किरातार्जुनीयKirātārjunīya

Kir, 5

5 of 18 · 104 verses

Select a line for its word-by-word analysis.

1.1१.१

अथ जयाय नु मेरुमहीभृतो रभसया नु दिगन्तदिदृक्षया । (१।१)

atha jayāya nu merumahībhṛto rabhasayā nu digantadidṛkṣayā |

1.2१.२

अभिययौ स हिमाचलम् उच्छ्रितं समुदितं नु विलङ्घयितुं नभः ॥ (१।२)

abhiyayau sa himācalam ucchritaṃ samuditaṃ nu vilaṅghayituṃ nabhaḥ ||

2.1२.१

तपनमण्डलदीतितम् एकतः सततनैशतमोवृतम् अन्यतः । (२।१)

tapanamaṇḍaladītitam ekataḥ satatanaiśatamovṛtam anyataḥ |

2.2२.२

हसितभिन्नतमिस्रचयं पुरः शिवम् इवानुगतं गजचर्मणा ॥ (२।२)

hasitabhinnatamisracayaṃ puraḥ śivam ivānugataṃ gajacarmaṇā ||

3.1३.१

क्षितिनभःसुरलोकनिवासिभिः कृतनिकेतम् अदृष्टपरस्परैः । (३।१)

kṣitinabhaḥsuralokanivāsibhiḥ kṛtaniketam adṛṣṭaparasparaiḥ |

3.2३.२

प्रथयितुं विभुताम् अभिनिर्मितं प्रतिनिधिं जगताम् इव शम्भुना ॥ (३।२)

prathayituṃ vibhutām abhinirmitaṃ pratinidhiṃ jagatām iva śambhunā ||

4.1४.१

भुजगराजसितेन नभःश्रिया कनकराजिविराजितसानुना । (४।१)

bhujagarājasitena nabhaḥśriyā kanakarājivirājitasānunā |

4.2४.२

समुदितं निचयेन तडित्वतीं लङ्घयता शरदम्बुदसंहतिम् ॥ (४।२)

samuditaṃ nicayena taḍitvatīṃ laṅghayatā śaradambudasaṃhatim ||

5.1५.१

मणिमयूखचयांशुकभासुराः सुरवधूपरिभुक्तलतागृहाः । (५।१)

maṇimayūkhacayāṃśukabhāsurāḥ suravadhūparibhuktalatāgṛhāḥ |

5.2५.२

दधतम् उच्चशिलान्तरगोपुराः पुर इवोदितपुष्पवना भुवः ॥ (५।२)

dadhatam uccaśilāntaragopurāḥ pura ivoditapuṣpavanā bhuvaḥ ||

6.1६.१

अविरतोज्झितवारिविपाण्डुभिर् विरहितैर् अचिरद्युतितेजसा । (६।१)

aviratojjhitavārivipāṇḍubhir virahitair aciradyutitejasā |

6.2६.२

उदितपक्षम् इवारतनिःस्वनैः पृथुनितम्बविलम्बिभिर् अम्बुदैः ॥ (६।२)

uditapakṣam ivārataniḥsvanaiḥ pṛthunitambavilambibhir ambudaiḥ ||

7.1७.१

दधतम् आकरिभिः करिभिः क्षतैः समवतारसमैर् असमैस् तटैः । (७।१)

dadhatam ākaribhiḥ karibhiḥ kṣataiḥ samavatārasamair asamais taṭaiḥ |

7.2७.२

विविधकामहिता महिताम्भसः स्फुटसरोजवना जवना नदीः ॥ (७।२)

vividhakāmahitā mahitāmbhasaḥ sphuṭasarojavanā javanā nadīḥ ||

8.1८.१

नवविनिद्रजपाकुसुमत्विषां द्युतिमतां निकरेण महाश्मनाम् । (८।१)

navavinidrajapākusumatviṣāṃ dyutimatāṃ nikareṇa mahāśmanām |

8.2८.२

विहितसांध्यमयूखम् इव क्वचिन् निचितकाञ्चनभित्तिषु सानुषु ॥ (८।२)

