मातृकाभेदतन्त्रMātṛkābhedatantra

MBhT, 5

5 of 14 · 94 verses

Select a line for its word-by-word analysis.

1.1१.१

श्रीचण्डिकोवाच । (१।१)

śrīcaṇḍikovāca |

1.2१.२

पारदं भस्मनिर्माणं केनोपायेन शंकर । (१।२)

pāradaṃ bhasmanirmāṇaṃ kenopāyena śaṃkara |

1.3१.३

तद् अहं श्रोतुम् इच्छामि यदि ते ऽस्ति कृपा मयि ॥ (१।३)

tad ahaṃ śrotum icchāmi yadi te 'sti kṛpā mayi ||

2.1२.१

श्रीशंकर उवाच । (२।१)

śrīśaṃkara uvāca

2.2२.२

पारदे भस्मनिर्माणे नानाविघ्नानि पार्वति । (२।२)

pārade bhasmanirmāṇe nānāvighnāni pārvati |

2.3२.३

अत एव हि तत्रादौ शान्तिं कुर्याद् द्विजोत्तमः ॥ (२।३)

ata eva hi tatrādau śāntiṃ kuryād dvijottamaḥ ||

3.1३.१

वरयेत् कर्मकर्तारं वक्ष्यमाणविधानतः । (३।१)

varayet karmakartāraṃ vakṣyamāṇavidhānataḥ |

3.2३.२

पूजयेत् षोडशलिङ्गं पार्थिवं पर्वतात्मजे ॥ (३।२)

pūjayet ṣoḍaśaliṅgaṃ pārthivaṃ parvatātmaje ||

4.1४.१

षोडशेनोपचारेण तोडलोक्तविधानतः । (४।१)

ṣoḍaśenopacāreṇa toḍaloktavidhānataḥ |

4.2४.२

भोगयोग्यं प्रदातव्यं मधुपर्कं सुरेश्वरि ॥ (४।२)

bhogayogyaṃ pradātavyaṃ madhuparkaṃ sureśvari ||

5.1५.१

पञ्चामृतेन देवेशं स्नापयेच् छुद्धवारिणा । (५।१)

pañcāmṛtena deveśaṃ snāpayec chuddhavāriṇā |

5.2५.२

पुरुषस्य यथायोग्यं युग्मवस्त्रं निवेदयेत् ॥ (५।२)

puruṣasya yathāyogyaṃ yugmavastraṃ nivedayet ||

6.1६.१

चतुरङ्गुलिविस्तारं रौप्यनिर्माणपीठकम् । (६।१)

caturaṅgulivistāraṃ raupyanirmāṇapīṭhakam |

6.2६.२

अलंकारं यथायोग्यं पुरुषस्य निवेदयेत् ॥ (६।२)

alaṃkāraṃ yathāyogyaṃ puruṣasya nivedayet ||

7.1७.१

अलक्तकयुतं वापि दद्यान् मलयजं शिवे । (७।१)

alaktakayutaṃ vāpi dadyān malayajaṃ śive |

7.2७.२

षडङ्गधूपं देवेशि प्रदद्याच् च पुनः पुनः ॥ (७।२)

ṣaḍaṅgadhūpaṃ deveśi pradadyāc ca punaḥ punaḥ ||

8.1८.१

घृतयुक्तं तथा दीपं दद्यात् कल्याणहेतवे । (८।१)

ghṛtayuktaṃ tathā dīpaṃ dadyāt kalyāṇahetave |

8.2८.२

नैवेद्यं विविधं रम्यं नानाफलसमन्वितम् ॥ (८।२)

naivedyaṃ vividhaṃ ramyaṃ nānāphalasamanvitam ||

9.1९.१

शर्करासंयुतं कृत्वा पायसं विनिवेदयेत् । (९।१)

śarkarāsaṃyutaṃ kṛtvā pāyasaṃ vinivedayet |

9.2९.२

दद्यात् तोयं महेशानि विजयासंयुतं प्रिये ॥ (९।२)

dadyāt toyaṃ maheśāni vijayāsaṃyutaṃ priye ||

10.1१०.१

षडक्षरं महामन्त्रं गजान्तकसहस्रकम् । (१०।१)

