गौतमधर्मसूत्रGautamadharmasūtra
GautDhS, 1, 5
Select a line for its word-by-word analysis.
देवपितृमनुष्ययज्ञाः स्वाध्यायश् च बलिकर्म ॥ (८।१)
devapitṛmanuṣyayajñāḥ svādhyāyaś ca balikarma ||
अग्नावग्निर् धन्वन्तरिर् विश्वे देवाः प्रजापतिः स्विष्टकृद् इति होमः ॥ (९।१)
agnāvagnir dhanvantarir viśve devāḥ prajāpatiḥ sviṣṭakṛd iti homaḥ ||
समद्विगुणसाहस्रानन्त्यानि फलान्यब्राह्मणब्राह्मणश्रोत्रियवेदपारगेभ्यः ॥ (१८।१)
samadviguṇasāhasrānantyāni phalānyabrāhmaṇabrāhmaṇaśrotriyavedapāragebhyaḥ ||
क्रुद्धहृष्टभीतार्तलुब्धबालस्थविरमूढमत्तोन्मत्तवाक्यान्य् अनृतान्य् अपातकानि ॥ (२१।१)
kruddhahṛṣṭabhītārtalubdhabālasthaviramūḍhamattonmattavākyāny anṛtāny apātakāni ||
भोजयेत् पूर्वमतिथिकुमारव्याधितगर्भिणीस्ववासिनीस्थविराञ् जघन्यांश् ॥ (२२।१)
bhojayet pūrvamatithikumāravyādhitagarbhiṇīsvavāsinīsthavirāñ jaghanyāṃś ||
ऋत्विगाचार्यश्वशुरपितृव्यमातुलानाम् उपस्थाने मधुपर्कः ॥ (२४।१)
ṛtvigācāryaśvaśurapitṛvyamātulānām upasthāne madhuparkaḥ ||
श्रोत्रियस्य तु पाद्यम् अर्घ्यम् अन्नविशेषांश् च प्रकारयेत् ॥ (२९।१)
śrotriyasya tu pādyam arghyam annaviśeṣāṃś ca prakārayet ||
विपरीतेषु तृणोदकभूमिस्वागतम् अन्ततः पूजानत्याशश् च ॥ (३२।१)
viparīteṣu tṛṇodakabhūmisvāgatam antataḥ pūjānatyāśaś ca ||
शय्यासनावसथानुव्रज्योपासनानि सदृक्श्रेयसोः समानानि ॥ (३३।१)
śayyāsanāvasathānuvrajyopāsanāni sadṛkśreyasoḥ samānāni ||
असमानग्रामो ऽतिथिरैकरात्रिको ऽधिवृक्षसूर्योपस्थायी ॥ (३५।१)
asamānagrāmo 'tithiraikarātriko 'dhivṛkṣasūryopasthāyī ||
भोजनं तु क्षत्रियस्योर्ध्वं ब्राह्मणेभ्यः ॥ (४०।१)
bhojanaṃ tu kṣatriyasyordhvaṃ brāhmaṇebhyaḥ ||
अन्यान् भृत्यैः सहानृशंस्यार्थम् आनृशंस्यार्थम् ॥ (४१।१)
anyān bhṛtyaiḥ sahānṛśaṃsyārtham ānṛśaṃsyārtham ||
Data courtesy of The Digital Corpus of Sanskrit.