तोडलतन्त्रToḍalatantra

ToḍalT, 5

5 of 10 · 93 verses

Select a line for its word-by-word analysis.

1.1१.१

श्रीदेवी उवाच । (१।१)

śrīdevī uvāca

1.2१.२

त्वत्प्रसादान्महादेव पवित्राहं न चान्यथा । (१।२)

tvatprasādānmahādeva pavitrāhaṃ na cānyathā |

1.3१.३

शम्भुनाथार्चनं देव श्रोतुम् इच्छामि साम्प्रतम् ॥ (१।३)

śambhunāthārcanaṃ deva śrotum icchāmi sāmpratam ||

2.1२.१

शिव उवाच । (२।१)

śiva uvāca

2.2२.२

शृणु पार्वति वक्ष्यामि यन्मां त्वं परिपृच्छसि । (२।२)

śṛṇu pārvati vakṣyāmi yanmāṃ tvaṃ paripṛcchasi |

2.3२.३

नकुलीशं समुद्धृत्य मनुस्वरविभूषितम् ॥ (२।३)

nakulīśaṃ samuddhṛtya manusvaravibhūṣitam ||

3.1३.१

बिन्दुनादकलायुक्तं प्रासादाख्यं महामनुम् । (३।१)

bindunādakalāyuktaṃ prāsādākhyaṃ mahāmanum |

3.2३.२

अस्य मन्त्रस्य माहात्म्यम् ऊर्ध्वाम्नाये मयोदितम् ॥ (३।२)

asya mantrasya māhātmyam ūrdhvāmnāye mayoditam ||

4.1४.१

नमस्कारं समुद्धृत्य वान्तं नेत्रविभूषितम् । (४।१)

namaskāraṃ samuddhṛtya vāntaṃ netravibhūṣitam |

4.2४.२

वारुणं मुखवृत्तं च वायुं ललाटसंयुतम् ॥ (४।२)

vāruṇaṃ mukhavṛttaṃ ca vāyuṃ lalāṭasaṃyutam ||

5.1५.१

अयं पञ्चाक्षरो मन्त्रः पञ्चाम्नायफलप्रदः । (५।१)

ayaṃ pañcākṣaro mantraḥ pañcāmnāyaphalapradaḥ |

5.2५.२

प्रणवादि यदा देवि तदा मन्त्रं षडक्षरम् ॥ (५।२)

praṇavādi yadā devi tadā mantraṃ ṣaḍakṣaram ||

6.1६.१

प्रासादाख्यं समुद्धृत्य अर्धनारीश्वराय च । (६।१)

prāsādākhyaṃ samuddhṛtya ardhanārīśvarāya ca |

6.2६.२

पुनः प्रासादमुद्धृत्य मन्त्रं परमगोपनम् ॥ (६।२)

punaḥ prāsādamuddhṛtya mantraṃ paramagopanam ||

7.1७.१

एवं बहुविधाकारं विग्रहं मे नगात्मजे । (७।१)

evaṃ bahuvidhākāraṃ vigrahaṃ me nagātmaje |

7.2७.२

कण्ठे तु गरलं देवि न कलौ भावयेत् क्वचित् ॥ (७।२)

kaṇṭhe tu garalaṃ devi na kalau bhāvayet kvacit ||

8.1८.१

यदीच्छेदात्मनो मृत्युं यदि उन्मत्तम् इच्छति । (८।१)

yadīcchedātmano mṛtyuṃ yadi unmattam icchati |

8.2८.२

तदैव सहसा देवि नीलकण्ठम् उपासते ॥ (८।२)

tadaiva sahasā devi nīlakaṇṭham upāsate ||

9.1९.१

दुरदृष्टवशाद् देवि नीलकण्ठस्तवादिकम् । (९।१)

duradṛṣṭavaśād devi nīlakaṇṭhastavādikam |

9.2९.२

करोति कारयेद्वापि मम हत्यां करोति सः ॥ (९।२)

karoti kārayedvāpi mama hatyāṃ karoti saḥ ||

10.1१०.१

अत एव महेशानि स पापिष्ठो न चान्यथा । (१०।१)