vihitasāṃdhyamayūkham iva kvacin nicitakāñcanabhittiṣu sānuṣu ||

9.1९.१

पृथुकदम्बकदम्बकराजितं ग्रहितमालतमालवनाकुलम् । (९।१)

pṛthukadambakadambakarājitaṃ grahitamālatamālavanākulam |

9.2९.२

लघुतुषारतुषारजलश्च्युतं धृतसदानसदाननदन्तिनम् ॥ (९।२)

laghutuṣāratuṣārajalaścyutaṃ dhṛtasadānasadānanadantinam ||

10.1१०.१

रहितरत्नचयान् न शिलोच्चयान् अफलताभवना न दरीभुवः । (१०।१)

rahitaratnacayān na śiloccayān aphalatābhavanā na darībhuvaḥ |

10.2१०.२

विपुलिनाम्बुरुहा न सरिद्वधूर् अकुसुमान् दधतं न महीरुहः ॥ (१०।२)

vipulināmburuhā na saridvadhūr akusumān dadhataṃ na mahīruhaḥ ||

11.1११.१

व्यथितसिन्धुम् अनीरशनैः शनैर् अमरलोकवधूजघनैर् घनैः । (११।१)

vyathitasindhum anīraśanaiḥ śanair amaralokavadhūjaghanair ghanaiḥ |

11.2११.२

फणभृताम् अभितो विततं ततं दयितरम्यलताबकुलैः कुलैः ॥ (११।२)

phaṇabhṛtām abhito vitataṃ tataṃ dayitaramyalatābakulaiḥ kulaiḥ ||

12.1१२.१

ससुरचापम् अनेकमणिप्रभैर् अपपयोविशदं हिमपाण्डुभिः । (१२।१)

sasuracāpam anekamaṇiprabhair apapayoviśadaṃ himapāṇḍubhiḥ |

12.2१२.२

अविचलं शिखरैर् उपबिभ्रतं ध्वनितसूचितम् अम्बुमुचां चयम् ॥ (१२।२)

avicalaṃ śikharair upabibhrataṃ dhvanitasūcitam ambumucāṃ cayam ||

13.1१३.१

विकचवारिरुहं दधतं सरः सकलहंसगणं शुचि मानसम् । (१३।१)

vikacavāriruhaṃ dadhataṃ saraḥ sakalahaṃsagaṇaṃ śuci mānasam |

13.2१३.२

शिवम् अगात्मजया च कृतेर्ष्यया सकलहं सगणं शुचिमानसम् ॥ (१३।२)

śivam agātmajayā ca kṛterṣyayā sakalahaṃ sagaṇaṃ śucimānasam ||

14.1१४.१

ग्रहविमानगणान् अभितो दिवं ज्वलयतौषधिजेन कृशानुना । (१४।१)

grahavimānagaṇān abhito divaṃ jvalayatauṣadhijena kṛśānunā |

14.2१४.२

मुहुर् अनुस्मरयन्तम् अनुक्षपं त्रिपुरदाहम् उमापतिसेविनः ॥ (१४।२)

muhur anusmarayantam anukṣapaṃ tripuradāham umāpatisevinaḥ ||

15.1१५.१

विततशीकरराशिभिर् उच्छ्रितैर् उपलरोधविवर्तिभिर् अम्बुभिः । (१५।१)

vitataśīkararāśibhir ucchritair upalarodhavivartibhir ambubhiḥ |

15.2१५.२

दधतम् उन्नतसानुसमुद्धतां धृतसितव्यजनाम् इव जाह्नवीम् ॥ (१५।२)

dadhatam unnatasānusamuddhatāṃ dhṛtasitavyajanām iva jāhnavīm ||

16.1१६.१

अनुचरेण धनाधिपतेर् अथो नगविलोकनविस्मितमानसः । (१६।१)

anucareṇa dhanādhipater atho nagavilokanavismitamānasaḥ |

16.2१६.२

स जगदे वचनं प्रियम् आदरान् मुखरतावसरे हि विराजते ॥ (१६।२)

sa jagade vacanaṃ priyam ādarān mukharatāvasare hi virājate ||

17.1१७.१

अलम् एष विलोकितः प्रजानां सहसा संहतिम् अंहसां विहन्तुम् । (१७।१)