ṣaḍakṣaraṃ mahāmantraṃ gajāntakasahasrakam |

10.2१०.२

प्रजपेत् साधकश्रेष्ठस् ततः सिद्धो भवेद् ध्रुवम् ॥ (१०।२)

prajapet sādhakaśreṣṭhas tataḥ siddho bhaved dhruvam ||

11.1११.१

अथवा परमेशानि धनदां धनदायिनीम् । (११।१)

athavā parameśāni dhanadāṃ dhanadāyinīm |

11.2११.२

पूजयेद् बहुयत्नेन षोडशेनोपचारतः ॥ (११।२)

pūjayed bahuyatnena ṣoḍaśenopacārataḥ ||

12.1१२.१

द्वादशाह्वं यजेद् धीमान् दिक्सहस्रं ततो जपेत् । (१२।१)

dvādaśāhvaṃ yajed dhīmān diksahasraṃ tato japet |

12.2१२.२

तद्दशांशं महेशानि होमं कुर्याद् विचक्षणः ॥ (१२।२)

taddaśāṃśaṃ maheśāni homaṃ kuryād vicakṣaṇaḥ ||

13.1१३.१

होमकर्माद्यशक्तश् चेद् द्विगुणं जपम् आचरेत् । (१३।१)

homakarmādyaśaktaś ced dviguṇaṃ japam ācaret |

13.2१३.२

यदि प्रीता भवेत् सा हि तदा किं वा न सिध्यति ॥ (१३।२)

yadi prītā bhavet sā hi tadā kiṃ vā na sidhyati ||

14.1१४.१

प्रत्यहं परमेशानि कुबेरो दीयते वसु । (१४।१)

pratyahaṃ parameśāni kubero dīyate vasu |

14.2१४.२

भस्मनिर्माणकं देवि विचित्रं तस्य किं शिवे ॥ (१४।२)

bhasmanirmāṇakaṃ devi vicitraṃ tasya kiṃ śive ||

15.1१५.१

गुरवे दक्षिणां दद्याद् यथाविभवविस्तरैः । (१५।१)

gurave dakṣiṇāṃ dadyād yathāvibhavavistaraiḥ |

15.2१५.२

ततः सिद्धो भवेन् मन्त्री नात्र कार्या विचारणा ॥ (१५।२)

tataḥ siddho bhaven mantrī nātra kāryā vicāraṇā ||

16.1१६.१

श्रीचण्डिकोवाच । (१६।१)

śrīcaṇḍikovāca |

16.2१६.२

विधानं देवदेवेश भस्मनिर्माणकर्मणि । (१६।२)

vidhānaṃ devadeveśa bhasmanirmāṇakarmaṇi |

16.3१६.३

सकृत् कृते येन रूपे भस्मसाज् जायते विभो ॥ (१६।३)

sakṛt kṛte yena rūpe bhasmasāj jāyate vibho ||

17.1१७.१

श्रीशंकर उवाच । (१७।१)

śrīśaṃkara uvāca

17.2१७.२

आनीय पारदं देवि स्थापयेत् प्रस्तरोपरि । (१७।२)

ānīya pāradaṃ devi sthāpayet prastaropari |

17.3१७.३

तस्योपरि जपेन् मन्त्रं सर्ववन्द्यनवात्मकम् ॥ (१७।३)

tasyopari japen mantraṃ sarvavandyanavātmakam ||

18.1१८.१

साष्टसहस्रं देवेशि प्रजपेत् साधकाग्रणीः । (१८।१)

sāṣṭasahasraṃ deveśi prajapet sādhakāgraṇīḥ |

18.2१८.२

स्वयंभुपुष्पसंयुक्ते वस्त्रे चारुणसंनिभे ॥ (१८।२)

svayaṃbhupuṣpasaṃyukte vastre cāruṇasaṃnibhe ||

19.1१९.१

संस्थाप्य पारदं देवि मृत्पात्रयुगले शिवे । (१९।१)

saṃsthāpya pāradaṃ devi mṛtpātrayugale śive |

19.2१९.२

पुष्पयुक्तेन सूत्रेण बध्नीयाद् बहुयत्नतः ॥ (१९।२)

puṣpayuktena sūtreṇa badhnīyād bahuyatnataḥ ||

20.1२०.१

मुक्तिधाराजलेनैव धान्यस्य परमेश्वरि । (२०।१)

muktidhārājalenaiva dhānyasya parameśvari |

20.2२०.२

लेपयेद् बहुयत्नेन रौद्रे शुष्कं च कारयेत् ॥ (२०।२)

lepayed bahuyatnena raudre śuṣkaṃ ca kārayet ||

21.1२१.१

पुनश् च लेपयेद् धीमान् ततो वह्नौ विनिक्षिपेत् । (२१।१)

punaś ca lepayed dhīmān tato vahnau vinikṣipet |

21.2२१.२

अष्टमीनवमीरात्रौ क्षिपेन् नैव सुरेश्वरि ॥ (२१।२)

aṣṭamīnavamīrātrau kṣipen naiva sureśvari ||

22.1२२.१

अथवा परमेशानि मृत्पात्रे स्थापयेद् रसम् । (२२।१)

athavā parameśāni mṛtpātre sthāpayed rasam |

22.2२२.२

वल्लीरसेन तद्द्रव्यं शोधयेद् बहुयत्नतः ॥ (२२।२)

vallīrasena taddravyaṃ śodhayed bahuyatnataḥ ||

23.1२३.१

घृतनारीरसेनैव तथैव शोधनं चरेत् । (२३।१)

