रसाध्यायटीकाRasādhyāyaṭīkā

RAdhyṬ zu RAdhy, 230.2

44 of 81 · 9 verses

Select a line for its word-by-word analysis.

1.0१.०

इह मानशुल्बं मारयित्वा पुनर् जीव्यते तं जीवन्तं शुल्वं कथयन्ति ॥ (१।०)

iha mānaśulbaṃ mārayitvā punar jīvyate taṃ jīvantaṃ śulvaṃ kathayanti ||

2.0२.०

ततस्तच्छुल्बस्यैको भागः तथा द्वौ हेमभागौ एवं भागत्रयं गालयित्वा इति तत् स्थूलं पत्त्रं कुर्यात् ॥ (२।०)

tatastacchulbasyaiko bhāgaḥ tathā dvau hemabhāgau evaṃ bhāgatrayaṃ gālayitvā iti tat sthūlaṃ pattraṃ kuryāt ||

3.0३.०

ततो मनःशिलायां निम्बुकरसैश्च नागं मारयित्वा जतुपत्त्रम् उभयपार्श्वयोस् तेन मारितनागेन लेपनीयम् ॥ (३।०)

tato manaḥśilāyāṃ nimbukarasaiśca nāgaṃ mārayitvā jatupattram ubhayapārśvayos tena māritanāgena lepanīyam ||

4.0४.०

ततश्चित्रकूटखटीलवणयोः समभागेन चूर्णं कृत्वा स्थालीं भृत्वा तस्य मध्ये ऊर्ध्वं ब्रुडन्तं पत्त्रं मुक्त्वा मुखेऽधोमुखं शरावं कृत्वा साध कण्ठे मृदा लिप्त्वा शरावस्योपर्यधोमुखं ढङ्कणीं दत्त्वा स्थालिकाधः प्रहरचतुष्कं यावत् हठाग्निर् ज्वालनीयः ॥ (४।०)

tataścitrakūṭakhaṭīlavaṇayoḥ samabhāgena cūrṇaṃ kṛtvā sthālīṃ bhṛtvā tasya madhye ūrdhvaṃ bruḍantaṃ pattraṃ muktvā mukhe'dhomukhaṃ śarāvaṃ kṛtvā sādha kaṇṭhe mṛdā liptvā śarāvasyoparyadhomukhaṃ ḍhaṅkaṇīṃ dattvā sthālikādhaḥ praharacatuṣkaṃ yāvat haṭhāgnir jvālanīyaḥ ||

5.0५.०

एवं च कृते पत्त्रस्य फाडीत्रयं जायते ॥ (५।०)

evaṃ ca kṛte pattrasya phāḍītrayaṃ jāyate ||

6.0६.०

ततो या मध्यमा फाडी तां गृहीत्वा मर्दनीयं पार्श्वफाडीद्वयम् च त्यजनीयं यच्च मध्यफाडीचूर्णं सा हेमराजिर् उच्यते ॥ (६।०)

tato yā madhyamā phāḍī tāṃ gṛhītvā mardanīyaṃ pārśvaphāḍīdvayam ca tyajanīyaṃ yacca madhyaphāḍīcūrṇaṃ sā hemarājir ucyate ||

7.0७.०

तस्य चतुःषष्टितमो भागः पूर्वोक्तयुक्त्या पूर्वप्रोक्तस्य रसस्य दातव्यः ॥ (७।०)

tasya catuḥṣaṣṭitamo bhāgaḥ pūrvoktayuktyā pūrvaproktasya rasasya dātavyaḥ ||

8.0८.०

एवं तावद्यावदष्टगुणो हेमराजिं दत्त्वा पूर्वोक्तरीत्या जारिता भवति ॥ (८।०)

evaṃ tāvadyāvadaṣṭaguṇo hemarājiṃ dattvā pūrvoktarītyā jāritā bhavati ||

9.0९.०

इति सर्वोत्कृष्टा हेमराजिः समाप्तः ॥ (९।०)

iti sarvotkṛṣṭā hemarājiḥ samāptaḥ ||

Data courtesy of The Digital Corpus of Sanskrit.

RAdhyṬ zu RAdhy, 230.2

Word analysis

Select a line of the text

Each word appears with its dictionary form and grammar. Select a word to read its meanings in the DCS, Apte and Monier-Williams dictionaries.

j k next and previous line · ← → chapters

Analysis: Digital Corpus of Sanskrit