RRSṬīkā zu RRS, 9, 8.3

113 of 190 · 13 verses

Select a line for its word-by-word analysis.

अथोर्ध्वपातनायन्त्रमाह अष्टाङ्गुलेति ॥ (१।०)

athordhvapātanāyantramāha aṣṭāṅguleti ||

अथ न्युब्जस्थाप्यस्य विशालपृष्ठस्य मृत्पात्रस्याङ्गुलाद् अधो ऽङ्गुलमितपृष्ठभागाद् अधोभागे तोयाधारः कार्यः ॥ (२।०)

atha nyubjasthāpyasya viśālapṛṣṭhasya mṛtpātrasyāṅgulād adho 'ṅgulamitapṛṣṭhabhāgād adhobhāge toyādhāraḥ kāryaḥ ||

कथम् ॥ (३।०)

katham ||

अष्टाङ्गुलपरीणाहम् अष्टाङ्गुलगर्भविस्तारं यथा स्यात्तथा ॥ (४।०)

aṣṭāṅgulaparīṇāham aṣṭāṅgulagarbhavistāraṃ yathā syāttathā ||

तथानाहेन बन्धेन सह दशाङ्गुलं यथा स्यात्तथा बन्ध आलवालं तत्प्रदेशं संगृह्य दशाङ्गुलविस्तारम् इत्यर्थः ॥ (५।०)

tathānāhena bandhena saha daśāṅgulaṃ yathā syāttathā bandha ālavālaṃ tatpradeśaṃ saṃgṛhya daśāṅgulavistāram ityarthaḥ ||

एवं च बन्धस्थौल्यम् अङ्गुलद्वयमितं गर्भविस्तारश्चाष्टाङ्गुलमितः कार्य इत्यवतिष्ठते ॥ (६।०)

evaṃ ca bandhasthaulyam aṅguladvayamitaṃ garbhavistāraścāṣṭāṅgulamitaḥ kārya ityavatiṣṭhate ||

न ह बन्धने ॥ (७।०)

na ha bandhane ||

चतुरङ्गुलोच्छ्रायं यथा स्यात्तथा तोयाधारः पृष्ठे कार्य इत्यर्थः ॥ (८।०)

caturaṅgulocchrāyaṃ yathā syāttathā toyādhāraḥ pṛṣṭhe kārya ityarthaḥ ||

तादृशाधारविशिष्टस्य षोडशाङ्गुलविस्तीर्णपृष्ठस्योपरिवर्तिनस्तस्य भाण्डस्यास्येऽधो भाण्डमुखं प्रवेशयेत् ॥ (९।०)

tādṛśādhāraviśiṣṭasya ṣoḍaśāṅgulavistīrṇapṛṣṭhasyoparivartinastasya bhāṇḍasyāsye'dho bhāṇḍamukhaṃ praveśayet ||

ततो मुखपार्श्वयोर्महिषीक्षीरादिभिः संधिं लिप्त्वा विशोषयेत् ॥ (१०।०)

tato mukhapārśvayormahiṣīkṣīrādibhiḥ saṃdhiṃ liptvā viśoṣayet ||

चूर्णः सुधा श्वेतं लेपद्रव्यमित्यर्थः ॥ (११।०)

cūrṇaḥ sudhā śvetaṃ lepadravyamityarthaḥ ||

पातनायन्त्रमीरितम् ॥ (१२।०)

pātanāyantramīritam ||

ऊर्ध्वपातनायन्त्रमुक्तमित्यर्थः ॥ (१३।०)

ūrdhvapātanāyantramuktamityarthaḥ ||