ata eva maheśāni sa pāpiṣṭho na cānyathā |

10.2१०.२

निषिद्धाचरणं पापं करोति यदि पामरः ॥ (१०।२)

niṣiddhācaraṇaṃ pāpaṃ karoti yadi pāmaraḥ ||

11.1११.१

पुत्रदाराधनं तस्य नाशमेति न संशयः । (११।१)

putradārādhanaṃ tasya nāśameti na saṃśayaḥ |

11.2११.२

कण्ठे तु गरलं देवि यदि पूजापरो भवेत् ॥ (११।२)

kaṇṭhe tu garalaṃ devi yadi pūjāparo bhavet ||

12.1१२.१

इहलोके दरिद्रः स्यान्मृते शूकरतां व्रजेत् । (१२।१)

ihaloke daridraḥ syānmṛte śūkaratāṃ vrajet |

12.2१२.२

नीलकण्ठस्य यन्मन्त्रं यदि कुर्यात् पुरस्क्रियाम् ॥ (१२।२)

nīlakaṇṭhasya yanmantraṃ yadi kuryāt puraskriyām ||

13.1१३.१

पक्षान्तरे महेशानि तस्य मृत्युर्न चान्यथा । (१३।१)

pakṣāntare maheśāni tasya mṛtyurna cānyathā |

13.2१३.२

शृणु देवि प्रवक्ष्यामि पार्थिवं शिवपूजनम् ॥ (१३।२)

śṛṇu devi pravakṣyāmi pārthivaṃ śivapūjanam ||

14.1१४.१

तत्रादौ परमेशानि गुरुदेवं नमेत् सुधीः । (१४।१)

tatrādau parameśāni gurudevaṃ namet sudhīḥ |

14.2१४.२

ॐ हराय नमस्कारं मृत्तिकामाहरेत् सुधीः ॥ (१४।२)

oṃ harāya namaskāraṃ mṛttikāmāharet sudhīḥ ||

15.1१५.१

महेश्वराय नमस्कारं लिङ्गं निर्माय यत्नतः । (१५।१)

maheśvarāya namaskāraṃ liṅgaṃ nirmāya yatnataḥ |

15.2१५.२

शूलपाणे इहोच्चार्य सुसंप्रतिष्ठितो भव ॥ (१५।२)

śūlapāṇe ihoccārya susaṃpratiṣṭhito bhava ||

16.1१६.१

अनेन मनुना देवि जीवन्यासो विधीयते । (१६।१)

anena manunā devi jīvanyāso vidhīyate |

16.2१६.२

शकारं बिन्दुसंयुक्तं दीर्घमुक्तं षडङ्गकम् ॥ (१६।२)

śakāraṃ bindusaṃyuktaṃ dīrghamuktaṃ ṣaḍaṅgakam ||

17.1१७.१

तस्य ध्यानं प्रवक्ष्यामि शृणुष्व सुसमाहिता । (१७।१)

tasya dhyānaṃ pravakṣyāmi śṛṇuṣva susamāhitā |

17.2१७.२

ॐ ध्यायेन्नित्यं महेशं रजतगिरिनिभं चारुचन्द्रावतंसं रत्नाकल्पोज्ज्वलाङ्गं परशुमृगवराभीतिहस्तं प्रसन्नम् । (१७।२)

oṃ dhyāyennityaṃ maheśaṃ rajatagirinibhaṃ cārucandrāvataṃsaṃ ratnākalpojjvalāṅgaṃ paraśumṛgavarābhītihastaṃ prasannam |

17.3१७.३

पद्मासीनं समन्तात् स्तुतम् अमरगणैर् व्याघ्रकृत्तिं वसानं विश्वाद्यं विश्वबीजं निखिलभयहरं पञ्चवक्त्रं त्रिनेत्रम् ॥ (१७।३)

padmāsīnaṃ samantāt stutam amaragaṇair vyāghrakṛttiṃ vasānaṃ viśvādyaṃ viśvabījaṃ nikhilabhayaharaṃ pañcavaktraṃ trinetram ||

