तत्र नन्दादिभिर् मित्रैर् आराधनविशारदैः । (१।१)

अकृत्रिमसुहृद्भावैः संगतः सुखम् आसिषि ॥ (१।२)

एकदाहारवेलायां दृश्यते स्म न गोमुखः । (२।१)

अथ नीतम् अनाहारैर् अस्माभिर् अपि तद् दिनम् ॥ (२।२)

असौ तु सायम् आगत्य नातिस्वाभाविकाकृतिः । (३।१)

तद् अनाथमतोद्विग्नं मां विनीतवद् उक्तवान् ॥ (३।२)

राजमार्गे मया दृष्टः पौरसंघातसंकटे । (४।१)

भृत्यो हरिशिखस्यैव लोकेनान्तरितः स च ॥ (४।२)

तद्गवेषयमाणेन मयाद्य गमितं दिनम् । (५।१)

कार्ये हि गुरुणि व्यग्रं जिघत्सापि न बाधते ॥ (५।२)

स चावश्यं मयान्वेष्यः सुहृद्वार्त्तोपलब्धये । (६।१)

तस्मान् मा माम् अपश्यन्तः कृध्वं दुःखासिकाम् इति ॥ (६।२)

मया चायम् अनुज्ञातः क्षिप्तसप्ताष्टवासरः । (७।१)

मदमन्थरसंचारो बहुजल्पन्न् उपागमत् ॥ (७।२)

अथैनम् अहम् आलोक्य क्रोधक्षोभितमानसः । (८।१)

स्थित्वा क्षणम् अनालापः परुषालापम् अब्रवम् ॥ (८।२)

ईदृशस् तादृशः प्राज्ञः प्रेक्षाकारी च गोमुखः । (९।१)

इति पङ्गोस् तुरंगस्य कृता गरुडवेगता ॥ (९।२)

पूर्वं ब्राह्मणम् आख्याय समस्तायाः पुरः पुरः । (१०।१)

अधुना मधुना मत्तः कथं पश्यसि माम् इति ॥ (१०।२)

अथ माम् अयम् आह स्म न मदः पारमार्थिकः । (११।१)

सदोषं तु वचो वक्तुं मयायं कृत्रिमः कृतः ॥ (११।२)

मत्तस्य किल वाग्दोषाः पारुष्यानृततादयः । (१२।१)

दूषयन्ति न वक्तारम् अतो ऽयं कृत्रिमो मदः ॥ (१२।२)

ततस् तम् उक्तवान् अस्मि संभावितगुणस्य ते । (१३।१)

मदप्रच्छादनोपायः किं न्व् अदोषो ऽपि विद्यते ॥ (१३।२)

अथानेनोक्तम् अस्तीति कथम् इत्य् उदिते मया । (१४।१)

अयम् आरभताख्यातुं लज्जामन्थरिताक्षरम् ॥ (१४।२)

श्रूयताम् ऋषिदत्ता मे यत्र नेत्रपथं गता । (१५।१)

आरभ्य दिवसात् तस्माच् चेतोविषयताम् इति ॥ (१५।२)

निरवग्रहतां बुद्ध्वा चित्तस्याथ ममाभवत् । (१६।१)

कस्माद् अविषये चक्षुश् चेतसा मे प्रसारितम् ॥ (१६।२)

ज्ञातधर्मार्थशास्त्रत्वात् स्थानात् साधुसभासु च । (१७।१)

रागाधीनं न मे चक्षुः प्रवृत्तं गणिकास्व् अपि ॥ (१७।२)

नूनम् एषा परिग्राह्या मम प्रव्रजिता यतः । (१८।१)

संकल्पेन ममैतस्यां दुर्दान्ततुरगो ऽयतः ॥ (१८।२)

तस्माद् अस्याम् अनिष्टस्य संकल्पस्य निबन्धनम् । (१९।१)

