यान्यौषधानि मिलितानि परस्परेण संज्ञान्तरैर् व्यवहृतानि च योगकृद्भिः । (१।१)

तेषां स्वरूपकथनाय विमिश्रकाख्यं वर्गं महागुणमुदारम् उदीरयामः ॥ (१।२)

पिप्पली मरिचं शुण्ठी त्रयमेतद्विमिश्रितम् । (२।१)

त्रिकटु त्र्यूषणं त्र्यूषं कटुत्रयकटुत्रिकम् ॥ (२।२)

हरीतकी चामलकं विभीतकमिति त्रयम् । (३।१)

त्रिफला त्रिफली चैव फलत्रयफलत्रिके ॥ (३।२)

द्राक्षाकाश्मर्यखर्जूरीफलानि मिलितानि तु । (४।१)

मधुरत्रिफला ज्ञेया मधुरादिफलत्रयम् ॥ (४।२)

जातीफलं पूगफलं लवंगकलिकाफलम् । (५।१)

सुगन्धित्रिफला प्रोक्ता सुरभित्रिफला च सा ॥ (५।२)

चन्दनं कुङ्कुमं वारि त्रयमेतद् वरार्धकम् । (६।१)

त्रिभागकुङ्कुमोपेतं तदुक्तं चाद्यपुष्पकम् ॥ (६।२)

लवणत्रयसैन्धवं च विडं चैव रुचकं चेति मिश्रितम् । (७।१)

लवणत्रयम् आख्यातं तच्च त्रिलवणं तथा ॥ (७।२)

क्षारत्रयसर्जिक्षारं यवक्षारं टङ्कक्षारमेव च । (८।१)

क्षारत्रयं समाख्यातं त्रिक्षारं च प्रकीर्तितम् ॥ (८।२)

हरीतकी नागरं च गुडश्चेति त्रयं समम् । (९।१)

समत्रितयमित्युक्तं त्रिसमं च समत्रयम् ॥ (९।२)

सितामाक्षिकसर्पींषि मिलितानि यदा तदा । (१०।१)

मधुरत्रयमाख्यातं त्रिमधु स्यान्मधुत्रयम् ॥ (१०।२)

गुडोत्पन्ना हिमोत्पन्ना मधुजातेति मिश्रितम् । (११।१)

त्रिशर्करा च त्रिसिता सितात्रयसितात्रिके ॥ (११।२)

अञ्जनत्रितयकालाञ्जनसमायुक्ते पुष्पाञ्जनरसाञ्जने । (१२।१)

अञ्जनत्रितयं प्राहुस्त्र्यञ्जनं चाञ्जनत्रयम् ॥ (१२।२)

वातः पित्तं कफश्चेति त्रयमेकत्र संयुतम् । (१३।१)

दोषत्रयं त्रिदोषं स्याद्दोषत्रितयमित्यपि ॥ (१३।२)

वातपित्तकफा यत्र समतां यान्ति नित्यशः । (१४।१)

त्रिदोषसमम् इत्येतत् समदोषत्रयं तथा ॥ (१४।२)

बृहती चाग्निदमनी दुःस्पर्शा चेति तु त्रयम् । (१५।१)

कण्टकारीत्रयं प्रोक्तं त्रिकण्टं कण्टकत्रयम् ॥ (१५।२)

नागरातिविषा मुस्ता त्रयमेतत्त्रिकार्षिकम् ॥ (१६।०)

गुडूच्या मिलितं तच्च चातुर्भद्रकमुच्यते ॥ (१७।०)

त्वगेलापत्त्रकैस् तुल्यैस् त्रिसुगन्धि त्रिजातकम् । (१८।१)

नागकेशरसंयुक्तं चातुर्जातकम् उच्यते ॥ (१८।२)

एलात्वक्पत्त्रकैस् तुल्यैर् मरिचेन समन्वितैः । (१९।१)

कटुपूर्वम् इदं चान्यच्चातुर्जातकमुच्यते ॥ (१९।२)

श्रीखण्डागुरुकर्पूरकाश्मीरैस् तु समांशकैः । (२०।१)

मृगाङ्कमुकुटार्हो ऽयं मिलितैर् देवकर्दर्मः ॥ (२०।२)

