RMañj, 9
Select a line for its word-by-word analysis.
कर्पूरं टङ्कणं सूतं तुल्यं मुनिरसं मधु । (१।१)
karpūraṃ ṭaṅkaṇaṃ sūtaṃ tulyaṃ munirasaṃ madhu |
मर्दयित्वा लिपेल्लिङ्गं स्थित्वा यामं तथैव च ॥ (१।२)
mardayitvā lipelliṅgaṃ sthitvā yāmaṃ tathaiva ca ||
ततः प्रक्षालयेल्लिङ्गं रमेद्रामां यथोचिताम् । (२।१)
tataḥ prakṣālayelliṅgaṃ ramedrāmāṃ yathocitām |
वीर्यस्तम्भकरं पुंसां सम्यङ् नागार्जुनोदितम् ॥ (२।२)
vīryastambhakaraṃ puṃsāṃ samyaṅ nāgārjunoditam ||
कृकलासस्य पुच्छाग्रं मुद्रिका प्रोततन्तुभिः । (३।१)
kṛkalāsasya pucchāgraṃ mudrikā protatantubhiḥ |
वेष्ट्या कनिष्ठिका धार्या नरो वीर्यं न मुञ्चति ॥ (३।२)
veṣṭyā kaniṣṭhikā dhāryā naro vīryaṃ na muñcati ||
मधुना पद्मबीजानि पिष्ट्वा नाभिं प्रलेपयेत् । (४।१)
madhunā padmabījāni piṣṭvā nābhiṃ pralepayet |
यावत्तिष्ठत्यसौ लेपस्तावद्वीर्यं न मुञ्चति ॥ (४।२)
yāvattiṣṭhatyasau lepastāvadvīryaṃ na muñcati ||
तेन प्रलेपयेत् पादौ शुक्रस्तम्भः प्रजायते । (५।२)
tena pralepayet pādau śukrastambhaḥ prajāyate |
यावन्न स्पृशते भूमिं तावद्वीर्यं न मुञ्चति ॥ (५।३)
yāvanna spṛśate bhūmiṃ tāvadvīryaṃ na muñcati ||
वनक्रोडस्य दंष्ट्राग्रं दक्षिणं च समाहरेत् । (६।१)
vanakroḍasya daṃṣṭrāgraṃ dakṣiṇaṃ ca samāharet |
कट्यामुपरि यद् बद्ध्वा शुक्रस्तम्भः प्रजायते ॥ (६।२)
kaṭyāmupari yad baddhvā śukrastambhaḥ prajāyate ||
डुण्डुभो नामतः सर्पः कृष्णवर्णस्तमाहरेत् ॥ (७।०)
ḍuṇḍubho nāmataḥ sarpaḥ kṛṣṇavarṇastamāharet ||
तस्यास्थि धारयेत् कट्यां नरो वीर्यं न मुञ्चति । (८।१)
tasyāsthi dhārayet kaṭyāṃ naro vīryaṃ na muñcati |
भौमे प्रातः समुद्धृत्य कट्यां बद्ध्वा न वीर्यमुक् ॥ (९।२)
bhaume prātaḥ samuddhṛtya kaṭyāṃ baddhvā na vīryamuk ||
खसपलं शुण्ठीक्वाथः षोडशांशेन गुडेन निशि पीतः । (१०।१)
khasapalaṃ śuṇṭhīkvāthaḥ ṣoḍaśāṃśena guḍena niśi pītaḥ |
कुरुते रतौ न पुंसो रेतः पतनं विनाम्लेन ॥ (१०।२)
kurute ratau na puṃso retaḥ patanaṃ vināmlena ||
स्थूलं दृढं च दीर्घं च पुंसो लिङ्गं प्रजायते ॥ (१२।२)
sthūlaṃ dṛḍhaṃ ca dīrghaṃ ca puṃso liṅgaṃ prajāyate ||
क्षौद्रेण च समं पृष्टं पुण्डरीकस्य केशरम् । (१३।१)
kṣaudreṇa ca samaṃ pṛṣṭaṃ puṇḍarīkasya keśaram |
ध्वस्तं कुर्यात्ततो मेढ्रं रत्यन्यत्राप्यसंशयः ॥ (१३।२)
