श्रीभैरवः । (१।१)

ताम्रताम्रं म्लेच्छमुखं शुल्बं तपनेष्टमुदुम्बरम् । (१।२)

त्र्यम्बकं चारविन्दं च रविलोहं रविप्रियम् ॥ (१।३)

रक्तं नैपालकं चैव रक्तधातुः करेन्दुधा । (२।१)

म्लेच्छं नेपालकं चेति तयोर्नेपालमुत्तमम् ॥ (२।२)

नेपालाद् अन्यखन्युत्थं म्लेच्छमित्यभिधीयते । (३।१)

सुस्निग्धं मृदुलं शोणं घनघातक्षयं गुरु ॥ (३।२)

निर्विकारं गुरु श्रेष्ठं ताम्रं नेपालमुच्यते । (४।१)

सितकृष्णारुणच्छायं वामभेदि कठोरकम् ॥ (४।२)

क्षालितं च पुनः कृष्णम् एतन्म्लेच्छकताम्रकम् । (५।१)

पाण्डुरं कृष्णशोणं च लघु स्फुटनसंयुतम् ॥ (५।२)

रूक्षाङ्गं सदलं ताम्रं नेष्यते रसकर्मणि । (६।१)

उत्क्लेदमोहभ्रमदाहभेदाः ताम्रस्य दोषाः खलु दुर्धरास्ते । (६।२)

विशोधनात् तद्विगतस्वदोषं सुधासमं स्याद्रसवीर्यपाके ॥ (६।३)

वान्तिमूर्च्छाभ्रमोन्मादनानारुक्कुष्ठशूलकृत् ॥ (७।०)

आयुःकान्तिबलभ्रंशकरं धातुप्रदूषणम् । (८।१)

नु शुद्धं न मृतं ताम्रं तेन संशोध्य मारयेत् ॥ (८।२)

ताम्रशुद्धिताम्रं क्षाराम्लसंयुक्तं द्रावितं तप्तगैरिकम् । (९।१)

निक्षिप्तं महिषीतक्रछगणे सप्तवारकम् ॥ (९।२)

पञ्चदोषविनिर्मुक्तं सप्तवारेण जायते । (१०।१)

ताम्रनिर्दलपत्त्राणि लिप्त्वा निम्बवसिन्धुना ॥ (१०।२)

ध्मात्वा सौवीरके क्षेपाद्विशुध्यत्यष्टवारतः । (११।१)

निम्ब्वम्बुपटुलिप्तानि तापितान्यष्टवारकम् ॥ (११।२)

विशुध्यन्त्यर्कपत्राणि निर्गुण्डीरसमर्दनात् । (१२।१)

कुमारीपत्रमध्ये तु शुल्वपत्रं निवेशितम् ॥ (१२।२)

पुटितं दोषनिर्मुक्तं पाण्डुरं च प्रजायते । (१३।१)

इत्थं विशोधितं ताम्रं सर्वदोषविवर्जितम् ॥ (१३।२)

भवेद्रसायनकरं देहलोहकरं परम् । (१४।१)

इमां शुद्धिं विजानीयाच्छिवो वा नन्दिकेश्वरः ॥ (१४।२)

बलिना निहतं ताम्रं सप्तवारं समुत्थितम् । (१५।१)

सर्वदोषविनिर्मुक्तं भवेदमृतसन्निभम् ॥ (१५।२)

स्नुह्यर्कक्षीरलवणकाञ्जिकैस् ताम्रपत्रकम् । (१६।१)

लिप्त्वा प्रताप्य निर्गुण्डीरसैः सिञ्च्यात् पुनः पुनः ॥ (१६।२)

वारान् द्वादशतः शुद्धं लेपात्तापाच्च सेचनात् । (१७।१)

खटिकां लवणं तक्रैरारनालैश्च पेषयेत् ॥ (१७।२)

तेन लिप्तं ताम्रपत्रं तप्तं तप्तं निषेचयेत् । (१८।१)

षड्वारम् अम्लतक्रान्तर् निर्गुण्ड्याश्च विशुद्धये ॥ (१८।२)

तप्तानि ताम्रपत्राणि सेचयेत्तिक्तकारसैः । (१९।१)

लिप्त्वाम्लतक्रलवणकाञ्जिकेन पुनः पुनः ॥ (१९।२)

तप्तं तप्तं त्रिधा सिञ्च्याच्छुद्धिमायाति निश्चयम् । (२०।१)

गोमूत्रेण पचेद्यामं ताम्रपात्रं दृढाग्निना ॥ (२०।२)

शुध्यते नात्र सन्देहो मारणं चाप्यथोच्यते । (२१।१)

ताम्रभस्म (१)गन्धेन ताम्रतुल्येन ह्यम्लपिष्टेन लेपयेत् ॥ (२१।२)

कण्टवेधीकृतं पत्रमन्धयित्वा पुटे पचेत् । (२२।१)

