zu SūryaŚ, 1, 5.2
Select a line for its word-by-word analysis.
तीव्रभानोर्गभस्त्युद्गमः किरणोदयो वो युष्माकमनभिमतनुदे अनभिमतमनभीष्टं पापं शत्रुर्वा तस्य नोदनं नुत् तस्यै स्ताद्भवतात् ॥ (१।०)
tīvrabhānorgabhastyudgamaḥ kiraṇodayo vo yuṣmākamanabhimatanude anabhimatamanabhīṣṭaṃ pāpaṃ śatrurvā tasya nodanaṃ nut tasyai stādbhavatāt ||
पूर्वं प्रथमं पावकेन वह्निना कृताभ्युद्गतिरिव ॥ (३।०)
pūrvaṃ prathamaṃ pāvakena vahninā kṛtābhyudgatiriva ||
भास्वद्ग्रावोद्गतेन भास्वतो ग्रावाणो भास्वद्ग्रावाणोऽर्कोपलाः सूर्यकान्ताभिधाना मणिविशेषास्तेभ्य उद्गतो भास्वद्ग्रावोद्गतः ॥ (७।०)
bhāsvadgrāvodgatena bhāsvato grāvāṇo bhāsvadgrāvāṇo'rkopalāḥ sūryakāntābhidhānā maṇiviśeṣāstebhya udgato bhāsvadgrāvodgataḥ ||
तस्मिन्नोषधीनां भर्तरीन्दौ मुषितरुचि मुषिता रुग्यस्य स तस्मिन्मुषितरुचि हतभासि शुचेव शोकेनेव प्रोषिताभाः प्रोषिता आभा यासामोषधीनां तास्तथोक्ताः ॥ (१४।०)
tasminnoṣadhīnāṃ bhartarīndau muṣitaruci muṣitā rugyasya sa tasminmuṣitaruci hatabhāsi śuceva śokeneva proṣitābhāḥ proṣitā ābhā yāsāmoṣadhīnāṃ tāstathoktāḥ ||
भर्तरि हततेजसि पत्न्यः शोकेन गतधृतयो भवन्ति ॥ (१५।०)
bhartari hatatejasi patnyaḥ śokena gatadhṛtayo bhavanti ||
प्रातरद्रेरुदयाचलनाम्नो दृषदः शिला दर्शयन्प्रकटयन् ॥ (१६।०)
prātaradrerudayācalanāmno dṛṣadaḥ śilā darśayanprakaṭayan ||
पक्षाणां छेदः पक्षच्छेदस्तेन व्रणास्तेषामसृग्रुधिरं पक्षच्छेदव्रणासृक् तत्स्रवन्तीति ताः ॥ (१९।०)
pakṣāṇāṃ chedaḥ pakṣacchedastena vraṇāsteṣāmasṛgrudhiraṃ pakṣacchedavraṇāsṛk tatsravantīti tāḥ ||
यतो गभस्त्युद्गम आताम्रो लोहितो ऽतस्तदनुरञ्जिताः शिला एवमुत्प्रेक्ष्यन्ते ॥ (२१।०)
yato gabhastyudgama ātāmro lohito 'tastadanurañjitāḥ śilā evamutprekṣyante ||
पूर्वं किल पर्वताः पक्षवन्तो ऽभूवंस्तेषाम् इन्द्रस् तांश्चिच्छेद ॥ (२२।०)
pūrvaṃ kila parvatāḥ pakṣavanto 'bhūvaṃsteṣām indras tāṃściccheda ||
Data courtesy of The Digital Corpus of Sanskrit.