सनि परतः । स्यात् । चूर्ति । फुल्लिः । प्रफुल्ला लता । शिश्रावायपति । शुश्रावयिषति । सिस्रावयिपति । रीगृत्वतां॥२०९।। ऋकारवतां चस्य रीगा- सुस्रावयिपति । दिद्रावयपति । दुद्रावयिषति | गमो भवति यडि परतः। वरीवृत्यते । दर्रादृश्यते। पिप्रावयिपति । पुप्रावयिपति । पिप्लाययिपति । | परीपृच्छयते । पुप्लावायपति चिच्यावयिपति । चुच्यावायपति । रुरिक्चोपि ॥२१०॥ ऋत्वतां यडुपि च. यपोरे यकिदाहाकः।।२०३।। यडि यडु स्य रुक् रिक रीचागमो भवति । चर्ति । चरि- पिच परतःचस्प एप भवति दीश्च किदंतं आकारां | कति । चरीकनिनत्ति । नरिनत्तिानरीनति । तं हाकं च वर्जयित्वा । नेनीयते । नेनयोति । वलि । वरिवर्ति । वरीवति । उपीति कि ! योभ्यते । बोमवीति । योभुज्यते । वोमुजीति | नरीनृत्यते । ऋत्वतामिति किं ? चाकर्ति।जागति। पापट्यते । पापठीति । पापच्यते । पापचीति । चौकच्यऽनखे सन्वत् ॥२११॥चस्य क- अकिदाहाफ इति किं ! यंयम्यते । ययमीति । परे पौ सनीव कार्य भवत्यनस्से । सन्यत इति रंरम्यते । मातिातंतन्यते। ततनीति ! जहाति । | इत्वमुक्तं कच्यपि तथा । अचीकरत् । ओः आकारमहणं कि जेहीयते । पुयणज्य इति । अवीभवत् । अलीलवत् । मसि- नीग्चुग्रंमुध्वंसुभ्रंमुझसत्पदकंदां सवत् । अमुस्रवत् । पाविति किं ! अततक्षत् । ॥२०॥च्चादीनां यडपो परतयस्या नीगागगो कचीति किं ? अहं पपच । अनरस इति किं ! * ·ल्धुत्ति ] शुदाणाचद्रिका . . . ३ । ETD स्तनमाख्यत्-अतम्तनत् । अदघनत् । तरा । एप्वति किम् ' लनहि। *घेटीरऽनजादे ॥२१२॥अनजादश्चम्य घेदां + नानपार्याधिक्यानुपूज्य ॥ ४॥ नानवार्थे भवति घो कच्यरे अनखे । अनीहरत् । | आधिक्ये आनुपू चार्थे द्वे स्त । अलालापी अवधत् । घेरिति रिम् अविननत् । अनजादे ! पणादिह मवद्या माप माप देहि । नानेति किं ? रिति किं पाणुनवत् । घाविति किं ? अरक्षन् । इह भदद्या मापदेहि। एवार्थ इति किं एक द्वी स्मृहत्वरप्रथम्रस्तुस्पगोऽन् ॥ २१३ ॥ त्रीन् वा मापान्देहि । नमो नम । कन्या कन्या एषा चम्यान भवति च्यरे धौ परत । सन्वद्भा दर्शनीया । ज्येष्ठ ज्येष्ठ प्रशय । मूले मूले चापवाद । असम्मरत् । अदरन् । अतत्वगत् । स्यूरा । अप्रै अग्रे सूना । जाप्रथत् । अनग्रदत् । अतम्तरत् । अपम्परन् । चापले ॥ ५॥ चापलेऽथ द्वे मरत । अहि या वेष्टिचेष्टायो ॥२१४।। एतयोश्चन्य च्य रहि । यस बुध्यत । हम्त्यागच्छति हत्या द्वा म्यात् । अववेष्टत् । अपिवेष्टत् । अचचेष्टत्। गच्छति। रघु पराय र रघु पगयध्व | पृथयोगान अचिचेष्टत् । त्रिरपि प्रयोग । अहिरहिरहि । * गणश्चेः ॥२१५||गणयतेश्चम्य कचि वाई + इतरहतमयो समाना स्नीमावे ॥६॥ भवति । अजीगणत् । अनगणत् । चकारादचीत्थत्। ममाना समत्वेन विगर्यमाणाना ढतरदतमानम्य इति जैनेंद्रन्यकरणे शब्दार्णवचद्रिकाया द्वे म्त सीलिंगे माये | उमाबिमावायी कनग वृत्तौ पचमम्याध्यायम्य कतरा अनयोराध्यता । क्तमा कठमा अनयोरा- द्वितीयः पाद ॥२॥ व्यता । डतरडतमयोरिति किं । उमाविमावादमी कानयोराध्यता । समानामिति किं । आयोध्य तृतीयः पादः। क्नरान्याव्यता । स्त्रीति किं । भाविमायामी सर्वन्य वे॥१|| सर्वम्येति द्वे इति च एतद् क्तरोऽनयोविमा । भाव इति किं दो इमो लक्ष्मी- द्वितयमधिकृत वेदितव्य । के द्वे ये शब्दतो । वती । कनराऽनयोर्टमी । ऽयतश्चातरतमे । वक्ष्यति वीप्सायामिति-ग्रामो * पूलमयमस्याऽन्यातिये ॥ ७॥ पूर्व- प्रथमयो भात अन्यम्मादतियाधे । पूर्व पूर्व परो नि ॥२॥प्रकृतयोद्विरक्तयो परोऽयययो मिमनो पुष्यति । प्रथम प्रधम पच्यते । अन्यग्रहण कि भवति । माणवका३ माणक । माणवक माययक पूर्वतर पुप्यति । प्रथमतर पच्यते । इदानी माम्यसि जाल्म | ग्रिप्रदेशा न प्रेरित्यादय । x मो पोत्समाधिपूर्ती ॥ ८॥ एषा द्वे म्न मारभृशाऽमीक्षणारिच्छेदे ॥ ३ ॥ मृगा अघ्रिपूर्वथे । दिप्वर्थेषु वर्तमानम्य पदम्य वाक्यम्य या द्वे रूपे प्रमगम्य जिन मन्य समधित्य तप मरम् । मनन प्रागेर तरतमाद्युत्पत्ते । लुनीहि लुनीहि उपोपपद्यते श्रेय उत्समाहोदर । इत्येयाय नाति । यीप्यापाप्येयवाऽयमधीते । मामीप्ये योभ्युपरि ॥ ९॥ पनि मात्रा मुस्ता प्राति, मोर मोतं नजान । सामीप्यर्थे । अघोऽभो नरकातिमपि चति चरति ब्रह्मचया मागिति किं पटति पठति | उपर्युपरि स्याटगानि । सामीप्य इति । ग्रामो रमणीय ।

·सनाताजैनप्रथमालाया- [ जैनेंद्र कि उपरि चन्द्रमा । प्रकारे गुणोक्तेर्ग ॥१८॥ प्रकारेऽर्थे गुणो- * वाफ्यादेर्योध्यस्य कोपाऽसूयाऽसंमतौ तेर्द्वधा स्त यवच्च कार्य । पटुप्रकार पटुपटु । ॥ १० ॥ वाक्यादेवीध्यस्य द्वे स्त कोपाद्यर्थेषु । पटुपट्वी । मृदुमृदु । मृदुमट्टी। कारककालिका। माणवका३ माणवक । अविनीतका३ अविनीतक | पडितपडित । प्रकार इति कि शुक्ल । इदानी ज्ञास्यसि जाल्म । माणवका ३ माणवक । गुणोक्तरिति किं गौर्वाहीक । वाग्रहणात्पटु वाक्यादेरिति किं ? शोभन खल्वसि माणवक। | जातीय । मृदुजातीय । बोध्यस्येति किं उदारो देवदत्तो ददाति साधुभ्य । प्रियसुखस्याकृच्छे ॥ १९ ॥ प्रियसुखयोर- कोपादिप्विति किदेवदत्त गामभ्याजशुक्ला दडेन।) कृच्छेऽर्थे वा द्वे स्त । प्रियप्रियेण ददाति । प्रियेण *चीप्सायां ॥ ११ ॥ वीप्साये द्वे भरत । ददाति । सुग्यसुसेन,सुखेनाधीते जैनेंद्र । अकृच्छ् वृक्ष वृक्ष सिंचतिापे कूपे जलादेशे देशे सुभिक्ष । इति किं १ प्रिय पुन । सुखो रथ ।सर्वे यातु एको ववत् ।। १२ । एकशब्द वीप्साया | यथायमिति झिसज्ञक यथास्वमित्यसिन्नर्थे । द्विरुक्तो बसवद्भवति । सुवुप्पुवत्भावौ प्रयोजन परेर्वर्जने ॥ २०॥ परेर्वा द्वे भवत वर्ज- एकैको भुक्के । एकैका याति । नेऽर्थे । परिपरि त्रिगर्तेभ्यो वृष्टो देव । परित्रिग x द्वंद्व वा ॥ १३ ॥ वीप्साथै द्विशब्दम्य | तेभ्यो वृष्टो देव ।वर्जन इति किं ओदन परिपिंचेति। सुबंतस्य द्वद्व वा निपात्यते । दृद्व तिष्ठत । पदस्य ॥ २१ ॥ पदस्यत्ययमधिकारो वेदि- द्वौ द्वौ तिष्ठत । द्वद्व कृत । द्वाभ्या द्वाभ्या कृत । तव्य आशास्त्रपरिसमाप्ते । तत्रैवोदाहरिप्याम । * रहस्यमर्यादोक्तिव्युत्क्रांतियज्ञपानमयोगे वाक्यस्य ॥ २२ ।। अयमप्यासिद्धाधि ॥ १४ ॥ रहस्याद्यर्थेपु सुबतस्य द्विशब्दस्य | कारात् ज्ञातव्य वक्ष्यति एफस्य तेमे" धर्मस्ते नित्य द्वद्वमिति निपात्यते । द्वद्व मत्रयते । आस दीयते । धर्मों मे दीयते । वाक्यस्यति किं ओदन तमनरकादधोऽधो द्वद्व नरकपररानि हीनानि । पच । तव भविष्यति मम भविष्यति । द्वद व्युलाता पृथगवस्थिता इत्यर्थ । द्वद्ध यज्ञ पदादपादादौ ॥ २३ ॥ पदादित्यपादा पात्राणि प्रयुनक्ति । दाविति च द्वयमधिकृत वेदितव्य । वक्ष्यति--- ! ख्यातेऽभिव्यक्त ।। १५॥ ख्यातेऽभिव्यक्ते बहोनस । धर्मो वो रक्षतु । पदादिति किं । अत्यतसाहचर्येऽर्थे द्वद्व निपात्यते । द्वद्व नारद- युस्मान् धर्मो रक्षतु । अपादादाविति किं ! पर्वत । द्वद् रामलक्ष्मणौ । ख्यात इति किं । शातिनाथो जिन सोऽस्तु युप्माकमधशातये । द्वौ जिनदत्तगुरुदत्तौ । अभिव्यक्त इति कि द्वौ येन ससारतो भीतिरस्माकमिह नाशिता । युधिष्ठिरार्जुनौ । युष्मदस्मदोऽवितास्थस्य वाम्नौ॥२४॥ * आवाधे ॥ १६ ॥ आवाधे पीडाया द्वे । वाक्याश्ययात्पदासरयोरपादादौ वर्तमानयो भवतः । ववच्च कार्य । गतगत । नष्टनष्ट । युष्मदस्मदो अप इप् ता इत्येतासु स्थितयो. पतितपतित । गतगता । नष्टनष्टा । वाम्नौ इत्येतावादशौ भवत । ज्ञान वा दी * यात् ॥१७॥ उत्तरे द्वित्वे यसस्येव कार्य | यते । शील नौ दीयते । ज्ञान वा रक्षतु । शी- भवति । इत्येपोधिकारो ज्ञेय तत्रैवोदाहारप्याम । नौ रक्षतु । ज्ञान वा शील नौ स्व। । । 2 .

·रघुवृत्तिः ] शब्दार्णवचंद्रिका | अ . ५। था। । ध्यायो ब्रूते ॥ अविप्तास्यस्येति किं ? दानं युवाभ्यां कृतं । आ- | लोचयति । मम कार्यमालोचयति । दृदयगिति वाभ्यां कृतं । स्वग्रहण श्रूयमापविभक्तपंथ यह किं ? जनो वो मन्यते । चिंतायामिति किं ? मा मूत् । इति युप्मदुपाध्यायो ब्रूते इत्यस्मनुपा- | जनो नः पश्यति । वाऽनन्वादेशे ॥ ३० ।। तयोर्वाम्नायाढयो वहोर्वनम् ।। २५ ।। अबिप्ताबहतयोःतयो- | वा मवंत्यनन्वादेशे । धनं वां दीयते, युवा- नसौ स्तः।ज्ञानं वो दीयते । शीलं नो दायत । भ्यां दीयते । ज्ञानं नौ दीयते, आवाम्यां दीयते । ज्ञानं वो रक्षतु । शीलं नो रक्षतु । ज्ञानं वः | धर्मों वां पातु, युवां पातु | जिनो ना पातु, स्वं । शीलं नः खं। आवां पातु | धर्मो वां स्वं, युवयोः सं । धर्मो एकस्य तेमे ॥ २६ ॥ अतेकांतयोस्तयो- | नौ खं, आवयोः खे । धर्मो वो दीयते । युष्म- से मे इत्येतावादेशौ भवतः । नानं ते दीयते । म्यं दीयते । नो, अस्सम्यं दीयते । धनं ते दीयने, शीलं मे दीयते । ज्ञानं ते स्व । शीलं मे खं । तुभ्य दीयते । मे दीयते, मद्यं दीयते । जिन- त्वामेपः ।। २७ ।। इवेकांतयोस्तयोः त्वा स्ता पातु, त्वा पातु ।मा पातु, मां पातु।अनन्वादेश मा भवतः । मल्लिनाथस्त्वा रक्षतु । मुनिसुव्रतो | ति किं ! यूयं विनीतास्तद्वो गुरवो मानयंति । मा रक्षतु ॥ वयं शीलवंतः तन्नो गुरवो मानयंति । पूर्व वि- न चवाहाऽहैवयोगे ॥२८॥ चादिमियोंगे नतार्दिमादिश्य पश्चादिदमादिश्यते इत्यन्वादेशोऽयं। तयोः वाम्नावादयो न भवति । जानं तुभ्यं च *पदाद्वायामा३शापदात्परं यहांतं तम्मात् परयो- दीयते । मद्यं च दीयते । युवाभ्यां च दीयते । । ग्निावादयो वा मवंति । विनीतस्त्वं आचार्येण आवाभ्यां च दीयते । युप्मभ्यं च दीयते । जानं ते दीयते, तुभ्यं दीयते । मे दीयते, अस्मभ्यं च दीयते । ज्ञानं त्वा च पातु । मां मद्य दीयते । एवं सर्वत्र । च पातु । युवां च पातु।आवां च पातु । युप्मा- * योध्यं माग्नेव ॥ ३२ ॥रोध्यांनं पदं ताभ्यां श्व पातु । अस्मांश्च पातु । ज्ञानं तब च स । पूर्व नेव-नास्तीव भवति । देवदत्त तुभ्यं दीयते। ज्ञानं मम च स । युवयोश्च ख । आवयोश्चस्व । मबं दीयते । त्वां रक्षतु । मां रक्षतावोध्य- युप्माकं च खं । असाकं च सं । जान तुम्य मिति किं ! जिनो वा पातु । प्रागिति कि । मयै- वा दीयते । मह्य वा दीयते । तुभ्यं ह दीयते। तत्सर्वमास्यात युप्माकं मुनिपुगवाः। मद्य ह दीयते । तुभ्यमह दीयते । मह्यमह *नैकार्थे वोध्ये जातिः॥ ३३ ॥ एसाथ दीयते । तुभ्यमेव दीयते । मह्यमेव दीयते । बोध्याते परे जाति मामान्यवचनं बोध्यांतं ना- योगग्रहणं किं ज्ञानं च व.स्व। शीलं च व खं। तीव न भवति । क्षत्रिय श्रेणिक त्वहिन् पातु । दृश्यऽश्चितायां ॥ २९ ॥ दृश्यर्थधुभि- आशीर्दीयते ते आयुर्वद्धतां । एकार्य इति कि ? चितायां वर्तमानैयोंगे तयोर्यदुक्तं तन्न मवति । क्षत्रिय ब्राह्मण युवा धर्मो दीयते । वो ये इति ज्ञानं तुभ्यं दीयमानं संदृश्यागतो जनः । मह्यं किं सत्रिय धनवान् मे त्वं देहि । गनिरिनि दीयमानं संदृश्यागतो जनः । जनः ला सं!ि श्रेणिक क्षत्रिय तुभ्य धर्मो दीयते । मीक्ष्यागनः मां समीक्ष्यागतः।जनस्तव कार्यमा- या वहाँ ॥ ३४ ॥ एकार्थे पोध्ये बदंत वि. - ·२०४ सनाताजैनग्रथमाराया - शेपरचने जाति: योध्याता प्राग्नेव चा भवति। | कर्तव्ये पविधिरसिद्धो न भवति । सुतपा ३ अत्र। देवा शरण्याः वो दीयते, युप्मभ्य दीयते । भग्ना ३ छन । नो दीयते । असभ्य दीयते । देवा शरण्या - प्यो नुस्वारे ॥४०॥ प्यविधिरनुम्बारे ते भवतु, तव भवतु । मे भवतु, मम भवतु । कर्तव्ये आसिद्धो न भवति । नृपाहि । पूर्वबासिद्ध ॥ ३५ ॥ पूर्वत्रेति च -पतुरचुर्द्वित्वे ॥ ४१ ॥ पत्व तुरश्चुत च असिद्धमिति च एतत् द्वितयमाधिकृत ज्ञातव्य | द्वित्वे सिद्ध न भवति। विपुपुपतु उचिच्छिपति । आशास्त्रपरिसमाते । पूर्वस्मिन् शास्त्रे सार्द्धद्वि +हादिद्वित्वे॥ ४२ ॥ इत्यादयो द्वित्वे कर्तव्ये पादचतुरध्याये कर्तव्ये पर शास्त्र सार्द्धपादम । सिद्धा न भवति । द्रोढा । द्रोटा । द्रोग्या द्रोग्या। सिद्ध भवति । इत उत्तर च पूर्वस्मिन् गलो गल । गरो गर । योगे कर्तव्ये परः परो योगोऽसिद्धो भवति । * नो मृदते खं ॥४३॥ मृर्दोऽते वर्तमानस्य न- त आहु । द्वा इमौ । यवखस्याऽसिद्धत्त्वात् । कारस्य स भवति । राजा । राजभ्या । राजत्व । दी एपौ न स्त । अमुप्मै । अमुष्मात् । उत्वम्या राजता । राजतरः । राजतम । मृदत इति किं । सिद्धत्वात् स्मायादयो भवति । पचन् । नखे | देवान्वदेरन् । नहाभ्या । वनाभ्या । पदस्येति तखमसिद्ध । किं । राजानौ । राजन । शुफिका यत्सुगर्माण क्षामिमानौजढत्सुगी । न कौ॥४४॥ पदातम्य नकारस्य खन पक्षमाशीप्पु गोलिण्मान् कुर्वति पिपठीः सुभुत्। स्यात् को परे । हे राजन् । हे तक्षन् । नखं सुविधिकृत्तुकि ॥३६॥ सुप सुपि नपि वा ॥ ४५ ॥ नपुसके नख न स्याद्वा च विधि कृति तुक च प्रति नखमसिद्ध भवति । कौ परत । हेचर्मन् । हे चर्म । राजमि । राजभ्या । राजभ्य । ऐस्दी ममोड्झयो मतोर्वोऽयवादिभ्य ॥ ४६ ॥ एथ न भवति । वृत्रहभ्या वृत्रहभि । नखाऽसि / मकारातादवर्णातान्मकारोकोऽवर्णोड झयताञ्चो द्धत्वातुग्न भवति । मुविधिकृतुकीति किं राजी- | चरस्य मतोर्वत्व म्यात् यवादीन्विहाय । किम्बान् । यति । वृत्रहच्छत्र । नियमोऽय-एतयोरेव नखम- इदम्वान् । शीलवान् । गुणवान् । विद्यावान् । सिद्ध नान्यत्र । हस्त्यश्व । राजावला । लक्ष्मीवान् । यशप्त्वान् । भास्वान् । उश्चित्वान् । न मु टाविधौ ।। ३७ ।। टास्याने टानिमित्त । ममोड्झय इति किं धीमान्।अयवादिभ्य इति किं । च विधौ कर्तव्ये मुभावोऽसिद्धो न स्यात् । अमुना | यवमान् । उर्मिमान् । भूमिमान् । चारुमतीत्यादि । मुत्त्वम्य सिद्धत्वात् सुलक्षणो नामावः सुप्यदीत्व खौ ॥ १७ ॥ खुविषये मतोर्वो भवति । च सिद्ध। कपीवती । ऋपीवती । अहीवती । + तादेशस्त्यपे ॥ ३८ ॥ त्यविधौ पत्वविधौ चर्मण्वत्पऽष्ठीवचक्रीवत्कशीवद्रुमण्वात्।। १८|| चर्तव्ये तसंज्ञकादशोऽसिद्धो न भवति । क्षीण एते निपात्यते खौ । चर्मण्वती नदी। नकारस्य खा. तरति-क्षीविक । यूक्ण । वृणवान् । त्यप इति पवादा णत्व निपात्यते । अष्ठीवान् जपोरुसधि । किस्म । लग्नवान् । आस्थिशब्दस्य अष्ठीभावो निपात्यः । चक्रीयान् * पो युउतकोः ।। ३९ ।। ररत्वे छे तुर्कि च राजगईमार्थे चक्रस्य चक्रीभावो निपात्यते । कक्षी- -- ·रघुराचि ] शन्दपवद्रका ! म.पा. ३ । - -- वान् । अपिहम्त्यर्थे भागन्दम्य कक्षीभावः। गारक । गलन । गरण ! अचीति किं गाणं । रुमध्वान् । मत्रिपर्वताऽर्थे रवणम्य स्मण्भाव । *यहि ॥५०॥ यो रेपन्य यडि ले भवति । खाविति कि । चर्मवती । अस्थिमान् । चत्रवान्। निगिन्यते । निगिल्यते । निजेगिल्यत । कक्षावान् । लवणवान् । * गरगल विषाऽज्यगे ॥ ५८ ॥ अनयोदिपे * अधों चोदन्वान् ॥ १९॥ अन्यौ सौ प्राण्यगे च अस्वरले निपात्येतागरो विषागाठ । व उदकम्य उदन्मठौ निपात्यः । उदन्वान् सांवस्य च ॥ ५९ ॥ ममनकातम्य व घटो मेपश्च | उदन्वान् समुद्रः ऋपि , आश्र- | भवति । मवान् । विद्वान् । श्रेयान् । पुम्या । यश्च । उदकवानन्यत्र। पदम्येति कि ' मवतो। राजन्वान्सौराज्ये ॥ ५० ॥ सौराज्येऽर्थे रात् स ॥ ६० ॥ रेफादुत्तरम्य सकारम्य रानवानिति निपात्यते । राजन्वान् देश ! राज स्व भवति । क्टचिनी । जिही । मातु । न्वर्ती पृथ्वी । सौराज्य इति कि राजवान् देशः। नियमायोऽय योग । रेफात्मन्येव सं नान्य- कृपो रोलोऽकृपादीनां ॥५१॥ कृपे रेफन्य | स्य । क । न्यमार्ट । स्व भवति कृपादीम्त्यक्त्वा । करसेत । क्लप्सः । घि वा ॥६१॥ पनारादौ परत सखवा म्यात्। क्लसवान् ।क्लप्यते। क्ल्पकः। अकृपादानामिति आध्य । आव । आशाध्य । बाशाय । किं । कृपा। कृपणः । कृपाणः । कृटिः । चकाघि । चकाद्धि । करः । कर्पट परः। झलो झाले ॥६२॥ झल परम्य सका गे रयौ ॥ ५२ ॥ मे रेफेम्य राटेशो भव रम्य झलि परे स भवति । अभेता । अभित्त । त्यऽयतो परतः । प्लायते । परायते । अयाविति अमित्या । अछित्त । अन्थिा । झल इति कि अमस्त । झलीति : अमत्स । x निर्दुमतेर्वा ॥ ५३ ॥ एपा रेफम्याऽयो माहोः ॥ ६३ ।। प्राताद् गो परम्य सका लो वा मवति । नित्यते। निरयते । दुर्लयते । दुर रम्य स म्यात् झलि परे । अकृत । अकृया । यते । प्लत्ययते । प्रत्ययते । प्रादिति किं । अप्लोष्ट अच्योष्ट । गोरिति किर परेयांकयोगे ॥ ५४ ॥ परे रेफन्य लो वा ] अलाविष्टा । वा भवति पादौ परे । पल्धिः। परिघ । पत्यक | स्फादे स्कोऽते च ॥ ६४ ॥ सकारक पायक परियोगः । परियोग । कारयो सफादौ वर्तमानयो संभवति झलि पदाते +डश्वफिहादीनां॥५५॥माफिडादीना रेफम्य ड च । रन । सनवान् । साधुरम् । तद। कारम्यचलो वा स्यात् लाफिट । माफिड लोमानि । | तप्टवान् । काष्ठतट् । आनष्ट । स्फादेरिति । रोमाणि । कर्म । कर्म । अल [अरमपिट । न्यन्त ।शत । अते चेति कि राजिता । तक्षिता । अफिड । चूढा ! चुला । गुल । गुड । पीला। चोः कु ॥ ६५ ॥ चवर्गम्य कवर्गादशी भवति झल्यते च । वक्ष्यति । वका । वाक् । * ग्रोऽचि ॥५६॥ गिरतेः रेफम्य लोवा म पक्का । पक्तु । पक्तव्य । ओदनपत् । यत्यबादौ परत । गिरति । गिरति । गालक । हो ॥६६॥ हफारस्य दारादेशो भवति - कि प्राय । - । पीडा । जल। जह। .