कर्पूरागुरुकस्तूरीकक्कोलैर् यक्षधूपकः । (२१।१)

एकीकृतमिदं सर्वं यक्षकर्दम इष्यते ॥ (२१।२)

कुङ्कुमागुरुकुरङ्गनाभिकाचन्द्रचन्दनसमांशसम्भृतम् । (२२।१)

त्र्यक्षपूजनपरैकगोचरं यक्षकर्दमम् इमं प्रचक्षते ॥ (२२।२)

कर्पूरकक्कोललवंगपुष्पगुवाकजातीफलपञ्चकेन । (२३।१)

समांशभागेन च योजितेन मनोहरं पञ्चसुगन्धिकं स्यात् ॥ (२३।२)

पिप्पलीपिप्पलीमूलचव्यचित्रकनागरैः । (२४।१)

सर्वैरेकत्र मिलितैः पञ्चकोलकमुच्यते ॥ (२४।२)

न्यग्रोधोदुम्बराश्वत्थप्लक्षवेतसवल्कलैः । (२५।१)

सर्वैरेकत्र मिलितैः पञ्चवेतसमुच्यते ॥ (२५।२)

शालिपर्णी पृश्निपर्णी बृहती कण्टकारिका । (२६।१)

तथा गोक्षुरकश्चेति लघ्विदं पञ्चमूलकम् ॥ (२६।२)

बिल्वोऽग्निमन्थः श्योनाकः काश्मर्यः पाटला तथा । (२७।१)

सर्वैस्तु मिलितैरेतैः स्यान्महापञ्चमूलकम् ॥ (२७।२)

पञ्चमूलकयोर् एतद्द्वयं च मिलितं यदा । (२८।१)

तदा भिषग्भिराख्यातं गुणाढ्यं दशमूलकम् ॥ (२८।२)

बलापुनर्नवैरण्डसूप्यपर्णीद्वयेन च । (२९।१)

एकत्र योजितेनैतन्मध्यमं पञ्चमूलकम् ॥ (२९।२)

पञ्चामृत (१)गुडूची गोक्षुरश्चैव मूषली मुण्डिका तथा । (३०।१)

शतावरीति पञ्चानां योगः पञ्चामृताभिधः ॥ (३०।२)

पञ्चामृत (२)गव्यमाज्यं दधि क्षीरं माक्षिकं शर्करान्वितम् । (३१।१)

एकत्र मिलितं ज्ञेयं दिव्यं पञ्चामृतं परम् ॥ (३१।२)

पञ्चगव्यगोमूत्रं गोमयं क्षीरं गव्यमाज्यं दधीति च । (३२।१)

युक्तमेतद्यथायोगं पञ्चगव्यमुदाहृतम् ॥ (३२।२)

निम्बस्य पत्त्रत्वक्पुष्पफलमूलैर् विमिश्रितैः । (३३।१)

पञ्चनिम्बं समाख्यातं तत् तिक्तं निम्बपञ्चकम् ॥ (३३।२)

कोलदाडिमवृक्षाम्लं चुल्लकी साम्लवेतसा । (३४।१)

फलं पञ्चाम्लमुद्दिष्टमम्लपञ्चफलं स्मृतम् ॥ (३४।२)

जम्बीरनारङ्गसहाम्लवेतसैः सतिन्तिडीकैश् च सबीजपूरकैः । (३५।१)

समांशभागेन तु मेलितैरिदं द्वितीयमुक्तं च फलाम्लपञ्चकम् ॥ (३५।२)

चाङ्गेरी लिकुचाम्लवेतसयुतं जम्बीरकं पूरकं नारङ्गं फलषाडवस्त्विति तु पिण्डाम्लं च बीजाम्लकम् । (३६।१)

अम्बष्ठासहितं द्विर् एतदुदितं पञ्चाम्लकं तद्द्वयं विज्ञेयं करमर्दनिम्बुकयुतं स्यादम्लवर्गाह्वयम् ॥ (३६।२)

तैलकन्दः सुधाकन्दः क्रोडकन्दो रुदन्तिका । (३७।१)

सर्पनेत्रयुताः पञ्च सिद्धौषधिकसंज्ञकाः ॥ (३७।२)

