श्रीचण्डिकोवाच । (१।१)

प्रासादं मण्डपं वापि यदि देव्यै निवेदयेत् । (१।२)

विधानं तस्य माहात्म्यं वद मे परमेश्वर ॥ (१।३)

कूपादिकं महादेव यदि देव्यै निवेदयेत् । (२।१)

विधानं तस्य माहात्म्यं वद मे परमेश्वर ॥ (२।२)

श्रीशङ्कर उवाच । (३।१)

शृणु देवि प्रवक्ष्यामि येन प्रासादम् उत्सृजेत् । (३।२)

तस्यैव पश्चिमे भागे वेदिकां चतुरस्रकाम् ॥ (३।३)

प्रकुर्याद् बहुयत्नेन वस्त्रेण वेष्टनं चरेत् । (४।१)

तदभावे महेशानि तृणेनैनं च वेष्टयेत् ॥ (४।२)

कुम्भयुग्मं स्थापयित्वा क्षौमवस्त्रेण वेष्टयेत् । (५।१)

युग्मं युग्मं क्षौमवस्त्रं कुम्भयुग्मे नियोजयेत् ॥ (५।२)

ईशकुम्भे यजेद् देवीम् आग्नेयाम् अग्निदैवतम् । (६।१)

चतुःषष्ट्युपचारेण पूजयेद् इष्टदेवताम् ॥ (६।२)

अभावे पूजयेद् देवीं तदर्धेन प्रयत्नतः । (७।१)

अथवा परमेशानि यथाशक्त्युपचारतः ॥ (७।२)

पूजयेद् बहुयत्नेन ततो होमादिकं चरेत् । (८।१)

आगमोक्तेन विधिना कुर्यात् तत्र कुशण्डिकाम् ॥ (८।२)

त्रिमध्वक्तेन देवेशि बिल्वपत्रेण होमयेत् । (९।१)

सहस्रं होमयेन् मन्त्री शतन्यूनं न कारयेत् ॥ (९।२)

पूर्णाहुतिं ततो दत्त्वा ततो वाक्यं समाचरेत् । (१०।१)

अद्येत्यादि समुच्चार्यं सौरमासं समुच्चरेत् ॥ (१०।२)

तिथिगोत्रं चामुको ऽहं धर्मार्थकामम् एव वा । (११।१)

प्राप्तये परमेशानि ततो मूलं समुच्चरेत् ॥ (११।२)

देवतायै नमः पश्चाद् दक्षिणां दापयेद् गुरौ । (१२।१)

कुम्भतोयेन देवेशि स्नापयेद् यजमानकम् ॥ (१२।२)

सुरास्त्वादीन् समुच्चार्य शान्तिं कुर्यात् ततो गुरुः । (१३।१)

सर्वादौ गुरुदेवस्य वरणं कारयेत् सुधीः ॥ (१३।२)

सुवर्णं चम्पकाकारं कर्णयुग्मे निवेदयेत् । (१४।१)

चतुष्कोणयुतं स्वर्णं ग्रीवायां परियोजयेत् ॥ (१४।२)

उष्णीषं च ततो दद्यात् कण्ठे मालां नियोजयेत् । (१५।१)

ताडयुग्मं ततो बाहौ वलयं मणिबन्धके ॥ (१५।२)

अङ्गुल्याम् अङ्गुरी देया दिव्यवस्त्रं नियोजयेत् । (१६।१)

एवं हि वरणं कृत्वा कर्मयोग्यं विचिन्तयेत् ॥ (१६।२)

गुरुं वा गुरुपुत्रं वा वरयेद् यत्नतः सुधीः । (१७।१)

सदस्यं न हि कर्तव्यं तन्त्रधारं न तत्र वै ॥ (१७।२)

ब्रह्माणं न हि कर्तव्यं केवलं वरयेद् गुरुम् । (१८।१)

गुरोर् भृत्यो महेशानि भैरवो नात्र संशयः ॥ (१८।२)

स्वीयेन परिधानेन वाससा तोषयेत् स्वयम् । (१९।१)

स्वयं होता भवेद् विप्रो गुरोर् आज्ञानुसारतः ॥ (१९।२)

मायाबीजं समुच्चार्य आधारशक्तये नमः । (२०।१)

अनेन मनुना देवि वेदिसंस्कारम् आचरेत् ॥ (२०।२)

भूरसीत्यादिमन्त्रेण घटयुग्माभिमन्त्रितम् । (२१।१)

अस्त्रान्तेनैव मूलेन उष्णीषं परियोजयेत् ॥ (२१।२)

वेदोक्तं चैव स्मृत्युक्तं मन्त्रं न योजयेत् सुधीः । (२२।१)

एवं कूपादिदानेषु कर्तव्यं परमेश्वरि ॥ (२२।२)

अन्यत् सर्वं समानं हि प्रासादादिस्थले पुनः । (२३।१)