dhvastaṃ kuryāttato meḍhraṃ ratyanyatrāpyasaṃśayaḥ ||
निखाता मैथुनस्थाने पुंसत्त्वखण्डकारिणी ॥ (१४।२)
nikhātā maithunasthāne puṃsattvakhaṇḍakāriṇī ||
पानाशनं प्रयुक्तेन षण्ढत्वं जायते नृणाम् ॥ (१५।२)
pānāśanaṃ prayuktena ṣaṇḍhatvaṃ jāyate nṛṇām ||
तिलगोक्षुरयोश्चूर्णं छागीदुग्धेन पाचितम् । (१६।१)
tilagokṣurayoścūrṇaṃ chāgīdugdhena pācitam |
शीतलं मधुना युक्तं भुक्तं षण्ढत्वनाशनम् ॥ (१६।२)
śītalaṃ madhunā yuktaṃ bhuktaṃ ṣaṇḍhatvanāśanam ||
तेन लेपयतो नाभिं बद्धषण्ढ्यं विमुच्यते ॥ (१७।२)
tena lepayato nābhiṃ baddhaṣaṇḍhyaṃ vimucyate ||
आर्द्रकं गन्धकं चैव राजिकं चाथ टङ्कणम् । (१९।१)
ārdrakaṃ gandhakaṃ caiva rājikaṃ cātha ṭaṅkaṇam |
सम्पिष्टा सममात्राणि क्षेपयेन्निम्बुजे जले ॥ (१९।२)
sampiṣṭā samamātrāṇi kṣepayennimbuje jale ||
स्थापयेद्घटिकां तिस्रो हस्ते वा धारयेत्ततः । (२०।१)
sthāpayedghaṭikāṃ tisro haste vā dhārayettataḥ |
यावन्त्यो ललनाः पञ्च आजिघ्रन्ति द्रवन्ति वै ॥ (२०।२)
yāvantyo lalanāḥ pañca ājighranti dravanti vai ||
एतल्लिप्तेन्द्रियो रामां दासीवत् कुरुते रतौ ॥ (२२।२)
etalliptendriyo rāmāṃ dāsīvat kurute ratau ||
कपीन्द्रियं शशी सूतं कुङ्कुमं कनकं मधु । (२३।१)
kapīndriyaṃ śaśī sūtaṃ kuṅkumaṃ kanakaṃ madhu |
एतल्लिप्तेन्द्रियो रामां दासीवत् कुरुते रतौ ॥ (२३।२)
etalliptendriyo rāmāṃ dāsīvat kurute ratau ||
वृत्तमध्यस्थितं नाम तद्बाह्ये ह्रीं चतुष्टयम् । (२४।१)
vṛttamadhyasthitaṃ nāma tadbāhye hrīṃ catuṣṭayam |
तद्बहिः क्लीं चतुष्कं च लिखित्वा शिलयाखिलम् ॥ (२४।२)
tadbahiḥ klīṃ catuṣkaṃ ca likhitvā śilayākhilam ||
शुभनक्षत्रसंयोगे स्थापितं मधुनि ध्रुवम् । (२५।१)
śubhanakṣatrasaṃyoge sthāpitaṃ madhuni dhruvam |
स्त्रियम् आकर्षति क्षिप्रं यन्त्रमेतन्न संशयः ॥ (२५।२)
striyam ākarṣati kṣipraṃ yantrametanna saṃśayaḥ ||
चन्दनं तगरं कुष्ठं प्रियङ्गुं नागकेशरम् । (२६।१)
candanaṃ tagaraṃ kuṣṭhaṃ priyaṅguṃ nāgakeśaram |
कृष्णां तिन्तिडिकं चैव समभागानि कारयेत् ॥ (२६।२)
kṛṣṇāṃ tintiḍikaṃ caiva samabhāgāni kārayet ||
खाने पाने प्रदातव्यं स्त्रियं वा पुरुषं तथा ॥ (२७।२)
khāne pāne pradātavyaṃ striyaṃ vā puruṣaṃ tathā ||
शंखपुष्पी मधुपुष्पी तथा कुञ्चिकिपत्रिका । (२८।१)