18.1१८.१

पुष्पं शिरसि संधार्य मानसैः पूजनं चरेत् । (१८।१)

puṣpaṃ śirasi saṃdhārya mānasaiḥ pūjanaṃ caret |

18.2१८.२

पुनर्ध्यात्वा महेशानि शिवे पुष्पं निधाय च ॥ (१८।२)

punardhyātvā maheśāni śive puṣpaṃ nidhāya ca ||

19.1१९.१

पिनाकधृगिति चोच्चार्य इहागच्छ द्वयं वदेत् । (१९।१)

pinākadhṛgiti coccārya ihāgaccha dvayaṃ vadet |

19.2१९.२

इह तिष्ठ ततो द्वंद्वं संनिधेहि द्वयम् इह ॥ (१९।२)

iha tiṣṭha tato dvaṃdvaṃ saṃnidhehi dvayam iha ||

20.1२०.१

इह सन्नि ततो रुद्धस्वशब्दं च ततो वदेत् । (२०।१)

iha sanni tato ruddhasvaśabdaṃ ca tato vadet |

20.2२०.२

यावत् पूजां समुच्चार्य ततश्चैवं करोम्यहम् ॥ (२०।२)

yāvat pūjāṃ samuccārya tataścaivaṃ karomyaham ||

21.1२१.१

स्नानीयं च पशुपतिं ङेयुक्तं च नमश्चरेत् । (२१।१)

snānīyaṃ ca paśupatiṃ ṅeyuktaṃ ca namaścaret |

21.2२१.२

वेदाद्यं योजयेद्देवि ब्राह्मणः साधकोत्तमः ॥ (२१।२)

vedādyaṃ yojayeddevi brāhmaṇaḥ sādhakottamaḥ ||

22.1२२.१

एतत् पाद्यं महेशानि षडक्षरमनुं ततः । (२२।१)

etat pādyaṃ maheśāni ṣaḍakṣaramanuṃ tataḥ |

22.2२२.२

नमस्कारं समुच्चार्य सर्वं दद्याद् विचक्षणः ॥ (२२।२)

namaskāraṃ samuccārya sarvaṃ dadyād vicakṣaṇaḥ ||

23.1२३.१

पूजयित्वा महेशानि चाष्टमूर्तिं प्रपूजयेत् । (२३।१)

pūjayitvā maheśāni cāṣṭamūrtiṃ prapūjayet |

23.2२३.२

शर्वो भवस्तथा रुद्र उग्रो भीमः पशोः पतिः ॥ (२३।२)

śarvo bhavastathā rudra ugro bhīmaḥ paśoḥ patiḥ ||

24.1२४.१

महादेवं च ईशानं ङेयुतं कुरु यत्नतः । (२४।१)

mahādevaṃ ca īśānaṃ ṅeyutaṃ kuru yatnataḥ |

24.2२४.२

क्षितिं जलं तथा चाग्निं वायुं चाकाशमेव च ॥ (२४।२)

kṣitiṃ jalaṃ tathā cāgniṃ vāyuṃ cākāśameva ca ||

25.1२५.१

यजमानं तथा सोमं सूर्यं च मूर्तिना सह । (२५।१)

yajamānaṃ tathā somaṃ sūryaṃ ca mūrtinā saha |

25.2२५.२

सर्वत्र ङेयुतं कृत्वा पूजयेत् साधकोत्तमः ॥ (२५।२)

sarvatra ṅeyutaṃ kṛtvā pūjayet sādhakottamaḥ ||

26.1२६.१

प्रणवादिनमोऽन्तेन वामावर्तेन पूजयेत् । (२६।१)

praṇavādinamo'ntena vāmāvartena pūjayet |

26.2२६.२

मूर्तयोऽष्टौ शिवस्यैताः पूर्वादिक्रमयोगतः ॥ (२६।२)

mūrtayo'ṣṭau śivasyaitāḥ pūrvādikramayogataḥ ||

27.1२७.१

आग्नेय्यान्ताः प्रपूज्याथ विद्यां लिङ्गिशिवं यजेत् । (२७।१)

