रसरत्नसमुच्चयटीकाRasaratnasamuccayaṭīkā
RRSṬīkā zu RRS, 8, 7.2
Select a line for its word-by-word analysis.
निष्कार्धतुल्यान्निष्कार्धरूपभागमिताद् इत्यर्थः ॥ (२।०)
niṣkārdhatulyānniṣkārdharūpabhāgamitād ityarthaḥ ||
गन्धकाद् अर्कांशतुल्याद् रसतोऽर्कशब्दो द्वादशसंख्याबोधकः ॥ (३।०)
gandhakād arkāṃśatulyād rasato'rkaśabdo dvādaśasaṃkhyābodhakaḥ ||
तत्संख्याका येऽंशा भागा निष्कार्धात्मका भागास्तत्तुल्याद् रसात् पारदात् ॥ (४।०)
tatsaṃkhyākā ye'ṃśā bhāgā niṣkārdhātmakā bhāgāstattulyād rasāt pāradāt ||
तेन गन्धकस्य यो भागस्ततो द्वादशगुणितः पारदभागोऽत्र ग्राह्य इत्यर्थः ॥ (६।०)
tena gandhakasya yo bhāgastato dvādaśaguṇitaḥ pāradabhāgo'tra grāhya ityarthaḥ ||
यथोक्तभागम् उभयं पृथग्गृहीत्वा तीव्रेऽर्कातपे लोहे खल्वे त्रुटिश ईषन्मानेन पुनः पुनर्दत्त्वा मर्दनान्नवनीतरूपा मृदुला नवनीताख्या च पिष्टी भवति ॥ (७।०)
yathoktabhāgam ubhayaṃ pṛthaggṛhītvā tīvre'rkātape lohe khalve truṭiśa īṣanmānena punaḥ punardattvā mardanānnavanītarūpā mṛdulā navanītākhyā ca piṣṭī bhavati ||
अत्र नवनीताख्यो गन्धको भक्ष्यः पारदश्च भक्षकः ॥ (८।०)
atra navanītākhyo gandhako bhakṣyaḥ pāradaśca bhakṣakaḥ ||
अतो भक्ष्यनाम्ना भेदबोधकेनेयं नवनीताख्येत्यभिधीयते ॥ (१०।०)
ato bhakṣyanāmnā bhedabodhakeneyaṃ navanītākhyetyabhidhīyate ||
Data courtesy of The Digital Corpus of Sanskrit.