alam eṣa vilokitaḥ prajānāṃ sahasā saṃhatim aṃhasāṃ vihantum |

17.2१७.२

घनवर्त्म सहस्रधेव कुर्वन् हिमगौरैर् अचलाधिपः शिरोभिः ॥ (१७।२)

ghanavartma sahasradheva kurvan himagaurair acalādhipaḥ śirobhiḥ ||

18.1१८.१

इह दुरधिगमैः किंचिद् एवागमैः सततम् असुतरं वर्णयन्त्य् अन्तरम् । (१८।१)

iha duradhigamaiḥ kiṃcid evāgamaiḥ satatam asutaraṃ varṇayanty antaram |

18.2१८.२

अमुम् अतिविपिनं वेद दिग्व्यापिनं पुरुषम् इव परं पद्मयोनिः परम् ॥ (१८।२)

amum ativipinaṃ veda digvyāpinaṃ puruṣam iva paraṃ padmayoniḥ param ||

19.1१९.१

रुचिरपल्लवपुष्पलतागृहैर् उपलसज्जलजैर् जलराशिभिः । (१९।१)

rucirapallavapuṣpalatāgṛhair upalasajjalajair jalarāśibhiḥ |

19.2१९.२

नयति संततम् उत्सुकताम् अयं धृतिमतीर् उपकान्तम् अपि स्त्रियः ॥ (१९।२)

nayati saṃtatam utsukatām ayaṃ dhṛtimatīr upakāntam api striyaḥ ||

20.1२०.१

सुलभैः सदा नयवतायवता निधिगुह्यकाधिपरमैः परमैः । (२०।१)

sulabhaiḥ sadā nayavatāyavatā nidhiguhyakādhiparamaiḥ paramaiḥ |

20.2२०.२

अमुना धनैः क्षितिभृतातिभृता समतीत्य भाति जगती जगती ॥ (२०।२)

amunā dhanaiḥ kṣitibhṛtātibhṛtā samatītya bhāti jagatī jagatī ||

21.1२१.१

अखिलम् इदम् अमुष्य गैरीगुरोस् त्रिभुवनम् अपि नैति मन्ये तुलाम् । (२१।१)

akhilam idam amuṣya gairīguros tribhuvanam api naiti manye tulām |

21.2२१.२

अधिवसति सदा यद् एनं जनैर् अविदितविभवो भवानीपतिः ॥ (२१।२)

adhivasati sadā yad enaṃ janair aviditavibhavo bhavānīpatiḥ ||

22.1२२.१

वीतजन्मजरसं परं शुचि ब्रह्मणः पदम् उपैतुम् इच्छताम् । (२२।१)

vītajanmajarasaṃ paraṃ śuci brahmaṇaḥ padam upaitum icchatām |

22.2२२.२

आगमाद् इव तमोऽपहाद् इतः सम्भवन्ति मतयो भवच्छिदः ॥ (२२।२)

āgamād iva tamo'pahād itaḥ sambhavanti matayo bhavacchidaḥ ||

23.1२३.१

दिव्यस्त्रीणां सचरणलाक्षारागा रागायाते निपतितपुष्पापीडाः । (२३।१)

divyastrīṇāṃ sacaraṇalākṣārāgā rāgāyāte nipatitapuṣpāpīḍāḥ |

23.2२३.२

पीडाभाजः कुसुमचिताः साशंसं शंसन्त्य् अस्मिन् सुरतविशेषं शय्याः ॥ (२३।२)

pīḍābhājaḥ kusumacitāḥ sāśaṃsaṃ śaṃsanty asmin surataviśeṣaṃ śayyāḥ ||

24.1२४.१

गुणसम्पदा समधिगम्य परं महिमानम् अत्र महिते जगताम् । (२४।१)

guṇasampadā samadhigamya paraṃ mahimānam atra mahite jagatām |

24.2२४.२

नयशालिनि श्रिय इवाधिपतौ विरमन्ति न ज्वलितुम् औषधयः ॥ (२४।२)

nayaśālini śriya ivādhipatau viramanti na jvalitum auṣadhayaḥ ||

25.1२५.१

कुररीगणः कृतरवस् तरवः कुसुमानताः सकमलं कमलम् । (२५।१)