उद्धृत्य चूर्णयेत्तस्मिन्पादांशं गन्धकं क्षिपेत् ॥ (२२।२)

जम्बीरैर् आरनालैर् वा मृगदूर्वाथवा द्रवैः । (२३।१)

पिष्ट्वा पिष्ट्वा पचेद्रुद्धं सगन्धं च चतुष्पुटैः ॥ (२३।२)

मातुलुङ्गद्रवैः पिष्ट्वा पुटमेकं प्रदापयेत् । (२४।१)

सितशर्करयाप्येकं पुटं देयं मृतं भवेत् ॥ (२४।२)

ताम्रभस्म (२)पाषाणभेदिमत्स्याक्षीद्रवैर् द्विगुणगन्धकम् । (२५।१)

ताम्रस्य लेपयेत् पिष्टिं रुद्ध्वा गजपुटे पचेत् ॥ (२५।२)

समांशेन पुनर्गन्धं दत्त्वा द्रावैश्च लोलयेत् । (२६।१)

एवं सप्तपुटैः पक्वं ताम्रभस्म भवेद् ध्रुवम् ॥ (२६।२)

ताम्रभस्म (३)ताम्रस्य त्रिगुणं सूतं जम्बीराम्लेन मर्दयेत् । (२७।१)

आदौ मूषान्तरे क्षिप्त्वा धुत्तूरस्य तु पत्रकम् ॥ (२७।२)

तत्पृष्ठे ताम्रतुल्यं च गन्धकं चूर्णितं क्षिपेत् । (२८।१)

तत्पृष्ठे मर्दितं ताम्रं पूर्वतुल्यं च गन्धकम् ॥ (२८।२)

आच्छाद्य धूर्तपत्रैस्तु रुद्ध्वा गजपुटे पचेत् । (२९।१)

स्वाङ्गशीतं ततश्चूर्णं मृतं भवति निश्चितम् ॥ (२९।२)

ताम्रभस्म (४)किंचिद्गन्धेन वाम्लेन क्षालयेत्ताम्रपत्रकम् । (३०।१)

ताम्रपादेन सूतेन सार्द्रं पत्रं प्रलेपयेत् ॥ (३०।२)

ताम्रद्विगुणगन्धेन चाम्लपिष्टेन तत्पुनः । (३१।१)

लिप्त्वा ह्यधोर्ध्वगं देया सुपिष्टा चाम्लपर्णिका ॥ (३१।२)

तत्पिण्डं भाण्डगर्भे तु रुद्ध्वा चुल्ल्यां विपाचयेत् । (३२।१)

यामैकं ताम्रपाकेन भस्मीभवति निश्चितम् ॥ (३२।२)

ताम्रभस्म (५)सूतमेकं द्विधा गन्धं यामं कन्या विमर्दयेत् । (३३।१)

द्वयोस् तुल्ये ताम्रपत्रे स्थाल्या गर्भे निरोधयेत् ॥ (३३।२)

सम्यङ्मृल्लवणैः सन्धिं पार्श्वे भस्म निधापयेत् । (३४।१)

चतुर्यामं पचेच्चुल्ल्यां पात्रपृष्ठे सगोमयम् ॥ (३४।२)

जलं पुनः पुनर्देयं स्वाङ्गशीतं विचूर्णयेत् । (३५।१)

म्रियते नात्र सन्देहः सर्वयोगेषु योजयेत् ॥ (३५।२)

ताम्रभस्म (६)जीर्णं ताम्रं समादाय तत्र चैतान्विनिक्षिपेत् । (३६।१)

वङ्गं घोषं गजं तीक्ष्णसारं कान्तं च षट् समान् ॥ (३६।२)

प्रत्येकं ताम्रमानेन सर्वानेकत्र धामयेत् । (३७।१)

वङ्कनालेन तावत्तद्यावदर्कोऽवशिष्यते ॥ (३७।२)

तमर्कं ढालयेत्पूर्वं निर्गुण्डीसलिलान्तरे । (३८।१)

सप्तवारांश्च तन्मूलचूर्णमर्के प्रवापयेत् ॥ (३८।२)

तेन ताम्रेण कुर्वीत वटिकामव्रणां शुभाम् । (३९।१)

द्विगुणं गन्धकं लिप्त्वा बलेस्त्र्यंशं च पारदम् ॥ (३९।२)

शुद्धं हिङ्गुलजं वापि मर्दयेद्बीजपूरकैः । (४०।१)

जम्बीरजैर्वा लिकुचनीरैः सम्यक् प्रमर्दयेत् ॥ (४०।२)

त्रिदिनं तद्विशोष्याथ भाण्डान्तस्तन्निवेशयेत् । (४१।१)

उपरिष्टात्ताम्रघटीम् अधोवक्त्रां निधाय च ॥ (४१।२)