·मनातनजैन मंथमालाया [जैनेंद्र- । . वोटा । गुणवट् । सट् । । । झज्यंते च । लेढा । लेढुं । लेढव्यं । गुडलिट् । क्रोत्स्यति । झप इति किं दास्यसि । स्वोरिति कि ? योद्धा। दादेोः ॥ ६७ ।। दकारादे| हस्य घ धः ॥ ७४ ॥ दधातेझपंतस्य यशो मप् कारादेशो भवति झल्यते च । दग्धा । दग्धुं । स्यात् झलि परतः । धत्से । धत्त । धत्तेः । घत्थः । दग्धव्यं । कर्मेधनधक् । दादेरिति किं ? परीषह । योऽन्येषां ॥७५|| दधातेडुबंतस्य यशो धोरिति किं ? दामलिट् । भए भवति झल्यन्येपामाचायाणा मतेन । धातः। वा दुइमुद्दष्णुष्णिहां ॥ ६८ ॥ एषां धात्थः । दाता । दात्थः । हकारस्य घो वा स्यात् झल्यंते च । द्रोग्या । *धेस्तयोः ॥ ७६॥ धेटो यदुवंतात्परयो- 'द्रोग्धुं । द्रोग्धव्यं । ध्रुक् । द्रोढा । द्रोहुँ । स्तथोरेकेषां मतेन भप्स्यात् । दाद्धः । दाद्धः । द्रोढव्यं । भुट् । मोग्धा । मुक् । मोटा। मुट् । दातः । दात्थः । स्नोग्धव्यं । स्नुक् । स्नोढव्यं । स्नुट् । स्नग्धा । * अधः ॥ ७७ [अदधातेः अपंतात्तयोर्भप स्निक् । स्नेढा । स्निट् । स्यात् । लब्धा । लब्धं । लव्धव्यं । अलब्ध । नहो धः ॥ ६९ ॥ नहेर्हस्य धादेशो भवति अलव्याः । दोग्धा । दोग्धू । दोग्धव्यं । अध झल्यं ते च । संनद्धः। संनद्धवान् । नद्धा । नर्छ। इति किं ? धत्तः । पत्थः। नद्धव्यं । परीणत् । झलो जश ।। ७८ ॥ झला पदांते वर्तमान- आहस्थः ।। ७० ॥ आहो हस्य थो भवति स्य जश भवति । सुवागाचार्यः । तत्वविद्याति । झलि । सत्यमात्य त्वं । अजन्न । त्रिष्टुम् । अपभ्रस्जमृजमृजयजराजभाजच्छशां पर पढोः कः सि ॥ ७९ ॥ षकारढकारयोः ॥ ७१ ॥ पश्चादीनां छकारशकारयोश्च झल्यंते ककारादेशो भवति सकारादौ परतः । पक्ष्यति । च पो भवति । वष्टा । वृष्टुं । व्रष्टव्यं । कर्मवृट् । तोक्ष्यति । लेक्ष्यति । वक्ष्यति । सीति किं-द्वेष्टि। भ्रष्टा । भ्रष्टुं । भ्रष्टव्यं । धानामृट्। स्रष्टा । सप्टु। *द्रात्तस्य तो नोऽमत्पमूर्ख ॥८॥ सष्टव्यं । तीर्थसृट् । मागें । माटुं। मार्टव्य । | दकाररेफाभ्यां परस्य तसंज्ञकस्य तकारस्य कर्ममृट् । यष्टा । यष्टु/यष्टव्यं । देवेट् । राष्टि। नत्वं भवति दस्य च पूर्वस्य-मदादींस्त्यक्त्वा । मुराट् । प्राष्टिः । विनाट् । प्रष्टा । प्रष्टुं । प्रष्ट- भिन्नः । मिन्नवान् । छिन्नः। छिन्नवान् । पूर्णः। व्यं । धर्मप्राट् । वेष्टा । वेष्टुं । वेष्टव्यं । विट् । गूर्णवान् । च आचरणे। चीर्णः । चीर्णवान् । परिबाट ।।७२।। परेमॅजेर्डत्वं निपात्यते पदाते । द्रादिति किं ? मुक्तः । मुक्तवान् । तस्येति किं ! एकाचो पशो भए झपः स्वोः ॥७३॥ | मितिः । अमत्पमूर्छामिति किं ? मत्तः मितवान्। धोरेकाचो शपंतस्य योऽवयवो वश् तस्य भए । पूर्तः। पूर्ववान् । मूर्तः । मूर्तवान् । स्यात् , सकारे ध्ये च पदांते च । भोत्स्यते । स्फादेरोता धोर्यण्वतोऽध्याख्यः ॥८॥ अमुद्ध्वाधर्मभुन् । घोक्ष्यते।अघुवं । मंत्रघुद्। । स्फादेख्यिावर्जितादाकारांताद्धोर्यण्वतः परस्य धोक्ष्यते । अधुग्ध्वं । गोधुक् । एकाच इति किं ? | ततकारस्य नो-मवति । संस्त्यानः। संस्त्यान- दामलियतीति किप्-दामलिट् । यश इति कि । वान् । निद्राणः । निद्राणवान् । ग्लानः ।

·घुति ] शम्दार्णवद्रिका । . . . पा३ । 1 - ग्लानवान् । स्पादरिति कि यातः। यातवान् । सिनो ग्रास स्वयमेव । कमस्तरीति कि सितो आत इति कि । च्युत । च्युतवान् । धोरिति गलो ग्रासेन । प्रास इति किं । सिता पाशेन शूगरी। निर्यातः । यण्वत इति किं । प्सातः । निर्वाणोधाते ॥ ९० ॥ निस्पूर्वाद्वाते अधाख्य इति किं । ध्यात । ध्यातवान् । स्ततस्य नो निपात्यतेऽजातेऽर्थे । निर्वाणो मुनि । स्यात । रयातवान् । अवात इति किं ? निर्वातो वात । खादे ॥ ८२ ॥ ल्वादिभ्यः ततस्य नका दुखो दीथ ॥ ९१ ॥ दुगुभ्या ततकारम्य रादेशो भवति । लनः । लूनवान् । जीनः । नो भवति तत्सन्नियोगे दीश्च । दून । दूनवान् । जीनवान् । धून । लीनः। गूनः । गूनवान् वत्सः। ऋतश्च ते ॥ ८३ ।। सकारातेभ्यो ल्वा शुप्पचोः क्वौ ॥ ९२ ॥ आभ्या ततकारम्य दिभ्यश्च क्तेस्तकारस्य नो भवति । कीणिः । | ककारवकारादेशी स्त । शुष्क । शुप्फवान् । धूनिः । नि । पक्क । पकवान् । ओदितः ॥८४ | ओकारतम्ततक्रारम्य नो सोमः ॥९३ ॥ क्षायतेस्ततकारस्य मादे भवति । पीन । पीनवान् । भग्न । भग्नवान् । | शो । भवति । शाम । क्षामवान् । * क्ष्य ॥ ८५ ॥ कृतीत्वात् क्षेमतका रस्य प्रस्त्यो वा ॥ ९४ ॥ प्रत्यायतेत्ततकारस्य नो भवति । क्षीणः । क्षीणवान् । दीत्वनिर्देश । मो वा स्यात्। प्रस्तीत । प्रस्तीम । प्रस्तीतवान्, किं क्षितोऽसि जाल्म। प्रस्तीमवान् । प्रपूर्व किं । सम्त्यानवान् | * नाधाघ्राहीनुदोंदविते; ॥८६॥ एंभ्यस्तत फुल्लः ॥९५॥ फुलेर्विसरणार्थात्तस्य लो नि कारस्य नो वा स्यात् । नाण । नार । नाण पात्यते । फुल्लो वनस्पतिः। वान् । त्रातवान् । प्राण धात प्राणवान् । समुदः ॥ ९६ ।। समुद्भया परः फुल्लो नि घातवान् | प्राणः । घात घ्राणवान् । प्रातवान् । पात्यः । सफुल्लः । सफुल्लचान् । उफुल्ल । हीण । हीत । नुन्नः। नुत्त । समुन्न । समुत्त | उत्फुल्लवान् । नियमार्थमिद समुद्यामेव नान्य विन्नः। वितः। साद् । प्रफुल्ता लता। श्याचिदिवोऽस्पर्शापादानजये ।। ८७ ॥ क्षीरकृशोल्लाघाः ॥ ९७ ॥ क्षीवादीनात एभ्य ततकारस्य नो भवत्यस्पर्शादौ प्रतिशीन । शब्दस्य ख निपात्य क्षीब । क्षीरवान् । कृशः समनौ । शकुनेः पक्षौ । आङ्न । अस्पर्शा | कुशवान् । उल्लाघः । उल्लाघवान् । दाविति किं शीतो बात । उदक्तमुदक कूपात् । *मित्त शक्ल ॥ ९८ ॥ मिदेः तस्य नत्वा- द्यूत वर्तते। भायो निपात्य. शकलार्थश्चेत् । मित्त । दारुखड पो नाशे ॥ ८८ ॥ पुनातेस्ततकारस्य नो मिर्त्यर्थः । भिन्नमन्यत् । भवति नाशेऽर्थे । पूना यबा । नाशे इति किं ? *वित्त ख्यातार्थ ॥९९॥ लाभार्थाद्विदेःक्तम्य पूत धन । नत्वाभावो निपात्य ख्यातपर्यायोऽर्थपर्यायो वा सेः कर्मकारि ग्रासे ॥ ८९ ॥सिनोतेस्त भवति चेत् ।वित्त विश्यात वित्त धन चिन्नमन्यत्। तस्य नो भवति मासे कर्माण कर्तृत्वेन विवक्षिते। कित्यस्य कु॥१००॥किस्त्यो यम्य तस्य धो - ·'२०८ सनातनजेनमयमालायां-- [ जैनेंद्र । कुत्वं भवति । हृदयम्पृक् । तादृक् । असाहक् । म्योः ॥ ११२ ॥ धोकारस्य नादेशो भवति त्यग्रहणासहस्रगिति सिद्ध । मकारवकारयोः । जंगन्मि | जंगन्यः । जंगमः। * नशे ॥ १०१ ॥ नशः धोः पदस्य कुर्वा दी बोंरिगुङः ॥ ११३ ॥ रेफवकारांत भवति । जीयनक् । जीवनट् । स्य धोरिकः उहः दीर्भवति । गीः । घः । पू॥ ससजुपो रिः ॥१०२॥ सकारस्य पदांतस्य आशीः । गीभ्यां । धूभ्यां 1 घोरिति किं? मुनिः। सनुपश्च रिभवति । जिनः । संयतः । सजूः । हल्यभईरः ॥ ११४ ॥ हलि परे रेफ- अहन||१०३॥ अहन्नित्यम्य पदस्य रिभवति। | वकारातस्य में कुर्छवर्जितस्य धोरिगुरुः दी. अहोभ्यां । अहोमिः । दीर्घाहाः कालः । भवति । गीर्णः । गीणः । विस्तीर्णः। दीव्यति । x रूपगत्रिरथांतरे ॥ १०४ ॥ अहो रिभवति सीन्यति । अभकुछर इति किं ! धुर्यः । दिव्यः । रूपादिपु परतः । अहोरूपं गत । अहोरात्रिरा कुर्यात् । छुर्यात् । गता । अहोरयांतरं । एप्विति कि अहर्ददाति । उद्योः ॥११५॥ उद्भूतयो रेफवकारयोरि- रोमुपि ॥ १०५ ॥ अहो रेफादेशो भवति गुडः दीर्भवति । कूईते । तूर्वति । कीर्चयति । असुपि परे । अहः । अहरेति । अहर्गच्छति । प्रतिदीना । प्रतिदीन्ने । अमुपीति किं ! अहोभ्यः । दादुर्दो मोऽदसोऽसेः ॥ ११६ ॥ अद. । वाहपत्यादिपु ।।१०६॥ अहरादीनां पत्या- सोऽसकारस्य दात्परम्य वर्णमात्रस्य उत्त्वं दस्य च दिपु रो या स्यात् । अहपति । अह.पतिः । मलं स्यात् । अमु । अमी । अमून् । अमूभ्या। गीपतिः । गी:पतिः । प्रचेता राजः प्रचेतो राजः | असेरिति किं ? अदम्यति । अदः कुलं । वसुमुध्यस्वनडुद्दा दः ॥ ११७॥ यम्या. श्याः ॥ ११७ ॥ अयंतस्याऽइसो दा- दीनां सकारत्कारयोः दकारादेशो भवति । सरस्य वर्णमात्रस्यात्वं दम्य च मो वा भवति । मुर्विद्वन् । मुविद्वद्यां । उखासत् । पर्णव्यत् । अत्राचार्य्यमतमेदा.. उपासद्भया । पर्णध्वया । स्यनदुत् । स्वनद्यां। परतः केचिदिच्छंति केचिदिच्छति पूर्वनः । 'स्यनादिः । पदम्येति किं ? विद्वम्यति । उगया केचिदिच्छति केचिदिच्छंति नोभयोः ।। तिपि घोः ॥१०८॥ धो: सकारम्य तिपि दो अदगुयह । अमुद्रयह । अमुमुगड् । अदयद् । गवति । अनकादयात् । अन्यशादयान् । बहुप्रीः ॥ ११८॥ बहुपु वर्तमानम्याऽ. सिपि रिखी ॥१०९॥ पो: सकारस्य वा रि- दसो दायरम्य कारम्य ईत्वं म्यात् । अमी । भवति सिपि परतः । पक्षे दश्च । अचकान्त्वं, / असीभिः । अमीभ्यः । अमीषा । अमीषु । अचमात्त्वं । अन्यशास्त्र, अन्वशात्त्वं ! बहुविति किं ! अम् कन्ये । दः॥११०॥ पोर्दकारम्य रिवार्भवति मिपि। पास्यटः पः ॥ ११॥ वाक्यस्य रे. पो पक्षे दः । अभिनम्यं । आमिनत्वं । भवनीत्येपोऽधिकारी वेदितव्यः । दूगट्ने । आ. मा नः ।।.१११ ॥ घोर्मकारस्य नो भवति । गच्छ गोः जिगदचा। यास्यग्रहण कि! पदाना प्रशान् । प्रदान् । प्रदान्भ्यां । प्रतान् । मा मन् । टेरिति कि ! अनत्यम्याप्यची यथा. महानग्यां। स्यात् । धर्मवा३त् । . .

