अष्टावक्रगीतAṣṭāvakragīta

Chapter 10

10 of 20 · 17 verses

Select a line for its word-by-word analysis.

1.1१.१

अष्टावक्र उवाच । (१।१)

aṣṭāvakra uvāca

1.2१.२

विहाय वैरिणं कामम् अर्थं चानर्थसङ्कुलम् । (१।२)

vihāya vairiṇaṃ kāmam arthaṃ cānarthasaṅkulam |

1.3१.३

धर्मम् अप्य् एतयोर् हेतुं सर्वत्रानादरं कुरु ॥ (१।३)

dharmam apy etayor hetuṃ sarvatrānādaraṃ kuru ||

2.1२.१

स्वप्नेन्द्रजालवत् पश्य दिनानि त्रीणि पञ्च वा । (२।१)

svapnendrajālavat paśya dināni trīṇi pañca vā |

2.2२.२

मित्रक्षेत्रधनागारदारदायादिसम्पदः ॥ (२।२)

mitrakṣetradhanāgāradāradāyādisampadaḥ ||

3.1३.१

यत्र यत्र भवेत् तृष्णा संसारं विद्धि तत्र वै । (३।१)

yatra yatra bhavet tṛṣṇā saṃsāraṃ viddhi tatra vai |

3.2३.२

प्रौढवैराग्यम् आश्रित्य वीततृष्णः सुखी भव ॥ (३।२)

prauḍhavairāgyam āśritya vītatṛṣṇaḥ sukhī bhava ||

4.1४.१

तृष्णामात्रात्मको बन्धस् तन्नाशो मोक्ष उच्यते । (४।१)

tṛṣṇāmātrātmako bandhas tannāśo mokṣa ucyate |

4.2४.२

भावसंसक्तिमात्रेण प्राप्तितुष्टिर् मुहुर्मुहुः ॥ (४।२)

bhāvasaṃsaktimātreṇa prāptituṣṭir muhurmuhuḥ ||

5.1५.१

त्वम् एकश् चेतनः शुद्धो जडं विश्वम् असत् तथा । (५।१)

tvam ekaś cetanaḥ śuddho jaḍaṃ viśvam asat tathā |

5.2५.२

अविद्यापि न किंचित् सा का बुभुत्सा तथापि ते ॥ (५।२)

avidyāpi na kiṃcit sā kā bubhutsā tathāpi te ||

6.1६.१

राज्यं सुताः कलत्राणि शरीराणि सुखानि च । (६।१)

rājyaṃ sutāḥ kalatrāṇi śarīrāṇi sukhāni ca |

6.2६.२

संसक्तस्यापि नष्टानि तव जन्मनि जन्मनि ॥ (६।२)

saṃsaktasyāpi naṣṭāni tava janmani janmani ||

7.1७.१

अलम् अर्थेन कामेन सुकृतेनापि कर्मणा । (७।१)

alam arthena kāmena sukṛtenāpi karmaṇā |

7.2७.२

एभ्यः संसारकान्तारे न विश्रान्तम् अभून् मनः ॥ (७।२)

ebhyaḥ saṃsārakāntāre na viśrāntam abhūn manaḥ ||

8.1८.१

कृतं न कति जन्मानि कायेन मनसा गिरा । (८।१)

kṛtaṃ na kati janmāni kāyena manasā girā |

8.2८.२

दुःखम् आयासदं कर्म तद् अद्याप्य् उपरम्यताम् ॥ (८।२)

duḥkham āyāsadaṃ karma tad adyāpy uparamyatām ||

Data courtesy of The Digital Corpus of Sanskrit.

Aṣṭāvakragīta, 10

Word analysis

Select a line of the text

Each word appears with its dictionary form and grammar. Select a word to read its meanings in the DCS, Apte and Monier-Williams dictionaries.

j k next and previous line · ← → chapters

Analysis: Digital Corpus of Sanskrit