जिज्ञास्ये तावद् इत्य् एनाम् अगच्छं द्रष्टुम् अन्व् अहम् ॥ (१९।२)

नानाकारैर् विनोदैश् च देशान्तरकथादिभिः । (२०।१)

द्वित्रैर् एव दिनैस् तस्या विश्वासम् उदपादयम् ॥ (२०।२)

एकदा प्रस्तुतालापः पृष्टो ऽहम् ऋषिदत्तया । (२१।१)

के के देशास् त्वया दृष्टाः क्रामता पृथिवीम् इति ॥ (२१।२)

समृद्धिः सशरीरेव कौशाम्बी यत्र पत्तनम् । (२२।१)

वत्सदेशः स दृष्टः प्राङ् ममेति कथिते मया ॥ (२२।२)

तयोक्तम् अलम् आलापैर् अपरैस् तव दुर्भगैः । (२३।१)

क्रियतां वत्सकौशाम्बीसंबन्धैव पुनः कथा ॥ (२३।२)

अथ जानासि कौशाम्ब्याम् आकारजितमन्मथम् । (२४।१)

गोमुखं नाम निष्णातं सविद्यासु कलास्व् इति ॥ (२४।२)

अथाचिन्तयम् आत्मानम् एतस्यै कथयामि किम् । (२५।१)

अथवा धिग् अधीरं माम् एवं तावद् भवत्व् इति ॥ (२५।२)

ततो ऽहम् उक्तवान् आर्ये जानासीति किम् उच्यते । (२६।१)

आत्मानं को न जानाति स हि मे परमः सुहृत् ॥ (२६।२)

अथवा न विशेषो ऽस्ति सूक्ष्मो ऽपि मम गोमुखात् । (२७।१)

तेन मां पश्यता व्यक्तं दृष्टो भवति गोमुखः ॥ (२७।२)

अथासौ लोचनान्तेन बाष्पस्तिमितपक्ष्मणा । (२८।१)

सानुरागेव दृष्ट्वा मां चिरं मन्थरम् अब्रवीत् ॥ (२८।२)

गोमुखः किल रूपेण कलाकौशलचारिणा । (२९।१)

वत्सराजसुतं मुक्त्वा नान्येन सदृशः क्षितौ ॥ (२९।२)

यदि चासौ त्वदाकारस् त्वत्कलाजालपेशलः । (३०।१)

विद्याधरकुमारेण गोमुखः सदृशस् ततः ॥ (३०।२)

यस् त्वदाकारविज्ञानः सर्वथा पुण्यवान् असौ । (३१।१)

गन्धशैलो ऽपि हि श्लाघ्यस् तुल्यमानः सुमेरुणा ॥ (३१।२)

इत्य् उक्त्वा चीवरान्तेन मुखम् आवृत्य नीचकैः । (३२।१)

असौ रोदितुम् आरब्धा सोत्कमस्तनमण्डला ॥ (३२।२)

ऋषिदत्ताम् अथावोचम् आर्ये किं कारणं त्वया । (३३।१)

रुद्यते मृतपत्येव गोमुखश्रवणाद् इति ॥ (३३।२)

तयोक्तं श्रूयताम् अस्ति विद्वान् राजगृहे वणिक् । (३४।१)

पद्मो नाम धनं यस्य पद्मस्येव महानिधेः ॥ (३४।२)

कुटुम्बाचारचतुरे प्रिये पत्युः पतिव्रते । (३५।१)

सुमना महदिन्ना च तस्य भार्ये बभूवतुः ॥ (३५।२)

तयोर् अभवतां पुत्रौ मातृनामसनामकौ । (३६।१)

पुत्राभ्यां दयिते पित्रोस् तथा दुहितराव् अपि ॥ (३६।२)

तत्र या सुमना नाम तस्याः सुमनसः सुता । (३७।१)

नगर्यां परिणीतात्र श्रेष्ठिना कालियेन सा ॥ (३७।२)