śaṃkhapuṣpī madhupuṣpī tathā kuñcikipatrikā |
सप्ताहं दापयेद्युक्ता ह्यात्मपञ्चमलेन च । (२९।१)
saptāhaṃ dāpayedyuktā hyātmapañcamalena ca |
पूर्वोक्तमन्त्रेण सप्तभिःकृत्वा मन्त्रितदापयेत् । (३०।१)
pūrvoktamantreṇa saptabhiḥkṛtvā mantritadāpayet |
गर्दभस्य रजो गृह्य लुलितं गात्रसम्भवम् । (३०।२)
gardabhasya rajo gṛhya lulitaṃ gātrasambhavam |
एकीकृत्य क्षिपेद्रात्रौ शय्यायामासनेऽपि वा । (३१।१)
ekīkṛtya kṣipedrātrau śayyāyāmāsane'pi vā |
अन्यद् योगवरं वक्ष्ये विद्वेषकरणं परम् । (३२।१)
anyad yogavaraṃ vakṣye vidveṣakaraṇaṃ param |
तयोर् धूलिं समादाय हन्यते योषितां रतिः । (३३।१)
tayor dhūliṃ samādāya hanyate yoṣitāṃ ratiḥ |
सत्यं भवति विद्वेषं नात्र कार्या विचारणा ॥ (३३।२)
satyaṃ bhavati vidveṣaṃ nātra kāryā vicāraṇā ||
प्रक्षालने भगे नित्यं कृते चामलवल्कलैः । (३४।१)
prakṣālane bhage nityaṃ kṛte cāmalavalkalaiḥ |
वृद्धापि कामिनी कामं बालेव कुरुते रतिम् ॥ (३४।२)
vṛddhāpi kāminī kāmaṃ bāleva kurute ratim ||
दृढं स्त्रीणां स्तनद्वन्द्वं मासेन कुरुते भृशम् ॥ (३५।२)
dṛḍhaṃ strīṇāṃ stanadvandvaṃ māsena kurute bhṛśam ||
पतितं यौवनं यस्यास्तस्याः स्तनोन्नतिर्भवेत् ॥ (३६।२)
patitaṃ yauvanaṃ yasyāstasyāḥ stanonnatirbhavet ||
हरितालचूर्णकलिका लेपात् तेनैव वारिणा सद्यः । (३७।१)
haritālacūrṇakalikā lepāt tenaiva vāriṇā sadyaḥ |
निपतन्ति केशनिचयाः कौतुकमिदम् अद्भुतं कुरुते ॥ (३७।२)
nipatanti keśanicayāḥ kautukamidam adbhutaṃ kurute ||
पलाशचिञ्चातिलमाषशंखं दहेदपामार्गसपिप्पलोऽपि । (३८।१)
palāśaciñcātilamāṣaśaṃkhaṃ dahedapāmārgasapippalo'pi |
मनःशिलातालकचूर्णलेपात् करोति निर्लोमशिरः क्षणात् ॥ (३८।२)
manaḥśilātālakacūrṇalepāt karoti nirlomaśiraḥ kṣaṇāt ||
ऋत्वन्ते त्र्यहपीतानि वन्ध्यां कुर्वन्ति योषितम् ॥ (३९।२)
ṛtvante tryahapītāni vandhyāṃ kurvanti yoṣitam ||
काञ्जिकेन जपापुष्पं पिष्ट्वा पिबति याङ्गना । (४०।१)
kāñjikena japāpuṣpaṃ piṣṭvā pibati yāṅganā |
ऋतौ त्र्यहं निपीतानि वन्ध्यां कुर्वन्ति योषितम् ॥ (४०।२)
ṛtau tryahaṃ nipītāni vandhyāṃ kurvanti yoṣitam ||
धूपिते योनिरन्ध्रे तु निम्बकाष्ठेन युक्तितः । (४१।१)
dhūpite yonirandhre tu nimbakāṣṭhena yuktitaḥ |
ऋत्वन्ते रमते सा स्त्री गर्भदुःखविवर्जिता ॥ (४१।२)
