अष्टाध्यायीAṣṭādhyāyī

Chapter 7, 1

25 of 32 · 103 verses

Select a line for its word-by-word analysis.

1.0१.०

युवोर् अनाकौ ॥ (१।०)

yuvor anākau ||

2.0२.०

आयनेयीनीयियः फढखछघां प्रत्ययादीनाम् ॥ (२।०)

āyaneyīnīyiyaḥ phaḍhakhachaghāṃ pratyayādīnām ||

3.0३.०

झो ऽन्तः ॥ (३।०)

jho 'ntaḥ ||

4.0४.०

अद् अभ्यस्तात् ॥ (४।०)

ad abhyastāt ||

5.0५.०

आत्मनेपदेष्व् अनतः ॥ (५।०)

ātmanepadeṣv anataḥ ||

6.0६.०

शीङो रुट् ॥ (६।०)

śīṅo ruṭ ||

7.0७.०

वेत्तेर् विभाषा ॥ (७।०)

vetter vibhāṣā ||

8.0८.०

बहुलं छन्दसि ॥ (८।०)

bahulaṃ chandasi ||

9.0९.०

अतो भिस ऐस् ॥ (९।०)

ato bhisa ais ||

10.0१०.०

बहुलं छन्दसि ॥ (१०।०)

bahulaṃ chandasi ||

11.0११.०

नेदमदसोर् अकोः ॥ (११।०)

nedamadasor akoḥ ||

12.0१२.०

टाङसिङसाम् इनात्स्याः ॥ (१२।०)

ṭāṅasiṅasām inātsyāḥ ||

13.0१३.०

ङेर् यः ॥ (१३।०)

ṅer yaḥ ||

14.0१४.०

सर्वनाम्नः स्मै ॥ (१४।०)

sarvanāmnaḥ smai ||

15.0१५.०

ङसिङ्योः स्मात्स्मिनौ ॥ (१५।०)

ṅasiṅyoḥ smātsminau ||

16.0१६.०

पूर्वादिभ्यो नवभ्यो वा ॥ (१६।०)

pūrvādibhyo navabhyo vā ||

17.0१७.०

जसः शी ॥ (१७।०)

jasaḥ śī ||

18.0१८.०

औङ आपः ॥ (१८।०)

auṅa āpaḥ ||

19.0१९.०

नपुंसकाच् च ॥ (१९।०)

napuṃsakāc ca ||

20.0२०.०

जश्शसोः शिः ॥ (२०।०)

jaśśasoḥ śiḥ ||

21.0२१.०

अष्टाभ्य औश् ॥ (२१।०)

aṣṭābhya auś ||

22.0२२.०

षड्भ्यो लुक् ॥ (२२।०)

ṣaḍbhyo luk ||

23.0२३.०

स्वमोर् नपुंसकात् ॥ (२३।०)

svamor napuṃsakāt ||

24.0२४.०

अतो ऽम् ॥ (२४।०)

ato 'm ||

25.0२५.०

अद्ड् डतरादिभ्यः पञ्चभ्यः ॥ (२५।०)

adḍ ḍatarādibhyaḥ pañcabhyaḥ ||

26.0२६.०

नेतराच् छन्दसि ॥ (२६।०)

netarāc chandasi ||

27.0२७.०

युष्मदस्मद्भ्यां ङसो ऽश् ॥ (२७।०)

yuṣmadasmadbhyāṃ ṅaso 'ś ||

28.0२८.०

ङे प्रथमयोर् अम् ॥ (२८।०)

ṅe prathamayor am ||

29.0२९.०

शसो न ॥ (२९।०)

śaso na ||

30.0३०.०

भ्यसो भ्यम् ॥ (३०।०)

bhyaso bhyam ||

31.0३१.०

पञ्चम्या अत् ॥ (३१।०)

pañcamyā at ||

32.0३२.०

एकवचनस्य च ॥ (३२।०)

ekavacanasya ca ||

33.0३३.०

साम आकम् ॥ (३३।०)

sāma ākam ||

34.0३४.०

आत औ णलः ॥ (३४।०)