·तः ] गम्मानमदिवस. ५.पा. ३ । २०९ * * चितीचे भाष प्रत्यऽभिवादेवीशूद्र का ॥२०॥ दत्त । अलावि ही ३ । अनाविषं हिापृष्टोक्ता- स्त्रीशूद्रजित प्रत्यभिवादे वर्तमानस्य वास्य- विति किं ? अाप हि कट देवदत्त ! स्य रेः पो वा स्यात् भोःगन्दम्य च । अभिवादये १२६ ॥ चिदित्येतस्मिन्निवाथै देवदतोऽहं मोः । आयुप्मानेधि देवदत्ता ३ । प्रयुज्यमाने वाक्यस्य टेः पो वा स्यात् । राजा आयुप्माधि देवदत्त । अभिवादये, देवदत्तोऽह | चिद व्या३ ।पक्षे न । चितीति किं ? अग्नि- भोः । आयुष्मानेधि भीः ३ ॥ आयु- रिच भायात् । इव इति किं ? कथंचिदाह । मानधि भोः । अस्त्रीशूद्र इति किं ! अगिया- * प्राची विचारे ॥१२७|| विचारे वर्तमा- दये-गार्म्यहं भोः । आयुष्मती भव गार्गि । नम्य पाचः पूर्वस्य वाक्यम्य टेः पो वा भवति। अभिवादये रुपजकोऽहं भोः। कुशल्यमि रुपजका अहि ३ रज्जुर्नु । अहिर्नु रज्जुर्नु ।स्थाणुर्ने ३ *दूराछूते ।। १२१ ।। दूरात् घूते-आहूय- पुरुषो नु । पक्षे न । माने यास्यस्य टेः पो या स्यात् । आगच्छ भो * प्रतिश्रुतिपु ॥ १२८ ॥ प्रतिश्रवणादिषु जिनदत्ता ३ ॥ पक्षे न भवति । वर्चमानस्य वाक्यस्य टेः पो वा भवति । गां मे हैहेप्वेपामेव ॥ १२२ ॥ हैहयोः । देहि भी.। हंत ते दाम्यामि ३।अनित्यः शब्दो प्रयोगे तयोरेव पो वा भवनि । है ३ देवदत्त । भवितुमर्हति ३ । देवदत्त भोः किमात्थ ३ । आगच्छाआगच्छ है ३ देवदत्त । है देवदत्त पूजिने ।। १२९ ॥ पूजितेऽर्थे टेः पो वा आगच्छाआगच्छ है देवदत्त । हे ३ गुरुदत्ताह ३ । भवति । शोभनः खल्वसि देवदत्वा३ । पक्षे न । देवदत्त आगच्छ। आगच्छ हे३ गुरुदत्त । पक्षे-हे * कोपादौ म्रौ ॥१३०॥ कोपादिप्वर्थेषु गुरुदत्त आगच्छ । गुरुदत्त आगच्छ है । टेर्वा पो भवति नौ परतः। माणवक३माणवक । * लनृतोऽनंत्यस्याऽप्येकस्य रोः ॥१२३॥ अविनीतका ३ अविनीतक । इदानी ज्ञास्यसि लकारस्य ऋर्जितस्य च रारनंत्यस्यांत्यस्यापिटेश्च । जाल्मेत्यादि । न च पक्षे । एकस्य पो वा स्यात् । आगछ हे क्ल. ३प्त *भर्सेऽन्यतरस्य ॥१३शमलनेऽर्थेऽन्यतर- शिख । आगछ हे क्लुप्तशिखा ३। आगछ है । स्यैकम्य वा पो भवति । चोरा३ चोर चोर बंध- क्लप्तशिख । दे३ वदत्त । देवदा ३ । देवदचा । यिप्यमि त्वा । मारायप्यामि त्वां । ३ । पक्षे न भवति-देवदत्त । अतृत इति किं ! * मिहोपेक्षस्यांगेन ॥१३२।। मर्सेऽर्थे कृष्णमी ३ ३ । कृष्णमित्रा ३ । रोरिति किं ! | मिडंतस्य वाफ्यातरपदाकाक्षस्य वा पो भवत्यंग- देवदत्त । वकारात्परस्य मा भूत् । एकपति शब्देन योगे । अंग ठूजा ३ इदानीं ज्ञास्यसि किं ! अनेकस्य रोः टिना च सहायोगपा), ॥ जाल्म | पक्षे न । मिड इति किं ? अंग देवदत्त *ओं मारंभे ॥ १२४ ॥ ओमित्येष प्रारमे मिथ्या वदसि । अंगेनेति किं । देवदत्त कूज प्रणामाद्यभ्यादाने पो वा स्यात् । ओ३म् वृषभं । इदानी ज्ञास्यसि जाल्म । भर्ल्स इति कितअंगाधी- पवित्रं प्रणमत । पक्षे नाप्रारंभ इति किं ? ओंददामि। प्व मोदकं दास्यामि । हैः पृष्टोक्तौ ॥ १२५ ॥ पृष्टोक्तौ प्रतिय- *संयाशी प्रेपे ॥१३३।। एप्वथेषु मिहतस्व चने हेः पो वा स्यात् । अलावाः केदार देव- । वाक्यांतराकाशस्य टे. पो या भवति । स्वयं घो- - ·सनातनजैनग्रंथमा लाया। [अनद्र २१० दन मुक्ते३ उपाध्याय शक्तून् पाययति। पुत्राश्च । सीरादेशः सुक्चागम: पर्यायेण भवत । पुस्खात, लप्सीष्ट ३धन चाकट कुरू ३ग्राम च गच्छ।पक्षे न! | पुस्खात । पुँस्कोरिलः । पुम्कोकिला । पुमा *प्रश्नोत्तयो प्रतिपद ॥१३४|| प्रश्ने तदुक्तौ । स चालयतीति पुंश्चली । पुश्चली । पुँरपुत्रा । च प्रतिपद टे पो वा भवति । अगमा ३ पूर्वा- पुस्पुत्राखयोति किं ? पुगवः। पुनागः, पुदासः । ३न् अामा ३न् देवदत्ता ३ । अगमा३म् जिन | अम्पर इति किं ? पुंक्षुरः। दत्ता ३ । पक्षे न । प्रश्नोक्त्योरिति किं नश्छव्यऽप्रशाम् ॥२॥ नकारस्य पदात- त्वं ग्राम गच्छ। स्याम्परे छवि सी सुकौ स्तः प्रशान्शब्द विहाय। *प्रश्ना_विचारमत्यभिवादेप्येचीऽतेऽदेरादि भवॉश्छादयति । भवाप्ठकारीयति । भवास्थुडति । दुत्पर ॥१३५॥ प्रश्नादिप्वर्थे वाक्यस्याते वर्तमान भवॉश्चरति । भवॉप्टोकते । भवॉस्तरति । छवीति स्यादिसज्ञकस्य एच आकारः पो भवन् इदुत्पर | किं । भवान् करोति । अप्रशानिति किं १ प्रशान् आकारः पो भवति । अदास्तस्मा३ इ । अदा चिनोति । अम्पर इति किं ! भवान्त्सरुकः। पटा३ उ । शोभनः खल्वसि अग्निभूता ३ इ। 1 कांस्कान् ॥३॥कान्शब्दस्य कानि परे सी शोभनः खल्वसि । पटा ३ उ अध्येतव्य ! गृहा सुकौ निपात्यौ । कॉस्कान् । कास्कान्पश्य | ३६ उत वसतौ । आयुष्मता स्तः पुत्रपुत्रा । समः स्कृसि ॥४॥ सतुटकस्य कृनासकारे उप्रभादिविति किन्दस्यो३घातयिप्यामि त्वा। परे सम सी सुकौ स्तः। संस्कर्ता | सस्को एच इति किं १ भद्रकासि कुमारी३ । अत इति स्कृग्रहण कि सस्मरति । सीति कि सचस्कार । कि ? भद्रोऽसि गौः ३ । अदेरिति कि ' अपा +नून पि रीरुग्वा ॥ ५ ॥ ननशब्दस्य क्ला३म् ओदना३म् कन्ये३ । पकारे परे रीरादेशः रुक्चागमः पर्यायेण स्तः । खाचि सधौ ॥१३६|| एचः स्थाने यौ । न:पाहिं । न पाहि । नृन्पाहि । इदुतौ तयोरिदुतोरचिपरे यकारवकारादेशौ स्तः भगवद्भवत्वघवतो रि कावऽघस्यौः ॥६॥ सविविवक्षायाम् । अग्नाशयिद । पटा३वा । एषां को रिर्वा भवति तदैवाऽवशब्दस्य च ओख । अचौति किं ? अग्ना३इ गत । पटा३ उगतं । हे भगोः । हे भगवन् । हेभो । हे भवन् । हे सधाविति किं अमा३इ इद । सधावित्यधिकार अघोः । हे अघवन् । काविति किं हे भगवतौ । श्वाचतुष्टयात् । हे भवतौ । हे अघवती। इति जैनेंद्रव्याकरणे शब्दार्णवचन्द्रिकायां *ओदाघोऽशिया प्रकृतात् ओकारादव वृत्तौ पचमन्याध्यायस्य र्णाञ्च परस्य रेर्यो भवति-अशि परतः । भगोयन्न भोयत्र । कयास्ते । देवायासते । प्रकृतौकार किं. तृतीय पादः। गोरत्राअशीति किंग्भो खनसिारिति किं पुनरत्र । चतुर्थः पादः। +योऽस्पष्ट ख ॥८॥ ताभ्यां वकारयफारयो- रस्पष्टः ख च भवत्याशि परत । भोयत्र । भो पुमः खय्यऽपरे सीसुक् ॥ १॥ पुम इत्ये- अत्र । पटवु । पट उ । तमु । त उ । पदस्पेति तम्य यदत्य पदाते वर्तमानस्य भम्परे खयि परत किं नयन ।

·मानदिया। भ.५ पा.४। २१ । । कि इदमन । ४ M -चाऽनुयात् ॥ ९॥ अशांताद्वयोरम्पष्टः रिम्वुण । किमु उण | तद्वम्य मत । तदु स च वा भरत्युजितऽगि परत । पटविह । अन्य गत | मय इति किंम्बरु उपैति । अचीति पट इह । पटविह । तयाहु । ताहुः। तयाँहुः।। किं १ भम् भवतु । अनुनीति कि । पटवु । पट उ । आदिति किं । दमो समुद्तु प्रात् ॥१८॥ प्रात्परो यो टम् अपोयत्र । अघो अत्र । तदतात्सरम्याञ्चः नि य डमुड्मवति । त्रुधाने। हलि ।।१०। यो स भवत्यशि हलि सुगनिह । कुर्वन्नाम्त प्रादिति किं पादाम्ते । परत ! नित्यार्थमिद । भगो देहि। देवा याति । | अचीति कि । पठन् रमते । वृक्षहमति । आश हलीति किं । वृक्ष क्रोति । दो हि खं ॥१९॥ दकारस्य दारे परेस *नुग्मोऽम् ॥ ११ ॥ नुका मकारांतम्य च । भवति । गृह । लोह । पदम्य अ इत्यनुस्वारो मपति हलि परे । य से रि॥ २०॥ रेफम्य रेफे परे ख भवति। पम्यते । धर्म शृणोति । पाप हति । हलाति अग्नीरथेन । पुनारमते । अंते ॥२१॥ अने वर्तमानम्य रेफम्य असे नयापति अलि ॥ १२ ॥ नकारम्य इति विमर्ननीयो मवति । देवः । कविः। मकारम्य चापदाते वर्तमानम्य अ भवति झलि प्रात । अत इति किं स्वरत्र। परतः । यशासि । तेजासि | पुसि । अपदात गपरे सरि ॥२२ ॥ सभ्य विसर्गो भवनि इति किं भगवान् शतिः शरीति गिम्यः। पर बरि परतः। नरः सहकः । पुरुषात्मरति। समान ॥ १३ ॥ समा मकारम्य मकार कुषोः ॥ २३ ॥ सर्भूतयो फवर्गपव- एव निपात्यः राजती कसते परत. सम्राट मरत । यो गरे रि परत रेफम्य विसों भवति । रण कुर टुर भरि वा ॥१४॥रणकारयो वासः क्षीम । अदि मात । पुर टुकी वा म्तः शरि परे । प्रारछेते । 7. पौ च ॥२४|| सरि स्थितयो कुप्वोः मान्छेते । प्राडोनामुपण्डे। सुपशेने (सुपर परतः रफम्यकप इत्येतावादेशी भवनः शेते । शरीति किं प्रारोति । विमर्गश्च । अतस्गेनि, भन करोति । करस. नशि तुम् ॥ १५ ॥ पदातम्य नमारस्य । नति । क खनति । अन पचति । भन. शारे दुग्या म्यान् । कुर्चच्छेते । कुलशेने | पचति । नाति । वृक्ष परति । कुपो. बुर्जगते । शीति कि । कुर्वन्पटः। शित किम् । कचरति । दनाघुट् सोमः||१६|| डासंतानकारी गरि सश्च ॥ २५ ॥ रेपम्य मकारादेमो ताप मकारम्य चोऽययववर्जिनम्य धुडागमो भाति विमर्गध गरि परतः । शेने । कागते । भवनि। मधुलिमीदति । मधुलिग्मीदनि ।मदा पहे। क पहे। कम्मरनि । मरनि । नसाधुः। महा-साधुःस इनि मिलिट् पंटे। मनशामने । यशोमतीनगनि कि पति। अब शनि कि अस्थीतति । रेश मुपि ॥ २६ ॥ मी सपिरे सो पयो बोन्म ॥१५॥ मयः परम्य जः मानि विमर्गच । पयम् । परारियमार्योध्य यो या भवति अघि परे । या । शा। योग । रशिगनुपरम्यैव मुपि सचरिंग ।

·सनातनजे अथमालाया- [ जैनेंद्र २१२ - नान्यस्य । गापु । धूपु । नि पचति । चतुष्करोति । चतु-फरोति । चतु' 1 खम्परे ख वा ॥ २७ ॥ खय्परे शरि करोति । चतुप्पठति ।चतु"पठति । चतु पठति । रफत्य खं भवति वा । चेतस्सलति। चेताम्सलति। इसुसोऽपेक्षायाम् ॥ ३५॥ इसुसतस्य रेफ चेत स्वरति । कस्कदति । कम्फाति । का स्प सिर्वा स्यात् कुप्योरन्योन्यापेक्षायाम् । सप्पि स्पदति। सम्पर इति किं क सरति । कस्सरति । फरोति । सपिंकरोति । सर्पिः करोति । सप्पि छवि ॥ २८ ॥ रेफम्य सकारादेशो भवति पिवति । स पिरतिसपि पिबति । धनुप्खडय छवि परत । कश्छिनत्ति । कष्टकारः । कम्थुइति। ति। धनु विडयति।धनु खडयतिधिनुप्पाति। धनु कधरति । कप्टोफते । कस्तरति । पाति । धनुः पाति । इसुस इति कि पय कुरु । कुप्वोस्त्येऽझेः सिः॥ २९ ॥ कार्गपवर्गा । अपेक्षायामिति किं । तिष्ठतु सप्पिः पिबत्वम । दो त्ये परे शिवर्जितस्य रेफम्य सिर्भवति । काम्य नैकार्थेऽक्रिये ॥३६ ।। इसुसोरेफम्य सिर्न कल्पस्पाशेपूदाहरण । यशस्माम्यति । पयस्क- भवति क्रियापदहीनेकार्थपदम्थयो कुप्योरपेक्षाया। सं । पिप्क। पयम्पाश । त्य इति कि । पयः | सर्पिः कालक । यजुः पीतक । एकार्थ इति किं । पिबति । अझेरिति किं । मुहुः काम्यति । सर्पिप्कुभे । अफ्रिय इति किं ? सपिष्क्रियते ॥ * रेरेव काम्ये ॥३०॥ रेरिकारानुवधस्यैव सेऽस्थस्य ।। ३७ ॥ इससो रेफस्याऽ काम्ये त्ये सिरादेशो भवति नान्यम्य । पयस्काम्यति दुस्थस्य से सिर्भवति कुप्पोः परतः । सार्पप्कुड । रेरिति किं १ धू काम्यति । सर्पिप्पानं । धनुप्खड । स इति किं । आस्तो * निहिश्चतुरावि प्रादुसः ॥ ३१ ॥ सम्पिःपिन क्षीर अद्युम्थम्येति किं सत्सपिाकुडे । निरादीनां रेफम्य सिर्भवति कुप्वा परत । निष्कृप । कामिकसकुमकुशाकर्णीपात्रेऽतोऽझे ॥३८॥ निप्पेय । दुष्कृत । दुप्पीत । पहिफुरु । काम्यादिप्वतः परस्याझेः रेफस्य से अद्युस्थत्य बहिप्पिय । चतुप्फ । चतुष्पदी । आविष्कृत्य । सिर्भवति । अयस्कार । अयाकृत् । यशस्कामः । आविष्पठ । प्रादुप्कुर्यात् । प्रादुप्पच । अयम्कंसः । अयम्कुमा । अयस्कुशा । अयस्कर्णी । नम पुरसोस्त्योः॥३शाएतयोस्तिसज्ञयो रेफम्य | पयम्पा । अत इति किं । गी कारः। ध् कारः । सिर्भवति कुप्वो परतः । नमस्कृत्य । नमम्मी। अमेरिति किं स्वः कृन् । प्रात कारः। अधुम्थस्येति नमस्कर्तुं । नमस्कर्तव्यम् । पुरस्कृत्य । पुरस्कर्ता । किं सुपयप्कारः । त्योरिति किं नम कृत्वा । पुर कृता शिरोऽधसोः पदे ॥३९ ।। अनयोरयुस्थस्य तिरसो वा ॥ ३३ ॥ तिरसो रेफम्य सिर्वा रेफस्य पदे परतः से सिभवति । शिरस्पद । भरति । तिरस्कृत्य । तिर कृत्य । तिरस्फर्ता । अधस्पद । स इति किं ? शिरस पद । तिरः कर्ता। * कस्कादिपु ॥४०॥ एषु वर्तमानस्य रेफस्य मुच ॥ ३४ ॥ सुनतस्य रेफस्य सिर्वा स्यान् | सिर्भवति कुप्योः परत' । कस्का । कौतस्कृतः । कुपो परत: 1 द्विप्नुर । द्विगुरु । द्विःगुरु । भास्करः । अयस्पिंड । इत्यादि । द्विप्पठ । द्वि:पठ। द्वि पठ। त्रिफरोति । त्रिक *किणोस्ससे प ॥४१॥ कवर्गेण्भ्या रोति । नि करोति । निप्पचति । नि: पचति । परस्य सकारस्य सेश्च पो भवति । इत्याधिकारी ·सानिः] मान्दार्णवद्रिका । . ५। पा.४. २३ उप्यते । जमतुः ॥ जेयः । वक्ष्यति-त्यादशयोः । वाच । मुनिषु । निष्टोमने । अविष्टाभते ! अध्यष्टोमन । गरिनि मिव । सपिंप्काम्यति । किणोगिति किं यास्यति। किं ? दघि सुनानि । नुमभरः ॥ ४२ ॥ किण्म्यां परो यो नुम् *स्थासनिमामिचमनजोष्ट चस्य च शर् च तस्मात्सम्यो: पो भवति । सप्पीपि । ॥ १८ ॥ सादीनां गेः परेपामटि चे च सत्य. धनुपि । सपि पु | धनुःषु ॥ सत्यपि अस्य च चन्य पो भवति । अनुष्टाम्यति । त्यादेशयोः ॥ १३ ॥ ठाभ्यां त्यसकारस्य निष्ठास्यति । विष्ठाम्यनि । अभिप्यास्यति । आदेशसकारस्य च पादेशो भवति । एषु। एपा। | परिप्ठास्यति । अन्वष्ठात् । अनुतप्टी । अमि- मुप्वाप । साधुपु ! कर्तृषु । दिक्षु । पेणयति । निपेणयति । परिपेणयति । अभ्य- शास्त्रम्घसां ॥ १४॥ किनभ्यां परस्य | पेणयत् । ममिपिषेणयिषति । निपेति । विषे- एषां सकारस्य पो भवति । शिष्टः । शिष्टवान् । ति । अभिषेधति । परिपेयनि । न्यपेधन् । निपिपेध । विपिंचति। निपिंचति । परियिंचति । पणि चाण्णिस्तोरेवास्त्रित्स्वत्सहः॥४५|| अभिपिचति । व्यपिंचत् । विषिषिक्षति | विष- पणि पत्तमूते सनि परे चात्परस्य सकारस्य जति । निषजति । परिपजनि। मभिपजति । पादेशो मवति ण्यतानां स्तीतेश्च स्विदि स्वदि व्यपजत् । विषपंज । परिप्वजते । निवजते । सदो विहाय । सिपेवयिपति। मुप्यापयिपति । विप्वजते । परिपप्वंक्षने । तुष्ट्रपति । नियमोऽयं-णिम्तोरव पणि पत्र सदोपतेः ॥ ४९ ॥ अप्रतंगें परम्य मदेः नान्यस्य । मुसूपति । मिसिक्षति । एवकारः इष्ट-पो भवति । निपीटनि । विपीढनि । परिपदिति। नियमार्थः । णितोः पण्येवति मान्नु । असी- न्यपीदत् । निषीषयने । निपमाद । अभिपिष- पिरन् । तुष्टाव। पीति किं ? सिपत्र । पत्वनि- लति । अप्रवेगिति किं । प्रनिर्मादनि । देशः किं ? सियासति । सुषुप्पति । नकारग्रहणं स्तन्भे ॥२०॥ग:परन्य स्तंभे पो भवति । किं. व्यातिमुषुपिपे । चादिनि कि ?प्रतीपिपति । निष्टम्नाति । प्रतिष्टम्नानि । परिष्टम्नाति । अम्वित्स्यत्मह इति किं ? मिम्बेदयिपति । सिम्वा- विष्टनातिप्रत्यष्टम्नानाप्रनितम्टमाप्रदिवारम्यते दयिपति । मिमाहयिपति । * आश्रयाऽविद्राववाच ॥५१॥ भवा- *संनेया ।। ४६ ॥ संजण्यंतम्य पणि चाय-स्तरम्य म्नः परागदयो भवनि माश्रय-अवि- रम्य पो वा स्यात् । मिर्षजयिपनि । मिमंजयिपति। | रे कर्डि चार्थे । अवष्टम्याम्ते । अपष्टव्ये मैने । गे: मृयमुमोस्तुम्नुभोऽथ्यऽपि ॥ १७॥ अहोमुभटम्यावरमः पम्विति किं! अवस्नया गेरिगंवातरेषां पपा मफारम्याटि मन्यऽमत्यपि पो| वृपल ! चन्दादुपटमः । भयनि । परिपुणौनि । विपुणोनि । अभिषुणोनि। बंदच स्वनाशने ॥ ५२ ॥ येरवाणेदरम्न पर्यपुगान् । निपुयति । विषुवति । परिपुदति । स्वनः यो भवनि-अमनेऽथे । विवाति । न्यवन् । विध्यति । नियनि । अभिप्यति । व्यध्यपन् । नमिनायमभिष्टीमि । अभ्यष्टान् । प्यन्यते । असन नि ! पिम्पनति मृदंगः । निष्टोनि । विष्टौति । परिष्टोति । अभिष्टोमने । परिनिर्वः संब ॥ ५३॥ एम्बा सेवन: व्यवनन् । विश्वान । अवयनन् । मा , ·२१४ सनातन जैनापमालाया- [जैनेंद्र अटि चे च सत्यसत्यपि पो भवति । परिपेयते । स्फुरिस्फुल्योनिनें। ॥ ६ ॥ निमनिम्या पर्यापेवत । परिपिषेविपते । निषेवते । विषेवत । परयो स्फुरिस्फुल्यो पो वा स्यात् । नि कु. न्यपेवत् । व्यपेवत् । रति, नि:स्फुरति । निष्फुरति, निस्फुरति । नि * सितसयस्य ॥ ५४॥ परिनिविभ्य सित | फुलति । नि म्फुलति । निफुलति,निस्फुलति । सययो पो भवति । परिपतः । निपित । वि वे ॥६१॥ वेरुत्तरयोस्तयो पो वा स्यात् | पितः । परिषयः । निषय | विषयः । विष्फुरति । विस्फुरति । विप्फुलति।विस्फुलति । सिवुसहसुदस्तुम्वजः ॥ ५५ ॥ तेभ्यः *स्कभ्नः पः ॥ ६२ ॥ वे परस्य स्कभ्नाते सिवादीना पो भवति । परिपीव्यति । निपी पो भवति । विष्कम्नाति । विष्कभिता । विष्क- व्यति । विपीव्यति । परिपहते । निपहते । भक । पुन पो नित्यायः । विपहतापरिष्कानेमिमाथ परिष्टौति परिप्वजते । इणः पावलुइलिटां धो ढः ॥ ६३ ॥ वाऽटि ॥ ५६ ॥ तेभ्य सिवादीना अटि इण परेपा एषाधकारस्य ढो भवति । चेषीदा । पो वा स्यात् । पर्य्यपान्यत् । पर्यसीव्यत् । च्योषीव । अचेद्वाअच्योवाचकृवे । ववृद्वे। न्यसीव्यत् । न्यपीव्यत्ाव्यपीव्यत् । व्यसीव्यत् । | इण इति किं ! पक्षीध्व । एपामिति किं स्तुध्ये। पर्य्यपहत । पर्यसहत । न्यपहत । न्यसहत । * वेण्ञः ।। ६४ ॥ इणः पराभ्या इनिभ्यां व्यपहत । व्यसहत । पर्यप्करोत् । पर्यस्करोत् । परेपा तेषा धकारस्य ढो वा स्यात् । लविषीद्व । न्यप्फरोत् । न्यस्करोत् । व्यप्करोत् । व्यम्करोत्। लविपीध्व । अलविद्व । अलविध्व। लुलविवे । पर्थ्यप्टौत् । पर्यन्तौत् । न्यष्टोत् । न्यस्तौत् । | लुलुविध्धे । प्रातिषीवं । प्राहिषीध्व । व्यष्टौत् । व्यष्टोत् । पर्यप्वजत् । पर्यस्वजत् । सेंगुले सगे ॥ ६५ ॥ अगुले.परस्य सगे न्यप्वजत् । न्यस्वजत् । व्यप्वजत् । व्यस्वजत् । सकारस्य से पो भवति । अगुलिपगासे इति किं । * स्यदोऽभ्यनोश्वाऽजीवे ॥ ५७ ॥ अभ्य अगुलेः संग । नुभ्या तेभ्यश्चोत्तरस्य स्यदे पो वास्यादजीवेऽथी भीरोः स्थान ॥ ६६ ॥ भीरोः परस्य अमित्यदते, अमिष्यदते तैल । अनुप्यदते, | स्थानस्य से पो भवति । भीरुष्ठान । अनुस्यदते । परिस्यदते, परिप्यदते । निप्य ज्योतिरायुपः स्तोमः ॥ ६७ ॥ आभ्या दते, निस्यदते । विष्यदते, विस्यदते । अजीव स्तोमस्य पो भवति से ।ज्योतिप्टोम | आयुप्टोम । इति किं । अभिस्यदते मत्म्यः । * स्तुच्चाग्ने ॥६८॥ अग्ने परयोःस्तुत्स्तो वेः स्कंदोऽते ।। ५८ ॥ वे परस्य स्कदेवा | मयोः से पो भवति । आग्निष्टुत्। अग्निष्टोम । षो भवति-अतसज्ञके परतः । विष्कत्ता । वि मापितु स्वस ।। ६९ ॥ आभ्या स्वसू स्कता । अत इति किं विस्कन्नः । विस्कन्नवान्। सकारस्य पो भवति से। मातृष्वसा!पितृप्वसा । परे ॥५९॥ परे परस्य स्कदेर्वा पो भवति वाऽनुपि ॥ ७० ॥ अनुपि से ताभ्या स्वमु पारिप्कचा, परिस्कत्ता । पृथक्सूत्रात् तेऽपि स्यात् । | पो वा स्यात् । मातुः प्यसा । मातुः स्वसा । परिष्काण , परिस्कन्नः । परिष्कण्णवान् , | पितुः प्वसा । पितु स्वसा । परिस्कन्नवान् । * प्रादुर्गेयच्यस्तेः ॥ ७१ ॥ प्रादुःशब्दात् ·रघुपति ] शब्दावचाद्रका ! अ. ५। पा.४। । । गिम्यश्च परम्यास्त: पो भवति यकारादाबादी निमोनासेवायां तपे ॥ ७९ ॥ निसः पो च परे । प्रादु प्यात् । प्रादुः पन्ति । निप्यात् ।। मवति-अनासेवायाम) तपती पर । निष्टत हि- निषति । अभिप्यात् । अभिपति । प्रादुर्गेरिति कि? रण्य । निप्टप्ता अरातय । अनामवायामिति दधि स्यात् । यऽचीति किं ? अनुम्ब । अनुम्मः । किं निम्तपति सुवर्णो सुरर्णकारः। निर्दुःसुचे सममूतिस्थपोऽत्र ॥ ७२ ॥ *निनवाःस्नातेाक्ष्ये ।। ८० ॥ निनदीम्या निरादिभ्य परयो समसृत्योः म्बपेश्चावका / नातेः पो भवति दादयेऽथीनिष्णः दाने । नदी- रम्य पो भवति । नि.पमः । दुःपमः । सुपम । प्णः प्रतरण । कुशल इत्यर्थः विषम निःपूतिः । दुःपूतिः। सुषूति । विष *मतेः स्नाव मूत्र ॥८॥ प्रतेःपरम्य नाते: ति । निःपुप्तः । दुःपुप्तः । सुपुतः । विषुप्त । पो भवति सूत्रेऽर्थे । प्रतिष्णात सूत्र शुद्धमित्यर्थ । अव इति किं । दुःम्वमः । प्रतिम्नातमन्यत् । विकुशमीपरे स्थल ॥ ७३ ॥ एभ्य -स्नान खा ॥ ८२ ॥ प्रतेः स्नानम्य पो स्वरम्य पो मवति । विष्टलं । कुष्ठल | शमी भवति सूत्रे खा । पूतिप्णान सूत्रमित्यर्थः । ठल । परिठल। खाविति कि पूतिम्नान । कपेगोत्र ॥ ७४॥ पे स्थलम्य पो भवति *वर्णेऽभिनिष्टान ॥ ८३ ।। वर्णे खा अमि- गोत्रेऽर्थे । कपिष्ठल । गोत्रे इति किं । कपिम्थल। निभ्या स्तानन्य पो निपात्य । आमिनिष्टानो गोवावभूमिमच्यापदिनिशेशकशुपजि विसर्ग । अभिनिम्तानोऽन्या । पुनिपरमेशहिदिव्यग्नेः स्थः ।। ७५ ॥ एभ्य *विष्टार उदासि ॥८४॥ वे परम्य म्तारम्य स्थस्य पो भवति । गोष्ठ । अनष्ठ । आरष्ठ पो निपात्यते छदोऽन्य सौ । विष्टार पंक्ति छन् । भूमिष्ठः। सव्यष्ठः।अपठः। द्विष्ठः । त्रिष्ठः । कुष्ठः। विस्तारोऽन्यत्र । शेकुष्ठः । शकुष्ठः । अगुष्ठ ।मजिष्ठः । पुजिष्ठ । *वृक्षासने विष्टर ॥८५॥ वे परम्य तरम्य पो परमेष्ठ । वहिष्टः । दिविष्ठः । अग्निष्ठ । निपात्यते वृक्षासनयोरर्थयो । विष्टरो वृध विष्ट- *मष्ठोऽग्रगत् ॥ ७६ ॥ प्रात्परम्य स्थग्य पो रमासन । विस्तरोऽन्य । निपान्यते अग्रे गत्यप्रष्ठो गौः । पूम्योऽन्य । *गवियुधि स्थिर ॥८६॥गवि युधि इत्येताभ्यो मुषामादिपु ७७॥ एषु वर्तमानम्य सका स्थिरम्य पा भवति सौ। गविष्टिर। युधिष्ठिर । रस्य पो भवति । मुपामा विषामा । निःपामा । *एत्यागः ||८७) अगसारांतात्परम्य सकार- निपेष । सुषधि । परमेष्ठी । मुष्ट्व्यिादि । स्य पोमवत्येकारे परतः सौ। यारिप । घोषण। *मात्सुपस्त्ये ॥ ७८ ॥ प्रात्परम्य सकारस्य | हरिपेण एतीति किं । हरिसिंह । अग इति पत्त स्यात् मुवतात् विहिते तकारादौ त्ये परत । | वि विचमेनः । इण इति किं धर्ममेनाचार्य: सपिंप्रा । सपिष्टव । सपिष्टर | वपुष्टम । +भादा ।। ८८ ॥ मवाचिन: शब्दात् सका. चतुष्टय । प्रादिति किं । गीतरा। धूम्तरा । मुप इति किं मिघुम्नरा । छियुम्तरा। तादिग्रहण मरणिसेन । रोहिणिपणः । रोहिणिमेनः । अग किं सपिम्सात् । त्य इति कि साम्यम्तरति । इनि अिधपुस्मनः ॥ । । रम्य पो वा भवति एकारे सी। गणिणः ।

