स्पन्दकारिकानिर्णयSpandakārikānirṇaya
SpandaKārNir zu SpandaKār, Tṛtīyo niḥṣyandaḥ, 19.2
Select a line for its word-by-word analysis.
यदा पुनरयमुक्ताः परतत्त्वसमावेशोपदेशयुक्तीः परिशीलयन् एकत्र पूर्णाहंतात्मनि स्पन्दतत्त्वे सम्यगविचलत्वेन रूढः समाविष्टस् तन्मयो भवति तदा तस्येति पूर्वसूत्रनिर्दिष्टस्य पुर्यष्टकस्य तद्द्वारेणैव विश्वस्य निमीलनोन्मीलनसमावेशाभ्यां लयोदयौ नियच्छन् प्रथमसूत्रनिर्णीतदृशा एकस्माद् एव शंकरात्मनः स्वभावात् संहारं सर्गं च कुर्वन् भोक्तृताम् एति धरादिशिवान्तसमग्रभोग्यकवलनेन परमप्रमातृतां सतीम् एव प्रत्यभिज्ञानक्रमेणावलम्बेत ॥ (१।०)
yadā punarayamuktāḥ paratattvasamāveśopadeśayuktīḥ pariśīlayan ekatra pūrṇāhaṃtātmani spandatattve samyagavicalatvena rūḍhaḥ samāviṣṭas tanmayo bhavati tadā tasyeti pūrvasūtranirdiṣṭasya puryaṣṭakasya taddvāreṇaiva viśvasya nimīlanonmīlanasamāveśābhyāṃ layodayau niyacchan prathamasūtranirṇītadṛśā ekasmād eva śaṃkarātmanaḥ svabhāvāt saṃhāraṃ sargaṃ ca kurvan bhoktṛtām eti dharādiśivāntasamagrabhogyakavalanena paramapramātṛtāṃ satīm eva pratyabhijñānakrameṇāvalambeta ||
ततश् च प्रथमसूत्रनिर्णीतस्य शक्तिचक्रस्य स्वमरीचिनिचयस्येश्वरो ऽधिपतिर् भवेत् ॥ (२।०)
tataś ca prathamasūtranirṇītasya śakticakrasya svamarīcinicayasyeśvaro 'dhipatir bhavet ||
अनेनैव च देहेन महेश्वरत्वम् अवाप्नोत्येवेति यावत् ॥ (३।०)
anenaiva ca dehena maheśvaratvam avāpnotyeveti yāvat ||
एवं चोपक्रमोपसंहारयोर् महार्थसंपुटीकारं दर्शयन् तत्सारतया समस्तशांकरोपनिषन्मूर्धन्यताम् अस्याविष्करोति शास्त्रस्य श्रीमान् वसुगुप्ताचार्यः इति शिवम् ॥ (४।०)
evaṃ copakramopasaṃhārayor mahārthasaṃpuṭīkāraṃ darśayan tatsāratayā samastaśāṃkaropaniṣanmūrdhanyatām asyāviṣkaroti śāstrasya śrīmān vasuguptācāryaḥ iti śivam ||
Data courtesy of The Digital Corpus of Sanskrit.