SkPur, 22
Select a line for its word-by-word analysis.
कराभ्यां सुसुखाभ्यां तु संगृह्य परमार्तिहा । (२।१)
karābhyāṃ susukhābhyāṃ tu saṃgṛhya paramārtihā |
निरीक्ष्य गणपान्सर्वान्देव्या सह तदा प्रभुः ॥ (३।२)
nirīkṣya gaṇapānsarvāndevyā saha tadā prabhuḥ ||
संवासं सम्प्रयच्छामि तत्र रंस्यसि सर्वदा ॥ (७।२)
saṃvāsaṃ samprayacchāmi tatra raṃsyasi sarvadā ||
त्र्यक्षो दशभुजः श्रीमान्द्वितीय इव शंकरः ॥ (९।२)
tryakṣo daśabhujaḥ śrīmāndvitīya iva śaṃkaraḥ ||
उवाच ब्रूहि किं ते ऽद्य ददानि वरमुत्तमम् ॥ (१०।२)
uvāca brūhi kiṃ te 'dya dadāni varamuttamam ||
जप्येश्वर इति ख्यातो मम गुह्यो भविष्यति ॥ (११।२)
japyeśvara iti khyāto mama guhyo bhaviṣyati ||
समन्ताद्योजनं क्षेत्रं दिव्यं देवगणैर्वृतम् । (१२।१)
samantādyojanaṃ kṣetraṃ divyaṃ devagaṇairvṛtam |
सिद्धिक्षेत्रं परं गुह्यं भविष्यति न संशयः ॥ (१२।३)
siddhikṣetraṃ paraṃ guhyaṃ bhaviṣyati na saṃśayaḥ ||
शुभं वाप्यशुभं वात्र सर्वं भवितृ तच्छुभम् ॥ (१३।२)
śubhaṃ vāpyaśubhaṃ vātra sarvaṃ bhavitṛ tacchubham ||
जाप्यं मानसं तुल्यं वै रुद्राणां तद्भविष्यति । (१४।१)
jāpyaṃ mānasaṃ tulyaṃ vai rudrāṇāṃ tadbhaviṣyati |
यत्र तत्र मृता मर्त्या यास्यन्ति तव लोकताम् ॥ (१४।२)
yatra tatra mṛtā martyā yāsyanti tava lokatām ||
स्त्रीरूपधारिणी चैव प्राञ्जलिः शिरसा नता । (१७।१)
strīrūpadhāriṇī caiva prāñjaliḥ śirasā natā |
यस्माज्जटोदकाद्देवि प्रवृत्ता त्वं शुभानने । (१८।२)
yasmājjaṭodakāddevi pravṛttā tvaṃ śubhānane |
तस्माज् जटोदा नाम्ना त्वं भविष्यसि सरिद्वरा ॥ (१८।३)
tasmāj jaṭodā nāmnā tvaṃ bhaviṣyasi saridvarā ||
त्वयि स्नानं तु यः कुर्याच्छुचिः प्रयतमानसः । (१९।१)
tvayi snānaṃ tu yaḥ kuryācchuciḥ prayatamānasaḥ |
सो ऽश्वमेधफलं प्राप्य रुद्रलोके महीयते ॥ (१९।२)
so 'śvamedhaphalaṃ prāpya rudraloke mahīyate ||
ततो देव्या महादेवो नन्दीश्वरम् अतिप्रभम् । (२०।२)
tato devyā mahādevo nandīśvaram atiprabham |
पुत्रस्ते ऽयमिति प्रोच्य पादयोस्तं व्यनामयत् ॥ (२०।३)
putraste 'yamiti procya pādayostaṃ vyanāmayat ||
पुत्रप्रेम्णाभ्यषिञ्चत्तं स्रोतोभिः स्तनजैस् त्रिभिः । (२१।२)
putrapremṇābhyaṣiñcattaṃ srotobhiḥ stanajais tribhiḥ |
तानि स्रोतांसि त्रीण्यस्याः स्रुतान्योघवती नदी । (२२।१)