·मनातन जे. ग्रंथालाया-- अनंद्र. * पदान्न ॥८९|| पदासरस्य सकारस्य पान * भाक्पदस्थात् खौ ॥ १०० ॥ पूर्वपदम्या- स्यात् । दधि सिंचति । मधु सुनोति । त्यात्परम्य नकारस्य णकारादेशो भवति खौ * वहीं ॥९०॥ वहोस्त्यारसस्य पो न स्यात् ।। पुप्पणंदी । बरिणदी। धर्मणदी। श्रीगंदी स्त्री । बहुसेक् । साविति किं ? दीर्घनासिकः । सात् ।। ९१ ॥ सातः सस्य पो न स्यात् । * अगः ॥ १०१ ।। गकारांतान्नकारस्य णो मुनिसात् । अग्निसात् । दधिमात् । मधुसात् । न भवति । ऋगयनं । सिचो यहि ॥ ९२ ॥ सिचेः सस्य पो न *कोटराभ्यो वनं ॥ १०२ ॥ कोटरादिभ्यः भवति यडि परतः। सेसिच्यते। अभिसेसिच्यते। परं वनं विनियम्यते खौ । कोटरावणं । मिश्रका- सेधो गतौ ।। ९३ ॥ सेधतर्गत्यर्थस्य पो | वणं । सिकावणं । सारिकावणं । पुरगावणं । न स्यात् । प्रतिसेध गाः । अभिसध गाः। गता एभ्य इति किंशतपत्रवनं । मनोहरवनं । विति किं ? प्रतिषेधति पाप मुनिः । पोंग्रऽतनिशिरेक्षुष्ठलपी निस्तव्यमतिस्तब्धी ॥ ९४ ॥ नि प्रतिभ्यां स्तभेः पत्वाभावो निपात्यते। निस्तव्यः। प्रतिस्तब्धः ।।। सोढः।।९५।। सोमूतम्य सहे:पो न स्यात् । विसोढा । पीरसोढुं । परिसोढव्यं । सोद भूतस्येति किं ! निपहते । विपहते । * स्तंभुसियुसहप्काच ॥ ९६ ॥ एपां कचि परतः पत्वं नास्ति । प्रत्यतस्तंमत् । पर्यसीषिवत् । व्यसीपहत् । सुनः सन्स्ये ॥ ९७ ॥ सुत्रः सनि स्य च परतः पकारादेशो न स्यात् । सुस्पतीति सृसः । अभिसोप्यति । सत्स्वंजवाल्लिदि ॥९८ ॥ सहिस्वंज्यो. चात्परयोल्लिटि परतः पो न स्यात् । निपसाद । अमिपम्यंजे । अभिपस्वजे ॥ * पो नो णोऽभिन्ने ।। ९९।। पकाररफाभ्यां परस्य नकारस्य णत्वं भवत्यभिन्नपदे चेत्तौ निमित्त निमित्तिनौ भवतः । कुप्णाति । पुष्णाति। निप्केण । मूर्खण | वर्गेण । दीर्पण । पुष्येण । रेफेण । गिरिणा। मेरणा । वर्षेणागण । गर्भण। अभिन्न इति किं ! मुनिर्नयति स्वर्ग ।।

·लघुतिः] सन्दावचंद्रिका भ. चतुस्वयसि हायनः ॥ १०८ ॥ चतुर | मृदंतनुम्सुन्नकारस्य णो भवति । मोक्षका- त्रिभ्यां हायनस्य नस्य णो भवति वयसि गम्यमानो मिणौ । वस्त्रयुगिणी।स्वर्गकामाणि । करयुगाणि । चतुहायणो वत्सः । त्रिहायणोश्वः । चतुरिति गुरुमुखेण । करयुगेण । किंलक्षहायन पक्षीवियसीति किं चतुहार्यना शाला। ग्यंऽतरोऽदुरो विकृतेः ॥ ११६ ॥ दुर्व- बाह्याद्वाहनं ॥ १०९ ॥ बाशात्परस्य जितादरंतःशब्दाच विकृतेर्नकारस्य णो भवति । वाह्ननकारस्य णो भवति । इक्षुवाहणं। शरवाहणं। पार्धजिनं प्रणमामि । प्रणयति । परिणयति । वादादिति किं ! सुरवाहनं । अंतर्णयति । प्रणामकः । परिणायकः । ग्यंतर पानं देशेऽसेः ॥ ११० । देशे गम्यमाने इति किं ! साधुनयति स्वर्ग । अदुर इति फिट पानस्य णकारादेशो भवति-असे: । क्षीरपाणाः । दुर्नयः । विकृतेरिति किं ? प्रनृत्यति । अनर्तक । आंध्राः । सौवीरपाणाः द्राविडाः । सुरापाणा: शः ॥ ११७ ॥ गैरदुरोंऽतःशब्दाच प्राच्याः । देशे इति किं दाक्षिपानं । असेरिति । शकारांतस्य धोर्नस्य णो भवति । प्रणश्यति । किं! सर्पिप्पानाः। परिणश्यति । प्रणाशफः । श इति किं ! वा भाषकरणे ॥ १११ ॥ भावे करणे । प्रनष्टः । प्रनंक्ष्यति । च वर्तमानस्य पाननम्य णों वा स्यात् । सौवी हिम्योर्नुनोः ॥११८॥ गेरदुराऽत:शटडा- रपाणं, सौवीरपानं । क्षीरपाणं, रिपानं, घ हिमीभ्यां नुना इत्येतयो? भवति । पहिणोति । वर्तते । करणे-क्षीरपाणः, क्षीरपानः । वारि- पहिणुतः । प्रमीणाति । प्रमाणीतः । पाणः, वारिपानः फंसः। मावकरण इति किं ! आनेः ॥ ११९ ॥ गेः परम्यानेी मवति। क्षीरपानी घोषः। प्रयाणि । प्रापयाणि । अंतर्याणि । प्रयाणि । गिरिनयादीनां ।। ११२ ॥ एषां वा णो नेगदनपत्पद्मास्पतियातियातिद्राति- भवति । गिरिणदी। गिरिनदी । चक्रणितंबा! प्सातिश्यावहौशमुचिश्देग्यौ ॥ १२० ॥ चक्रनितंबा । मापोणः । मापोनः । गे' परम्य नो भवति गदादिपु परतः । प्रणि- मृदंतनुम्सुपि ॥११३॥मृदते नुमि सुपि च गदति । प्रणिगदिता । परिणिगदति । परिणि- यो नकारस्तस्य वा णो भवति। मापवापिनी,माष गदिना। प्रणिनदति । वीरनाथं प्रणिपतामि । वापिणी । ब्रीहिवापिणौ, ब्रीहिवापिनौ ।मापवा प्रणिपद्यते । प्रणिपत्ता। प्रणिददाति । प्रणिद्यति । पाणि । माषवापानि । बीहिवापाणि । ब्रीहिवा- प्रणिधयति । प्रणिदधाति । प्रणिमयते। प्रणिमि- पानि । माषवापेण, मापयापेन | प्राक्पदस्था- | मीते । प्रणिमास्यने । प्रणिमाता । प्रणिप्यति । त्यादिति किं ! कूपवारिणा । परिणिष्यति । प्रणिहंति । प्रणियातिापणियाति। एकाग्यौ णः ॥ ११४ ॥ एकाचि द्यौ प्रणिद्वाति । प्रणिप्साति । प्रणिवपति 1 प्राणि- स्थितस्य मृदंतनुम्मुन्नकारस्य जो भवति । वहति । प्रणिशाम्यति । प्रणिचिनोति । प्रणि- ब्रमहणी । वृत्रही । क्षीरपाणि । 'सुरापाणि । देग्धे । अंतर्णिगदति । मुरापेण । क्षीरपेण । शेपे वांऽषांतेऽकम्वादौ ॥ १२१ ॥ शेषे सकौ ॥ ११५॥ सकवर्गे यो स्थितस्य गदादिवर्तिते धौ अषकाराते अफकारखकारादौ । । - ·मातन में प्रथमालाया 4 * पदान ॥८९|| पदावरस्य सफारम्य पोन * पाक्पदस्थात् खौ ॥ १०० ।। पूर्वपदस्था स्यात् । दवि सिंचति । मधु सुनोति । त्यात्परस्य नकारस्य णकारादेशो भवति खौ। * पहेः ॥९॥ बहोम्त्यात्सस्य पो न स्यात। पुष्पणदी । बरिणदी। धर्मणदी । श्रीगदी स्त्री। बहुसेक् । खाविति किं दीर्घनासिकः । सात् ॥ ९१ ॥ सातः सस्य पो न स्यात् । * अगः ॥ १११ ॥गकारांतान्नकारस्य णो मुनिसात् । अग्निसात् । दधिमात् । मधुसात् । न भवति । मगयन । सिची यडि ।। ९२ ॥ सिचे सस्य पोन * कोटराभ्यो वन ॥१०२ ॥ कोटरादिभ्यः भवति यडि परत । सेसिच्यते। अमिसेसिच्यते। पर वन विनियम्यते खौ । कोटरावण । मिश्रका सेधो गतौ ॥ ९३ ॥ सेधतर्गत्यर्थस्य पो | वण । सिधूकावण । सारिकावण । पुरगावण । न स्यात् । प्रतिसेध गा । अभिसेध गाः। गता एभ्य इति किंशतपत्रवन । मनोहरवन । विति किं १ प्रतिषेधति पाप मुनि । प्रोग्रऽतनिःशरेक्षुप्तक्षपीयूक्षाकााम्र निस्तव्यप्रतिस्तब्धी ॥ ९४ ॥ नि | खदिरात् ।। १०३ ॥ एभ्यो वननकारस्य णो प्रतिभ्या स्तभे पत्वाभायो निपात्यते । निस्तब्ध । भवति । प्रवण । अग्रेवण । अतर्वण । निर्वण । प्रतिस्तव्ध ।। शरवण | इक्षुवण । प्लक्षवणं । पीयूक्षावण । कार्य सोढ ॥९५॥ सोड्भूतम्य सहे पो न स्यात् । पण । आम्रवण | खदिरवण ।। विसोदा । पारसोढु । परिसोढव्य । सोद * द्विव्यऽऽभ्यो वृक्षौषधिभ्योऽनिरीकादि भूतस्येति किं । निपहते । विषहते । भ्यो वा ॥१०४ ॥ द्विन्यज्भ्यो वृक्षोपधि * स्तभुसियुसहकाच ॥ ९६ ॥ एपा कचि | वाचिभ्य निरीकादिरहितेभ्यो वनस्य नस्य णो परत पत्व नास्ति । प्रत्यतस्तमत् । पर्यसीषिवत्। | या स्यात् । दारुषण,दारुपनावदरीवण,पदरीवन । व्यसीपहत् । दूर्वावण । दूर्वावन । ब्रीहिवण, ब्रीहिवन । कोद्रवण, सुः सन्स्ये ॥ ९७ ॥ सुञ सनि स्ये च | फोद्रववन । द्विव्यग्भ्य इति किं देवदारुनन । भद्र परत पफारादेशो न स्यात् । सुसूपतीति सुसू ।। दारुवन । राजमाषवन । वृक्षौषधिभ्यः इति कि' अभिसोप्यति। पितृवन । अनिरीकादिभ्य इति किं ? इरीकावन सत्स्वजश्वाल्लिटि ॥९८ ॥ सहिस्वज्यो । कुवेरवन । तिमिरवन | समीरवन । चात्परयोल्लिटि परत पो न स्यात् । निपसाद । + ग्रामाऽग्रान्नीः ॥ १०५ ॥ आभ्या नी अभिषस्वजे । अभिषम्बजे । भकारस्य णो भवति । ग्रामणी । अग्रणी । * पो नो णोऽभिन्ने ॥९९॥ पकाररफाभ्या * नस ॥१०६॥ गे परो नसो णकारा परम्य नकारम्य णत्व भवत्यभिन्नपदे चेतौ देशो भवति । प्रगता नासिका अस्य प्रगस मुखा निमित्तनिमित्तिनौ भवत ।कुष्णाति । पुष्णाति। निर्णस । निष्केण । मूर्खेण । वर्गेण । दीपेण । पुप्येण अतोन्हः ॥ १०७ ॥ अकारातात्परस्याह रेफेण । गिरिणा। मेरणा । वपेणागर्वेण । गर्भेण । नस्य णत्व भवतिापूर्वाण |अपराहाअत इति कि अभिन्न इति किं । मुनिर्नयति स्वर्ग । निरह । दुरन्हः ।