ṛtvante ramate sā strī garbhaduḥkhavivarjitā ||
धत्तूरं मल्लिकापुष्पं गृहीत्वा कटिसंस्थितम् । (४२।१)
dhattūraṃ mallikāpuṣpaṃ gṛhītvā kaṭisaṃsthitam |
गर्भं निवारयत्येव रण्डावेश्यादियोषिताम् ॥ (४२।२)
garbhaṃ nivārayatyeva raṇḍāveśyādiyoṣitām ||
बीजानि मातुलुङ्गस्य दुग्धस्विन्ना ससर्पिषा । (४४।१)
bījāni mātuluṅgasya dugdhasvinnā sasarpiṣā |
सगर्भामिति कुर्वन्ति पानाद्वन्ध्यामपि स्त्रियम् ॥ (४४।२)
sagarbhāmiti kurvanti pānādvandhyāmapi striyam ||
क्षीरेण सह दातव्यं गर्भमाप्नोत्यसंशयम् ॥ (४५।२)
kṣīreṇa saha dātavyaṃ garbhamāpnotyasaṃśayam ||
घृतेन सह पातव्यं वन्ध्यागर्भप्रदं परम् ॥ (४६।२)
ghṛtena saha pātavyaṃ vandhyāgarbhapradaṃ param ||
पुष्योद्धृतं लक्ष्मणाया मूलं पिष्टं च कन्यका । (४७।१)
puṣyoddhṛtaṃ lakṣmaṇāyā mūlaṃ piṣṭaṃ ca kanyakā |
ऋत्वन्ते घृतदुग्धाभ्यां पीत्वा गर्भमवाप्नुयात् ॥ (४७।२)
ṛtvante ghṛtadugdhābhyāṃ pītvā garbhamavāpnuyāt ||
अन्यद् योगवरं वक्ष्ये येन सा सफला भवेत् । (४८।१)
anyad yogavaraṃ vakṣye yena sā saphalā bhavet |
घृतं सर्जरसं चैव माक्षिकं त्रायमाणकम् । (४९।१)
ghṛtaṃ sarjarasaṃ caiva mākṣikaṃ trāyamāṇakam |
सप्तरात्रं पिबेन्नारी यावत्तिष्ठति शोणितम् ॥ (५०।२)
saptarātraṃ pibennārī yāvattiṣṭhati śoṇitam ||
ततो योनौ विशुद्धायां पश्चाद्दद्यान्महौषधम् । (५१।१)
tato yonau viśuddhāyāṃ paścāddadyānmahauṣadham |
कुमारीक्षीरसंयुक्तं नस्ये पाने प्रदापयेत् ॥ (५१।२)
kumārīkṣīrasaṃyuktaṃ nasye pāne pradāpayet ||
तेन सा लभते पुत्रं सत्यं चैव सुरार्चितम् । (५२।१)
tena sā labhate putraṃ satyaṃ caiva surārcitam |
लशुनं क्षीरसंयुक्तं नस्ये पाने प्रदापयेत् ॥ (५२।२)
laśunaṃ kṣīrasaṃyuktaṃ nasye pāne pradāpayet ||
एतत्पीत्वा लभेत् पुत्रं सा नारी नात्र संशयः ॥ (५४।२)
etatpītvā labhet putraṃ sā nārī nātra saṃśayaḥ ||
हिङ्गुं च शतवीर्या च दाडिमं सैन्धवं तथा । (५५।१)
hiṅguṃ ca śatavīryā ca dāḍimaṃ saindhavaṃ tathā |
क्षीरेण सह दातव्या नार्याश्च पुरुषस्य च ॥ (५६।२)
kṣīreṇa saha dātavyā nāryāśca puruṣasya ca ||
दिनत्रयं तु भुञ्जीत शालितण्डुलदुग्धकम् । (५७।१)
dinatrayaṃ tu bhuñjīta śālitaṇḍuladugdhakam |
भुक्तं तु लभते गर्भं नारीणां नात्र संशयः ॥ (५७।२)
bhuktaṃ tu labhate garbhaṃ nārīṇāṃ nātra saṃśayaḥ ||