ghṛtanārīrasenaiva tathaiva śodhanaṃ caret |

23.2२३.२

एवं कृते तु गुटिका यदि स्याद् दृढबन्धनम् ॥ (२३।२)

evaṃ kṛte tu guṭikā yadi syād dṛḍhabandhanam ||

24.1२४.१

धुस्तुरं च समानीय मध्ये शून्यं च कारयेत् । (२४।१)

dhusturaṃ ca samānīya madhye śūnyaṃ ca kārayet |

24.2२४.२

कृष्णाख्यतुलसीयोगे तथा घृतकुमारिका ॥ (२४।२)

kṛṣṇākhyatulasīyoge tathā ghṛtakumārikā ||

25.1२५.१

एवं कृते वह्नियोगे भस्मसाज् जायते किल । (२५।१)

evaṃ kṛte vahniyoge bhasmasāj jāyate kila |

25.2२५.२

भस्मयोगे भवेत् स्वर्णं धनदायाः प्रसादतः ॥ (२५।२)

bhasmayoge bhavet svarṇaṃ dhanadāyāḥ prasādataḥ ||

26.1२६.१

विवर्णं जायते द्रव्यं यदि पूजां न चाचरेत् ॥ (२६।१)

vivarṇaṃ jāyate dravyaṃ yadi pūjāṃ na cācaret ||

27.1२७.१

श्रीचण्डिकोवाच । (२७।१)

śrīcaṇḍikovāca |

27.2२७.२

स्वयम्भु कीदृशं नाथ कुण्डगोलं तु कीदृशम् । (२७।२)

svayambhu kīdṛśaṃ nātha kuṇḍagolaṃ tu kīdṛśam |

27.3२७.३

स्वपुष्पं कीदृशं नाथ वज्रपुष्पं तु कीदृशम् । (२७।३)

svapuṣpaṃ kīdṛśaṃ nātha vajrapuṣpaṃ tu kīdṛśam |

27.4२७.४

सर्वकालोद्भवं नाथ कीदृशं वद शंकर ॥ (२७।४)

sarvakālodbhavaṃ nātha kīdṛśaṃ vada śaṃkara ||

28.1२८.१

श्रीशंकर उवाच । (२८।१)

śrīśaṃkara uvāca

28.2२८.२

विवाहरहिता कन्या प्रथमं पुष्पसंयुता । (२८।२)

vivāharahitā kanyā prathamaṃ puṣpasaṃyutā |

28.3२८.३

तच्छोणितं महेशानि स्वयम्भु नात्र संशयः ॥ (२८।३)

tacchoṇitaṃ maheśāni svayambhu nātra saṃśayaḥ ||

29.1२९.१

भर्तरि विद्यमाने तु या कन्या चान्यजा शिवे । (२९।१)

bhartari vidyamāne tu yā kanyā cānyajā śive |

29.2२९.२

तदुद्भवं कुण्डपुष्पं सर्वकार्यार्थसाधकम् ॥ (२९।२)

tadudbhavaṃ kuṇḍapuṣpaṃ sarvakāryārthasādhakam ||

30.1३०.१

मृते भर्तरि देवेशि या कन्या अन्यजा शिवे । (३०।१)

mṛte bhartari deveśi yā kanyā anyajā śive |

30.2३०.२

तदुद्भवं गोलपुष्पं देववश्यकरं परम् ॥ (३०।२)

tadudbhavaṃ golapuṣpaṃ devavaśyakaraṃ param ||

31.1३१.१

विवाहितायाः कन्यायाः प्रथमे ऋतुसम्भवे । (३१।१)

vivāhitāyāḥ kanyāyāḥ prathame ṛtusambhave |

31.2३१.२

तच्छोणितं महेशानि स्वपुष्पं सर्वमोहनम् ॥ (३१।२)

tacchoṇitaṃ maheśāni svapuṣpaṃ sarvamohanam ||

32.1३२.१

विवाहितायाः कन्यायाः पुरुषस्य च ताडनात् । (३२।१)

vivāhitāyāḥ kanyāyāḥ puruṣasya ca tāḍanāt |

32.2३२.२

यदि पुष्पं समुद्भूतं वज्रं तत् परिकीर्तितम् ॥ (३२।२)

yadi puṣpaṃ samudbhūtaṃ vajraṃ tat parikīrtitam ||

33.1३३.१

विवाहितायाः कन्यायाः प्रतिमासे च यद् भवेत् । (३३।१)

vivāhitāyāḥ kanyāyāḥ pratimāse ca yad bhavet |

33.2३३.२

सर्वकालोद्भवं पुष्पं कथितं वीरवन्दिते ॥ (३३।२)