·लशात ] शन्दार्णवचदिया । भ. ५ ११० ४ । - चतुस्वयसि हायन ॥ १०८ ॥ चतुर् | मृदतनुम्मुन्नकारस्य णो भवति । मोक्षका- त्रिभ्या हायनम्य नस्य णो भवति वयसि गम्यमाने। मिणौ । वस्त्रयुगिणौ।म्वर्गकामाणि । करयुगाणि । चतुर्हायणो वत्स । निहायगोश्वः। चतुप्रेरिति | गुरुमुखेण । फरयुगेण । किंलक्षहायन पक्षीवियसति किं चतुहायना शाला। ग्यऽतरोऽदुरो विकृतेः ॥ ११६ ॥ दुर्व- वाह्याद्वान ॥ १०९ ।। बाद्यात्परम्य जितादरत शब्दाच विकृतनकारस्य णो भवति । वाहननकारम्प णो भवति । इक्षुवाहण परवाहणा । पाजिनं प्रणमामि । प्रणयति । परिणयति । वायादिति किं । मुरवाहन । अंतर्णयति । प्रणामकः । परिणायक | ग्यतर पान देगेऽसः ॥ ११० ॥ देशे गम्यमाने । इति किं । साधुनयति स्वर्ग । अदुर इति फिर पानम्य णकारादेशो भवति अस: । क्षीरपाणा | दुर्नय । विकृतेरिति किं प्रनृत्यति । प्रनक;। आमा । सौचीरपाणाः द्राविडा । मुरापरणा: शः ॥ ११७ ॥ गेरदुर्गेऽतस्मल्दाज माच्या । देशे इति किं दाक्षिपान । मसेरिति । शकागतम्य धोर्नस्य णो भवति । प्रणश्यति । कि सर्पिप्पाना । परिणश्यति । प्रणाशकः । श इति कि वा भावकरणे ॥१११ ॥ भावे करण । प्रनप्टः । नक्ष्यति । च वर्तमानम्य पाननम्य णो वा स्यात् । सौवी हिम्योर्नुनोः ॥ ११॥ गेरदुराना- रपाण, सौवीरपान | क्षीरपाण, रिपान, घहिमीभ्या नुना इत्येतयोो भवति । पहिणाति । वर्तते । करणे-क्षीरपाणः, क्षीरपानः । वारि ! पहिणुतः । प्रमीणाति । प्रमाणीतः । पाण , वारिपान क्स । मावकरण इति किं । आनः ॥ ११९ ।। गेः परम्यानेो भवति। क्षीरपानो घोषः। प्रयाणि । प्रापयाणि । अतर्याणि । प्रवाणि । गिरिनयादीनां ।। ११२ ॥ एषा वा गो नगदनपत्पगुमास्यतियातिवातिद्राति भवति । गिरिणदी । गिरिनदी । चक्रणितना। सातिश्यावहौशमुचिश्देग्धौ ॥ १२० ॥ चक्रानितरा । मापोणः । मापानः । गे परम्य नेो भवति गठादिषु परतः । प्रणि- मृदतनुम्सुपि ॥११३॥मृदते तुमि सुपि च । गदति । प्रणिगदिता । परिणिगदति । परिणि यो नकारस्तस्य वा णो भवति। मापयापिनी,माप गद्रिना। प्रणिनदति । वीरनाथ प्रणिपतामि। वापिणी । ब्रीहियापिणौ, ब्रीहिवापिनी । मापवा प्रणिपद्यते । प्रणिपत्ता। मणिददाति । प्रणिद्यति । पाणि । मापवापानि | ब्रीहिवापाणि । नीहिवा प्रणिययनि । प्रणिदधाति । प्रणिमयत। प्रणिमि- पानि | माषवापेण, मापापेन । प्राक्पदम्या माते । प्रणिमाम्यते । प्रणिमाता । प्रणिप्यति । त्यादिति किं । कूपवारिणा। परिणप्यति । प्रणिहति । प्रणियातिाप्रणिवाति । एकान्द्यौ ण ॥११४ ॥ एकाचि चौ मणिद्राति । प्रणिप्साति । प्रणिवपति 1 प्राणि स्थितम्य मृदतनुम्सुन्नमारम्य णो भवति । वहति । प्रणिशाम्यति । प्रणिचिनोति । प्रणि- 'ब्रमहणौ । वृत्रहो । क्षीरपाणि ।' सुरापाणि । | देधे । अतर्णिगदति । सरापेण । क्षारपेण । शेपे वाऽपातेऽकग्वादौ ॥ १२१ ॥ शेषे सकौ ।। ११५॥ सक्य चौ सितम्य गदादिवर्जिते धौ अषकाराते अककारखफारादौ ।

·२१८ लगातगणमाकायां [ मैनेंद्र- । ने णो भवति । प्रणिपचति । प्रनिपचति ।। मामेवकारः। नुम्येवेआदेरिति मा भूत् प्रोहण । परिणभिनत्ति । परिनिभिनत्ति । अपात इति णिहलिजुहो वा ॥ १२९।। ण्यतात् हल. कि । प्रनिपिनष्टि । अखादाविति किं । प्रनि- परात् इजुडश्च घोः कृन्नफारम्य गे परस्य वा फरोति । प्रनिखनति । अतादिग्रहणमुपदेशार्थ । णो भवति । प्रयापण । प्रयापन । प्रयाप्यमाण | प्रनिपेक्ष्यति । प्रनिचकार । प्रनिचखाद । प्रयाप्यमान । प्रकोपणं । प्रकोपन | प्रमोहण । इतोनितेः ॥ १२२।। इकाराता। परम्या- प्रमोहन । हल्ग्रहण कि प्रेहण । परोहण । इजुङ नितों वा स्यात् । पर्यणिति । पर्यनिति । | इति किं । प्राहण । अभादरिति किं । प्रभावना इत इति कि । प्राणिति । प्रभावना । प्रयावना। प्रसामना । अते च ॥ १२३ ॥ गे परम्यानितेो भर निसनिनिंदा ॥ १३० ॥ गेरदुरोंऽत. त्यतेऽनते च पराणिते । हे प्राण । श्व परेपा निसादीनां कृति परे गो वा भवति । हो ॥१२६ ॥ गेनिती नकारौ विनि । प्रणिसन । प्रनिसन | प्रणिक्षन, प्रनिक्षन। प्रणि यम्यते । प्राणिणिपति पराणिणिपति । प्राणि दन, प्रनिदन । सात् । पराणिणत् । द्वाविति किं प्राणिणिनिपत्! निविण्ण ॥ १३१ ॥ निम्पूर्याद्विद परम्य घ्न ॥ १२५ ॥ गे परम्य हतेो भवति। कृन्नकारम्य णो निपात्य । निविष्णः प्रावाजीत्। प्रहण्यते । परिहण्यते । ग्रहणन । परिहणन । नांऽतरोऽयननो देशे ॥ १३२ ॥ अतर या यो ॥ १२६ ।। गेहंतों वा स्यात् शब्दात्परम्य अयनस्य हतेश्च णो न स्यात् देशे मकारवनारयोः परत । पूहयः । पूहम । ऽर्थे । अतरयन । अतहनः देशः । देश इति पूहन्न । पहन्म । किं । अतरयण । कृत्य चोभाभूपूकम्गप्प्यायीपोऽपः श्चुल्टुस्तौ मध्ये ॥ १३३ ॥ शकारे चवर्गे ॥ १२७ ॥ अपमारातादे पराद्भादिवर्जिताद्धो लकारे टवर्ग सकारे तवगै च निमितनिमित्तिनो- परस्य वृत्म्यनारम्याच परस्य नो भवति । मध्ये सति णत्त्व न स्यात् । रशना । निरशन । पूयाण । परियाणीयं । पूरहण । पीण । यही अर्चना । मुर्छना । उपार्जनं । वृपलेन । पृष्टेन । णमान् । कृतीति किं प्राहेन । अच इति कि' | दृढेन। मर्दन 1 दाढउँन । रसेन । वर्चन । प्रमुग्न । प्रमुग्नवान् । अमादेरिति पूमान । | तीर्थेन । प्रमईनं । प्रवर्द्धन । परिभान । परिभवन । प्रभवनं । पूावन । पूक पदेऽनाड्यावृत्ति ॥ १३४ ॥ आङ्हीने मनं । पूगमन । पूजायनापूरपना अप इति कि पदे मध्ये सति णो नाम्त्यहृति । प्रावनद्ध । निप्पान । दुप्पानं । मापकुमवापन | चतुरगयोगेन । अनाडीति नुमीजादेरेर ॥ १२८ ॥ ये परस्य धो / किं पर्याणद्ध । निणीत अद्दतीति आिगोमयेणा इजावेरेप गुमि सति कृण्नकारम्य णो भवति । घि धन ॥ १३५॥ घेर्मध्ये सति हेतों न हण । परेखण । पेंगणं । अतारिखग । स्यात् । प्रघ्नति । ब्रह्मनः । धीति किं । ब्रहणः । नुमीति किं नुम्यसति न नियमः। प्रवण । शुभ्नाद्यतेपु ।। १३६ ॥ शुभ्नादिषु पदाते इजादेशिन !ि पूमकन । प्रमंगनं । इष्टनिय च नफारस्य णो न स्यात् ।तुम्नाति । शुभ्नीतः। ।

·मधुपति ] गदाणवचदि. १४ । तृप्नोति । तृप्नुत । मुरनदी । हारनंदनः । रीस्योः ॥१४५॥ पदातयो रस्सा पूर्व श्रीनन्दीत्यादि । नरान् । माषान् । दोपान् । म्य खासन्नो को भवति। न पाहि । (कोक्लि । नृतेर्यटि ।। १३७ ॥ नृते िणो नास्ति। घुम्कामा । नर्शनृत्यते । ना। खय् खप शारे।।१४६॥ सयामय् वा म्यात् स्तोः श्चुना श्चु ॥१३८॥ सकारतगयोः । शरि परतः । स्थीर । क्षार । अप्सरा । अप्सरा | शवारचवर्गाभ्या योगे भकारचवर्गा भवनः । सय इति किं भवान्साघुमरीति बियार चरति । करशेने । जिनालयश्यामते । तपश्चरति । शरि दे ॥१४७॥ शर परस्य खयः हे रूपे धन्यश्चिनोति पुण्यं । मुनिश्टिनति पापवध । वा स्तु । फच्छादयति । फछादयति । त्वच्छच्या । तच्चरति तच्छचति । तजयति । । स्याली । स्थाली। तज्ज्ञकारः । तजकारेग | राज्ञः । याचा । यणो मय ॥१४८॥ यणः परम्य मयो या प्टुना प्दुः ।। १३९ ।। स्ताः सकारतवद्वेत । दार्पः।दीय वारम्भीक : बालीक । गयो पकारटवर्गाभ्या योगे पफारटवर्गा स्तः । अथवा मय परम्य यणो हे मन । दद्ध्य्यत्र । कप्पडिक । फष्टीस्ते । पुरुषटक्यति । पेष्टा । दद्धयर, दध्यत्र । मद वा । मघत्र । मद्वत्र । तट्टोक्ते । तद्वारेण । तडीन । तदापते । अचो होऽच ॥१४९॥ अचः पराभ्यां भवाप्णयागयति । रेफरकाराभ्या परम्य पहागमस्तिस्य टोर्नाम्नगरीनवते ॥ १४० ॥ पदांताटोः वर्णम्य द्वे या महाआर्य । आर्य । वाट्य । परेपो एषा तोप्नुर्भवति । पण्णां । पप्णगरी । याम । अच इति कितनुने । अर्हच इति कि। पणपति । नियमार्थोऽय योग पदाताहोरेपा- अहः । श्रीहदः । वीर । मेव टुर्नान्यम्य । पट्तय । परत्व । पटता । अधः ॥१५०|| अदीमजसादन परम्प या मधुलिए मदिनि नरकातत्वामृतरिट् तरति दुसा स्तः । पथ्यदन । पत्य्यदन ।वर, स्वयम् । न तोपि ॥१४१॥ पकारे परे तवर्गम्य वाग्, स्वम् । तत् । तत् । तद् । नइ । अप मास्ति । तीर्थकृत्योडशः । महा-पहः । पीति इति कि । पाय । न स्फऽचि ॥ ११॥ म्पमा मात्र १ चात् ॥१४२॥ शकाराचो चुन स्यात् । परे अदचा द्वे रूपे नस्त । इदारनादपिामधु । अभाति । मन घर ॥१५२॥ मारोऽचिनम्तमारणा यो टोपा ॥१४॥ यर पदातस्य हैवर्ष । तसं । सनीलियर्थ । परे हो या मवति । यादमधुर । बाग्मधुर पुत्रस्यादि-पुत्रादिन्याने ॥ १५३ ॥ अनीति । अग्नीतिः। पण्मुसानि । पमुसानि मादिनि पुत्रादिनि प परे पुत्ररयायोगे दून स्त समयन । तद्यनं । पमहल । कयुगल । भाषाशाविषय । पुत्रादिनी । उपादिनी हनि किं' गुरवारुप्माण । स्वमसि पाप । मारोश नि ! शादिना । त्यं ॥१४॥ यः समादी ये परे पुत्रपुत्रादिनी गिरी। नित्य गदेरो भातिवादमयामपन्मय तन्मात्र । मलो पनि १५ तिहफार ।

·नातन जैन माया ने णो भवति । प्रणिपचति । प्रनिपचति । मार्थमेवकारः। नुम्येवेआदेरिति परिणभिनत्ति । परिनिभिनत्ति । अपात इति णिहलिजुडो वा ॥ १२० कि प्रनिपिनष्टि । अखादाविति किं । प्रनि परात् इजुडश्च घोः कृन्नकार- परोति । प्रनिखनति । अतादिग्रहणमुपदेशार्थ । णो भवति । प्रयापण । प्रयापन प्रनिपेक्ष्यति । प्रनिचकार । प्रनिचखाद । प्रयाप्यमान । प्रकोपण । प्रको इतोऽनितः ॥ १२२॥ इकारातादू परम्या- | प्रमोहन । हल्ग्रहण किं प्रेहण । निनों वा स्यात् । पर्यणिति । पर्यनिति । इति किं । प्रहण । अभादरी इत इति किं । प्राणिति । प्रभावना। प्रयावना। प्रसमनः अते च ॥ १३ ॥ गे परम्यानितेभर निसनिक्षनिंदां ॥१३० त्यतेऽनते च पराणिते । हे प्राण । श्व परेपा निसादीना कृति परे द्वौ ॥ १२४ ।। गेरनित नकारौ विनि प्रागमन । प्रनिसन । प्रणिक्षन यम्यते । प्राणिणिपति पराणिणिपति । प्राणि दन, प्रनिंदन। सान । पगणिणत् । द्वाविति कि प्राणिणिानेपत्। निर्षिण्ण ॥ १३१॥ घ्न । १२५ ॥ गे परम्य हते! मवति। | कृन्नकारम्य णो निपात्य । नि प्रहण्यते । परिहण्यते । प्रहणन । परिहणन । नांतरोऽयनन्नो देशे । या यो ॥ १२६ ॥ गेहेते! वा स्यात् शब्दात्परम्य अयनम्य हतेश्व मकारवकारयोः परत । पूहयः । पूहण्म । ऽर्थे । अतरयन । अतहनः पूहन्न । पूहन्म । कृत्यञ्चोऽभाभूपूकम्गम्प्यायोरेपोऽपः श्चुल्टुस्तौ मध्ये ॥ १३ ॥ १२७ ॥ अपमाराताई परागादिपत्तिाद्धो लकारे वर्ग सहारे तरंग परस्म पृथन काग्म्याच परस पा भवति । ये सति णत्व न स्यात् । पूयाग 1 परियाणायं । पूरहण | पूरीण । ग्रही अर्चना । मुर्छना । उपार्जन परन् । कृतीति विप्राहेन । अच इति कि दृढेन। मर्दन । दाढउँन प्राग । मुग्नवान् । अमादेरिति किं पूनान। तीर्थेन । प्रमर्दन । प्रवर्द्धन । परिमा। परिमन । प्रमनन । पावन । पूक पदेनाइय दृति ॥१ मनं । पूगमा । पूयायनासना अप इति किरपदे मध्ये सति णो नाम्त्य निपान । दुप्पानं । मापकुममापन । चतुरगये नुपीमादेरेर ।। १२८ ॥ गे परस्य धो किं पाणद्ध । निणीत भवन इजादेख गुमि सति वृण्नारम्य पो भवति । पिन ॥ १३५॥ हा । परेंगग । पेंगणं । तारिखण । स्यात्। प्रघ्नति । प्रमनः। नुमीति किं नुम्यसति न नियमः । प्रवण । शुभ्नाधतेपु ॥ १३६ इनानिमिका। प्रगन । इष्टनिय च नफारस्य णो न स्यात किं । अतरयण । । ।

·श्रीमोमदेवमनिनिर्मितमादयानि या नो. प्रनगुपनदिनाध्या । सेऽयं सनाममलचेतमि घिरनी इनिः सुदानुदपटा परिवत्तियोट ।। १ ।। म्यानि श्रीकालापुररेगांनवाजुरिकामहान्यानयुधिष्टिगवतारमहान्टलेश्वगडगदिन्यदबनिन- -पितत्रिभुवननितकचिनालये श्रीमत्परमपरमेष्ठिमीनेमिनायश्रीपादपयागपनवरेन वा सवाष्णी- विशारकीर्तिपडिनदेव पावृत्यत: श्रीमच्छिाहालकमलगातटतंत्र पुनराजाधिगजपरमेश्वरसग्न- भट्टारकपश्चिमचक्रवर्तिश्रीवीरभोजदेवविजयराज्य मञ्चमहमकानमनविन ११२७ नो- पनमवत्सरे स्वस्तिममम्तानवविद्यानचकीत श्रीषयपादानुरळचतमा श्रीमन्नान्देवानीश्वर विरचितेयं शलार्णवचद्रिका नाम वृत्तिगिनि । इनि श्रीपूज्यपादकृतजैनेन्द्रमान्याकरणं सर्ग । श्रीरस्तु । शुभं भवतु । संवन् १७१३ वर्षे कार्तिकादि-अयमी बुधे वाबग्देगे मागाडा- नगरे श्रीमादीश्वरनवीनचैत्यालये राउलीपुवराजविजयराज्ये धानसमये सगम्बनीगच्च बलात्कारगणे श्रीकुंद्राकुंदाचार्यान्वये भट्टारकश्राममानन्द्रदेवास्तन्पट्टेमघरक-श्रीपमनदिदेवास्तपट्टेम- हारक-यासकलकातिदवास्तपट्टनट्टारक-श्रीभुवन देवास्ता भट्टारक-मीनानानंदयान्तन- हेमद्वारक-श्रीविजयकीर्तिदेवानपट्टेमटारफ-श्रीशुभचन्द्रदेवानपट्टे मारक-भीमनितीनिटेवास्तु- सट्टेमहारफ-श्रीगुणकानिदेवानपदे भट्टारक-श्रीयादिम्पनदेवताम्तन्य महारक-बारामी निंदवा. स्तसदृभट्टारफ-श्रीपमनाद्रिदेवाम्मत्सहभट्टारक-प्रादेवेन्द्रनीतिदेवामनदाम्नाये मुनिश्री युनिकीनिम्न च्छिप्यमुनिश्रीदेवीतम्तचिन्याचार्यश्रीफ्ल्यागनिम्तच्छिन्नमवेजमान बनानावरणीयकर्मः दायार्थ स्वपरपठनाथ जैनेंद्रमहाव्याकरण सरवि सिम्विनं सोधिनं च ॥ इस्परम् ।

·सनातनजनप्रथमालायां । अनाइ भवति झशि परतः । बोद्धौ । बोर्बु । बोद्धव्यं । अबुद्ध । अबुद्धाः । लब्धा । लब्धव्यं । अलब्ध। अलब्धाः । दोग्धा । दोग्धुं । दोग्धव्यं । शशीति कि दध्महे । चर्वरि ॥१५५।। झला खरि परे चर् स्यात् । भेत्ता । भेत्तुं । भेत्तव्यं । लप्स्यते । मधुलिट चरति । खरीति किं भज्यते । होणोऽद्यऽनाङ् चादेः ॥१५७॥अंते वर्त- मानस्याणो वा हो भवति दिसंज्ञ चादींश्च त्यक्त्वा । साम साम । खट्वा खट्वा । दधि दधि मधु मधु । अण इति किं ? कर्तृ । अद्य- नाचादेरिति किं ! मुनी । किमु । आवर्जनं किं पाटलिपुत्रादौँ । ख्शः शो य् ॥१५८॥ शाम.शकारस्य यो वा भवति । आख्याता । आख्शाता। आस्यातुं। आख्शातुं । आख्यातव्यं । आस्शातव्यं । यय्यऽम्परं स्वं ॥१५९॥ ययि परत:-- इत्यनुम्यारः परस्य खं भवति । शङ्कितः।अञ्चितः। हिण्डित. । शान्तः। कम्यते । वा नुक्पदांतस्य ॥१६०॥ नुकः पदांतस्यानु- स्वारस्य च परम्यं वा स्याद् ययि परत: चम्यते वम्भण्यते । बंभण्यतासँय्यत । सयतः। सव्वत्सरः संवत्सरः। तल्लोक। तलोक । वरोपि । वं फगेपि । त्वचरसि । त्वं चरसि । त्वण्टीकसे । स्टीकसे । त्वन्तरसि । त्वंतरसि एवं पचसि। त्वपचसि । हिब्ल्यिम्न ॥१६॥हकारे य ल य म न परे परत.~~पदानानुम्बारम्येपामेव स्या व ल य म ना पा मयंति । किंव्यति । किहयते । किं. एमादयति । विहादयति । फिय्ययः । विद्यः । किंग्सालयति । किमलपति । फिन्दुते । किन हुते सोर्सि ॥१६२॥ तवर्गस्य लकारे परत:

·श्रीसोगदेवयातिनिगिनगादयानि या नौः पनीनगणनंदितगटबाड़ी। सेऽयं सताममलचेतसि विस्फुरती वृत्तिः सदानुवपदा परिवर्तिपोष्ट ।। १ ।। स्वास्त श्रीकालापुरदेशांनवाजुरिकामहास्यानयुधिष्ठिरावतारमहामंटलेश्वरंगढरादित्यदेवनिर्मा- पितत्रिभुवनतिलकजिनालये श्रीमत्परमपरमेष्ठिश्रीनेमिनायश्रीपादपद्माराधनबलेन वादीमवांकुराश्री- विशालफीपिंडितदेववयावृत्त्यतः श्रीमच्छिलाहारकुलकमलमार्तडतेज.पुनराजाधिराजपरमेश्वरपरम- भट्टारकपश्चिमचक्रवर्तिश्रीवीरभोजदेवविजयराज्ये गावकसहस्रकगनसप्तविंगति ११२७ तमको- धनसंवत्सरे स्वस्तिसमस्तानवविवाचकचकीतश्रीपूयपादानुरक्तचेतसा श्रीमरसायदयमुनीश्वरेण विरचितयं गन्दार्णवचंद्रिका नाम वृत्तिरिति । इति श्रीपूज्यपादकृतजैनेन्द्रमहाव्याकरणं संपूर्ण । -श्रीरस्तु । शुभं भवतु । संवन् १७१३ वर्षे कार्तिकशदि-अष्टमी बुधे वाग्वरदेश सागवाडा. नगरे नीदीश्वरनवीनचैत्यालये राउलश्रीपुंजराजविजयराज्ये श्रीमूलमंपे सरस्वतीगच्छे बलात्कारगणे श्रीकुंदाकुंदाचार्यान्वये भट्टारकाप्रमाचन्द्रदेवास्तत्पट्टेभट्टारक-श्रीपद्मनंदिदेवास्तत्पट्टेम- हारक-श्रीसकलकीर्तिदेवास्तपट्टमट्टारक--श्रीभुवनकीर्तिदेवास्तत्राट्टेभट्टारक-श्रीज्ञानभूपणदेवास्तत्प- भट्टारक-श्रीविजयकीर्तिदेवास्तत्पद्रुमहारफ-श्रीशुमचन्द्रदेवास्तसट्टे भट्टारक-श्रीमुमतिकीर्तिदेवास्त- पट्टेमट्टारक-श्रीगुणकादिवास्तत्पदे मट्टारक-श्रीधादिभूषणदेवतास्तत्पट्टे भट्टारक-श्रीरामकीर्चिदेवा- स्तत्पट्टेभट्टारक-श्रीपअनंदिदेवास्तत्पभट्टारक-श्रीदेवेन्द्रकीर्तिदेवास्तदाम्नाये मुनिश्रीश्रुतिकीर्तिस्तु च्छिप्यमुनिश्रीदयतिम्तीरप्याचार्यश्रीकल्याणकीर्तिस्तच्छिष्यब्रह्मतेजपालन स्वज्ञानावरणीयकर्म- क्षया स्वपरपठनाथ जैनेंद्रमहाच्याकरणं समृत्तिकं लिखितं शोषितं च ॥ इत्यलम्।

