GītGov, 8
Select a line for its word-by-word analysis.
अथ कथमपि यामिनीम् विनीय स्मरशरजर्जरिता अपि सा प्रभाते । (१।१)
atha kathamapi yāminīm vinīya smaraśarajarjaritā api sā prabhāte |
अनुनयवचनम् वदन्तम् अग्रे प्रणतम् अपि प्रियम् आह साभ्यसूयम् ॥ (१।२)
anunayavacanam vadantam agre praṇatam api priyam āha sābhyasūyam ||
रजनिजनितगुरुजागररागकषायितम् अलसनिवेशम् । (२।१)
rajanijanitagurujāgararāgakaṣāyitam alasaniveśam |
वहति नयनम् अनुरागम् इव स्फुटम् उदितरसाभिनिवेशम् ॥ (२।२)
vahati nayanam anurāgam iva sphuṭam uditarasābhiniveśam ||
हरिहरि याहि माधव याहि केशव मा वद कैतववादम् ताम् अनुसर सरसीरुहलोचन या तव हरति विषादम् ॥ (३।१)
harihari yāhi mādhava yāhi keśava mā vada kaitavavādam tām anusara sarasīruhalocana yā tava harati viṣādam ||
कज्जलमलिनविलोचनचुम्बनविरचितनीलिमरूपम् । (४।१)
kajjalamalinavilocanacumbanaviracitanīlimarūpam |
दशनवसनम् अरुणम् तव कृष्ण तनोति तनोः अनुरूपम् ॥ (४।२)
daśanavasanam aruṇam tava kṛṣṇa tanoti tanoḥ anurūpam ||
हरिहरि याहि माधव याहि केशव मा वद कैतववादम् ताम् अनुसर सरसीरुहलोचन या तव हरति विषादम् ॥ (५।१)
harihari yāhi mādhava yāhi keśava mā vada kaitavavādam tām anusara sarasīruhalocana yā tava harati viṣādam ||
वपुः अनुहरति तव स्मरसङ्गरखरनखरक्षतरेखम् । (६।१)
vapuḥ anuharati tava smarasaṅgarakharanakharakṣatarekham |
मरकतशकलकलितकलधौतलिपेः इव रतिजयलेखम् ॥ (६।२)
marakataśakalakalitakaladhautalipeḥ iva ratijayalekham ||
हरिहरि याहि माधव याहि केशव मा वद कैतववादम् ताम् अनुसर सरसीरुहलोचन या तव हरति विषादम् ॥ (७।१)
harihari yāhi mādhava yāhi keśava mā vada kaitavavādam tām anusara sarasīruhalocana yā tava harati viṣādam ||
चरणकमलगलदलक्तकसिक्तम् इदम् तव हृदयम् उदारम् । (८।१)
caraṇakamalagaladalaktakasiktam idam tava hṛdayam udāram |
दर्शयति इव बहिः मदनद्रुमनवकिसलयपरिवारम् ॥ (८।२)
darśayati iva bahiḥ madanadrumanavakisalayaparivāram ||
हरिहरि याहि माधव याहि केशव मा वद कैतववादम् ताम् अनुसर सरसीरुहलोचन या तव हरति विषादम् ॥ (९।१)
harihari yāhi mādhava yāhi keśava mā vada kaitavavādam tām anusara sarasīruhalocana yā tava harati viṣādam ||
दशनपदम् भवदधरगतम् मम जनयति चेतसि खेदम् । (१०।१)
daśanapadam bhavadadharagatam mama janayati cetasi khedam |
कथयति कथम् अधुना अपि मया सह तव वपुः एतत् अभेदम् ॥ (१०।२)
kathayati katham adhunā api mayā saha tava vapuḥ etat abhedam ||
हरिहरि याहि माधव याहि केशव मा वद कैतववादम् ताम् अनुसर सरसीरुहलोचन या तव हरति विषादम् ॥ (११।१)
harihari yāhi mādhava yāhi keśava mā vada kaitavavādam tām anusara sarasīruhalocana yā tava harati viṣādam ||
बहिः इव मलिनतरम् तव कृष्ण मनः अपि भविष्यति नूनम् । (१२।१)
bahiḥ iva malinataram tava kṛṣṇa manaḥ api bhaviṣyati nūnam |
कथम् अथ वञ्चयसे जनम् अनुगतम् असमशरज्वरदूनम् ॥ (१२।२)
katham atha vañcayase janam anugatam asamaśarajvaradūnam ||
हरिहरि याहि माधव याहि केशव मा वद कैतववादम् ताम् अनुसर सरसीरुहलोचन या तव हरति विषादम् ॥ (१३।१)
harihari yāhi mādhava yāhi keśava mā vada kaitavavādam tām anusara sarasīruhalocana yā tava harati viṣādam ||
भ्रमति भवान् अबलाकवलाय वनेषु किम् अत्र विचित्रम् । (१४।१)
bhramati bhavān abalākavalāya vaneṣu kim atra vicitram |
प्रथयति पूतनिका एव वधूवधनिर्दयबालचरित्रम् ॥ (१४।२)
prathayati pūtanikā eva vadhūvadhanirdayabālacaritram ||
हरिहरि याहि माधव याहि केशव मा वद कैतववादम् ताम् अनुसर सरसीरुहलोचन या तव हरति विषादम् ॥ (१५।१)
harihari yāhi mādhava yāhi keśava mā vada kaitavavādam tām anusara sarasīruhalocana yā tava harati viṣādam ||
श्रीजयदेवभणितरतिवञ्चितखण्डितयुवतिविलापम् । (१६।१)
śrījayadevabhaṇitarativañcitakhaṇḍitayuvativilāpam |
शृणुत सुधामधुरम् विबुधाः विबुधालयतः अपि दुरापम् ॥ (१६।२)
śṛṇuta sudhāmadhuram vibudhāḥ vibudhālayataḥ api durāpam ||
हरिहरि याहि माधव याहि केशव मा वद कैतववादम् ताम् अनुसर सरसीरुहलोचन या तव हरति विषादम् ॥ (१७।१)
harihari yāhi mādhava yāhi keśava mā vada kaitavavādam tām anusara sarasīruhalocana yā tava harati viṣādam ||
तव इदम् पश्यन्त्याः प्रसरदनुरागम् बहिः इव प्रियापादालक्तछुरितम् अरुणछायहृदयम् । (१८।१)
tava idam paśyantyāḥ prasaradanurāgam bahiḥ iva priyāpādālaktachuritam aruṇachāyahṛdayam |
मम अद्य प्रख्यातप्रणयभरभङ्गेन कितव त्वदालोकः शोकाद् अपि किम् अपि लज्जाम् जनयति ॥ (१८।२)
mama adya prakhyātapraṇayabharabhaṅgena kitava tvadālokaḥ śokād api kim api lajjām janayati ||
Data courtesy of The Digital Corpus of Sanskrit.