शाङ्खायनारण्यकŚāṅkhāyanāraṇyaka
ŚāĀr, 1, 7
Select a line for its word-by-word analysis.
ऊर्ग् वा अन्नाद्यम् उदुम्बर ऊर्जो ऽन्नाद्यस्योपाप्त्यै ॥ (२।०)
ūrg vā annādyam udumbara ūrjo 'nnādyasyopāptyai ||
अथैनद् उरसा संस्पृश्य दक्षिणं भागम् आत्मनो ऽतिहरञ्जपति अर्को ऽसि वसवस्त्वा गायत्रेण छन्दसारोहन्तु ते त आरोढार इत्येव तद् आह ॥ (३।०)
athainad urasā saṃspṛśya dakṣiṇaṃ bhāgam ātmano 'tiharañjapati arko 'si vasavastvā gāyatreṇa chandasārohantu te ta āroḍhāra ityeva tad āha ||
अथोत्तरं भागम् आत्मनो ऽतिहरञ्जपति रुद्रास्त्वा त्रैष्टुभेन छन्दसारोहन्तु ते त आरोढार इत्येव तद् आह ॥ (६।०)
athottaraṃ bhāgam ātmano 'tiharañjapati rudrāstvā traiṣṭubhena chandasārohantu te ta āroḍhāra ityeva tad āha ||
अथ दक्षिणं भागम् आत्मनो ऽतिहरञ्जपति आदित्यास्त्वा जागतेन छन्दसारोहन्तु ते त आरोढार इत्येव तद् आह ॥ (९।०)
atha dakṣiṇaṃ bhāgam ātmano 'tiharañjapati ādityāstvā jāgatena chandasārohantu te ta āroḍhāra ityeva tad āha ||
साम्राज्यं ह वै स्वाराज्याद् अधितराम् इव ॥ (११।०)
sāmrājyaṃ ha vai svārājyād adhitarām iva ||
अथोत्तरं भागम् आत्मनो ऽतिहरञ्जपति विश्वे त्वा देवा आनुष्टुभेन छन्दसारोहन्तु ते त आरोढार इत्येव तद् आह ॥ (१२।०)
athottaraṃ bhāgam ātmano 'tiharañjapati viśve tvā devā ānuṣṭubhena chandasārohantu te ta āroḍhāra ityeva tad āha ||
अथ समधिसृप्य प्राञ्चौ पादा उपावहृत्य भूमौ प्रतिष्ठापयति ॥ (१५।०)
atha samadhisṛpya prāñcau pādā upāvahṛtya bhūmau pratiṣṭhāpayati ||
तद् अस्मिंल्लोके प्रतितिष्ठति प्रतिष्ठायाम् अप्रच्युत्याम् ॥ (१८।०)
tad asmiṃlloke pratitiṣṭhati pratiṣṭhāyām apracyutyām ||
अथोपरि प्रेङ्खफलके दक्षिणोत्तरिणम् उपस्थं कृत्वा दक्षिणेन प्रादेशेन पश्चात् प्राङ् प्रेङ्खफलकम् उपस्पृशति ॥ (२०।०)
athopari preṅkhaphalake dakṣiṇottariṇam upasthaṃ kṛtvā dakṣiṇena prādeśena paścāt prāṅ preṅkhaphalakam upaspṛśati ||
प्रजापतिष्ट्वा रोहतु वायुः प्रेङ्खयत्विति ॥ (२१।०)
prajāpatiṣṭvā rohatu vāyuḥ preṅkhayatviti ||
प्रजापतिर् वा एतद् आरोहति वायुः प्रेङ्खयति यज्जीवम् ॥ (२२।०)
prajāpatir vā etad ārohati vāyuḥ preṅkhayati yajjīvam ||
Data courtesy of The Digital Corpus of Sanskrit.