·सनातनजनप्रथमालाया। जैनेंद्र 1 भवति झशि परत । बोद्धी । योद्धु । बोद्धव्य । परस्व स्यात् । विद्युल्लता। मवल्लता। भवॉल्लपट । मबुद्ध । अबुद्धा । लया । लब्धव्य । अलय। स्थास्तमोः पूर्वस्योद' ॥१६३|| उद परयो अलब्धा । दोग्या । दोन्धु । दोग्धव्य । झशीति स्थास्तभो सकाराद्या पूर्वस्य स्व स्यात् । उत्याता । कि दध्महे । उत्यातु । उत्थातव्य । उत्तभिता । उत्ताभितु । चर्खरि ।।१५५॥ झला खरि परे चर् स्यात् । उत्तमितव्य । सादिग्रहण किं ' उत्तिष्ठति । भेत्ता | भेतुं । भेत्तव्य । लप्स्यते । मधुलिट् झयो ह ॥ १६४ | झयः पदानात्परस्य चरति । खरीति किं भज्यते । हकारस्य पूर्वस्व भवति । सुवाग्यसति । डोणोऽधना चादेः ॥१५७॥अते वर्त वाहलति । अज्झलौ । अज्हलौ । षड्ढलानि । मानस्याणो वा हो भवति दिसज्ञ अनाद् । पड् हलानि । तद्धित । सहित । ककुभासः । चादींश्च त्यक्त्वा 1 साम साम । खट्वाँ खट्वा । ककुव्हास ।झय इति किं प्रार् हसति । दधैिं दधि मधु मधु । अण इति किं कर्तृ अद्य शश्छोऽमि ।। १६५ ।। झय.परम्य शकारस्य नाड्चादेरिति किं । मुनी । किमु | आवर्जन छो भवत्यमि परतः । पछ्यामा । षश्या- किं पाटलिपुत्रादों। माः । वाक्छूरः वाक्शूर । तच्छेवत । तत्धेत । ख्यः शो म् ॥१५८॥ शान शकारस्य यो ककुप्ठेतं । ककुपश्वेत । तच्छ्लोकः। तच्लोक या भवति । आख्याता । आरशाता! आख्यातु। अमीति किं । त्वक् श्च्यातति । आख्शातु । आख्यात य । आस्शातव्य । हलो यमो यमि ख || १६६ ॥ हल यग्यऽपर स्त्र ॥१५९॥ ययि परत:-- परेपा यमा यमि परे ख भवति । शय्या इत्यनुम्बार परम्य स्त्र भाति । शडित अश्चित । इत्यत्र द्वौ यकारौ द्वित्वनम्तृतीयः मध्यमम्य ख। हिण्डित । शान्त । कम्यते । आदित्या -आदित्यः। अपत्याथै देवतार्थेऽपि वानुरपटांतस्य ॥१६०॥ नुक पदातम्यानु ण्यत्ये च मध्यमस्य मध्यगयो ख। हल इति कि स्वारस्य च परम्व या म्याद् ययि परतः। चङ्गम्यते अन्न । यम इति किं यज्ञः। यमीति किशाही। यम्भण्यते । ममण्यतासँन्यत ।सयत 1 सेंव्वत्सर सवत्सर । तल्लोक । तलोक । लङ्करोपि । त्व झरो झरि स्वे ।। १६७॥ हलः परस्य शरः फगेपि । त्वञ्चरसि । त्व चरसि । त्वण्टीफसे । म्चे झरि परत स भवति । भिचां । प्रा । स टीमसे । वन्तरसि । त्वतरमि । ल पचसि! प्रत । महत्त । मरुतः । झर इति किं प्राोता त्वपचसि । स्व इति किं तप्ता। हिन्टिन्न ॥१६॥ हकारे व ल य म न परे । चतुष्टय समतभद्रस्य ।। १६८ ॥ झयो ह परत - पदानानुम्बारम्येषामेव म्या व ल यमना, इत्यादिसूत्रचतुष्टय समतभद्राचार्य्यमतेन भवति या भवति । किंव्ह्वयनि । किहयते । किं. नान्येषामिति विकल्पः तथा चोदाहत । एहादयति । किंहादयति । किरायः । किंन । समाप्तः चतुर्थपाद । किम्मलयति । किारयति । किंन्दुते । पिन्हुते इति जनद्रव्याकरणे शब्दार्णवचद्रिका वोलि ॥१६२॥ तवर्गस्य लकारे परत: वृत्तौ पञ्चमोऽध्याय ।

·श्रीसोगदेवयतिनिगिनमादधाति या नौ प्रतीतगुणनदितशब्दया । सेऽय सताममलचेनसि विस्फुरती वृत्ति सदानुवपदा परिवर्तिपीट ॥ १ ॥ स्वास्न श्रीकोलापुरदेशाताजुरिकामा स्थानयुधिष्ठिरायतारमहामटलेश्वरगडरादित्यदेवनिर्मा- पितत्रिभुवनतिलकजिनालये श्रीमत्सरमपरमेष्ठिश्रीनेमिनाथश्रीपादपद्माराधनारेन वादीमवनाकुशश्री विशालफीतिपडित्तदेवयावृत्त्यतः श्रीमच्छिलाहारकुर मलमार्तडतेज पुजराजाधिराजपरमेश्वरपरण भट्टारकपश्चिगचकातिश्रीचौरमाजदेवविजयराज्ये शायर्षकमहस्रमशतमप्नविशति ११२७ तमको- धनसवत्सरे स्वस्तिसमम्तानवविधाचा चक्रवशिश्रीपूज्यपादानुरक्तचेतसा श्रीमसोमदेवमुनीश्वरेण विरचितय शब्दार्णवचद्रिका नाम वृत्तिरिति । इति श्रीपूज्यपादकृतजैनेन्द्रमहाव्याकरण सपूर्ण । श्रीरस्तु । शुम भवतु । सवत् १७१३ वर्षे कार्तिकशुदि-अप्टमी बुधे वाग्वरदेशे सागवाडा- नगरे श्रीआदीश्वरनवीनचैत्यालये राउलश्रीपुजराजविजयराज्ये श्रीमूलमधे सरस्वतीगच्छे बलात्कारगणे श्रीकुदाकुदाचार्यान्वये भट्टारकश्रामभाचन्द्रदेवास्तत्सद्देभट्टारस-श्रीपद्मनदिदेवास्तपट्टेम- हारक-धीसकलकीर्तिदेवास्तपट्टभट्टारक-श्रीभुवनकीदेवास्तत्पभट्टारक-श्रीज्ञानभूपणदेवास्तत्प- हेगटारफ-श्रीविजयकीर्तिदेवास्तस्पट्टेभट्टारक-श्रीशुगचन्द्रदेवास्तपट्टे भट्टारक-धीसुमतिकीर्तिदेवास्त- पट्टेमट्टारक-श्रीगुणदिवास्तत्पदे भट्टारक-श्रीयादिम्पणदेवतास्तत्पट्टे महारक-श्रीरामकदिवा- स्तत्पभट्टारक-धीपद्मनदिदेवास्तत्सदृभट्टारक-श्रीदेवेन्द्ररीतिदेवास्तदाम्नाये मुनिश्रीश्रुतिकीर्तिस्त च्छिन्यमुनिश्रीदेव शिस्तछिप्याचार्यश्रीकल्याणकीर्तिस्तच्छिप्यमझतेजपालेन स्वज्ञानावरणीयकर्म- क्षयार्थ स्वपरपठनाथ जैनेंद्रमहाच्याकरण सवृत्तिकं लिखित शोधित च ॥ इत्यलम् ।

·अथ जैनेंद्रधातुपाठः। : १ ४ ९ ४० कत्यै प्रणम्य जिनं भक्त्या संसंश्रित्याभिधागमं । उपोपपायते धूनामुदुत्कृष्टां मया स्थितिः ।। १ ।। अर्थः अर्थः सत्ताया ३२ पर्द कुत्सिते शब्द वृद्धी ३३ यती प्रयत्ने ३ संघर्ष ३१ युतृ } दीसौ ३५ जुतृड् गार्दै प्रतिष्ठालिप्साप्रवेषु ३६ विद् याचने ३७ वेद । बाङ प्रतीवाते ३८ श्रथिड् शैथिल्ये नाट् } यांचाशीरुपतापैश्वर्येषु ३९ प्रथिङ् कौटिल्ये नाधृङ् दधै धारण श्लाघायां १० यात्रै बंधने सेचने ४१ शीकृह ११ स्कुदिङ् आप्रवणे - लोचने १२ लोकृड् १२ विदिङ् शैत्ये सघाते ४३ श्लोक १३ वदिङ् स्तुत्यभिवादनयोः शन्दोत्साहे ४५ अंकल्प १४ मदिङ् प्रियमुखयोः ४६ रेकड् १५ मदिड् स्तुतिमोदमदस्वमगतिपु १६ स्पदिङ किंचिच्चलने ४८ अकिह लक्षणे १७ क्लिदिन परिदेवने ४९ वकिङ् कौटिल्ये ५० मकिड् मडने १९ ददै दाने टौल्ये २० दौड् पुरीपोत्सर्गे ५२ कुकै } गृहीती २१ कुर्दै ५३ वृक २२ सुर्दै तृप्तिप्रतिघातयोः कीडाया २३ गुर्दै ५५ सेकृह । २४ गुदै माने क्षरणे २७ हाद शब्दे ५९ किड गती २८ हादी मुखे २९ प्वद आस्वादे ३१ स्वाद ४७ शकिह } शंकाया ५१ कके ५४ च ५६ रेक्ट ५७ शेकड ५८ लेकड ६० श्लकिट ६१ ककिन ६२ वकिह ६३ प्रकिट ·अथ जैनेंद्रधातुपाठः। प्रप्रणम्य जिनं भक्त्या संसंश्रित्याभिधागमं । उपोपपाद्यते धूनामुदुत्कृष्टा मया स्थितिः ॥ १ ॥ अर्थः सं. धु: १ भू २ एधे स्पर्द्ध सत्ताया मृद्धी संघर्षे ५ प्रतिष्ठालिप्मानपु गार्दै वाड् ६ प्रतीचाते ७ ८ नाड़} यांचाशरुपतापैश्वर्येषु अर्थः ३२ पर्दै कुत्मिते शब्द ३३ यती प्रयले ३४ युतृङ् । दीप्तो ३६ स्थित् ३७ } याचने ३८ श्रथिड् सैथिल्ये ३९ प्रथिङ् कौटिल्ये वाघाया ४१ शीद सेचने ४२ लोकृड् लोचने १४३ श्लोकृड् सघाते ४५ धेछ। शब्दोत्साहे ४६ रेकृद्द ४० कत्यै ९ दधै १० याचे ११ स्कुदिङ् १२ श्विदिङ् १३ वदिइ १४ भदिङ् १५ मदिड् १६ स्पदिङ १७ क्लिदिङ् १८ मुदै धारणे वधने आप्रवणे शैत्ये स्तुत्यभिवादनयोः प्रियमुखयो स्तुतिमोदमदस्वप्नगतिपु किंचिच्चटने परिदेवने ४४ देकृट् । ४७ शकिह } शंकाया ४८ अकि ४९ वकिङ् ५० मकिड् ५१ कक लक्षणे कौटिल्ये मडने लैल्ये २० दही दाने पुरीपोत्सर्गे ५३ वृक गृहीती तृप्तिप्रतिघातयोः २२ २३ कीडाया माने क्षरणे शब्द मुखे ५४ च ५५ संकृड ५६ खेकड् ५७ शेकृङ ५८ लेकङ ५९ प्रकिङ ६० श्लकिड ६१ ककिड ६२ वकि ६३ प्रकिट २७ हादै २८ हादीद् २९ पदे ३० वर्दै ३१ स्वाद गती आस्वादे ·२ स. धु अर्थ ६४ ढोकृत ६५ त्रोकृष्ट ६६ पस्के ६७ वष्क ६८ मस्के ६९ तिकै ७० टिकै ७१ टीकृङ ७२ रबिङ ७३ लघिङ ७४ अधिड् ७९ वघिड् ७६ मावड् कैतवे च . ७७ राघृड् ७८ लाधु ७९ द्राघृड् ८० श्लाघृह ८१ पच ८२ लोचट् ८३ चे ८४ श्वचे जेनेंद्रधातुपाठे स. अर्थः १०२ घट्टै चलने १०३ स्फुटै विकसने १०४ चेष्टै चेष्टाया १०५ गोष्टै १०६ लाटै गतो १०७ हुडिङ सघात १०८ पिडिड १०९ शडिड रजायां च ११० हिडिड् गत्यनादर्य १११ कुडिड् दाहे गत्याक्षेपे ११२ वडिड् ११३ मडिड् वेष्टने ११४ वटै ११५ भडिड् परिभापाया सामध्ये ११६ मडिट् शुद्धी आयासे च ११७ तुडि तोडने कत्थने ११८ भुडिङ् भृता सेवाया ११९ चडिङ् कापे दर्शने १२० तडिङ् ताडने व्यक्ताया वाचि १२१ कटिङ् मदे १२२ खडिड् मथे १२३ हेडड् अनादरे बधने २२४ वाडङ् आप्लाव्ये १२५ द्राङ् विशरणे कल्कने १२६ धाडङ् धारणोच्छायपूजासु च १२७ श्लाडङ् श्लाघाया व्यक्तीकरण १२८ पडिड्। गतौ । प्रसादे १२९ अठिङ् । एफचर्याया क्षमानिशानयो १३० वठिड् गतिकुत्सनयो १३१ मठिड्} शोके गतिस्थानोर्जनेषु १३३ मुठिङ् पलायने ( पालने) भर्जने १३४ एठ विवाधाया १३६ गुपौड् गुप्तौ दीप्ती १३८ पृड् १३९ तेपृङ् कप च १४० ग्रेपृड् दैन्य ८५ श्वचित् । गतौ ८६ कचे ८७ कचिड् दीप्तौ च ८८ मच ८९ मचिड् ९. पचिड ९१ प्टुचै ९२ तिजौड ९३ ईजै . ९५ ऋजिङ। ९६ भृजीड । ९७ एजुड ९८ देतृङ } १३७ तिपृइ } स्तुती ९९ म्राजे १०० वर्च १०१ हे हिंसारिकममो. - ·म्यादयः । अर्थः सं. धुः अर्थः सं. धु १४१ डुवेपृट् ] १७७ अयै १७८ वये १७९ क्यै १८० मयै १८१ पर्य १८२ नये १८३ रयै १८४ पर्व गत १४६.मेघ १४२ केपृड् १४३ खेपृह चलने १४३ गेपृड् १४४ ग्लपृद १४५ कपि, १४७ रेपृड } गतौ १४८ अपूर्व टजायो। १४९ रेभृद् १५० रमिङ् दाब्दे १५१४अभिह १५२ अनि १५३ लबिङ् अवस्त्रसे वर्षे १५५ कीवृह १५६ क्षीवृष्ट मदे १५७ शीभृङ् १५८ चीभृङ् कथने १८६ तय १८७ दये १८६ रे । रक्षायां च गतिदानदहनहिमामु च १८८ उयोड ततुमताने १८९ पूयोङ, दुर्गधिनिशरणयो १९० इमायोड विघ्नने १९१ स्कायी वृद्धा १९२ ओप्यायी। संतानपाटनयोः १९४ क्योड 4 १५४ कड् अघाय च १९३ तागृह संवृता १५९ शल्मै १६० बलमै १६१ गल्भै भोजने घाट. १९५ कले १९६ कल्ल १९७ वले १९८ वल्लै १९९ गल २०० मले २०१ मले कपेच १६२ जभिइ } गारपिनाम १६३ भिडू } धारणे १६४ एमि १६५ स्काभिह स्त २०२ मले } दानहिमापारमाषणेषु. . सरयाशब्दयो. १६७ माने १६८ पन १६९ पणै पूजाया स्तुती व्यवहारे च देवने १७० पुणे } · भ्रमणे २०३ भल्लै २०४ कलै २०५ ते २०६ देड २०७ देवृद्ध २०८ पवृद्ध २०९ शेड २१० केट २२१ खेवृद्ध २१२ गेड २१३ ग्लेद २१४ पेट १७१ घूर्णे. १७२ घिणि १७२ घुणिड् १७३ घृणि १७४ भामै १७५ क्षमूरै प्रणे साने जो सहने काती.