दुहिता महदिन्नाया या च मातुः सनामिका । (३८।१)

चेदिवत्सेशमित्रेण परिणीतर्षभेण सा ॥ (३८।२)

ऋषभान् महदिन्नायाम् उत्पन्नः किल गोमुखः । (३९।१)

न कुतश्चिन् न कस्यांचित् कश्चिज् जगति यादृशः ॥ (३९।२)

अहं तु महदिन्नस्य तनया गुणशालिनः । (४०।१)

हिमाद्रेर् अपि नियान्ति सरितः क्षारवारयः ॥ (४०।२)

साहं बालैव गुरुभिर् गोमुखाय प्रतिश्रुता । (४१।१)

कं हि नाम न गच्छन्ति कन्यापित्रोर् मनोरथाः ॥ (४१।२)

काले क्वचिद् अतीते तु तं गुणैर् जनवल्लभम् । (४२।१)

हिमकाल इवासाधुः कालः पद्मम् अनाशयत् ॥ (४२।२)

तत्कुटुम्बं ततस् तेन धारकेन विनाकृतम् । (४३।१)

उन्मूलितदृढस्तम्भमन्दिरावस्थां गतम् ॥ (४३।२)

वाराणस्यां ततः पित्रा स्वसुः सुमनसो गृहे । (४४।१)

स्थापिताहं पितृष्वस्रा दुहितेव च लालिता ॥ (४४।२)

संतताद्यैः क्रमेणाथ ज्वरैः पञ्चभिर् अप्य् अहम् । (४५।१)

पीड्यमाना बभूवान्धा प्रत्याख्याता चिकित्सकैः ॥ (४५।२)

अत्र चागाधजैनेन्द्रशास्त्रसागरपारगा । (४६।१)

आसीच्छ्रुतधरा नाम श्रमणा करुणावती ॥ (४६।२)

एतं वाचा समानीय मन्त्रागदविशारदा । (४७।१)

माम् असाव् अचिरेणैव तस्माद् व्याधेर् अमोचयत् ॥ (४७।२)

स्वस्थावस्थां च मां दृष्ट्वा सुमना गृहम् आनयत् । (४८।१)

अथ क्रोधाद् इवागृह्णात् सैव ज्वरपरंपरा ॥ (४८।२)

ततः श्रुतधारायै माम् अर्पयत् सुमनाः पुनः । (४९।१)

स च यातः पुनर् व्याधिर् मन्त्रागदभयाद् इव ॥ (४९।२)

श्रवणाम् अवदद् दैन्याद् दुर्मनाः सुमनास् ततः । (५०।१)

प्रव्रज्याग्राहणेनेयं बालिका जीव्यताम् इति ॥ (५०।२)

तथा चाग्राहयत् सा माम् अर्हत्प्रवचनं यथा । (५१।१)

सकलः श्रमणासंघः शिष्यताम् अगमन् मम ॥ (५१।२)

केवलज्ञानदीपेन दृष्ट्वा संसारफल्गुताम् । (५२।१)

निर्वाणस्य च सारत्वं निष्ठां श्रुतधरागमत् ॥ (५२।२)

निर्वृत्तायां ततस् तस्यां संहत्य श्रमणागणः । (५३।१)

गणनीम् अकरोद् अस्मिन् विहारे माम् अनिच्छतीम् ॥ (५३।२)

ध्यानं यद् यत् समापद्य देवतालम्बनं निशि । (५४।१)

बलाद् आलम्बनं तत्र गोमुखः संनिधीयते ॥ (५४।२)

यदा यदा च गोशब्दम् अधीयाना वदाम्य् अहम् । (५५।१)

मुखोत्तरपदस् तत्र जायते स तदा तदा ॥ (५५।२)

जल्पन्ती मुखशब्दं च प्रयुञ्जे यदि केवलम् । (५६।१)