kurarīgaṇaḥ kṛtaravas taravaḥ kusumānatāḥ sakamalaṃ kamalam |

25.2२५.२

इह सिन्धवश् च वरणावरणाः करिणां मुदे सनलदानलदाः ॥ (२५।२)

iha sindhavaś ca varaṇāvaraṇāḥ kariṇāṃ mude sanaladānaladāḥ ||

26.1२६.१

सादृश्यं गतम् अपनिद्रचूतगन्धैर् आमोदं मदजलसेकजं दधानः । (२६।१)

sādṛśyaṃ gatam apanidracūtagandhair āmodaṃ madajalasekajaṃ dadhānaḥ |

26.2२६.२

एतस्मिन् मदयति कोकिलान् अकाले लीनालिः सुरकरिणां कपोलकाषः ॥ (२६।२)

etasmin madayati kokilān akāle līnāliḥ surakariṇāṃ kapolakāṣaḥ ||

27.1२७.१

सनाकवनितं नितम्बरुचिरं चिरं सुनिनदैर् नदैर् वृतम् अमुम् । (२७।१)

sanākavanitaṃ nitambaruciraṃ ciraṃ suninadair nadair vṛtam amum |

27.2२७.२

मता फलवतो ऽवतो रसपरा परास्तवसुधा सुधाधिवसति ॥ (२७।२)

matā phalavato 'vato rasaparā parāstavasudhā sudhādhivasati ||

28.1२८.१

श्रीमल्लताभवनम् ओषधयः प्रदीपाः शय्या नवानि हरिचन्दनपल्लवानि । (२८।१)

śrīmallatābhavanam oṣadhayaḥ pradīpāḥ śayyā navāni haricandanapallavāni |

28.2२८.२

अस्मिन् रतिश्रमनुदश् च सरोजवाताः स्मर्तुं दिशन्ति न दिवः सुरसुन्दरीभ्यः ॥ (२८।२)

asmin ratiśramanudaś ca sarojavātāḥ smartuṃ diśanti na divaḥ surasundarībhyaḥ ||

29.1२९.१

ईशार्थम् अम्भसि चिराय तपश् चरन्त्या यादोविलङ्घनविलोलविलोचनायाः । (२९।१)

īśārtham ambhasi cirāya tapaś carantyā yādovilaṅghanavilolavilocanāyāḥ |

29.2२९.२

आलम्बताग्रकरम् अत्र भवो भवान्याः च्योतन्निदाघसलिलाङ्गुलिना करेण ॥ (२९।२)

ālambatāgrakaram atra bhavo bhavānyāḥ cyotannidāghasalilāṅgulinā kareṇa ||

30.1३०.१

येनापविद्धसलिलः स्फुटनागसद्मा देवासुरैर् अमृतम् अम्बुनिधिर् ममन्थे । (३०।१)

yenāpaviddhasalilaḥ sphuṭanāgasadmā devāsurair amṛtam ambunidhir mamanthe |

30.2३०.२

व्यावर्तनैर् अहिपतेर् अयम् आहिताङ्कः खं व्यालिखन्न् इव विभाति स मन्दराद्रिः ॥ (३०।२)

vyāvartanair ahipater ayam āhitāṅkaḥ khaṃ vyālikhann iva vibhāti sa mandarādriḥ ||

31.1३१.१

नीतोच्छ्रायं मुहुर् अशिशिररश्मेर् उस्रैर् आनीलाभैर् विरचितपरभागा रत्नैः । (३१।१)

nītocchrāyaṃ muhur aśiśiraraśmer usrair ānīlābhair viracitaparabhāgā ratnaiḥ |

31.2३१.२

ज्योत्स्नाशङ्काम् इव वितरति हंसश्येनी मध्ये ऽप्य् अह्नः स्फटिकरजतभित्तिच्छाया ॥ (३१।२)

jyotsnāśaṅkām iva vitarati haṃsaśyenī madhye 'py ahnaḥ sphaṭikarajatabhitticchāyā ||