āgneyyāntāḥ prapūjyātha vidyāṃ liṅgiśivaṃ yajet |

27.2२७.२

अष्टोत्तरसहस्रं वा शतं वा प्रजपेत्ततः ॥ (२७।२)

aṣṭottarasahasraṃ vā śataṃ vā prajapettataḥ ||

28.1२८.१

गुह्यातिगुह्यगोप्ता त्वं गृहाणास्मत्कृतं जपम् । (२८।१)

guhyātiguhyagoptā tvaṃ gṛhāṇāsmatkṛtaṃ japam |

28.2२८.२

सिद्धिर्भवतु मे देव त्वत्प्रसादान्महेश्वर ॥ (२८।२)

siddhirbhavatu me deva tvatprasādānmaheśvara ||

29.1२९.१

ततस्तोयं समादाय जपं चैव समर्पयेत् । (२९।१)

tatastoyaṃ samādāya japaṃ caiva samarpayet |

29.2२९.२

मुखवाद्यं ततः कृत्वा चाष्टाङ्गं प्रणमेत् सुधीः ॥ (२९।२)

mukhavādyaṃ tataḥ kṛtvā cāṣṭāṅgaṃ praṇamet sudhīḥ ||

30.1३०.१

संहारेण महादेव क्षमस्वेति विसर्जयेत् । (३०।१)

saṃhāreṇa mahādeva kṣamasveti visarjayet |

30.2३०.२

एवं पूजा प्रकर्तव्या शक्तिमन्त्रान् यजेद् यदि ॥ (३०।२)

evaṃ pūjā prakartavyā śaktimantrān yajed yadi ||

31.1३१.१

प्रासादादीन् महामन्त्रान् यदि दीक्षापरो भवेत् । (३१।१)

prāsādādīn mahāmantrān yadi dīkṣāparo bhavet |

31.2३१.२

शक्तिदीक्षा न कर्तव्या कदाचिदपि मोहतः ॥ (३१।२)

śaktidīkṣā na kartavyā kadācidapi mohataḥ ||

32.1३२.१

स शैव इति विख्यातः सर्वतन्त्रेश्वरो भवेत् । (३२।१)

sa śaiva iti vikhyātaḥ sarvatantreśvaro bhavet |

32.2३२.२

अथातः सम्प्रवक्ष्यामि सूत्रं परमगोपनम् ॥ (३२।२)

athātaḥ sampravakṣyāmi sūtraṃ paramagopanam ||

33.1३३.१

हरो महेश्वरश्चैव शूलपाणिः पिनाकधृक् । (३३।१)

haro maheśvaraścaiva śūlapāṇiḥ pinākadhṛk |

33.2३३.२

पशुपतिः शिवश्चैव महादेव इति क्रमात् ॥ (३३।२)

paśupatiḥ śivaścaiva mahādeva iti kramāt ||

34.1३४.१

अष्टमूर्तिस् ततो देवि पूजयेत् साधकोत्तमः । (३४।१)

aṣṭamūrtis tato devi pūjayet sādhakottamaḥ |

34.2३४.२

ततो जपेन्महेशानि मुखवाद्यं ततः परम् ॥ (३४।२)

tato japenmaheśāni mukhavādyaṃ tataḥ param ||

35.1३५.१

एतदन्यन्न कर्तव्यं शक्तिदीक्षापरो यदि । (३५।१)

etadanyanna kartavyaṃ śaktidīkṣāparo yadi |

35.2३५.२

निषिद्धाचरणाद्देवि पापभाग् जायते नरः ॥ (३५।२)

niṣiddhācaraṇāddevi pāpabhāg jāyate naraḥ ||

36.1३६.१

न्यूनाधिकं महादेवि यदि पूजादिकं चरेत् । (३६।१)

nyūnādhikaṃ mahādevi yadi pūjādikaṃ caret |

36.2३६.२

स गुरुं चापि शिष्यं च शिवहत्यां प्रयच्छति ॥ (३६।२)

sa guruṃ cāpi śiṣyaṃ ca śivahatyāṃ prayacchati ||

37.1३७.१

न्यूनाधिकं महेशानि यदि चैकाक्षरं भवेत् । (३७।१)

