योगसूत्रभाष्यYogasūtrabhāṣya

YSBhā zu YS, 1, 25.1

24 of 137 · 9 verses

Select a line for its word-by-word analysis.

1.1१.१

यद् इदम् अतीतानागतप्रत्युत्पन्नप्रत्येकसमुच्चयातीन्द्रियग्रहणम् अल्पं बह्व् इति सर्वज्ञबीजम् एतद् विवर्धमानं यत्र निरतिशयं स सर्वज्ञः । (१।१)

yad idam atītānāgatapratyutpannapratyekasamuccayātīndriyagrahaṇam alpaṃ bahv iti sarvajñabījam etad vivardhamānaṃ yatra niratiśayaṃ sa sarvajñaḥ |

1.2१.२

अस्ति काष्ठाप्राप्तिः सर्वज्ञबीजस्य सातिशयत्वात् परिमाणवद् इति । (१।२)

asti kāṣṭhāprāptiḥ sarvajñabījasya sātiśayatvāt parimāṇavad iti |

1.3१.३

यत्र काष्ठाप्राप्तिर् ज्ञानस्य स सर्वज्ञः । (१।३)

yatra kāṣṭhāprāptir jñānasya sa sarvajñaḥ |

1.4१.४

स च पुरुषविशेष इति । (१।४)

sa ca puruṣaviśeṣa iti |

1.5१.५

सामान्यमात्रोपसंहारे च कृतोपक्षयम् अनुमानं न विशेषप्रतिपत्तौ समर्थम् इति तस्य संज्ञादिविशेषप्रतिपत्तिर् आगमतः पर्यन्वेष्या । (१।५)

sāmānyamātropasaṃhāre ca kṛtopakṣayam anumānaṃ na viśeṣapratipattau samartham iti tasya saṃjñādiviśeṣapratipattir āgamataḥ paryanveṣyā |

1.6१.६

तस्यात्मानुग्रहाभावे ऽपि भूतानुग्रहः प्रयोजनम् ज्ञानधर्मोपदेशेन कल्पप्रलयमहाप्रलयेषु संसारिणः पुरुषान् उद्धरिष्यामि इति । (१।६)

tasyātmānugrahābhāve 'pi bhūtānugrahaḥ prayojanam jñānadharmopadeśena kalpapralayamahāpralayeṣu saṃsāriṇaḥ puruṣān uddhariṣyāmi iti |

1.7१.७

तथा चोक्तम् । (१।७)

tathā coktam |

1.8१.८

आदिविद्वान् निर्माणचित्तम् अधिष्ठाय कारुण्याद् भगवान् परमर्षिर् आसुरये जिज्ञासमानाय तन्त्रं प्रोवाचेति ॥ (१।८)

ādividvān nirmāṇacittam adhiṣṭhāya kāruṇyād bhagavān paramarṣir āsuraye jijñāsamānāya tantraṃ provāceti ||

2.1२.१

स एषः ॥ (२।१)

sa eṣaḥ ||

Data courtesy of The Digital Corpus of Sanskrit.

YSBhā zu YS, 1, 25.1

Word analysis

Select a line of the text

Each word appears with its dictionary form and grammar. Select a word to read its meanings in the DCS, Apte and Monier-Williams dictionaries.

j k next and previous line · ← → chapters

Analysis: Digital Corpus of Sanskrit