अष्टावक्रगीतAṣṭāvakragīta

Chapter 9

9 of 20 · 17 verses

Select a line for its word-by-word analysis.

1.1१.१

अष्टावक्र उवाच ॥ (१।१)

aṣṭāvakra uvāca

2.1२.१

कृताकृते च द्वन्द्वानि कदा शान्तानि कस्य वा । (२।१)

kṛtākṛte ca dvandvāni kadā śāntāni kasya vā |

2.2२.२

एवं ज्ञात्वेह निर्वेदाद् भव त्यागपरो ऽव्रती ॥ (२।२)

evaṃ jñātveha nirvedād bhava tyāgaparo 'vratī ||

3.1३.१

कस्यापि तात धन्यस्य लोकचेष्टावलोकनात् । (३।१)

kasyāpi tāta dhanyasya lokaceṣṭāvalokanāt |

3.2३.२

जीवितेच्छा बुभुक्षा च बुभुत्सोपशमः गताः ॥ (३।२)

jīvitecchā bubhukṣā ca bubhutsopaśamaḥ gatāḥ ||

4.1४.१

अनित्यं सर्वम् एवेदं तापत्रितयदूषितम् । (४।१)

anityaṃ sarvam evedaṃ tāpatritayadūṣitam |

4.2४.२

असारं निन्दितं हेयम् इति निश्चित्य शाम्यति ॥ (४।२)

asāraṃ ninditaṃ heyam iti niścitya śāmyati ||

5.1५.१

को ऽसौ कालो वयः किं वा यत्र द्वन्द्वानि नो नृणाम् । (५।१)

ko 'sau kālo vayaḥ kiṃ vā yatra dvandvāni no nṛṇām |

5.2५.२

तान्य् उपेक्ष्य यथाप्राप्तवर्ती सिद्धिम् अवाप्नुयात् ॥ (५।२)

tāny upekṣya yathāprāptavartī siddhim avāpnuyāt ||

6.1६.१

नाना मतं महर्षीणां साधूनां योगिनां तथा । (६।१)

nānā mataṃ maharṣīṇāṃ sādhūnāṃ yogināṃ tathā |

6.2६.२

दृष्ट्वा निर्वेदम् आपन्नः को न शाम्यति मानवः ॥ (६।२)

dṛṣṭvā nirvedam āpannaḥ ko na śāmyati mānavaḥ ||

7.1७.१

कृत्वा मूर्तिपरिज्ञानं चैतन्यस्य न किं गुरुः । (७।१)

kṛtvā mūrtiparijñānaṃ caitanyasya na kiṃ guruḥ |

7.2७.२

निर्वेदसमतायुक्त्या यस् तारयति संसृतेः ॥ (७।२)

nirvedasamatāyuktyā yas tārayati saṃsṛteḥ ||

8.1८.१

पश्य भूतविकारांस् त्वं भूतमात्रान् यथार्थतः । (८।१)

paśya bhūtavikārāṃs tvaṃ bhūtamātrān yathārthataḥ |

8.2८.२

तत्क्षणाद् बन्धनिर्मुक्तः स्वरूपस्थो भविष्यसि ॥ (८।२)

tatkṣaṇād bandhanirmuktaḥ svarūpastho bhaviṣyasi ||

9.1९.१

वासना एव संसार इति सर्वा विमुञ्च ताः । (९।१)

vāsanā eva saṃsāra iti sarvā vimuñca tāḥ |

9.2९.२

तत्त्यागो वासनात्यागात् स्थितिर् अद्य यथा तथा ॥ (९।२)

tattyāgo vāsanātyāgāt sthitir adya yathā tathā ||

Data courtesy of The Digital Corpus of Sanskrit.

Aṣṭāvakragīta, 9

Word analysis

Select a line of the text

Each word appears with its dictionary form and grammar. Select a word to read its meanings in the DCS, Apte and Monier-Williams dictionaries.

j k next and previous line · ← → chapters

Analysis: Digital Corpus of Sanskrit