शैरीषं कुसुमं मूलं फलं पत्त्रं त्वगित्ययम् । (३८।१)

कीटारिः कथितो योगः पञ्चशैरीषकाभिधः ॥ (३८।२)

पञ्चाङ्गत्वक्पत्त्रकुसुमं मूलं फलमेकस्य शाखिनः । (३९।१)

एकत्र मिलितं तच्चेत् पञ्चाङ्गमिति संज्ञितम् ॥ (३९।२)

विदारिगन्धा बृहती पृश्निपर्णी निदिग्धिका । (४०।१)

श्वदंष्ट्रा चेति सम्प्रोक्तो योगः पञ्चगणाभिधः ॥ (४०।२)

अत्यम्लपर्णीकाण्डीरमालाकन्दद्विशूरणैः । (४१।१)

प्रोक्तो भवति योगोऽयं पञ्चशूरणसंज्ञकः ॥ (४१।२)

शृङ्गिकः कालकूटश्च मुस्तको वत्सनाभकः । (४२।१)

सक्तुकश्चेति योगोऽयं महापञ्चविषाभिधः ॥ (४२।२)

उपविषस्नुह्यर्ककरवीराणि लाङ्गली विषमुष्टिका । (४३।१)

एतान्युपविषाण्याहुः पञ्च पाण्डित्यशालिनः ॥ (४३।२)

गवाम् अजानां मेषीणां महिषीणां च मिश्रितम् । (४४।१)

मूत्रेण गर्दभीनां यत्तन्मूत्रं मूत्रपञ्चकम् ॥ (४४।२)

सुवर्णं रजतं ताम्रं त्रयमेतत्त्रिलोहकम् ॥ (४५।०)

वङ्गनागसमायुक्तं तत्प्राहुः पञ्चलोहकम् ॥ (४६।०)

सुवर्णं रजतं ताम्रं त्रपु कृष्णायसं समम् । (४७।१)

ग्रहाङ्गमिति बोद्धव्यं द्वितीयं पञ्चलोहकम् ॥ (४७।२)

पञ्चक्षारयवमुष्ककसर्जानां पलाशतिलयोस्तथा । (४८।१)

क्षारैस्तु पञ्चभिः प्रोक्तः पञ्चक्षाराभिधो गणः ॥ (४८।२)

काचसैन्धवसामुद्रविडसौवर्चलैः समैः ॥ (४९।०)

स्यात्पञ्चलवणं तच्च मृत्स्नोपेतं षडाह्वयम् ॥ (५०।०)

षट्क्षाराःधवापामार्गकुटजलाङ्गलीतिलमुष्कजैः । (५१।१)

क्षारैरेतैस्तु मिलितैः क्षारषट्कमुदाहृतम् ॥ (५१।२)

सप्तधातवःरसासृङ्मांसमेदोऽस्थिमज्जाशुक्रसमाह्वयैः । (५२।१)

शरीरस्थैर्यदैर् एतैः सप्तधातुमयो गणः ॥ (५२।२)

महारसाःदरदः पारदं सस्यो वैक्रान्तं कान्तमभ्रकम् । (५३।१)

माक्षिकं विमलं चेति स्युर् एतेऽष्टौ महारसाः ॥ (५३।२)

उपरसाःखेचराञ्जनकङ्गुष्ठगन्धालगैरिकक्षितीः । (५४।१)

शैलेयाञ्जनसम्मिश्राः शंसन्त्युपरसान् बुधाः ॥ (५४।२)

सामान्यरसाःकम्पिल्लगौरीचपलाकपर्दसशैलसिन्दूरकवह्निजारान् । (५५।१)

पाषाणिनो वोदरशृङ्गयुक्तानित्यष्ट सामान्यरसानि चाहुः ॥ (५५।२)

अष्टलोहपञ्चलोहसमायुक्तैः कान्तमुण्डकतीक्ष्णकैः । (५६।१)

कल्पितः कथितो धीरैर् अष्टलोहाभिधो गणः ॥ (५६।२)

शिग्रुमूलकपलाशचुक्रिकाचित्रकार्द्रकसनिम्बसम्भवैः । (५७।१)