गोशब्दपूर्वपदतां बलात् तत्रोपगच्छति ॥ (५६।२)

गोमुखेन परामृष्टं श्लाघनीयं तृणाद्य् अपि । (५७।१)

इति चिन्तापराधीना महान्तं कालम् अक्षिपम् ॥ (५७।२)

तावच् च न मया त्यक्ता प्रत्याशा गोमुखाश्रया । (५८।१)

आगता यावद् अन्यैव वार्त्ता दत्तनिराशता ॥ (५८।२)

चम्पास्थस्य प्रभोर् मूलं प्रस्थितः सबलः किल । (५९।१)

गोमुखः ससुहृद्वर्गः पुलिन्दैर् अन्तरे हतः ॥ (५९।२)

यच् चास्मि न मृता सद्यः श्रुत्वा गोमुखवैशसम् । (६०।१)

विचारणसमर्थायाः प्रज्ञायाः सा समर्थता ॥ (६०।२)

आसीच् च मम जीवन्ती जीवितस्य महत् फलम् । (६१।१)

रम्याम् आकर्णयिष्यामि गोमुखस्य कथाम् इति ॥ (६१।२)

अपि चापरम् अप्य् अस्ति जीवितालम्बनं मम । (६२।१)

हतः प्रवादमात्रेण गोमुखः शबरैर् इति ॥ (६२।२)

तेन गोमुखसंबन्धाम् आकर्ण्य रुदितं मया । (६३।१)

अमृताभ्यधिकत्वे ऽपि दुःखहेतुं कथाम् इति ॥ (६३।२)

मम त्व् आसीद् यथाहेयं सर्वं तद् उपपद्यते । (६४।१)

युष्मद्दासाः कथं कुर्युः पापसंकल्पम् अन्यथा ॥ (६४।२)

स्वैर् इयं गुरुभिर् दत्ता मदीयैर् अपि यार्थिता । (६५।१)

कुमारी सानुरागा च तस्मान् न त्यागम् अर्हति ॥ (६५।२)

इत्यादि बहु निर्धार्य तत्स्वीकरणकारणम् । (६६।१)

अदुष्टं ग्रहणोपायम् अहम् एतं प्रयुक्तवान् ॥ (६६।२)

स्वादुना पिण्डपातेन वन्दनेन चिकित्सया । (६७।१)

मर्दनाभ्यञ्जनाद्यैश् च लघु संघम् अतोषयम् ॥ (६७।२)

व्यग्रेण चात्र वृत्तान्ते दत्तं वः कृतकोत्तरम् । (६८।१)

मित्रवार्ताविदाव्यग्रं प्रतीक्षध्वं न माम् इति ॥ (६८।२)

ऋषिदत्ताम् अथावोचं स्वशिल्पे लब्धकौशलाः । (६९।१)

श्रावकैः संनिधार्यन्ताम् अन्नसंस्कारकारकाः ॥ (६९।२)

अर्हताम् अर्हणं कृत्वा गन्धवासस्रगादिभिः । (७०।१)

ऋषिभ्यः श्रमणाभ्यश् च दातुम् इच्छामि भोजनम् ॥ (७०।२)

मिथ्यादृष्टिसहस्राणि भोजयित्वा यद् अर्ज्यते । (७१।१)

तद् एकम् अर्हतं भक्त्या सद्यः पापं प्रमार्ज्यते ॥ (७१।२)

तेन सन्तीह यावन्तः प्रियसर्वज्ञशासनाः । (७२।१)

सश्रावकगणान् आर्यांस् तांस् तद् आमन्त्र्यताम् इति ॥ (७२।२)

सर्वथा साधितः सूदैर् आहारः स तथा यथा । (७३।१)

जितजिह्वैर् अपि प्रीतं जिनशासनपारगैः ॥ (७३।२)

अथाहम् ऋषिदत्तायाः पुरः सकृतकज्वरः । (७४।१)

