स्कन्दपुराणSkandapurāṇa

SkPur, 14

14 of 24 · 65 verses

Select a line for its word-by-word analysis.

1.1१.१

सनत्कुमार उवाच । (१।१)

sanatkumāra uvāca

1.2१.२

अथ वृत्ते विवाहे तु भवस्यामिततेजसः । (१।२)

atha vṛtte vivāhe tu bhavasyāmitatejasaḥ |

1.3१.३

प्रहर्षमतुलं गत्वा देवाः सहपितामहाः । (१।३)

praharṣamatulaṃ gatvā devāḥ sahapitāmahāḥ |

1.4१.४

तुष्टुवुर्वाग्भिरिष्टाभिः प्रणमन्तो महेश्वरम् ॥ (१।४)

tuṣṭuvurvāgbhiriṣṭābhiḥ praṇamanto maheśvaram ||

2.1२.१

नमः पर्वतलिङ्गाय पर्वतेशाय वै नमः । (२।१)

namaḥ parvataliṅgāya parvateśāya vai namaḥ |

2.2२.२

नमः पवनवेगाय विरूपायाजिताय च ॥ (२।२)

namaḥ pavanavegāya virūpāyājitāya ca ||

3.1३.१

नमः क्लेशविनाशाय दात्रे च शुभसम्पदाम् । (३।१)

namaḥ kleśavināśāya dātre ca śubhasampadām |

3.2३.२

नमो नीलशिखण्डाय अम्बिकापतये नमः ॥ (३।२)

namo nīlaśikhaṇḍāya ambikāpataye namaḥ ||

4.1४.१

नमः पवनरूपाय शतरूपाय वै नमः । (४।१)

namaḥ pavanarūpāya śatarūpāya vai namaḥ |

4.2४.२

नमो भैरवरूपाय विरूपनयनाय च ॥ (४।२)

namo bhairavarūpāya virūpanayanāya ca ||

5.1५.१

नमः सहस्रनेत्राय सहस्रचरणाय च । (५।१)

namaḥ sahasranetrāya sahasracaraṇāya ca |

5.2५.२

नमो वेदरहस्याय वेदाङ्गाय नमो नमः ॥ (५।२)

namo vedarahasyāya vedāṅgāya namo namaḥ ||

6.1६.१

विष्टम्भनाय शक्रस्य बाहोर्वेदाङ्कुराय च । (६।१)

viṣṭambhanāya śakrasya bāhorvedāṅkurāya ca |

6.2६.२

चराचराधिपतये शमनाय नमो नमः ॥ (६।२)

carācarādhipataye śamanāya namo namaḥ ||

7.1७.१

सलिलेशयलिङ्गाय युगान्तायतलिङ्गिने । (७।१)

salileśayaliṅgāya yugāntāyataliṅgine |

7.2७.२

नमः कपालमालाय कपालस्रग्मिणे नमः ॥ (७।२)

namaḥ kapālamālāya kapālasragmiṇe namaḥ ||

8.1८.१

नमः कपालहस्ताय दंष्ट्रिणे गदिने नमः । (८।१)

namaḥ kapālahastāya daṃṣṭriṇe gadine namaḥ |

8.2८.२

नमस्त्रैलोक्यवाहाय सप्तलोकरथाय च ॥ (८।२)

namastrailokyavāhāya saptalokarathāya ca ||

9.1९.१

नमः खट्वाङ्गहस्ताय प्रमथार्तिहराय च । (९।१)

namaḥ khaṭvāṅgahastāya pramathārtiharāya ca |

9.2९.२

नमो यज्ञशिरोहर्त्रे कृष्णकेशापहारिणे ॥ (९।२)

namo yajñaśirohartre kṛṣṇakeśāpahāriṇe ||

10.1१०.१

भगनेत्रनिपाताय पूष्णो दन्तहराय च । (१०।१)

bhaganetranipātāya pūṣṇo dantaharāya ca |

10.2१०.२

नमः पिनाकशूलासिखड्गमुद्गरधारिणे ॥ (१०।२)

namaḥ pinākaśūlāsikhaḍgamudgaradhāriṇe ||

11.1११.१

नमो ऽस्तु कालकालाय तृतीयनयनाय च । (११।१)