अर्कमूलं प्रियङ्गुं च कुसुम्भं नागकेशरम् । (५८।१)
arkamūlaṃ priyaṅguṃ ca kusumbhaṃ nāgakeśaram |
विशोधयन्ति योनिं च ततो दद्यान्महौषधम् । (५९।१)
viśodhayanti yoniṃ ca tato dadyānmahauṣadham |
उत्पलं तगरं कुष्ठं यष्टीमधु सचन्दनम् ॥ (५९।२)
utpalaṃ tagaraṃ kuṣṭhaṃ yaṣṭīmadhu sacandanam ||
लक्ष्मणागोपयोयुक्ता तस्यै पाने प्रदापयेत् ॥ (६०।२)
lakṣmaṇāgopayoyuktā tasyai pāne pradāpayet ||
तेन सा लभते पुत्रं लक्षणाढ्यं सुपण्डितम् । (६१।१)
tena sā labhate putraṃ lakṣaṇāḍhyaṃ supaṇḍitam |
गते रक्ते भगे शुद्धे सक्षीरा लक्ष्मणा तथा ॥ (६१।२)
gate rakte bhage śuddhe sakṣīrā lakṣmaṇā tathā ||
श्वेतार्कक्षुद्रणीश्वेता श्वेता च गिरिकर्णिका ॥ (६२।२)
śvetārkakṣudraṇīśvetā śvetā ca girikarṇikā ||
लक्ष्मणा वन्ध्यकर्कोटी देयं गोक्षीरसंयुतम् । (६३।१)
lakṣmaṇā vandhyakarkoṭī deyaṃ gokṣīrasaṃyutam |
नस्ये पाने कृते गर्भं लभते रतिसंगमात् ॥ (६३।२)
nasye pāne kṛte garbhaṃ labhate ratisaṃgamāt ||
पतन्तं स्तम्भयेद् गर्भं कुलालकरमृत्तिका । (६४।१)
patantaṃ stambhayed garbhaṃ kulālakaramṛttikā |
मधुच्छागीपयः पीत्वा किंवा श्वेताद्रिकर्णिका ॥ (६४।२)
madhucchāgīpayaḥ pītvā kiṃvā śvetādrikarṇikā ||
भक्षितो वारयत्येव पतन्तं गर्भसंस्थितम् ॥ (६५।२)
bhakṣito vārayatyeva patantaṃ garbhasaṃsthitam ||
उदुम्बरशिफाक्वाथे पीतं गर्भं सुरक्षति ॥ (६६।२)
udumbaraśiphākvāthe pītaṃ garbhaṃ surakṣati ||
लाङ्गल्याश्चरणौ सूतिं क्षिप्रमाप्नोति गर्भिणी ॥ (६८।२)
lāṅgalyāścaraṇau sūtiṃ kṣipramāpnoti garbhiṇī ||
यासां पुष्पागमो नास्ति ऋतुकाले च योषिताम् । (६९।१)
yāsāṃ puṣpāgamo nāsti ṛtukāle ca yoṣitām |
तासां कुर्याच्चिकित्सेयं पुनः पुष्पागमो भवेत् ॥ (६९।२)
tāsāṃ kuryāccikitseyaṃ punaḥ puṣpāgamo bhavet ||
पिप्पलीं च यवक्षारं विडङ्गं मन्मथफलम् । (७०।१)
pippalīṃ ca yavakṣāraṃ viḍaṅgaṃ manmathaphalam |
तिक्तं तु तुम्बिनीबीजं गुटिकां कारयेद्भिषक् ॥ (७०।२)
tiktaṃ tu tumbinībījaṃ guṭikāṃ kārayedbhiṣak ||
मुण्डी च क्षीरसंयुक्ता योनिद्वारेऽङ्गना शुभा । (७१।१)
muṇḍī ca kṣīrasaṃyuktā yonidvāre'ṅganā śubhā |
त्रिपञ्चसप्तरात्रेण पुष्पं भवति नान्यथा ॥ (७१।२)
tripañcasaptarātreṇa puṣpaṃ bhavati nānyathā ||
बालतन्त्रं प्रवक्ष्यामि समासाद् रावणोदितम् । (७२।१)
bālatantraṃ pravakṣyāmi samāsād rāvaṇoditam |
