रसरत्नसमुच्चयटीकाRasaratnasamuccayaṭīkā
RRSṬīkā zu RRS, 8, 88.2
Select a line for its word-by-word analysis.
सारणाख्यतैलेनार्धांशं संभृतं यत् सारणायन्त्रं तत्र स्थिते पारदे यत् स्वर्णादिक्षेपणं स्वर्णादिबीजनागवङ्गानां यत् क्षेपणं वेधाधिक्यसिद्ध्यर्थं क्रियते सा सारणेति रसशास्त्र उक्ता ॥ (२।०)
sāraṇākhyatailenārdhāṃśaṃ saṃbhṛtaṃ yat sāraṇāyantraṃ tatra sthite pārade yat svarṇādikṣepaṇaṃ svarṇādibījanāgavaṅgānāṃ yat kṣepaṇaṃ vedhādhikyasiddhyarthaṃ kriyate sā sāraṇeti rasaśāstra uktā ||
सारितवर्तितसूतः समानबीजेन मिलति यः सार्यः । (४।२)
sāritavartitasūtaḥ samānabījena milati yaḥ sāryaḥ |
द्विगुणेन प्रतीसार्यः स चानुसार्यश्च त्रिगुणेन ॥ (४।३)
dviguṇena pratīsāryaḥ sa cānusāryaśca triguṇena ||
वेधाधिक्यं वेधो भित्त्वान्तःप्रवेशः सोऽधिको भवति ॥ (७।०)
vedhādhikyaṃ vedho bhittvāntaḥpraveśaḥ so'dhiko bhavati ||
पारदस्य ताम्रदलादौ शरीरस्थधात्वादिषु च सर्वतो व्याप्तिः ॥ (८।०)
pāradasya tāmradalādau śarīrasthadhātvādiṣu ca sarvato vyāptiḥ ||
सारणातैलं पञ्चमाध्यायव्याख्यायां प्रागुक्तमेव ॥ (९।०)
sāraṇātailaṃ pañcamādhyāyavyākhyāyāṃ prāguktameva ||
यन्त्राध्याये सारणायन्त्रं सारणाविधिश्च स्फुटीभविष्यति ॥ (१०।०)
yantrādhyāye sāraṇāyantraṃ sāraṇāvidhiśca sphuṭībhaviṣyati ||
Data courtesy of The Digital Corpus of Sanskrit.