sarvakālodbhavaṃ puṣpaṃ kathitaṃ vīravandite ||

34.1३४.१

समक्रोशं वह्निमध्ये स्थापयेद् बहुयत्नतः । (३४।१)

samakrośaṃ vahnimadhye sthāpayed bahuyatnataḥ |

34.2३४.२

तत उत्थाय तद् द्रव्यं स्वर्णपात्रे निधाय च ॥ (३४।२)

tata utthāya tad dravyaṃ svarṇapātre nidhāya ca ||

35.1३५.१

प्रजपेत् परमेशानि प्रासादाख्यं महामनुम् । (३५।१)

prajapet parameśāni prāsādākhyaṃ mahāmanum |

35.2३५.२

ततः सिद्धो भवेन् मन्त्री नान्यथा मम भाषितम् ॥ (३५।२)

tataḥ siddho bhaven mantrī nānyathā mama bhāṣitam ||

36.1३६.१

एतन् मन्त्रं महेशानि गजान्तकसहस्रकम् । (३६।१)

etan mantraṃ maheśāni gajāntakasahasrakam |

36.2३६.२

जपित्वा पूजयेत् पश्चात् पार्थिवं शिवलिङ्गकम् ॥ (३६।२)

japitvā pūjayet paścāt pārthivaṃ śivaliṅgakam ||

37.1३७.१

ततः परीक्षा कर्तव्या शृणु मत्प्राणवल्लभे । (३७।१)

tataḥ parīkṣā kartavyā śṛṇu matprāṇavallabhe |

37.2३७.२

शुद्धताम्रं वह्निमध्ये मृत्पात्रे तोलकं मितम् ॥ (३७।२)

śuddhatāmraṃ vahnimadhye mṛtpātre tolakaṃ mitam ||

38.1३८.१

द्रवीभूते च ताम्रे च गुञ्जामानं क्षिपेद् यदि । (३८।१)

dravībhūte ca tāmre ca guñjāmānaṃ kṣiped yadi |

38.2३८.२

तत्क्षणे परमेशानि स्वर्णं भवति निश्चितम् ॥ (३८।२)

tatkṣaṇe parameśāni svarṇaṃ bhavati niścitam ||

39.1३९.१

गुञ्जाप्रमाणं तद् द्रव्यं भोजनं कुरुते यदि । (३९।१)

guñjāpramāṇaṃ tad dravyaṃ bhojanaṃ kurute yadi |

39.2३९.२

सर्वरोगपरित्यक्तो जायते मदनोपमः । (३९।२)

sarvarogaparityakto jāyate madanopamaḥ |

39.3३९.३

मन्त्रसिद्धिर् भवेत् तस्य जायते चिरजीविता ॥ (३९।३)

mantrasiddhir bhavet tasya jāyate cirajīvitā ||

40.1४०.१

प्रत्यहं परमेशानि शतनारीं रमेद् यदि । (४०।१)

pratyahaṃ parameśāni śatanārīṃ ramed yadi |

40.2४०.२

वीर्यादिरहितं न स्यात् तेजोवृद्धिकरं परम् ॥ (४०।२)

vīryādirahitaṃ na syāt tejovṛddhikaraṃ param ||

41.1४१.१

मरणं नैव पश्यामि यदि ध्यानयुतो भवेत् । (४१।१)

maraṇaṃ naiva paśyāmi yadi dhyānayuto bhavet |

41.2४१.२

तस्य वित्तं विलोक्यैव कुबेरो ऽपि तिरस्कृतः ॥ (४१।२)

tasya vittaṃ vilokyaiva kubero 'pi tiraskṛtaḥ ||

42.1४२.१

गानेन तुम्बुरुः साक्षाद् दानेन वासवो यथा । (४२।१)

gānena tumburuḥ sākṣād dānena vāsavo yathā |

42.2४२.२

महेश इव योगीन्द्रो निरृतिर् इव दुर्धरः ॥ (४२।२)

maheśa iva yogīndro nirṛtir iva durdharaḥ ||

43.1४३.१

महाबलो महावीर्यो महासाहसिकः शुचिः । (४३।१)

mahābalo mahāvīryo mahāsāhasikaḥ śuciḥ |

43.2४३.२

महास्वच्छो दयावांश् च सर्वप्राणिहिते रतः । (४३।२)

mahāsvaccho dayāvāṃś ca sarvaprāṇihite rataḥ |

43.3४३.३

बहु किं कथ्यते देवि स एव गणनायकः ॥ (४३।३)

bahu kiṃ kathyate devi sa eva gaṇanāyakaḥ ||

Data courtesy of The Digital Corpus of Sanskrit.

MBhT, 5

Word analysis

Select a line of the text

Each word appears with its dictionary form and grammar. Select a word to read its meanings in the DCS, Apte and Monier-Williams dictionaries.

j k next and previous line · ← → chapters

Analysis: Digital Corpus of Sanskrit