योगसूत्रभाष्यYogasūtrabhāṣya

YSBhā zu YS, 1, 11.1

10 of 137 · 15 verses

Select a line for its word-by-word analysis.

1.1१.१

किं प्रत्ययस्य चित्तं स्मरति आहोस्विद् विषयस्येति ॥ (१।१)

kiṃ pratyayasya cittaṃ smarati āhosvid viṣayasyeti ||

2.1२.१

ग्राह्योपरक्तः प्रत्ययो ग्राह्यग्रहणोभयाकारनिर्भासस् तज्जातीयकं संस्कारम् आरभते ॥ (२।१)

grāhyoparaktaḥ pratyayo grāhyagrahaṇobhayākāranirbhāsas tajjātīyakaṃ saṃskāram ārabhate ||

3.1३.१

स संस्कारः स्वव्यञ्जकाञ्जनस् तदाकाराम् एव ग्राह्यग्रहणोभयात्मिकां स्मृतिं जनयति ॥ (३।१)

sa saṃskāraḥ svavyañjakāñjanas tadākārām eva grāhyagrahaṇobhayātmikāṃ smṛtiṃ janayati ||

4.1४.१

तत्र ग्रहणाकारपूर्वा बुद्धिः ॥ (४।१)

tatra grahaṇākārapūrvā buddhiḥ ||

5.1५.१

ग्राह्याकारपूर्वा स्मृतिः ॥ (५।१)

grāhyākārapūrvā smṛtiḥ ||

6.1६.१

सा च द्वयी भावितस्मर्तव्या च अभावितस्मर्तव्या च ॥ (६।१)

sā ca dvayī bhāvitasmartavyā ca abhāvitasmartavyā ca ||

7.1७.१

स्वप्ने भावितस्मर्तव्या ॥ (७।१)

svapne bhāvitasmartavyā ||

8.1८.१

जाग्रत्समये त्व् अभावितस्मर्तव्येति ॥ (८।१)

jāgratsamaye tv abhāvitasmartavyeti ||

9.1९.१

सर्वाश्चैताः स्मृतयः प्रमाणविपर्ययविकल्पनिद्रास्मृतीनाम् अनुभवात् प्रभवन्ति ॥ (९।१)

sarvāścaitāḥ smṛtayaḥ pramāṇaviparyayavikalpanidrāsmṛtīnām anubhavāt prabhavanti ||

10.1१०.१

सर्वाश्चैता वृत्तयः सुखदुःखमोहात्मिकाः ॥ (१०।१)

sarvāścaitā vṛttayaḥ sukhaduḥkhamohātmikāḥ ||

11.1११.१

सुखदुःखमोहाश्च क्लेशेषु व्याख्येयाः ॥ (११।१)

sukhaduḥkhamohāśca kleśeṣu vyākhyeyāḥ ||

12.1१२.१

सुखानुशयी रागः दुःखानुशयी द्वेषो मोहः पुनर् अविद्येति ॥ (१२।१)

sukhānuśayī rāgaḥ duḥkhānuśayī dveṣo mohaḥ punar avidyeti ||

13.1१३.१

एताः सर्वा वृत्तयो निरोद्धव्याः ॥ (१३।१)

etāḥ sarvā vṛttayo niroddhavyāḥ ||

14.1१४.१

आसां निरोधे सम्प्रज्ञातो वा समाधिर् भवत्य् असंप्रज्ञातो वेति ॥ (१४।१)

āsāṃ nirodhe samprajñāto vā samādhir bhavaty asaṃprajñāto veti ||

15.1१५.१

अथासां निरोधे क उपाय इति ॥ (१५।१)

athāsāṃ nirodhe ka upāya iti ||

Data courtesy of The Digital Corpus of Sanskrit.

YSBhā zu YS, 1, 11.1

Word analysis

Select a line of the text

Each word appears with its dictionary form and grammar. Select a word to read its meanings in the DCS, Apte and Monier-Williams dictionaries.

j k next and previous line · ← → chapters

Analysis: Digital Corpus of Sanskrit