32.1३२.१

दधत इव विलासशालि नृत्यं मृदु पतता पवनेन कम्पितानि । (३२।१)

dadhata iva vilāsaśāli nṛtyaṃ mṛdu patatā pavanena kampitāni |

32.2३२.२

इह ललितविलासिनीजनभ्रूगतिकुटिलेषु पयःसु पङ्कजानि ॥ (३२।२)

iha lalitavilāsinījanabhrūgatikuṭileṣu payaḥsu paṅkajāni ||

33.1३३.१

अस्मिन्न् अगृह्यत पिनाकभृता सलीलम् आबद्धवेपथुर् अधीरविलोचनायाः । (३३।१)

asminn agṛhyata pinākabhṛtā salīlam ābaddhavepathur adhīravilocanāyāḥ |

33.2३३.२

विन्यस्तमङ्गलमहौषधिर् ईश्वरायाः स्रस्तोरगप्रतिसरेण करेण पाणिः ॥ (३३।२)

vinyastamaṅgalamahauṣadhir īśvarāyāḥ srastoragapratisareṇa kareṇa pāṇiḥ ||

34.1३४.१

क्रामद्भिर् घनपदवीम् अनेकसंख्यैस् तेजोभिः शुचिमणिजन्मभिर् विभिन्नः । (३४।१)

krāmadbhir ghanapadavīm anekasaṃkhyais tejobhiḥ śucimaṇijanmabhir vibhinnaḥ |

34.2३४.२

उस्राणां व्यभिचरतीव सप्तसप्तेः पर्यस्यन्न् इह निचयः सहस्रसंख्याम् ॥ (३४।२)

usrāṇāṃ vyabhicaratīva saptasapteḥ paryasyann iha nicayaḥ sahasrasaṃkhyām ||

35.1३५.१

व्यधत्त यस्मिन् पुरम् उच्चगोपुरं पुरां विजेतुर् धृतये धनाधिपः । (३५।१)

vyadhatta yasmin puram uccagopuraṃ purāṃ vijetur dhṛtaye dhanādhipaḥ |

35.2३५.२

स एष कैलास उपान्तसर्पिणः करोत्य् अकालास्तमयं विवस्वतः ॥ (३५।२)

sa eṣa kailāsa upāntasarpiṇaḥ karoty akālāstamayaṃ vivasvataḥ ||

36.1३६.१

नानारत्नज्योतिषां संनिपातैश् छन्नेष्व् अन्तःसानु वप्रान्तरेषु । (३६।१)

nānāratnajyotiṣāṃ saṃnipātaiś channeṣv antaḥsānu vaprāntareṣu |

36.2३६.२

बद्धां बद्धां भित्तिशङ्काम् अमुष्मिन् नावानावान् मातरिश्वा निहन्ति ॥ (३६।२)

baddhāṃ baddhāṃ bhittiśaṅkām amuṣmin nāvānāvān mātariśvā nihanti ||

37.1३७.१

रम्या नवद्युतिर् अपैति न शाद्वलेभ्यः श्यामीभवन्त्यनुदिनं नलिनीवनानि । (३७।१)

ramyā navadyutir apaiti na śādvalebhyaḥ śyāmībhavantyanudinaṃ nalinīvanāni |

37.2३७.२

अस्मिन् विचित्रकुसुमस्तबकाचितानां शाखाभृतां परिणमन्ति न पल्लवानि ॥ (३७।२)

asmin vicitrakusumastabakācitānāṃ śākhābhṛtāṃ pariṇamanti na pallavāni ||

38.1३८.१

परिसरविषयेषु लीढमुक्ता हरिततृणोद्गमशङ्कया मृगीभिः । (३८।१)

parisaraviṣayeṣu līḍhamuktā haritatṛṇodgamaśaṅkayā mṛgībhiḥ |

38.2३८.२

इह नवशुककोमला मणीनां रविकरसंवलिताः फलन्ति भासः ॥ (३८।२)

iha navaśukakomalā maṇīnāṃ ravikarasaṃvalitāḥ phalanti bhāsaḥ ||

39.1३९.१

उत्फुल्लस्थलनलिनीवनाद् अमुष्माद् उद्धूतः सरसिजसम्भवः परागः । (३९।१)