पतितस् तुङ्गरोमाञ्चः सवेपथुविजृम्भकः ॥ (७४।२)

तादृशी च मया व्यक्ता ज्वरितानुकृतिः कृता । (७५।१)

दुष्करः परितापो ऽपि यथा संभावितस् तया ॥ (७५।२)

किम् एतद् इति चापृच्छत् सा माम् उज्ज्वलसंभ्रमा । (७६।१)

दन्तकूजितसंभिन्नं मयाप्य् एतन् निवेदितम् ॥ (७६।२)

षड्रात्राभक्षणक्षामो गृहीतो वातहेतुना । (७७।१)

ज्वरेणानुभवाम्य् एताम् अवस्थाम् ईदृशीम् इति ॥ (७७।२)

ततः स्वस्वपनावासे श्रमणागणसंकुले । (७८।१)

माम् असौ करुणाविष्टा संवाहितवती चिरम् ॥ (७८।२)

अथ संघट्टयन् दन्तान् उक्तवान् अस्मि तां शनैः । (७९।१)

महाजनविविक्तो ऽयम् आवासः क्रियताम् इति ॥ (७९।२)

ऋषिदत्ताकृतानुज्ञास् ताश् च प्रव्रजिता गताः । (८०।१)

तदभिप्रायजिज्ञासुर् अथ ताम् इदम् अब्रवम् ॥ (८०।२)

आर्ये विरुध्यते स्त्रीणां पितृभ्रातृसुतैर् अपि । (८१।१)

व्रतस्थानां विशेषेण स्थातुं सह रहश् चिरम् ॥ (८१।२)

अहं च कितवः पान्थः संभाव्याविनयाक्र्टिः । (८२।१)

पृथग्जना जनाश् चैते तेन निर्गम्यताम् इति ॥ (८२।२)

तयोक्तं क्षणम् अप्य् एकम् अशक्ता स्वस्थम् अप्य् अहम् । (८३।१)

मुक्त्वा त्वां स्थातुम् अन्यत्र किं पुनः संततज्वरम् ॥ (८३।२)

संभावनापि रम्यैव मादृश्यास् त्वादृशा सह । (८४।१)

श्लाघ्या किंशुकशाखापि वसन्तसहचारिणी ॥ (८४।२)

धन्यो ज्वरो ऽपि येनेदं त्वदङ्गम् उपयुज्यते । (८५।१)

कालकूटम् अपि श्लाघ्यं लीढशंकरकंधरम् ॥ (८५।२)

एवमादि ब्रुवाणैव प्रखलीकृतसाधुना । (८६।१)

सा महाग्रहचण्डेन गृहीता भावजन्मना ॥ (८६।२)

मम त्व् आसीद् इयं चिन्ता सत्यम् आहुश् चिकित्सकाः । (८७।१)

सर्वे संक्रामिणो रोगाः स्पृशतां प्राणिनाम् इति ॥ (८७।२)

मदीयः कृत्रिमो ऽप्य् एनं यत्र संक्रामति ज्वरः । (८८।१)

कथं नाम न संक्रमेत् तत्र यः परमार्थिकः ॥ (८८।२)

तथा हि स्वेदरोमाञ्चबाष्पकम्पविजृम्भिका । (८९।१)

ज्वरस्य परिवारो ऽयम् अङ्गम् अस्याः प्रबाधते ॥ (८९।२)

सर्वथा स्मरशास्त्रेषु यद् इङ्गितम् उदाहृतम् । (९०।१)

लावण्यम् इव गात्रेषु तद् अस्याः प्रास्फुरत् स्फुटम् ॥ (९०।२)

ततस् ताम् उक्तवान् अस्मि धिक् त्वां निष्करुणाशयाम् । (९१।१)

शीतज्वरार्तम् अङ्गैर् या न पीडयसि माम् इति ॥ (९१।२)