पूजाद्रव्यं दिशो भागं मन्त्रं तद्ग्राह्यलक्षणम् ॥ (७२।२)
pūjādravyaṃ diśo bhāgaṃ mantraṃ tadgrāhyalakṣaṇam ||
प्रथमे दिवसे मासे वर्षे गृह्णाति बालकम् । (७३।१)
prathame divase māse varṣe gṛhṇāti bālakam |
मन्दानाम्नी समाख्याता योगिणी तस्य लक्षणम् ॥ (७३।२)
mandānāmnī samākhyātā yogiṇī tasya lakṣaṇam ||
द्वितीये दिवसे मासे वर्षे गृह्णाति बालकम् । (७४।१)
dvitīye divase māse varṣe gṛhṇāti bālakam |
सुनन्दा योगिनी नाम प्रथमं जायते ज्वरः ॥ (७४।२)
sunandā yoginī nāma prathamaṃ jāyate jvaraḥ ||
सभयत्वं कृशत्वं च तद्ग्रस्त इति लक्षणम् ॥ (७५।२)
sabhayatvaṃ kṛśatvaṃ ca tadgrasta iti lakṣaṇam ||
पूतना योगिनी नाम गात्रभङ्गो ज्वरोऽरुचिः ॥ (७६।२)
pūtanā yoginī nāma gātrabhaṅgo jvaro'ruciḥ ||
प्रलापं कन्धराशोथच्छर्दिरित्यादिलक्षणम् । (७७।१)
pralāpaṃ kandharāśothacchardirityādilakṣaṇam |
अपराह्ने च वारुण्यां पञ्चरात्रं बलिं क्षिपेत् ॥ (७७।२)
aparāhne ca vāruṇyāṃ pañcarātraṃ baliṃ kṣipet ||
चतुर्थे दिवसे मासे वर्षे गृह्णाति बालकम् । (७८।१)
caturthe divase māse varṣe gṛhṇāti bālakam |
बिडाली नाम तद्ग्रस्ते चक्षुःशूलं ज्वरोऽरुचिः ॥ (७८।२)
biḍālī nāma tadgraste cakṣuḥśūlaṃ jvaro'ruciḥ ||
गात्रमाटेनम् इत्यादि विवर्णेन बलिं क्षिपेत् । (७९।१)
gātramāṭenam ityādi vivarṇena baliṃ kṣipet |
पञ्चमे दिवसे मासे वर्षे गृह्णाति बालकम् ॥ (७९।२)
pañcame divase māse varṣe gṛhṇāti bālakam ||
अथ षष्ठदिने मासे वर्षे गृह्णाति बालकम् ॥ (८०।२)
atha ṣaṣṭhadine māse varṣe gṛhṇāti bālakam ||
पञ्चरात्रं बलिं तस्यै वारुण्यां दिशि निक्षिपेत् । (८२।१)
pañcarātraṃ baliṃ tasyai vāruṇyāṃ diśi nikṣipet |
सप्तमे दिवसे मासे वर्षे शुष्काशिवा शिशुम् ॥ (८२।२)
saptame divase māse varṣe śuṣkāśivā śiśum ||
पश्चिमायां दिशि पञ्च बलौ दत्ते शिशुः सुखी ॥ (८३।२)
paścimāyāṃ diśi pañca balau datte śiśuḥ sukhī ||
अष्टमे दिवसे मासे वर्षे गृह्णाति जृम्भका । (८४।१)
aṣṭame divase māse varṣe gṛhṇāti jṛmbhakā |
दक्षिणां दिशिम् आश्रित्य बलिं तस्यै प्रदापयेत् ॥ (८५।२)
dakṣiṇāṃ diśim āśritya baliṃ tasyai pradāpayet ||
अचिन्ता योगिनी नाम गात्रभङ्गः शिरोऽक्षिरुक् ॥ (८६।२)
acintā yoginī nāma gātrabhaṅgaḥ śiro'kṣiruk ||
छर्दिः प्रलाप इत्यादि तद्गृहीतस्य लक्षणम् । (८७।१)