utphullasthalanalinīvanād amuṣmād uddhūtaḥ sarasijasambhavaḥ parāgaḥ |

39.2३९.२

वात्याभिर् वियति विवर्तितः समन्ताद् आधत्ते कनकमयातपत्रलक्ष्मीम् ॥ (३९।२)

vātyābhir viyati vivartitaḥ samantād ādhatte kanakamayātapatralakṣmīm ||

40.1४०.१

इह सनियमयोः सुरापगायाम् उषसि सयावकसव्यपादरेखा । (४०।१)

iha saniyamayoḥ surāpagāyām uṣasi sayāvakasavyapādarekhā |

40.2४०.२

कथयति शिवयोः शरीरयोगं विषमपदा पदवी विवर्तनेषु ॥ (४०।२)

kathayati śivayoḥ śarīrayogaṃ viṣamapadā padavī vivartaneṣu ||

41.1४१.१

संमूर्छतां रजतभित्तिमयूखजालैर् आलोकपादपलतान्तरनिर्गतानाम् । (४१।१)

saṃmūrchatāṃ rajatabhittimayūkhajālair ālokapādapalatāntaranirgatānām |

41.2४१.२

घर्मद्युतेर् इह मुहुः पटलानि धाम्नाम् आदर्शमण्डलनिभानि समुल्लसन्ति ॥ (४१।२)

gharmadyuter iha muhuḥ paṭalāni dhāmnām ādarśamaṇḍalanibhāni samullasanti ||

42.1४२.१

शुक्लैर् मयूखनिचयैः परिवीतमूर्तिर् वप्राभिघातपरिमण्डलितोरुदेहः । (४२।१)

śuklair mayūkhanicayaiḥ parivītamūrtir vaprābhighātaparimaṇḍalitorudehaḥ |

42.2४२.२

शृङ्गाण्य् अमुष्य भजते गणभर्तुर् उक्षा कुर्वन् वधूजनमनःसु शशाङ्कशङ्काम् ॥ (४२।२)

śṛṅgāṇy amuṣya bhajate gaṇabhartur ukṣā kurvan vadhūjanamanaḥsu śaśāṅkaśaṅkām ||

43.1४३.१

सम्प्रति लब्धजन्म शनकैः कथमपि लघुनि क्षीणपयस्युपेयुषि भिदां जलधरपटले । (४३।१)

samprati labdhajanma śanakaiḥ kathamapi laghuni kṣīṇapayasyupeyuṣi bhidāṃ jaladharapaṭale |

43.2४३.२

खण्डितविग्रहं बलभिदो धनुर् इह विविधाः पूरयितुं भवन्ति विभवः शिखरमणिरुचः ॥ (४३।२)

khaṇḍitavigrahaṃ balabhido dhanur iha vividhāḥ pūrayituṃ bhavanti vibhavaḥ śikharamaṇirucaḥ ||

44.1४४.१

स्नपितनवलतातरुप्रवालैर् अमृतलवस्रुतिशालिभिर् मयूखैः । (४४।१)

snapitanavalatātarupravālair amṛtalavasrutiśālibhir mayūkhaiḥ |

44.2४४.२

सततम् असितयामिनीषु शम्भो अमलयतीह वनान्तम् इन्दुलेखा ॥ (४४।२)

satatam asitayāminīṣu śambho amalayatīha vanāntam indulekhā ||

45.1४५.१

क्षिपति यो ऽनुवनं विततां बृहद्बृहतिकाम् इव रौचनिकीं रुचम् । (४५।१)

kṣipati yo 'nuvanaṃ vitatāṃ bṛhadbṛhatikām iva raucanikīṃ rucam |

45.2४५.२

अयम् अनेकहिरण्मयकंदरस् तव पितुर् दयितो जगतीधरः ॥ (४५।२)

ayam anekahiraṇmayakaṃdaras tava pitur dayito jagatīdharaḥ ||

46.1४६.१

सक्तिं लवाद् अपनयत्यनिले लतानां वैरोचनैर्द्विगुणिताः सहसा मयूखैः । (४६।१)

saktiṃ lavād apanayatyanile latānāṃ vairocanairdviguṇitāḥ sahasā mayūkhaiḥ |

46.2४६.२

रोधोभुवां मुहुर् अमुत्र हिरण्मयीनां भासस् तडिद्विलसितानि विडम्बयन्ति ॥ (४६।२)