इक्षुशैखरिकमोचकोद्भवैः क्षारपूर्वदशकं प्रकीर्तितम् ॥ (५७।२)

मूत्राणि हस्तिमहिषोष्ट्रगवाजकानां मेषाश्वरासभकमानुषमानुषीणाम् । (५८।१)

यत्नेन यत्र मिलितानि दशेति तानि शास्त्रेषु मूत्रदशकाह्वयभाञ्जि भान्ति ॥ (५८।२)

जीव्या मधूकयुतया मधुराह्वयोऽयं योगो महानिह विराजति जीवकादिः ॥ (५९।२)

जीवकर्षभकौ मेदे काकोल्यावृद्धिवृद्धिके । (६०।१)

एकत्र मिलितैरेतैरष्टवर्गः प्रकीर्तितः ॥ (६०।२)

कुष्ठमांसीहरिद्राभिर् वचाशैलेयचन्दनैः । (६१।१)

मुराकर्चूरमुस्ताभिः सर्वौषधम् उदाहृतम् ॥ (६१।२)

अजाजी मरिचं शुण्ठी ग्रन्थि धान्यं निशाह्वयम् । (६२।१)

पिप्पली मरिचं चेति वेशवारगणो मतः ॥ (६२।२)

सर्वौषधिसमायुक्ताः शुष्काश्चामलकत्वचः । (६३।१)

यदा तदायं योगः स्यात् सुगन्धामलकाभिधः ॥ (६३।२)

द्राक्षादाडिमखर्जूरकदलीशर्करान्वितम् । (६४।१)

लाजाचूर्णं समध्वाज्यं संतर्पणम् उदाहृतम् ॥ (६४।२)

सक्तुभिः सर्पिषाभ्यक्तैः शीतवारिपरिप्लुतैः । (६५।१)

नात्यच्छो नातिसान्द्रश्च मन्थः इत्यभिधीयते ॥ (६५।२)

रक्तवर्गदाडिमं किंशुकं लाक्षा बन्धूकं च निशाह्वयम् । (६६।१)

कुसुम्भपुष्पं मञ्जिष्ठा इत्येतै रक्तवर्गकः ॥ (६६।२)

शुक्लवर्गखटिनीश्वेतसंयुक्ताः शङ्खशुक्तिवराटिकाः । (६७।१)

भृष्टाश्मशर्करा चेति शुक्लवर्ग उदाहृतः ॥ (६७।२)

भार्गीशटीपुष्करवत्सबीजदुरालभाशृङ्गिपटोलतिक्ताः । (६८।१)

किरातविश्वेन्द्रकणेन्द्रबीजधान्यानि तिक्तं सुरदारुकं च ॥ (६८।२)

अष्टादशाङ्गाभिध एष योगः समागमे स्याद्दशमूलकेन । (६९।१)

द्विधा च भार्ग्यादिक एक एष ज्ञेयो द्वितीयस्तु किरातकादिः ॥ (६९।२)

द्वात्रिंशत्पलसम्मितं दधि पलान्यष्टौ च खण्डं पलस्यार्धं चेन्मरिचस्य तेन तुलितं युक्तं त्वगेलाह्वयम् । (७०।१)

मध्वाज्यं च युतं तदर्धमिलितं संशोधितैर् योजिता भाण्डे स्याद्धिमवासिते शिखरिणी श्रीकण्ठभोग्या गुणैः ॥ (७०।२)

इत्थं नानामिश्रयोगाभिधानादेनं वर्गं मिश्रकाख्यं विदित्वा । (७१।१)

वैद्यः कुर्याद् योगम् अत्रत्यसंज्ञाप्रज्ञासंज्ञो बन्धुभिर्येन धीरः ॥ (७१।२)

शौर्यासङ्गरता रमा स्वयमुमा शश्वच्छिवासङ्गिनी सा वाणी चतुराननप्रणयिनी श्रीसम्मिता यं श्रिता । (७२।१)

तस्यागाद् अभिधानशेखरमणौ वर्गो नृसिंहेशितुर् द्वाविंशो ऽवसितिं कृतौ कृतधियां यो मिश्रकाख्यो मतः ॥ (७२।२)