कूपादियोजनं कुर्यात् यष्टिप्रोतनम् आचरेत् ॥ (२३।२)

चतुर्हस्तप्रमाणं च मध्यभागे तु प्रोतनम् । (२४।१)

मूलमन्त्रं समुच्चार्य ततो वह्निवधूं न्यसेत् ॥ (२४।२)

ततो यष्टिं समुच्चार्य पोतयामि वदेत् सुधीः । (२५।१)

तत्र संतरणं धेनुं नैव कुर्याद् विचक्षणः ॥ (२५।२)

धेनुसंतरणेनैव फलहानिः प्रजायते । (२६।१)

स्वर्णं रूप्यं प्रवालं च दक्षिणां परियोजयेत् ॥ (२६।२)

स्नापयित्वा कुम्भतोयैः शान्तिं कुर्यात् ततो गुरुः ॥ (२७।१)

अनेनैव विधानेन कूपाद्युत्सर्गम् आचरेत् । (२८।१)

वापीकूपतडागादि ह्य् अनेनोत्सर्गम् आचरेत् ॥ (२८।२)

दीर्घिकां च पुष्करिणीं ह्य् अनेनैव जलाशयम् । (२९।१)

उत्सृज्य परया भक्त्या महादेव्यै प्रयत्नतः ॥ (२९।२)

पुरुषं सप्तमं कान्ते पितृवंशे च मातरि । (३०।१)

सप्तमं पुरुषं कान्ते मातृवंशे समं प्रिये ॥ (३०।२)

कैलासे निवसेन् नित्यं देव्या वरप्रसादतः । (३१।१)

स्वयं देवस्वरूपश् च जीवन्मुक्तो न संशयः ॥ (३१।२)

अश्वमेधसहस्रेण वाजपेयशतेन च । (३२।१)

यत् फलं लभते देवि तस्माल् लक्षगुणं भवेत् ॥ (३२।२)

मेरुतुल्यं सुवर्णं तु ब्राह्मणे वेदपारगे । (३३।१)

दत्त्वा यत् फलम् आप्नोति तस्माल् लक्षगुणं भवेत् ॥ (३३।२)

पूर्णशस्येन देवेशि सप्तद्वीपां वसुंधराम् । (३४।१)

प्रदद्याद् बहुयत्नेन ब्राह्मणे वेदपारगे ॥ (३४।२)

तस्माल् लक्षगुणं पुण्यम् अनेन परमेश्वरि ॥ (३५।१)

सदक्षिणं व्रतं सर्वं दानं यद् वेदसंमतम् । (३६।१)

तस्माल् लक्षगुणं पुण्यम् अनेन परमेश्वरि ॥ (३६।२)

श्रीचण्डिकोवाच । (३७।१)

यज्ञसूत्रधारणेन भूपूज्यो नात्र संशयः । (३७।२)

इदानीं यज्ञसूत्रस्य विधानं मयि कथ्यताम् ॥ (३७।३)

श्रीशंकर उवाच । (३८।१)

यज्ञसूत्रस्य यन् मानं तच् छृणुष्व वरानने । (३८।२)

ऋग्वेदी धारयेत् सूत्रं नाभेर् ऊर्ध्वं स्तनाद् अधः ॥ (३८।३)

यजुषां सूत्रमानं हि आश्चर्यं शैलजे परम् । (३९।१)

बाहुमूलप्रमाणेन यज्ञसूत्रं द्विजातिभिः । (३९।२)

धारणीयं प्रयत्नेन नान्यद् दैर्घ्यं कदाचन ॥ (३९।३)

सामगस्य यज्ञसूत्रं त्रिविधं वरवर्णिनि । (४०।१)

ब्रह्मरन्ध्रान् नाभिदेशपर्यन्तं यज्ञसूत्रकम् ॥ (४०।२)

अथवापि च ग्रीवायाम् आरोप्य नाभिं संस्पृशेत् । (४१।१)

तस्मात् पृष्ठान् मेरुदण्डपर्यन्तं यज्ञसूत्रकम् ॥ (४१।२)

अथवा परमेशानि प्रकारान्तरकं शृणु । (४२।१)

ग्रीवाया दक्षिणाङ्गुष्ठपर्यन्तं यज्ञसूत्रकम् ॥ (४२।२)

अथवा धारयेत् सूत्रं यत्नेन यजुषां मतम् । (४३।१)

अथवा धारयेत् सूत्रं सामगस्य प्रमाणतः ॥ (४३।२)

अथर्वी धारयेद् यज्ञसूत्रं परममोहनम् । (४४।१)

आज्ञाचक्रान् नाभिदेशपर्यन्तं यज्ञसूत्रकम् ॥ (४४।२)

एतत् संकेतम् अज्ञात्वा यः कुर्यात् सूत्रधारणम् । (४५।१)

स चण्डालसमो देवि यदि व्याससमो भवेत् ॥ (४५।२)