āta au ṇalaḥ ||

35.0३५.०

तुह्योस् तातङ् आशिष्य् अन्यतरस्याम् ॥ (३५।०)

tuhyos tātaṅ āśiṣy anyatarasyām ||

36.0३६.०

विदेः शतुर् वसुः ॥ (३६।०)

videḥ śatur vasuḥ ||

37.0३७.०

समासे ऽनञ्पूर्वे क्त्वो ल्यप् ॥ (३७।०)

samāse 'nañpūrve ktvo lyap ||

38.0३८.०

क्त्वा अपि छन्दसि ॥ (३८।०)

ktvā api chandasi ||

39.0३९.०

सुपां सुलुक्पूर्वसवर्णाच्छेयाडाड्यायाजालः ॥ (३९।०)

supāṃ sulukpūrvasavarṇāccheyāḍāḍyāyājālaḥ ||

40.0४०.०

अमो मश् ॥ (४०।०)

amo maś ||

41.0४१.०

लोपस् त आत्मनेपदेषु ॥ (४१।०)

lopas ta ātmanepadeṣu ||

42.0४२.०

ध्वमो ध्वात् ॥ (४२।०)

dhvamo dhvāt ||

43.0४३.०

यजध्वैनम् इति च ॥ (४३।०)

yajadhvainam iti ca ||

44.0४४.०

तस्य तात् ॥ (४४।०)

tasya tāt ||

45.0४५.०

तप्तनप्तनथनाश् च ॥ (४५।०)

taptanaptanathanāś ca ||

46.0४६.०

इदन्तो मसि ॥ (४६।०)

idanto masi ||

47.0४७.०

क्त्वो यक् ॥ (४७।०)

ktvo yak ||

48.0४८.०

इष्ट्वीनम् इति च ॥ (४८।०)

iṣṭvīnam iti ca ||

49.0४९.०

स्नात्व्यादयश् च ॥ (४९।०)

snātvyādayaś ca ||

50.0५०.०

आज् जसेर् असुक् ॥ (५०।०)

āj jaser asuk ||

51.0५१.०

अश्वक्षीरवृषलवणानाम् आत्मप्रीतौ क्यचि ॥ (५१।०)

aśvakṣīravṛṣalavaṇānām ātmaprītau kyaci ||

52.0५२.०

आमि सर्वनाम्नः सुट् ॥ (५२।०)

āmi sarvanāmnaḥ suṭ ||

53.0५३.०

त्रेस् त्रयः ॥ (५३।०)

tres trayaḥ ||

54.0५४.०

ह्रस्वनद्यापो नुट् ॥ (५४।०)

hrasvanadyāpo nuṭ ||

55.0५५.०

षट्चतुर्भ्यश् च ॥ (५५।०)

ṣaṭcaturbhyaś ca ||

56.0५६.०

श्रीग्रामण्योश् छन्दसि ॥ (५६।०)

śrīgrāmaṇyoś chandasi ||

57.0५७.०

गोः पादान्ते ॥ (५७।०)

goḥ pādānte ||

58.0५८.०

इदितो नुम् धातोः ॥ (५८।०)

idito num dhātoḥ ||

59.0५९.०

शे मुचादीनाम् ॥ (५९।०)

śe mucādīnām ||

60.0६०.०

मस्जिनशोर् झलि ॥ (६०।०)

masjinaśor jhali ||

61.0६१.०

रधिजभोर् अचि ॥ (६१।०)

radhijabhor aci ||

62.0६२.०

नेट्यलिटि रधेः ॥ (६२।०)

neṭyaliṭi radheḥ ||

63.0६३.०

रभेर् अशब्लिटोः ॥ (६३।०)

rabher aśabliṭoḥ ||

64.0६४.०

लभेश् च ॥ (६४।०)

labheś ca ||

65.0६५.०

आङो यि ॥ (६५।०)

āṅo yi ||

66.0६६.०

उपात् प्रशंसायाम् ॥ (६६।०)

upāt praśaṃsāyām ||

67.0६७.०

उपसर्गात् खल्घञोः ॥ (६७।०)

upasargāt khalghañoḥ ||

68.0६८.०

न सुदुर्भ्यां केवलाभ्याम् ॥ (६८।०)

na sudurbhyāṃ kevalābhyām ||

69.0६९.०

विभाषा चिण्णमुलोः ॥ (६९।०)

vibhāṣā ciṇṇamuloḥ ||

70.0७०.०

उगिदचां सर्वनामस्थाने ऽधातोः ॥ (७०।०)

ugidacāṃ sarvanāmasthāne 'dhātoḥ ||

71.0७१.०

युजेर् असमासे ॥ (७१।०)

