VaiSūVṛ zu VaiśSū, 6, 2, 2

191 of 337 · 14 verses

Select a line for its word-by-word analysis.

विशिष्टदेशकालापेक्षेणाम्भसा यः शरीरस्य संयोगस्तदभिषेचनं स्नानम् ॥ (१।०)

viśiṣṭadeśakālāpekṣeṇāmbhasā yaḥ śarīrasya saṃyogastadabhiṣecanaṃ snānam ||

नक्तं दिनं वासो नियमपूर्वोऽनाहाररूप उपवासः ॥ (२।०)

naktaṃ dinaṃ vāso niyamapūrvo'nāhārarūpa upavāsaḥ ||

ब्रह्मशब्देन आत्मा ब्रह्मणि चरणमात्ममनसोर् यः संयोगः स्त्र्यादिपरिहाररूपो ब्रह्मचर्यम् ॥ (३।०)

brahmaśabdena ātmā brahmaṇi caraṇamātmamanasor yaḥ saṃyogaḥ stryādiparihārarūpo brahmacaryam ||

विज्ञानाद्यर्थिनो गुरुपरिचर्यापरस्य तद्गृहेषु वसनं गुरुकुलवासः ॥ (४।०)

vijñānādyarthino guruparicaryāparasya tadgṛheṣu vasanaṃ gurukulavāsaḥ ||

शास्त्रविधिना गेहान्निःसृत्यारण्यं प्रस्थितो वानप्रस्थः तस्य कर्म वानप्रस्थ्यम् ॥ (५।०)

śāstravidhinā gehānniḥsṛtyāraṇyaṃ prasthito vānaprasthaḥ tasya karma vānaprasthyam ||

यज्ञाः पाकयज्ञादयः ॥ (६।०)

yajñāḥ pākayajñādayaḥ ||

दानं सुवर्णादिदानम् अभयदानं च ॥ (७।०)

dānaṃ suvarṇādidānam abhayadānaṃ ca ||

प्रोक्षणं सन्ध्योपासनादि ॥ (८।०)

prokṣaṇaṃ sandhyopāsanādi ||

दिङ्नियमादयोऽन्ये विशेषाः ॥ (९।०)

diṅniyamādayo'nye viśeṣāḥ ||

दिङ्नियमः प्राङ्मुखो ऽन्नानि भुञ्जीत ॥ (१०।०)

diṅniyamaḥ prāṅmukho 'nnāni bhuñjīta ||

नक्षत्रनियमः कृत्तिकास्वादधीत ॥ (११।०)

nakṣatraniyamaḥ kṛttikāsvādadhīta ||

मन्त्रनियमः देवस्य त्वेति निर्वपति ॥ (१२।०)

mantraniyamaḥ devasya tveti nirvapati ||

कालनियमः वसन्ते ब्राह्मणोऽग्नीन् आदधीत ॥ (१३।०)

kālaniyamaḥ vasante brāhmaṇo'gnīn ādadhīta ||

एवमेतत् सर्वं दृष्टप्रयोजनतिरस्कारेण प्रयुज्यमानं धर्माय सम्पद्यत इति ॥ (१४।०)

evametat sarvaṃ dṛṣṭaprayojanatiraskāreṇa prayujyamānaṃ dharmāya sampadyata iti ||