अथाश्लिष्यं तथा सा मां नादृश्यत यथा पृथक् । (९२।१)

विरलेवारुणालोकं निशान्तशशिचन्द्रिका ॥ (९२।२)

ततस् ताव् आवयोश् चण्डौ तथाश्लेषचिकित्सया । (९३।१)

अपायातां मुहूर्तेन कृत्रिमाकृत्रिमौ ज्वरौ ॥ (९३।२)

यातायाम् अथ यामिन्यां बुद्ध्वा वृत्तान्तम् ईदृशम् । (९४।१)

संघः संहत्य तां स्वस्मान् निवासान् निरवासयत् ॥ (९४।२)

अथ प्रवहणारूढाम् ऋषिदत्तां मया सह । (९५।१)

अनयन् मुदितः श्रेष्ठी गृहं मङ्गलसंकुलम् ॥ (९५।२)

तत्रावयोः ससुमनाः सुमनाः प्रियदर्शनः । (९६।१)

प्रीतनागरकानीकं करग्रहम् अकारयत् ॥ (९६।२)

तद् एवम् ऋषिदत्ता वः संवृत्ता परिचारिका । (९७।१)

अथवा किं विकल्पेन स्वयम् आलोक्यताम् इति ॥ (९७।२)

तथापि कथितं तेन नैव संशयम् अत्यजम् । (९८।१)

दुःश्रद्धानं हि सहसा काकतालीयम् ईदृशम् ॥ (९८।२)

मालालंकारवस्त्रादि गृहोपकरणानि च । (९९।१)

प्रस्थाप्य प्राक् तदार्हाणि तां दिदृक्षुस् ततो ऽगमम् ॥ (९९।२)

तत्र चासौ मया दृष्टा चित्रांशुकविभूषणा । (१००।१)

नानापुष्पां हसन्तीव वसन्तोपवनश्रियम् ॥ (१००।२)

प्रतिमाः काष्ठमय्यो ऽपि शोभन्ते भूषितास् तथा । (१०१।१)

लज्जितासुरकन्यासु तादृशीषु तु का कथा ॥ (१०१।२)

प्रव्रज्यायां पुनर् यस्याः कान्तिर् यासीद् अकृत्रिमा । (१०२।१)

दुर्लभाणि क्वचित् तस्या वाचकान्य् अक्षराण्य् अपि ॥ (१०२।२)

आसीच् च मम दुःश्लिष्टं कान्तरूपविरूपयोः । (१०३।१)

अलंकारकलापस्य गुरुसारस्य धारणम् ॥ (१०३।२)

अलंकारावृता तावत् कान्तरूपस्य चारुता । (१०४।१)

न शक्या सर्वथा द्रष्टुं जनैर् लोलेक्षणैर् अपि ॥ (१०४।२)

विरूपस्य तु वैरूप्यं यत् प्रच्छादनम् अर्हति । (१०५।१)

प्रकाशयति तल् लोके पटुमण्डनडिण्डिमः ॥ (१०५।२)

अथाधिष्ठितपर्यङ्कम् ऋषिदत्तोपगम्य माम् । (१०६।१)

अवन्दत प्रहृष्टापि प्रव्रज्यात्यागलज्जिता ॥ (१०६।२)

ततस् ताम् उक्तवान् अस्मि सख्याः किं कार्यम् आशिषा । (१०७।१)

सरागैव सती या त्वं वीतरागगतिं गता ॥ (१०७।२)

मोक्षः कारुणिकैर् उक्तः सिद्धैर् दुःखक्षयः किल । (१०८।१)

क्षीणदुःसहदुःखत्वान् मोक्षं प्राप्तासि सर्वथा ॥ (१०८।२)

सर्वथा सुभगतामहोद्धतः किंकरो भवतु गोमुखस् तव । (१०९।१)

योषितो हि जितदृष्टभर्तृकास् तोषयन्ति जननीसखीजनम् ॥ (१०९।२)