दृढं विलेपयेत्पश्चात् कटोरीं मृण्मयीं क्षिपेत् । (४२।१)

अतिप्रयत्नाल्लिम्पेत् तां यथा वारा न भिद्यते ॥ (४२।२)

अधिचुल्लि ततो दत्त्वा पूरयित्वा जलैरधः । (४३।१)

प्रज्वालयेद्वीतिहोत्रं मृदुमध्योत्तमक्रमात् ॥ (४३।२)

दिनानि षट् समादाय स्वाङ्गशीतं तु पात्रकम् । (४४।१)

निर्भिद्य शुल्वं गृह्णीत मृतं सूतेन यत्नतः ॥ (४४।२)

ततः खल्वे विचूर्ण्यैतद् यथेष्टं विनियोजयेत् । (४५।१)

ताम्रभस्मशुद्धिःनानाविधं मृतं ताम्रं शुद्ध्यर्थं भागपञ्चकम् ॥ (४५।२)

भागैकं श्वेतकाचं च भागं श्वेतं च टङ्कणम् । (४६।१)

मूषायां मिश्रितं क्षिप्त्वा भागैकं चाभ्रपत्रकम् ॥ (४६।२)

ऊर्ध्वं दत्त्वा निरुध्याथ ध्माते ग्राह्यं सुशीतलम् । (४७।१)

निर्दोषं तु भवेत्ताम्रं सर्वरोगहरं भवेत् ॥ (४७।२)

अथवा मारितं ताम्रम् अम्लेनैकेन मर्दयेत् । (४८।१)

तद्गोलं सूरणस्यान्तः रुद्ध्वा सर्वत्र लेपयेत् ॥ (४८।२)

शुष्कं गजपुटे पच्यात्सर्वदोषहरं भवेत् । (४९।१)

वान्तिं भ्रान्तिं विरेकं च न करोति कदाचन ॥ (४९।२)

ताम्रभस्म (७)विलिप्य लिकुचद्रावपिष्टगन्धाश्मपङ्कतः । (५०।१)

ताम्रपत्राणि संछाद्य स्थालीमध्ये निरुध्य च ॥ (५०।२)

याममात्रं पचेत्सम्यक् शीतान्याकृष्य चूर्णयेत् । (५१।१)

तद्भस्म वल्लमात्रं हि ताम्बूलीदलवेष्टितम् ॥ (५१।२)

भक्षितं वामयित्वाथ रेचयित्वा द्वियामतः । (५२।१)

ज्वरं विनाशयेन्नॄणां शूलाध्मानसमन्वितम् ॥ (५२।२)

विषं गरं च वेगेन वामयत्येव निश्चितम् । (५३।१)

पथ्यमत्र प्रदातव्यं गव्यं तक्रं च भक्तकम् ॥ (५३।२)

अतिरेकेऽतिवान्तौ च समोहे चातिमात्रके । (५४।१)

तत्तदौचित्ययोगेन कुर्याच्छीतां प्रतिक्रियाम् ॥ (५४।२)

अतिवान्तौ भजेद् भ्रष्टम् इक्षुदण्डं सुशीतलम् । (५५।१)

यद्वा बिल्वभवं क्वाथं सितया सह पाचयेत् ॥ (५५।२)

बर्बूरत्वग्रसः पेयो विरेके तक्रसंयुतः । (५६।१)

ताम्रभस्म (८)शुल्बतुल्येन सूतेन बलिना तत्समेन च ॥ (५६।२)

तदर्धांशेन तालेन शिलया च तदर्धया । (५७।१)

विधाय कज्जलीं श्लक्ष्णां भिन्नकज्जलसन्निभाम् ॥ (५७।२)

यन्त्राध्यायविनिर्दिष्टगर्भयन्त्रोदरान्तरे । (५८।१)

कज्जलीं ताम्रपत्राणि पर्यायेण विनिक्षिपेत् ॥ (५८।२)

प्रपचेद्यामपर्यन्तं स्वाङ्गशीतं विचूर्णयेत् । (५९।१)

तत्तद्रोगहरानुपानसहितं ताम्रं द्विवल्लोन्मितं सल्लीढं परिणामशूलमुदरं शूलं च पाण्डुज्वरम् । (५९।२)

गुल्मप्लीहयकृत्क्षयाग्निसदनं मेहं च मूलामयं दुष्टां च ग्रहणीं हरेद्ध्रुवमिदं सर्वामयध्वंसनम् ॥ (५९।३)

ताम्रं तिक्तकषायकं च मधुरं पाकेऽथ वीर्योष्णकं कोष्णं पित्तकफापहं जठररुक्कुष्ठामजूर्त्यन्तकृत् । (६०।१)

ऊर्ध्वाधःपरिशोधनं च विषहृत्स्थौल्यापहं क्षुत्करं दुर्नामक्षयपाण्डुरोगशमनं नेत्र्यं परं लेखनम् ॥ (६०।२)