गणकारिकाटीकाGaṇakārikāṭīkā

GaṇaKārṬīkā zu GaṇaKār, 5.1

6 of 11 · 24 verses

Select a line for its word-by-word analysis.

1.0१.०

प्रातिपदावस्था खलु व्यक्तावस्थेत्य् उक्ता ॥ (१।०)

prātipadāvasthā khalu vyaktāvasthety uktā ||

2.0२.०

कस्मात् ॥ (२।०)

kasmāt ||

3.0३.०

पाशुपत्ये ऽयम् इति व्यक्तिनिमित्तत्वात् भस्मस्नानशयनानुस्नानादिभिर् लिङ्गधारीत्य् उपदेशाद् इति ॥ (३।०)

pāśupatye 'yam iti vyaktinimittatvāt bhasmasnānaśayanānusnānādibhir liṅgadhārīty upadeśād iti ||

4.0४.०

द्वितीयावस्था तु जात्यादिव्यक्तेर् अहेतुत्वाद् अव्यक्तावस्थेत्य् उक्ता ॥ (४।०)

dvitīyāvasthā tu jātyādivyakter ahetutvād avyaktāvasthety uktā ||

5.0५.०

कस्मात् ॥ (५।०)

kasmāt ||

6.0६.०

अव्यक्तलिङ्गोपदेशाद् विद्यादिगोपनोपदेशाच् चेति ॥ (६।०)

avyaktaliṅgopadeśād vidyādigopanopadeśāc ceti ||

7.0७.०

तृतीयावस्था पुनर् इन्द्रियजयार्थत्वेन जयावस्थेत्य् उच्यते ॥ (७।०)

tṛtīyāvasthā punar indriyajayārthatvena jayāvasthety ucyate ||

8.0८.०

देवनित्यस्वार्थत्वे ऽप्य् अस्या इन्द्रियजयार्थतैव प्राधान्येनोक्ता सूत्राणां सम्बन्धकथनद्वारेणाचार्यभाष्यकृतेति ॥ (८।०)

devanityasvārthatve 'py asyā indriyajayārthataiva prādhānyenoktā sūtrāṇāṃ sambandhakathanadvāreṇācāryabhāṣyakṛteti ||

9.0९.०

छेदावसानार्थावस्था छेदावस्थेत्य् उक्ता ॥ (९।०)

chedāvasānārthāvasthā chedāvasthety uktā ||

10.0१०.०

सर्वस्य साधकव्यापारस्यात्यन्तोपरमो निष्ठा ॥ (१०।०)

sarvasya sādhakavyāpārasyātyantoparamo niṣṭhā ||

11.0११.०

तदुपलक्षितावस्था निष्ठावस्थेत्य् उच्यते ॥ (११।०)

tadupalakṣitāvasthā niṣṭhāvasthety ucyate ||

12.0१२.०

व्यक्तादिविशेषणाभिधानाद्यूहादिशक्तिमतां विशेषप्रतिपत्तिर् भविष्यतीत्य् अभिप्रायवतात्रावस्थाग्रहणं न कृतम् इति ॥ (१२।०)

vyaktādiviśeṣaṇābhidhānādyūhādiśaktimatāṃ viśeṣapratipattir bhaviṣyatīty abhiprāyavatātrāvasthāgrahaṇaṃ na kṛtam iti ||

13.0१३.०

चशब्दो न्यूनाधिकव्यवच्छेदसूचकः ॥ (१३।०)

caśabdo nyūnādhikavyavacchedasūcakaḥ ||

14.0१४.०

प्रेतोन्मत्तमूढावस्थान्तरसद्भावाद् अधिकव्यवच्छेदानुपपत्तिर् इति चेन् न गोपननियमेनाव्यक्तावस्थायाम् एवान्तर्भावात् ॥ (१४।०)

pretonmattamūḍhāvasthāntarasadbhāvād adhikavyavacchedānupapattir iti cen na gopananiyamenāvyaktāvasthāyām evāntarbhāvāt ||

15.0१५.०

जयच्छेदावस्थयोर् अप्य् अव्यक्तावस्थात्वप्रसङ्ग इति चेन् नानयोर् गोपननियमानभ्युपगमान् निष्ठावस्थाम् अनभ्युपगम्य सिद्धावस्थां पञ्चमीम् आहुः ॥ (१५।०)

jayacchedāvasthayor apy avyaktāvasthātvaprasaṅga iti cen nānayor gopananiyamānabhyupagamān niṣṭhāvasthām anabhyupagamya siddhāvasthāṃ pañcamīm āhuḥ ||

16.0१६.०

केचित् तन्मतम् अवधारणेनैव निराचष्टे ॥ (१६।०)

kecit tanmatam avadhāraṇenaiva nirācaṣṭe ||

17.0१७.०

निष्ठा चैवेह पञ्चमी इति ॥ (१७।०)

niṣṭhā caiveha pañcamī iti ||

18.0१८.०

इहेत्य् अस्मिन् पञ्चार्थदर्शने निष्ठावस्थैव पञ्चमी सूत्रप्रामाण्यात् प्रतीयते न सिद्धावस्था ॥ (१८।०)

ihety asmin pañcārthadarśane niṣṭhāvasthaiva pañcamī sūtraprāmāṇyāt pratīyate na siddhāvasthā ||

19.0१९.०

तत्र क्षपणीयप्रापणीयाभावात् साधकावस्थाश् चेह निरूप्यन्ते न ततो ऽन्यस्येति ॥ (१९।०)

tatra kṣapaṇīyaprāpaṇīyābhāvāt sādhakāvasthāś ceha nirūpyante na tato 'nyasyeti ||

20.0२०.०

अत्राह ॥ (२०।०)

atrāha ||

21.0२१.०

अनधिकारिणो ऽवस्थाप्राप्तिर् अयुक्ता ॥ (२१।०)

anadhikāriṇo 'vasthāprāptir ayuktā ||

22.0२२.०

तत्र तथा द्वितीयाद्यवस्थाप्राप्तौ ज्ञानाकलुषत्वादयो ऽधिकारित्वापादकाः तथा प्रथमावस्थाप्राप्तौ को हेतुर् इत्य् उच्यते ॥ (२२।०)

tatra tathā dvitīyādyavasthāprāptau jñānākaluṣatvādayo 'dhikāritvāpādakāḥ tathā prathamāvasthāprāptau ko hetur ity ucyate ||

23.0२३.०

अत्रापि कारणविशेषोत्पादिता दीक्षा हेतुः ॥ (२३।०)

atrāpi kāraṇaviśeṣotpāditā dīkṣā hetuḥ ||

24.1२४.१

यतस् तत्कारणप्रतिपादनार्थम् इदम् आह ॥ (२४।१)

yatas tatkāraṇapratipādanārtham idam āha ||

Data courtesy of The Digital Corpus of Sanskrit.

GaṇaKārṬīkā zu GaṇaKār, 5.1

Word analysis

Select a line of the text

Each word appears with its dictionary form and grammar. Select a word to read its meanings in the DCS, Apte and Monier-Williams dictionaries.

j k next and previous line · ← → chapters

Analysis: Digital Corpus of Sanskrit