rodhobhuvāṃ muhur amutra hiraṇmayīnāṃ bhāsas taḍidvilasitāni viḍambayanti ||

47.1४७.१

कषणकम्पनिरस्तमहाहिभिः क्षणविमत्तमतङ्गजवर्जितैः । (४७।१)

kaṣaṇakampanirastamahāhibhiḥ kṣaṇavimattamataṅgajavarjitaiḥ |

47.2४७.२

इह मदस्नपितैर् अनुमीयते सुरगजस्य गतं हरिचन्दनैः ॥ (४७।२)

iha madasnapitair anumīyate suragajasya gataṃ haricandanaiḥ ||

48.1४८.१

जलदजालघनैर् असिताश्मनाम् उपहतप्रचयेह मरीचिभिः । (४८।१)

jaladajālaghanair asitāśmanām upahatapracayeha marīcibhiḥ |

48.2४८.२

भवति दीप्तिर् अदीपितकंदरा तिमिरसंवलितेव विवस्वतः ॥ (४८।२)

bhavati dīptir adīpitakaṃdarā timirasaṃvaliteva vivasvataḥ ||

49.1४९.१

भव्यो भवन्न् अपि मुनेर् इह शासनेन क्षात्रे स्थितः पथि तपस्य हतप्रमादः । (४९।१)

bhavyo bhavann api muner iha śāsanena kṣātre sthitaḥ pathi tapasya hatapramādaḥ |

49.2४९.२

प्रायेण सत्य् अपि हितार्थकरे विधौ हि श्रेयांसि लब्धुम् असुखानि विनान्तरायैः ॥ (४९।२)

prāyeṇa saty api hitārthakare vidhau hi śreyāṃsi labdhum asukhāni vināntarāyaiḥ ||

50.1५०.१

मा भूवन्न् अपथहृतस् तवेन्द्रियाश्वाः संतापे दिशतु शिवः शिवां प्रसक्तिम् । (५०।१)

mā bhūvann apathahṛtas tavendriyāśvāḥ saṃtāpe diśatu śivaḥ śivāṃ prasaktim |

50.2५०.२

रक्षन्तस् तपसि बलं च लोकपालाः कल्याणीम् अधिकफलां क्रियां क्रियायुः ॥ (५०।२)

rakṣantas tapasi balaṃ ca lokapālāḥ kalyāṇīm adhikaphalāṃ kriyāṃ kriyāyuḥ ||

51.1५१.१

इत्युक्त्वा सपदि हितं प्रियं प्रियार्हे धाम स्वं गतवति राजराजभृत्ये । (५१।१)

ityuktvā sapadi hitaṃ priyaṃ priyārhe dhāma svaṃ gatavati rājarājabhṛtye |

51.2५१.२

सोत्कण्ठं किमपि पृथासुतः प्रदध्यौ संधत्ते भृशम् अरतिं हि सद्वियोगः ॥ (५१।२)

sotkaṇṭhaṃ kimapi pṛthāsutaḥ pradadhyau saṃdhatte bhṛśam aratiṃ hi sadviyogaḥ ||

52.1५२.१

तम् अनतिशयनीयं सर्वतः सारयोगाद् अविरहितम् अनेकेनाङ्कभाजा फलेन । (५२।१)

tam anatiśayanīyaṃ sarvataḥ sārayogād avirahitam anekenāṅkabhājā phalena |

52.2५२.२

अकृशम् अकृशलक्ष्मीश् चेतसाशंसितं स स्वम् इव पुरुषकारं शैलम् अभ्याससाद ॥ (५२।२)

akṛśam akṛśalakṣmīś cetasāśaṃsitaṃ sa svam iva puruṣakāraṃ śailam abhyāsasāda ||

Data courtesy of The Digital Corpus of Sanskrit.

Kir, 5

Word analysis

Select a line of the text

Each word appears with its dictionary form and grammar. Select a word to read its meanings in the DCS, Apte and Monier-Williams dictionaries.

j k next and previous line · ← → chapters

Analysis: Digital Corpus of Sanskrit