अयुर्वेदरसायनAyurvedarasāyana

zu AHS, Sū., 9, 28.1

32 of 69 · 10 verses

Select a line for its word-by-word analysis.

1.0१.०

अध्यायार्थम् उपसंहरतीति सामान्यत इति ॥ (१।०)

adhyāyārtham upasaṃharatīti sāmānyata iti ||

2.0२.०

द्रव्यादीनां प्रभावान्तानाम् ॥ (२।०)

dravyādīnāṃ prabhāvāntānām ||

3.0३.०

सामान्योक्तं कर्मापवदति पुनश्च तद् इति ॥ (३।०)

sāmānyoktaṃ karmāpavadati punaśca tad iti ||

4.0४.०

तत् सामान्योक्तं कर्म भिद्यते विशिष्यते अन्यथाक्रियत इत्यर्थः ॥ (४।०)

tat sāmānyoktaṃ karma bhidyate viśiṣyate anyathākriyata ityarthaḥ ||

5.0५.०

केन विचित्रप्रत्ययारब्धद्रव्यभेदेन विचित्राः परस्परविलक्षणाः प्रत्ययाः कारणभूता महाभूतसंघाताः तैर् आरब्धं यद् द्रव्यं तस्य भेदो द्रव्यान्तरविशिष्टत्वं तेन ॥ (५।०)

kena vicitrapratyayārabdhadravyabhedena vicitrāḥ parasparavilakṣaṇāḥ pratyayāḥ kāraṇabhūtā mahābhūtasaṃghātāḥ tair ārabdhaṃ yad dravyaṃ tasya bhedo dravyāntaraviśiṣṭatvaṃ tena ||

6.0६.०

पार्थिवाद् यवान्तरसामान्यभेदस्य पूर्वमुक्तत्वात् पुनस्तद् इत्युक्तम् ॥ (६।०)

pārthivād yavāntarasāmānyabhedasya pūrvamuktatvāt punastad ityuktam ||

7.0७.०

एतदुक्तं भवति क्वचिद्द्रव्ये यादृगेव भूतसंघातो द्रव्यस्यारम्भकः तादृगेव रसादीनाम् ॥ (७।०)

etaduktaṃ bhavati kvaciddravye yādṛgeva bhūtasaṃghāto dravyasyārambhakaḥ tādṛgeva rasādīnām ||

8.0८.०

तत्समानप्रत्ययारब्धम् तत्सामान्यगुणान् नातिक्रामति ॥ (८।०)

tatsamānapratyayārabdham tatsāmānyaguṇān nātikrāmati ||

9.0९.०

क्वचिदन्यादृग्भूतसंघातो द्रव्यस्यारम्भको ऽन्यादृग् रसस्यान्यादृक् गुणस्येत्यादि तद्विचित्रप्रत्ययारब्धम् तत्सामान्यगुणान् अतिक्रामति ॥ (९।०)

kvacidanyādṛgbhūtasaṃghāto dravyasyārambhako 'nyādṛg rasasyānyādṛk guṇasyetyādi tadvicitrapratyayārabdham tatsāmānyaguṇān atikrāmati ||

10.0१०.०

तदर्थं द्रवद्रव्यान्न स्वरूपविज्ञानीयाद्यारम्भः ॥ (१०।०)

tadarthaṃ dravadravyānna svarūpavijñānīyādyārambhaḥ ||

Data courtesy of The Digital Corpus of Sanskrit.

Ayurvedarasāyana zu AHS, Sū., 9, 28.1

Word analysis

Select a line of the text

Each word appears with its dictionary form and grammar. Select a word to read its meanings in the DCS, Apte and Monier-Williams dictionaries.

j k next and previous line · ← → chapters

Analysis: Digital Corpus of Sanskrit