·अर्थ कुत्साया प्राधान्ये २१५ प्लेयुङ २१६ मेवृह २१७ म्लेयुङ २१८ धु: २१९ धिक्षे २२० वृक्ष २२१ शिक्ष २२२ भिक्ष २२३ दीक्ष परिभाषणाच्छादानहिंसासु जैनेंद्रधातुपाटे अर्थ: स. धु २५२ गहें २५३ गल्है सेपने २५४ वह २५५ वल्है सदीपनजीवनकेशेषु २५६ यह २५७ वह वृत्तौ २५८ बेहृड विद्योपादाने २५९ जेहृङ याचाया २६० वाहड मौंब्योपनयननियम- व्रतादेशेज्यासु दृष्टौ गतिहिंसयोश्च २६४ ऊहै व्यक्ताया वाचि २६५ गाइड स्नेहे २६६ ग्लहृड अन्विच्छायाँ २६७ घपिङ २६८ स्मिक प्रयाने २६२ वेपृङ २६३ द्राहृद्द निक्षेपे वित २२४ ईक्ष २२५ ईपै २२६ शै २२७ मापे २२८ वर्षे . विलोडने ग्रहणे क्षतौ ईपद्धसने २६९ घुङ २७० कुड २७१ डड २७२ तुङ शन्दे २२९ गेपृष्ठ २३० जेपृड २३१ पृङ २३२ एपृड २३३ हेक्ष २३४ अहिर २३५ बिह २३६ रेपृष्ठ २३७ कासड २३८ णामहे २३९ भासे गतो २७२ गुड अन्यक्ते शब्दे श्रव्यक्त शब्द शब्दकुत्साया शब्दे गतो २४० रासद दीप्तो २७४ गाङ २७५ च्युङ २७६ ड्यड २७७ प्रह २७८ प्लुङ २७९ श्येड २८० रुङ २८१ धृङ २८२ मिङ २८३ दंडे २८४ बेड २४२ णसे २४३ म्यसे कौटिल्ये भये २४४ आडः शमुङ इच्छायाँ २४५ मुङ प्रमादे 4 रोपे च भविध्वसने प्रतिदाने, २४७ ग्टमुई } भदने २४८ ईहे २४९ वहिद २२० माहरू } वृद्धी चेष्टायाँ २८५ पूड रक्षणे पाटने पवने वृद्धा वधने विहायसा गती २८६ प्यै २८७ मूड् घ्य च २८८ डी ·म्वादयः। सं. धुः. म. अर्थः चेष्टने परिमापणे अर्थः २८९ द्युत २९० लुट दीप्ता २९१ शुमै २९२ रुच अभिप्रीतो च २९३ विताइ वर्णे २९४ भिमिट् मेहे २९५ निविदाङ् मोक्षं च २९६ घुट परिवृची च २९७ स्टै २९८ हुँदै प्रतियाते नृत्ती लोटने तृप्ती च हसने शंकने सजने سم ३९९ J. ३०० क्षुभै ३०१ णभै संवरणे संक्षाम हिंसायां अयस्तंसे ३०२ समुह गती च ३२७ वट ३२८ भट .३२९ नट ३३० टक ३३१ चक ३३२ कखे ३३३ रगे ३३४ टगे ३३५ हगे । ३३६ हगे ३३७ पगे ३३८ टगे ३३९ अक ३४० अग ३४१ कण ३४२ रण ३४३ चण ३४४ वण ३४५ श्रण ३४६ मथ ३४७ कथ ३४८ क्रथ ३४९ क्य ३५० चण ३५१ हल ३५२ झल ३५३ ज्वल ३५४ स्मृ } कुटिलायां गतौ गतो ३०४ ध्वंसुङ ३०५ समुह ३०६ धृतुद ३०७ धुङ ३०८ शृधु ३०९ स्यदूङ . दाने . ३१० पूड हिंसायां चटने विश्वास वृचौ वृद्धा शब्दकुत्सायां स्रो सामर्थ्य हत् ३११ घटेप चेष्टाया ३१२ व्यर्थ चटभात्योः ३१३ प्रथेप् प्रप्याती ३१४ प्रसप् विस्तार ३१५ मुदै मदे ३१६ स्खदै खनन ३१७ जिन्वरापे संभ्रमे ३१८ ऋदय ३२९ रुदै वैक्लव्य ३२० मदिड् गतिदानयोः ३२२ दक्ष गतिहिंसायां २२३ कृप कृपायां डादितोऽमी रोग सेचने दीप्ती ३५६ । ३५७ श्रा ३२१ क्षजिङ् ३५८ चलि ३५९ छदिर आध्याने भये नये पाके कपने ऊर्जने जिहोन्मथने हर्षग्टपनयोः यातमने शब्दे गतो ३६० लडि ३२४ बर ३२५ गड ३६१ मदी ३६२ स्वनिर् ३६३ ध्वन ३६४ फल ·स. घु' वृत् घटादिः ३६५ स्यमु ३६६ स्वन ३६० राजुङ ३६८ टुभ्राशृङ ३६९ टुम्लाशृङ ३७० भ्रा वृत् पुणादिः ३७१ ज्यल ३७२ चल ३७३ जल ३७४ टल ४११ लथि ४१२ मथि ३७६ प्ठल ३७७ हल ३७८ बल ३७९ पुल ४१६ खाद ३८१ फल ३८२ शल जनेंद्रधातुपाठे अर्थ स. घु अर्थ वृत् ज्वलादिः शन्दे ४०१ अंत सातत्यगमने ४०२ चिती सज्ञान ४०३ किती निवासे ४०४ कृत दीप्तो गतिघृणास्पर्द्धपु ४०५ ज्युतिर विभासे ४०६ च्युतिर ४०७ श्च्युतिर क्षरणे दीप्तो ४०८ श्रुतिर कपने ४०९ कुथि धान्ये ४१० पुधि वैक्लव्ये हिंसांसलेशयोः स्थाने ४१३ मथ विलेखने प्राणधान्यावरोधयो ४१४ पिधू शास्त्रमागल्ययोः ४१५ पिधु गतौ महत्त्वे भक्षणे सस्त्यानसतानयोः ४१७ वद स्थैर्य ४१८ खद हिंसायर्या च ४१९ गद व्यक्ताया वाचि ४२० रद विलेखने ४२१ निविदा ४२२ णद अव्यक्त शन्दे हिंसासवरणयोश्च ४२३ अर्द गतियाचनयोः निष्पचने ४२४ नर्द पिलोडने शब्दे ४२५ गर्दै } उद्गरणे ४२६ तर्द हिंसाया सचलने ४२७ कर्द कुत्सिते शन्दे मर्पणे ४२८ खर्द दशन क्रीडाया ४२९ मदि बधने शातने ४३० इदि परमेश्वर्ये गतिविशरणयोश्च ४३१ सिदि अवयवे रोदनाह नयो ४३२ णिदि कुत्सने सपर्चनकौटिल्यप्रति ४३३ टुनदि समृद्धो स्तमग्लेिखने ४३४ चदि दीप्तिहादनयोः जनने ४३५ प्रदि चष्टाया गमने ४३६ कदि मुधि ४३७ ऋदि 'आह्वानरोदनयो बोपने ४३८ दि) गमने ३८४ पेल ३८५ पथे } ३८६ हुल ३८७ क्वथे ३८८ मथे ३८९ टुरमु ३९० क्षर ३९१ पहै ३९२ रमुङ ३९३ शद्ले ३९४ पदूल ३९५ अशो ३९६ कुच ३९७ रहो ३९८ कर ३९९ भू ४०० बुधञ् ·७ म्यादयः। सं. अर्थ: नीचर्गतौ ४७७ फक 'परिदेवने गतिशीपणयोः ४७८ तक ४७९ कक ४८. गम्य हसने ४३९ क्लिदि ४४० स्कंदिरी ४४१ झुध ४४२ उस ४४३ णख ४४४ पख ४४५ मख ४८२ तकि कृच्छ्रजीवने - ४८२ वक्क ४८३ टप भर्सने ४४७ लख २४८ रखि . २२९ लखि, भर्जने युद्ध गतो हिंसने पाटने च ४५० इखिया ४५१ इखि ४५२ वलंग ४५३ रगि ४५४ लगि १५५ अगि ४५६ बाग ४५७ वगि ११८ मगि १५९ स्वगि . शन्दे ४८५ लजि ४८६ तर्ज ४८७टज ४८लाजि १८९ जज ४९० जजि ४९१ तुज ४९२ तुजि । ४९३ पिजि १९४ गज ४९५ गुजि ४९६ गृज १९७ गृजि ४९८ मृज ४९९ मृजि ५०० गज ५०१ क्षीज ५०२ गर्ज ५०३ गज ५०४ त्यजी ९०५ शुच ५०६ कुच ५०७ क्रुच ५०८ लुच ५०९ अच ५.०.बचु ५११ चचु ५१२ तंचु ५१३ वचु ५१४ मंचु कंपने च ४६१ रिगि ४६२ लिपि १६३ त्वगि ४६४ पुगि ४६५ जुगि ४६६ बुगि ४६७ दीव ४६८ ठीघ ४६९ शिघि ४७० औख । वर्जने पालने शोषणे आघ्राणे मदने च त्यागे पाक उच्चैः शन्दे 'कौटिल्यापीभाषयोः अपनयने गतिपूजनयोः शोषणालमर्थयोः ४७१ राखू ४७२. लाख ४७३ दाख ४७४ घाख ४७५ शाख । ४७६ लाख गती व्याप्ती ·सं. धुः अर्थः ५१५ मुचु ५१६ मुचु ५१८ मुचु २१९ म्लुचु ५२० म्युचु ५२१ ग्रुच ५२२ ग्लुचु गतो ५२३ पंच ५२४ ध्वज ५२५ वजि ५२६ धृज १२७ धृजि ५२८ वज ५२९ वजि वर्षावरणयोरे, बाल्ये च ५३० ग्रुनु स्तयकरणे जैनेंद्रधातुपाठे स. धुः अर्थः ५५२ अज गतिक्षपर्णयोः ५५३ तेज पालने ६५४ खज मथने ५५५ खजि गतिवैकल्ये कपने ५५७ टुओस्फूर्जा चननिर्घोपे ५५८ पो संगे ५५९ शौह गर्वे ५६० योद बधे ५६१ मेड ५६२ ब्रेड उन्मादे ५६३ लोट्ट ५६४ कटे ५६५ रट परिभापणे ५६६ रठ ५६७ लट ५६८ शट रुजाविशरणगत्यवसादने ५६९ वट चेष्टने ५७० खिट उनासने ५७१ पिट ५७२ शिट अनादरे ५७३ रौड़ ५७४ जट सघाते ५७५ झट ५७६ पिट शब्दे च ५७७ भट भृता ५७८ तट उच्छाये ५७९ नट नृत्ती ५८० खट काक्षायां ५८१ हट दीप्तौ ५८२ पट अपयवे विलोडने ५८४ चिट परप्रेष्ये विशरणे विवाधायां वैकल्ये ५३२ कुजु ५३३ खुजु ५३४ अर्च पूजायां अव्यक्तायां वाचि लक्षणे ५३६ उछ ५३७ लाछि ५३८ वाछि } ५३९ ह्रीच्छ ५४० हुर्चा १४१ मुर्छा ५४२ स्फूर्ती ५४३ युच्छ .५४४ उछि इच्छायां आयामे च लजाया कौटिल्ये माहसमुछाययोः विस्तृतौ प्रमाद उछने ५४५ गुज ५४६ गुजि अव्यक्ते शब्दे ५८३ लुट ५४७ कूज सर्जन ५४८ अर्ज ५४९ सर्ज ५५० कर्ज ५५१ खर्ज व्यथने ५८५ स्फुटिर् ५८६ हेट ५८७ कुटि मार्जने च.

