खादिरगृह्यसूत्रKhādiragṛhyasūtra
KhGṛS, 2, 2
Select a line for its word-by-word analysis.
आग्नेयस्थालीपाको ऽनाहिताग्नेर् दर्शपूर्णमासयोः ॥ (१।०)
āgneyasthālīpāko 'nāhitāgner darśapūrṇamāsayoḥ ||
ऐन्द्रो माहेन्द्रो वैन्द्राग्नो वामावास्यायाम् ॥ (३।०)
aindro māhendro vaindrāgno vāmāvāsyāyām ||
अविद्यमाने हव्ये यज्ञियानां फलानि जुहुयात् ॥ (१०।०)
avidyamāne havye yajñiyānāṃ phalāni juhuyāt ||
स्नाताम् अहतेनाच्छाद्य हुत्वा पतिः पृष्ठतस्तिष्ठेत् ॥ (१८।०)
snātām ahatenācchādya hutvā patiḥ pṛṣṭhatastiṣṭhet ||
दक्षिणम् अंसम् अन्ववमृश्यानन्तर्हितं नाभिदेशम् अभिमृशेत् पुमांसाविति ॥ (१९।०)
dakṣiṇam aṃsam anvavamṛśyānantarhitaṃ nābhideśam abhimṛśet pumāṃsāviti ||
अथापरं न्यग्रोधशुङ्गाम् उभयतःफलाम् अस्रामाम् अक्रिमिपरिसृप्तां त्रिःसप्तैर् यवैः परिक्रीयोत्थापयेन्माषैर्वा सर्वत्रौषधयः सुमनसो भूत्वा ऽस्यां वीर्यं समाधत्तेयं कर्म करिष्यतीति ॥ (२०।०)
athāparaṃ nyagrodhaśuṅgām ubhayataḥphalām asrāmām akrimiparisṛptāṃ triḥsaptair yavaiḥ parikrīyotthāpayenmāṣairvā sarvatrauṣadhayaḥ sumanaso bhūtvā 'syāṃ vīryaṃ samādhatteyaṃ karma kariṣyatīti ||
कुमारी ब्रह्मचारी व्रतवती वा ब्राह्मणी पेषयेदप्रत्याहरन्ती ॥ (२२।०)
kumārī brahmacārī vratavatī vā brāhmaṇī peṣayedapratyāharantī ||
स्नातां संवेश्य दक्षिणे नासिकास्रोतस्यासिञ्चेत् पुमानग्निरिति ॥ (२३।०)
snātāṃ saṃveśya dakṣiṇe nāsikāsrotasyāsiñcet pumānagniriti ||
अथास्याश्चतुर्थे मासि षष्ठे वा सीमन्तोन्नयनम् ॥ (२४।०)
athāsyāścaturthe māsi ṣaṣṭhe vā sīmantonnayanam ||
स्नातामहतेनाच्छाद्य हुत्वा पतिः पृष्ठतस्तिष्ठन्ननुपूर्वया फलवृक्षशाखया सकृत्सीमन्तमुन्नयेत् त्रिश्वेतया च शलल्या ऽयमूर्जावतो वृक्ष इति ॥ (२५।०)
snātāmahatenācchādya hutvā patiḥ pṛṣṭhatastiṣṭhannanupūrvayā phalavṛkṣaśākhayā sakṛtsīmantamunnayet triśvetayā ca śalalyā 'yamūrjāvato vṛkṣa iti ||
उत्तरघृतमवेक्षन्तीं पृच्छेत किं पश्यसीति ॥ (२७।०)
uttaraghṛtamavekṣantīṃ pṛccheta kiṃ paśyasīti ||
प्राङ्नाभिकृन्तनात् स्तनदानाच्च व्रीहियवौ पेषयेच्छुङ्गावृता ॥ (३३।०)
prāṅnābhikṛntanāt stanadānācca vrīhiyavau peṣayecchuṅgāvṛtā ||
अङ्गुष्ठेनानामिकया चादाय कुमारं प्राशयेदियमाज्ञेति ॥ (३४।०)
aṅguṣṭhenānāmikayā cādāya kumāraṃ prāśayediyamājñeti ||
Data courtesy of The Digital Corpus of Sanskrit.