nyūnādhikaṃ maheśāni yadi caikākṣaraṃ bhavet |

37.2३७.२

वर्णसंख्या महेशानि ब्रह्महत्या भविष्यति ॥ (३७।२)

varṇasaṃkhyā maheśāni brahmahatyā bhaviṣyati ||

38.1३८.१

अत एव स पापिष्ठः सत्यं सत्यं सुरेश्वरि । (३८।१)

ata eva sa pāpiṣṭhaḥ satyaṃ satyaṃ sureśvari |

38.2३८.२

एवं पूजां विधायादौ ततश्चान्यं प्रपूजयेत् ॥ (३८।२)

evaṃ pūjāṃ vidhāyādau tataścānyaṃ prapūjayet ||

39.1३९.१

आदौ शिवं पूजयित्वा शक्तिपूजा ततः परम् । (३९।१)

ādau śivaṃ pūjayitvā śaktipūjā tataḥ param |

39.2३९.२

यत् किंचिद् उपचारं हि तस्य किंचिन्निवेदयेत् ॥ (३९।२)

yat kiṃcid upacāraṃ hi tasya kiṃcinnivedayet ||

40.1४०.१

अन्यथा मूत्रवत् सर्वं गङ्गातोयं भवेद् यदि । (४०।१)

anyathā mūtravat sarvaṃ gaṅgātoyaṃ bhaved yadi |

40.2४०.२

अत एव महेशानि आदौ लिङ्गं प्रपूजयेत् ॥ (४०।२)

ata eva maheśāni ādau liṅgaṃ prapūjayet ||

41.1४१.१

शिवस्नानोदकं देवि मूर्ध्नि संधारयेद् यदि । (४१।१)

śivasnānodakaṃ devi mūrdhni saṃdhārayed yadi |

41.2४१.२

सत्यं सत्यं महेशानि शिवतुल्यो न संशयः ॥ (४१।२)

satyaṃ satyaṃ maheśāni śivatulyo na saṃśayaḥ ||

42.1४२.१

शिवरूपी स्वयं भूत्वा देवीपूजां समाचरेत् । (४२।१)

śivarūpī svayaṃ bhūtvā devīpūjāṃ samācaret |

42.2४२.२

शैववैष्णवदौर्गार्कगाणपत्यैन्द्रदीक्षितः ॥ (४२।२)

śaivavaiṣṇavadaurgārkagāṇapatyaindradīkṣitaḥ ||

43.1४३.१

आदौ लिङ्गं पूजयित्वा यदि चान्यत् प्रपूजयेत् । (४३।१)

ādau liṅgaṃ pūjayitvā yadi cānyat prapūjayet |

43.2४३.२

तत्फलं कोटिगुणितं सत्यं सत्यं न संशयः ॥ (४३।२)

tatphalaṃ koṭiguṇitaṃ satyaṃ satyaṃ na saṃśayaḥ ||

44.1४४.१

अन्यदेवं पूजयित्वा शिवं पश्चाद् यजेद् यदि । (४४।१)

anyadevaṃ pūjayitvā śivaṃ paścād yajed yadi |

44.2४४.२

तस्य पूजाफलं चैव भुज्यते यक्षराक्षसैः ॥ (४४।२)

tasya pūjāphalaṃ caiva bhujyate yakṣarākṣasaiḥ ||

45.1४५.१

इति ते कथितं कान्ते तन्त्राणां सारमुत्तमम् । (४५।१)

iti te kathitaṃ kānte tantrāṇāṃ sāramuttamam |

45.2४५.२

बहु किं कथ्यते देवि भूयः किं श्रोतुमिच्छसि ॥ (४५।२)

bahu kiṃ kathyate devi bhūyaḥ kiṃ śrotumicchasi ||

Data courtesy of The Digital Corpus of Sanskrit.

ToḍalT, 5

Word analysis

Select a line of the text

Each word appears with its dictionary form and grammar. Select a word to read its meanings in the DCS, Apte and Monier-Williams dictionaries.

j k next and previous line · ← → chapters

Analysis: Digital Corpus of Sanskrit