·म्यादयः। अर्थः. धुः ६२६ तूड़ सं. धुः ५८८ अट ५८९ पट ५९० इट ५९१ किट ५९२ किटी ५९३ रुठि ५९४ ठि ५९५ अठ अर्थः तोडन रक्षण तपः सतारे गतो व्यक्ताया वाचि मानसेच सावने समपाये व्यक्तयां वाचि रधान्ये मदाया गतो ५९७ पट ५९८ वठ ६९९ मठ ६०० मद ६०१ कठ ६०२ हठ ६०३ उठ ६०४ पिठि ६०५ शठ ६०६ शुठ ६०७ (ठ ६०८ ठि ६०९ शुठि ६१० विड ६२८ घूप ६२९ जत्य ६३० रप ६३१ उप ६३२ जप ६३३ चप ६३४ पच ६३५ चुप ६३६ तुप ६१७ तुप ६३८ तुफ ६३९ तुफ ६४० त्रुप ६४१ त्रुप १४२ त्रुफ ६४३ घुफ हिमाया ६४४ पिभु ६४६ पिंमु । भाषणे ६४६ शुंभ ६४७ यमी ६४८ जम ६४९ पर्य } मैथुने मदनिवामयोः कृन्जीव स्तुतिशठत्वयोः उपघाते हिंमासक्लेशयोः कैनये गतिप्रतिघाते आलस्ये शोपणे आक्रोश उद्यमे विलासे मदे काश्य भारकरणे अभियोग भूपाया प्रमर्दने सल्पीभावे खडने विभाजने स्तये मुग्वदेश विहार ६१२ लड ६१३ कड ६१४ का ६१५ चुड्ड ६१६ अह ६१७ मटि ६१८ घुहि ६१९ चुद्धि ६२० मुडि ६२१ पडि ६२२ रुटि ६२३ लुटि ६२४ गाडि १२५ क्रीड ६५१ रकि ६९२ अर्व ६५३ वर्ष ६५४ कर्य ६१५ खर्ब ६५६ गर्व ६५७ सर्व ६५८ पर्व ६२९ चर्व गतो ६६० गम्ल ६६१ मृ ६६३ चुति वस्त्रमयोगे २ ·जैनेंद्रधातुपाठे सं. धुः अर्थः अर्थ: ७०० दल } विशरणे निमपणे . सं. धुः ६६४ अण ६६५ रण ६६६ वण ६६७ मण ६६८ कण ६६९ वण ६७० भण ६७१ भ्रण ६७२ कण ६७३ घण ६७४ वण ६७९ ध्रण ६७६ वण ६७७ स्तन ६७८ पन ७०१ त्रिफल ७०२ मील ७०३ स्मील ७०४ मील ७०५ पील ७०६ नील ७०७ शील प्रतिष्टमे वणे शब्द समाधी ७०८ कूल ७०९ शूल ७१० तूल ७११ पूल ७१२ मूल आयरणे रुजायां निष्कर्षे संघाते प्रतिष्ठायां निष्पत्ती विकसने भावकरणे शैथिल्ये ७१३ फल ७१४ फुल्ल } संभक्ती ७१५ चुल्ल अपनयने वर्णगत्योः ७१६ चिल्ल ७१७ वैल्ल ७१८ वेल ७१९ फेल ७२० खेल ७२१ केट ७२२ वेल चलने संघाते गीतप्रेरणश्लेषणपु दीतिकातिगतिपु गीतभाक्तिशब्देषु प्रहन्वे पादविक्षेप ६८९ वन ६८. पण ६८१ ओ] ६८२ शोण ६८३ श्रोण ६८४ श्लोण ६८५ पैगृ ६८६ कनी ६८७ अम ६८८ मी ६८९ क्रम ६९० मट ६९१ कील ६९२ मव्य ६९३ सूर्य ६९५ सूर्य ६९६ हय ६९७ हय्य ६९८ चुच्यी ६९९ अठ ७२३ स्खल ७२४ स्वल संबये बंधने ७२५ गल } अदने ७२६ चर्य ईर्ष्यार्थाः ७२८ श्वल } आयुगमने ७२९ सोल गतिलायोः ७३० धोर्म गतिप्रतिघाते गतिचातुर्ये छागतो हुर्छने अभिष भूषणपर्याप्त वारणे ७३१ स्सर ७३२ कमर ·म्यादयः। अर्थ स. धुः अर्थः माररक्षणेषु संघाते ७६८ मक्ष व्याप्ती च ७६९ अक्ष ७७० तस् . तनूकरणे पालने चुबने गती गती ७७२ रक्ष ७७३ शिक्ष ७७४ तृक्ष ७७५ स्तुक्ष ७७६ णक्ष ৩৬৩ হব ७७८ रहि ७७९ पिस ७८० पेस ७८१ पक्ष ७८२ तक्ष ७८३ सूर्भ ७८४ काक्षि ७८५ वाक्षि ७८६ माक्षि भक्षणे निरसने धुः ७३३ पेल । ७३४ फेल ७३५ शेल ७३६ पेल ७३७ शल ७३८ चल्ल ७३९ तिल्ल ७४० व्यभ्र ७४१ मभ्र ७४२ अध्र ७४३ शिपि ७४४ रिति ७४५ रवि ७४६ पवि ७४७ चर ७४८ क्षितु ७४९ ठिवु ७५० जीव ७५१ पान ७५२ मीर ७५३ णीय ७२४ तीव ७५५ तुर्वी ७५६ थुर्नी ७९७ धुर्मी ७२८ जुर्वी ७५९ भर्ती ७६० शन ७६१ अर्ब ७६२ गुनी ७६३ हिनि ७६४ दिनि ७६५ धिवि ७६६ कृषि ७६७ अर रोपे वचने अनादरे -- प्राणधारणे कांक्षायां स्थौल्ये ७८७ दाक्षि } घोरगासिते च पाने तुष्टी ७८९ चूप ७९० तूप ७९१ लूप ७९२ मूष ७९३ शूप ७९४ भूप स्तेये हिंसने , प्रस अलंकारे रुजाया उन्छे उद्यमने प्राणने ७९५ऊप ७९६ ईप ७९७ कप ७९८ शिप ७९९ जप ८०० झप ८.१ पप ८०२.मर ८०३ रुप ८०४ 'रिष हिसाया हिंसाविकरणयोः गतिप्रीतितृप्तिदातिवृद्धि- कात्ययस्ययगमनप्रशश्र- वणस्वाम्यर्थयाचनक्रिये. छालिंगनहिंसादहन ·अर्थः हिसायां अर्थ: दशने स्तुनै। भस्मीकरणे सेचने परिकल्कने सागे संघाते च भर्सने जनेद्रधातुपाठे स. ८४२ दंशो ८४३ शंमु ८४४ दही (४५ मिही ८४६ चह ८४७ रह ८४८ दृह ८४९ हि ८५० बृह ८५१ पूप ८५२ वृहि ८५३ तुहिर् ! ८५४ उहिर } ८५५ अर्ह ८०५ भूप (०६ शप ८०७ शसु (०८ यूप (०९ मृघु १० भप ८११ जिषु । ८१२ विपु ८१३ मिषु ८१४ पृषु ८१५ पु ८१६ रक्ष ८१७ मृयु ८१८ पुष ८१९ तुयु ८२. श्रिपु ८२१ श्लिपु युद्धौ सेचने सहन घ पुटं च शब्दे च अर्दने पूजने प्रसवैश्वर्ययो: . गतो ८२२ पुषु ८५८ इ ८५९ दु ८६० श्रु स्थैर्य च (२४ घृपु (२५ हपू सघर्षे अलीके विलिखितौ श्लपक्रीडनयोः ८६२ जि ८६३ नि अभिभावे पाने (२६ कृषौ (२७ लस (२८ जर्ज ८२९ चर्च परिभाषणहिंसातर्जनेगु ८६४ धेट ८६५ घ्रा ८६६ ध्मा ८६७ प्ठा ८६८ ना ८६९ दाणु ८७० दैप हसने ८३१ हसे ८३२ त्रुम (३३ हम ८३४ हम गंधोपादाने शब्दाग्निसंयोगयोः गतिनिवृत्ती अभ्यासे दाने शोधने हर्षक्षये मात्रविनामे न्यकरणे स्वो शब्द ८७१ ग्लै (७२ म्ले ८७३ वै ८७४ दै ८३६ पुपिए ८३७ मिश ८३८मश ८३९ णिस ८४० रारा ८४१ गिरी } तृप्ती रोपकृते च समाधी प्लतिगती प्रक्षण ८७६ के ८७७ गै ८७८३ शब्दे ·द्वादयः। अर्थ: अर्थः सघाते संगमे च स. धु' (७९ धै ८८० स्त्यै ८८१ ख ८८२ : ८८३ जै खदने min क्षये ८८५ धै ८८६ सै पाके शेषणे ८८८ ओचे ८८९ टै ८९० पै वेष्टने ८९१ स्मृ चिंताया ८९२ टु वरणे ( ८९४ ह ८९५ स्थ ८९६ स कौटिल्ये शब्दोपतापयोः गता स. धुः ९१७ मेधृथ् ९१८ णि कुत्सासनिकर्षयोः ९१९ णेञ्ज ९२० सृञ् ९२१ मृधन् उन्दे ९२२ बुधुञ् बोधने ९२३ बुदिरुञ् निशामने ९२४ चाय पूजायां च ९२५ वे गतिचिंताज्ञाननिशामन- वादित्रग्रहणेषु ९२६ खनु अवदारणे ९२७ दानञ् खंडने ९२८ शान तेजने ९२९ शपौञ् आक्रोशे ९३० भेष दीप्तौ ९३१ अव पूर्योपादाननिरसनयोश्च । ९३२ छपञ् हिंसायां ९३३ चपञ् } मुक्ती ९३४ चुपञ् ९३५ घासृञ् } दाने ९३६ दासृञ् ९३७ माहृञ् माने ९३८ गुहू सवरणे ९३९ झपञ् ९४० जीपञ् } आदाने च ९४१ श्रिञ् सेवाया ९४२ ह हरणे ९४३ मृञ् भरणे ९४४ धृञ् ९४५ डुकृञ् करणे ९४६ णीञ् प्रापणे एते मवंतः इति भूवादयोन्याय्यविकरणाः धवः । प्रापणे च ८९८ गृ ८९९ घृ ९९० तू सेचने प्लवनतरणयोः गतिवृद्ध्योः निवासे व्यक्ताया वाचि मवंतः दानदेवपूजासंगतकरणेषु वीजसताने प्रापणे ततुसंताने पाके सेवाया रागे ९०१ ट्वोश्वि ९०२ वसा ९०३ वद पते ९०४ यजौञ् ९०५ टुवपौञ् ९०६ वहौञ् ९०७ वेञ् ९०८ व्येञ् ९०९ मजौञ् ९१० रंजौञ् ९११ टुयान) ९१२ चतेञ् ९१३ चदे ९१४ रेञ् ९१५ पोचञ् ९१६ मिधूञ् धारणे याचने १ हु २ जिभी परिभापणे पर्याप्ती मेघाहिंसायां दानादनयोः भये लजायां पालनपूरणे ३ fw.om ४ ·स्तुतो ७ १४ स अर्थ गतो ओहाम् सागे आहा गतो माइ माने ९ इञ् धारणपोपणयो १० डुदाञ् दान ११ डुधाञ् धारणेच १२ णिजियों शौचपापणयो १३ विजियों १४ विनियों इति हादय उत्रिकरणा घव । F ३१ वी पृथक् भावे व्यप्ती १ कुसाया गतौ जैनेंद्रपातुपाठे स धु अर्थ २५ णु तेजन २६ सु क्षरणे २७ णु २८ यु मिश्रणे २९ इणु गता स्मरणे गतिप्रजनकात्यशनेषु ३२ या प्रापणे ३३ या गतिगधनयो भा दीप्ती ३५ ष्णा शौचे ३६ श्रा पाके द्रा ३८ प्सा भक्षणे ३९ पा रक्षणे ४० रा दाने ला आदाने ४२ दाप लवने ४३ ख्या प्रकथने ४४ प्रा पूरणे मा माने चर्करीत च ४६ चौक व्यक्ताया वाचि गता ४८ ईडै स्तुती ऐश्वर्य ५० आसै उपरेशन ५१ घसे आच्छादने ५२ आड -शामुङ् इच्छाया ५३ कासिड् गतिसतानयो ५४ णिसिङ् चुबने ५५ णिजिङ् शुद्धी ५६ शिजिड् अव्यक्त शन्दे ५७ पिजिक ५८ पृजिट सपर्चने ५९ पृचीड् ६० सपूड प्राणिगर्भविमोचने ४५ अदो भक्षणे पिद ज्ञाने ३ हनी हिंसागत्यो ४ अस भुवि ५ मृजू शुद्धा बचो परिभाषणे रुदिर् अश्रुविमोचने ८ भिष्वपो शये अन प्राणने श्वस ११ जक्ष भक्षहसनयो वृत् १२ जागू निंदाक्षये १३ दरिद्रा दुर्गती १४ चकार दाप्तो १५ शासु अनुशिष्टौ वृत् १६ सस्ति } खने पस १८ घश फातो अभिगमने २० सु ऐश्वर्यप्रसवयो वृत्तिाहसापूरणेपु २२ कु शब्द 12 ·दिवादय । धुः २४ पिधु अर्थ. सराध्य हिंमने च अदर्शने प्रीणने ६३ हुइ धु अर्थः ६१ शाह स्वमे अध्ययने अपनयने ६४ द्विपीन् अप्रीती ६२ दुही क्षरणे दिही ६७ विठोञ् आस्वादने ऊर्गुन् आच्छादने ६९ प्युञ् स्तुती ७० ननी व्यक्ताया वाचि इत्यदादयः उन्चिारणा घन: २६ जणू २७ तृपू २८ हपू २९ दुह मोहने च नियामाया पैचिन्ये रगिरणे प्रीती क्षेपणे प्रयत्ने माक्षण क्षये ३१ प्णुह ३२ णिह ३३ अमु ३४ यमु ३५ जमु ३६ तमु ३७ दमु ३८ वमु ३९ पृप T १ १ दिवु स्तमे दाहे क्रीडाजयेच्छापणिद्युति- गतिपु तंतुसतान परिवेष्टने प्रेरणे विक्रमने ४१ व्युप ४२ चिम ४३ कुम २ पिनु ३ गुध ४ क्षिप ५ पुथ तिम टिम टीम ९ बीड १० इस ६ ४४ स आईमारे निमागे प्रेरणे श्लेषणे उत्सर्ग सटने परिमाणे पिलोडने समवाये ४५ मुम ४६ ममी ठ अध पतन ४९ भ्रगु ५० भ्रगु ६१ पृन ५२ कर टजाया गन्या शकने वृद्धार ताडने पुष्टी गोषणे तोपंगे रितये आतिगने मर्पण गानप्रक्षरणे कोपे युमुक्षणे गोधने १२ राधी १३ व्यपी १४ पुपो १५ गुपी १६ तुमी १७ दृषी १८ सिपा १९ शकी २० विदा २१ ऋथ्य २२ शुष्प २३ गुपै ५३ नितर ६४ गरण तनुपरणे पिपामाया तुष्ट रोप क्षरे स दुप च्याच ५९ युग हिमोग्ने ६१ टुप ·অনাগত अर्थः उपतापे शब्दे गतो सत्तायां दैन्ये सप्रहारे ज्ञाने ७० स. धुः अर्थ: गाध्य ६३ क्षुभ सचलने णम हिंसने ६५ तुभ ६६ क्लिदू आईभावे ६७ त्रिमिदा स्नेहे ६८ त्रिदियदा माक्षेच ६९ मधु वर्धने गृधु अभिकांक्षायां ७१ शमु उपशमने ७२ मु ७३ तमु कांक्षाया ७४ श्रनु केशने चलने ७६ क्षमु सहने ग्टाने ७८ मदी वृत ७९ जपु वयोहानी तनूकरणे ८२ छोरी ८३ दो अंतकर्मणि मपंतः ५ जनी प्रादुर्भाव ९८ मिश ९९ यारी १०. पादो १०१ विदौङ् १०२ खिदौड् १०३ युधौ १०४ बुधौद् । १०५ मनौड्। १०६ अनै १०७ अनो रुधौङ् १०८ युजौद १०९ सृजौड् ११० लिशौड् १११ उपूडौ ११२ दूडौ ११३ दीडो ११४ डीडो ११५ धीडो ७७ ११६ मीडो प्राणने कामे समाधी विसर्ग अल्पे च प्राणिप्रसवे परितापे क्षये गती अनादरे हिंसायां श्रवणे श्लेषणे वृणोत्यर्थे पाने गतौ प्रीती माने टेदित. तितिक्षाया पूतिमारे बंधने ११७ रीडो ११८ लीडो ११९ वीडो १२० पीङ् ८४ पो ८६ कारी दीप्तौ आप्यायने हिंसागतित्वरणयोः १२२ प्रीड् १२३ मा पते १२४ मृपौञ् १२५ शुचिरीञ् १२६ जहाँ १२७ रौञ् १२८ पौन् } हिंसायोहान्योः ८७ दीपी ८ पूरी ८९ तूगइ ९० पूरीड् । ९१ जूरी ९२ घरी ९३ पूरी ९४ ह ९५ नूरी ९६ सपे ९५ गृह আকী गतिहिंसयोः एते भितः इति दियादयः पचिकरणा: धकः हिंसास्तंमयोः दोहे ऐश्वर्ये या परणे দুস্থ अभिपये अपने पिन् ·१७ स. ३ ४ ५ धुः श्रिन् इमि चिम् स्तु कृञ् ধূ धुन् । ६ अर्थ: निशान प्रक्षेपण चयने आच्छादने हिंसाया चरणे कपन १० धू तुदादयः। स. अर्थः रि गती पि धारणे निवासगस्योः प्रेरणे प्राणत्यागे विक्षेपणे निगरणे एते मवंतः अनादरे १७ धृत स्थाने डिनावती ज्ञीमने वृद १९ सजौ विसर्गे २० टोमाग शुद्धा २१ अरजो २२ उमुजी कौटिल्ये २३ रुशी २४ रिशी हिंसने २५ छुपी १६ हङ् १८ प्रच्छो मितः उपतापे श्रवणे गतिवृद्ध्योः १४. प्रीतो १५ स्थ १६ आप्ल व्याप्ती १७ शक्ल शको १८ राध १९ साथै ससिद्धी २० तिक २१ तिग हिंसायां २२ पघ २३ निधृषा प्रागल्भ्ये २४ वर्द्धने एने मवंतः व्याप्ती २७ टिघ आस्कदने दितावतो इति श्नुविकरणाः धवः । चलने च दमे २६ स्पशी } पर्यो २५ ऋधु २६ अशु २७ लिशौ। २८ पिच्छा। २९ मृशो २० रिशी ३१ णुदा ३२ पदल ३३ ओनश्चू गतो आमः प्रश क्षादे बरसातने रोदने मियम इदियप्रलयमूर्तिभावयो. रमेश १ २ রা दिशौञ् भ्रस्जी क्षिपी एते कृती खिदी पिश व्यथने अतिमर्जन पाके प्रेरणे थितः ३४ उम्म ३५ ऋग्छ २६ मिच्छ ३७ चर्च ३८ जर्ज ३९ शई ४० वच ४१ च उन्ज মাগী ६ परिताप अपयरे ७ सवरणे स्तुती भाजी ३ ·१८ सं. धुः अर्थ: हिंसाः जैनेंद्रधातुपाठे अर्थः सं. उत्सर्गे विमोहने ८४ तन्हू करथनयुद्धनिंदाहिंसादानेषु हिंसायां (७ मिप ८८ किल तृप्तौ ८९ तिल 14 स्तुहू उत्क्लेशे ४४ लुभ ४५ रिफ ४६ नफ प्रदम्फ ४८ तफ ४९ तृम्फ हफ ५१ ५२ गुफ ५३ गुम्फ तुभ ५५ तुम्भ ५६ शुभ ५७ शुभ ५८ हमी ५९ घूती ६० झपी इच्छाया स्पर्धा शैत्यकीडनयोः स्नेहने विलसने संवरणे स्वप्नक्षेपणयोः भेदने गहने भावकरणे ९१ पिल प्रथने ९२ इल ९३ विल ९४ निल पूरणे शोभाथै उच्छे प्रथे हिंसायां च ९६ सिल ९७ शिल ९८ उछि ९९ लिख गता विधाने ६२ शुन १३ विध ६४ पृड ६५ मृड ६६ पृण ६७ मृण ६८ तुण १९ पुण मुण १०१ पुट १०२ कुच १०३ व्यच १०४ गुज अक्षरविन्यासे कौटिल्ये संश्लेषणे संकोचने व्याजीकरणे शम्दे रक्षणे क्षेपण १०६ लिप छेदने सुखने प्रीणने हिंसायां कौटिल्ये कमणि शुभे प्रतिज्ञाने शब्दोपकरणयोः हिंसागतिकौटिल्येषु भ्रमणे दीप्तैश्वर्ययोः হাই विलेखन ७१ कुण ७३ घुण ७४ घूर्ण १०७ छुर १०८ चुट १०९ छुट ११० त्रुट १११ फुट ११२ मुंट ११३ तुट ११४ मुड ११५ कड ११६ लूट ११७ तड ११८ कुड ११९ घुट १२० तुड विकसने आक्षेपप्रमर्दनयोः कलहकर्मणि वंधे मदे संश्लेषणे घसने ७७ छेदने च ७८ खुर ७९ मुर संवेटने भीमार्थशब्दयोः उधमने उद्यमने वाल्ये च ८१ पुर प्रतिघाते तोडने ·७ सं. अर्थ. १२१ थुड । } सवरणे १२२ स्थुड , १२३ स्फर } स्फुरणे १२४ एफुर उत्सर्गे १२६ वृद्ध १२७ भृड संघाते १२५ घुड १२८ हुड तनादयः। स. अर्थः युजिों योगे ८ दिर्जु दीतिदेवनयोः दिर्नु हिंसानादरयोः एते सितः १. निइन्धी दप्तिी ११ खिदौछ दैन्ये १२ विदो विचारे रितः १३ कृती घटने १४ शिष्ल विशेषणे १५ पिप्ल संचूर्णने १६ उभजो भामर्दन १७ मुजो रक्षाशनयोः १८ तृह १९ हिसि हिंसने २० उन्दी लंदने २१ अजू गतिव्यक्तिम्रक्षणेषु सकांचन २३ ऊरिजी भये २४ वृजी वर्जने २५ पृची सपर्चने पते मंवतः इति स्यादय अम्विकरणा धवः १३२ गू १३३ घू १३४ गु १३५ } १२९ तुड निमजन १३० स्फल चलने सचय च स्तवने विघुनने पुरीपारसगै गतिस्र्ययोः एते मवंतः १३७ कूड् } शब्द १३८ गुरी उद्यमने वृद व्यायाम १४० जुपीछ प्रीतिसेवनयोः १४१ विजीडो भयचलनयोः १४२ लजीने नीडे १४३ लसूजी १४४ बजा सगे १४५ रभाङ् राभस्ये १४६ उप्ल तौड् प्रीती डितः इति तुवादय शविकरणाः घवः २२ तचू १३९ पृष् } १ तनुश् पणुञ् २ क्षिणुञ्} গ্রন্থ तृणुन वृणु विस्तार दाने हिसायों गी अदने दति पितः याचन बापने ७ १ ३ यनुछ मनु ९ रुधिों २ भिदिों हिदिमें ४ रिचित्रों ५ विचित्रों ६ क्षुदिनों आपरणे विदारणे द्वेधीकरणे विरचने पृथग्भावे सप्रेक्षणे इति तनावय सचिरणाः घवः ·অন্যরা धु: ३५ क्षी स. अर्थ: हिंसाया अवबावने पी अर्थ: द्रव्यविनमये तृप्तिदीप्योः पाके हिंसायो घंधने आप्रवणे स. धु: १ दुही २ ३ श्रीञ् मी ५ पिञ् ६ कञ्, दृ ९ गृह वंधने ३७ बंयो. ३८ श्रथ ३९ मथ ४० ग्रंथ ३ ७ शब्दे मृद ४३ ४४ १० पू गुध गतो उपदाने पवने आच्छादने हिंसायां वरणे बित: प्रतिहर्पविमोचनयोः विलांडने संदर्भ संक्लेशे क्षोद मुखने रोपे निष्क संचलने हिंसायाँ विबंधने भोजन ४५ कुष १२ कृञ् १३ पुञ् १४ श हिंसाया ४६ क्षुम णम ४८ तुभ ४९ क्लिशू ५० अश ध्रस ५२ इप् ५३ विप ५४ अभीक्ष्णे. पालनपूरणयो। परणे मरर्सने विप्रयोगे १९ म महनसेचनसेवनपूरणे भये, नये षयोहानी २२ ५७ पुष २३ * } गत मुष स्तेये पुष्टी खच भूतप्रादुर्भाव एते मवंतः समक्ती कित् इति ऋचादयः भाविकरणा: घवः ५९ वृङ् शब्दे एने मंवतः २६ धुन कंपने २७, प्राञ् तर्पणे मिती ज्या हानी २५ ब्ली धरणे गतो रेपणे पणे वृत् वरणे २४ भये १ स्तये ३ छठ चिति यत्रि ४ ५ स्मरणे घूर्णसकोचन परिहासे अमृतभाषणे उपसेयायां ६ कुद्रि टुड ·सं. अर्थ: चुरादयः। सं. धु अर्थः धुः मिदि तिल ४८ ९ रहने भेद १२ डुल खड ४९ खडि ५० कडि ५१ वडि ५२ मडि ५३ भडि ५४ छर्द ११ ओलडि } उझेपे १३ जल अपवार १४ पीट गहने १५ नट अवस्यदने १६ अथ प्रीतिहर्षे १७ वध सयमने पूरण १९ वर्द्ध छेदने च २० ऊर्ज वलप्राणनयोः विभाजने भूपाया कल्याण वमने आदरानादरयोः सचोदने ५५ पुस्त नाशने ५८ धक्क ५९ णशि ६० चक्क व्यथने प्रेरणे ६२ क्षल ६३ तल शौचकर्मणि प्रतिष्ठाकरण उन्माने २२ जुड़ २३ चूर्ण २४ पृथ २५ संब २६ भक्ष २७ चुटि २८ २९ छुट प्रक्षेप सबंधे अदने पुल } समुत्तये छदने रोहणे क्षेप कुत्सने च अल्पीभावे अनादरे मूल ६८ डिप ६९ कल विल ७१ जसि ७२ कुडि ७३ पल ३२ अह रक्षणे श्वठ गतिसस्कारयाः हिंसावलिदाननितनेषु सामप्रयोगे ३६ तुजि ३७ पिजि ३८ पिश ३९ साल श्वल्क ४१ वल्क ४२ लिप ४३ पथि ४४ पिच माने सचूर्णने मार्गणसंस्कारयोः सजने गन्या क्षान्यां कृच्छ्रजीवने ७५ शूर्प ७६ मुट घज ७८ व्रज ७९ शुल्क ८० छवि ८१ क्षपि ८२ क्षजि ८३ वर्त ८४ घट्ट भाषणे श्लपणे गतो कुहने संयरणे गमने च ४६ श्रण दाने चलने सवरण क्षये आघाते ८६ व्यय ·२२ । सं. अर्थः ८७ मुस्त ८८ डयि ८९ डिपि ९० पिडि संघाते ९१ पूण ९२ पुम ९३ टकि ९४ घूम ९५ कीट ९६ पूज १३६ अर्ज ९८ शुठि ९९ मार्ज १०० गर्ज अमिवर्द्धने बधने कांतिकरण वर्णने पूजने आलस्ये शोषणे शब्दे स्रवणे विस्तारे निशाने आख्याने छादने अईने १०१ १०२ पचि १०३ तिज जैनेंद्रधातुपाठे स. अर्थः १२५ शब्द सगिरीविष्करणे १२६ कण निमीलने १२७ जमि नाशने १२८ सूद আস্থা १२९ जस ताटने १३० पश बवने १३१ अम रोगे १३२ चट १३३ स्फुट हत्याः १३४ घट १३५ दिवु मर्दने प्रतियत्न १३७ घुप विशन्दे १३८ आलः कंदे १३९ लस शिल्पयोगे १४० भूष अलंकारे असने पूजने १४३ ज्ञा नियोगे १४४ यत निकारोपस्कारयोः १४२ निसश्व १४६ धृष १४७ भज विश्राणने १४८ बस स्नेहछेदापहरणेपु १४९ चर संचये १५० च्यु सहने १५१ भू भावकरणे १५२ कृप १५३ रक! आस्वादने १५४ रज १५५ अंच विशेषणे चित्रकरणे १५७ मुद संसर्गे १५८ बस वारणे १५९ मुच प्रमोचने (आस्वदः सकर्मकाद) १६० पुष धारणे १६१ दल विदारणे १४१ मोक्ष १४२ अह १०४ कृत } प्रसहने व्यक्तायां वाचि म्लेछने १०५ कुबि १०६ लुबि १०७ तुबि १०८ हप १०९ म्रक्ष ११० म्रछ १११ शठ ११२ चुठि ११३ जस ११४ रुज ११५ धूम ११६ लष ११७ वह १२८ गई ११९ गुर्द १२० अर्क १२१ ईड १२२ रुष १२३ चर्च १२४ बुक हिंसायां २५६ लिग अभिकांक्षणे पूर्वनिकेतने } स्तुती रोपणे अध्ययने भापणे ·अर्थ सं. धुः १६२ पट १६३ पुट १६४ लुट १६५ लाज १६६ तुजि १६७ पिजि १६८ मनि १६९ पिमि १७० कुसि १०१ दास १७२ टसि १७३ त्रास १७४ कुशि १७५ घटि १७६ हि भाषार्थाः १७० गुप १७८ धूप चुरादय । स. अर्थ १९९ मिश्र सपर्चने २०० छिद्र कर्णमेदे २०१ अध दृष्यपसहारे २०२ दंड दडनिपात २०३ अफ लक्षण २०४ अग पदलक्षण च २०५ पर्ण हरितभाव २०१ वर्ण वर्णक्रियारिस्तार- गुणवचनंपु २०७ कथ बदने २०८ यर ईप्सायां २०९ गण सख्याने २१० शठ सम्यगनभाषणे २११ श्वठ २१२ पट प्रये २१३ वट २१४ मृष तितिक्षाया २१५ रह योग २१६ स्तन २१७ गदी २१८ पत २१९ पप (अगि) २२. स्वर आक्षेप २२१ रच प्रतियने २२२ कल गतौ २२३ चह परिकल्कने २२४ मह पूजाया २२५ सर २२६ कृप शथिन्य २२७ भ्रथ २२८ स्पृह ईप्मायाँ २२९ भाम मोम २३० सूच पशुन्य २३१ वट मक्षणे १७९ पिच्छ १८. चीन १८१ वह } देवशब्द १८२ वह गती वा १८३ पुथ १८४ टोक १८५ लोच १८६ मद २८७ त्रुप १८८ तर्क १८९ यूतु १९० पूर १९१ स्वद १९२ सूत्र १९३ मून १९४ रुक्ष १९५वष्क १९६ कच्छ आप्यायने सवरणे अरमांचने प्रचणे पारध्ये दर्शने शैथिल्ये चित्रकरणे कदाचिदर्शने च समाचाते क्षेप १९७ चित्र २३२ बाट २३३ गोम २३१ कुमार पंक्षेप कीडने उपधारण १९८ अंस २३२ सीट ·२३७ वेल . २४० गवेष अर्थः संदानक्रियायां माने युद्धे सविता सपरणे दशने दर्शने च संघाते कुटुंबधारणे गुप्तभाषणे ग्रहणश्लेषणयोः संतजने अर्थ: २३६ साम सात्यने कालोपदेश २३८ पल्यूल लवनपवनयोः २३९ वास गतिमुखसेवनयोः मागणे २४१ बास उपसेवायां २४२ निवास आच्छादन २४३ भाज पृथकरणे २४४ सभाज प्रीतिदर्शनयोः २४५ ऊन परिहाने २४६ कूट दाहे २४७ फेत ) २४८ प्राम आमत्रण २४९ कुण २५० स्तेन चौर्य २५१ वत्रि विभाजने २५२ लजि प्रकाशने २५३ पार २५४ तीर कर्मसमाप्तौ २५५ स्तोम श्लागयां २५६ सुख तक्रियायां २५७ दुःख २५८ रस आस्वादनेहनयोः २५९ व्यय वित्तसमुत्म, २६० रूप रूपक्रियायां २६१ छेद द्वेधीकरणे २६२ लाभ प्रेरणे २६३ द्रण गात्रविचूर्णने एते मवंतः २६४ पदै गतो महणे २६६ मृग अन्वेषणे : २६७ कुहै विस्मापने २६८ शूर २६९ वारे } विक्राती परिवृहणे वृद २७१ अर्थ उपयांचाया जैनेंद्रधातुपाटे सं. घु: २७२ सत्र २७३ गर्दै २७४ सग्रामै २७५ चिते २७६ छदै २७७ दशै २७८ दशै २७९ डभै २८० डिभै २८१ तजै २८२ मत्रै २८३ स्पर्श २८४ मत्से २८५ तर्ज २८६ वस्त २८७ ग्रंथै २८८ कि २८९ निष्क २९० चल २९१ कूणै २९२ तूण २९३ भूणै २९४ श? २९५ यक्ष २४६ स्यम्यै २९७ गूरै २९८ कुनै २९९ समै ३०० लक्ष ३०१ कुस्यै ३०२ कुटै ३०३ भले ३०४ बचे ३०५ पे ३०६ मंद ३०७ मदै ३०८ विले ३०९ मनै अर्दने हिंसाया परिमाणे ईसाया संकोचने पूरणे आशाया श्लाघायां पूजायां वितर्कणे उद्यमने कुस्मृता आलोचने अवक्षेप प्रतापन आभंडन प्रलमने शक्तिबधन तृप्तियोगे परिकूजे प्याननिवासेषु स्तमे २७० स्थूल ·मं. अर्थ.. . ३१० युह ३११ गृह ३३३ आ इंदितः ३१२ लक्षन . ३१४ पह ३३९ मार्ग ३४१ मृजू ३१८ चुरादयां । २५ सं. धु. अर्थः जुगुप्सायाम् ३३२ अंथ, ग्रंथ संदर्भ विज्ञापने भने ३३४ सनु श्रद्धोपहिसायां दर्शनांकनयोः ३३५ गे (गिपूर्वन्ननुः) दैर्ये जिद ३३६ वच संदेशवचने ३१३ युनौ पृच संयमने ३३७ मान पूजायाम् मर्पणे ३३८ गह विनिंदने ३१५ ईर अन्वेषणे क्षेपणे ३४० कठि शोके द्रवीकरणे ३१७ वृजी शौचालंकारयोः वर्जने ३४२ घृप चयोहानी प्रसहने ३१०. रिच वियोजनसंपर्चनयोः मवंतः ३२० शिप असर्वोपयोगे तितिक्षायां ३२१ विपूर्वो (वि-शिप) ऽतिशये दाहे मीणने भाषणे संदीपने पूजायाम् अपवारणे हिंसायाम ३२५ दृमी मये शोधने ३२६ मी गती ऐदितः ३२७ अथ, कथ, हिसि, हिंसायाम् वरणे वधंनेच कंपने ३२९ चीक, शीक आमर्पणे ३५१ प्रीन् तर्पणे ३३० आरुः सद गती त्रितः परितर्पणे इति चुरादयो धवः समाप्ताः। पाठपयोजनमनिष्यिमनिविकरप्पे पादाम्भोजानमन्मानवपतिमकुटानय॑माणिक्यतारा- द्वेच्छपभृतिव्यो निड वागनैश्च । नकासंसेविताद्यधुतिललितनखानीकशीतांशुर्विवः । दोनत्वमिड्विकलता च यथाक्रमेण दुर्वासनंगवाणांबुरहहिमकरोद्ध्वस्तमिथ्यांधकारः धनां सुधीभिरधिगम्यमिता स्वराणाम् (8) ॥ शब्दब्रह्मा स जीयाद् गुणनिधिगुणनंदिनतीशस्नुसौख्यः ३२२ तृप ३२३ छुद ३४३ मृपै ३४४ तपे ३४५ वर्द ३४६ अर्च ३४७ अर्दै ३४८ अँधै ३२४ छद ३२८ अथ ३४९ वृन् ३५० घून