वाराहगृह्यसूत्रVārāhagṛhyasūtra

VārGṛSū, 2

2 of 17 · 30 verses

Select a line for its word-by-word analysis.

1.0१.०

प्राङ्मुखम् उदङ्मुखं वा सूतिकालयं कल्पयित्वा ध्रुवं प्रपद्ये शुभं प्रपद्य आशां प्रपद्य इति काले प्रपादयेत् ॥ (१।०)

prāṅmukham udaṅmukhaṃ vā sūtikālayaṃ kalpayitvā dhruvaṃ prapadye śubhaṃ prapadya āśāṃ prapadya iti kāle prapādayet ||

2.1२.१

रेतो मूत्रमिति च्यावनीभ्यां दक्षिणं कुक्षिम् अभिमृशेत् । (२।१)

reto mūtramiti cyāvanībhyāṃ dakṣiṇaṃ kukṣim abhimṛśet |

2.2२.२

श्रावयेद्वा ॥ (२।२)

śrāvayedvā ||

3.0३.०

पुत्रं जातम् अन्वक्षं स्नातं न मातोपहन्याद् आ मन्त्रप्रयोगात् ॥ (३।०)

putraṃ jātam anvakṣaṃ snātaṃ na mātopahanyād ā mantraprayogāt ||

4.1४.१

अग्नेर् अभ्याहितस्य परिसमूढस्य परिस्तीर्णस्य पश्चाद् अहते वाससि कुमारं प्राक्शिरसम् उत्तानं संवेश्य पलाशस्य मध्यमं पर्णं प्रवेष्ट्य तेनास्य कर्णाव् आजपेत् भूस् त्वयि दधानीति दक्षिणे । (४।१)

agner abhyāhitasya parisamūḍhasya paristīrṇasya paścād ahate vāsasi kumāraṃ prākśirasam uttānaṃ saṃveśya palāśasya madhyamaṃ parṇaṃ praveṣṭya tenāsya karṇāv ājapet bhūs tvayi dadhānīti dakṣiṇe |

4.2४.२

भुवस् त्वयि दधानीति सव्ये । (४।२)

bhuvas tvayi dadhānīti savye |

4.3४.३

स्वस् त्वयि दधानीति दक्षिणे । (४।३)

svas tvayi dadhānīti dakṣiṇe |

4.4४.४

भूर् भुवः स्वस् त्वयि दधानीति सव्ये ॥ (४।४)

bhūr bhuvaḥ svas tvayi dadhānīti savye ||

5.1५.१

अथैनम् अभिमन्त्रयेते । (५।१)

athainam abhimantrayete |

5.2५.२

अश्मा भव परशुर् भव हिरण्यम् अस्तृतं भव । (५।२)

aśmā bhava paraśur bhava hiraṇyam astṛtaṃ bhava |

5.3५.३

अङ्गाद् अङ्गात् सम्भवसि हृदयाद् अधिजायसे । (५।३)

aṅgād aṅgāt sambhavasi hṛdayād adhijāyase |

5.4५.४

आत्मा वै पुत्रनामासि स जीव शरदः शतम् । (५।४)

ātmā vai putranāmāsi sa jīva śaradaḥ śatam |

5.5५.५

इति ॥ (५।५)

iti ||

6.1६.१

यत्र शेते तदभिमृशेत् वेद ते भूमि हृदयं दिवि चन्द्रमसि श्रितम् । (६।१)

yatra śete tadabhimṛśet veda te bhūmi hṛdayaṃ divi candramasi śritam |

6.2६.२

वेदामृतस्य देवा माहं पुत्र्यम् अघं रुदम् । (६।२)

vedāmṛtasya devā māhaṃ putryam aghaṃ rudam |

6.3६.३

इति ॥ (६।३)

iti ||

7.1७.१

आज्यं संस्कृत्य ब्रह्माणम् आमन्त्र्य समिधम् आधायाघाराव् आघार्याज्यभागौ हुत्वा व्याहृतिभिश् चतस्र आज्याहुतीर् जुहुयात् । (७।१)

ājyaṃ saṃskṛtya brahmāṇam āmantrya samidham ādhāyāghārāv āghāryājyabhāgau hutvā vyāhṛtibhiś catasra ājyāhutīr juhuyāt |

7.2७.२

जयाभ्यातानानां राष्ट्रभृतश् चैके ॥ (७।२)

jayābhyātānānāṃ rāṣṭrabhṛtaś caike ||

8.1८.१

कांस्ये चमसे वाहूतिसम्पातान् अवनीय तस्मिन् सुवर्णं संनिघृष्य व्याहृतिभिः कुमारं चतुः प्राशयेत् । (८।१)

kāṃsye camase vāhūtisampātān avanīya tasmin suvarṇaṃ saṃnighṛṣya vyāhṛtibhiḥ kumāraṃ catuḥ prāśayet |

8.2८.२

अत्यन्तम् एके सुवर्णप्राशनम् उदके निघृष्या द्वादशवर्षतायाः ॥ (८।२)

atyantam eke suvarṇaprāśanam udake nighṛṣyā dvādaśavarṣatāyāḥ ||

9.1९.१

इषं पिन्व । (९।१)

iṣaṃ pinva |

9.2९.२

ऊर्जं पिन्वेति स्तनौ प्रक्षाल्य प्रधापयेत् । (९।२)

ūrjaṃ pinveti stanau prakṣālya pradhāpayet |

9.3९.३

दक्षिणं पूर्वं सव्यं पश्चात् ॥ (९।३)

dakṣiṇaṃ pūrvaṃ savyaṃ paścāt ||

10.0१०.०

स्विष्टकृते हुत्वा प्रायश्चित्ताहुतीश्च समिधमाधाय पर्युक्षति ॥ (१०।०)

sviṣṭakṛte hutvā prāyaścittāhutīśca samidhamādhāya paryukṣati ||

11.1११.१

एष कर्मान्तो बहिर्द्वारे ऽग्निर् नित्यः । (११।१)

eṣa karmānto bahirdvāre 'gnir nityaḥ |

11.2११.२

कणसर्षपयवानां होमः । (११।२)

kaṇasarṣapayavānāṃ homaḥ |

11.3११.३

व्याहृतिभिर् जुहुयात् ॥ (११।३)

vyāhṛtibhir juhuyāt ||

12.1१२.१

अप्रतिरथं जपेत् । (१२।१)

apratirathaṃ japet |

12.2१२.२

इन्द्रो भूतस्येति षडर्चं च ॥ (१२।२)

indro bhūtasyeti ṣaḍarcaṃ ca ||

13.0१३.०

सूतिकालयं यथाकालं समन्ताद् उदकेन परिषिञ्चेत् ॥ (१३।०)

sūtikālayaṃ yathākālaṃ samantād udakena pariṣiñcet ||

Data courtesy of The Digital Corpus of Sanskrit.

VārGṛSū, 2

Word analysis

Select a line of the text

Each word appears with its dictionary form and grammar. Select a word to read its meanings in the DCS, Apte and Monier-Williams dictionaries.

j k next and previous line · ← → chapters

Analysis: Digital Corpus of Sanskrit