chardiḥ pralāpa ityādi tadgṛhītasya lakṣaṇam |
उत्तरां दिशिम् आश्रित्य बलिं तस्यै प्रदापयेत् ॥ (८७।२)
uttarāṃ diśim āśritya baliṃ tasyai pradāpayet ||
नाम्ना कापालिका ख्याता योगिनी तस्य लक्षणम् ॥ (८८।२)
nāmnā kāpālikā khyātā yoginī tasya lakṣaṇam ||
रोदनं कम्पनं छर्दिर्ज्वरो दुर्बलताक्षिरुक् । (८९।१)
rodanaṃ kampanaṃ chardirjvaro durbalatākṣiruk |
पूर्वां दिशं समाश्रित्य पञ्चरात्रं बलिं क्षिपेत् ॥ (८९।२)
pūrvāṃ diśaṃ samāśritya pañcarātraṃ baliṃ kṣipet ||
गात्रकम्पो ज्वरस्तीव्रस्तद्गृहीतस्य लक्षणम् ॥ (९०।२)
gātrakampo jvarastīvrastadgṛhītasya lakṣaṇam ||
भानुसंख्ये दिने मासे वर्षे गृह्णाति बालकम् । (९१।१)
bhānusaṃkhye dine māse varṣe gṛhṇāti bālakam |
उत्तरां दिशिमाश्रित्य सप्तरात्रं बलिं क्षिपेत् ॥ (९२।२)
uttarāṃ diśimāśritya saptarātraṃ baliṃ kṣipet ||
कामसंख्ये दिने मासे वर्षे गृह्णति बालकम् । (९३।१)
kāmasaṃkhye dine māse varṣe gṛhṇati bālakam |
वेदनारुचिनिःश्वासाः कायः पीतो विचेष्टितम् । (९४।१)
vedanāruciniḥśvāsāḥ kāyaḥ pīto viceṣṭitam |
पूर्वां दिशः समाश्रित्य बलिं तस्यै प्रदापयेत् ॥ (९४।२)
pūrvāṃ diśaḥ samāśritya baliṃ tasyai pradāpayet ||
तारा हि योगिनी नाम ज्वरः शोषोऽरुचिर्भृशम् ॥ (९५।२)
tārā hi yoginī nāma jvaraḥ śoṣo'rucirbhṛśam ||
चक्षुःपीडेङ्गितं तस्यै पश्चिमे बलिमाहरेत् । (९६।१)
cakṣuḥpīḍeṅgitaṃ tasyai paścime balimāharet |
पक्षे च दिवसे मासे वर्षे गृह्णाति बालकम् ॥ (९६।२)
pakṣe ca divase māse varṣe gṛhṇāti bālakam ||
योगिनी शर्वरी नाम श्वासः कासोऽरुचिर्ज्वरः । (९७।१)
yoginī śarvarī nāma śvāsaḥ kāso'rucirjvaraḥ |
तद्ग्रस्ते चिह्नम् इत्यादि दक्षिणस्यां बलिं क्षिपेत् ॥ (९७।२)
tadgraste cihnam ityādi dakṣiṇasyāṃ baliṃ kṣipet ||
नैरृतीं दिशिमाश्रित्य सप्तरात्रं बलिं क्षिपेत् । (९९।१)
nairṛtīṃ diśimāśritya saptarātraṃ baliṃ kṣipet |
बालं च स्नपयेत्पश्चाच्छान्तितोयेन मन्त्रवित् ॥ (९९।२)
bālaṃ ca snapayetpaścācchāntitoyena mantravit ||
कृत्वा पूजा च कर्तव्या भूपपुष्पाक्षतादिभिः ॥ (१००।२)
kṛtvā pūjā ca kartavyā bhūpapuṣpākṣatādibhiḥ ||
चातुर्वर्ण्यपताकाश्च प्रदीप्ताः पुष्पचन्दनम् ॥ (१०१।२)
cāturvarṇyapatākāśca pradīptāḥ puṣpacandanam ||
Data courtesy of The Digital Corpus of Sanskrit.