yujer asamāse ||

72.0७२.०

नपुंसकस्य झलचः ॥ (७२।०)

napuṃsakasya jhalacaḥ ||

73.0७३.०

इको ऽचि विभक्तौ ॥ (७३।०)

iko 'ci vibhaktau ||

74.0७४.०

तृतीयादिषु भाषितपुंस्कं पुंवद् गालवस्य ॥ (७४।०)

tṛtīyādiṣu bhāṣitapuṃskaṃ puṃvad gālavasya ||

75.0७५.०

अस्थिदधिसक्थ्यक्ष्णाम् अनङ् उदात्तः ॥ (७५।०)

asthidadhisakthyakṣṇām anaṅ udāttaḥ ||

76.0७६.०

छन्दस्य् अपि दृश्यते ॥ (७६।०)

chandasy api dṛśyate ||

77.0७७.०

ई च द्विवचने ॥ (७७।०)

ī ca dvivacane ||

78.0७८.०

न अभ्यस्ताच्छतुः ॥ (७८।०)

na abhyastācchatuḥ ||

79.0७९.०

वा नपुंसकस्य ॥ (७९।०)

vā napuṃsakasya ||

80.0८०.०

आच्छीनद्योर् नुम् ॥ (८०।०)

ācchīnadyor num ||

81.0८१.०

शप्श्यनोर् नित्यम् ॥ (८१।०)

śapśyanor nityam ||

82.0८२.०

साव् अनडुहः ॥ (८२।०)

sāv anaḍuhaḥ ||

83.0८३.०

दृक्स्ववस्स्वतवसां छन्दसि ॥ (८३।०)

dṛksvavassvatavasāṃ chandasi ||

84.0८४.०

दिव औत् ॥ (८४।०)

diva aut ||

85.0८५.०

पथिमथ्यृभुक्षाम् आत् ॥ (८५।०)

pathimathyṛbhukṣām āt ||

86.0८६.०

इतो ऽत् सर्वनामस्थाने ॥ (८६।०)

ito 't sarvanāmasthāne ||

87.0८७.०

थो ऽन्थः ॥ (८७।०)

tho 'nthaḥ ||

88.0८८.०

भस्य टेर् लोपः ॥ (८८।०)

bhasya ṭer lopaḥ ||

89.0८९.०

पुंसो ऽसुङ् ॥ (८९।०)

puṃso 'suṅ ||

90.0९०.०

गोतो णित् ॥ (९०।०)

goto ṇit ||

91.0९१.०

णल् उत्तमो वा ॥ (९१।०)

ṇal uttamo vā ||

92.0९२.०

सख्युर् असम्बुद्धौ ॥ (९२।०)

sakhyur asambuddhau ||

93.0९३.०

अनङ् सौ ॥ (९३।०)

anaṅ sau ||

94.0९४.०

ऋदुशनस्पुरुदंसोऽनेहसां च ॥ (९४।०)

ṛduśanaspurudaṃso'nehasāṃ ca ||

95.0९५.०

तृज्वत् क्रोष्टुः ॥ (९५।०)

tṛjvat kroṣṭuḥ ||

96.0९६.०

स्त्रियां च ॥ (९६।०)

striyāṃ ca ||

97.0९७.०

विभाषा तृतीयादिष्व् अचि ॥ (९७।०)

vibhāṣā tṛtīyādiṣv aci ||

98.0९८.०

चतुरनडुहोर् आमुदात्तः ॥ (९८।०)

caturanaḍuhor āmudāttaḥ ||

99.0९९.०

अम् सम्बुद्धौ ॥ (९९।०)

am sambuddhau ||

100.0१००.०

ॠत इद् धातोः ॥ (१००।०)

ṝta id dhātoḥ ||

101.0१०१.०

उपधायाश् च ॥ (१०१।०)

upadhāyāś ca ||

102.0१०२.०

उद् ओष्ठ्यपूर्वस्य ॥ (१०२।०)

ud oṣṭhyapūrvasya ||

103.0१०३.०

बहुलं छन्दसि ॥ (१०३।०)

bahulaṃ chandasi ||

Data courtesy of The Digital Corpus of Sanskrit.

Aṣṭādhyāyī, 7, 1

Word analysis

Select a line of the text

Each word appears with its dictionary form and grammar. Select a word to read its meanings in the DCS, Apte and Monier-Williams dictionaries.

j k next and previous line · ← → chapters

Analysis: Digital Corpus of Sanskrit