खादिरगृह्यसूत्ररुद्रस्कन्दव्याख्याKhādiragṛhyasūtrarudraskandavyākhyā

zu KhGṛS, 2, 2, 17

1 of 2 · 11 verses

Select a line for its word-by-word analysis.

1.0१.०

सर्वगर्भार्थोऽयं संस्कारः आधारसंस्कारद्वारेण सकृदेव क्रियते ॥ (१।०)

sarvagarbhārtho'yaṃ saṃskāraḥ ādhārasaṃskāradvāreṇa sakṛdeva kriyate ||

2.0२.०

भार्यान्तरे तु कर्तव्यमेव प्रथमगर्भे ॥ (२।०)

bhāryāntare tu kartavyameva prathamagarbhe ||

3.0३.०

दर्शादूर्ध्वम् आ दर्शादेको मासः यत्र क्वच दिनेऽप्याहिते गर्भे स एको मासो गणयितव्यः ॥ (३।०)

darśādūrdhvam ā darśādeko māsaḥ yatra kvaca dine'pyāhite garbhe sa eko māso gaṇayitavyaḥ ||

4.0४.०

संज्ञा व्यवहारार्था ॥ (४।०)

saṃjñā vyavahārārthā ||

5.0५.०

कृत्स्नाग्नावेव ॥ (५।०)

kṛtsnāgnāveva ||

6.0६.०

मासीति मास इत्यर्थः ॥ (६।०)

māsīti māsa ityarthaḥ ||

7.0७.०

अत्र केचित् अतिक्रान्तेऽपि मुख्यकाले प्रसवात् प्राक्कालातिक्रमप्रायश्चित्तं कृत्वा कर्तव्यमेवेत्याहुः उपनयने दर्शनात् तेन च स्मृतिषु तुल्यवद्गणनात् कासुचित् स्मृतिषु कालानिर्देशेन विधानाद् आपत्कल्पतयाभ्यनुज्ञानं सर्वदा संस्काराणाम् अस्त्येवेत्याहुः जननादूर्ध्वं तु द्वाराभावात् प्रायश्चित्तेनैव जातं संस्कुर्यादेकदेशेऽग्नौ ॥ (७।०)

atra kecit atikrānte'pi mukhyakāle prasavāt prākkālātikramaprāyaścittaṃ kṛtvā kartavyamevetyāhuḥ upanayane darśanāt tena ca smṛtiṣu tulyavadgaṇanāt kāsucit smṛtiṣu kālānirdeśena vidhānād āpatkalpatayābhyanujñānaṃ sarvadā saṃskārāṇām astyevetyāhuḥ jananādūrdhvaṃ tu dvārābhāvāt prāyaścittenaiva jātaṃ saṃskuryādekadeśe'gnau ||

8.0८.०

गर्भान्तरार्थं तु द्वितीये गर्भे कुर्याद् एव ॥ (८।०)

garbhāntarārthaṃ tu dvitīye garbhe kuryād eva ||

9.0९.०

अपरे तु कालात्यये अधिकाराभावात् प्रायश्चित्तमेवाहुः ॥ (९।०)

apare tu kālātyaye adhikārābhāvāt prāyaścittamevāhuḥ ||

10.0१०.०

पूर्व एव तु पक्षः श्रेयान् ॥ (१०।०)

pūrva eva tu pakṣaḥ śreyān ||

11.0११.०

अथापि लोपसंशये लोपाद् अलोपो न्यायतरः इति निदानकारोऽप्याह ॥ (११।०)

athāpi lopasaṃśaye lopād alopo nyāyataraḥ iti nidānakāro'pyāha ||

Data courtesy of The Digital Corpus of Sanskrit.

Khādiragṛhyasūtrarudraskandavyākhyā zu KhGṛS, 2, 2, 17

Word analysis

Select a line of the text

Each word appears with its dictionary form and grammar. Select a word to read its meanings in the DCS, Apte and Monier-Williams dictionaries.

j k next and previous line · ← → chapters

Analysis: Digital Corpus of Sanskrit