tāni srotāṃsi trīṇyasyāḥ srutānyoghavatī nadī |
नदीं त्रिस्रोतसीं पुण्यां ततस्तामवदद्धरः ॥ (२२।२)
nadīṃ trisrotasīṃ puṇyāṃ tatastāmavadaddharaḥ ||
त्रिस्रोतसं नदीं दृष्ट्वा वृषः परमहर्षितः । (२३।१)
trisrotasaṃ nadīṃ dṛṣṭvā vṛṣaḥ paramaharṣitaḥ |
ननर्द नादात्तस्माच्च सरिदन्या ततो ऽभवत् ॥ (२३।२)
nanarda nādāttasmācca saridanyā tato 'bhavat ||
तस्माड् ढित्किरिकां तां वै उवाच वृषभध्वजः ॥ (२४।२)
tasmāḍ ḍhitkirikāṃ tāṃ vai uvāca vṛṣabhadhvajaḥ ||
जाम्बूनदमयं चित्रं स्वं देवः परमाद्भुतम् । (२५।१)
jāmbūnadamayaṃ citraṃ svaṃ devaḥ paramādbhutam |
मुकुटं चाबबन्धास्मै कुण्डले चामृतोद्भवे ॥ (२५।२)
mukuṭaṃ cābabandhāsmai kuṇḍale cāmṛtodbhave ||
तं तथाभ्यर्चितं व्योम्नि दृष्ट्वा मेघः प्रभाकरः । (२६।१)
taṃ tathābhyarcitaṃ vyomni dṛṣṭvā meghaḥ prabhākaraḥ |
तस्याभिषिक्तस्य तदा प्रवृत्ते स्रोतसी भृशम् । (२७।१)
tasyābhiṣiktasya tadā pravṛtte srotasī bhṛśam |
यस्मात्सुवर्णान्निःसृत्य नद्येका सम्प्रवर्तत । (२७।२)
yasmātsuvarṇānniḥsṛtya nadyekā sampravartata |
स्वर्णोदकेति नाम्ना तां महादेवो ऽभ्यभाषत ॥ (२७।३)
svarṇodaketi nāmnā tāṃ mahādevo 'bhyabhāṣata ||
जाम्बूनदमयाद्यस्माद्द्वितीया मुकुटाच्छुभात् । (२८।१)
jāmbūnadamayādyasmāddvitīyā mukuṭācchubhāt |
प्रावर्तत नदी पुण्या ऊचुर् जम्बूनदीति ताम् ॥ (२८।२)
prāvartata nadī puṇyā ūcur jambūnadīti tām ||
व्याख्यातं फलमेतासां जटोदायां महात्मना ॥ (२९।२)
vyākhyātaṃ phalametāsāṃ jaṭodāyāṃ mahātmanā ||
तच्च पञ्चनदं दिव्यं देवं जप्येश्वरं च तम् । (३०।१)
tacca pañcanadaṃ divyaṃ devaṃ japyeśvaraṃ ca tam |
त्रिरात्रोपोषितो गत्वा स्नात्वाभ्यर्च्य च शूलिनम् ॥ (३०।२)
trirātropoṣito gatvā snātvābhyarcya ca śūlinam ||
यस्तु जप्येश्वरे प्राणान्परित्यजति दुस्त्यजान् । (३२।१)
yastu japyeśvare prāṇānparityajati dustyajān |
नन्दीश्वरसमो नित्यः शाश्वतः अक्षयो ऽव्ययः । (३३।१)
nandīśvarasamo nityaḥ śāśvataḥ akṣayo 'vyayaḥ |
जप्येश्वरं पञ्चनदं च तद्वै यो मानवो ऽभ्येत्य जहाति देहम् । (३४।१)
japyeśvaraṃ pañcanadaṃ ca tadvai yo mānavo 'bhyetya jahāti deham |
स मे सदा स्याद्गणपो वरिष्ठस्त्वया समः कान्तिवपुश्च नित्यम् ॥ (३४।२)
sa me sadā syādgaṇapo variṣṭhastvayā samaḥ kāntivapuśca nityam ||
Data courtesy of The Digital Corpus of Sanskrit.