namo 'stu kālakālāya tṛtīyanayanāya ca |

11.2११.२

अन्तकान्तकृते चैव नमः पर्वतवासिने ॥ (११।२)

antakāntakṛte caiva namaḥ parvatavāsine ||

12.1१२.१

सुवर्णरेतसे चैव सर्पकुण्डलधारिणे । (१२।१)

suvarṇaretase caiva sarpakuṇḍaladhāriṇe |

12.2१२.२

वाड्वलेर्योगनाशाय योगिनां गुरवे नमः ॥ (१२।२)

vāḍvaleryoganāśāya yogināṃ gurave namaḥ ||

13.1१३.१

शशाङ्कादित्यनेत्राय ललाटनयनाय च । (१३।१)

śaśāṅkādityanetrāya lalāṭanayanāya ca |

13.2१३.२

नमः श्मशानरतये श्मशानवरदाय च ॥ (१३।२)

namaḥ śmaśānarataye śmaśānavaradāya ca ||

14.1१४.१

नमो दैवतनाथाय त्र्यम्बकाय नमो नमः । (१४।१)

namo daivatanāthāya tryambakāya namo namaḥ |

14.2१४.२

अशनीशतहासाय ब्रह्मण्यायाजिताय च ॥ (१४।२)

aśanīśatahāsāya brahmaṇyāyājitāya ca ||

15.1१५.१

गृहस्थसाधवे नित्यं जटिने ब्रह्मचारिणे । (१५।१)

gṛhasthasādhave nityaṃ jaṭine brahmacāriṇe |

15.2१५.२

नमो मुण्डार्धमुण्डाय पशूनां पतये नमः ॥ (१५।२)

namo muṇḍārdhamuṇḍāya paśūnāṃ pataye namaḥ ||

16.1१६.१

सलिले तप्यमानाय योगैश्वर्यप्रदाय च । (१६।१)

salile tapyamānāya yogaiśvaryapradāya ca |

16.2१६.२

नमः शान्ताय दान्ताय प्रलयोत्पत्तिकारिणे ॥ (१६।२)

namaḥ śāntāya dāntāya pralayotpattikāriṇe ||

17.1१७.१

नमो ऽनुग्रहकर्त्रे च स्थितिकर्त्रे नमो नमः । (१७।१)

namo 'nugrahakartre ca sthitikartre namo namaḥ |

17.2१७.२

नमो रुद्राय वसवे आदित्यायाश्विने नमः ॥ (१७।२)

namo rudrāya vasave ādityāyāśvine namaḥ ||

18.1१८.१

नमः पित्रे ऽथ साध्याय विश्वेदेवाय वै नमः । (१८।१)

namaḥ pitre 'tha sādhyāya viśvedevāya vai namaḥ |

18.2१८.२

नमः शर्वाय सर्वाय उग्राय वरदाय च ॥ (१८।२)

namaḥ śarvāya sarvāya ugrāya varadāya ca ||

19.1१९.१

नमो भीमाय सेनान्ये पशूनां पतये नमः । (१९।१)

namo bhīmāya senānye paśūnāṃ pataye namaḥ |

19.2१९.२

शुचये रेरिहाणाय सद्योजाताय वै नमः ॥ (१९।२)

śucaye rerihāṇāya sadyojātāya vai namaḥ ||

20.1२०.१

महादेवाय चित्राय नमश्चित्ररथाय च । (२०।१)

mahādevāya citrāya namaścitrarathāya ca |

20.2२०.२

प्रधानाय प्रमेयाय कार्याय करणाय च ॥ (२०।२)

pradhānāya prameyāya kāryāya karaṇāya ca ||

21.1२१.१

पुरुषाय नमस्ते ऽस्तु पुरुषेच्छाकराय च । (२१।१)

puruṣāya namaste 'stu puruṣecchākarāya ca |

21.2२१.२

नमः पुरुषसंयोगप्रधानगुणकारिणे ॥ (२१।२)

namaḥ puruṣasaṃyogapradhānaguṇakāriṇe ||

22.1२२.१

प्रवर्तकाय प्रकृतेः पुरुषस्य च सर्वशः । (२२।१)

pravartakāya prakṛteḥ puruṣasya ca sarvaśaḥ |

22.2२२.२

कृताकृतस्य संवेत्त्रे फलसंयोगदाय च ॥ (२२।२)

