खादिरगृह्यसूत्रKhādiragṛhyasūtra

KhGṛS, 1, 3

1 of 9 · 31 verses

Select a line for its word-by-word analysis.

1.1१.१

ब्रह्मचारी वेदम् अधीत्योपन्याहृत्य गुरवे ऽनुज्ञातो दारान् कुर्वीत ॥ (१।१)

brahmacārī vedam adhītyopanyāhṛtya gurave 'nujñāto dārān kurvīta ||

2.1२.१

आप्लवनं च ॥ (२।१)

āplavanaṃ ca ||

3.1३.१

तयोर् आप्लवनं पूर्वम् ॥ (३।१)

tayor āplavanaṃ pūrvam ||

4.1४.१

मन्त्राभिवादात् तु पाणिग्रहणस्य पूर्वं व्याख्यातम् ॥ (४।१)

mantrābhivādāt tu pāṇigrahaṇasya pūrvaṃ vyākhyātam ||

5.1५.१

ब्राह्मणस् सहोदकुम्भः प्रावृतो वाग्यतो ऽग्रेणाग्निं गत्वोदङ्मुखस् तिष्ठेत् ॥ (५।१)

brāhmaṇas sahodakumbhaḥ prāvṛto vāgyato 'greṇāgniṃ gatvodaṅmukhas tiṣṭhet ||

6.1६.१

स्नाताम् अहतेनाच्छाद्य या अकृन्तन्न् इत्य् आनीयमानायां पाणिग्राहो जपेत् सोमो ऽददद् इति ॥ (६।१)

snātām ahatenācchādya yā akṛntann ity ānīyamānāyāṃ pāṇigrāho japet somo 'dadad iti ||

7.1७.१

पाणिग्राहस्य दक्षिणत उपवेशयेत् ॥ (७।१)

pāṇigrāhasya dakṣiṇata upaveśayet ||

8.1८.१

अन्वारब्धायां स्रुवेणोपघातं महाव्याहृतिभिर् आज्यं जुहुयात् ॥ (८।१)

anvārabdhāyāṃ sruveṇopaghātaṃ mahāvyāhṛtibhir ājyaṃ juhuyāt ||

9.1९.१

समस्ताभिश् चतुर्थीम् ॥ (९।१)

samastābhiś caturthīm ||

10.1१०.१

एवं चौलोपनयनगोदानेषु ॥ (१०।१)

evaṃ caulopanayanagodāneṣu ||

11.1११.१

अग्निर् एतु प्रथम इति षड्भिश् च पाणिग्रहणे ॥ (११।१)

agnir etu prathama iti ṣaḍbhiś ca pāṇigrahaṇe ||

12.1१२.१

नाज्यभागौ न स्विष्टकृदाज्याहुतिष्व् अनादेशे ॥ (१२।१)

nājyabhāgau na sviṣṭakṛdājyāhutiṣv anādeśe ||

13.1१३.१

सर्वत्रोपरिष्टान् महाव्याहृतिभिः ॥ (१३।१)

sarvatropariṣṭān mahāvyāhṛtibhiḥ ||

14.1१४.१

प्राजापत्यया च ॥ (१४।१)

prājāpatyayā ca ||

15.1१५.१

प्रायश्चित्तं जुहुयात् ॥ (१५।१)

prāyaścittaṃ juhuyāt ||

16.1१६.१

हुत्वोपोत्तिष्ठतः ॥ (१६।१)

hutvopottiṣṭhataḥ ||

17.1१७.१

अनुपृष्ठं गत्वा दक्षिणतो ऽवस्थाय वध्वञ्जलिं गृह्णीयात् ॥ (१७।१)

anupṛṣṭhaṃ gatvā dakṣiṇato 'vasthāya vadhvañjaliṃ gṛhṇīyāt ||

18.1१८.१

पूर्वा माता शमीपलाशमिश्राल् लाजाञ् छूर्पे कृत्वा ॥ (१८।१)

pūrvā mātā śamīpalāśamiśrāl lājāñ chūrpe kṛtvā ||

19.1१९.१

पश्चाद् अग्नेर् दृषत्पुत्रम् आक्रमयेद् वधूं दक्षिणेन ॥ (१९।१)

paścād agner dṛṣatputram ākramayed vadhūṃ dakṣiṇena ||

20.1२०.१

सकृद् गृहीतम् अञ्जलिं लाजानां वध्वञ्जलाव् आवपेद् भ्राता प्रपदेनेमम् अश्मानम् इति ॥ (२०।१)

sakṛd gṛhītam añjaliṃ lājānāṃ vadhvañjalāv āvaped bhrātā prapadenemam aśmānam iti ||

21.1२१.१

सुहृद् वा कश्चित् ॥ (२१।१)

suhṛd vā kaścit ||

22.1२२.१

तं साग्नौ जुहुयाद् अविच्छिद्याञ्जलिं इयं नारीति ॥ (२२।१)

taṃ sāgnau juhuyād avicchidyāñjaliṃ iyaṃ nārīti ||

23.1२३.१

अर्यमणं पूषणम् इत्य् उत्तरयोः ॥ (२३।१)

aryamaṇaṃ pūṣaṇam ity uttarayoḥ ||

24.1२४.१

हुते तेनैव गत्वा प्रदक्षिणम् अग्निं परिणयेत् कन्यला पितृभ्य इति ॥ (२४।१)

hute tenaiva gatvā pradakṣiṇam agniṃ pariṇayet kanyalā pitṛbhya iti ||

25.1२५.१

अवस्थानप्रभृत्य् एवं त्रिः ॥ (२५।१)

avasthānaprabhṛty evaṃ triḥ ||

26.1२६.१

शूर्पेण शिष्टान् अग्नाव् ओप्य प्रागुदीचीम् उत्क्रमयेत् एकम् इष इति ॥ (२६।१)

śūrpeṇa śiṣṭān agnāv opya prāgudīcīm utkramayet ekam iṣa iti ||

27.1२७.१

ईक्षकावेक्षणरथारोहणदुर्गानुमन्त्रणान्यभिरूपाभिः ॥ (२७।१)

īkṣakāvekṣaṇarathārohaṇadurgānumantraṇānyabhirūpābhiḥ ||

28.1२८.१

अपरेणाग्निम् औदको गत्वा पाणिग्राहं मूर्धन्य् अवसिञ्चेत् ॥ (२८।१)

apareṇāgnim audako gatvā pāṇigrāhaṃ mūrdhany avasiñcet ||

29.1२९.१

वधूं च ॥ (२९।१)

vadhūṃ ca ||

30.1३०.१

समञ्जन्त्व् इत्य् अवसिक्तः ॥ (३०।१)

samañjantv ity avasiktaḥ ||

31.1३१.१

दक्षिणं पाणिं साङ्गुष्ठं गृह्णीयात् गृभ्णामि त इति षड्भिः ॥ (३१।१)

dakṣiṇaṃ pāṇiṃ sāṅguṣṭhaṃ gṛhṇīyāt gṛbhṇāmi ta iti ṣaḍbhiḥ ||

Data courtesy of The Digital Corpus of Sanskrit.

KhGṛS, 1, 3

Word analysis

Select a line of the text

Each word appears with its dictionary form and grammar. Select a word to read its meanings in the DCS, Apte and Monier-Williams dictionaries.

j k next and previous line · ← → chapters

Analysis: Digital Corpus of Sanskrit