kṛtākṛtasya saṃvettre phalasaṃyogadāya ca ||

23.1२३.१

कालज्ञाय च सर्वत्र नमो नियमकारिणे । (२३।१)

kālajñāya ca sarvatra namo niyamakāriṇe |

23.2२३.२

नमो वैषम्यकर्त्रे च गुणानां वृत्तिदाय च ॥ (२३।२)

namo vaiṣamyakartre ca guṇānāṃ vṛttidāya ca ||

24.1२४.१

नमस्ते देवदेवेश नमस्ते भूतभावन । (२४।१)

namaste devadeveśa namaste bhūtabhāvana |

24.2२४.२

शिवः सौम्यः सुखो द्रष्टुं भव सोमो हि नः प्रभो ॥ (२४।२)

śivaḥ saumyaḥ sukho draṣṭuṃ bhava somo hi naḥ prabho ||

25.1२५.१

सनत्कुमार उवाच । (२५।१)

sanatkumāra uvāca

25.2२५.२

एवं स भगवान्देवो जगत्पतिरुमापतिः । (२५।२)

evaṃ sa bhagavāndevo jagatpatirumāpatiḥ |

25.3२५.३

स्तूयमानः सुरैः सर्वैरमरानिदमब्रवीत् ॥ (२५।३)

stūyamānaḥ suraiḥ sarvairamarānidamabravīt ||

26.1२६.१

द्रष्टुं सुखश्च सौम्यश्च देवानामस्मि भो सुराः । (२६।१)

draṣṭuṃ sukhaśca saumyaśca devānāmasmi bho surāḥ |

26.2२६.२

वरं ब्रूत यथेष्टं च दातास्मि वदतानघाः ॥ (२६।२)

varaṃ brūta yatheṣṭaṃ ca dātāsmi vadatānaghāḥ ||

27.1२७.१

ततस्ते प्रणताः सर्वे ऊचुः सब्रह्मकाः सुराः । (२७।१)

tataste praṇatāḥ sarve ūcuḥ sabrahmakāḥ surāḥ |

27.2२७.२

तवैव भगवन्हस्ते वर एषो ऽवतिष्ठताम् । (२७।२)

tavaiva bhagavanhaste vara eṣo 'vatiṣṭhatām |

27.3२७.३

यदा कार्यं तदा नस्त्वं दास्यसे वरमीप्सितम् ॥ (२७।३)

yadā kāryaṃ tadā nastvaṃ dāsyase varamīpsitam ||

28.1२८.१

एवमस्त्विति तानुक्त्वा विसृज्य च सुरान्हरः । (२८।१)

evamastviti tānuktvā visṛjya ca surānharaḥ |

28.2२८.२

लोकांश्च प्रमथैः सार्धं विवेश भवनं ततः ॥ (२८।२)

lokāṃśca pramathaiḥ sārdhaṃ viveśa bhavanaṃ tataḥ ||

29.1२९.१

यस्तु हरोत्सवमद्भुतमेतं गायति दैवतविप्रसमक्षम् । (२९।१)

yastu harotsavamadbhutametaṃ gāyati daivataviprasamakṣam |

29.2२९.२

सो ऽप्रतिरूपगणेशसमानो देहविपर्ययमेत्य सुखी स्यात् ॥ (२९।२)

so 'pratirūpagaṇeśasamāno dehaviparyayametya sukhī syāt ||

30.1३०.१

सनत्कुमार उवाच । (३०।१)

sanatkumāra uvāca

30.2३०.२

पाराशर्य स्तवं हीदं शृणुयाद्यः पठेत वा । (३०।२)

pārāśarya stavaṃ hīdaṃ śṛṇuyādyaḥ paṭheta vā |

30.3३०.३

स स्वर्गलोकगो देवैः पूज्यते ऽमरराडिव ॥ (३०।३)

sa svargalokago devaiḥ pūjyate 'mararāḍiva ||

Data courtesy of The Digital Corpus of Sanskrit.

SkPur, 14

Word analysis

Select a line of the text

Each word appears with its dictionary form and grammar. Select a word to read its meanings in the DCS, Apte and Monier-Williams dictionaries.

j k next and previous line · ← → chapters

Analysis: Digital Corpus of Sanskrit